Skip to main content

Full text of "Diziunariu mill Inglis ghall Malti (A-H)"

See other formats


This  is  a  digital  copy  of  a  book  that  was  preserved  for  generations  on  library  shelves  before  it  was  carefully  scanned  by  Google  as  part  of  a  project 
to  make  the  world's  books  discoverable  online. 

It  has  survived  long  enough  for  the  copyright  to  expire  and  the  book  to  enter  the  public  domain.  A  public  domain  book  is  one  that  was  never  subject 
to  copyright  or  whose  legal  copyright  term  has  expired.  Whether  a  book  is  in  the  public  domain  may  vary  country  to  country.  Public  domain  books 
are  our  gateways  to  the  past,  representing  a  wealth  of  history,  culture  and  knowledge  that's  often  difficult  to  discover. 

Marks,  notations  and  other  marginalia  present  in  the  original  volume  will  appear  in  this  file  -  a  reminder  of  this  book's  long  journey  from  the 
publisher  to  a  library  and  finally  to  you. 

Usage  guidelines 

Google  is  proud  to  partner  with  libraries  to  digitize  public  domain  materials  and  make  them  widely  accessible.  Public  domain  books  belong  to  the 
public  and  we  are  merely  their  custodians.  Nevertheless,  this  work  is  expensive,  so  in  order  to  keep  providing  this  resource,  we  have  taken  steps  to 
prevent  abuse  by  commercial  parties,  including  placing  technical  restrictions  on  automated  querying. 

We  also  ask  that  you: 

+  Make  non-commercial  use  ofthefiles  We  designed  Google  Book  Search  for  use  by  individuals,  and  we  request  that  you  use  these  files  for 
personal,  non-commercial  purposes. 

+  Refrainfrom  automated  querying  Do  not  send  automated  queries  of  any  sort  to  Google's  system:  If  you  are  conducting  research  on  machine 
translation,  optical  character  recognition  or  other  areas  where  access  to  a  large  amount  of  text  is  helpful,  please  contact  us.  We  encourage  the 
use  of  public  domain  materials  for  these  purposes  and  may  be  able  to  help. 

+  Maintain  attribution  The  Google  "watermark"  you  see  on  each  file  is  essential  for  informing  people  about  this  project  and  helping  them  find 
additional  materials  through  Google  Book  Search.  Please  do  not  remove  it. 

+  Keep  it  legal  Whatever  your  use,  remember  that  you  are  responsible  for  ensuring  that  what  you  are  doing  is  legal.  Do  not  assume  that  just 
because  we  believe  a  book  is  in  the  public  domain  for  users  in  the  United  States,  that  the  work  is  also  in  the  public  domain  for  users  in  other 
countries.  Whether  a  book  is  still  in  copyright  varies  from  country  to  country,  and  we  can't  offer  guidance  on  whether  any  specific  use  of 
any  specific  book  is  allowed.  Please  do  not  assume  that  a  book's  appearance  in  Google  Book  Search  means  it  can  be  used  in  any  manner 
anywhere  in  the  world.  Copyright  infringement  liability  can  be  quite  severe. 

About  Google  Book  Search 

Google's  mission  is  to  organize  the  world's  information  and  to  make  it  universally  accessible  and  useful.  Google  Book  Search  helps  readers 
discover  the  world's  books  while  helping  authors  and  publishers  reach  new  audiences.  You  can  search  through  the  full  text  of  this  book  on  the  web 


at|http  :  //books  .  qooqle  .  com/ 


?t:    ^r^ 


MBI|iiu444^m 

™k'  ■■"  1:1:1:1:1:1:1; 

np-.tttttttttttttttttttt 

^^^^^^^^^^ml™ 

Ifciiiiiiniiiiiiiiiiiiiii 

1:1:1:1:1:1:1:1;  ■■■■■■■■■■■■■■■ '7JBf '  !* 

S^^^^^^^^^ 

111111111111111:  ■■■■■■■■■■■■:■  :*si^  r  ■?• 

''J^^^^^^^^^ 

111111111111111: ■  ■  ■  ■■*■;  ;■/■■  ■  ■?  'I^Vp 

£^^^^^^^^^ 

r^^tltltltltltltltltl^^ 

:::::::::::::  r""''*'*'''^'*^'**'*^^*^^ 

•^ 


JiiQififM'^-  -'MiuiimiiiWNAiH  ■■ 


S4444444444444444=il 


HARVARD 

C  O  L  L  E  G  E 
LIBRARY 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


V,  Busuttil       ">-— ^Vf^ ^'. 


DIZIUNARIU  ^•■^''" 


MILL 


INGLIS  GHALL  MALTI 

GIABRA  TA  DWAR 
90,000  OHEXjIJvCA. 
HFISSRIN   HILL  INGLIS   6HALL  HALTI 

BIL 

FRASEOLOGIA 


(ProprietX    Letteraru) 


MALTA 
Stainperla  tal  Malta,  16,  Strada  Zecca. 


1900. 

Digitized  by  LjOOQIC 


HARVARO 

UNlVtRSITY 

UBRARY 


■    1 


Di'gitized 


byGoogle 


CHELMTBJN  LILL  MIN  JAKRA 


Billi  illnm  il  ġnrnata  il  Maltin  kegħdin  jistudiatv  7  Lsien  Inglis 
Vactar  ħrara  minn  dari;  u  hilli  naf  ucoll  illi  il  biċċa  7  cbira  minn 
dawn  il  Maltin  ma  ghandhomx  dic  il  cumdità  li  igħejnu  rwieħhom 
hiż-żejjed,  u  chif  jixticku  htuna,  bicx  igħaddu  il  kuddiem  fdan  Lsien^ 
ħsibt  u  rajt  liy  mill  aħjar  li  nistaj  ngħejnhom  ftit  jena  billi  nagħmel 
dan  id'DIZIUNAniUy  għal  issa  miW  Inglis  għall  Malti,  uHkuddiem 
imbagħady  mcta  nara  illi  dana  ix-xoghol  tieghi  gie  vtilkuh  chif  imissUy 
u  sewa  xi  ħaġa,  chif  għandi  il  fehmay  noħroġ  xogħol  jeħory  sieħeb 
danj   li  icun  Diziunariu  mill  Malti  ghall  Inglis. 

Baira  mit-tifsir  tal  cliem  mill  Isien  gliall  ieħor  —  tifsir  li  jinsab 
fcull  Diziunariu  li  sar  s'issa  mill  Inglis  għall  Maltiy  għad  illi  ta 
numru  ta  cliem  wisk  ankas  minn  dana  —  għamilt  ucoll  ^abra  ta 
Fraseologia  biex  isscrvi  ta  għajnuna  chif  għandu  jitkigħed  xi  cliem 
bl-Inglis  fUocu,  meta  icun  hemm  hzonn^  fil  chitba  jetv  fid-discors  — 
xogħol  li  ma  jistax  jonkos  li  ma  icunx  ta  għajnuna  cbira  lill  dawc 
li  iridu  jitwettku  sewwa  fil  Lsien  Inglis. 

Nittama  ghalecCy  inimelay  illi  dan  ix-xoghol  tiegħi  icun  tassew  ta 
gidy  chif  tixtiek  kalbi,  lill  ħuti  il  MaltiUy  l-actar  imbagħad  fdawn 
iżżmienijet  tagħna  illi  kcghdin  naraWy  u  nafu  tajjeby  ta  liema  hzonn 
chir  hua  U  wieħed  icun  jaf  bil  Lsien   Inglis. 


V.  BUSUTTIL. 


II  BirgUf 

Fit-3  ta  Jannar,  1900. 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


V.    Busiiitil 


3DIZiITJ3SrJLI^ITJ 


Mllil. 


INGI^IS    GHAI^I^    NLAVTI 


-^•o^ 


A— waħda  mill  vocali,  1-ewwel  tal  al- 
fabett  tal-lingui  collha  tad-dinja,  barra 
mill  Etiopica,  li  tigi  itl3  il  waħda,  u 
mir-Bunica  li  taħbat  il  għaxar  waħda. 

/1,  bija  ucoll  msejħa  (61  grammatca) 
arliculu  Indefinit,  jew  Aggettiv. 

A,  tfisser  ucoll  cull,  bħal:  two  a 
yeaY,  tnein  cull  sena  (fis-sena),  diilling 
apound,  xelin  cuH  lihrA. 

A,  titkiegħed  ucoll  kabel  xi  nomi 
(preGsB)  Ingli&i,  u  isservi  floc  il  prepo- 
sizionijet  in  jew  on,  bħal :  asleep,  in 
sleepy  a/oot,  on  foot ;  alive,  in  life. 

A ,  hija  abbreviazioni  tal  chelmiet 
artium,  annoj  ante  u  xi  oħrajn,  bħal : 
A.  M.  artium  Magister,  wieħed  Lan- 
riat;  A.  D.  Anno  Domini  is-sena  tas- 
Sinjur — jigifieri  minn  meta  twieled 
Gristu;  a.  m.  ante  meridiem,  kabel  nofs 
in-nhar  (in-nofsta  nhar  ta  fil  għodu). 

A,  fil  musica  jusawha  floc  il  la,  is- 
sitt  nota. 

Al  — hija  il  marca  usata  mil  Cum- 
pannija  tal  bastimenti  tal  Lloyd  ghal 
bastimenti  tal  prima  classi. 

A,  ghall  qualità  u  1  ghall  armar  tal 
bastiment,  nies,  etc. 

Àl  -  bir-rġulija,  bil  għakal,  bil  chif. 

ÀARON — Àronne,  ħu  Mose. 

ÀARONio    1  ta  Aronne,  jew  tassa- 

AabonicalJ         cerdoziu  tieghu. 

Aaronitb  —  Wieħed  imnissel  minn 
Aronne— Lhudi. 

Aaron's  rod — Virga  b'serp  imdaw- 
war  magħha. 


ABB 

Abaok— lejn  wara,  lura,  għall  għar^ 
rieda. 

ABACTOR~-wieħed  li  jisrak  imri^el 
tal  bhejjem. 

Abaous— Tilar  bil  fildiferru  bil  bo- 
ċoċ,  jew  balal,  midmumin  fih ;  iservi 
biex  fl'ischejjel  it-tfal  jitgħalmu  igħod- 
du. 

Abaft— Lejn  il  ^oppa. 

Abandon— Tħalli,  tabbanduna. 

Abasb  *—  Tumilja  —  Tbaxxi  lill  au 
ħadd— Iżżeblah. 

Abasħ — Tawilixxi,  ticser  bniedem, 
twakkaghlu  wicciu  fl*art,  meta  takbdu 
jagħmel  xi  ħaġa,  fxi  ħtija. 

Abashmbnt  — confusioni  bil  mistħija. 

Abatb — tnakkas. 

Abatbmbnt  —  in-nukkas  —  somma 
mnakksa  minn  xi  cont. 

ABATBR—Min,  jew  dac,  li  inakkas. 

Abattoir — biccerija. 

Abat-voix  (bil  Fr.  aborvub)  Is-sakaf 
ta  fuk  il  pulptui  biex  jilka  u  jitfa  'S 
vuci  1-isfel. 

Abba—  (mis-Siriacu)  Missier— Cap 
spiritualiy  tal  cnisia. 

Abbacy — Grad  u  privileggi  tal  cap 
tal  abatia ;  cunvent,  jew  monasteru. 

Abbbss  —  Abbatissa  —  Soru  supe- 
riura. 

Abbby — Ounvent,  monasteru,  jew 
abatia. 

Abbby-lubbbr— patri  giubilat,  ma 
jagħmel  xej. 

Abbot — Piriol,  cap  tal  cunvent. 

Abbotship— UflSciu,  post,  tal  prior. 


Digitized  by 


Google 


ABB 


6  — 


ABS 


Abbrbviate — tka3sar— iċċecchen. 

Abbrbviation  —  Abbreviazioni,  tkas- 
sira,  ittra  jew  ittri,  usati  floc  chelma. 

Abbreviator— Dac  li  inakkas,  iċec- 
chen  il  ch'om. 

Abbreviaturb  —  ittra  jew  sinjal  li 
wieħed  jusa  meta  iċecchen  chelma. 

Abdicant— Dac  li  iħalli,  jitlak  minn 
post. 

ABDiCATB--titIak,tħalli  minn  post— 
titlak,  icciedi  eredità,  proprietà  etc. 

Abditory— loc,  caxxa,  fejn  jintre- 
fghu  ir-reliqui  u  ħwejjeg  għezies,  li 
jiswew  etc. 

Abdombn  — Żakk  — il  biċ^a  tan-naħ- 
ħa  ta  wara,  taddemb,  ta  duda  jew  in- 
sett. 

'  Abdominous  —  Li    ghandu    żakku 
cbira. 
.   Abducb— tofrok. 

Abduct— Tieħu  bil  moħbi,  jew  bil 
fors. 

Abduction— serk  ta  tarbija,  ta  xi 
mara,  jew  ta  xi  ħadd  ieħor. 

Abductor— Minjisrakxi  tarbija,jew 
iill  xi  ħadd  ieħor. 

Abbd— fis-soddrt. 

Abbrration— Giri  minn  hawn  għal 
hemni. 

Abbt  —  iggiagħal,  issaħħan,  jew 
tgħein  lill  xi  ħadd  biex  jagħmel  xi 
ħaġa. 

Abhor— tistcherraħ — tobgħod. 

Abhorrbnce— Mibgħeda  cbira. 

•  Abide  —  tgħammar  —  tokgħod  —  ti- 
atenna  ;  abuk  by — iżżomm  sħiħ  ma, 
he  in  mre  to  abide  by  his  determination^ 
'ħu  sgur  iżomm  sħiħ  (ma  ibiddilx)  il 
fehma  tiegħu. 

Ability— Abiltà,  ħila. 
Abjbct— vili— li  m'hux  biss  ta  min 
isemmih. 

•  Abjects— nies  vili,  mill  agħar. 

•  Abjurb— tabjura,  titlak,  tħalli  taħt 
ġurament  ir-religion,  etc. 

•  Àblazb  — Mkabbad ;  huggieġa  waħ- 
da. 

.    Ablb— Abbli,  capaci,   adattat  —  to 
be  able,   tista  ;   an    far  as  we  are  able, 
mill  aħjar  li  nistgħu. 
Ablb  sbaman— baħri. 


Ablution— Ilasil— rilma  etc.  li  bih 
taħsel. 

Ably— brabiltà,  bil  ħila. 

ABNEaATE— iċċaħħad,  tiċħad. 

Abnormal— m'hux  regulari,  barra 
mir-regula. 

Aboard— Abbord. 

Abode-Ioc,  post,  għamara. 

AnoLisn— tneħħi — tekred  —  tispic- 
ċa,  tħassar. 

Abolitionist  —  Min  ineħħi,  jokred 
xi  ħaġa— I-actar  iżda  ix  xiri  jew  il 
bejgħ  tar-rsiera. 

Abominate— tobgħod. 

Abomination— mibgħeda  cbira 

Abominable— ta  min  jobgħodu. 

Aborioines— I-ewwel  nids  imnisslin 
ta  xi  pajjis  jew  art. 

Aboriginal  -^  1-ewlieni,  minn  tal 
ewwel  nisel. 

Abortion— twelid  kabel  il  wakt,rimi. 

Abortive  —  li  sar  kabel  iż-żmien  li 
imissu  — li  ma  rnexxiox,^  viini. 

AnouND— tabbonda— tcun,  jew  icol- 
loc  bosta,   wisk. 

AiiUND ANCE  — abbundanza,  wisk,  ka- 
tieħ. 

About— ma  dwar,  lejn,  quasi;  f  /tave 
no  money  abont  rne,  nia  għandix  flus 
fuki;  all  about,  ma  cullimchien  ;  J  am 
ubont  to  vommence,  sejjer  (dal  wakt) 
nibda;  what  are  they  obout  /  x'inhuma 
jagħmlu  ?  inind  what  t/on  are  about, 
ara  x'inti  tagħmel. 

Above  — fuk  — actar  minn... 

Abrade  — tobros,  tiecol,  taħti  bil  brix. 

Abreast — ma  gemb  xulxin.  sider 
ma  sider,  linja  waħda. 

Ahridg  k — tkassar . 

Abroad— barra,  f'pajjis  jeħor. 

Abrooatr— tnehħi,  tħassar  ligi. 

Abrupt  — micsur,  mkaċċat  —  għall 
għarrieda. 

Abscess — tumur  (bil  maroa). 

Abscind— takta  barra..  tofrok. 

Abscond— taħbi,  tinħeba. 

Ab'sknt  —  assenti,  m'hux  fil  post 
m*hux  attent. 

Absknt'— tonkos,  nia  tcunx  presenti. 

Absknce— nukkas,  bżonn,  assenza. 

ABSENTEB--dac  li  jonkos— wicħed  li 
jonfok  ir-renti  fpajjis  jeħor  li  tiU 
imur  igħammar. 


Digitized  by 


Google 


ABS 


-  7  — 


ACC 


Absinth — Absent ;  xorb,  li  isir  bil 
klub  tas-siġar  tal  Assenziu. 

ABSoiiVE — taħfer. 

AnsoiiiiTB— sgur  -  cert. 

Absolution— maħfra— assoluzioni. 

Absorb— tiġbor,  tieħu,  tibla,  tixrob. 

Abstain — iċċaħħad— ma  tniggix. 

Abstinence  —  astinenza  —  ċaħda 
minn  xi  ħaġa— 1-actar  iżda  tal  ichel 
jew  xorb. 

ABSTEMious—wieħed  li  ma  jixrobx 
lucuri,  je\Y  li  i/omm  ruħu,  ma  jeħux 
sehem  f'divertimcnti  etc. 

Abstuact'— tofrok,  tiġbor  fuk  fuk. 

Ab'stract— ġabra  fuk  fuk. 

Abstractrd  — alienat — misruk. 

Abstruse  —  tkil  biex  tifmu. 

AnsuRD  —  li  ma  jogħġobx,  assurd, 
irrazionah*,  li  m'ux  scond  ir-ragiuni. 

Abuse  —  tabbusa,  tagħmel  contra 
r  usu,  contra  is-sewwa ;  taħkar,  ic- 
ċarifar. 

AnuT  —  tispiċċa  u  tigi  fit-tarf  (ta 
triek). 

Abyss— Abbiss  —  minn  għajr  kieħ, 
fond  bla  tarf. 

AcAciA  —  Gazzia. 

AcADEMY  —  Accftdemia  —  Scola  ta 
Plato,  socielà  biex  igħaddu  il  kuddiem 
ix-xienzi  u  Tarti. 

AcANTHus— pianta,  siġra,  bix-xewc. 

AccEDB-ticcuntcnta— tasal  fil  feh- 
ma;  I  caunot  accede  io  ifour  re<juest^  ma 
nistax  niccuntentac. 

AccBSS— reska  (niinn  tersak). 

AccBSSARY  —  zojjed  —  xi  ħaġa  mi- 
zjuda—għajnuna. 

AccELBRATE  —  tħaffef. 

AccELERATioN — ħeffa. 

Ac'cBNT— Chif  tkiegħed  il-leħen— il 
pronunzia  tal  cliem—  saħħa  W  tati  fuk 
xi  sillaba,  jew  clielma,  meta  tcun  tak- 
ra  ;  accent,  gibda,  sinjal,  li  juri  din  is- 
saħħa. 

Accent' — taccent<i,  tagħmel  jew  tati 
1-accent. 

Accbpt— taccetta,  tilka,  tircievi. 

Acceptablb— li  jingħoġob,  li  jista 
icun  milkuħ. 

Accbi»tancb— Cont  accettat. 

AccEss— ara  Accede. 


Accident— dac  li  jiġri,  isir ;  ħaġa  11 
tiġri  minn  għajr  ħsieb — disgrazia. 

Accidbntal— xi  ħaġa  mhix  meħ- 
tieġa  ;  li  sar  bla  ħsieb. 

AcciDBNS—biċca  tal  grammatica  li 
fiha  it-tibdil  li  għandu  il  cliem. 

Acclaim,  Acclamation  —  għajjàt  ta 
applaus  (approvazioni)  magħmul  minn 
gemgħa  ta  nies. 

AccLiMATB     liddarri  fi  clima  (fpaj- 

AccLiMATizB  j         jis)  jcħor. 

AccLiviTY-— għolja— żurżieka  (għat- 
telgħa)  ta  għolja. 

AccoMODATB — isservi,   tirranġa. 

AccoMPANY— ticcumpanja,  tcompli, 
tmur  ma  xi  ħadd. 

AccoMPANiMBNT  —  ^Jeda  biex  iżżej- 
jen— strumenti  li  idokku  mal  cant. 

AccoMPLicE — complici,  wieħed  sie- 
ħeb  fil  għmil  ta  delitt. 

AccoMPLisH— tcompli,  tispiċċa,  iż- 
żejjen. 

AccoMPLisiiMENT — ornamcnt,  ħaġa 
lesta,  spiċċata ;  mgiba  sewwa. 

AccoRD— tati— ticconciedi ;  patt,  ac- 
cordiu,  cunsens,  armonija— o/ /it>  own 
accord,  miun  rajh ;  with  one  accord, 
flimchien. 

AccoRDANCE— ftehim,  tkabbil  (minn 
tkabbel)  in  accordance  with  tlie  regu- 
lations,  scond  chif  jitolbu,  jew  chif  jak- 
bel  mar-regulamenti. 

AccoRDiNGLY  — Scond  —  chif  il  fte- 
him. 

AccoRDioN  —  Strument  tal  musica 
bic-ċwievet  u  minfaħ. 

AccosT  —  tersak— tchellem  1-ewwel 
lill  xi  ħadd. 

AccoucHMBNT — ħlas  -  twelid  ta  tar- 
bija. 

AccoucHBR  —  Dac  li  jassisti  mal 
milħuda,  dic  li  iggib  it-tarbija  fid- 
dinja. 

AccouNT — cont,  calculu,  descrizioni, 
raccont,  storia,  ragiuni,  tgħodd,  tist- 
ma ;  account  current^  cont  currenti ; 
/  heard  anot/ier  account  o/  t/iisj  jena 
smajt  raccont  jeħor  fuk  dan  (smajt 
xort'oħra);  yow  must  give  an  exact  ac- 
count  of  your  doings,  icolloc  tati  cont 
sewwa,  esatt,  tal  għmil  tiegħec,  on 
account  of  illne^^,   mħabba  il  mard ; 


Digitized  by 


Google 


ABB 


6  — 


ABS 


Abbrbvute — tka3sar— iċċecchen. 

Abbrbviation  —  Abbreviazioni,  tkas- 
sira,  ittra  jew  ittri,  usati  rioc  cheima. 

Abbreviator— Dac  li  inakkas,  iċec- 
chen  il  ch'om. 

Abbreviaturb  —  ittra  jew  sinjal  li 
wieħed  jusa  meta  iċecchen  chelma. 

Abdicant— Dac  li  iħalli,  jitlak  minn 
post. 

Abdicatb— titlak,tħalli  minn  post  — 
titlak,  icciedi  eredità,  proprietà  etc. 

Abditory— loc,  caxxa,  fejn  jintre- 
fghu  ir-reliqui  u  ħwejjeg  għezies,  li 
jiswew  etc. 

Abdombn  — Żakk  — il  biċ^a  tan-naħ- 
ħa  ta  wara,  taddemb,  ta  duda  jew  in- 
sett. 

'  Abdominous  —  Li    ghandu    żakku 
cbira. 
.   Abducb— tofrok. 

Abduct— Tieħu  bil  moħbi,  jew  bil 
fors. 

Abduction— serk  ta  tarbija,  ta  xi 
mara,  jew  ta  xi  ħadd  ieħor. 

Abductor— Minjisrakxi  tarbija,jew 
iill  xi  ħadd  ieħor. 

Abbd— fis-soddrt. 

Aberration — Giri  minn  hawn  għal 
hemm. 

Abbt  —  iggiagħal,  issaħħan,  jew 
tgħein  lill  xi  ħadd  biex  jagħmel  xi 
ħaġa. 

Abhor— -tistcherraħ — tobgħod. 

Abhorrbncb— Mibgħeda  cbira. 

•  Abide  —  tgħammar  —  tokgħod  —  ti- 
3tenna  ;  abule  by — iżżomm  sħiħ  ma, 
}ie  u  sure  to  abide  hy  his  determination^ 
'ħu  sgur  iżomm  sħiħ  (ma  ibiddilx)  il 
fehma  tiegħu. 

Ability— Abiltà,  ħila. 

Abjbct— vili— li  m'hux  biss  ta  min 
isemmih. 
'  Abjbcts  — nies  vili,  mill  agħar. 

•  ABJURB—tabjura,  titlak,  tħalli  taħt 
ġurament  ir-religion,  etc. 

•  Àblazb  — Mkabbad ;  huggieġa  waħ- 
da. 

.    Ablb— Abbli,  capaci,   adattat  —  to 
he  ahle,    tista  ;   an    f'nr  as  xoe  are  ahle, 
mili  aħjar  li  nistgnu. 
Ablb  sbaman— baħri. 


Ablution— Ilasil— rilma  etc.  li  bih 
taħsel. 

Ably— brabiltà,  bil  ħila. 

Abneoate— iċċaħħad,  tiċħad. 

Abnormal— m*hux  regulari,  barra 
mir-regula. 

Aboard— Abbord. 

Abodb  -loc,  post,  għamara. 

ABOLisH—tneħħi — tekred  —  tispic- 
ċa,  thassar. 

Abolitionist  —  Min  ineħħi,  jekred 
xi  ħaġa— 1-actar  iżda  ix  xiri  jew  il 
bejgħ  tar-rsiera. 

Abominate— -tobgħod. 

Abomination— mibgħeda  cbira. 

Abominable— ta  min  jobgħodu. 

Aboriginbs— 1-ewwel  nids  imnisslin 
ta  xi  pajjis  jew  art. 

Aboriginal  -^  1-ewlieni,  minn  tal 
ewwel  nisel. 

Abortion— twelid  kabel  il  wakt,rimi. 

Abortive  —  li  sar  kabel  iż-żmien  li 
imissu—Ii  ma  rnexxiex,.  rimi. 

AnouND— tabbonda— tcun,  jew  icol- 
loc  bosta,   wisk. 

Abund ANCE  — abbundanza,  wisk,  ka- 
tieħ. 

About— ma  dwar,  lejn,  quasi;  l  have 
no  monei/ ahout  me,  ma  għandix  ilus 
fiiki;  all  ahont,  ma  cullimchien  ;  J  ani 
ahont  to  commence,  sejjer  (dal  wakt) 
nibda;  what  are  they  ohout  f  x'inhuma 
jagħmlu  ?  viind  what  i/ou  are  ahout, 
ara  x'inti  tagħmel. 

Above  — fuk— actar  minn... 

Abrade  — -tobrox,  tiecol,  taħti  bil  brix. 

Abreast — ma  gemb  xulxin.  sider 
ma  sider,  linja  waħda. 

AimiDG  K — tkassar . 

Abroad— barra,  rpajiis  jeħor. 

Abrooatk— tneliħi,  tħassar  ligi. 

Abrupt  — micsur,  mkaċċat  —  għall 
għarrieda. 

Absckss — tumur  (bil  maroa). 

Abscind— takta  barra..  tofrok. 

Abscond— taħbi,  tinħeba. 

Ab'sent  —  assenti,  m'hux  fil  post 
m*hux  attent. 

Absent*— tonkos,  nia  tcunx  presenti. 

Abskncb— nukkas,  bżonn,  assenza. 

Absentbe— dac  li  jonkos— wieħed  li 
jonfok  ir-renti  fpajjis  jeħor  li  tiU 
imur  igħammar. 


Digitized  by 


Google 


ABS 


-  7  — 


ACC 


Absinth — Absent ;  xorb,  li  isir  bil 
klub  tas-siġar  tal  Afisenziu. 

Absolve — taħfer. 

AnsoiiUTB— sgur-  cert. 

Absolution— maħfra— assoluzioni. 

Absorb— tiġbor,  tieħu,  tibla,  tixrob. 

Abstain — iċċaħħad— ma  tniggix. 

Abstinbnce  —  astinenza  —  ċaħda 
minn  xi  ħaġa— 1-actar  iżda  tal  ichel 
jew  xorb. 

ABSTBMious—wieħed  li  ma  jixrobx 
lucuri,  jew  li  izomm  ruħu,  ma  jeħux 
sehem  f  divertimenti  etc. 

Abstract'— tofrok,  tiġbor  fuk  fuk. 

Ab'stract— ġabra  fuk  fuk. 

Abstractrd  —alienat— misruk. 

Abstrusb  —  tkil  biex  tifmu. 

Absurd  —  li  ma  jogħġobx,  assurd, 
irrazionali,  li  m*ux  scond  ir-ragiuni. 

Abuse  —  tabbusa,  tagħmel  contra 
r  usu,  contra  is-sewwa ;  taħkar,  ic- 
ċarifar. 

Abut  —  tispiċċa  u  tigi  fit-tarf  (ta 
triek). 

Abyss— Abbiss  —  minn  għajr  kieħ, 
fond  bla  tarf. 

AcAciA  — Gazzia. 

Academy  —  Accademia  —  Scola^  ta 
Plato,  socielà  biex  igħaddu  il  kuddiem 
ix-xienzi  u  Tarti. 

Acanthus— pianta,  siġra,  bix-xewc. 

AccEDB-ticcuntcnta— tasal  fil  feh- 
ma;  I  cannot  accede  to  t/our  retjues^t^  ma 
nistax  niccuntentac. 

Accbss— reska  (minn  tersak). 

Accbssary  —  żojjed  —  xi  ħaġa  mi- 
zjuda— għajnuna. 

ACCELERATB  —  tħaflfcf. 

AccBLERATioN — ħeff*a. 

Ac'cBNT— Chif  tkiegħed  il-leħen— il 
pronunzia  tal  cliem—  saħħa  li  tati  fuk 
xi  sillaba,  jew  cbelma,  meta  tcun  tak- 
ra  ;  accent,  gibda,  sinjal,  li  juri  din  is- 
saħħa. 

Accent' — taccent<i,  tagħmel  jew  tati 
1-accent. 

AccEPT— taccetta,  tilka,  tircievi. 

Acceptable— li  jingħoġob,  li  jista 
icun  milkuħ. 

AccBirrANCB—Cont  acccttat. 

AccESs— ara  Accede. 


Accidbnt— dac  li  jiġri,  isir ;  ħaġa  li 
tiġri  minn  għajr  ħsieb— disgrazia. 

AcciDENTAL— xi  ħaġa  mhix  meħ^ 
tieġa  ;  li  sar  bla  ħsieb. 

ÀcciDENS— biċċa  tal  grammatica  li 
filia  it-tibdil  li  għandu  il  cliem. 

AccLAiM,  AccLAMATioN  —  għajjàt  ta 
applaus  (approvazioni)  magħmul  minn 
gemgħa  ta  nies. 

AccLiMATB     1  iddarri  fi  clima  (fpaj- 

AccLiMATizE  j         jis)  jcħor. 

Acclivity — għolja— żurżieka  (għat- 
telgħa)  ta  għolja. 

AccoMODATB — isscrvi,   tirranġa. 

AccoMPANY— ticcumpanja,  tcompli, 
tmur  ma  xi  ħadd. 

AccoMPANiMBNT  —  zieda  biex  iżżej- 
jen  — strumenti  li  idokku  màl  cant. 

AccoMPLiCE — complici,  wieħed  sie- 
ħeb  fil  għmil  ta  delitt. 

AccoMPLisH — tcompli,  tispiċċa,  iż- 
żejjen. 

AccoMPLisHMENT — ornamcnt,  ħaġa 
lesta,  spiċċata ;  mgiba  sewwa. 

AccoRD— tati— ticconciedi ;  patt,  ac- 
cordiu,  cunsens,  armonija— o//a>  oicn 
accordy  muin  rajh ;  xcith  one  accord, 
flimchien. 

AccoRDANCE— ftehim,  tkabbil  (minn 
tkabbel)  in  accordance  xcith  the  regu- 
lations,  scond  chif  jitolbu,  jew  chif  jak- 
bel  mar-regulamenti. 

AccoRDiNGLY— Scond  —  chif  il  fte- 
him. 

AccoRDioN  —  Strument  tal  musica 
bic-ċwievet  u  minfaħ. 

AccosT  —  tersak— tchellem  1-ewwel 
lill  xi  ħadd. 

AccoucHMENT — ħlas  -  twclid  ta  tar- 
bija. 

AccoucHER  —  Dac  li  jassisti  mal 
milħuda,  dic  li  iggib  it-tarbija  fid- 
dinja. 

AccouNT — cont,  calculu,  descrizioni, 
raccont,  storia,  ragiuni,  tgħodd,  tist- 
ma ;  account  current,  cont  currenti ; 
1  heard  anot/ier  account  o/  this^  jena 
smajt  raccont  jeħor  fuk  dan  (smajt 
xort'oħra);  yow  must  give  an  exact  ac- 
count  of  your  doings,  icolloc  tati  cont 
sewwa,  esatt,  tal  għmil  tiegħec,  on 
account  of  illne^^,    mħabba  il  mard ; 


Digitized  by 


Google 


ACC 


-  8  - 


ACT 


on  no  account^  bl'ebda  mod  (bPebda 
raġuni) ;  take  thia  into  account,  ħu 
Qont  ta  dan  ;  an  account  book,  ctieb 
tal  contijet ;  /  account  your  viait  a 
areat  honour^  jena  nistma  (ngħodd) 
iz-zjara  tiegħec  unur  cbir. 

AccouNTABLB— responsabli. 

AccouNTANT — wieħcd  li  iżomm,  jew 
tnħarreġ  fiż-żamm  tal,  contijiet. 

AccouTRB— tlibbes— tforni  bi  Ibies 
coUuy  Tactar  iżda  lis-suldati. 

AocouTRBMBNTs  —  ħwejjcġ  u  Ibics 
tas-suldati. 

AcoRBDiT — tati  creditu,  tafda. 

AcoRBTioN — cobor. 

AccRUB— tnissel  minn,  iggib. 

AccuMULATB—tiġbor,  trecchen,  taħ- 
żen. 

AccuRATB— sewwa,  bla  sbalji. 

AccuRSBD— misħut,  ħażin  wisk. 

AccusB— tugża. 

AccusBR— min  jugza. 

AccusTOM— iddarri. 

AoB— 1-asstal  carti  tal  logħob,  jew 
tad-dadi. 

AcBPĦALOus— minn  ghajr  ras. 

AcBRBiTY— ħruxija,  severità. 

AcBSCBNT  — mkarras — kares. 

AcBTio— kares  (mill  ħall). 

AcBTiFY — tħalli  li  isir  ħall. 

AcHB — ugih  kawwi — li  ma  iħallio 
xejn. 

AcHiBVB— twassal  fit-tmiem,  tagħ- 
mel — tispiċċa;  llie  Malteae  achieved 
a  great  victory  over  the  Turks  in  1565. 
H*  Maltin  ħadu  (għamlu)  vittoria  cbira 
fuk  it-Toroc  fil  1666. 

AoHiBVBMBNT— Għamla  —  biċċa  xo- 
għol  Bcabrusa,  kawwija,  difficultusa — 
armi  ta  famiija  ta  xi  ħadd  li  icun 
miet. 

AcHROMATio  —  abjad  perfett,  minn 
gfiajr  culur. 

AcicuLAR— magħmul  bħal  labra. 

AciD — kares. 

AciDiTY— krusa. 

AoiDiFY—tkarras,  tagħmel  kares. 

AciDULATB  —  tkarras  bil  chemm, 
tagħmel  ħaġa  ftit  karsa. 

AciDULOus— ftit  u  xejn  kares. 

AoKBR^ticmixa  zgħira  bħal  dawc 
Uicun  hemm  fwiċċ  l-ilma  li  isiru  biż- 


AcKNOWLBDaB  —  tammetti,  tagħraf 
tistkarr,  /  forgot  to  achwxoledije  re^ 
ceipt  o/his  letter,  nsejt  (nistkarr,  nuri) 
ngħeid  li  rcevejt  littra  tiegħu. 

AcMB-logħld  pont,  crisi. 

AcoLYTB— Accoltu,  scrv  fil  cnisia. 

AcoNiTB— Siġra,  pianta  velenusa. 

AcoRN  -  Ġandra,  frott  tal  balluta. 

AoousTic  — li  għandu  x'jaksam  mas- 
smigħ. 

AoQU  AiNT  —  tgħarraf. 

AcQUAiNTANCB— xi  ħadd  li  nafuh. 

AcQuiBSCB  —  ticcuntenta,  tgħid  iva 
biex  issir  xi  ħaġa. 

AcQuiRB— tacquista,  tieħu. 

ACQUISITION     )  ^ 

AcQUisiTivB—bil  ħrara,  bix-xewka 
cbira  ii  jacquista. 

AcQuiT — teħles,  taħfer. 

AcQUiTTAL— maħfra,  ħelsien  minn 
xi  accusa  jew  delitt. 

AcQuiTTANCE— ħelsien  minn  xi  dejn. 

AcRE  — (għalka),  chejl  tal  art  li  tih 
4840jarda  quadru. 

AcRiD— ħarr,  ichemmex. 

AcRiMONY-mrar,  (specialment  fid- 
discors),  cliem  li  iwaġġa  u  jinfed  il 
kalb. 

AcROBAT— wieħed  li  jaghmel  xi  lo- 
ghob  flaria,  li  jimxi  fuk  ħabel—jagħ- 
mei  il  ginnastica— tal  cummiedia. 

AcROPOLis  —  logħla  biċċa  tal  belt, 
(specialment  dic  ta  Ateni). 

AcRoss — min-nofs,  min-naħħa  waħ- 
da  għall  oħra. 

AcRosTio  —  Rcrosticu,  poesija,  illi 
1-ewwel  jew  1-aħħar  ittri  ta  cull  vers, 
flimchien,  wara  xuhin,  jagħmlu  xi 
chelma,  bħal : 

t>  Ua  cbir,  Missier  tal  ħniena, 
tr*  ilec  kima  natu  biss. 
tr*  ejc  inħarsu,  katt  tinsiena 
>-  ti  lilna  *1  ħlas  li  imiss. 

AcT— tagisci,  tagħmel,  iggib  ruħec  ; 
att,  għmil  legali,  ligi  —  att,  biċċa 
opra  tat-teatru. 

AcTioM  —  glimil,  imgiba  battalja, 
causa  fil  korti — I  wlll  bi'lng  an  action 
againat  him —Bejjer  nagħmillu  causa. 

ACTIONABLB  —  Buggott  għall  cauBf^ 
fil  korti. 


Digitized  by 


Google 


ACT 


-^  0  - 


ADM 


AoTivB—bieżel,  ħafif,  ħabriechi  (fil 
graminatica)  a  verh  activb  jew  tran- 
BiTivB,  verb  transitiv. 

ACTIVITY— bżulijft. 

AoTon — Attur,  diic  li  jirrecita  fit- 
teatrn,  1i  jeħu  parti  ropra. 

AcTRB88-dic  li  tirrecita,  etc. 

AcTUAL  —  veru,  tassew,  reali,  li  je- 
sisti. 

AoTUART  — dac  li  iżomm  il  contijiet, 
Q  cull  xorta  ta  għadd,  f  ufficiu  tas- 
sicurtà,  fll  Korti  tal  Iskof  etc. 

A  CTU  ATB — iġġagħal . 

AcuHBN— moħħ  tajjeb,  għakal  cbir. 

AcuMiNATBD  -bil  pouta. 

AouTB  —  jispiċċa  bil  ponta  rkika, 
wieħed  jilħaklu—  bil  għakal. 

Adaob  —  proverbiu. 

Adahant  — dac  li  ma  jistax  jincbi- 
ser— gebla  jebsa  ferm— bħal  diamant. 

Adapt— toddatta,  iggib  sewwa,  tal 
kies. 

Add  —  iż7iid,  tgħodd  flimchien  jew 
ma  xulxin. 

Addbndum— dac  li  għandu  icun  mi- 
2jud,  appendici. 

Addition— zieda,  Bomma(r^^M/a)  ta'l 
għadd  fl*aritmetica. 

Additional  —  li  hu  mizjud,  jew 
għandu  jiżdied. 

Addbb— serp  velenus;  velenu. 

Addiot  —  tati  ruħec  (actarx  iżda 
għall  viziu). 

Addlb— jinten,  ħawli,  fierah;— arf- 
dle-htaded  belhieni. 

Addrbss— titchellem  ma,  jew  ticteb 
lil  xi  ħadd;  tlesti,  tħejji,  jew  iggib  ru- 
ħec  ; — discors,  indirizz,  chitba  fuk  it- 
tra  biex  turi  għal  min,  u  għal  fejn  hi. 

Adducb— iggib,  issemmi — adduce  a 
rea8on,   iggib  raġnni. 

Adbpt— wieħed  imħarreġ sewwa  fxi 
ħaġa— tal  partita. 

Adbquate  — sewwa,  chif  jixrak,  adat- 
tat,  bizzejjed,  chemm  għandu  icun. 

Adhbrb  —  twaħħal,  tkabbad,  tibka 
mwaħħal. 

Adhbrbnt— magħkud,  marbut,  se- 
guaci,  partitariu. 

Adhbsivb— li  iwaħħal. 

Adibu— arfrfio  (nirraccmandac,  ner- 
ħic  f  idejn  Alla)   chelma  li   tingħad. 


meta  nies  jitilku  biex  jitbiegħda  minn 
xulxin. 

Adit— mogħdia,  Tactar  ta  xi  minà. 

Adjacbnt  —  li  kiegħed  ma  gemb — 
imiss  ma. 

Adjbct  — iżżid,  titfa  ma  dac  li  icun 
hemm. 

Adjbctivb— Aggettiv  (Gr.),  chelma 
miżjuda,  mkegħda  man-Nom  biexiu- 
rina  il  qualità  tiegħn. 

Adjoin  —  iżżid  ma ;  tkiegħed  mà 
genb,  ħdejn. 

ADJUNCT—ħaġa  mizjuda.  ^ 

Adjourn  —  tħalli  għall  ġurnata 
oħra. 

Adjournmbnt— iżżmien  li  igħaddi 
sa  chemm  tasal  il  ġurnata,  li  għaliha 
tcun  mħollija,  biex  fiha  issir  il  ħaġa. 

AbjuDOB— ticcundanna,  tiddecidi — 
takta  sentenza. 

Adjudicatb— tesamina  biex  tagħmel 
il  ħakk. 

Adjurb— tisconġra  —  tchecci  id-de- 
monji  min  ġo'I  bnedmin,  iġġagħal  li 
wieħed  jieħu  bil  fors  ġurament,  mkar 
falz. 

Adjust— issewwi,  tirranġa. 

Adjutant  —  Ajjutant,  il  fizzial  li 
igħin  lil  Maggiur  ta  ri^ment;  għarnuk 
cbir  (għasfur,  tajra)  h  jinsab  fl'India. 

Adjutor— wieħed  li  jati  ilgħajnuna. 

Admbasurbmbnt— kies,  chejl. 

Administbr  —  tati,  iBservi,  tammi* 
nistra. 

Administration— il  kawwa  li  tati| 
jew  li  tamministra,  amministrazioni. 

Administrator— amministratur,  dac 
li  iżomm,  jew  jamministra  raffarijet 
ta  wieħed  li  icun  miet  minn  għajr  teist- 
ment. 

Admirablb  —ammirabili  —  ta  minn 
jitgħaxxak  bih. 

Admirer — min  jitgħaxxak,  mgħax- 
xak,  wieħed  li  iħobb. 

Admit— tammetti— iddaħħal. 

AD.1B8I0H     fl'"''r~    "'•^f- 

Admixturb  —  taħlit  (ma  mistura.) 
Admonish  —  twiddeb,   icċanfar  fuk 

fuk. 
Admonition  —  twiddiba  —  ċanfira, 

parir. 

2 


Digitized  by 


Google 


ADN 


—  10  — 


AEn 


Adnabcent— li  jicber  ma,  jew  fuk, 
ħaġa. 

ADO—għageb,  frattarija  ;  donU  tnake 
much  ado  ahout  nothiny^  tagħmik  frat- 
tarija  għal  xejn. 

Adolbscent— lijicbergħaż-żgħużija, 
fl'età  bejn  it-tfulija  u  iż-żgħużija. 

Adolescbncb — iż-żgħużija. 

Adopt  —  tgħażel ;  taħtar;  tieħu  ii 
trabbi  bħal  ibnec  ulied  ħadd  ieħor. 

Adoptivb  —  li  icun  mrobbi  bħala 
iben  ħadd  ieħor. 

Adorb  —  tadura,  lati  kima  cbira, 
tħobb  ferm. 

Adorn— iżżejjen. 

Adrift— mitfuħ,  mitluk  igħum  mal 
mewġ— fejn  già  già. 

Adroit— capaci,  li  jin\ala,  ħafif. 

Adulation  — tifħir  żejjed. 

Adult— li  wasal  f  waktu,  li  sar  ra- 
gel,  wieħed  (bniedem)  cbir,  li  ma  għa- 
dux  tifel. 

Adultbratb — tbiddel  fi  stat  jeħor 
iżda  agħar,  tħażżen,  tgħarrak. 

Adultbry — adulterju,  meta  il  mara 
tibdel  ir-ragel,  jew  ragel  lil  mara. 

Adultbrine— il  frott  ir-risultat  tal 
adulteriu. 

Aduhbratb  —  tgħalti  bid-dell  fuk 
fuk. 

Advancb— tavanza,  iżżid,  toflfri,tħaI- 
Jas  bil  kuddiem. 

Advantage— vantaġġ,  profitt;  to  sell 
to  the  best  advantage,  tbiħ  bl-ogħla 
(bl-aħjar)  prezz  li  jista  icun.  Ile  took 
advantage  of  his  poverty,  ipprofitta 
ruħu  mill  fakar  tiegħu. 

Advbnt— I-avvent— miġjia. 

Advbnturb— li  ġara  blaħsieb,  acci- 
dentalment,  ġrajja  ta  periculu;  specu- 
lazioni. 

Advbnturb  —  tissogra. 

Advbnturbr  —  wieħed  li  jissogra, 
jesponi  ruħu  fil  periclu. 

Adventurous— curaġġus,  li  jissogra; 
periculus. 

Advbrb — Avverbiu,  chelma  li  kegħ- 
da  biex  tbiddel  it-tifsir  ta  verh,  ta  ag- 
gettiv  jew  ta  avverbiu  ieħor. 

Advbrsb— cuntrariu,  sfortunat. 

Advbrsity  —  cuntrarietà,  dwejjak, 
sventura — Adversity  triea  friends,  fil 
bżonn  jidru  il  veri  ħbiob. 


Advert— twiddeb,  turi,  tavverti. 

Advbrtent— attent,  li  jati  cont,  li 
jieħu  ħsieb. 

Advbrtise  — tavża,  tgħarraf  lil  ħadd 
ieħor  blavvisi. 

Advbrtisbment— avvis  fxi  ġurnal, 
f  xi  ctieb  etc. 

Advbrtiser  —  dac  li  javża,  li  jati 
I-avvis. 

Adyicb  —  parir,  feħma,  opinioni ; 
take  my  advice,  ħu  il  parir  tiegni;  għa- 
mel  chif  ngħidlec  jen. 

Advisable— sewwa,  li  jakbel,  tajjeb  ; 
/  think  it  advisable  io  do  so..,  jidhirli  li 
hi  ħaġa  sewwa  li  tagħmel  hecc. 

Advisb— tavża,  tati  parir,  twiddeb, 
tgħarraf  —  /  adcise  you  to  leave  Malta, 
natic  parir  ( niccunsiljac )  li  titlak 
minn  Malta,  better  he  advised  tuith  your 
father,  aħjar  tieħu  ))arir  minn  mis- 
sierec. 

Adviser— min  jati  il  parir;  legal 
ADvisER,    avucat. 

Advocacy— difisa,  apologia,  scusa, 
giustificazioni  bil  cliem  jew  bil  chitba. 

Advocate  -  avucat ;  tiddefendi  cau- 
sa. 

Advowee— is-sid,  il  patrun,  dac  li 
għandu  id  dritt  tan-nomina  ta  xi  be- 
nefiziu. 

Adyowson  —  id-dritt  li  tati  jew  li 
tippresenta  għall  benefiziu  vacanti. 

Adzb— mannara  (tal  buttar). 

iEQis— tarca,  protezioni. 

iEcLoouE— ara  Eclogue. 

iEGROTAT— risem  li  jatu  lic-certifi- 
cat  għal  mard  fl-Universilà  Inglisi. 

iEoLiAN-  ara  Eolian. 

iEoLic  DiALECT  —  wicħed  mil  ħames 
dialetti  ta  Lsien  Griec. 

^neid  — Eneide(poema  epicu)H  chi- 
teb  Virgiliu  bil  Latin,  fejn  Enea  chien 
I-eroi. 

Aerate— titfa  I-aria  ġo  xi  ħaġa  (fil 
chimica)  thallat  bl-acidu  carbonicu. 

Aeuial — ta  I-aria. 

Aerify— timla  bl-aria. 

Abrie— bejta  ta  ghasfur  tas-serk 
bħal  ma  hi  Tajcla,  is-sokor  etc. 

Aerolite— gebla  li  taka  mill-aria, 
ħaġa  tal  meteori. 

Abrology— studiu,  scienza,  descri- 
^ioni  fuk  l-aria. 


Digitized  by 


Google 


Aiili 


11  — 


Af'l' 


AsROMBTBn  —  Aerometra  strament 
biex  ichejlu  il  pis  ta  l-aria. 

Abronaut -- Aeronauta,  wieħed  li 
jivviaġġa  fl-aria,  dac  li  jitla  bil  ballun. 

Abronautics— larti,  is-sengha  tal 
viaġġar  fl-aria  bil  ballun. 

AsROSTATic— li  jissospencli  fl'aria,  li 
għandu  x'jaksam  ma  dac  ii  icun  sos- 
pis  fl-aria. 

Abrostatics  -  ix-xienza,  li  tistudia 
chif  iżomm  it  ħwejjeg  fl-aria. 

iEsTUETics  — l-esteticv,  ix-xienza  li 
titchellem,  tittratta  fuk  dac  collu  li 
hu  sabiħ,  li  fih  xi  ġmiel,  xi  gost. 

Afar— fil  bogħod. 

Affablb  —  fabbli,  minn  taġħna, 
ħelu  fid-discors  u  fl'imgiba. 

Affair— affari,  biċċa  xogħol,  nego- 
zia,  facenda. 

^  Affbct— tmiss,  iġġagħal,  tkankal, 
timita,  trid  tap;ħmel  b!ml  ħjkdJ  ieħor — 
t/iese  words  affect  me  very  mnch,  d  m  il 
cliem  imissni  fil  laħam  il  ħaj  sħiħ 
(jokrosni);  her  tears  affeeted  me,  id- 
dmugħ  taħħa  ġagtialni  nħoss,  kankalli 
kalbi ;  he  toishes  tonffect  Uiegreat  man\ 
irid  jagħmilha,  jippretendi  ii  hu  xi 
ragel  cbir,  għaref. 

Affectation— affettazioni. 

APFBorBD  — mkankal  (mill  kalb)  af- 
fettat,  mhabbat,  turmentat,  he  is  af- 
fected  with  leprosi/,  mħabbnt,  ittur- 
mentat  bil  ġdiem. 

Affection  — affezioni,  mħabba,  gib- 
da. 

Affsctionatb  —  affdzionat,  mimli 
bl-imħabba. 

Affiancb— il  chelma  taż-żwieġ,  fi- 
ducia,  zwieġ  —  tgħarras,  il  ghati  ta 
chelma  ta  għarus. 

Affiancbd— -għarus;  mgħarras. 

Affiancbr— min  igħarras. 

Affidavit — xieda  bil  ġuramenl. 

Affiliatb— tieħu,  trabbi,  bħala  ibeu 

Affinity— kraba,  affinità,  xebħ. 

Affirm— taccerta,  ticconferma,  tap- 
prova — t/ie  JHdgem  loill  p^rhapH  affirm 
tliS  sentence  in  tJie  court  ofappeal-^ 
rimħalfin  forsi  jicconfermaw  is-6en- 
tenza  fl*appell. 

AFFiR^ATiON  — dichiarazioni  splenoi. 


AFFix^-twaħħal,  (fil  grammatica), 
affiss,  chelma,  sillabà,  ittra,  mkeghda 
wara,  miżjuda. 

Afflation— nefħa,  nifs,  nfiħ. 

Afflatus  — ispirazioni. 

Afflict  -  twaġġa,  taħkar . 

AFFLioTioN—aiflizioni,  dieka'agiegħ 
ta  kalb,  hemm. 

Afflubnt— carrent,  ilma  gieri,  U 
jinxteħet  a  jiltaka  ma  ieħor  ;  ghàniy 
wieħed  li  għandu  gid  sħiħ. 

Afford  -tati,  tforni,  toffri,  icolloc 
il  mezzi,  Icannot  afford  hnying  thin^ 
Jena,  ma  nistax,  ma  għandix  il  mezzi 
iflas)  biex  nixtri  dan.  He  can  afford  it, 
jista  jati,  jonfok... 

Affranchisb  —  teħles,  tagħmel  li 
wieħed  igawdi  xi  ħaġa  minn  għajr 
I-ebda  pis. 

Affriy— ġlieda,  confusioni,  takbidi^. 

Affright  —  tbażża. 

Affront— tiltaka  wiċc  mawiċċ,  tin- 
sulta  kuddiem  culħadd;  rifront,  jew 
tati  rifron  t, 

Afloat— fil  wiċċ,  li  igħum  fwiċc 
nima. 

A  FooT,  ON  FOOT— bil  mixi,  fuk  is- 
sakajn,  wiekaf. 

Afore — kabel. 

Aforbhand  — bil  kaddiem,  kabel. 

Aforb  timb— dari,  fiż-żmien  ta  ka* 
bel,  kabel  iż-żmien. 

Afraid  —  mbażża. 

Afrbsh— mill  ġdid. 

Afuican— african,  mill-Africa. 

Aft— lura,  lejn  il  poppa. 

Aftbr  —  wara  ;  mfittex,  mxebbaħ, 
jakbel,—  ^itf  police  m after  him — il  puli- 
zia  kegħda  tfiċċu ;  after  t/ie  Englinh 
fas/iion,  la  Inglisa,  t/ie  baby  ta/ces  more 
after  t/ie  fat/ter  t/ian  after  t/ie  mother, 
it-tarbija  (tixbah)  għanda  actar  minn 
missierha  jew  mn'ommha,  t/ie  àay  af- 
ter,  Tgħàdi,  il  ġurnata  ta  wara;  after 
all,  wara  dan  coUu,  insomma. 

After  AaBs— fiż-żmien,  fis-seculi,  11. 
għad  jiġu. 

Aftbr  CLAP— dakkà  ta  ħarta  (dis- 
grazia)  għal  għarrieda,  bla  ħsieb  xejn. 

Aftbr  dinnbr  —  wara  nofs  in-nhor 
(wara  il  pranzu,  l'ichel). 

Aftbrhours— warail  ħia. 


Digitized  by 


Google 


Al^T 


^ii 


—  12  — 


Aiitl 


.\  After  MOST— wara  nett. 

'  After  noon — wara  nofs  inhar. 

Apterpiece— farsa,  cummiedia  żgħi- 
ra. 

After  ToucH  — rtuccatura,  iddakka 
ta  wara,  fil  pittura. 

Afterwards  — wara,  mbagħad. 

AoA  -  Cmandant,  cap  Torc. 

AoAiN— mil  ġdid,  darb'oħra;— ayai/? 
aiul  again,  bosta  drabi,  chemm  il 
darba,  aa  much  again,  daks  hecc  dar- 
b'oħra;  read  again,  arġa  akra,  akra 
darb-oħra. 

Against — contra,  ma  genb. 

Agape  —  tħares  scantat,  b*ħalkec 
miftuħ,  mietagħgeb. 

Agatb— agata,  ħaġra  preziusa. 

AoB  —  età,  ħajja  ta  bniedem,  se- 
clu;  old  age,  xiuħija,  golden  ajf«,fl'aħjar 
tal'ħajja;  lie  is  6  yeara  ofage^  għan- 
du  6  snin  ;  /  am  under  age  yet,  għa- 
dni  żgħir ;  ke  is  not  o/age  yet^  għadhu 
ma  laħakx  fiż-żmien  ;  middle  ages,  il 
medio  evo,iż-żmienijiet  tan-nofs,  ngħi- 
du  aħna  misrsena  476  (meta  waka 
1-Imperu  Buman  tal  punent),  jew  mis- 
sena  800  (meta  Carlu  Magnu  sar  Im- 
peratur  tal  punent)  jew  mis-sena  843 
(meta  spiċċa  1-Imperu  tal  Franchi) 
sal  1648,  meta  spiċċat  il  guerra  ''tat 
80  sena  '*. 

AoED— xiħ,  mdaħħal  fiż-żmien. 

AoBNOY  —  agenzija,  influenza,.ope- 
razioni,  1-ufficiu  ta  xi  agent. 

AoBNT—ageiit,  ministru,  ammini- 
stratur,  causa,  strument. 

AoGLOMBRATB— tiġbor,  tgħczzoz. 

AoGLUTiNATK  —  twaħħal,  tgħakkad 
flimchien. 

Aggrandizb— tcabbar. 

Aggravatb — ittakkal,tcattar,tgħab- 
bi  actar ;  tgħarrak  tipprovoca  (iġġa- 
għal). 

Aggregatb  —  tiġbor  flimchien;  in- 
numru  collu  flimchien. 

AggressIon— salt  għall  għar-rieda, 
attacc. 

Aggrbssor  —  min  jati  is-salt,  jat- 
tacca. 

Aggrtbvance,  ara  Gribvancb. 

Aggrievb— twaġġa  il  kalb,  tħabbat, 
offendi  tagħmel  il  ħsara. 


Aggribved  — bil  kalb  mweġgħa,  bil 
kalb  sewdn,  mdejjak. 

Aghast  —  mbażża,  mwerwer,  mi- 
stgħageb. 

Agilb— ħaGf,  lest  lest. 

Agility— ħeffa. 

AGio—aggiu,  rtqs,  cambiu,  ħlas  tal 
carabii,  flus  li  jintgħataw  meta  jin- 
bidlu,  jissarfu  il  fliis. 

Agitate— tħawwad,  tkankal,  iċċak- 
lak,  ixxewwex. 

Aglrt— labra,  jow  biċċa  metall  li 
tcui  marbnta  fit-tarf  ta  lazz,  jew 
kafla  biex  id-domm  biha,  jew  id-daħ- 
ħal  il-Iazz  fit-tokba. 

Agnail— marda  tad-dwiefer;  bħal 
dieħes,  xulliefa. 

Agnatb  — kraba  min-naħħa  tal  mis- 
sier. 

Ago— ilu;  a  Uttle  while  ago  ftit  ilu. 

Agog— xewka  cbira,Uactar  iżda  tat- 
tfal,  to  be  agog  tcun  b'xewka  cbira, 
lagħbec  nieżel. 

Agoing  — sejj'er,  miexi  —  to  set  agoiugy 
tmixxi,  tkabbad  sejjer. 

Agonist— wiaħed  li  jissara. 
.    Agonize— tagonizza,  tbati  sħiħ,tcun 
agnnija. 

AooNY — agimija,  tbatija  I-actar  ka- 
lila. 

Agrarian  -  tal  egħlieki,  tar-raba. 

Agrbe — takbel,  tcun  ta  fehma  waħ- 
da.  tiftihem,  ticcorda. 

AonBBD  —  ftehemna,  iccurdajna;  — 
mifbihem,  ippattiat,  iccurdat. 

AGREEADLE~piacevoli,Ii  jatic  piacir. 

Agrbement— patt,  accordiu. 

Agriculturb — is-sengħa  tax-xogħol 
tar  raba,  il  biedia. 

Agriculturist  —  wieħed  mħarreġ 
fix-xogħol  tar-raba,  bidwi. 

Aground  —  flart,  the  ship  ran  a- 
ground,\l  bastinient  incalja,  mar  fl*art. 

Agub  -deni  li  jakbdec  u  jerħic,  bit- 
tchexchix  tal  bard  1-ewwel,  imbagħad 
fil  fwawar,  terzana. 

Aguish  —  bid-deni. 

Aii!— Ah  !  Eh  !  (interjezioni). 

AiiBAD  — il  kuddiem  ;  he  got  ahead  o/ 
me,  għaddieni. 

AnuLL—bla  kluħ,  the  ship  w  goina 
ahull,  il  bastiment  miexi  bla  klun 
(fit-tempesta). 


Digitized  by 


Google 


AtD 


—  13  — 


ALD 


AiD — għajnana;  tgħin,  tati  għaj- 
nuna. 

AiDE-DB-CAMP  (tinkara  edecam)  aja- 
tant. 

AiDLBSs— minn  għajr  għajnuna. 

AioREMORB  —  faħam  mfarrac,  trab 
tal  faħam  mgħarbel  li  jusawh  mal 
porvli  għal-logħob  tan-nar. 

AioRET— bħal  moxt,  piuma  bid-dia- 
manti,  jew  ħaġar  ieħor,  li  in-nisa  ju- 
saw  frashom  biex  jiżżejnu. 

j^j^  ]  ħass   ħażin   ħafif,   what 

.  '     ails  you?  x'għandec?  xi 

AlLMBNT    )       tJiog^  ^ 

AiLiNG — ħass  ħażin,— you  are  always 
ailing^  inti  dejjem  iħossoc  ħażin,  tħoss 
xi  ħaġa. 

AiM  —  mira,  timmira,  intenzioni, 
feħma,  ħsieb ;  this  has  always  heen 
viy  aim,  din  chienet  dejjem  1-inten- 
zioni  tiegħi,  il  ħsieb  tiegħi. 

AiMLESS— minn  għajr  mira;  minn 
għajr  scop. 

AiR  —  aria,  mgiba,  ħarsa,  arietta 
(ton  ta  cant),  in  the  open  air— għal- 
Taria  (fil  beraħ),  he  is  beatiiig  in  the 
air,  kiegħed  jisħak  fl'ilma  (jaħdem 
għall  xejn)  a  noble  air,  aria,  mgiba 
nobbli ;  air  oun,  xcubetta  tar-riħ  (tis- 
para  bla  ħsejjes  xejn),  airtight  magħ- 
luk  sewwa  li  ma  tistax  tgħaddi  aria 
mn*  mchien,  she  sang  a  beautiful  air, 
cantat  biċċa  sabiħa  wisk. 

AiR  — tivventula,  tnixxef,  tperrec. . 

AiRiNBss— cuntentizza,  briju,  li  wie- 
ħed  icun  cuntent. 

AiRT— bl'aria,  arjus,  espost  għall 
aria,  daħkani,  cuntent. 

AisLE— navata,  in-navi  ta  cnisia. 

Ajar— socchius,  mbexxak  (bieb  jew 
tieka),  leace  the  door  ajar,  ħalli  'I 
bieb  mbexxak. 

AKB—ara  acħb. 

AKiMBo--b'idejc  fgembejch. 

Akin-— kraba,  li  jixbeħ. 

Alarastbr— alabastru,  gebla  bajda, 
bħal  rħam,  li  jagħmlu  vasetti  minnha 
etc. 

f  (interjezioni)  jaħa- 

Alack  ara  !  jaħasra  għal 

Alack-a-day  <iac  iż-żmien  (chif 

għadda !) 


Alacrity  —  ħefifa,  (li  wieħed  icollu) 
meta  icun  fukruħu. 

Alamodb— la  moda  (scond  jew  chif 
titlob  il  moda). 

Aland  — fl-art,  jew  fuk  I-art. 

Alarm — allarmi,  għajta  li  turi  peri- 
clu,  ħruk; — trigħed,  tbażża,  tiddistur- 
ba,  tati,  (għall-ajjut)  alarm  clock,  sve- 
Ijarin  (arloġġ). 

Alarum  watch— sveljarin. 

Alas  !— (interj)  jaħasra !  ajma  ! 

Alb — alba  (Ibies  ta  sacerdot). 

Albata— metalK  taħlita  ta  nickel 
landa  u  ram,  li  jixbaħ  il  fidda. 

Albatross— tajra  cbira  tal  ilma,  s&- 
kajħa  bħal  tal  papra. 

Albbit— għad  illi,  b'dana  coUu. 

Aloicorb— isem  ta  ħuta. 

Albion  —  I-isem  antic  tal  Inghil- 
terra. 

Albora  —  marda  tal  hakk,  bħal 
^diem,  li  tnissel  intiena  mill  fomm, 
jew  miirimnieħer. 

Albugo  —  bjada,  marda  tal  għajn- 
ein. 

Album— ctieb  fejn  wieħed  jiġbor  ri- 
tratti,  u  affarijet  ohra  flimchien,  biex 
iżomm  bħala  tifchira. 

Albumbn — I-abjad  tal  bajd. 

Alcadb — mħallef  Spanjol,  il  Eajd. 

Alcaid  —  calzrier,  gvernatur,  su- 
printendent  ta  castell. 

Alcbdo— il  għasfur  ta  San  Martin. 

Alchbmizb — tbiddel  (metalli). 

Alchrmy— is-sengħa  li  biha  I-anti- 
chi  chienu  jippretendu  li  ibiddlU'me- 
tall  f  iehor,  u  iċ-comb  f  deħeb;  u  li 
jagħmlu  medicamenti,  li  ifejku  cuU 
xorta  ta  mard. 

Alcool — spirtu  di  vinu  mill'ifien, 
Tactar  safi;  alcool. 

Alcoran — Koran,  ctieb  li  fiħ  miġ- 
bura  il-Iigijiet  collha  ta  Maumettu. 

AiiCovB— arcova,  daħla  f camra. 

Alcyonb— chewcba  cbira  sabiħa  fil 
costellażioni,  grupp,  ġabra  ta  cwie- 
cheb,  (li  jisimha  Plsjades.) 

Aldbr  —  sebuka,  siġra,  biz-zokk 
dritt  li  tigber  actarx  mal  widien  (fejn 
icun  hemm  I-ilma). 

Aldbrman  —  magistrat,  1-ewwel 
wi^ed  mil  magistrati  li  hemm  ^(« 


Digitized  by 


Google 


iLE 


^  14  — 


ALL 


tnax  il  qaartier  Lil  bolt  (clty)  ta  Lon- 
dra. 

Alb— birra  bijda  (safra). 

Alb  BREWBBT-=fejni8sir,  tinħadem, 
il  birra  bajda  (safra). 

Alb  HOU8B  —  birrerjja,  ħanut  fejn 
ibi^ħu  il  birra. 

Albmdic  —  lampic. 

Albrt— air  erta,  fuk  ruħn,  Ivent, 
theif  are  on  the  alert^  keghdin  aWerta, 
lesti  għassa,  jinducraw. 

ALOA-alca  (ħaxix  hażin  tal  baħar). 

Aloazrl  —  għażżiela. 

Alobbba— algebra,  ix-xienza  li  biba 
nogħmla  il  contijiet,  ngħoddu,  etc, 
bl'ittri  a  bis-Binjali  floc  bin-namri. 

Aloid— chiesuħ,  (li  għandn  riħ). 

Aloorithii  — xienza  bhall  algebra. 

Alouazil  —  argnżin  (bli  Spaniol) 
paliziott,  afiScial  baxx  tal  ġustizia. 

Alias  —  (bil  Latin)  jew  ucoll ;  li 
igħidula  acoll,  mlakkam. 

Alibi— band' oħra;  he  proved  an 
ahili,  ipprova,  gieb  il  provi,  li  cbien 
band'oħra. 

Alibn — ^^frustier;  li  ma  għandux 
j^jaksam  fil  bic-ċay  contrariu;  alien 
btll  (law)  ligi  fuk  il  frnstieri. 

Alibnatb  —mbigħed,  għadn ;  icciedi 
il  proprietà  lill  ħadd  i^or. 

AuBNATioN— alienazioni  bejħ;  alie- 

MATION    OF    MIND,     UBNTAL    ALIBNATION, 

genn. 

Alioiit — tinżs]; —coachman,  we  wi$h 
to  alight  here,  tal  carrozza,  irridu  nin- 
żln  hawn. 

AuKB  —  bħal,  l-istess,  These  are  not 
alike,  dawn  m'bumiex  li  stess  (xorta 
waħda). 

Alimbnt — icheL 

AuMONT-^pensioni,  ħlas  għall  ali- 
menti,  li  ragel  jati  lill  mara  meta  ma 
tcnnx  miegħu. 

Aliquant— (numru)  li  katt  ma  jid- 
ħol  sewwa,  minn  għajr  ma  iħalli  xejn, 
f  numrn  ieħor ;  6  is  an  aliqiuint  part 
ofll.  6  ma  jidħolx  sewwa  (minn  għajr 
ma  iħalli  xejin)  fin-numru  11. 

Aliquot— (il  cnntrariu  ta  aliquant) 
namru  li  jidħol  sewwa  ġo  ieħor ;  6  ia 
an  aliquot  part  of24y  i8-6  jidħol  sew- 
wa  fl'24. 

À(4Ye--^j,  għanda  il  ħajja. 


Alcau — snstanza,  ħaġa  fil  cbimica 
li  biba  jagħmlu  melħ  ta  bosta  xorta, 
alcali  soda,  potassa  etc. 

Alkbbmes— (bil  għarbi)  alchermes, 
(xorb  ħamrani). 

All— collox  ;  all  that,  dac  collu;  one 
and  all,  cnlħadd;  it  is  all  tJte  same  to 
me,  xorta  waħda  għalija;  that's  all,  dan 
hu  collu;  hy  all  vieans,  assolutament ; 
not  at  alJ,  nothing  at  all,  xejn  afiattu; 
all  at  once  fdakka waħda;  all  the  betUsr, 
tant  1-aħjar  ;  all  hamU  ahoy!  culħadd 
fuk  il  cverta,  jew  culħadd  I-art !  all 
8AINTS  DAT,  nhar  il  Kaddisin  collha ; 
ALL  souLS  DAT,  nhar  il  għid  tal  im- 
wjet ;  ALL  wisB,  għaref  sħih,  jaf  col- 
lox. 

Allat— ittaffi,  tnakkas,  tħallat,  tlt- 
tempra  il  metalli  jew  il  hgieġ. 

Allbdob,  ara  allbob. 

Allboation  —  allegazioni,  prova, 
scusa,  iggib,  (tnri)  1-autorità. 

Allbob— tallega,  turi,  ticcerta,  is* 
semmi,  tiddichiara. 

Allboiancb— fedeltà,  ubbidienza. 

Allkoort— allegorija,  discors,  chit- 
ba  taht  għamla  oħra  li  ifissru  xorta 
oħra,  ħrafa. 

Alleorbtto  —  (fil  musica,)  temp  li 
mhux  mgħaggel  daks  Vallegro. 

Allbouo  —  (fil  musica),  temp  ftit 
mgħaggel. 

ALLBHANDE—alimanda,  iifna  tede- 
sca  mgħagġla. 

Alleviatb— isserraħ,  ittaffi,  tħaffef. 

Allbt  —  passaġġ,  mogħdija  dejka, 
fi  ġnien,  jew  barra;  mogħdia  idjak 
minn  triek,  skak. 

All  fools  dat  —  I-ewwel  ta  April 
(meta  ikarku  bin-nies). 

Alloivbr— Alla  (dac  li  jati  collox). 

Alliance— alleanza,  għakda  bejn  il 
potenzi  ħbieb. 

Allibd  —  marbut  (bl-alleanza)  jew 
bil  kraba. 

Alubs  —  alleati,  il  potenzi  ħbieb 
magħkudin  flimchien. 

Allioatiok— rabta,  għakda. 
Allioator — cuccudrill  (american). 
Allision— dakka,  ħabta. 
Allitbbation— ripetizioni  tal  istess 
ittra  jew  eillftba. 


Digitized  by' 


Google 


ALL 


-  16  - 


Al^ 


Allooate — tkiegħed. 

Allogation  I  tkiegħed  fil  post,   tati 

Allooation/        il-)oc. 

Allooution—  discors,  cliem. 

Allodial— indipendenti. 

Allot —  tkassam,  tati  lill  culħadd 
li  imissa,  tferrak. 

Allotmbnt— sehem. 

Allow— thalli,  tippermetti,  tati. 

Allowangb— eehem,  porzioni,  nuk- 
kas  fil  prezz,  scont;— /Ae  iridmo  receives 
a  yearly  allowance  of  £20;  I-armla 
għanda  pensioni  ta  £  20  fis-sena— 
viake  8ome  allowance-'Cixn  ftit  ħanin, 
ciedi  ftit,  iccumpatixxi  ftit. 

Alloy— liga,  taħlita— thallat  il  me- 
talli  biex  isira  il  flus  etc. 

ALLUDE--i88emmi,  tgħid,  titchel- 
lem  għal  xi  ħaġa. 

Allurb  — tħajjar. 

Allusion  —  allusioni ;  he  inade  aii 
allurion  of  this,  semma  f  uk  dan  (għall 
dan). 

Alluyium  —  ^abra  ta  tajn,  ħama, 
ramel  etc.  li  icarcar  migħu  l-ilma  tax- 
xmajjar. 

Alma  Matbr— Omm  ħauina.  Isem  li 
jatu  lill-università  ta  li  studii. 

Almanao — almanac. 

Almiohtt— Alla.  Dac  li  jista  collox, 

Almond— lewża. 

Almond  of  thb  throat  —  tonsilla 
(tal  grieżem). 

Almond-tubb  —  lewża,  siġra  tal 
lewż 

ALMONER—elemosinier,  dac  li  ifer- 
rak  il  carità,  cappillan. 

Almost— quasi,  għall  ftit. 

ALMS-carità. 

ALMS-HousB—ospiziu  tal  fokra. 

Alms  man— fkir,  li  igliix  bil  carità. 

Aloes— aloe— siġra  li  jagħmlu  xor- 
ta  ta  fwieħa  minna. 

ALOFT—fil  għoli,  fl'aria. 

Alonb  — waħdu;  lct  me  alone,  ħal- 
lini ;  ħallini  minncc. 

Along— ma  tul,  ma  genb;  come 
along,  imxi,  għaddi  il  kuddiem ;  get 
along,  mur  minn  hawn;  he  came  along 
with  ine,  gie  miegħi,  along  side,  mal 
bastiment,  mal  banda  (tal  bastimentj. 

Aloop  — rt  In  larga,  fil  bogliod. 

Aloud  — b'leħen  għàli. 


Alpaoa  —  alpaca,  bħal  mogħża  fil 
Brazil;  suf  tal  annimal  li  jisma  alpaca. 

Alpha  —  bidu  (alfa  hja  I-isem  ta 
I-ewwel  ittra  tal  alfabett  Oriec.) 

Alphadbt  —  alfabett,  I-ittri  ta  cuU 
lingua. 

ALPiNB—AIpin,  tal  Alpi  (muntanji 
flltalia  ta  fuk). 

Alrbady— già. 

Altar— artal;  the  high  altar,  I-artal 
moġġur;  altar  cloth,  terħa,  artalpiece, 
il  ventaltar. 

Altbr— tbiddol,  tkalleb,  tibdel. 

Alteration  — tibdil,   tkallib. 

Altbrcation— ġlieda. 

ALTBRN~ta  darb*  iva  u  oħra  le. 

Altbrnatb  -  tagħmel  darb'iva  u  oħ- 
ra  là. 

Altbrnativb— għażla  ;  dic  jew  dic; 
I  gave  him  the  altemative,  ħallejt  fi- 
deiħ,  jagħżel  hu,  dac  jew  dic. 

Altho*— f'Ioc  Although. 

Although— għad  illi. 

ALTiMBTBR—sfcrumentbiexichejIu  il 
għoli. 

Altimetry  -  is-sengħa  li  biha  ichej- 
lu  il  għoli. 

Altitudb  -għoli. 

Altooethbr  —  ghall  collox,  collox 
flimchien. 

Alum— Xebb  il  ġmiel. 

Alumina— allumina. 

Aluminium  —  aluminium,  metall; 
aluminium  gold^  aluminiu,  metall 
bħad-deheb,  magħmul  minn  ram  u 
dan  il  metal. 

Alutaoeous— tal  culur  tal  gild  ic- 
cunzat. 

Alveary— ġarra,  jew  ġarar,  fejn 
igħaromar  in-naħal  u  jagħmel  il  għa- 
sel. 

mimli  bit-tokob,  ħo- 
for,  celel,  bħal  dawo 
li  jugbmlu  in-naħal. 

Alvine— ta  li  stoncu  u  l-imsaren. 

A.  M.— Aniio  ninnHi,  (ura  A.) 

A.  M.  — Artiuin  Mu^ister,  (ara  A). 

A.  M.— Ante  meridiem,  fil    għodu. 

AM-1-ewweI  persuna  tal  mod  in- 
dicativ,  temp  present,  tal  verb  to  be — 
I  am  jena  jV'/i  — /  am  to  ^peak  first  jen 
għandi  .imissni)  nitchellem  1-ewweI. 


Alveolar 
Alvkolauy 


Digitizeql  by 


Google 


AMA 


^  la  — 


ÀMB 


Amadou  —  lixca  (tal  Germania) 
magħmula  minn  xorta  ta  fakkih  nie- 
^ef  mxarrab  fis-salnitru. 

Amain— bil  forza,  bis-saħħa,  għal 
għar-rieda,  f-dakka. 

Amalqam— taħlita  ta  mercuriu  jew 
argentu  vivu  ma  metall  ieħor,  taħlita 
ta  bosta  ħwejjeġ. 

Amalqamatb  tħallat  mercuriu  ma 
metalli  oħra;  thallat. 

Amalgamation— taħlita. 

Amandola— rħam  aħdar  bit  tbajja 
bojjod. 

Amanuensis  •—  copista,  wieħed  li 
jicteb  taħt  id-dettatura,  jew  dac  li 
icun  chiteb  hadd  ieħor. 

Amaranthus  —  amaranta,  fiur  li 
ighidu  Qa^sbu)  li  ma  jidbiel  katt. 

Amaryllis -amarilli(pianta). 

Amass — tiġbor    tghezzez,  taħżen. 

Amassette  — ħadida,  bħal  barraxa 
li  jusaw  biex  jimmacinaw  iz-żebgħa. 

Amassment  -  gozz  -  ġabra. 

Amateuk— dilettaQt,  dac  li  jagħmel 
xi  xogħol  jew  xi  sengħa  biex  igħaddi 
iż-żmien. 

Amativeness  —  xeħta,  disposizioni 
għall  imħabba. 

Amatoriali  li  għandu  x'jaksam  ma 

Amatory    jimhabba;  tal  imhabba 

AMAUROS'S—nukkas,  jew  telfa,  tad- 
dawl  ta  1-għajnejn. 

Amazb  —  timla  bil  għageb  —  ti- 
staghgeb-tibka  mibluħ  bil  għageb, 
Borprisa,  għageb. 

AmazednessI   ^       1    /  u*  \ 

AMAZEMENT  j^^''^^^  ^'^''^ 

Amazinq— li  igħaggeb. 

Amazon  —  amazoni ;  mara  ragel, 
mara  ta  saħħa  cbira,  jew  li  ticcum- 
batti  bħal-rgiel. 

Amb  Iprefiss   (latin)  li  ifisser  ma 

Am     jdwar. 

Ambages— tidwir  ta  discors. 

AMBARiE-dac  il  post  (makgħad), 
mgħotti  b*tinda  li  icun  hemm  armat 
fuk  dahar  ta  liunfant. 

Ambassador  — ambaxxatur. 

Ambassadress  -il  mara  ta  ambax- 
xatur,  ambaxxatrici. 

Ambassadorial— bħal,  jew  ta  am- 
baxxatur. 


AMBER-ambra  (għambra)  amber 
DRiNK,  xorb  culur  safrani  tal  ambra. 

Ambergris  —  fwieha  (griża)  lewn 
rmied— bħall  ilma  li  joħrog  mill  imsa- 
ren  tal  baliena,  li  jitla  f  wiċċ  I'ilma 
(il  baħar)  fejn  tcun  il  baliena. 

Ambidexter— wieħed  li  jaħdem  bil 
ħeffa  b-idejħ  it-tnejn  xortR  waħda, 
ġurat  illi  icun  mixtri  biex  ixomm  mal 
parti waħda  u  I-oħra— bniedem  b*zewġ 
uċuħ  (faċċol). 

Ambient—  ambient  —  mad-dwar— 
the  ambient  air,  I-aria  ta  mad-dwar. 

AMBiGU~icIa(pranzu)  b*taħlita  ta 
ħafna  platti  (pasti). 

Ambiguity— ambiguità— li  tista  tif- 
tihem  b-zewg  manieri. 

Ambiguous  —  ambigwu  dubbiu,  li 
jista  jiftihem  xort'oħra. 

Ambit— circu,  dawra;  id-dawra  ta 
xi  ħaġa. 

AMBITION  — ambizioni,  xewka  cbira 
li  wieħed  icollu  li  jacquista  jew  li 
jieħu  xi  ħaġa  biex  jogħla. 

Ambitious  —  ambizius,  li  jixiiek 
ferin  li  jieħu  jew  jitla  fxi  ħaġa. 

AMBiTUS-dawra. 

Amble  —  trott;  timxi  b'nofs  trott 
(bħaż-żwiemel). 

Ambler  — li  jittrottja  (żiemel). 

Ambo  —  legijii  cbir  tal  cnojjes  (li 
icun  henim  l*'nofs  il  corX  pulptu. 

Ambrosia— ħaxixa  tfuħ,  I-iohel  tal 
Allat  foloz. 

Ambrosian  chant  —  cant  Ambro- 
sian^jew  tul  kassisin  (ta  Sant'Ambroġ) 
li  isir  fil   cor  tal  cnejjes. 

Ambry— loc,  post,  fejn  ikassmu  il 
carità,  niċċa  wara  I-artal. 

Ambraoe— ass  doppiu  (fil-Iogħob 
tad-dadi,  meta  zewġ  lagħaba  jicxfu 
it-tnejn  1-ass.) 

Ambulance— ambulanza,  carrozza 
li  isservi  biex  iġon*u  fiha  is-suldati 
morda  jew  feruti  f uk  il  camp  tal  bat- 
talja. 

Ambulant  —  li  jmur  iimxi  minn 
post  ġħallieħor. 

AmbuRY— felula  bid-demm  li  icol- 
Ihom  fgisiinhom  iż-żwiemel. 

ÀMBUSH,  Ambuscade  — imbuscata  ; 
takrieka,  (tkarrak)  billi  tokgħod  mi- 


Digitized  by 


Google 


ame 


—  17  — 


AMt 


stoħbi,  tnbagħad  tati  is-salt  għal 
għarrieda  fuk  xi  ħadd;  the  enemy*8 
soldiers  tvere  lying  in  amhmh  aU  day; 
iB-suldati  tal  għadu  cbienu  ke^ħdin 
mistoħbijin  (jistennew  Ji  jatn  is-8alt 
għal  għarrieda)  il  ġurnata  collba. 

Ameer — AMiR,Emir,  wieħed  (ragel) 
nobbli.  IsSultàn  f  xi  pajjisi  tal  Asia. 

Amel— ara  Enamel. 

Ameliorate— iggib  il  kuddiemjew 
għall  aħjar. 

Amen— -4ni^— hecc  icun. 

Amenable  — responsabbli,  obligat 

Amend  —  isservi,  tirran^a,  is-safR 
minn  xi  sball, jew  xi  ħuġa  li  ma  tcunx 
tajba. 

Amende — ammenda,  scusa. 

AMENDS~ammenda,tpattija,tiswija 
ta  ħsara,  ta  xi  tort  li  wieħed  icun 
għamel. 

Amenity— bena. 


Amentia  )  , ,  ,  ^  ^^^^ 
Amenty  [  Wuha,genn 


Amerob— tħalli,  tkiegħed  fil  ħnie- 
na  (tal  korti)  ticcastiga  bil  ħlas  ta 
multa. 

Ameroement— ħlas  ta  flus  li  wie- 
ħed  icun  iccundannat  li  iħallas; 
multa. 

Amerioan  -  American,  min  hu  mill 
America. 

AMERiOANiSM^r-chelma,  jew  cliem 
li  igħiduh  I-Americani;  drawwa  Ame- 
ricana. 

Amess  -  muzzetta  tal  Canonici. 

Amethyst  ^  amatista,  ħaġra  pre- 
ziusa. 

Amhabio— il  lingua  tal  Abissini  (in- 
nies  tal  Abissinia^. 

AMiABLB^amabbli,  sabiħ,  grazius, 
ta  min  iħobbu. 

Amianthus  — a^ft^^to^,  sustanza  mi- 
nerali  li  ma  takbadx  Cbin-nar)  magħ- 
mula  ħjut  ħjut. 

jnr;}  •»"""' 

Amiob  )  ^9^cttu,  Ibies  ta    sacerdot 
'  li  jitfa  fuk  spalleib  kabel 
Amict  j  ma  ixidd  1-alba, 

Amipsiup— fnofs  il  bastiment. 


Amiss— ħażin,  mhux  sewwa.  - 

Amission — telfa. 

Amit— titlef. 

Amfty — ħbeberija. 

Ammonia— ammonia. 

Ammoniao  —  gomma,  ammoniaca, 
bħal  rasa  iggommata. 

Ammunition  —  munizion,  porvli  a 
balal. 

Amnesty — amnistia,  maħfra  gene- 

rali  ta  dawo  li  icunu  il  ħabs. 

Amnicolist  —  min  igħammar  ma 
genb  xi  xmara. 

Amono      \  ,    . 

Amonost  /  '^^J'' 

Amorist— widled  li  iħobb. 

Amorous — ta  li  mħabba. 

Amorphous— bla  forma,  bla  ghamla. 

Amort — mejjet,  bla  ħajja. 

Amortizb— tifdi  (il  beni). 

Amount— somma;  ammont,  titla  (fil 
prezz).  Tħe  price  oftfiis...  willamoxint 
to  £  6;  il  prezz  ta  din...  jitla,  jiġi 
jilħak  6  liri. 

Amour — mħabbamhiex  xierka. 

Amphibia — animali  amfibi,  li  igħixu 
sewwa  fl-ilma  chemm  ucoll  fl-art. 

A  mphibious  — li  igħix  fl-art  u  fl-ilma. 

Ampħiscii— dawc  li  igħammru  fiz- 
zona  torrida  (sħuna). 
'    Amphitheatre — amBteatru,  jiġifieri 
ta  għamla  ellittica,  actar\  micxuf. 

Amphora— ġarra,  recipient  b'  żewġ 
widnejn,  jew  b'żewġ  żbnauujiet. 

Ample— 'wasa. 

Ampliation— tul  ta  ^.mien,  proroga. 

Amplification — cobor,  esagerazioni 
(min  tesagera)  tcabbar,  iżżid  il  baġa. 

Amplify— tcabbar,ticteb  jew  titchel- 
lem  fit-tul. 

Amply— bil  bosta,  il  ħela. 

Ampulla— impulluzza,  impulletta. 

Amputatb— takta  barra;  Uie  soldier 
had  boili  his  legs  amputated,  is-suldat 
katgħulu  riġleih  it-tnejn. 

Amt.  —  (fil  cuaimerc)  minn  f  loc 
amount. 

Amulet  —  xi  ħa^a  biex  tneħħi  is- 
seħer  (biex  ma  igħajnucx). 

Amusb  —  tiddeverti,  tieħu  jew  tati 
piacir. 

8 


Digitized  by 


Google 


A\IA 


--  la  — 


AMB 


Amadou  —  lixca  (tal  Germania) 
magħmula  minn  xorta  ta  fakklh  nie- 
^ef  mxarrab  fis-salnitru. 

Amain— bil  forza,  bis-saħħa,  għal 
għar-rieda,  f-dakka. 

Amalqam— taħlita  ta  mercuriu  jew 
argentu  vivu  ma  metall  ieħor,  taħlita 
ta  bosta  ħwejjeġ. 

Amalqamatb  tħallat  mercuriu  ma 
metalli  oħra;  thallat. 

Amalgamation— taħlita. 

Amandola— rħam  aħdar  bit  tbajja 
bojjod. 

Amanuensis  •—  copista,  wieħed  li 
jicteb  taħt  id-dettatura,  jew  dac  li 
icun  chiteb  hadd  ieħor. 

Amaranthus  —  amaranta,  fiur  li 
ighidu  Qal^sbu)  li  ma  jidbiel  katt. 

Amaryllis -amarilli(pianta). 

Amass — tiġbor    tghezzez,  taħżen. 

Amassette  — ħadida,  bħal  barraxa 
li  jusaw  biex  jimmacinaw  iz-żebgħa. 

Amassment -  gozz  -  ġabra. 

Amateur— dilettaqt,  dac  li  jagħmel 
xi  xogħol  jew  xi  sengħa  biex  igħaddi 
iż-żmien. 

Amativeness  —  xeħta,  disposizioni 
għall  imħabba. 

Amatorial)  li  għandu  x'jaksam  ma 

Amatory    jimhabba;  tal  imhabba 

Amauros'S— nukkas,  jew  telfa,  tad- 
dawl  ta  I-għajnejn. 

Amazb  —  timla  bil  għageb  —  ti- 
Btaghgeb-tibka  mibluħ  bil  għageb, 
sorprisa,  għageb. 

Amazedness\„^^„  ,    .  , .  V 

AMAZEMENT  f^^Seb  fchiv) 

Amazinq— li  igħaggeb. 

Amazon  —  amazoni ;  mara  ragel, 
mara  ta  saħħa  cbira,  jew  li  ticcum- 
batti  bħal-rgiel. 

Amb  IprefisB  (latin)  li  ifisser  ma 

Am    jdwar. 

Ambages— tidwir  ta  discors. 

AMBARiE-dac  il  post  (makgħad), 
mgħotti  b'tinda  li  icun  hemm  armat 
fuk  dahar  ta  liunfant. 

Ambassador  — ambaxxatur. 

Amrassadress  -il  mara  ta  ambax- 
xatur,  ambaxxatrici. 

Ambassadorial— bħal,  jew  ta  am- 
baxxatur. 


AMBER-ambra  (għambra)  amber 
DRiNK,  xorb  culur  safrani  tal  ambra. 

Ambergris  —  fwieha  (griża)  lewn 
rmied—bħall  ilma  li  joħrog  mill  imsa- 
ren  tal  baliena,  li  jitla  f  wiċċ  l'ilma 
(il  baħar)  fejn  tcun  il  baliena. 

Ambidexter— wieħed  li  jaħdem  bil 
ħeffa  b-idejħ  it-tnejn  xorta  waħda, 
ġurat  illi  icun  mixtri  biex  iżomm  mal 
partiwaħda  u  I-oħra— bniedem  b'zewġ 
uċuħ  (faċċol). 

Ambient—  ambient  —  mad-dwar— 
the  ambient  air^  I-aria  ta  mad-dwar. 

Ambigu— icla  (pranzu)  b*taħlita  ta 
ħafna  platti  (pasti). 

Ambiguity— ambiguità— li  tista  tif- 
tihem  b-zewg  manieri. 

Ambiguous  —  ambigwu  dubbiu,  li 
jista  jiftihem  xort'oħra. 

Ambit— circu,  dawra;  id-dawra  ta 
xi  ħaġa. 

AMBITION  — ambizioni,  xewka  cbira 
li  wieħed  icoIJu  li  jacquista  jew  li 
jieħu  xi  ħaġa  biex  jogħla. 

Ambitious  —  ambizius,  li  jixfiek 
fenn  li  jieħu  jew  jitla  fxi  ħaġa. 

AMBiTUS-dawra. 

AMBLE  —  trott;  timxi  b'nofs  trott 
(bħaż-żwiemel). 

Ambler-H  jittrottja  (żiemel). 

Ambo  —  legiju  cbir  tal  cnojjes  (li 
icun  hemm  f  nofs  il  cor),  pulptu. 

AMBROSiA^ħaxixa  tfuħ,  1-ioheI  tal 
Allat  foloz. 

Ambrosian  chant  —  cant  Ambro- 
sianjew  tal  kassisin  (ta  Sant'Ambroġ) 
li  isir  fil   cor  tal  cnejjes. 

Ambry— loc,  post,  fejn  ikassmu  il 
carità,  niċċa  wara  I-artal. 

Ambrace— ass  doppiu  (fil-Iogħob 
tad-dadi,  meta  zewġ  lagħaba  jicxfu 
it-tnejn  I-ass.) 

Ambulance— ambulanza,  carrozza 
li  isservi  biex  iġon-u  fiha  is-suldati 
morda  jew  foruti  fuk  il  camp  tal  bat- 
talja. 

Ambulant  —  li  jmur  iimxi  minn 
post  ġħall  ieħor. 

AmbuRY— felula  bid-demm  li  icol- 
Ihom  f  gisimhom  iż-żwiemel. 

Ambush,  Ambuscade— imbuscata; 
takrieka,  (tkarrak)  billi  tokgħod  mi- 


Digitized  by 


Google 


ame 


17  — 


AMt 


etoħbi,  mbHgħad  tati  is-salt  għal 
għarrieda  fuk  xi  ħadd;  the  enemy's 
soldiers  tvere  lying  in  ambmh  aU  day ; 
is-suldati  tal  għudu  chienu  ke^ħdiii 
inistoħbijin  (jistennew  li  jatn  is-salt 
għal  għarrieaa)  il  ġurnata  collha. 

Ameer — ÀMiR,Emir,  wieħed  (ragel) 
nobbli.  Is-Sult&n  f  xi  pajjisi  tal  Asia. 

AMBL— ara  Enambl. 

Ameliorate— iggib  il  kuddiemjew 
għall  aħjar. 

Amen— -4iw^— hecc  icun. 

AMENABLE  —  responsabbli,  obligat^ 

Amend  —  isservi,  tirran^a,  is-saffi 
minn  xi  sball,  jew  xi  ħuġa  li  ma  tcunx 
tajba. 

Amendb — ammenda,  scusa. 

AMENDS~ammenda,tpattija,tiRwija 
ta  ħsara,  ta  xi  tort  li  wieħed  ioun 
għamel. 

A^IENITY— hena. 

Amentia  )   1  1   1 
Amenty  J  Wuha,genn 

Ameroe— tħalli,  tkiegħed  fil  ħnie- 
na  (tal  korti)  ticcastiga  bil  ħlas  ta 
multa. 

Ameroembnt— ħlas  ta  flus  H  wie- 
ħed  icun  iccundannat  li  iħallas; 
multa. 

Amerioan-  American,  min  hu  mill 
America. 

AMBRlOANlSM^chelma,  jew  cliem 
li  igħiduh  I-Americani;  drawwa  Ame- 
ricana. 

Amess  -  muzzetta  tal  Canonici. 

Amethyst  ^  amatista,  ħaġra  pre- 
ziusa. 

Amhario— il  lingua  tal  Abissini  (in- 
nies  tal  Abissinia^. 

AMiABLE—amabbli,  sabiħ,  grazius, 
ta  min  iħobbu. 

kmkmvLu^—asheaton,  sustanza  mi- 
nerali  li  ma  takbadx  fbin-Dar)  magħ- 
mula  ħjut  ħjut. 

t::r;)  '*»*«'> 

Amiob  )  Amettu,  Ibies  ta    sacerdot 
li  jitfa  fuk  spalleih  kabel 
Amiot      nja  ixidd  i.aiba. 


\  f nofs,  fin-nofs 


Amid 

Amidst 

AMiPsmp— fnofs  il  bastiment. 


Amiss— ħażin,  mhux  sewwa.  ' 

Amission — telfa. 

AMiT—titlef. 

Amity— ħbeberija. 

Ammonia— ammonia. 

Ammoniao  —  gomma,  ammoniaca, 
bħal  rasa  iggommata. 

Ammunition  —  munizion,  porvli  u 
balal. 

Amnesty — amnistia,  maħfra  gene- 

rali  ta  dawo  li  icunu  il  ħabs. 

Amnioolist  —  min  igħammar  ma 
genb  xi  xmara. 

Amono      \  .    . 

Amonost  1  ^^^J" 

Amorist— wieħed  li  iħobb. 

Amorous— ta  li  mħabba. 

Amorphous— bla  forma,  bla  ghamla. 

Amort — mejjet,  bla  ħajja. 

AMORTizB-~tifdi  (il  beni). 

Amount— somma;  ammont,  titla  (fil 
prezz).  The  price  ofHiis,.,  willamount 
to  £  5;  il  prezz  ta  din...  jitla,  jiġi 
jilħak  5  liri. 

Amour — mħabba  mhiex  xierka. 

Amphibia — animali  amfibi,  li  igħixu 
sewwa  fi-ilma  chemm  ucoll  fl-art. 

Ampħibious— li  igħix  fl-art  u  fl-ilma. 

Amphiscii— dawc  li  igħammru  fiz- 
zona  torrida  (sħuna). 
'    Amphithbatrb — amfiteatru,  jiġifieri 
ta  għamla  ellittica,  actarx  micxuf. 

Amphora— ġarra,  recipient  b*  żewġ 
widnejn,  jew  b'żewġ  żt^nannjiet. 

Amplb— wasa. 

Ampliation— tul  ta  żmien,  proroga. 

Amplifioation — cobor,  esagerazioni 
(min  tesagera)  tcabbar,  iżżid  il  haġa. 

Amplify— tcabbar,ticteb  jew  titcbel- 
lem  fit-tul. 

Amply— bil  bosta,  il  ħela. 

Ampulla— impulluzza,  impulletta. 

Amputatb— takta  barra;  the  eoldier 
had  hoHy  his  legs  amputated,  is-BuIdat 
katgħulu  riġleih  it-tnejn. 

Amt.  —  (fil  cuaimerc)  minn  f  loc 
amount. 

Amulbt  —  xi  ħa^a  biex  tneħħi  is- 
seħer  (biex  ma  igħajnucx). 

Amusb  —  tiddeverti,  tieħu  jew  tati 
piacir. 

S 


Digitized  by 


Google 


AMU 


18  — 


ANA 


Amusing  ]lijati  piacir;</m  Uvery 
■  amutftnf/ !...gu8tu8aain ! 
Amubivb       (tajbadin!) 

Amygdalatb  —  bil-lewż;  emulsioni, 
medicina  lesta  tal-lewż. 

Amygdalnio— bħal  lewż. 

Amyodalus— (Ql  botanica)  siġratal- 
lewż. 

AMYLUM—lamtu  tal  kamħ. 

Amzbl  — għa&fur  bħall  malvizz. 

An— articulu  bħal  a,  jitkigħed  kud- 
diem  chelmiet  (  nom  jew  aggettiv )  li 
jibdew  b*Ieħen  ta  vocali  bħal  angel 
(anġlu)  an  angel,  anġlu ;  an  annnal 
sum^  somma  fis-sena. 

Anabaptism— magħmudija  fil  cobor. 

Anabaptist—  protestant;  wieħed  li 
.għandu  f  rasu  li  il  maghmudija  għan- 
dha  issir  .  meta  il  bniedem  jicber  u 
jasal  fl-uBu  tar-raġuni,  jew  li  wieħed 
li  icun  mgħammed  fiż-żogħor  għandu 
jarġa  jitgħammed  meta  jicber. 

Anabrosib— ichel,  (minn  tiecol  jew 
taħfi). 

ANAOA—xorta  ta  parrucchett  (pap- 
pagall  żgħir). 

Anacħbonism  —  Anacronismu,  sball 
fiż-żmien  (fis-snin). 

Anaolisis— il  kagħda  ta  xi  ħadd 
marid  fiB-sodda,Ii  turi  sinjali  ta  marda. 

Anaorbontig—  anacreontica,  poesia 
anacreontica  (mictuba  lewwel  darba 
minn  Anacreonte)  poesia  allegra,  hie- 
nia,  li  turi  mħabba. 

Anadbmb— curuna  ta  fiuri. 

Anamia— nukkas  ta  demm. 

ANii^BTHBBiA— bla  Bons  tal  ħass  tal 
mess  (tal  idejn). 

Anaglypħ— ornament  bl-iscultura, 
rilief. 

Anagnosis— chixfa  (minn  ticxef)Pxi 
dramm;  il  chixfa  ( li  ticxef )  nassa, 
congiura. 

Anagoge  ^  interpretazioni,  fehma 
j-  (chif  tifhem)  mistica  ta 

Anagogy  J   li  Bcrittura. 

Anagogioal — misterjuB. 

Akagram  —  anagramma,  taksima 
(kagħda)  ta  ittri  b'mod  li  jiffurmaw 
chelmajew  cliem  ieħor.    Bhal:   mill 


chelmiet  Qnidest  veritas?  metastaksa 
Pilatu  ( x'  inhi  il  verità  ? )  xħin 
ħadulu  il  Gristu  kuddiemu,  chellu 
b'risposta  Est  vir  qui  ad  est  (chel- 
miet  magħmulin  bl-istess  ittri  li 
fihom  il  chelmiet  tal  mistoksija  ta 
Pilatu)  li  ifissru:  Hua  ir-ragel  li 
hawn. 

Anagrammatist— min  jagħmel  I-a- 
nagrammi. 

Anagrapħ— inventarju  (lista  ta  og- 
getti). 

Analectic— miġbur  flimchien. 

Analects  —  ħwejjeġ  miġburin  flim- 
chien,  magħżulin. 

Analemma  —  il  ħobża  (it-tefgħa  il 
barra)  tul  ^globu  fuk  il  pian  tal  meri- 
dian. 

Analbpsis  —  fejkien  (  ġabra  tas- 
sahħa) 

Analbpsy  —  xorta  ta  attacc  (bħal 
mard  tal  kamar). 

Analeptio — li  taħji,  tirristora;  me- 
dicina  li  ticconforta. 

Analogous  —  li  għandu  ix-xebħ,  li 
jixbeħ,  bħal... 

Analogy— xebħ. 

Analysis— analisi. 

Analyst  — min  janalizza. 

Analyzb  —  tanalizza,  iggib,  tħoll 
ħaġa  composta  fil  ħwejjeg  li  jiccompo- 
nuha,  tara  ħaġa  chifinhi  magħmula 
u  x'fiha. 

ANAMORPHOSis—anamorfosi,  figura, 
għamla    mgħawġa  ta  xi    ħaġa   (  fil 

Erospettiva  )  li    mill  bogħod   tidher 
.egħda  sewwa. 

Ananas— ananas  (primpli). 

Anapabst— AnapeBt,għadd  filpoesia 
(versi)  bl-IngliB ;  pied  ta  żewġ  sillabi 
ksar  u  wieħed  twil. 

Anapabstic  —  bil  versi  (għadd)  ta 
anapest. 

Anaphora  —  ripetizioni  tal  istess 
chelma,  jew  cliem,  fil  bidu  tadiscors. 

Anaplasty — operazioni  ( tat-tobba) 
meta  ikegħdu  floca  xi  parti  tal 
gisem  li  ma  tcunx  sewwa. 

Anaplbthorio— medicina  li  ittalla 
(iggedded)  il-laħam. 

Anarohio     1   minn  għajr  ebda  ligi, 
Anarohical/    jew  gvern. 


Digitized  by 


Google 


ANA 


19  — 


ANG 


ANARCHiST—anarchicu. 

Anarciiy— anarchija,  società  li  ma 
gliandħomx  u  ma  jammettux  ebda 
xorta  ta  gvorn,  ebda  hgi. 
•*  Anarthrous— (61  grammatica)m]nn 
għajr  articulu;  (  fiz-zoologia )  minn 
għajr  għekiesi  (għaksiet). 

Anabtaltio — stiticu. 

ANASTROPHBUaklib  ta  cliem  minn 

Anastrophy/Iocu,  minn  chif  imissu. 

Anathema— saħta  tal  papa,  scomu- 
nica;  minn  icun  misiiut,  scumnicat. 

ANATOMizB'tkatta  bcejjeċ. 
.   ANATOMY--Anatomia,  1-arti  li  tkatta 
gisem  bcejjeċy  biex    tara    cull  biċċa 
ċbif  inhi  magħmula  u  kegħda. 

Angbstor  —  d:ic  li  wieħed  icuri 
mnissel  minnu  antenat;  our  anceslors ; 
in-nies  ta  kbilna,  li  gew  u  li  chienu 
fid-dinja  kbilna. 

Anoestrbss— mara  li  twieldet  jew  li 
chienet  fid-dinia  kabel,  u  li  gejjin 
minnha. 

Ancbstry— razza,  linja  tal  antenati, 
jew  ta  dawc  li  twieidu  kbilna. 

Anchilops  —  turaur  zgħir  fir-rocna 
ta  gewwa  ta*l  għajn. 

Anghor — ancra;  shbbt  ANcuoR^ancra 

;a  li  speranza;   to  cast  anchor;  tixħet 

-ancra,   to  weigh  the  anchor,    ittalla 

-ancra,   issalpa;  to  ride  jew   to  lie  at 

anchor  issorgi,  tcun  sorġut. 

Anghoragb  —  ancoraġġ,  il  post  fein 
issorgi;  dritt,  ħlas  li  għandhom  il  ba- 
stimenti  talli  isorġu  fil  port. 

Anchor  stocK— iccip  tal  ancra. 

Anghoritb — anacoreta. 
,    Anchovy— incova. 

Angibnt— antic,  kadim;  sinjal,  ban-i 
diera,  jew  dac  li  iżomm  il  bandiera. 
"   Angientress — anzianità. 

Angibntry— I-unur  ta  razza,  nisel, 
antica. 

Anciliary— li  iservi. 

'   Ancipital    Wubbius;  b'żewġ  uċuħ, 
ANGiPiTAL    I  j^^  j^.  .^^ġ  għamliet; 

'    Angipitous      bV^ewġ  xfar  (li  jakta 
)   mmn  zewġ  bnadi). 

Angon— il  biċoa  ta  fuk  tal  mincheb. 

Angonbs  —  disinn,  ornament,  fil 
gebla  tan-nofs  ta  ħnejja,  ta  arcata 
ta  fuk  bieb. 


Androoinal 
Androginous 


And  —  u,  (congiunzioni)  iliis  and 
that ;  dan  u  dac. 

Andantb — (fil  musica)  temp  actarx 
bil  mod. 

Andantino— bil  mod,  iżda  ftit'  actar 
i^g^Aggel  minn  andante. 

Andiron— ħadida  biex  iż-żomm  in- 
nar  fic  ċumn^'a,  jew  fil  cħenur; 
'  Andorinha  —  ħuttafa    tal     Bra^il 
(fl'America  t'isfel).  ^ 

dica;  jigifieri  li  għan- 
du  minn  ragel  u 
minn  mara. 

Android  — li  jaħdem  waħdu. 

ANBAR—Iejn,  krib. 

Anbgdotb— fatt,  raccont. 

Anblagb  -  arà  anlagb. 

Anele  —  tagħmel  il  griżma  tal 
morda. 

Anbmograph  — strument  li  jimmarca 
chemm  hu  kawwi  u  minn  fejn  hua 
ir-riħ. 

Anbmology  —  ix-xienza  li  tittratta 
fuk  ir-riħ. 

Anbmometer— strument  biex  tara 
ta  liema  forza  (chemm  hu  kawwi)  ir^- 
riħ. 

Anemonb  — anemoni;  fjurtar-riħ. 

Anbmosgope  —  macna  biex  turi 
mnejn  icun  gej  ir-riħ. 

Anent — fuk,ma  à^w\anent  the  case; 
fuk  dan  il  cas. 

Aneroid  —  barometru,  caxxa  tonda 
tal  metal  għamla  ta  arloġġ,  magħlu- 
ka  tajjeb  minn  cullimchien,  b-molla 
minn  gewwa  u  werrej  li  jidher  minn 
barra  li  jaħdmu  bil  pressioni  tal  aria. 

Anbw — mil  ġdid. 

Anfraotuose— coUu  liwi. 

Angel— anġlu;  guardian  jew  tute- 
lary  angel;  anġlu  custodiu. 
.  Angklot— strnraent  bil  cordi  (bhall 
liuto);  bieċa  munita  Inglisa  antica 
li  <;hienet  tiswa  dwar  ħames  xelini; 
qiialità  ta  ġobon  zgħir  li  jagħmlu 
fin-Normandija  (Franza). 

An»elu8— I-avemaria,  to  aay  ihe  an» 
gelusj  tgħid  I-avemaria;  at  t/ie  angelus 
fl-avemaria  (nżul  ix-xemx).  '^ 

'Angbr— corla,  tincorla. 

ÀNGiNA—nefħa  fil  grieżem. 


Digitized  by 


Google 


ANG 


20 


aM 


ANGLB~anglu,rocna,dac  il  pont  fejn 
jiltakgħa  flimchien  żewġ  linji;  sun- 
nara;  kasba  tas-sajd  bix-xlief  u  is- 
sunnara;  tistad,  tħajjar. 

ÀNaLBR — sajjed  tal  kasba. 

Anglb-rod— kasba  tas-sajd. 

ÀNGLBMBTBR— strument  biex  tkejjes 
1-anguli. 

Anglican  —  wieħed  li  jagħmel  mal 
Cnisia  Inglisa. 

Angliob— la  Inglisa. 

Anglicism— idioma  (espressioni)  In- 
glisa. 

ANGLiciZB--tati  ġħamla  Inglisa. 

Anglinb— Bajd  bil  kasba. 

Anglo-Ambrioan  —  American  mnis- 
sel  minn  razza  Inglisa. 

Anglo-Catholio— Inglis  tar-religion 
tal  Cnisia  Inglisa. 

Anglo-Indian— Inglis  mwieled,  jew 
li  igħammar  fl-India. 

Anglomania  —  manla  (genn  gibda 
cbira)  għall  dac  collu  li  hu  Inglis. 

Anglopħobia  -  mibgħeda  għal  dac 
collu  li  hulnglis. 

Angola  —  drapp  magħmul  mis-Buf 
tal  Angora. 

Angostura  —  medicina  magħmula 
minn  koxra  ta  Biġra  li  biha  jagħmlu 
bitters. 

Angry — ncurlat.  Why  are  you  angry 
with  me?  ghaliex  inti  ncurlat  ghalija? 

Anguinb     Ua  għ  irola,  (jew  jixbaħ) 

Anguinbal/     il  lifgħa. 

Anguibh— dieka,  piena. 

Angular— bix-xifer,  bil  cantuniera. 

Angulated— bl-anguli . 
'   Angustatb — tnakkae  fil  wisa. 

Anhblation— lehġa. 

Anhydrous— minn   għajr  ilma. 

Anights— bil-lejl. 

Anilb— żmagat  (bix-xiuħija). 

Animadversion— il  kawwa,is-8etgha, 
li  toBservay  li  ticcritica,  jew  li  tic- 
censura. 

Animadvert— ticcritica,to88erva,tic- 
censura. 

-   Animal — annimal.  • 

^   Animalcula — annimali  ċchejcnin  li 
jidru  bisB  bilmicroscopiu  jew  b'ti  lenti. 

Animatb  ~  tati  ir-ruħ,  tati  il  ħajja. 

Animatbd— mimli  bil  ħnjja. 


Animosity— ànimositii,  odju. 

ANisE-ħlfcwwa. 

ANiSETrB— anisetta,  xorbli  ieir  mill 
ħlewwa. 

Ankbr— chejl  Inglis  (tal  imbit)   ta 
10  galluni. 

Anklb— għaksa  (tas-siek). 
Anlaob— Btallett  wasa. 

\  annata ;  dritt  li  ghandhom 

Ann  r  esecuturi    ta    xi    kassia 

V  (fl-Iscozia)  i  jeħdu  in-nofs 

Annat      tar-renta  tiegħu  (tal  bene- 
j   fiziu)  fis-Bena. 

Annals  —  annali,  racconti,  fattjict, 
ġrajja. 

ANNBAL  —  tittempra  ;  tati  ittempra  il 
ħgieġ  ecc. 

Annectant  — li  ighakkad. 


Annblida 


Annblata 


anuimali  li  għandhomgi- 


simhom  magħmul  bic- 
ciet  bicciet,bhal  ċriechet 
jew  ħolok. 

Annbx— iżżid   fit  tmf. 

Anmhilate  — tekred:  iggib  fix  xejn. 

Annivbrsary — anuiversariu  ;  li  jigi 
darba  tis-sena;  festa  ccc.  ta  cull 
darba  li  tagħlak  Bena. 

Annoisancb  -  ara  nuisancb. 

Annona— il  kamli  tas-Bena,  taxxa 
tal  kamħ. 

ANNOTATE-taghmel  nota,  tifsir  ta 
xi  chelma  jow  passap^ġ  ecc.  fxi  ctieb. 

Annotation  —  nota  ;  annotazioni, 
1-ewweI  sinjali  tal  marda  tad-deni. 

ANNoiTA)ħaxixa  libihajatu  ilculur 

ANNO'nroj   il  butir,  cicculata  ecc. 

ANNOUNCE-tħabbar,  tgharraf. 

ANNOY--iddei.jak,  tissicca,  ixxabba, 
b'xi  għamil,  cliem  ecc. 

Annoyance— dieka,  siccatura. 

Annual— tacull  Bena,ctieb  li  joħroġ 
cull  sena. 

Annuent  —  li  imejjel  rasu  il  kud- 
diem,  igħid  iva. 

Annuity— fluB  li  jitħ:illsu  cull  sena. 

Annul— tħassar,  tingassa. 

Anxular  —  ta  għamla  ta  circhett, 
aiiuular  eclipse  o/  thc  surt,  eclissi 
tax-xemx  meta  il  kamar  igħatti 
wiċċ  ix-xemx,  b'mod  li  iħalli  jidher 
minnha    bħal     circhett     mad-dawra 


tiegħu. 


Digitized  by 


Google 


ANU 


-àl  - 


AM 


ÀNNULATE  |magħmul  (ta  għamla) 

AnnulatedJ     bhal  circhett. 

Annumbrate— tgħodd,  itfAd  ma  na- 
mru  ta  kabel. 

Annunoiatb— tħabbar. 

Annunoiation-day— il  Lunziata(fil 
25  ta  Marzu). 

A  NNUNOi  ATOR— ħabbàr. 

Anoa — aimimal  salvaġġ,  jixbeħ  bejn 
ic-cerf  u  '1  ghendus  salvagġ,  li  igħam- 
mar  mri^el  fil  gżira  ta  Celebes. 

Anode— il  moghdija  tal  current'elet- 
tricu  li  iagħmel  minn  gewwa  il  haġa 
li  igħaddi. 

Anodyne  —  cuU  medicina  li  ittaffi 
1-ugiħ. 

Anoint— tidlek,  ticconsacra  biż-żejt. 

Anolis— gremxula  Americana. 

Anomalism)   irregularità,     anoma- 

Anomaly    J     lija. 

Anomalous— irregulari;  li  ma  jok- 
għodx  għar-regula. 

Anon  —  issa  issa,  dal  wakt,  minn 
bawn  ftit  ieħor ;  ever  and  anon,  cuU 
tant. 

Anonymous— anonimu,  minngħajr 
isem. 

Anoresy — nukkas  ta  aptit. 

Anormal— (ABNORMAL)  li  ma  jok- 
għodx  ghar-regula. 

Anortio  — li  mhux  kiegħed  fl-angulu 
rett  jew  cartabun. 

Anosmia  ~~  nukkas  (tas-sens)  tax- 
xamm. 

Another — i^or;  we  must  love  one 
anot/ier,  ghandna  nħobbu  wi^ed  lill 
ieħor  (lill  xulxin). 

Ansated— bil  mancu. 

Anserine— tal  wiżża. 

Answer  —  risposta;  twegiba,  twie- 
geb;  answer  for,  tidħol  responsabbli, 
tagħmel  tajjeb,  tirrispondi  ghal  xi 
ħadd ;  this  is  a  s/iujffling  answer  din 
risposta  equivoca  ( li  tista  tiftihem 
xort'ohra)  am  I  to  wait  for  an  anstcer, 
nistenna  risposta?  /  will  answer  for 
ini/  son^  nirrispondi  (nakbes  jen)  ghall 
ibni. 

Ant— nemla. 

Antagonism— antagonismu,  opposi- 
zioni,  il  għamil  contra  f  xi  ġlieda, 
custioni  ecc. 


kabel  id-diluviu. 


Antaoonist  —  antagonista,  dac  li 
iżomm  parti  cuntraria. 

Antalgic— ara  Anodynb. 

Antartio— antarticu. 

Antb  — chelma  lacina  li  titkieghed 
kabel  xi  chelmiet,  tfisser  kcAel^  jew 
contixi. 

Anteobdb — ara  pabobde. 

Antegbdbnt — antecedent,  li  sar  jew 
kiegħed  kabel  (żmien  jew  loc). 

Anteobssor —  min  imur,  jew  chien, 
kabel. 

ANTFCHAifRFR  \an«camra,dic  11  cam- 
Antbcha¥beb  I  ^^  ,j  j^^j  gtoaB-Bala. 

Anteoian  —  li  igħammar  taħt  li 
Btess  meridian,  u  listess  distanza 
(bogħod)  mill^equatur-~iżda  in-naħħa 
1-oħra  tal  biswit. 

Antecursor— ara  forerunner. 

Antbdiluvial  ).    ] 

Antbdiluvian  ) 

Antelope— cerf. 

Antelucan— kabel  id-dawl  tal  ġur- 
nata  (it-tbexbix). 

Antbmbridian— kabelnofs  in-nhar. 

Antemetio— medicina  li  iżżomm  il 
vomtu. 

Antemundane— kabel  ma  nħalket 
id-dinja. 

Antenatal—H  chien  kabel  it-twe- 
lid. 

Antenn^— Antinni,mu8tacci,  dawc 
ix-xagħriet  twal  li  icollhom  I-insetti  u 
l-awwisti. 

Antepast— antipaBt(ta  kabel  I-ichel) 

Antepenult— ta  kabel  1-aħħar. 

Antepileptic  — rimediu  għall  mard 
tal  kamar. 

Anteprandial— ta  kabel  il  pranzu. 

Anterior — kabel  (żmien  jew  loc). 

Anteroom— ara  antechambre. 

Antħem — Antifona;  notionalantliem^ 
innu  nazionali. 

Anther—  antera,  speci  ta  borsa  fil 
fiuri  li  icun  fiha  it-trab  li  bih  issir  is- 
siġra. 

Anthesis— mi  ta  il  fiur  icun  miftuħ 
sewwa,  għall  coUox. 

Ant-hill— bejta  tan-nemel. 

Anthobian  —  animal  li  ighix  bil 
fiuri. 


Digitized  by 


Google 


A^m 


—  22^  — 


AIJV 


:  ANTHOliOĠY— ġabra  ta  poesii,  u  ta 
chitba,  u  bċejjeċ  oħra  magħżula  ta 
bosta  auturi;  ġabra  ta  fiuri. 

Anthony*b  pirb— rsipla. 

Anthraoitb  --antracite;  faħam  jebes 
li  jakbad  bla  duhħan,  bla  vampa  u 
li  jati  Bħana  cbira. 

Anthrax— traċna.    . 
.   Anthropio — tal  bniedem. 

Anthropoglot  —  annimal  li  għandu 
Isien  bhal  tal  bniedem  (bhall  pappa- 
gali).  . 

Anthropooraphy  —  descrizioni  fuk 
I-imġibiet,  carattru,  tar-razza  collba 
fal  bniedem  li  hawn  fid-dinja. 

Anthropoid— li  jixbeh  il  bniedem. 
'  Anthropolooy— studiu  fuk  il  costi- 
tuzioni  fisica  (chif  in  hu  magħmul) 
condizioni  ecc.  tal  bniedem. 

Anthropophaoi  —  nies  li  jeclu  il- 
laAam  tal  bniedem  (dawc  li  jeclu  in- 
hies). 

Anti— chelma  li  tfisser  ċontra. 
-Antibilious— ta  contra  (li  ineħħi) 
ilbili. 

•'  Antig— stramb,  li  idaħhak,  ċajtier. 
'  Antioardium— il  ħofra  ta  li  stoncu. 

Antichrist— anticrist. 
^  Antichthon— min  jokgħod  fil  parti, 
fin-nofs  1-iehor,  tal  biswit,  tal  globu. 

Antioipatb  —  tanticipa;  tati,  tagħ- 
mel,  taħseb,  tlesti  kabel. 
'   Anticlimax— ara  bathos. 
-   Antidotb— contrawelenu. 

Antioraph— copia  (fil  ligi). 
(  Antilooy— contradizioni. 

Antiloimio— tajjeb  contra  il  pesta. 
^  ANTiMAOASSAR—dic  il   biċċa  biżżilla 
Bcc.  li  jagħmlu  fuk  dahar  is-Biggijet 
biex    iż-żejt  tar-ras   (  Macassar  )  ma 
iċappax  (ana'-contra). 

ANTiMASONio—contra  il  Masuneria. 

ANTiMONY-^antimoniu;  metall  lijit- 
^arrac,  u  li  ma  isa^dadx,  bajdani, 
bhallfidda. 

..  Antinomian — contrail  ligi;  ta  lantir 
moni,  setta  ta  nies  illi  jjfhuia  u 
igħidu  illi  il  ligi  għandha  tispiċċa 
(ma  għandux  icun  hemm  ligi)  u  li 
minn  f  loca  jagħmel  ( jservi )  I-E- 
yangeliu.     /  , 

'•  'AntikomY— 'ċontradizioni  bejn  żewġ 
Ugijiet. 


Antipapal— contra  il  papa. 

Antjpathy  —  antipatija,  mibegħda 
(contra  li  mħabba). 

Antiphon— ara  anthem. 

Antiphrasis— l-usu  tal  chelmiet  li 
jitkiegħdu  contra  is-sens  li  icunu 
ifissru. 

Antipodes  — dawc  in-nies  likegħdin 
sewwa  sew  fdic  il  parti  tad-dinja  li 
tigi  taħt  riġlejna. 

Antipopb  —  wiehed  li  jeħu,  minn 
għajr  ma  imissu,  il  papat. 

Antipsoric— tajjeb  contra  il  ħacc. 

ÀNTiQUARiAN  -  antic ;  il  għandu 
x'jaksam  ma*I  hwejjeġ  antichi;  wieħed 
jiġbor  u  jistudia  fuk  il  ħwejjeġ  antichi. 

Antiquary  —  antiquariu  ;  wieħod 
mogħti  ghairistudju  tal  ħwejjeġ  an- 
tichi. 

Antiquated— antiquat,  mux  fil  mo- 
da,  ma  għadux  usat. 

Antiqub  —  antic,  xi  ħaġa  kadima 
ferm,  xi  fdal  antic. 

Antiquity— żminijet  antichi. 

\  nies  li   jokogħdu   fin- 

ÀNTisoiANS  naħiet  ta  biswit  xul- 
xin  fl-Equatur,  illi  id- 
dell  taħħom  f  nofs  in- 

Antiscii         ħar  icun  direzioni  cun- 
^  traria. 

Antisbptio— li  iżomm  li  oggett  ma 
jitħassarx,  jinten,  jew  idewwed. 

Antithbsis— opposizioni,  cuqtrast. : 

Antlbr  —  il  fergħa  tal  karn  taċ- 
cerf . 

Antonomasia  —  cliem  li  fih  in-nom 
comuni,  icunusat  (jitkigħed)  floc 
nom  propriu,  •  bħal :  philosopher  (fi- 
losofu,  għartf)  għall  Aristotele;  jew 
nom  propriu  f  loc  comun,  bħal:  Cicero 
(cicerun)  għall  wieħed  li  jaf  jippriet- 
ca,  jitchellem,  jaf  x*igħid. 

Antrb— għar. 
*    Anubts— Alla  fals  Egizian,  li  ghan- 
clu  gismu  ta  bniedem  u  rasu  ta  anni- 
mal  (bhall  lupu). 

Anus— I'aħħar  tokbat'isfel  tal  im- 
saren  li  minnha  johroġ  dac  li  jinżel 
mil  li  stoncu. 
'    Anvil— inquina  (tal  ħaddieda). 

Anvilbd— maħdum  fuki-inquina.  ' 


Digitized  by 


Google 


ANX 


~  2a  — 


APO  ' 


.    Anxibty  —  ansietà,  premara,  xewka 
cbira,  ħeġġa,  dieka  cbira. 

ANxious—ansjuB  (fuk  ix-xwjec)  / 
am  very  anaious  to  ħear  from  ħim;  Jena 
fuk  ix-xwjec  biex  nieħu  ittra  tieghu. 

Any — xi;  cuU,  ħave  you  any  money  ? ; 
għandec  xi  flus?;  anyone  iliat  comes 
ħere,  call  min  jigi  hawn;  ifanyone 
icall9forme...jeGG  xi  ħadd  jigi  (jis- 
taksi)  għalija...  wħidi  cħair  do  you 
want? — any  on«.. .liema  siġġu  trid?... 
liema  icun. 

.    Anywise  —  b*cull   mod  ;   icun  chif 
icun. 

AoRTA— 1-arteria  il  cbira,  li  ħierġa 
mix-xellug  tal  kalb,  l-ewlenija  li  minp- 
ha  joħorġu  1-arterji  l'oħrajn. 

Apacb— bil  pass,  ħafif  fil  mixi,  ma- 
lajr. 

Apart— fil  genb;  to  aet  apart,  tarfa, 
tkiegħed  fil  genb. 

Apartment — appartamenty  camra, 
ċmamar  f  dar. 

ApATHY — apatia,  nukkas  ta  ħrara  ta 
mħabba,  indifferenza,  bruda  tal  kalb. 

ApB—xadin ;  timita,  tagħmel  bħall 
xadin. 

Aprak— bil  ponta  il  fuk,kiegħed  lest 
biex  jinfed. 

Apbpsia — ara  dypspbpsia. 

Aperient  —  medicina  li  tiftaħ,  li 
tħoll,  li  iġġgħalec  tipporga. 

Apbrture— fetħa,  mogħdija. 

ApBX  —  il  ponta  ta  fuk,  it  tarf, 
1-ogħla  tarf,  kuċċata. 

Apħbrbsis  —  it-tnehħija  ta  xi  ittra 
jew  sillaba  mill  bidu  ta  chelma. 

Aphonio  -  telfa  tal  leħen,  tal  vuci 

Aphonous— niekes  mill,jew  blavuci. 

ApHORiSM—aforismu;  ħsieb  (idea)  li 
jntkal  fi  ftit  cliem  u  tajjeb,  proverbiu. 

ApiARiST--minn  irabbi  u  iżomm  in- 
naħal. 

ApiARY— ġarra,  jew  feinjin^.amm  in- 
naħal. 

ApioBs— plural  ta  apex. 

Apibcb — il  wieħed,cull  wieħed,/)«nwy 
a  piecċf  sold  il  wieħed;  2  eħillings  a 
piece,  żews;  xelini  cull  wieħed  Tir-ras). 

Apis— Apis,  Alla  falz,  ghenaus,  tal 
'  Egiziani. 

Apis— bħal  xadin;  li  iddaħħak  in- 
niesbic. 


ApiTPAt— 'b'ħafna  palpitazioni,  t'aħ- 
bit  ta  kalb  mgħaggel.  t 

-    Apium— crafes.         ^    ^  . 

Apooalypbb— -apocalissi,  rivelazioiii 
ta  San  Gwann.  .  ,        ...  1 

Apooopb— il  ktuh  (minn  takta)  ta 
ittra,  jew  sillaba  minn  tarf  ta  1-àbħar 
ta  chelma. 

ApocRYPttA  —  cotba,  jew.  chitbà  li 
min  għamilhom  mhux  ^magħruf;  li 
ma  jafux  minn  għamilhom. 

ApboaYPHAL  — apocrifu.mhux  auten- 
ticu,  falz.  • 
*  Apogbb  —  1-actar    pont,    fl-orbita 
mogħdijà)  tal  kamar  li  hua  .1>ogħoil 
ininn  1-art. 

Apolooizb—  tagħmel  apologia,  tit- 
lob  scusa,  maħfra,  tiddefendi  ruħec, 
biex  tneħħi  il  ħtjia,  it-tort  li  tcun 
għamilt.  Before  dyina  ħe  made  an 
apology  for  iJie  Uamolic  lieligion.; 
kabel  ma  miet  għamel  difesa  (id- 
defenda)  ir-religion  Gattolica. 

Apologub— ħr^fa,  morali. 

Apology— apologia. 


Apopleotig 
Apoplbotioal 


dispost,  mhejji  għall, 

suggett    għall    apo- 

plesia.  1 

Apoplbxy  —  apoplesia,  katra;  my 
friend  Juu  been  atrack  witħ  apopkxy ; 
ii  ħabib  tighi  tatu  apoplesia. 

Apostasy— apostasia ;  li  tħalli  ir- 
religion,  il  fidi  li  fiħa  twelidt;  takleb 
ir-religion. 

Apostatb— wieħed  li  jakleb,  iħalli, 
ir-religion,  traditur. 

Apostatizb— tħalli  ir-religion,  tak- 
leb. 

Apostemb— tumur. 

Apostil— ara  postil.  ; 

Apostlb  —  appostlu. 

AposTOLATB^missioni,  appostolat* 

Apostolic  —  tal  appostli ;  ApoHolic 
See  is-Santa  Sede  (ta  Buma,  jigifieri 
tal  papa). 

Apostrophb— apostrofu  (');  meta 
wieħed  jibda  ichellem  lill  xi  ħadd, 
igħidlu  xi  ħaġa. 

AposTROPHizB— 1'  appostrofa,  tagħ- 
rael  l-apostrofu. 

Apostumb— ara  apostbmb. 

Apotheoary— wieħed  li  jagħmel  u 
|))iħ  il  medicini ;  spiżżjar. 


Digitized  by 


Google 


APO 


—  24  - 


APP 


ApoTHBGiff  —  apotema ;  ftit  oliem, 
massima,  li  fiha  x'ittiegħem. 

Apothbosis— għadd  (żieda)  ma  l'al- 
lat,  festa  u  uauri  cbar  li  jata  lil  xi 
ħadd  cbir. 

Apotomb  1  id-dififerenza  (fil  kawwa  ) 
[  bejn    żewġ   ħwejjeġ    li 

^TO>"  J  jiBtgħa  jitchejla. 

Apotem— decott  bil  ħxejjez. 

Appal—  tbażża,  triegħed  bil  biża. 

Appalmbnt — biża,  għageb. 

Appanagb— arty  renta  li  icoUa  ma- 
ħruġa  tifel  tar-re  (princep). 

APPANAQiST-princep  li  igawdi  ir- 
renta  li  icolla  mi&ruġa. 

Apparatub— apparat,  V  għodda  u  '1 
ħwejjeġ  1-oħra  lesti  għax-xogħol, 
għal  xi  Bperiment ;  tħejjia  (  minn 
&ejji,  tlesti  kabel.) 

Appabbl  —  ħwejjeġ,  Ibies;  tlibbes, 
l-a£Farijet  tal  bastiment  (1-armar)  klnh 
Barsi  ecc. 

Apparbnt— li  jista  jidher,  ċar,  reali, 
veru;  heir  apparent,  eredi  sgur  tat- 
tron. 

Apparition— dehra,  spirta,  fatat. 

Apparitor— partier  tal  korti.(dac  li 
ican  ma  dwar  1-imballfin,  jew  ma- 
gistrati,  iseryihom ;  il  bidello  ta 
UniverBità;  dac  li  iżomm  il  mazza. 

Appeal  —  appell;  tappella;  titlob 
biex{tkankal  il  ħniena,  il  għajnuna; 
the  orphans  appeal  to  our  generouity^ 
riltiema  jitolbu  il  hniena  (il  għajnuna) 
tagħna;  /  appeal  to  you  nerħi  raħi, 
nitlob,  il  fehma  tieg;ħec. 

Appear— tidher;  it  appean,  jidher, 
donnu,  għandu  icun;  it  appear  that 
the  ship  is  lost;  donnu  (għandu  icun) 
il  bastiment  intilef. 

AppEARANCE^deħra ;  presenza,  he 
made  his  appearance  to '  day;  deher 
(  għamel  ia-dehra  tiegħu  )  illum  ; 
she  is  a  airl  offine  appearance,  hija 
tifla  sabiħa  wisk,  ta  presenza  sa- 
biħa ;  at  first  appearance ;  għall  ew- 
wel  (dehra). 

Appease  —  ticouieta,  tberred,  tic- 
calma,  tnakkas. 

Appellant  — min  jappella,  jaghm'el 
1-appell. 

AppELLATiON^l-iBem  li  bih  nsejħu 
bniedem  jew  ħaġa. 


AppELLATiVB~li  iservi  biex  isejjiJl. 

Appellee— dac  li  tagħmel  1-appelI 
contra  tiegħu. 

Appellor— prosecutur,  minnjagħ- 
mel,  jiddefendi  il  causa. 

Appenage— ara  appanage. 

ApPEND—iddendel ;  iżżid. 

Appendage  — żieda,  haġa  miżjuda, 
ħaġa  li  tiddependi  minn  oħra 
(mwaħħla,  miżjuda  maħħa). 

Appendant)  dac  li  hu  mizjud  jew 

Appendent)  mwaħha). 

Appendices— plural  ta  appendix. 

Appendicle— żieda  żgħira. 

APPENDix— appendici,  żieda,  supple- 
ment. 

Appertain  — tappartieni,imiB8  (icun 
ta  )  this  appertains  to  nie^  dan  imiss 
lili  (hua  tieghi)  jappartieni  lili. 

Appertinent — ara  appurtenant. 

Appetent  -  mixtiek  wisk  ;  rgħib. 

Appetite— aptit,  ġuħ,  regħba. 

Appetizer— li  igib,  ikankal  1-aptit. 

Applauo  — tfaħħar,  tapprova,  turi 
li  jogħboc  il  għamil  b'cull  mod,  bil 
cliem,  billi  tfakka  idejch. 

Applauder— min  ifaħħar. 

Applausb  —  applauB,  sinjal  li  kie- 
għed  tappr'va,  tari  li  jogħboc  il 
għamil  u  tfaħħar. 

Apple  -  tuflSħa  ;  the  apple  of  the  eye 
il  habba  tal  għajn;  apple  of  dis- 
cord  il  causa  tal  ġlied;  apple- 
faced,  wiċċ  tond,  wiċċ  ta  tufHha; 
love  apple,  tuffiħ  t-adam,  sea-aple, 
rizza,  a/>pZ^^i/>,żerrigħa  tattuffiħa. 

Apple  puff  —  torta,  paBtizz  bit- 
tuffiħ ;  apple  trbb,  is-siġ  a  tat-tuffiħ; 
APPLB  WoMAN,  mara  li  tbigħ  it- 
tuffiħ. 

Appliable— applicabbli. 

Appllancb— meżż,  għajnuna,  àppli- 
cazioni. 

Applicablb  — applicabbili,  li  jista  u 
li  jixrak  jokgħod. 

Applicant— min  jitlob. 

Appucation  —  talba,  applicazioni, 
petizioni ;  applicazioni  fuk  xogħol 
Btudiu  ecc* 

Applt  — tapplica,  titlob  biex  takla; 
tkiegħed;  apply  to  the  Chief  for  tlie 
post;  applica,  irricorri,  itlob    il    cap 


Digitized  by 


Google 


APP 


—  26  — 


APR 


għall  post  (  impieff  )  opphf  a  plasUr^ 
għamel  ġbara.  Why  itunt  yoa  npply 
yaurself  more  to  »tufly\  għaliesc  ma 
tapplioax  ruħeo  actar  Mi  studiu. 

Appoint— tagħmel  fil,  iBsejjaħ  għal, 
jew  tati  post,  jew  impicg;  tistabilixxi; 
cull  ma  wieħed  idauħ.kl.  When  xoas 
he  appointed  teacher  ?  Mota  sar 
(  għamlub  )  Surmast?  Vlease,  ap-* 
point  the  day,\  Jecc  jogħġboc  iffissa 
(stabilixxi)  il  ġurnata:  yoa  remit  me 
the  net  proceeds  per  ajypoint,  ibgħatli  il 
flus  collox  cull  tna  iddaħħal. 

Appointee  —  dac  li  liu  impiegat, 
magħmul  til  post,  nominat,  msejjaħi 
magħzul;  ordni. 

Appointment— ordni,  nomina,cum- 
missioni,  salariu. 

Apportion— tkassam,  tferrak. 

Apposb— ti8takBi,teBamina,tkiegħed 
tapplica  {mhux  umt  izjed). 

Apposite  —  adattat,  li  jixrak,  tal 
post. 

Apposition  —  zieda  ma . . . 

Appraisal  —  stima  (cbemm  jiswa 
oggett)  bl-autorità. 

.  Appraisb  —  tistma,  tgħid  cbemm 
jiswa  oggett. 

Ai'PRAiSER  —  dac  li  jistma;  wieħed 
magħruf  miil  autorità,  li  bil  ġura- 
ment  jistma  Uaffarijet. 

Apprbciable  —  ta  min  jistmah,  jew 
igħożżu. 

Appreciate  —  tapprezza,  tistma, 
tgħożz. 

Apprehend  —  takbad,  iżżomm  taħt 
idejc,  iżżomm  f  moħħoc,  tifhem,  tah- 
Beb  bil  biża. 

Apprehensible  —  ta  min  jista  jif- 
hmu,  li  jista  jidher. 

Apprbhbnsion  —  intelligenza,  intel- 
lett  (moħħ  tajjeb  li  jifhem  malajr) 
biża,  parir,  fehma,  suspett ;  thia  hoy  is 
dnll  of  apprehensiony  dan  it-tifcl  għan* 
du  rasu  ħażina,  moħħu  mhux  tajjeb, 
ma  jarfax  ;  in  my  apprehension,  scond 
il  fehma  tieghi,  chif  nifhima  jen. 

AppRBHBNsrvB— inquiet,  li  jibża. 

Apprbhbnbivbness  —  biza,  beżgħa; 
jntelligenza  (moħħ  tajjeb). 

Apprbnticb  -  printes,  apprendista; 
principiant,   wieħed  li  għadu  jibda  xi 


sengha  ecc  ;  tkiegħed  wieħed  biex  jibda 
jitgħallem  is-sengħa. 

AppRBNTicESHip—noviżiat;  iż-żmien 
li  wieħed  jagħmel  biex  jitgħallem 
sengħa  ecc. 

Apprizb— tgħarraf,  tħabbar. 

Approach — tersak,  tokrob;  krib,  fil 
korob. 

AppROAGHAfiLB— accessibili,  li  tista 
tersak  lejħ. 

Approaghing— li  riesak;  li  kiegħed 
jokrob. 

Approbation  —  approvazioni,  sinjal 
li  tgħeid  iva,  li  turi  li  trid  issir  dic  il 
ħaġa. 

Appropriablb— li  jista  jittieħed. 

AppROPRiATB—tieħu  taħt  idejc  ħaġa 
u  tagħmilha  tiegħec;  eewwa,  tajjeb, 
Jixrak;  twarrab  għal  xi  bżonn  jew  xi 
ħadd  speciali. 

Appbopriation— appropriazioni,  se- 
questru  (kabda)  ta  benefiziu  ecc. 

AppROPniATOR  —  minn  jieħu  taħt 
idejh. 

Appropriatbnbbb  —  xerka^  xerkien 
(minn  jixrak,  tixrak,  jicconvieni). 

Approvablb  —  ta  minn  japprovah, 
ifaħħru. 

Approval— ara  Approbation. 

Approvb  —  tapprova,  tgħid  iva; 
tgħid  li  ħai>a  hija,  jew  saret,  tajba. 
^  Approver  —  min  japprova,  min 
jistma  b*taijeb;  dac  li  jieħu  I-impunità 
(il  proclama)  dac  li  igħeid,  jugża,  lill 
sħabu  fuk  delitt  li  fih  icun  complici, 
biex  jeħles  mill  castig. 

Approximatb  —  tersak,  tressak  :  li 
jersak,  li  jokrob. 

Approximativb— li  jersak  ecc. 

Appulsb  —  dakka,  ħabta,  ir-reska 
(ħabta)  ta  pianeta  max-xemx  jew  ma 
xi  chewcba  oħra. 

Appurtenangb— dac  li  hua  ta  ħadd 
ieħor,  ħwejjeġ  ħadd  ieħor;  żieda,  ġonta. 

Appurtenant— li  jappartieni  (li  icun 
ta  xi  ħadd)  bid-dritt. 

Apricot— berkuka. 

April— April,  ir-raba  xaħar  tas-se- 
na,  wieħed  mix-xhur  tar-rebbigħa. 

April-fool  —  wieħed  li  jidħcu  jew 
ikarku  bih  fl-ewwel  ta  April  • 

4 


Digitized  by 


Google 


APO 


—  24  - 


APP 


ApoTHBGiff  —  apotema ;  ftit  cliem, 
massima,  li  fiba  x'ittiegħem. 

ApoTHBOSis  — għadd  (żieda)  ma  l'al- 
lat,  festa  u  uuuri  cbar  li  jatu  lil  xi 
ħadd  cbir. 

Apotomb  1  id-diflferenza  (fil  kawwa  ) 
\  bejn    żewġ   ħwejjeġ    li 

ApotomyJ  jistgħujitchejlu. 

Apotbm— decott  bil  ħxejjez. 

Appal—  tbażża,  triegħed  bil  biża. 

Appalmbnt— biża,  għageb. 

APPANAGE^art,  renta  li  icollu  ma- 
ħruġa  tifel  tar-re  (princep). 

Appanaqist -princep  li  igawdi  ir- 
renta  li  icollu  mi^ruġa. 

AppABATuS'-apparat,  l'  għodda  u  '1 
ħwejje^  I-oħra  lesti  għax-xogħol, 
għal  xi  speriment ;  tħejjia  (  minn 
&ejjiy  tlesti  kabel.) 

Appabbl  —  ħwejjeġy  Ibies;  tlibbes, 
1-affarijet  tal  bastiment  (I-armar)  kluh 
Barsi  ecc. 

Apparbnt— li  jista  jidher,  ċar,  reali, 
veru;  ħeir  apparent,  eredi  sgur  tat- 
tron. 

Apparition— dehra,  spirtu,  fatat. 

Apparitor— purtier  tal  korti.(dac  li 
icun  ma  dwar  l-imballfin,  jew  ma- 
gistrati,  iservihom;  il  bidello  ta 
IJniversità;  dac  li  iżomm  il  mazza. 

Appbal  —  appell;  tappella;  titlob 
biex{tkankal  il  ħniena,  il  għajnuna; 
the  orplian$  appeal  to  our  generoMitt/, 
riltiema  jitolbu  il  hniena  (il  għajnuna) 
tagħna;  /  appeal  to  you  nerħi  ruħi, 
nitlob,  il  fehma  tiegħec. 

Appear— tidher;  it  appeara,  jidher, 
donnut  għandu  icun;  it  appear  that 
the  ship  ie  lost;  donnu  (għandu  icun) 
il  bastiment  intilef. 

AppEARANCE^deħra ;  presenza,  he 
made  his  appearance  to '  day;  deher 
(  għamel  id-dehra  tiegħu  )  illum  ; 
she  is  a  airl  offine  appearance^  hija 
tifla  sabina  wisk,  ta  presenza  sa- 
biħa ;  at  first  appearance ;  għall  ew- 
wel  (dehra). 

Appbase  —  ticcuieta,  tberred,  tic- 
calma,  tnakkas. 

Appellant  — min  jappella,  jaghm'el 
1-appeII. 

Appbllation— I-isem  li  bih  nsejħu 
bniedem  jew  ħaġa. 


Appbllative— li  iservi  biex  isejjiJl. 

Appbllee— dao  li  tagħmel  I-appell 
contra  tiegħu. 

Appellor— prosecutur,  minnjagħ- 
mel,  jiddefendi  il  causa. 

Appenaoe— ara  appanagb. 

Append— iddendel ;  iżżid. 

Appendage  — żieda,  haġa  miżjuda, 
ħaġa  li  tiddependi  minn  oħra 
(mwaħħla,  miżjuda  maħħa). 

Appbndant)  dac  li  hu  mizjud  jew 

Appendent)  mwaħha). 

Appendices— plural  ta  appbndix. 

Appendiclb— żieda  żgħira. 

APPENDix— appendici,  żieda,  supple- 
ment. 

Appertain  — tappartieni.imiss  (icun 
ta  )  this  appertains  to  me^  dan  imiss 
lili  (hua  tieghi)  jappartieni  lili. 

Appertinbnt— ara  appurtbnant. 

Appetent  -  mixtiek  wisk  ;  rgħib. 

Appetitb— aptit,  ġuħ,  regħba. 

Appetizeu— li  igib,  ikankal  1-aptit. 

Applauo  — tfaħħar,  tapprova,  turi 
li  jogħboc  il  għamil  b'cull  mod,  bil 
cliem,  billi  tfakka  idejch. 

Applauder -min  ifaħħar. 

Applausb  —  appIauB,  sinjal  li  kie- 
għed  tappr 'va,  turi  li  jogħboc  il 
għamil  u  tfaħħar. 

Applb  -  tuflSħa  ;  the  apple  of  the  eye 
il  habba  tal  għajn;  apple  of  dis- 
cord  il  causa  tal  ġlied ;  apple- 
faced,  wiċċ  tond,  wiċċ  ta  tufiiha; 
love  apple,  tuffiħ  t-adam,  sea-aple, 
rizza,  appUpip,  żerrigħa  tat  tuffiħa. 

Applb  puff  —  torta,  pastizz  bit- 
tuffiħ  ;  apple  treb,  is-Biġ  a  tat-tuffiħ; 
APPLB  WoMAN,  mara  ii  tbigħ  it- 
tuffiħ. 

A  PPLIABLE— applicabbli. 

ApplianCB— meżż,  għajnuna,  appli- 
cazioni. 

Applicablb  — applicabbili,  li  jista  u 
li  jixrak  jokgħod. 

Applicant  — min  jitlob. 

Appucation  —  talba,  applicazioni, 
petizioni ;  applicazioni  fuk  xogħol 
studiu  ecc. 

Apply  —  tapplica,  titlob  biex  takla; 
tkiegħed;  appty  to  the  Chief  for  ihe 
post;  applica,  irricorri,  itlob    il    cap 


Digitized  by 


Google 


APP 


26  — 


APR 


għall  post  ( impieg  )  opphf  a  plaster^ 
għamel  ġbara.  H7/y  (lont  you  apply 
yourself  more  to  ((tudy;  għaiiex  ma 
tapplioax  riiħeo  actar  Mi  studiii. 

Appoint— tagħmel  fil,  iBsejjaħ  għal, 
jew  tati  post,  jew  impicg;  tistabilixxi; 
cull  ma  wieħed  idauħal.  yV/ien  was 
he  appointed  teacher  ?  Mota  sar 
(  għamluh )  Surmast  ?  Vlease^  ap- 
point  the  day,\  Jecc  jogħġboc  iffissa 
(stabilixxi)  il  ġurnata:  you  remit  me 
the  net  jyivceeds  per  ajypoint,  ibgħatli  il 
flus  collox  cuU  tna  iddaħħal. 

Appointee  —  dac  )i  liu  impiegat, 
magħmul  fil  post,  nominat,  msejjaħi 
magħzul;  ordni. 

AppoINTMENT  — ordni,  nomina,cum- 
missioni,  salariu. 

Apportion— tkassam,  tferrak. 

Apposb— tistaksiytesaminaytkiegħed 
tapplica  (mhux  umt  vsjed). 

Apposite  —  adattat,  li  jixrak,  tal 
post. 

Apposition  —  żieda  ma... 

Appraisal  —  stima  (cbemm  jiswa 
oggett)  bl-autorità. 

,  Appraisb  —  tistma,  tgħid  chemm 
jiswa  oggett. 

AiTUAiSER  —  dac  li  jistma;  wieħed 
magħruf  mill  autorità,  li  bil  ġura- 
ment  jistma  1-affarijet. 

Appregiable  —  ta  min  jistmah,  jew 
igħozżu. 

Appregiatb  —  tapprezza,  tistma, 
tgħożz. 

Apprehend  —  takbad,  iżżomm  taħt 
idejc,  iżżomm  f  moħħoc,  tifhem,  tah- 
seb  bil  biża. 

Apprehbnsiblb  —  ta  min  jista  jif- 
hmu,  li  jista  jidber. 

Apprehbnsion  —  intelligenza,  intel- 
lett  (moħħ  tajjeb  li  jifhem  malajr) 
biża,  parir,  fehma,  suspett ;  this  hoy  is 
dall  o/  apprehension^  dan  it-tifcl  għan- 
du  rasu  ħażina,  moħħu  mhux  tajjeb, 
ma  jarfax  ;  in  my  apprehension,  scond 
il  fehma  tieghi,  chif  nifhima  jen. 

AppRBHBNSivB--inquiet,  li  jibża. 

Apprbhbnsivbness  —  biża,  beżgħa; 
intelligenza  (moħħ  tajjeb). 

Apprbnticb  —  printes,  apprendista; 
principiant,   wieħed  H  għadu  jibda  xi 


sengha  ecc  ;  tkiegħed  wieħed  biex  jibda 
jitgħallem  is-sengħa. 

Apprbnticbship— noviżiat ;  iż-zmien 
li  wieħed  jagħmel  biex  jitgħallem 
sengħa  ecc. 

Apprizb— tgħarraf,  tħabbar. 

Approach— tersak,  tokrob;  krib,  fil 
korob. 

Approachablb— accessibili,  li  tista 
tersak  lejħ. 

Approaohing— li  riesak;  li  kiegħed 
jokrob. 

Approbation  —  approvazioni,  sinjal 
li  tgħeid  iva,  li  turi  li  trid  issir  dic  il 
ħaġa. 

Appropriablb— li  jista  jittieħed. 

AppROPRiATB—tieħu  tant  idejc  ħaġa 
u  tagħmilha  tiegħec;  sewwa,  tajjeb, 
Jixrak;  twarrab  għal  xi  bżonn  jew  xi 
ħadd  speciali. 

AppROPRiATioN—appropriazioni,  se- 
questru  (kabda)  ta  benefiziu  ecc. 

Appropriator  —  minn  jieħu  taħt 
idejh. 

Appropriatbnbss  —  xerka^  xerkien 
(minn  jixrak,  tixrak,  jicconvieni). 

Approvablb  —  ta  minn  japprovah, 
ifaħħru. 

Approval— ara  Approbation. 

Approvb  —  tapprova,  tgħid  iva; 
tgħid  li  ħaj^a  hija,  jew  saret,  tajba. 

Approver  —  min  japprova,  min 
jistma  b*taijeb;  dac  li  jieħu  I-impunità 
(il  proclama)  dac  li  igħeid,  jugża,  lill 
sħabu  fuk  delitt  li  fih  icun  complici, 
biex  jeħles  mill  castig. 

Approximatb  —  tersak,  tressak  :  li 
jersak,  li  jokrob. 

Approxihativb — li  jersak  ecc. 

Appulsb  —  dakka,  ħabta,  ir-reska 
(ħabta)  ta  pianeta  max-xemx  jew  ma 
xi  chewcba  oħra. 

Appubtenangb— dac  li  hua  ta  ħadd 
ieħor,  ħwejjeġ  ħadd  ieħor;  żieda,  ġonta. 

Appurtenant— li  jappartieni  (li  icun 
ta  xi  ħadd)  bid-dritt. 

Apricot— berkuka. 

April— April,  ir-raba  xaħar  tas-se- 
na,  wieħed  mix-xhur  tar-rebbigħa. 

April-fool  —  wieħed  li  jidħcu  jew 
ikarku  bih  fl-ewwel  ta  April . 

4 


Digitized  by 


Google 


APR 


—  26 


AEB 


AriiON--far(IaI;  dic  il  biċċa  (giltla) 
grasHa  li  icolllia  ma  dwar  zakkha  il 
wiżża;  biċċa  6omb  ċatta  li  tgħatti  il 
fgum  ta  canun;  brazzoll,  biċċa  n jam 
(milwija)  li  icun  hemm  fuk  it-tarf  ta 
kuddiem  tal  prim  ta  bastiment;  twavel 
fl-art,  biex  tgħaddi  fukhom  li  icun 
hemm  fid-daħla  ta  bacir  (dock). 

Apron-man  —  meccanicu  ;  ragel  li 
jaħdem  fil  macna. 

Apse  —  arzella,  daAIa  nofs  tond, 
faċċata,  fis-sakaf  ta  fuk  il  cor,  jew 
band*oħra  fil  cnisia. 

Apsis  —  1-ekreb  lejn,  jew  I-ibgħad 
pont  mix-xemx. 

Apsidal— tal  Apsis. 

Apt— tajJĠb,  lest,  adattat,  mogħti, 
mħajjar. 

Aptera— insetti,  dud  bla  ġwienaħ. 

Aptitude — kagħda,  xeħta,  disposi- 
zioni. 

Aptly— sewwa,  fil  wakt,  fil  post. 

Aptotb  —  nom  li  ma  għandux  de- 
clinażionijet  (fil  Griec). 

Apyrbtic  —  li  ma  għandux  deni, 
mingħajr  deni. 

Apyrous—  li  ma  jitbiddilx  bis-sħana. 

Aqua— ilma;  aqua  fortia,  acqua  forti, 
acidu  nitricu  (mhux  msoffi);  aqua  ina- 
rina  jew  bbryl,  berill,  ħaġra  preziusa 
bħal  smerald,  u  igħidulha  hecc  mill 
culur  taħħa  lewn  il  baħar:  Aqua  To- 
/ano,  velenu,  soluzioni  tal  arnesicu. 

Aquarium  —  acquariu  ;  caxxa  (  bil 
ħġieġ)  vasca,  tank,  fejn  iżżomm  il  ħut 
jew  xi  ħxejjex  u  frott  tal  i'ma. 

Aquarius— dac  li  jati  1-iIma,  il  ħdax 
sinjal  taz-zodiacu,  li  fih  ix-xemx  tid- 
ħol  għal  ħabta  tal  21  ta  Jannar. 

Aquatio— li  isir  jew  igħammar  fl-il- 
ma;  pianta  tal  ilma. 

Aquatios  —  esercizi,  logħob  fl-ilma 
jew  fuk  1-iIma. 

Aquatint— disinji,  incisionijet,  bl'in- 
chiostru  di  Ghina. 

Aqua-vit« — brandi,  jew  spirtu  di 
vinii,  whisky  ecc.  (ilma  tal  ħajja). 

Aqueduct — canal  biex  iwassal  I-ilma 
mill  bogħod(minn  barra  fil  campanja) 
għal  ġo  belt. 


Aqueous  —  magħmul,  li  fih,  jew  li 
isir  bl-ilma. 

Aquipbrous— li  iwassal  jieħu  1-ilma. 

Aquiporm— fi  stat,  f  għamla  ta  ilma; 
għadu  ilma. 

Aquilated  —  mżejjen  bi  rjus  tal 
ajcli. 

Aquiline  —  bħal  munkar  tal  ajcla; 
tal  ajcla. 

AqUOSITY-  )    ^j^jjj^ 

Aquousness  —    j 

Arab  — għarbi;  tifel  mitluk,  bla  dar. 

Arabesqub— la  għarbija;  stil,  gost 
li  iħobbu  il  għarab;  gost,  disinn  li  fih 
ma  tarax  annimali ;  iżda  werak,  zkuk, 
pianti,  u  figuri  olira  ta  geometria  biss. 

Arabian— għarbi. 

AuABic— mill-Arabia,  il  Isien  għarbi. 

AuABiNB  — gomma  (arabica) 

Arabism  —  espressioni,  chelma  bil 
għarbi. 

ARABisT—wieħed  li  jaf  tajjeb  li  scola 
bil  gharbi. 

Arablb— li  jista  jinħarat. 

Araby— isem  li  jatu  fill  poesia  lill 
Arabia. 

Arachnida— l'articulati,  bħal  brimb, 
dud  tal  ġobon  ecc.  u  scorpiuni. 

Arachnoid  — bħal  ghankbuta. 

Arack— ara  Aruack. 

ARiGOsrYLB--taksim  tacolonni  mke- 
għdin  bogħod  minn  xulxin. 

AraioneeU^j.^,^^  gallarija  f-mina. 

tas-Siri  u  il   Galdej,  jew 
il  lingua  (Isien)   taħħom 
(minn  Arajn^  bin  Xem). 
—  il  lingua   Semitica  tan- 
naħħa  ta  fuk  (tat-tramuntana). 
ARANciDiE  — ir  razza"  tal  brimb. 
Aranbose— micsi  bix-xagħar   msal- 
lab  bħal  ħjut  (raggi)  ta  għankbuta. 
Arbalist  —-  arc    biex    twaddab    il 


Arraign 
Aramaic 
Aramban 
Aramaic 


Arbttbr— dac  li  jakta  iddivrenzia, 
dac  li  jiddecidi  bejn  tnejn  li  icoUhom 
xi  ighidu  fuk  xi  custioni. 

AuBiTRAL  —  li  jokgħod  għal  dac  li 
jiddecidi. 

ÀRBiTRAMBNT  —  decisioni,  sentenza 
ħaġa  mogħtija  għax  tistħokk. 

Arbitrator  —  ara  Arbitbr. 


Digitized  by 


Google 


AM 


-S7- 


AHC 


Arbitratrix)  d?<5  •!,  takta  id.divren. 
zia;  il  femminil  ta  Ar- 
Arbitrbss     ]l,it,.aior. 

Arbor— 8iġra;il  fuB  ewlieni  ta  ma- 
cna. 

^  Arborator  —  dac  li  iħawwel  ew 
jiżbor  is-siġar. 

Arbored— li  fiħ  post,  daħla,  għar, 
bil  banchijet  mgħotti  bis-siġar  tejn 
wieħed  jista  jidħol  jokgħod  għal  frisc. 

ARBOROUsUas-siġar,  jew  li  jixbeħ  is- 

Arborbal/ siġarji  jicber  fak  is-siġar. 

ARBOREscENT~li  jicber  bħal  siġra. 

Arborbt  -  siġra  żgħira,  xitla. 

Arboretum  —  post  fejn  icabbra  u 
jiccoltivaw  is-siġar  ghall  istudiu. 

Arboricolturist  -  wieħed  li  irabbi 
(jiccoltiva)  is-siġar. 

Arboriform-H  għandu  għamla  ta 
Biġra. 

Arborist  —  wieħed  li  jistudia  biss 
fuk  is-siġar. 

ARBORizBD—ara  Arborbbcent. 

Arbour  —  loc,  post  bil  banchijet 
mgħotti  bis-siġar  fejn  wieħed  jista 
jokgħod  għall  frisc. 

ARBOuRED—ara  Abborbd. 

ARBuscLB—siġra  baxxa  (xitla). 

ARBUsTUM-għalka  (post  magħluk) 
bis-siġar  u  ix-xtieli. 

Arbubtivb  —  mimli,  mgħotti  bix- 
xtieli. 

Arbute— is-siġra  tal  frawli. 

Arbutban — tas-siġra  tal  frawli. 

Aro — kaws,  ħnejja,  arc;  biċċa  minn 
circu. 

Arca— arca,  caxxa  cbira,  bagoU. 

Arcadb— loġoġ  fuk  il  colonni;  mogħ- 
dija,  triek,  bil  loġoġ;  moghdija,  triek 
msakkfa,  bil  ħwienet  cuU  naħa. 

Aroadian)  tal  Arcadia  (  pajjis  tar- 

Arcadio  J  ragħajja). 

Arcanum— sigriet,  mistoriu. 

Arcbutant— ara  Arcubutmbnt. 

Arch— arc,  ħnejja;  trinwp/ial  arch  ; 
arc  trionfali  lijintrama  fxifesta;  tibni 
bl-arcati,  bilħnejjiet;  ħażin,  macacc, 
wieħed  li  jilħaklu  moħħu,  prim,  ta 
1-ewwel;  he  is  an  arch  traitor,  hua  arci 
traditur  (traditur  mill'  iprem,  minn  ta 
kuddiem). 


Archbutmbnt— puntal,  colonna,  pi- 
lastru,  biex  iżomm  miegħu  wiekaf 
ħajt  ecc. 

Archbishop — arciskof . 

Archblooy  —  ix-xienza  ta  1-ewwel 
principii. 

Archbr— arcier,  dac  li  jitfa  bl  arc 
u  '1  vleġġa. 

Archbry— is-sengħa  li  tisparabl-arc 
u  '1  vleġġa. 

Archktypb— originali,Ii  mhux  mnis- 
sel,  magħmul,  fuk  hag*oħra. 

Archibpiscopal  —  arcivescovili  (tal 
arciskof.) 

Archeologist— wieħed  li  jaf,  jewli 
jistudia  1-archeoIogia. 

Archbolooy  —  archeologia,  studiu 
t^l  ħwejjeg  antichi. 

Arcuical— lewwel,  il  cap. 

Archil— culur  viola  scur,  sabiħ. 

Arcuimandrite  —  arcimandrita,  il 
kassis  ewlieni,  il  cap  ta  cunvent  (jew 
ta  cunventi)  tal  grieghi. 

Archipblago  —  arcipielgu  ;  baħar 
mimli,  jew  li  fih  ħafna  gżejjer ;  gozz, 
ħafna  gżejjer  ħdejn  xulxin. 

Architect  —  àrchitett,  wieħed  li 
jagħmel  il  pianta  tal  bini,  capumastru, 
mgħallem  tat-tnax. 

Architbctonic  — li  għandu  il  capa- 
cità,  li  jinkala,  għaL  bini;  ħaġa  li 
għanda  x'taksam  mal  bini. 

Architectonics  —  ix-xienza  jew 
għelm  il  bini;  tal  bini. 

ÀRCĦITECTURAL  —  SCOUd    il    ligi  JOW 

is-sengħa  tal  bini. 

Architecturb  —  architettura,  is- 
sengħa  tal  bini  ta  djar,  cnejjes,  pon- 
tijet  ecc,  mi7itory  architecture,  fortifi- 
cazioni,  (architettura  militari)  Naval 
architecture,  is-sengħa  li  biha  tagħmel 
il  bastimenti. 

Arcuitravb  —  architrav,  il  gebla, 
travu,  għuda  ecc,  li  tcun  f uk  il  pilastri, 
il  coxox  ta  bieb  ecc. 

Archival— tal  archivju. 

Arcuivbs  —  archivju,  il  post  fejn 
jintrefgħu  il  carti,  documenti  ta  listat. 

Archivist  -  -  archivista,  min  icollu 
ħsieb  tal  archivju. 

Arculikb  —  bħal  arc,  li  għanda 
għamla  ta  arc;  mkawwes. 


Digitized  by 


Google 


ARC 


'2d 


AIU 


;  Arcħon  —  I-ewlieni  Magistrat  tal 
AtiniBi  (in-nieB  ta  Atene)  1-antichi. 

Archpribst— Arcipriet;  il  cap,  1-ew- 
lieni  kaBsis.     . 

Aroiiway — mogħdija  minn  taħt  ar- 
cata. 

ARCoaRAPH—  Btrument  biex  tħo/i 
arc  (tond)  minn  għajr  pont  tan-nofs 
(centru). 

Arctio— articu,  tat  tramuntana  jew 
ta  madwar  il  pol  ta  fuk. 

Arcuatb— milwi  bħal  arc  mkawweB. 

•  Arcuation — il-liwi,  tirkid;  tniBBil  ta 
Biġar,  xtieli,  bit-tirkid,  billi  tordom 
fergħa  ta  li  steBB  siġra  fil  ħamrija 
biex  tnissel;  bħal  gisimin  ecc. 

Ardasbinb —  ħarir,  1-ifjen  ii  jusaw 
għall  insiġ  fi  Franza. 

ARDBNT-mixgħuI,  mkabbad,  jaħ- 
rak,  kalil,  mimli  bil  ħrara. 

ARDouii-ħrara,  ħeġġa. 

•  Arduous— tkil,  jebes;  thU  xh  an  <«•- 
duous  task,  din  biċċa  xogħol  jebsa. 

Arb— il  plural  tat  temp  present  tal 
verb  to  be;  tve  are.  you  are^  tUey  are, 
aħna,  inthpm,  huma;  chejl  tal  u^uħ 
(ta  art  ecc.)  Francis,  jiswa  100  metru 
quadru,  jew  1076.44  piedi  quadri  (in- 
glisi.) 

Arba— aria,spaziu  meħud,  magħdud 
mchejjel;  il  chejl  minn  barra  ta  xi 
ħaġa. 

Arbca— siġra  (palma  tal  India). 

Arbfaction  —  is-sengħa  li  bigħa 
tnixxef. 

Arbna— il  kiegħafanfiteatruli  tcun 
mgħottija  bir-ramol  biex  fiha  isir  is- 
sanir. 

ARENACBOusUi  hu  magħmul  jew  li 
ArenariousJ  fiħ  ir-ramel. 
Arbnation — banju  bir-raxx    tar-ra- 
mel  sħun. 
Arrnosb— ramli,  collu  ramel 
Arbnulous  — mimli  ramel  rkik. 

\  daċ  ic-circu  culurit  ta  ma 

dwar  ir-ras  taż-żejża;   li 

spaziu,   it-tokob   ta    xi 

miriHuġa,   il    nialij 

ininsuġ.i. 

Arbombtbr —  areometru  ;  strument 
biex  tchejjel  il  pis  speciticu. 
ARBOPAaiTE— -mħallef  tal  Areopago, 


Arbola 

AREOLiE 

Arbole 


-  spaziu,   ii 

ħaga  mini 

j   ta  biċċa  b 


Arbopagub— korti  ta  Tantica  Atene 
(il  belt  ewlenia  tal  Grecia.) 

Arbtology  —  ix-xienza  (li  studiu) 
tal  virtu,  u  chif  hi  mnissla. 

Argal  —  tartru  jebes  li  isir  niad- 
dugħ  (tal  bti6ti)tal  imbit  minn  gewwa,. 
jusawh  biex  jiżhgħu  bih. 

AROALf  -  nufiħġa  salvaġVa  tas  Sibe-. 
ria,  u  tal  Asia  tan  nofs. 

AuaAND  —  ftila  tonda,  li  tixgħel 
f-haġa  vojta  (mħaffnij  biex  iż/jd  il 
current  tal  aria  u  tati  is-saħħ'i  fil 
fiamma  (tati  dawl  actar)  msejħa  hecc 
minn  Argand  dac  li  nventaha. 

Argent  — fidda;  il  culur  abjad  (lewr\. 
il  fidda)  fl  armi,  li  ifisser  purità,  ndafa^ 
mġiba  sewwa  ecc. 

ARGENiic'l  **^'  ^^^'^'  J®^  ^*"'*'^  ^^^* 

AROENrAX  -metall,  taħlita  ta  nickel 
raiii,  u  y.ing'i,  bħall  Gennan   Silcer. 

AuoENTATinN-  aigentatura,  ħasla 
bil  fidda. 

AuoEXTiFEUous— li  fih  il  fidda. 

AuuENTiNA  —  ħuta  inirrazza  tus- 
salamun. 

AuoiL— tafal. 

Aroillaceous  >tat  tafal. 

Ahgillate— tafal  tal  lavanja. 

AiuuLLous  -tadi. 

AuaivE  — griec. 

AuGoL— ara  Aucjal. 

Ahgonaut  —  argonaiita,  wieħed  li 
isiefer  fuk  VArgo,  (bastiinent.) 

Aiioosv — bastiment,  xiiii  mgħobbi 
Bliiħ  b'ħafna  gid. 

AuGOT-linguaġġ,  cliein  li  bih  jif- 
tehmu  bejniethom  biss  il  ħallelin. 

Argue-— turi  ir-raġuni;  tirraġuna, 
iġgib  il  provi  biddiscors  tiegħoc  biex 
tu  i  il  verità,  jewli  ghandoc  raġun. 

Ahgument  —  argJiment,  raguni  li 
wieħed  igib  bi  prova;  is-suggett  ta  xi 
discors  jew  ta  chitba. 

AuGUMENTAL  -ta  argument. 

AuauMENrATivE  -li  tih  argument. 

AuGUS— guardian,  wifħed  li  jindor 
cra,  jokgliod  gliassa;  (III  mitologia) 
ħaġa  b  luitt  ghajn. 

Ahgute  — ingenjus,  II  jilħi,klu. 

Ahia  — ton  ta  cant,  aria. 

Ahian— Arian,  wieħeJ  li   jagħmel 


Digitized  by 


Google 


AUt 


AħM 


}II   koxra  ta    żerrigħa  li 
tcuu  fin-naħħa  Visfel. 


il  ligi  ifi  AriuB,  li  jiċħad  li  Gristu   hu 
veru  Alla. 

-   ÀKIANISM  —  id-dutrinat    it-tagħlim 
tal  Ariani. 

'  bħal  melħ  li  isir  mil  koxra 

Ariqina     tas-siġra  cincona,  jissej- 
jaħ  heccgħaliex  giebuh 

Arigine     lewwel  darba  minn  A  rica, 
I  (61  Perii,  TAmerica  t'isfel) 

Arid— niexef  (bil  għaċċ,  xott  mill-il- 
ma  mħabba  fis-sħana). 

AniDITY      )      .    .      . 

AUIDNESS  j   °*^^*-    ' 

Aries — muntun;  costellazioni,  lew- 
wel  mit-tnax  il  sinjal  taz-/.odiacu,  li 
fih  ix-xemx  tidħol  fil  21  ta  Marzu. 

Arietta — canzunĠtta,  biċċa  cant, 
għanja  zgħira. 

AuiniiT  — sewwa,  bla  żball. 

Aril 

Arillus 

Ariolation -— aħbar  (tal  ventura) 
induvnatura. 

Arise — tkum;  ari»e'again,  tirxoxta. 
'  Arisen— mkajjem,  rxuxtat. 

Arista  —  il  ħjut,  il  ġummiena,  ta 
żbula  tal  kamħ. 

Aristarco  —  chittieb  criticu  cbir, 
(Aristarco  ta  Lixandra). 

Aristate— li  fihil  hjut,  tal  ġum- 
mjena  taż-żbula. 

ARisiocRACV  —  Aristocrazia;  gvern 
f-idejn  in-nobbli,  is-sinjuri  il  cbar. 

Aristocrat  —aristocraticu ;  wieħed 
cbir,  li  iżomma  ferm.  • 

AuiSTOCRATic     Ital  aristocrazia;  li 
\  iħobb  1  aristocra- 

A  RISTOCRATICAL  I    ^ia. 

Aristophanic  —  li  moħħu  jilħaklu, 
ħażin,  macacc  (minn  Aristophatte^  li 
chien  poeta  comicu  msemmi  ta  A- 
tene). 

ta  Aristotile,  filosofu 
msemmi,  mwieled  fi 
Stagira,  belt  ħdejn 
Macedonia. 

induvnatura,   tgħid 
isir  bl-istudiu  tan-nu- 
mri. 

Aritiimetic — ix-xienza,  is-sengħa 
tal  għadd  bin  numri;  aritmetica. 


Aristotelian 

Aristotelic 

Aritmancy  — 
x'gej  jew  x*ser 


Arithmetician— wieħiBd  mċhisser; 
jaf  tajjeb,  l-airitmetca. 

Arithmobieter— ara  Abacus. 
Ark— arca;  il  loc  għazis  fejn  Lhud 
chienu  iżommu  merfugħin  it-twaVel 
tal  Ligi;  il  bastiment  fejn  Noà  salva 
mal  familja  tiegħu  fid-diluviu;  il  can- 
nestru  fejn  chien  Mos^  meta  salvattt 
bint  Farauni  mill  ilma  tax-xmara ; 
dgħajsa  cbira  (barcun)  li  jusaw  fuk 
ix-xmajjar  tal  America  biei  iġorru  il 
frottijiet  ecc.  għas-suk. 

Arm — driegħ,fergħa,  setgħa,  kawwa, 
daħla;  tarma  (tati  Tarmi).  Be  is  my 
right  arm ;  hua  jiswieli  wisk,  minn 
ghajru  ma  ngħaddix  ( jiswieli  daks 
driegħi  il-lemin)  the  arm-pit,  taħt  apt; 
within  an  arm*8  reach,  fejn  tista  tilħku 
(bi  driegħec;  arm-chair,B\ġġ\x  tal  brazzi; 
he  18  armed  with  sword,  armat  bix- 
xabla. 

Arms— armi;  coat  'ofarms  l'arma  ta 
xi  ħadd  (ta  cunjom  jew  titlu  ecc.)  the 
coat  o/arme  of  Britain,  1-arma  tal  In- 
ghilterra. 

Armada— armata  (fiotta  Spanjola) 
dic  ("actarx)  li  armaw  contra  l-lnghil- 
terra  fis-sena  1588. 

Armadillo  — annimal  b'erba  sakajn 
għamla  ta  ġurdien,  iżda  mgħotti 
b'koxra  jebsa,  li  jinsab  biss  fl-Ame-r 
rica  t'isfel. 

Armament  —  thejja,  foi-za  lesta, 
armar  ta  bastiment  għall  guerra. 

ARMATURE  — armar,armatura,mezzi 
biex  tiddefendi. 

Arm-CUAIR  -  siġġu  tal  brazzi. 

Armed  —  armat ;  armed  at  all 
points^'^vmdii^  mdawwar  bl-armi  minn 
cullimchien. 

Armenian  STONE-ħaġra  (  carbu- 
nat )  caħla  mill-Armeuia. 

Armpul  —  mimli  ħodon  ;  kabda 
chemm  jistgħu  iżominu  dirgħajc. 

Armholb— taħt  l-apt,  dic  il  ħofra 
ta  taħt  id-driegħ. 

Armiger— duc  li  iżomm  il  corazzà, 
1-armi  ecc. 

ArmillA  —  eappetta,  brazzuletta, 
ħolka,  circu  zgħir  tal  ħadid  li  jintli- 
.bes  mal  pols  (tal  id.) 

Armillary  —  inaġħmul  bic-circhi- 
jet  jew    ħolok. 


Digitized  by 


Google 


Aħ]^ 


—  ào  — 


ARii 


Armorer 
Armourer 


Armillary  SPflERE— globu  magħ- 
mul  bic-circhijet  li  juru  l'equatur, 
l-eclittica  ecc,  mbegħdin  sewwa 
f'locom,  mill-astronomu  bil  kies  għall 
istudiu. 

Armillet— brazzuletta  żgħirà. 

Arminian— wieħed  li  jemraen  bit- 
tagħlim  ta  Arminiu— wieħed  mis-set- 
tuari',  seguaci  ta  Arminiu. 

Armipotent— kawwi  fil  guerra. 

Armipotenoe— kawwa  fl-armi. 

Armistice  —  Armistiziu;  serħan 
għall  ftit  mill  ġHed  (cumbattimentj 
li  isir  bil  ftehim  ta  dawc  li  icunu  jig- 
gaerraw   bejniethom. 

Armless— minn  għajr  armi. 

Armlet— daħla  żgħira  bħal  dic  tal 
baħar;  armatura  jew  ornament  għad- 
dirgħajn. 

'  armier,  wieħed  li  jagħ- 
mel  1-arrai,  jew  jeħu 
'ħsieb  I-armi,  jew  li  jar- 
ma  bl-armi  lill  xi  ħadd. 

Armorial— tal  armar,  tal  armatu- 
ra,  jew  tal  arma  ta  xi  familja. 

Armoric     )tal   Armorica,   li    issa 

Armorioanj  tissejjaħ  Brettanja. 

Armoric— Isien,  il-Iingua,  tal  Ar- 
morici,  dialett  Celticu  li  għadhom, 
jitchellmuh  sa  illum. 

AuMORiST— wieħed  mħarreg  fl-af- 
farijet  tal  armi  tal  familji. 

armerija — loc  fejn  icunu 
miġburin  1-armi ; — capa- 
'cità  fl-armi  (tan-nobbli, 
ouniomijet  ecc.  ) 

Armour— corazza— libsa  tal  metall 
biex  tħares  lill  gismec  fill  battalja. 

Armour  bearer— dac  li  jeħu  jew 
iżomm   1-armi  ta  ħadd  ieħor. 

Armpit— ara  Armhoi^e. 

Arm's  END  — fit-tarf  tad-driegħ  ;  il 
bogħod  sewwa. 

Arm's  lenqth— fil  bogħod. 

Armstronq  gun— canun  tal  ħadid 
imħaffer  spirali,  minn  gewwa  (bħal 
garagor.) 

Army — armata;  ħafna  nies  armati; 
gemgħa  cbira  ta  nies  (suldati). 

Army  CoRPS  — taksima  ta  aimata. 

Army  list — lista  ta  ufficiali  fl-ar- 
mata. 


Armory 
Armoury 


Arnot— oriana  (siġra  li  jagħmlu 
iz-zebgħa  minuha). 

Aroma— ħwawar ;  ir-riħa  tfuħ  fis- 
siġar  u  ħwejjeg  oħra. 

Aromatic— aromaticu  ;  pianta  jew 
duwa  li  fiha  riħa  tfuħ,  u  actarx 
togħma   taħrak. 

Aromatite — mineral  bħal  morr ; 
mbit  magħraul  b-ħafna  ħwawar. 

Aromatize— timla  bil  fwieħa  tal 
ħwawar. 

Arose  — temp  passattal  verbARlSE; 
komt,  kam  etc. 

Around  — ma  dwar,  ma  cull  naħħa. 

AROURA— chejl  Griec  ta  50  pied; 
chejl  Egizian  ta  100  pied  quadru. 

Arouse  — tkajjera,  tistembaħ,  tkan- 
kal,  iġġagħal. 

Arow— (in  a  row)  wara  xulxin. 

Arpeggio— arpeggiar  (pizzicarbil 
cordi  ta  violin  ecc). 

xcubetta  antica,  ca- 
nun  li  chienu  jispa- 
rawh  niiini  fuk  stripj^a, 
bħal  furchetta. 

li  jispara 


Arquebus 
Arquebuse 


Arquebusier  —  suldat 

I-ARQUEBUSE. 

Arquerite  —  taħlita  ta  fidda  li 
tinsab   f  Arffueros. 

ARQUIFOUX  —  qualità  ta  trab  taċ- 
ċoml),  li  jusaw  dawc  li  jagħmlu  il 
fiiħħar  biex  jatu  il  vernic  aħdar  biħ. 

Aruack— xorb  spiritus,  dac  li  jil- 
lambicaw  mis-sugu  tas-siġra  tal  gewż 
tal  India,  jew  mir-ross  iffermentat. 

Arragonite — bħal  carbonat  tal  ġir. 

Arraign  —  iggib  prigiunier  fil 
barra,  kuddiem  il  korti;  twiegeb  għal 
citazioni ;  taccusa  ;  tkiegħed  wara 
xulxin,  chif  imiss. 

Arraignment— accusa. 

ARRANGE  —  tkiegħed  sewwa,  tir- 
ranġa. 

ArraNGEMENT  —  tkassima  sewwa, 
fil  loc,  classiticazioni;  they  came  to  an 
arrangement  fteħmu,  (kassmu  sewwa 
collox  (il  loc)  bojiiictħtun. 

AURANT— wielied  briccun  (  ragel 
ħażin  )  ghall  aħħar ;   il  veru  briccun. 

Arras— tapizzeria  minsuġa  bil  fi- 
guri;  arazzi,  damasc  li  isir  VArras  (fi 
Franza). 


Digitized  by 


Google 


ARR 


—  81  — 


ART? 


Array— ordni  tal  battalja,  salt  nies, 
suldati  bl-ordni;  foġġa  ta  Ibies,  gies, 
tgħamira  ħwejjeg,  ta  għarusa  ecc.; 
tifforma  giuri,  tkiegħed  jew  tlesti  il 
ġurati;  ticsi,  tgħatti. 

Arrbar— lura  iil  ħlas;  I  know  that 
he  is  behind  in  arrears  naf  li  għàdu 
lura  fil  ħlas;  ichy  dont  you  pay  your 
arrears  first  ?  għaliex  ma  tħallasx  ta 
wara  (il  flus  ta  kabel)  lewwel  ? 

Arrbaragb— ta  wara  (flus  hlas  ecc.) 

ÀRREST—  arrest,  tarresta,  iżżomm 
taħt  idejc;  impediment,  żamma  (minn 
iżżomm)  he  is  under  arrest^  kiegħed 
arrest  (arrestat);  the  soldiers  were  put 
under  arrest,  is-suldati  arrestawhom. 

Arrbstbr)       •  X 

Arrestmcnt— arrest,  dac  iż-żmien  li 
wieħed  jibka  arrestat,  miżmum  sa 
chemm  isib  pleġġ  (biex  joħroġ). 

Arrbt— (tinkara  are*)  decisioni  ta 
Korti  jew  ta  Ounsili;  digriet,  editt  ta 
Princep  (sultan). 

ARRiBRR^il  wara  tal  armata  (minn 
icun  wara  fl'armata). 

Arris— xifer,  cantuniera,  li  jagħmlu 
biċtejn  injam,  jew  gebel  meta  jin- 
ghakdu,  (jitwaħħlu)  flimchien. 

Arriswisb — irranġat,  mkieghed  dia- 
gonalment. 

Arrival  —  wasla,  meta  tasal  mil 
bogħod,  migia;  /  am  very  pleased  to 
hearofyour  aafe  arrival  in  London; 
għandi  piacir  wisk  nisma  li  wasalt 
kawwi  sħiħ  Londra. 

Arrivb— tasal. 

Arrogancb — arroganza,  prosunzio- 
ni,  Buppervia. 

Arrogant  —  arroganti,  presuntus 
Bupperv. 

Arrogatb  —  tippretendi  ħwejjeġ  li 
ma  imissucx,  bil  vanità,  bis-suppervia, 
jew  pretensionijet  foloz. 

ARROGATrvTB— li  jassumi,  jeħu,  jew 
irid  (ippretendi)  wisk. 

Arrow— vleġġa. 

Arrow-hbaded  —  li  għandu  ras 
bħal  vleġġa;  arrow-headed  cliaixicters 
ttri  ta  ghamla  ta  vleġġa  jew,  cunjard . 


li  jispicċa  bil  ponta,  li  bibom  chiena 
isiru  scrizionijet  fuk  il  blat»  madum 
jew  monumenti  fil  Babilonia,  u  bliet 
oħra  antichi  ta  Lvant. 

Arrow-root— ararut;  tkik  sustan- 
zius,  magħmul  mil  għeruk  ta  siġar 
(maranta)  u  jissejjaħ  hecc  rois-sugu 
tiegħu  li  bib  1-Indiani  chienu  ifejku  il 
feriti  maghmulin  bil  vleġeġ  velenati 
{arrowroot,  gheruk  tal  vleġeġ.) 

Arrowy— magħmul  jew  jimxi  bħal 
vleġġa. 
ARSENAL—tarznar;  it-tarzna. 

Arsenatb    ]°^®'ħ  magħmul  bl-aci- 
.  ^  du  arsenicu  u  mħallat 

Arsbniatb  )   ^^  ħag'oħra. 

Arsrnio  —  arsenicu,  velenu  kawwi. 

Arsbnio-aoid— acidu  arsenicu  magħ- 
mul  minn  zewgparti  arsenicu  u  ħamsa 
ossigenu. 

Arsenigal— tal  arsenicu,  jew  li  fih 
1-arsenicu. 

Ausbnicatb— tħallat  ma  1-arsenicu. 

Arsenious— li  fih  1-arsenicu. 

Arson— ħruk,  għall  tal  apposta  ta 
dar  ecc.  (delitt  ta  ħruk). 

Art— int,  it-tieni  persuna  singular 
tal  indicatif,  present,  tal  verb  to  be, 
Thou  art  good  o  Lord,  inti  tajjeb  o 
Sinjur. 

Art  —  arti,  sengħa;  the  fine  art$ 
l-arti  sbih;  a  Master  of  Arts,  mgħal- 
lem  tal  arti  (tas-snajja). 

Artemisia— xorta  ta  si^ra. 

Artbrial— li  fih,  jew  li  jinsab  f  ar- 
teria. 

Artbrializb— tbiddel  id-demm  tal 
vini  fdac  tal  arterji. 

Artrriology— ix-xienza  (li  studiu) 
tal  arterji. 

Artbriotomy— il  ftuh  tal  arterji. 

Artbry— arteria,  wieħed  mill  canali 
li  imixxi  jew  jeħa  id  demm  mill  kalb 
għal  mal  gisem  collu. 

Artbsian  —  artesiani,  ta  Artois  fi 
Franza;  Artesian  Wells,  bjar  magħ- 
mulin,  mħaffrin,  għall  ewwel  darba 
f  Artois  (Franza)  biex  isibu  1-ilma  u 
icollom  prowista  għal  dejjem. 

Artful— magħmul  bis-sengħa. 

Arthritis— gotta,  marda,  nefħa  fil 
għekiesi  (ġoghi.) 


Digitized  by 


Google 


ART 


—  82  — 


ASC 


:  Abtiohoke  —  kakoċċ. 
'  Artiglb  — articlu  (ħl  grammatica); 
articulu  (chitba  għal  xi  gazetta)  trat- 
tat,  cuntratt,  cont;  pont  (articlu)  tal 
fidi;  dic  il  biċċa  ta  kasba,  tibiia  ecc.  li 
tcun  bejn  zeu^  għekiesi. 

ArticulaR— tal  għekiesi. 
,   Artioulata  —  annimali    articulati, 
jew  magħmulin   għekiesi  għekiesi. 

Articulatb — magħmul  bil  għaksiet; 
tippronunzia;  tgħid  ċar,  chehna  chel- 
ma. 

AuTicuLATiON  —  cUem  ċar,  għakda 
ta  żewġ  għadmiet  (fil  gisem);  il  għe- 
kiesi  ta  kasba  ecc. 

Artificb— sengħa,  ħżunja,  frodi. 
.  Artipiceh  —  artista,   artigian,  ħad- 
died. 

'   Artifioial  — magħmul  bl-idejn,  bis- 
sengħa. 

Artillbry— artillerija;  canuni;  Ar- 
tillbry-man  artillier. 

Artizan  — artigian,  wieħed  tas-sen- 
għa. 

Artist— artista,  wieħed  li  jaħdem 
jew  li  jaf,  sengħa  (sabiħa)  bħal  poeta, 
pittur,  cantant,  sculturecc. 

Artistb  —  wieħed  mħarreġ  sewwa 
(professur)  fxi  sengħa  tkila  u  sabiħa. 

Artistic— magħmul  bl-arti. 

Artlbss  — bla  sengħa;  semplici,  bla 
malizia. 

Artlbssly— bla  sengħa;  chif  gie, 
chif  inħalak,  bla  malizia. 

Artocarpus  —  is-siġra  li  igħedula 
tal  frott  tal  hobs, 

Arum — isem  ta  pianta. 
^  Arundblian— tal  conti  ta  Arundel; 
isem  li  taw  li  rħamijet  tal  Grieghi 
antichi  li  sab  il  Conti  ta  Arundel  u  li 
illum  jinsab  merfuħ  fl-Università  ta 
Oxford  (l-Inghilterra). 
^  Arundiperous— li  jagħmel  il  kasab. 
'    Arundinackous— tal,jew,bħalka8ab. 

Arundinbous — mimli  bil  kasab. 

Aruspiob— wieħed  li  iħabbar  fuk  li 
għandu  isir  bl'ARUSPicY. 

Aruspicy— is-sengħa  li  tħabbarjew 
tgħid  x'għad  isir,  bitli  tara,  tħares, 
lejn  1-imsaren  tal  bhejjem  maktula 
ghas-sagrificiu. 

;  .  ARYA.N--Arian;  tal  Isien  Indo-Euro- 
peu  (tal  India  u  I-Eurppa).      1  .    .  ^ 


As— bħal,  fil  wakt,  xħin,  billi,  chif ; 
as  this  bħal  din,  as  he  toaa  going  homey 
61  wakt,  (xħin)  chien  sejjer  id-dar;  a< 
you  did  not  xorite^  billi   ma   ctibtx  ;  a$: 

you  like,  chif  trid;  as  i/. bħallichie- 

cu,  a/»  it  toere,  biex  ngħid  hecc,  bħalli 
chiecu;  as  mnch  as  you  like,  daks 
chemm  trid ;  as  far  as  the  market, 
sa's-suk ;  as  often  as  he  comes  cull 
raeta  jigi,  cull  darba  li  jigi;  tf«/or  me 
I  shalt  not  come  ;  in  quantu  ghalija, 
(għalija)  ma  nigix :  as  yet;  għàd; 
as  toelt;  ucoll,  he  came  toith  us  as  loetl, 
hu  gie  magħna  ucoll;  as  xoell  as,  chif, 
chemm  ucoll ;  silcer  as  well  as  gold^ 
fidda  chif  ucoll  (chemm  ucoll)  deheb. 

As  — Iibbra(pis)  Ruman  ta  12 1-ukija; 
bieċa  munita  tal  bronż  Rumana ;  in- 
tier,  ħaġa  sħiħa. 

As.v— isem  antic  ta  gomma. 

AsAF(ETiDA  I  ilma  jinten;  sugu  minn 
siġra  tal  India  usat  nl 
AsAFETiDA    j   medicina. 

AsARiNB— sustanza,  ħaġa  cristallfz- 
zata,  bħal  ganfra. 

AsARUM— Asaru,  spica  salvaġġa. 

AsBBSTOs— asbestos,  mineral  li  mà 
jakbadx  bin-nar,  map^hmul  ħjut  ħjut,  Ii 
kegħdin  jaħdmuh  drappijet,  carta,  u 
ftejjel  tal  lampi. 

AsHBSTio     Ual,  jew  magħmul  mill 

AsBBSTous  j  asbestos. 

AsBOLiN  —  uiateria  (bħal-ilma)  sa- 
franija  bhaż-żejt  (morra),  magħmula 
min-nugrufum. 

AscARiDBs  —  ħniex,  dud  li  icollna 
f-zakkna,  fi-imsaren. 

AscEND  — titla,  togħla. 

AscBNDABLB— li  tista  titilgħu. 
.  Abcbndancy — ara  Ascendency. 

AscENDAijT  —  ascendent;  autorità, 
kawwa,  setgħa,  he  lias  a  great  ascendant 
over  his  chief;  hua  għandu  influenza 
(jista  wisk)  mas-sinjur  (Cap)tieghu. 

AscENDENCY  —  sctgħa,  influenza, 
kawwa. 

AscENDBNT— ara  Ascbndant. 

Aboension— telgħa,  it-tlugħ.  On  the 
feast  of  the  Ascennion,  on  Ascbnbion 
Day,  nhar  Lapsi. 

AscBNsivB -~Ii  jati  għat-telgħa. 
.  AscBNT— tċghla,:  titla* 


Digitized  by 


Google 


ASC 


-  88  — 


ASP 


ASCERTAIN  — tisgura,tagħmel  ruħec 
fis-sgur;  tcuu  sgnr. 

ASCERTAINER  —  iniu  jaccerta,  min 
jara  sewwa,  iniu  jivverifica. 

ASCESSANT  —  li  beda  jikras;  kares 
ftit. 

ASCETIC — axxeticu,  tat-talb,  devot; 
ascetic  books;  cotba  t«d-devozioni. 

AsciANS  )  A  X  xi,  in-nies  li  igħammru 

ASCII  )  fi^-zona  torrida  jew  sħu- 
na.  Igħidulhoin  hecc  mill  chelmiet 
griechi  a  li  tlisaer  **  minn  għajr  "  u 
«kia  "dell  ",  (miiin  għajr  dell)  il  ^ħa- 
liex  dawua  darbtejn  fis-sena,  billi  ix- 
xemx  tcun  fi/<-/.enit,  meta  jasal  nofs 
inbar  ma  jau^ħlnx  dell  b'  gisimhom 
(bil  persuna  tagħhom;  fl-àrt. 

ASCIDIA — duda  bħal  bugħarwien. 

AsciDlFORM— ta  għamla  ta  flixcun. 

AsciTES  -nefħa  tal  ilma  fi^akk^ 
(marda,  idropisia). 

ASCLEPIAS— asclepia,  pianta. 

AscRliJARLE— li  tista  tattribwih. 

ASCRIBB  — tattribwi8ci,twaħħal  fdac 
li  icun;  do  not  ancribe  this  to  me;  twaħ- 
ħalx  fija,  tghidx  li  dan  ghamiltu  jen. 

ASCRIPTITIOUS  — mwaħħal  mal  art^ 
mizjud. 

ASEITY  —  indipendenza  tal  esi- 
stenza. 

ASEPTIC— li  ma  jintinx,  ma  jitħas- 
sarx. 

ASEXUAL  —  li  ma  tagħrahfiex  jecc 
hix  ragel  jew  mara  (siġra). 

ASH  —  fraxxnu,  ash-iree  siġra  tal 
fraxxnu  (ara  ASflES). 

ASH-COLOURED — lewn  rmied. 

ASHEN — tar-rmied,  jew  magħmul 
mir-rmied;  lewn  rmied. 

ASHERY — loc  fejn   ikiegħdu  rmied. 

ASHES  — rmied,  it-trab  li  isir  bnie- 
dein  meta  imut. 

cantun,  gebel  m'ux  maħ- 

dum,  chif  jigi  maktuh 

mil  barriera. 

ASHORE— I'art,   fl-art,   Vie  shij)  mn 

ashore^  il  bastiment  mar  Tart,  incalja; 

t/ie   eailors  canie  all  ashore^  il  baħrin 

collha  niżlu  l'art. 

Asii  wEDNESDAY— I-erbgħa  ta  rmied; 
ras  ir-Randaiu 


ASHLAR 
ASHLER 


ASHY — rmiedi,  culur  ta  rmied,  sa- 
frani. 

AsiA — Asia,  waħda  mill-erba  parti 
tad-dinja. 

AsiAN— tal  Asia. 

AsiARCH  —  asiarca,  cap,  papa  tal 
Asia  antica;  wieħed  li  chellu  taħt 
idejh  il  logħob  pubblicu  collu. 

AsiATic  —  asiaticu,  wieħed  li  twie- 
led  fl-Asia. 

AsiDE — fil  genb;  to  lay  aside^  twar- 
rab,  tagħmel  fil  genb;  to  set  aside^ 
(fil  ligi)  tneħħi,  tħassar. 

AsiNlNE— ta  ħmar. 

ASITIA— inappetenza;  bla  ġuħ. 

ASK— titlob,  tistaksi;  askhis  advicCy 
itlob  il  parir  tiegħu;  mai/  I  ask  you  a 
(juestion  ?  nista  nagħmillec  mistoksija  f 
did  any  one  ask  for  me  t  staksa  xi  ħadd 
ghalija  ? 

ASKANCE)  la  genba;  lejn  rocna  tal 

AsKANT  J   għajn. 

AsKER— wiżgħa  tal  ilma;  wieħed  li 
jistaksi. 

ASKEW — la  genba,  werċ,  addoċċ 
b'disprezz. 

ASLANT  —  fuk  genb  wieħed ;  im- 
mejjel. 

ASLEEP—  (fin-nagħs),  rieked ;  fast 
askep^  rieked  fil  fond. 

AsLOPE  —  immejjel,  biHRrżieka, 
mżerżak. 

AsOAK— mxarrab  joktor  (għasra). 

ASP     ]  serp   żgbir,  velenus,   tal  E- 

ASPICJ   gittu. 

ASPARAGUS  — spraġ  (ħaxix). 

ASPECT— aspett,  wiċċ,  dehra. 

ASPEN — xorta  ta  siġra  li  għandha  il 
werak  tahha  jirtogħau  (jiċċakalku) 
dejjem. 

ASPER— sinjal  (*)  biex  tippronunzia 
b'Ieħen  jew  b'nifs  aħrax;  aspru,  aħrax. 

ASPERATE— tharrax,  tagħmel  aħrax. 

ASPERGILLUS  -  asperffcs;  dic  li  spon- 
ża  li  biħa  is-sacerdot  iroxx  I-ilma  im- 
bierec. 

ASPERITY— ħruxija. 

ASPERSE  —  troxx;  (ixxerred)  timla 
b'rapporti,  accusi  ħżiena;  tinfama;  tic- 
calunnia. 

ASPERSION  —  tixrid,  calunnio,  in- 
ġnria. 


Digitized  by 


Google 


ASP 


—  84  — 


ASS 


ASPERSIVE  Uaijeb    biex    ibixx,    li 
ASPEUSORYJ    ibixx;  iroxx. 
ASPERSoRlUM—satla  tal  ilrna  mbie- 
rec. 

ASPHALTIC  Ui  fih  l-asfalt,  bl-asfalt, 

ASPHALTITE)    tal  asfalt. 

ASPIIODEL— asfodill,  birnviek. 

ASPIIYXY — asfissija,  nieta  tifga  bin- 
nukkas  tan-nifs  (tgherek)  jew  billi 
tiehu  raan-uifs  (tirrespira^  gassijet 
(aria)  H  ma  tistax  tirrespiraha. 

ASPHYXIANT— sustanza,  haġa  li  ig- 
gib  l-asfissija. 

ASPHYXIATED— fgat. 

ASPIO— spica;  canun  li  igib  balla 
ta  12  il-libbra. 

ASPIRANT — sperant,  wiehed  li  jas- 
pira,  li  jistenna  li  jehu  post,  inipieg; 
candidat  ghal  xi  esami. 

AsPmATE— aspirat,  taspira,  issam- 
ma  bl-lehen  ahrax,  il-littra  "h";  tim- 
marca  hl-^isper  (*);  Vh  hija  aspirate  fil 
chelmiet  horae  żiemel  ecc.  u  ma  tin- 
karax  fil  chelmiet  heir^  eredi,  herh^ 
haxix  ecc. 

ASPIRATION— leħen  aspirat  (li  jin- 
stama)  aspirazioni,  xeuka  cbira  ghal 
xi  haġa,  ghal  xi  post  gholi. 

ASPIRB  —  tixtiek,  jew  tfittex  biex 
tiehu  post^  biex  toghla. 

ASPIRING  —  li  jixtiek  wisk,  ambi- 
zius. 

ASPORTATION — ġarr  minn  post  għal 
iehor. 

ASQUINT  —  werċ,  lejn  ir-rocna  tal 
għajn. 

ASS— ħmar;  bniedem  stupidu,  rasu 
ma  tarfax. 

ASSAPETIDA— ara  ASGBPETIDA. 

ASSAI — biż-żejjed,  wisk  (fil  musica). 

ASSAIL—  tati  is-salt,  taħbat  għal 
dac  li  icun;  tattacca. 

AssAiLABLE — H  tista  tittaccah. 

AssAiLANT  —  dac  li  jaħbat,  H  jat- 
tacca. 

AssAUT  —  tekred,  tkaċċat  is-siġar, 
jew  1-uciuħ  tar-raba. 

ASSASSIN  —  assassin;  dac  li  joktol 
għall  għarrieda,  icun  mistoħbi,  jew 
għassa  kabel  joktloc. 


AssASSiKATE— tnssnssna,  toktol. 

ASSASSINATION  — ktil. 

AssAULT — assalt,  attacc  ghall  ghar- 
rieda,  tghajjira;  tassalta,  taħtaf  lill  xi 
hadd  biex  issawtu;  tattacca  bil  cliem; 
the  fort  xvas  tahen  hy  assault;  il  fortizza 
ittiehdet  bl-assalt,  b'attacc  ghall 
gharrieda. 

AssAULTER— wiehed  li  jassalta. 

AssAY  —  esami,  prova  fil  metnlli, 
biex  jaraw  cheinm  fidda  jew  deheb 
icun  liemm. 

AssAYER — esaminatur,  conslu  tad- 
deheb,dac  li  icollu  hsieb  fiz-zecca(fejn 
jistampaw  il  fliis)  biex  jara  jecc  il  fliis 
fihomx  it-tahlit  sewwa  tal  metalli, 
deheb,  fidda   ecc. 

AssAYiNG  —  prova,  esami  tal  me- 
talH  ecc. 

AssAY-MASTER— mghallem  biex  jara 
jivverifica  jecc  id-deheb  u  il  fidda 
icunux  puri,  safjin. 

AssAQAi  1  J*^"za,  alabarda  tal  Caflfri, 
j-  maghmula  minn  injam 

ASSEQAI  J    jj  jigmu  assagay. 

AssEMBLAQE— gemgha,  ġabra. 

AssEMBLE— tiġbor,  tiġma. 

AssEMBLiNQ— gemgha  flimchien. 

AssEMBLY — gemgħa  ta  nies  fpost 
f'cunsill,  f*korti  ecc.  it-tieni  tahbita 
bit-tambur  biex  jinġabru  is-suldati. 

AssEMBLY-ROOM— camra  fejn,jinġa- 
bru  in-nies,  I-actar  iżda  ghas-sfin. 

AssENTATiON  —  ammissioui;  meta 
tammetti,  taccetta. 

AssENT— trid,  tapprova,  taccetta, 
accordiu;  Royal  assenty  approvazioni 
tar-He  biex  igħaddu  xi  ligijet  li  icu- 
nu  saru  fil  parlament  jew  fill  cunsill. 

AssENTiENT — dac  li  jaccetta,  li  irid, 
jew  li  jàpprova. 

AssENTiNGLY— b'mod  li  juri  assbnt 
(ara). 

AssERT — tgħid,  tiddichiara  fis-sħiħ; 
tiddefendi  bil  għamil  u  bil  cliem. 

AssERTiON  — ghajdut,  dichiarazioni, 
afiermazioni. 

AssERTiVE— positiv,  żgur. 

AssER'mR--dac  li  igħid. 

AssERTORY — H  jafftirma. 

AssESs'  —  tintaxxa;  iġġaghal  li  tit- 
ħallas  somma  fuk  xi  ħaġa  ;  tistma 
ħaga,  bini  għat-taxxt^t 


Digitized  by 


Google 


ASS 


-  35  - 


ASS 


AssESSABLE -li  jista  icun  intaxxat. 

AssESSMBNT — l-intaxxar,taxxa;  tara, 
tistma  haġai  biiii  eoc.  għat-taxxa. 

AssESSOR— assessur;  wiehed  li  jis- 
tma  haġa  ghat-taxxa;  assistent^  dao 
li  igħin  1-imhaIIef  fil  korti;  assistent 
legali. 

AsSETS  —  oggetti,  effetti^  hwejjeġ, 
proprietà  li  ihalii  wiehed  fit-testment 
biex  bihom  jithallsu  id-djun,  legati 
ecc. 


ASSEVER 
ASSEVERATE 


tibka  tghid,  issostni 
dejjem,  l-istess  haġa; 
isehh  fl-istess  cliem. 

AssEVERATiON  —  affermazioni  sol- 
lenni. 

Ass-HEAD  —  stupidu,  wieħed  li 
ghandu  ras  ta  hmar,  mhux  intelli- 
genti. 

AssiBiLATE— taghmel  hossbhal  me- 
ta  tippronmizia  il  littra  "S"  fil  chelma 
sassla. 

AssiDENT  —  li  jaccompanja,  li  jigi 
ma...  assident  signSj  sinjali  li  actarx 
jiġu  ma  marda. 

AssiDUiTY  —  assiduità,  diligenza, 
applicazioni,  hidma  continua,  li  ma 
taktax. 

AssiDUOUS— costantijli  ma  jonkosx, 
shih,  li  icompli  fl-applicazioni,  fl-istu- 
diu,  xoġħol  ecc. 

AssiENTO— cuntratt  li  dari  chienet 
taghmel  Spanja  ma  potenzi  ohra  biex 
idahhlu,  jew  igibu  1-irsiera  suwed 
fl-artijet  spanjoh  tal  America  t*isfel. 

AssiGN — tati,  iggib,  icciedi,  tistabi- 
lixxi;  iet  me  knoto  tchen  you  are  to 
assign  tlie  time  and place  for  onr  ineet- 
ing;  gharrafni  meta  tcun  sejjer  tista- 
bilixxi  il  hin  u  il  post  ghal-Iakgha 
taghna;  wht/  dont  you  assign  a  reason  ? 
ghaliex  ma  iggibx,  ma  tatix  raġuni  ? 
he  is  to  assion  this  cheque^  hua  sejjer 
iciedi  dau  ic-cheque. 

AssiQNABLE  —  trasfcribbli;  li  tista 
iccediħ,  jew  tatiħ. 

AssiGNAT — avvis  publicu;  nota,  or- 
dinanza,  mahruġa  mill  Gvern,  tar- 
rivoluzioni  ta  Franza. 

AssiGNATioN  —  assenjazioni,  patt, 
ftehima  ghall  lakgha  fejn  u  xħiii  wie- 
hcd  jiltaka(l-actar  ghan-namrati). 


AssiQNEE— dac  li  lilu  tctghmel  asse- 
njazioni. 

AssiGNMENT —  assenjazioni,  cessio- 
ni,  proprietà;  mgbax  mghoddi  minn 
idejn  ghall  oħra;  il  haġa  jew  pro- 
prietà  mghoddija. 

AssiQNOR— dac  li  ighaddi,  jittrasfe- 
rixxi  mghax  ecc. 

AssiMiLABLE— li  jista  icun  imxeb- 
baħ;  mdakkas  ma  has;a  ohra. 

AssiMiLATE— ixxebbaħ,  iggib  bhal 
haiia  ohra,  tibdel  1-icheI  f  sustanzi 
ghall  gisem. 

AssiMiLATlON— assimilażioni,  tibdil; 
il  process  li  bih  1-annimali  u  is-siġar 
jiehdu  gewwa  fihom  1-ichel  u  ibiddluh 
fghajxien,  fsustanza  f gisimhom. 

AssiMiLATiVE— li  ghanduil  kawwa, 
li  jista  ibiddel  f-xebħ  ecc. 

AssiMiLAToRY— ara  Assimilativb. 

AssisT— tghin. 

AssiSTANCE— għajnuna. 

AssiSTANT— assistent,  wiehed  li  jati 
ghajnuna,  li  ighin. 

AssiSTLESS— minn  għajr  għajnuna. 

AssizB  Us-siBa,  korti,   sessioni,  bli 

AssiZBs/imhalfln  u  ġurati,  ġuri; 
ordinanza  biex  tirregula  (tara  Immiex 
mexjin  sewwa)  il  chejl,  il  pis  u  il  prezz 
ta  xi  hwejjeġ  tal  ichel  ecc.  il  pis,  il 
chejl  jew  il  prezz  stess:  tintaxxa,  tir- 
regula,  tiflissa;  assize  of  bread,  tariffa 
tal  hobs,  he  was  tried  at  the  assizes ; 
chien  ghadda  ġuri  (mil  korti  ta  Is-sisa). 

AssizBMBNT  —  spezzion;  verifica  tal 
pisijet  u  il  chejl. 

AssizER  (of  weights)  —  spettur  tal 
pis  u  il  chejl,  catapan. 

AssizoR— ġurat  (fl-Iscozia). 
AssociABLB  —  socievoli;   li  jista  jis- 
sieħeb. 

AssociATB— tissieheb,  taghmel  hbieb, 
tghakkad  fil  hbeberija,  fcumpannija, 
taghmel  shab,  f  ufficiu  cumpannija  ecc. 
sieħeb. 

AssociATBsiiip— il  ghakda,  li  stat  ta 
min  icun  shab  (sieheb). 

AssooiATioN— società,  ghakda,  xirca. 
AssocuTiONAL—ta  società. 
AssociATivB— li  ghandu  il  qualità,  li 
jista  icun  f  società  (shab). 


Digitized  by 


Google 


ASS 


-  36  - 


AS'J? 


AssoiLziB — (fil  ligi  Scozzisa)  taħfer, 
tehles;  ma  tatix  castig,  multa,   piena. 

AssoNANT— li  jixbeh,  jew  li  ghandu 
l-istess  lehen  bhal  haġa  ohra. 

AssoNANGE  —  assonanza ;  xebh  ta 
lehen  iehor;  rima,  takbil  (fil  poesija) 
hażin. 

AssoRT— taghżel;  tirranġa  ghall  loc 
jew  post;  tiftihem;  tcun  takbel  fhaġa : 
Uieve  are  ahout  £0  men  employed  in  ilie 
l^oat  Office  to  aasort  the  letters  and 
papera,  hemm  dwar  20  ruh  impiegati 
il  Posta  biex  jaghżlu  I-ittri  u  il  gaz- 
zetti  (ghal  fejn  icollhom  imorru). 

AssoRTiMENT— għażla,  assortiment. 

AssuAaE— tnakkas,  ittaffi. 

AssuAaBMBNT— nukkas. 

AssuAaER— dac  li  itaffi,  inakkas. 

AssuAsrvE— li  itaffi,  li  inakkas. 

AssuEFACTioN— drawwa. 

AssuETUDE— drawwa,  usu. 

AssuMB  —  tassumi,  tiehu  fuk  spal- 
lejc;  taghmilha  ta  prusuntus;  turi  dac 
li  m'inthix.  I  shant  assume  t/ie  rea- 
ponaihility;  Jena  ma  niehux  irrespon- 
sabiltà;  you  amme  too  mnch;  inti  jidir- 
lec  li  taf  wisk. 

AssuMER  —  wiehed  li  hu  prusuntus, 
arroganti. 

AssuMiNO— arroganti,  presuntus. 

AssuMPSiT— promessa,  weghda,  cun- 
tratt,  patt  bil  cliem. 

AssuMPTioN—assunzioni,  dac  li  wie- 
hed  jippretendi,  jehu  (fuk  spallejh) 
I-izgħar  proposizioni  ta  sillogismu ; 
tlugh  is-sema.  The  feast  of  the  As- 
sumption  ofour  Blessed  Vir(fin;  il  festa 
ta  Santa  Maria. 

AssuMPTiVB— li  jista  jittiehed  ecc. 

AssuRABLE — li  jista  icun  sgurat. 

AssuRANOE — sicurtà. 

AssuR  E — tassicu  ra. 

AssuRBD  —  sgurat ;  he  himself  has 
assured  me,  hua  stess  sgurani. 

AssuRBDLY— certament,  sgurament. 

AssuRBR— dac  li  jisgura,  li  jaghmel 
tajjeb. 

AssuROBNT— li  jitla  tond,  mghawweġ 
(siġra,  xitla  ecc.) 

AssYRiAN — assiriu,  mill-Assiria. 
AsTATio  —  minn  għajr  ma  jekaf  il  fuk 
lejn  il  pol  (fil  magnetismu). 


AsTBTSM  —  asteismu  ;  ironia  fina, 
rkieka;  ħabta  li  icollu  wieħed  jidħac, 
jew  igħaddi  iżżmien,  bil  gliakal  bla 
ma  iħalli  min  jinduna,  lil  xi  ħadd. 

AsTRR— pianta  bil  fiuri  bħal  stilla. 

AbteRia— żaffir,  ħa^ira  preziusa  illi 
meta  taksama  niin-nofs  tidher  bħal 
għamla  ta  stilla  b'sitt  friegħi. 

AsTERTAS  — ħuta  (stilla). 

AsTKRiATBD  —  bil  fWegħi  bħal  stilla. 

Abtkrisk— stillazgħirai*)  li  jusiiwha 
fil  chitba  ^fil  cotba)  biex  turi  li  til  faċ- 
ċata  (isfel)  hemm  xi  annotazioni,  xi 
tifsir  fuk  dac  li  tcun  ta..va;  ġabra 
ġħankud  ta  cwiecheb. 

AsTERN — lejn  il  poppa;  lurn. 

AsTEROiD  —  asteroide;  waħda  mil 
pianeti,  cwiecheb,  żgħar  bejn  I-orbiti 
(il  mogħdijet)  ta  Marte  u  Jupiter. 

AsTBRoiDAL— li  għandu  għamla  ta 
chewcba. 

AsTiiENic  —  deboli,  minn  għajr 
saħħa. 

AsTHBNOLooY  — astenologia ;  studiu, 
tagħlim  fuk  il  marJijet  li  jitnisslu  mid- 
debolezza. 

AsTHMA— ażma. 

AsTHMATic  —  ażmaticu  ;  wieħed  li 
ibati  brażma. 

AsTi.< — miexi;  għaddej,  mċaklak. 

ASTOMATOUS  )       .  ♦-    •     »-    11 

AsTOMOus     Im'nngliaj'ħalk 

AsTONisn  —  tistgħageb,  tibka  scan- 
tat;  dont  be  astonished;  la  tisgħagibx; 
7  shant  be  a  bit  astonished,  xojn  ma 
nistgħageb. 

AsTONisHiNO-tal  għageb,  li  igħag- 
geb. 

AsTONiSHMENT— ghageb;  /ira«  struck 
with  astonishment  bkajt  mistgħageb ; 
he  was  jilled  tvith  astoni^^hment  baka 
mgħaggeb,  mibluh. 

AsTouND— timla  bil  għageb  ;  tgħag- 
geb,  tibka  scantat. 

AsTOUNDBD  — mgħaggeb;  mibluh  bil 
għageb: 

AsTRADDLB  —  riecheb  b'sakajk  mi- 
ftuha,  bhal  meta  tircheb  fuk  id-daliar 
taz-ziemel  ecc. 

Astr;i:a— Astrea,  Erigone,  Alla  falz 
tal  giustizia  (fli  studja  tal  mitologia); 
speci  ta  kroll  għamla  ta  stilla* 


Digitized  by 


Google 


AStH 


-81  - 


A'J! 


AsTRAOÀL— disinn  bħal  circhett  im- 
kabbes  il  barra  fit-tarf  ta  fuk  jew 
Visfel  ta  colonna;  dac  il  ħanec  li  icun 
hemm  mad-dawra  tal  fomm  ta  xi  ca- 
nun. 

ÀsTRAOALus— dic  il  għaksa,  għadma 
li  tghakkad  mal  kasba  tas-siek. 

AsTRAL— tal  chwiecheb,  talistilli; 
Astml  lamp;  lampa  li  tixgħel  taħt  il 
ħgieġ  biex  titfa  id-dawl  coUu  fuk 
mejda  ecc. 

AsTRAY— mitluf;mux  fit-triek  sewwa, 
barra  mit-triek,  you  are  going  astray; 
inti  miexi  ħazin;  whu  do  you  lead  him 
a^^ray  ?għaliez  kieghed  tmixxih  ħażin. 

AsTRicT — tagħfas,  tistringi. 

AsTRiGTioN  —  għafsa,  stringiment, 
siccar. 

AsTRiDB  —  b-sakajo  miftuħa  bħal 
meta  tircheb  ziemel.  /  saw  him  stand- 
ing  astride  upon  tfie  wall^  rajtu  kiegħed 
riecheb  b'sakaih  miftuħa,  (l'waħda 
Thawn  uToħra  1-hinn)  fuk  il  ħajt. 

AsTRiNOBNT  —  striugenti  li  jagħfas 
li  jissieca,  li  jorbot;  medicina  li  iż- 
żomm  il  fetħn,  (xoljimeiit  ta  msareu). 

AsTRiTBJgebla    bħal    stilla  —  ara 

Astroit/  Asteria. 

AsTROORAPHY — Rstrografia  ;  studiu, 
descrizioni,  discors  fuk  il  chwiecheb. 

AsTROLABE— astrolabiu,  strument  li 
bihjieħdu,  ichejlu,  isibu  ilgħolitax- 
xerax,  chwiecheb  ecc.  fuk  il  baħar. 

AsTROLooBR  —  Astrologu  ;  wieħed 
mħarreġ  fl-astrologia. 

ASTROLOOIC  l     X   1       t     1       > 

AsTROLOoizB— tagħmilha  ta  astro- 
logu. 

AsTROLOOY — Astrolo^ia,  xienza,stu- 
diu  li  bih  jissoponu  illi  icuuu  jafu, 
jagharfu,  x'għad  isir,  x'jiġri  billi 
jarawu  joaservaw  li  stilli,  (ilchwie- 
cbeb).  Chif  inhuma  keghdin,  u  chif 
jimxu  ecc. 

AsxROMBTEOROLooY— Astrometeoro- 
logia;  studiu  biex  iħabbru  it-temp 
perraezz  tal  kamar  ii  '1  chwiecheb. 
(Ara  Mbtborolooy). 

AsTROMBTBa  —  Astromctru ;  stru- 
meat  biex  tara  chemm  jiddu  il  chwie- 


tal  astronomia. 


cheb,  waħda  actar  jew  iżjed  miU 
oħra. 

AsTRONOMBR  —  Astronomu ;  wieħed 
li  jaf  jistudia  l-astronomia. 

ASTRONOMIO        I 
ASTRONOMICAL  ) 

AsTRONOMY— Astronomia;  ix-xienza 
li  tittratta  fuk  ix-xemx,  il  kamar,  il 
chwiecheb  u  cull  ma  jidher  fwiċċ 
is-sema,  u  il  mixi,  il  cobor,  għamla 
tagħhom. 

AsTROsoopB  —  Astroscopiu  ;  stru- 
ment  (antic)  tal  astronomia  magħmul 
minn  żewġ  coni  (  lembutijet  )  illi 
fukhom  cħienu  maħżużin  il  costella- 
zionijet. 

AsTROTHBOLOOY — teolo^iR  ( ibbasa- 
ta  )  mwakkfa  fuk  li  studiu  tax-xemx, 
kamar  ecc... 

AsTRUT — mimli  bih  in-nifsu;  minfuħ, 
cburi;  Astrut  wit/i  pride^  mimli  bis- 
suppervia. 

AsTUTB — ħażin,  li  jilħaklu,  macacc. 

AsTUTBLY— bil  ħażen,  bil  ħzunija. 

AsTUTBNBSS — ħażcn. 

AsuNDBR— f  żewġ  bcejjeċ;  f-biċċtejn 
min-nofs,  fi  tnejn ;  to  cut  asund^r 
taksam  tnejn  (f-bictejn);  toputasunder 
tofrok. 

AsYLUM— post,  loc,  ricovei-u,  (  fejn 
wieħed  jirtira  ) ;  Lunatie  Asylum  ;  il 
manicoraiu(taI  imgienen)(?rp/ian  Asy^ 
lum  Orfanutrofiu,  feju  huma  miżmuma 
1-iltiema. 

AsYMMETRY—nukkas  ta  simmctrija  ; 
minn  għair  ma  icunu  (  ħwejieġ  ) 
mkeghdin  bil  proporzioni  bejnietbom. 

AsYMPTOTB  —  assintotu  (fil  geome- 
tria;  linja  li  tersak  dejjem  lejn  linja 
oħra  curva(mgħawġa)iżda  ittawwalha 
chemm  ittawwalba  ma  tilħakha  (  ma 
tmiss  magħha )  katt. 

AsYNASTBTB  —  mhux     mgħakkad  ; 

ASYNASTBTB    8ENTBN0B,     discors     mhux 

mgħakkad,  bħal :  /  came,  I  eaw,  I 
conqueredj  gejt,  rajt,  rbaħt. 

AsYNDBTON  —  discors,  cliem  li  ma 
fihx  rabta  bejniethu,  bħal:  mort^  rajt, 
xtrajt ;  went^   saw^  hougħt. 

At— fi,  fill,  lejn,  lill  għall ;  at  Rwne 
Buma(rBuma),  at  eix  o'clock  fis-sitta; 
at  home,  id-dar;  at  preeentj  issa  (f  daa 


Digitized  by 


Google 


A'i?A 


—  88  — 


ATM 


il  biii  )  at  the  most^  I-actar  I-iżjed  ;  at 
least  ghall-aukas;  at  loitt  fl-aħħar  (sa 
fl-aħħar)  at  peace  fil  paci;  at  an  end^ 
fl-aħħar,  fit-tarf;  at  your  leisure  meta 
tcun  comodu,  meta  tcun  tista;  who  is 
laughing  at  you  '/  min  kiegħed  jidħac 
bic  ?  [  loillbe  lauglied  at^  jidħkcu  bija; 
at  eea^  fuk  il  baħar;  at  hand  krib,  vicin, 
ħdejn  ;  at  all^  afluttu;  not  at  all^  xejn 
afluttu ;  at  your  requeat^  meta  trid, 
meta  titlob  int;  look  at  that  ship,  ħares 
lejn  dac  il  bastiment;  he  shot  at  the 
Queeny  spara  ghar-Regina. 

Atabal — tambur  tas-suwed. 

Ataghan — xabla  torca;  stallett  twil 
li  jusaw  it-Toroc,  tagħan. 

Ataman — cap  tal  Cosacchi  (Russi). 

Ataxy — nukkas  ta  ordni,  disordni, 
tġherfix,  irregularità  jew  taklib  fil 
gisem;  għamla  (xorta)  ta  marda. 

Ataxio— Atassia.  (fil  medicina) 

Ate — (it-temp  passat  tal  verb  to 
eat)  chiel ;  he  ate  two  pears  chiel  żewġ 
ħawħiet. 

Atb— Alla  falz  (mara)  tal  ħsara. 

Atblenb  —  inperfett,  bla  għamla 
sewwa. 

Atblier— (bil  Prancis)  ħanut,  loc, 
post,  Btudiu  ta  pittur  jew  ta  scultur. 

Atbllan  )  tad-drammi    ta    Atella 

Atellans)  (mictubin  minn  Atella). 

Athanasian— ta  Atanasiu,  iskof  ta 
Lixandra,  fir-raba  seculu;  Aihanasian 
Creed^  il  Credu  ta  Atanasiu. 

ATHBiSM—ateismu,  li  ma  temminx 
li  jesisti  Alla. 

Athbist— Ateu,  wieħed  li  ma  jem- 
minx  bl-esistenza  t'AIIa,  li  ma  jem- 
minx  li  hemm  Alla. 

Athbistio       )  .  I     .  . 

Atheizb— tagħmel  ta  ateu. 

\ateneu;tempiu  f Ateni 
dedicat  lill  Athene^  fejn 
li  sculan  u  'I  chittieba 
.tal  poesia  jiltakgħu 
'biex  isemmgħu  lill  xul- 
xin  u  jiccorrieġu  ix- 
xogħol  (il  chitba  tagħ- 
hom. 

Athbnian — ta  Atene;  wieħed  minn 
Atene,  ateuis. 


A'thbnosum 


Athbnbum 


Atheoub — tal  atei;  ħażin. 

^™«^™Mħuta,  bħall  mulett. 
AthbrinbJ         ' 

Athermanous  —  li  iżomm  jew  li  ma 
iħallix  tgħaddi  is-sħana  minnbu. 

Athbroma— tumnr  bħal  żirma. 

Athirst— bil  għaċċ;  ansius, 

ATHLETB—atleta,  wieħed  li  jiggie- 
led,  li  jissara  biex  juri  saħtu;  wieħed 
li  għandu  saħħa  cbira  u  mħarreġ  biex 
juri  chemm  jiflaħ. 

Athletio  —  tal  atleta;  (kawwi, 
fsaħtu). 

Athleticism  —  prattica,  taħriġ  fil 
wiri  tas-saħħa. 

Athlbtism — saħħa  fil  musculi. 

Athwart  —  min-nofs,  la  genba, 
b'mod  li  isallab  (igħaddi  min-nofs)  u 
iħawwad,  igherfex  jew  jicconfondi. 

Atilt— arbulat,  wiekaf  minn  ban- 
da  waħda;  f kagħda  ta  meta  wieħed 
fragel)  icun  lest  gej  bil  girja  biex 
jinted  bil  lanza  jew  hl-alabarda;  put 
tlie  wine  barrel  aiilt;  kiegħed  il  bittija 
tal  imbit  arbulata  (  għalliha  min- 
naħħa  Twaħda). 

Atlantban— tal  Atlas,  jew  li  jixbaħ 
I-Atlas  (ara  Atlas). 

Atlantks  —  figuri  ta  rgiol  magħ- 
mulin  biex  isorvu  bħala  colonni,  jew. 
pilastri,  biex  iżommu  xoroc  eec. 

Atlantic— Atlanticu,  isem  ta  wie- 
ħed  mill  oceani. 

Atlantidbs — (fl'astronomia)  il  ple- 
jadi. 

Atlas— atlas;ġabra  ta  mappi  fi  ctieb 
wieħed;  xogħol  magħmul  biex  juric 
il  kagħda  ta  suggetti  wara  xulxin; 
drapp,  bħal  satin,  li  jinħadem  fil 
pajisi  tal  Ivant;  I-ewwel  ħolka,  jew 
għadma  fis-sinsla  tad-dahar(fil  għonk) 
li  iżżomm  fukha  ir-ras;  ragel  (Titan) 
favulus,  li  igħidu  illi  iżomm  id-dinja 
fuk  spallejh. 

Atmidometbr— ara  Atmombter 

ATMOLoajCAL — tal  atmologia. 

Atmology — atmologia;  ix-xienza,  li 
.studiu,  fuk  I-evaporazioni,  jew  it-tib- 
dil  tal  ilma  fi  fwar. 

Atmombtbr  — strument  biex  tara 
chif  u  ohemm  issir  evaporazioni. 


Digitized  by 


Google 


ATM 


-89  — 


ATT 


Athospherb — aria,  dic  li  biha  hija 
ffidawra  id-dinja. 

Atmospherio    |j^j  ^t^osfera. 

ATMOSPIIBmGALJ 

Atoll— gżira  magħmula  mill  kroll. 

Atom — farca,  atopiu,  biċċa  li  ma  ti- 
stax  tarġa  tinkasam  ;  I-iżgħar  biċċa : 
Jle  cintaned  the  glass  to  atoms  :  farrac 
Cchisser)  it  tazza  trab. 

Atomio— tal  frac;  rkik,  żgħir  ferm. 

Atomism— it-tagħlim  tal  atomi. 

Atomist  —  wieħed  li  jammeKi  il 
fisolofia  tàl  atomi. 

Atomize — tagħmel  atomi,  tfarrac, 
tagħmel  ħaġa  trab. 

Atomization— il  għamla,  il  kalba 
(^minn  takleb)  ta  ilma  fraxx. 

Atomolooy— ara  Atomism. 

ATOMY--atomu;  scheletru. 

Atonb — tpatti;  he  did  thia  to  atone 
for  hia  eins;  hua  għamel  dan  biez 
ipatti  għal  dnubietu. 

Atonbmbnt  —  tpattija,  ħlas  biex 
tpatti.  Do  penance  as  an  atonement, 
JOT  yourfautts\  agħmel  penitenza(biex 
tpatti)  għall  dnubietec. 

Atonio— minn  għajr  ton,  snervat, 
bla  nervi;  medicina  li  ticcalma,  ittaffi 
1-ugieħ. 

Atony — debulizza,  reħja  jew  telka 
fil  gisem. 

ATOP—fil  kuċċata,  fuk  nett. 


Atrabiliarian 

Atrabiliar 

Atrabiliarious 

Atrabilious 

Atrambntaobous 

Atrambntal 

Atrambntous 


li  ibati  bil  melan- 

conia,    jew  swied 

'il  kalb;  trist,ta  kal- 

bu  sewda. 

sewdieni ;     bħal 

linca,    culur  tal 

linca. 


Atrambntarious— bħall  linca;  tajjeb 
biex  issir  il  linca  minnhu. 

Atrip— merfuh,  mtalla  dritt  il  fuk, 
bħal  meta  itellgħu  ancra  fid-dritt; 
jew  jisaw  (itellgħu)  il  klugħ  fl'arblu 
ta  fuk. 

Atrium— intrata,  I-ewwel  apparta- 
ment  jew  camra  f-dar  tar-Rumani;  il 
wesgħa,  il  bitħa  (ta  kuddiem)  f-dar 
Bumana. 

Atrooious  —  aħraz,  kalil,  ta  kalb 
ħa/.ina  fonn. 

Atrociously— bl-acbar  ħruxija. 


velenu  kalil  li  isir  inill 
belladonna. 


ATB00I0D8NESS|^^„^jj^  mill  ftkwa. 

Atrocity         j  •' 

Atrophy— consunzioni;  meta  wie- 
ħed  jonkos,  jintemm  rkik  rkik, 
għaliex  ma  icollux  għajxien  biż- 
żejjed. 

Atropina 

Atropinb 

Atropia 

Attaoh  — twaħħal,  iġġongi,  torbot 
flimchien;  tinħabb,  iġġagħal  min  jin- 
gibed  lejc;  tarresta  bniedem,  tieħu 
ħwejjeg  ta  xi  ħadd  b'mandat. 

Attaohablb— li  jista  icun  mwaħħal 
marbut,  arrestat,  jew  makbud  b'man- 
dat  jew  sequestru. 

Attaoh^  —  wieħed  impiegat  f-am- 
baxxata;  wioħod  min-uies  impiegati 
mal  ambaxxatur. 

Attachmbnt— attaccament;  mħab- 
ba;  arrest,  sequestru. 

Attack— att^cc;  assalt;  Hie  eoldiere 
will  attack  the  fort  by  niaht;  is-suldati 
jattaccaw  ( jaħbtu  għall)  fortizza  bil- 
lejl. 

Attackbr— min  jattacca,  jew  jas- 
salta. 

Attackable— li  jista  icun  attaccat, 
assaltat. 

Attacottic — tal  Attacotti,  razza  ta 
nies,  Bretoni  antichi,  alleati  ta  li 
Scoti  (scoċċisi). 


Attaoas 
Attaobn 


xorta  ta  faġan  li  jinsab 
fl'artijet  ta  nofs  inhar 
(t'isfel)  tal  Europa. 
Attain  —  tieħu,  tasal  biex  tieħu, 
tacquista,  takla,  issib.  /  dont  know 
how  he  iit  to  attain  to  liappiness^md^  nafx 
chif  irid  isib  (jasal  nl)  felicità.  To 
attain  to  honours  you  have  to  work  hardy 
biex  tasal  biex  tieħu  1-unur  trid  'taħ- 
dem  sħiħ. 

Attainablb—H  jista  icun  acquistat; 
li  tista  tasal  fiħ,  ecc. 

Attaindbr— taċċa,  (tebgħa)  accusa, 
disunur,  convinzioni  ta  delitt;  mewt 
civili,  jew  kirda  mis-società;  to  r^- 
verse  an  attainder^  tueħħi,  tħassar, 
I-accusa  minn  fuk  bjiiedem,  tarġa 
tatih  lura  I-unur  li  icun  tilcf ;  to  work 
an  attainder;  tippriva  bniedem  (b'sen 


Digitized  by 


Google 


ATT 


-  40  - 


ATT 


tenza)  mid-drittijet   oivili;  tipprivah 

mid-drittijety  toktlu  oivilment. 

'     Attainmbnt  —  acquist;  il    ħaġa  li 

taoquista,  takla,  jew  icolloo;  talent, 

intelligenza;  heUaman  of  much  at- 

tainment;  hua  ragel  ta   bosta  intelli- 

genza. 

Attaint  —  tebgħa  (fl-unur),  taċċa, 
acousa ;  ferita  frigel  ta  żiemel ;  tin- 
taċċa,  tuoza,  ittabba  I-unur;  ticoor- 
rompi,  tixtri  bniedem  favur  tiegħeo; 
to  attaint  a  man  of  high  treason.  Tuoża 
bniedem  fuk  delitt  contra  ir-Be;  tfiey 
tried  toattaint  the  juryi  riedu,  ittantaw 
li  jiicoorrompu  (jixtru  favur  tagħbom) 
lill  ġurati. 

Attaintbd— aocusat,  oorrott  (mixtri 
biex  tagħmel  favur. 
ArTAiNTMBNT)   it-tobgħa,      aoousa, 
Attainturb   J  taċċa  li  wieħed  ioollu. 
Attar  —  rieħa  tfuħ  imnissla  mill 
fiuri. 
Attar  op  rosbs— ara  otto. 
Attbmper —  tittempra,  ittaffi,  trat- 
tab,  tħallat  flimchien   xi  ħwejjeġ  bil 
kies  chif  imiss— ara  Tempbr. 

Attbmpbratb  —  ittemprat  (bit-tem- 
pra)  mdakkas,  proporaionat;  adattat. 
Attbmpt— tipprova,  tittanta,  tispe- 
rimenta,  tisforza,  tagħmel  attaco,  tati 
is-salt  (tipprova)  li  twakka  taħt  idejo 
lill  xi  ħadd;  prova,  sforz,  speriment, 
ihere  were  aeveral  attempta  at  t/ie  Sul- 
tane  li/e  ;  chien  hemm  bosta  atten- 
tati  (taw  ohemm  il  salt)  biex  joktlu 
is-SuItan. 

Attemptablb — li  tista  tittanta,  tip- 
prova  tagħmel  speriment  għalih. 

Attbmpter  —  min  jipprova,  jisperi- 
menta. 

Attbnd— tiooumpanja,  twassal,  is- 
servi  lill  xi  ħadd;  tcun  presenti  (tmur 
f  post)  tagħmel  attenzioni  jew  titten- 
di.  Why  does  he  not  attend  regularlt/ 
(at  «cAoo/);għaliex  ma  jigix  (ma  iounx 
presenti)  regulari  (  risoola  ).  Good 
many  officers  went  to  attend  tlie  Prince. 
Bosta  ufliciali  marru  jiccumpaniaw 
(marru  mal)Princep.  Who  is  attendlng 
thispatient?  Min  kiegħed  jarah  (jeħu 
cura  ta)  dan  il  marid  ?  The  beat  thing 
for  you  to  do  XB  to  attend  better  to  your 
^rk;  1-aħjar  ħaġa  li  tagħm«l  ħija  li 


tokgħod    attent    aotar    għax-xogħol 
tiegħec,  (li  tagħmel  aħjar  dac  li  għan- 
dec  tagħmel). 
Attbndanob  —  attendenza;  (chemm 

t'iġu  nies  eoo.)  presenza  (chemm.ioun 
lemm  nies);  servizz,  seguitu,  aocom- 
panjament.  What  ie  t/ie  average  attend- 
ance  of  this  school  f  Chemm  jiġu  tfal 
bejn  wieħed  u  ieħor,  (minn  ġurnata 
għall  oħra)  fdin  li  sooltt?  She  is  one 
of  Uie  Jjadies  in  attendance  to  the  Queen; 
hija  waħda  minn  dawcli  għandha  ma 
dwara  ir-Regina  (biex  isserviha). 

ATTBNDANT-attendent;  wieħed  li 
iservi,  li  jacoompanja  (imur  jew  icun 
ma  dwar  xi  ħadd^. 

Attent— attent. 

Attbntion — attenzioni;  pay  atten- 
tion  to  what  you  say;  ara  x'inti  tgħid, 
okgħod  attent  għal  dao  li  tgħid. 

Attbntivb— att^nt,  b'għajnejc  mif- 
tuħa,  bil  cont,  jew  bil  cura. 

Attentivbly  —  bl-attenzioni,  bil 
oura. 

Attentivbnbss  — attonzioni,  cura. 

Attenuant— attenuanti,  li  inakkas, 
li  iħaffef;  iħpll  jew  jagħmel  actar 
ħaġa  maħlula  (mhux  maghkuda). 

Attenuatb  —  tnakkas,  tħaff'ef  ; 
mnakkas. 

Attbnuating— li  inakkas,  iħafl*ef. 

Attbnuation  — nukkas. 

Attbst — ticcertifioa;  tagħmel  certi- 
flcat,  tcun  xhud,  tagħmel  xieda,  taf- 
ferma. 

Attbstation  —  oertificat,  attestat, 
xieda. 

ATTBSTER)dac  li  jagħmel  oertificat 

Attbstob  J  jew  attestat;  xhud. 

Attic— ta  Attioa  (il  Greoia^  jew  ta 
Ateni  (il  beltewlenijataghha)  wieħed 
mill  belt  ta  Attioa;  (stil)  pur,  elegan- 
ti,  sabiħ,  olassicu;  the  attic  story^  il 
pian  ta  fuk,  il  camra  ta  fuk  nett  (ir- 
rSf^  soflitt;  attic  dialect;  id-dialett  tal 
Isien   Grieo. 

Atticisb  }  tmur  (tagħmel)  mal  Isien 

Atticizb  j  ta  Attioa. 

Attioism — atticismu,  still  particu- 
lari,  idioma  ta'  Isien  Qriek  usat  mill 
Atenisi;  espressioni  (ġabra  ta  cliem) 
concisa  (fi  ftit)  u  elegant 


Digitized  by 


Google 


ATT 


-  41  - 


AUG 


Attirb— tlibbes,  iżżejjeii  bi  Ibies; 
libsa,  ornament;  il  friegħi  tal  krun 
tac-cerv. 

ATTlRlNa— Ibies;  ornanient. 

Attirb— kagħda,  zeħta,  posizioni 
tal  ġisem  (jew  ta  xi  statua) ;  mġiba. 

Attorney  —  procuratur;  (  legali ) 
Attornby  General,  procuratur  ge- 
nerali  (I-Avucat  tal  Curuna). 

Attornbyship  —  uflicciu,  impieg 
jew  carica  ta  procuratur. 

Attraot— tiġbed  lejn;  tħanar. 

Attractablb— li  jiġbed,  Uiħajjar. 
^     Attraot  ABllilT  Y — at  trattiv  a,gibda. 

Attraotingly— b'mod  li  jiġbed. 

Attraotion  —  gibda ;  ħajra  lejn 
ħaġa. 

Attraotivb  —  li  jiġbed,  sabiħ,  H 
iħaijar. 

Attraotivenbss  — gibda. 

Attrahbnt— attraenti,  li  jiġbdec. 

Attreotation  —  maniġġ  oontinwu 
(meta  timmani^ġa  ħaġa  b'idejc  cull 
inument  jew  spiss^. 

Attributable— li  tista  tattribwih, 
attribwibbili. 

Attribute  —  tati,  tattribwixxi ;  / 
attribate  t/iis  to  himael/;  jena  ngħid 
li  dan  hu  għamlu. 

Attiubute  —  attribut,  proprietà, 
qualità. 

Attribution — attribut,  tifħira,  rac- 
comandazioni. 

ATTRirB  —  moħfi,  mecul  bil  ħaco 
(mà  xulxin)  misjur,  ruħu  fi  snienu. 

Attrition— ħacc  (ma  xulxin). 

Attune — ticcorda  (strument). 

Atypio — minn  għajr  I-ebda  tip,  spe- 
ciali. 

Aubaine— wirt  lijibka^ħallcuruna 
(għall  gvem)  ta  xi  ħadd  h  imut  barra 
mil  pajjis,  u  ma  icollux  niesu  li  jirtuh. 

Aubin — pass  ta  ziemel  bejn  in-nofs 
trott  u  il  galopp. 

AUBURN— ismar,  scur;  lewn  il  ka- 
stan. 

AUOTION — rcant.  This  w  to  be  sold 
hy  auetion;  dan  sejjer  jinbiegħ  fi  rcant, 
sejiin  jircantawh. 

AUOTIONEER— rcantatur. 
.   AUDAOIOUS  —  ardit,  li  jissogra,  bil 
curaġġ. 


AUDAOITY— ardir,  curaġġ  cbir. 

AUDIBLB— li  jinstama;  in  an'  audible 
voice,  bleħen  li  jinstama. 

AUDIBLY— bleħen  għali  (li  jinsta- 
ma). 

AUDlBNOB-is-smi^ħ;  udienza;  in- 
nies  li  icun  bemm  jisimgħu  priedca, 
discora  ecc.  The  Pope  oave  me  an 
audience.  II  Papa  tani  udienza  (daħ- 
ħalni  biex  nista  nchellmu ).  Tlie 
preaclur  had  a  selected  audience  at  his  ser^ 
mon;  il  pi*edicatur  chellu  nies  magħ- 
żula  (nies  li  jafu  u  jistgħu  jifhmu) 
jisimgħuh ;  AUDIBNOB  Chamber,  il 
camra  (is-sala)  tal  udienza;  is-sala  tal 
ambaxxatur. 

AUDIOMETBR  —  strument  biex  tip- 
prova  is-smigħ  (tissamma). 

AUDIOPHONE— strument  li  bih  iġġa- 
għal  lil  min  hu  trux  jisma. 

AUDIT — esami,  revisioni  ta  cont. 

AUDIT-HOUSE  —  sacristla  (  ta  cati- 
dral). 

Audit-Offioe— ufficciu  tal  Auditur. 

AUDITION— -is-sens  tas-smigħ. 

AuDiTOR— auditur,  dac  lijesamina 
il  contijet. 

AUDITORY — min  jisma,  uditorju,  u- 
dienza;  tas-smigh;  il  post  fejn  wieħed 
jokgħod  biex  jisma,  The  auditory  ner* 
ves;  in-nervi  (nervatura)  tas-smigħ; 
tJie  jtidge  called  tlie  toitneas  up  to  his 
auditory  to  hear  him  better,  L-imħallef 
ġagħal  lix-xhud  jitla  (fuk  il  banc) 
hdejh  biex  jisimgħu  tajjeb  (sewwa). 

AUDlTRESS  — audi  trici(auditur  mara) 

AUF  —  ibleh,   belhieni,   wiehed    li 

għandu  ftit  u  xejn  moħħu  ħafif  (ara 

Au  FAIT — (bil  Francis,  tinkara  ofi) ; 
wieħed  informat  tajjeb,  li  jaf  il  fatt 
tiegħu;  bravu,  għaref. 

AUGEAN  —  mimli  shiħ  bil  ħmieġ, 
maħmug  sħiħ;  scabrus,  difficultus; 
Hie  augean  stables;  chienu  li  stalel  tal 
bhejjem  ta  Augia  fejn  chien  iżomm 
daks  3000  ^hendus  u  li  għall  30  sena 
ma  ħammlilhom  katt,  u  li  mbagħad 
Ercole  biex  inaddafhom  ġagħal  li 
idawwru  I-ilma  collu  tax-xmara  A  Ifeo 
għal  ġo  fihom. 

AUGER — trapan,  berrina  cbira. 

6 


Digitized  by 


Google 


AtJG 


-.  42  — 


AU8 


AuGET — tnbu,  oanal  mimli  bil  por- 
vli,  furnella,  biex  itajru  il  blat  fil  bar- 
rieri,  jew  meta  icunu  jaktghu  (ihafiru) 
«i  foàs. 

AaaHT— xi  ħaġa;  for  aught  1  knowy 
sa'fojn  naf  jen;  milli  nista  nara  (naf) 
jen. 

.    Auoment' — iżżid,  tcabbar^  toattar. 
•    AuQMENTABLE— li  jista  jiżdied,  jic- 
ber,  jew  joctor. 

AuQMENTATiON— żieda,  cotra. 
'  AuQMENTATiVE-rli  jista  iżid,  jew 
jiżdied. 

;    AUQMENTER— dac  H  iżid,  icabbar, 
'jew  icattar. 

AUQUR — habbrir  (dac  li  ihabbar). 

AUQURATION — taħbira,  (auguriu). 

AuQURlAL— ta  taħbir. 

AuQURSHiP— ufficiu,  loc,   ta  taħbir 

AUQURY — taħbira,  auguriu. 

AUQUST — Awissu  (it-8  xahar  tae- 
sena)  msemmi  għall  Imperatur  Bo- 
jnan  Augustu. 

AUQUST  —  cbir  ferm,  maestus,  li 
.igib  biża  jew  kima  cbira. 

AuQUSTAN — ta  Augusto,  tlic  Augu' 
'Stan  age ;  is-seculu  (iż-żmien)  t^  Au- 
gustu  ;  msemmi  ghall  letteratura  li 
għaddiet  il  kuddiem  fib. 

AUQUSTINS       )agostiniani;patrijet 

AUGUSTINIANS)   ta  Santu  Wistin. 

AuK — xorta  ta  tajr  tal  ilma. 

AuLio— tal  korti  reali.    The  Aulic 
Couneilf  I-ogħla  korti   (ta  dari)   tal 
Jmperatur  tal  Germània.. 

AUNOEL-WEIQHT  —  xorta  ta  miżien 
antic. 

AUNT  —  zija;  Aunt  &!%,  logħba, 
meta  igaraw  bil  lasti  tal  injam  għal 
xi  figura  (^ragel  tat-tiben  ecc.)  biex 
itajrulu  il  pipa  minn  halku. 

AuRA— żiffa  rkika;  fwar,  nifs  niix- 
ħut  il  barra. 

AuRAL — taż-żiffii,  tal  aria;  li  għan- 
du  x'jaksam  mal  widnein. 

AuRATE — (fil  chimica)  debeb  mħal- 
Jlat;  taħlita  tal  acidu  aui*eu  (tad-deheb) 
m^  ħaġ'oħra  actar  baxxa. 

AuRBAT  [tad-deheb;ndurat  (maħ- 

AuREATBj   sul  bid-deheb).  i 


AuRBLiA— il  fosdka  ta  insett. 

AuREOLA — circu  ;  dawra,  bir-raggi, 
raggiera. 

AuRio— li  għandu  x'jaksam,  li  gej 
mid-deheb. 

AuRicLE — il  widna  ċchejcna,  orec- 
chietta. 

AuRioLBD— bil  widnejn. 

AuRicuLAR— tal  widna,  tas-smigħ;f 
li  jingħad,  li  tafduh  fil  widnejn ;  bħal 
krar.  .^^ 

AuRiouLATB  Ui  għandu  għamla  ta 

•  AurioulatbdJ   widna. 

•  AuRiFBROUs— li  fih  jew   lijati  id- , 
deheb. 

AuRiPORM— għamla  ta  widna. 

AuRiOBROus— li  għandu  culuv  id- 
deheb. 

AuRiORAPHY  —  chitba    bid-deheb,' 
(maħlul). 
'AuRisqALP— strument  biex  tnaddaf 
il  widnejn. 

AuRiST— -wieħed  li  jifhem  fil  wid- 
nejn  (fil  mard  tal  widnejn). 

AuRiTBD  -  li  għandu  it-tebkat  bħal. 
widnejn.    • 

AuRocKS— ghendiis  salva^ġ. 

AuRORA  —  it-tbexbix,  iż-żerniek^ 
I-ewwel  dawl  ta  fil  għodu. 

Aurora'-borealis  —  aurora  boreali ; 
dawl  sabiħ  kawwi  lijidher  fl-artijel; 
tan-naħħa  tal  pol  ta.fuk.  AurorOi 
jiuMtralis;  I-istess  dawl  li  jidher  in- 
naħħa  tal  pol  t'isfel. 

AupORAL — tal  AURORA. 

AyRous  —  tad-deheb. 
-   AqRULBNT  -culur  id-deheb. 

ÀuRUM-deheb.  .     ^j 

AusouLTATOR— wieħed  li  wara  li 
jispiċċa  mill  istudi  u  jieħu  il  lawria 
icun  jist^nna  xi  post,  xi  impieg. 
.  AuscuLTATiON— is-sengħa  li  tissam- 
ma;  il  mod  li  bih  tgħa^af  il  mardijet; 
specialment  tas-sider,  billi  tissamma 
it-taħbit  ta  ġol  caxxa  (tas-sider). 

AusPiOATE— tinaugura;  turi  kud- 
diem.  » 

Auspioious— li  għandu  sinjal  favo* 
revoli,  ta  auguriu  tajjeb. 

AusPEX— wieħed  li  jeħu  1-auguriu 
(xewka  tajba^.  ^ 


Digitized  by 


Google 


AUS 


^M  -r- 


AUT 


AUSPIOB 
AUSPICBS 


'  tħabbira,  auguriu,  pro- 
tezioui,  favur;  und^r  the 
awspicen  oflheBr{tish;iahi 
il  protezioni  tal  Inglis.  ; 
AusTBR — ir-rih  nofs  inhar. 
ÀusTBRB— aħrax,  kalil,  sever. 
AusTBRBLT — bil  ħruxija,   bil  killa, 
severament. 

AuBTBRiTY — killo,  severità,  ħruxija, 
fiiocatura. 

.    AusTiN — A^ostinian;   Au^tin  friar; 
patri  Agostiuian  (taSantu  Wistin.) 
AusTRAL — ta  (riħ)  nofs  inhar. 
AusTRALASTA— Australasia;  I-isem  li 

fħandhom  dawc   il  ħafua  gżejjer  li 
egħdin  .  għan-naħħa  tax-xlocc    tal 
Asia.  , 

-  •  AuBTRALàBiAM— mill-AUstralasia. 

AusTRALiA — Australia,  1-àcbar  gżi- 
ra  tal  Aiistralasia. 

•  AuBTRALiAN — wieħed  mill-Australia. 
AusTROMANCY — tħabbir   li   isir  mill 

osserva^ioni  (taklib  etc.)  tar-riħ  fuk 
il  ġrajja  li  għad  isiru. 

iautenticu,  veru,  va- 
lidu,  li  jiswa ;  ap- 
provat.  mill  auto- 
rità. 

i  AuTHBNTiCATB— tagħmel  autenticu; 
tgħid,  taccei-ta  li  ħoġa  hija  vera,  ap- 
provata. 

'  AutHBNTiCATiON  —  auteutica,  ħaġa 
tnagħrufa  mil-Iigi. 

AuTHBNTioiTY  — autenticità. 
AuTHOR — Autur,  wieħed  li  jaħlak 
jew  jicteb  xi  haġa — min  jicteb  ctieb  ; 
T/ie  first  Aut/wr^  Alla;  Standard  Au- 
tlu)r8y  auturi  classici,  1-aħjar  chit- 
tieba. 

•  AuTHORBSs— autrici,  mara  li  tagh- 
mel,  ticteb  ctieb  etc. 

AuTHORiTATiVB— li  għaudu  1-auto- 
rità,  is-sctgħa;  autorevoli. 

AuTHORiTATiVBLY— b'maniera  auto- 
revoli,  (li  turi  cmand  jew  setgħa). 

AuTHORiTATiVBNBSs  —  aria,  qualità 
autorevoli ;  autorità,  cmand  fuk  ħadd 
ieħor. 

AuTHORiTY  —  autorità,  setgħa,  sti- 
ma;  established  authoritiesy  autorità 
maghrUfin  (superiuri).  1  heanl  tliis 
/rom  ffood  aut/ioi:iij/9  smajt   dan   miun 


AUTHBNTIC 
AUTHENTICAL 


banda  tajba.  Believe  him,  /le  is  an 
authoritv^  emmnu,  dac  autorità  (ta 
min  jokgħod  għalli.igħid  hu);  T/iis 
notice  is  not  printed  with  aai/ioriti/  dan 
Tavvis  m'ux  stampat  bili  permess 
(cunsens)  tas-superiiiri. 

AuTHORiZATioN— autorizzazioni. 

AuTHORiZB— tati  1-autorità,  is-set- 
għa,  tautorizza. 

AuTHORSHiP  —  qualità,  professipni 
ta  autur. 

AuTOBiOGRAPHBR— wieħed  li  jicteb 
il  ħajja  tiegħu  stess. 

AuTOBiooRAPHY-Tautobiografla,  ħaj* 
ja  ta  wieħed  mictuba  minnu  stess.    ' 

AuTOOHTHON— wieħed  mill-ewlenin 
(nies)  ta  pajjis  —  mnissel  f  dic  1-art 
stess  fejn  icim. 

AuTOCRACY  —  autocrazla  ;  set'gha^ 
cmand  independenti ;  cmand  fidejn 
wieħed  li  ma  jista  għalih  ħadd;  gvern 
f  idejn  bniedem  wahdu  biss. 


AUTOCRAT  * 
AUTOCRATOR 


AUTHOCRATIO 
AUTHOCRATICAL 
AVTOCRATRIX 
AUTOCRATRICB 


autocrate,  re,  princep 

assolut   (li  jiccmanda 

waħdu;titlu  lighandu 

1-Imperatur  tar-Russia 

^  autocraticu,  asso- 

lut,  li    ^haridu 

il  cmand  collu 

fidejh. 

regina  li  għandha  il 

cmand,   is-setgħa 

collha  f idejha;au- 

tocratrici. 

AuTOCRATSHip  —  1-ufficiu,  l-impicg 
ta  autocrata. 

AuTo-DA-FE— (bli  Spanjol  tinkara 
o-to-da-fh)  cerimouia  solenni  li  chie- 
nu  jagnmlu  fil  korti  ta  1-Inghisizion 
ta  Spnnja^  kabel  ma  jatu  il  mewt  lili 
xi  eretcu;  is-sentenza  li  jakraw  lill 
ħati ;  is-sessioni  (iż-żmien)  tal  kort.i 
tal  Inghisizion. 

AuTOGBNous  —  mnissel  niiunu  in- 
nifsu,  wiehed  li  inissel  lilu  in-nifsu. 

AuTOORAPH— il  cbitba,  il  firma  ta 
dac  li  icun;  Are  you  sure  t/iat  t/iis  is  not 
your  autoffraph  ?  sgur  int,  li  diri  m'hix 
chitba  (m'ux  carattru)  tiegħec  ?  , 


AUTOORAPHAL 
ÀUTOORAPHIO 
AurOGRAPIIICAL 


autograficu  —  tal 
chitba  (tal  fir;na) 
"ta  dac  li  icu?i. »  . 


Digitized  by 


Google 


A01? 


-44- 


AVfi 


AuToaBAPHY— autoffrafia;  il  niano- 
scritt  originali ;  il  cmtba  li  wiehed 
icun  ħareg  minn  idejħ. 

AuTOMATA— il  plural  ta  Automaton 
(ara). 

AuTOMATH — wieħed  li  ighallem  lilu 
in-nifsu. 


AUTOMATIO 
AUTOMATIOAL 


AUTONOMIO 
ÀUTONOMOUS 


^  automaticu,  li  jaħ- 
dem  wahdu  (bhal  li 
stoncu  etc.  tal  anni- 
mali. 

AuTOMATON— figura,  ħaġa  li  tiċċak- 
lak,  li  taħdem  weħeda  (b'xi  macna, 
jew  b'xi  molol  etc.)  bħall  arlogġ. 

AuTOMATOUS— automaticu  ;  h  għan- 
du  is-setgħa  li  jaħdem  weħdu  (b'mac- 
na  etc.) 

AuTOMORPHio  — bi  xbija  ta  dac  li 
icun  stess,  li  jixbeb*  dao  li  jaghmlu 
stess. 

AuTONOMASY— actarx  Antonomasia, 
nom  comun  usat  f  loc  nom  propriu. 
Are  you  aoing  to  town  f  (to  Valletta  ?) 
sejjer  il  belt?  (Valletta). 

AuTONOMiAN— tal  autonomia. 

li  ghandu  il  gvern 
■tieghu  stess,  iggver- 
nat  minuu  stess. 

AuTONOMY— autonomia;  gvern  re- 
sponsabbli ;  gvern  li  icun  f  idejn  in- 
nies  tal  pajjis  stess. 

AuTOPHAOi— għasafar  li  jakbu  jieclu 
weħedhom  malTi  jofsku. 

AuTOPsiOAL— ara  Autoptical. 

ÀUTOPSiA  —  autopsia,  sbar,  aċċess 
osservazionipersonali ;  li  wiehed  jara 
b'ghajnejh  stess;  IVie  coi^se  was  sent 
to  liospital  for  autopsv ;  il  cadavru 
bagħtuh  li  sptar  għallautopsia  (biex 
it-tobba  jaraw  biex  miet). 

AuTOPTiOAL— li  jidher  bil  ghajnein 
ta  dac  li  icun  stess. 

AuTUMN— il  ħarifa,  it-tielet  staġun 
tas-sena  /'mill  21  ta  Settembru  sal^l 
ta  Dicembru). 

AuTUMNAL— tal  ħarifa,  ta  żmien  il 
ħarifa. 

AuxESis  —  figura  (fir-Rettorica)  li 
biha  il  haġa  tcabbara  sħih,  wisk. 

AuxeTio— li  icattar;  li  icabbar. 

AuxiLiABY— li  jati  il  ghajnuna,  li 
igħiii. 


AuxiLiARiBS  —  it-tioippi  ta.  pajjisi 
ohra,  li  imorru  bhala  ħbieb  biex  igħi- 
nu  xi  potenza  f  xi  guerra ;  ghajnu- 
niet. 

AuxoMRTBR  —  strument  biex  tara 
(tchejjel)  il  kawwa  tal  ghajnein. 

AvAiL— tiswa,  tipprofitta,  isservi; 
what  avaiU  it  to  you  ?  x'jiswielec  ?  / 
wish  to  avail  mysei/ o/  this  opportunity^ 
nixtiek  nipprofitta  ruħi  minn  din  l-op- 
portunità.  It  avails  not^  ghall  xejn, 
xejn  ma  jiswa...  xejn  ma  iservi. 

AvAiLABLB — li  jiswa,  utili. 

AvAiLABLY— b'mod  li  jiswa. 

ÀYALANCHB  —  valauga,  biċċa  silg 
(ilma  magħkud)  li  tinkata  mill  mun- 
tanja,  li  tibka  titgherbeb  Tisfel  bil 
haġar  (blat)  b'collox  liicollha  mghak- 
kad   mabha. 

AvANT-couRBUR  (bil  Fraucis  tinkara 
Avànt'curir)  wiehed  li  imur  kuddiem 
biex  javża  li  gej  xi  hadd. 

AvAN-ouARD  —  ara  Vanauard. 

AvARiOB— regħba,  xeħna. 

AvARicious— rgħib,  xhih. 

AvARioiousNESs— xeħħa,  reghba. 

AvAST  I—  Żomm  1  biżżejjed  1  jekaf  1 
(jusawha  in-nies  tal  baħar). 

AvauntI— (interiezioni)  mur  minn 
hawn  I  isa  minn  hawn  I  mur  1 

AvB— (Ave  Maria)  is-sliem. 

AvEL— Żbula  taż-żara  (tax-xgħir). 

AvE  Maria— Ave  Maria  \is-Sliema 
u'l  Kaddisa). 

AvBNÀCBus— tal  ħafur. 

AvBNAOB— cens  (ħlas)  li  dari  chie- 
nu  jatu  (ihalsu)  bil  ħafur  minn  f  loo 
il  flus. 

ufiicial  (impiegat)  fli  stalla 
tas-Sultan,  li  chellu  il 
ħsieb  tal  ħuxlief  (hafur) 
taż-żwiemel  collha. 

(bil  vendettà) 


AVBNBR 
AVENOR 


AvBNOB  —  titħallas 
tivvendica  ruhec. 

AvBNOBANOB— ara  Vengeance. 
AvBNOBMBNT— vendetta,  castig. 

AvBNS  —  haxixa  (ighidula)  mbier- 
ca. 

AvBNTAiLB— ara  ventail. 

AvENTiNB— posizioni,  loc  sigur  — 
tal  muntanja  Aventina,  waħda  miah 
seba  gboljet  ta  Buma. 


Digitized  by 


Google 


AVM 


-4t- 


aWà 


AvBNTURB — disgrazzia  (accident). 

ÀVBNUB  —  daħla,  mogħdija,  triek 
passaġġ  bis-eiċar,  triek  wiesglia. 

AvBR— ticcertifica,  tghid  fis-sigur, 
tati  b'cert. 

AvBRAOB~il  media;  tniDn  wieħed 
għall  ieħor,  is-somma  media ;  on  an 
averagej  wieħed  għall  ieħor,  minn 
wieħed  għall  jehor;  ihe  avefxige  of 
ihe  sum  ofiy  6  and  7  is  6 ;  \\  media  ta 
2,  6  u  7  mghadudin  ma  zulxin  bija  5. 

AvBRMENT— aflermazioni,  certiticat. 

AvBRNiAN  — tal  għadira  (lago)  Aver- 
no  fl-Italia,  msemmi  ghaJl  intiena  li 
hierġa  dejjem  mill  ilma;  u  li  għalhecc 
ranticbi  cbienu  igħidu  illi  minn 
bemm  tibka  diehel  għall  infern. 

AvBRPBNNY— ħlas  (ta  flus)  li  fl-an- 
tic  cbien  isir  biex  tingieb  il  carrozza 
tas-Sultan. 

AvERRUNOATB  —  tistradica,  tkaċċat, ! 
tekred. 

AvBRRUNCATiON  —  kirda,  tneħħija 
(minn  post). 

AvBRRUNOATOR  —  rouca,  strument 
bhal  mkass  biex  Jiżbi'u  is-siġar  bib. 

AvBRSANT — li  juri  in-naħħa  ta  wara 
tal  id  (il  maklub  tal   id). 

AvBRSE  — cuntrariu,  antipaticu. 

AvBRSBNEss  —  cuutrarietà,  xewka 
cuutraria. 

AvBRSiON— mibgħeda,  odiu,  opposi- 
zioni,  cuntrarietà  ;  I  have  an  averaion 
to  drink  għandi  mibgħeda  (nobogħdu 
wisk)  ix-xorb ;  he  took  an  ^aversion  of 
me,  sar  jol>ghodni  (dar  contra  tiegħi) 
bla  tarf. 

AvERT— tbieghed,  tnehhi,  tiscansa, 
heaven  avert  it!  Issema  (Alla)  jiscan- 
sana  (ibiegħed  minna  dana). 

AvES— għasafar  (il  plural  ta  avie^ 
ghasfur). 

AviAN— tal  ghasafar. 

AviARY  —  guva,  kafas  jew  gaġġa 
cbira  fejn  jin^.ammu  I-ghasafar. 

AviDinr— reghba,  xehha,ħrara,xew- 
ka  cbira. 

AviFORM  -  għamlu  ta  għasfur. 

AvocAT— avucat. 

AvocATivB — li  isejjaħ. 

AvocATioK  —  (dari  cbienet  tfisser): 
tneħlii,tbieghed,tħnlli  mill  vocuzioni, 
(issa)  is-sejħa  jew  il  vocazioui  stess. 


AvocBT— ara  Avosbt. 

AvoiD  —  taħrab,  tevita,  titbiegħed 
minn;  tannulla.(tingas8a)  tneħħi  għal 
cpllox. 

AvoiDABLB—li  jista  icun  maħrub. 

AvoiDANCB— ħarba,  tbegħida  (minn 
tbiegħed). 

AvoiDLBSS  —  li  ma  tistax  taħarbu, 
tbegħdu,  jew  tiscansa  minnu. 

AvoiRDUPOis  —  (mill  francisr,  akra 
avuadupuà)  pis  iuglis  (ta  sittax  1-ukija 
cull  lU)bra)  li  jusawb  għall  użin  tal 
oggetti  collba,  laham,  ħobs,  faħam  u 
il  metalli  oollba  barra  mid-debeb  u  'I 
fidda. 

AvoBET     lavosetta;  ^ħasfur  tajra 

AvosETTA /(tal  ilma)  h  għandba  sa- 
kajba  għolia,  u  munkar  twil  u  rkik 
mtallajew  mgħawweg  il  fuk. 

AvoucH — ara  Vouch. 

AvoucHABLB— li  jista  icun  afiermat, 
miżmum. 

AvoucHER— wieħed  li  jafierma,  li 
jagħmel  tajjeb  bil  cbelma  tiegħu; 
prova. 

Avow  —  tistkarr,  tiddicbiara,  tam- 
metti,  tgħid  ċar  u  tond. 

AvowARLB— li  jista  icun  magħruf, 
jew  dicbiarat. 

AvowAL     Vdicbiarazioni;  tistkaiT  li 

AvowANCBJ  tcun  għamilt  xi  ħaġa. 

AvowBD— dicbiarat,  mistkarr. 

AvowBDLY— bid-diber;  kuddiem  cul- 
ħadd,  dicbiarat,  mistkarr  fil  pubblicu. 

AvowEB— ara  Advoweb. 

AvowRY— I-att  (il  għamil)  ta  dac  li 
meta  jieħu  sebmu  trlill  ħwejjeg  li  icun 
issequestra,  jistkarr  (jiddicbiara),  li 
ha  is-sebem  li  imissu. 

AvuLSiON  —  tiċrita ;  ħatfa  bis*salt, 
kasma  tiċrita  min-nofs. 

AvuNCULAR — per  mezz  ta  ziju. 

AwAiT — tistenna,  isservi,  iddur  b'xi 
ħadd. 

AwAKB.— tistembaħ. 

AwAKBN  —  mistembaħ  (  participiu 
passat  tal  verb  Awake). 

AwAKBNER  —  dac  H  ikajjem  minn 
ngħas  (meta  wieħed  icun  rieked). 

AwAKENiNO— ilkawmien  (mir-rkad). 

AwAiTiNO— niekes,  m'bux  beram, 


Digitized  by 


Google 


aWà 


—  ;46  — 


AYfi 


AwAHD  —  tati  (lill  Vninn  jistħokklu) 
premiii  eco. ;  tati  b'sentenza;  tura 
minn  hakku;  sentenza,  ħakk. 

AwARDB  :  —  dac  U  iati  b'sentenza) 
lill  minn  ħakku— mħallef. 
-  AwARB  — mwidded,  mgħarraf,  infur- 
mat,  attent  jew  inducrat;./  am  not 
àware  of  tfiis.  Jena  roa  nafx  (ma  cont 
mgħarraf  b'dan);  as/ar  as  1  am  aware 
«a  fejn  naf  jen.  Be  aware\  okgħod 
atteut^  indocra;  tlie  policemen  caugfU 
'the  tJiief  before  he  was  aware^  il  pulizU 
kabdet  il  ħalliel  għall  għarrieda. 

•  'AwÀY  —  barra,  fil  bogtrod,  assenti 
(mhux  hemm,  fil  post);  go  auHzy  !  get 
kiway\  mur  minn  hawn;'</<tf  boy  was 
sent  away^  it-tifel  bagħtuh  il  barra; 
my  falher  is  away  from  Malta;  missieni 
mhui  Malta  (siefer);  the  poor  soldier 
made  atvay  with  himself;  J-imseichen 
suldat  katel  ruħii  b'  idejh  (  spieċa, 
miet);  John^  work  away  !  arn)a  Ġann. 
aħdem,  isal  * 

•  AwB  — biża,  tregħid,  kima  cbira,  (ve^ 
nerazioni);  the  chief  awes  his  ,people 
'inio  obedtehce^  il  cap  ixomm  in-nies 
tiegħu  fil  biża  u  I-ubbidienza.    , 

,'    AwBARY^ghajjen. 

AwBATHBR — faċċata  tar-riħ,   għai*- 
jriħ*  • 

.AwBAND— trażżina  (miun   trażżan). 

AwooMMANDiNG  — taħchem    bil    biża 
.(billi  tbażża).  . 

r    AwiiiaH  — pendenti  mdendel  (I-an- 
cra  ta  bastiment). 
V   AwBSTRUCK— mibluħ,  mimli,  milkut 

ji    AwpoL-mimli   bil   biża,   maestp^ 

stupend,  tremisnd,  tal  cmand,  li  jistT 

ħokklu  kima.  .    ' 

'     AwpuLLY— trem^ndanient,  stupeur 

dament,  maestusament. 
'  AWHiLE->-għaI.  ftit  taż-imien;  toait 

Ġ  while  stenna  ftit;  f  met  hvn  atohile 

ago;  Itkajt  miegl)u  ftit  ilp. 

.  AWHiT— l-aukas  x^Jnj    not  awhit; 
M'-ankas  xejn,  I-ankas  om1)i'à  bi.ss. 

AwKWARD  r^gpff,  bla  ġrazzia. 
''    AwL-xifa.       ,        .'  ' 

^  AwLBss— li  ma  ikankalx  (li  ma  jiġ^ 
•  l>idx)kima.'  ••     • 


.  AwNiNa-rtinda  tal  incirata  jew  tal 
luna,  ghax-xemx  jew  ghax-xita,  tinda 
ta  galleria. 

:'  •  AwNLBss  -niinn  għajr  żbul. 

AwNY    )  li  beda  italla  iz-żbula;  biż- 

ÀwNBDJ    żbula. 

AwoKB— mkajjem  (^passat  tal  verb 
to  awake. 

.  AwoRK— li  kieghed  jahdem,  tax-xo- 
għol. 

•    AwRY  —  m^hawweġ,    mibrum   in- 
naħba  il  wabda;  werċ. 

AxAL  — taj  fus. 

AxB  1  "^®'^'**^'*^'  PiCK  AXB  bakkun, 
'  j-BATTLB    AXB  manuara,  stru- 

-^^    Jment  li  jiggwerraw  bih.       J 

AxB-HBLVB-il  mancu,  il  makbad 
tàl  mannara. 

AxESTONB--ħa;!ra  jebsa  hadranija  li 
minnha  jagħmlu.li  ninanar. 

AxiPBROus  -  biz-zokk  biss,  (bla  we- 
rak  xejn)  bħal  fakkiħ. 

AxiPORM  ^  għamla  ta  fus. 

AxiL     I  il  ħofra  ta  taħt  I-apt  (taħt 

AxiLLÀ  J  id-driġħ);  ir-rocna,  id-daħla 
li  issir  fejn  il  fergha  toħroġ  miz-zokk, 
jew  tal  werka  mill  fergħa. 

AxioM-— assioma,  suntenza,  massi- 
ma;  (verità  ċara,  |i  tidher  fiċ-ċar. 

AXIOMATIC      1 4     '      • 

Axn-lima,  (vera,  li  tesisti  jew  le) 
li  isservi  bħal  fus  li  fnkha  iddur  xi 
ħaġa;  thi'eart/t*9  aais,  il  linia  (il  fus)  li 
fiikba  iddur  id-dinja. 

AxLB        1^^®   (***'  injam  iew  tal 
ħadid  ecc.  )  1i  iddur 
'AxLBTRBBJ     fukurota. 

AxLBD— bil  fus.  „1 

AxuNGB— xaħam  għar-roti. 

Ay-Ayb  —  iva,  tassew,  anzi  actar 
minn  hecc. 

j,v,Ayah  —  serva,    camiiera    ludiana 
(mill  India).  . 

.    Ayb  -  de jjem;,għall  dejjem. 

Aybs— dawc  li  fil  cunsill  jivyotiaw 
favur  ta  xi  mozioni;  dawc  li  jivvotaw 
favorevolment,    li  igħidu  iva. 

Ayk-ayb  —  aliimal  daks  fenec  tal 
liepru  li  jinsab  bil-lejl  fil  gżira  ta  Ma- 
.dagasoar,  imserpmi  becc  millr.għajta 
tieġħn  eiJ  eil  ^  ^  •      •    • 


Digitized  by 


Google 


AYB 


-47  - 


BAC: 


-  Ayrt— arà  Eyrib,  •" 

•  AzALBA  —  azalea,  piauta,  xitla  hi 
fiuri  ta  ghamla  ta  kampiena  u  ifuħu 
fei'm.  .   . 

^  AzAROiiB — torta  ta  xewc;  auzalori, 
^  AziMUTH— aziraut;  aro  tal  orizzont 
li  jittraver^a.Cjofrok  niin-nofs)  il  lue- 
ridian  (ta  xi  mchien);  Azimuth  Gom« 
PASs;  strument  biex  isibu  il  .cpbor,  il 
^isa  ta  xi  oorp  celesti. 

AziMUTHAii  -  tal  azimut. 

Azoio— minn  għajr  sinjal  1 1«  ħajja 
(erganica.^ 

AzoTB — azotu  (g^s)  fjew  nitroge-, 
nu )  heco  imsejjaħ  •  għaliex  jekred 
('ineħħi  il  ħajja^  tal  annimali. 

AzoTic  —  tal  azotu  jew  niagħmul 
mill  azotu. 

AzoTiZB^timla  bl-azotu  ('tneħħi  il 
ħajja). 

AzuRB — caħlani,lewn  wiċċis-sema. 
'^  AzuRBD— ta  culur  caħlàni.  • 

AzuRB-sTONB  —  laspislazuli,  ħaġra 
preziusa. 

AzuRiTB— malachita  caħlanija,  ^ħa- 
ġra  preziusa), 

AzY008~muscuIi,vini,  għadam  ect. 
li  icunu  weħedhom,  mhux  par  jew 
tncjn  tnejn. 

AzYMOus  -ażżmu  bla  ħmira ;  mhux 
mitlugħ. 

II— it-tieni  littra,  u  1-ewweI  con- 
sonanti  ta  quasi  l-alfabetti  collha 
tàd-dinja. 

Bj  meta  tcun  ma  A  tfisser  Baccil- 
licr,  ghalhecc  BA  hija  Baccillier  tal 
arti,  u  mjBta  tcun  ma  C  tfisser  kabel ; 
BC,  kabel  Cristu. 

L-InKlisi  igħidu  :  not  to  know  a  B 
from  a  oulCs  foot  (ma  tagħrafx  B  minn 
siek  ta  ghendus,  jigifieri  tciin  inju- 
rant  għall  aħħar. 

B^  chienet  usata  mill  Lhud  u  'I 
Qrie^hi  floc  in-numru  2;  il  Għarab 
biss  issa  għadhom  jusawha  floc  in- 
numru  2;  ir-Rumani  jusaw  il  littra  B 
floc  bOO  u  meta  icolla  sinjal  jew  gibda 
fuka  B  tfisserSOOO. 

Baal — Alla  falz  magħruf  mil  Ca-^ 
naaniti  u*l  Fenici,  iccunsidrat  l-istess 
bħax-xemx* 


Babbljb  "^'  t^ħid  'oliem  mbux.  .6ar, 
toorigħod  jew  tobrom  il  cliem,  titchel- 
lam  fieraħ;  titchellem  -Mrisk^  tgħid  }3U 
cliem  li  icuu  fdat  lilec^  (fiigriet). 

Babb— tarbia. '         "  '  J 

•  BABBL-coufusioni  ta  discors,  għa- 

jat,  frattarija,   għagħa.  .    .   jTj 

Babish— ta  tarbia,  ta  tfal  zgħar« 

Baboon  -:-  xadin  ta  .  razza  Gbirà^; 
b'dembu  kasir,  wiċċu  twil  u  nj.eb 
kawwija.  ,  .:; 

.   Baby— tarbia.   ' 

Babyħood  — iż-żmiea  .taċ-cocou. 

Baby-housb— id-dar  tal  pupi.  :  ,  ^ 

Bao— xorta  ta  lanċa,  n  astella  biex 
jaħdmu  il  birra* 


Baocara 
Bacoarat 

Bacchanalia 
Baochanals 


logħbà  Francisa  tal  cairti, 

ignidulhaucoll  />(>,chell-: 

ma  taljana  li  tfisser  nati^* 

festi  bis-socor  li  chie- 

nu  jagħmlu  I-antichi' 

biei:  jatu   gieħ    Jill; 

j^aocu,  Àlla  falz.        \ 

Bacohant— sacerdot  ta  Baccu. 

Bacchantb  -  SHcerdotessata  Baccu,^ 
jew  dao  li  icompli  fil  festi  ta  Baccu. 
-   BAOCHic-fis-sacra  mitluf,  mormi.  .• 

BAOHfeLOR  —  ragel  mhux  miżżew^ 
we^,  għażeb;  wiehed  student,  li  icuu 
ta  1-ewweI  grad  f  xi  faooltà  fl-Uni* 
versità. 

Bachblorship  -^ji  stai  tal  għażeb.    ; 

Back— dahar,  wara,  lura,  mill  ġdid 
ilo;  tgħin,  timbotta,  timrma  wara  xj 
carta  cambiali;  a  hack  blow;  dakka  ta 
ħarta  bil  maklub  (bid-dahar  tal  ic)) ; 
t/ie  back  doof)  il  bieb  ta  wara ;  /  tihall 
he  back  :jfgon  \  à9\  wakt  narġa  njgi 
(nigi  lura) ;  go  W*j  arġa.  lura;  A<f 
drew  the  ioldiera  back;  ;  ġabar  lura, 
rtira  is-suldati;  come  back;  arġa  ejjÀ 
(ejja  lura);  a/ew  weeks  back;  ftit  gim-: 
għat  ilu. 

Backward    ll»ra(lejn  wara)  stupi- 

^  }•  du,   wieħed    h  jibkà 

Baokwards  J  lura,  artab. 

Backbite  —  tkassas  fuk  xi  ħadd, 
tgħid.  tgheroghem  fuk  xi  ħadd  ininn 
warajh  —  fejn  ma  icunx  jipta  jisim- 
għec. 

Backbitbr — wieħed  li  għandu  Isier 
nu  ħażin,  jinfama,  igħid  coHtra  xt 
ħadd.    . 


Digitized  by 


Google 


BAC 


—  48  — 


BAL 


Baokbonb — is-sinsla  tadnlahar. 

Baokobound— il  fond  ta  xi  quadru, 
li  spaziu  wara  il  figura  ta  xi  pittura* 

Baokrent  —  chera)  ħlas  ta  chera 
b'lura. 

•  Baokbidb — dic  in-nahħa  tal    bnie- 
dem  li  għandu  Tisfel  minn  dahru. 

Baokslide  —  tibde),  tiċħad  ir-reli- 
gion — tiġġarraf  fid-dnubiet.   ' 

Baoon  — laħam  grass  ta'lmajjal  im- 
mellaħ  u  mnixxef ;  io  save  one's  ba- 
eon ;  issalva  il  kaleb  u*I  ġobna,  issalva 
gildec  jew  rasec. 

Bad— ħażin.' 

Bad,  bade— ordna,  ġagħal ;  il  pas- 
sat  tal  verb  to  hid  tordna,  iġġagħal. 

Badgb — sinjal  biex  wieħed  jaghraf 
ħaġa  minn  oħra,  riġment  minn  ieħor; 
timmarca,  tagħmel  sinjal. 

Badobr  —  annimal  daks  kattua  li 
jaħżen  il  kamħ,  jew  li  jisrak  biex  jecol, 
taħt  1-art  fejn  igħammar  fix-xitwa; 
iddejjak  u  tiBsicca  jew  bil  cliem  jew  bil 
għamil. 
.  Badinage— ċajta,  hlieka. 

Badly— malament,  .ħażin  wisk,  \oe 
want  rain  badly ;  għandna  bżonn  ix- 
xita-sħiħ,  wisk,  bil  bosta  ;  he  ia  badly 
o/f ;  hua  disgraziat  wisk  (sventurat) 
fin-negoziu,  fl-affariet. 

BAFFLB'tisfratta,  tgherfex,  tħas- 
sar,  iggib  fix-xejn, 

Bao— xcora,  cai*pet  bag^  saccu-di- 
notti ;  hi9  wife  packed  off  bag  and  bag^ 
gage^  martu  kabdet  ħwejjiġha  u  mar- 
ret  għal  collox. 

BAGoiNO  —  drapp  tax-xchejjer. 

Bagpipb— iż-żakk,  cirimella  (stru- 
ment  tad-dakk). 

Bagatblle — bagatell,  logħha  li  issir 
b'disa  bocci  u  sticca  (bastun,  lasta) 
f uk  mejda  bit-tokob  għal  tal  apposta ; 
bagatella,  ħaġa  żgħira. 

Baggage— bagalji,  cxiexet  u  ħwej- 
jeġ  oħra  li  jieħdu  jew  icollhom  is-BuI- 
dati,  jew  min  isiefer. 

Bail  —  garanti,  sicurtà,  garanzia ; 
who  ia  your  bail  f  min  hu  il  garanti  tie- 
għec  (min  jagħmillec  tajjeb,min  jidħol 
għalic  responsabbli),  tneħħi,  tiggotta 
1-iIma  minn  dgħajsa ;  dic  il  biċċa 
njam,  jew  lasta  li  icun  hemm  fuk  it- 
tUet  lasti  tal-Iogħob  tal  cricket. 


Bailagb-- dwana,  ħlas  li  dari  chie- 
nu  iħalsu  lill  belt  ta  Londra  ta  xi  og- 
getti  li  chienu  jimbagħtu  minn  hemm. 

Bailbond— patt,  ħlas  li  jati  il  pri- 
giunier,  jew  min  jaghmillu  tajjeb  biex 
joħroġ  meta  issir  il  garanzia. 

Bailbb— dac  li  icollu,  jatuh  I-og- 
getti,  biex  jeħu  ħsiebhom,  jafdawhom- 
lu  f  idejh. 


Bailer 
Bailor 


dac  li  jati  li  jafda  lil  ħadd 
ieħor  oggetti  biex  jieħu 
ħsiebhom. 


BAiLBR—dac  li  jiggotta,  ineħħi  I-il- 
ma  minn  xi  dgħajsa  jew  bastiment. 

Bailey— wesgħa  bejn  il  ħitan  ta 
fortezza. 


Bailib 
Bailiff 


ufficial  municipali  (tal  mu- 
nicipiu)ta  li  Scozia;  wieħed 
li  jibgħat  il  warrant  ta  ar- 
rest;  ufficial  tal  giustizia. 

Baili.wick— is-setgħa  tal  bailiffXBLVB). 

Bailpibcb  —  ic-certificat  li  jati  il 
iHiiliff*  (ara). 

Bairn  -  tarb\a,  tifel,  zgħir  jew  tifla 
zgħira. 

Bait— lisca;  tillisca;  trejjak. 

Baiting  '  liscar;  xi  ħaġa  li  tieħu 
Cx'tiecol  je\»  x'tixrob)  meta  tcun  fil 
via«iġ,  miexi  ecc,  iżda  actarx  għaż- 
żwiemel. 

BAizE—drapp  tas-suf  ordinariu,baj- 
jetta. 

Bakb— issajjar,  tnixxef  bin-nar  jew 
bis-sħana. 

Bakb-housb— forn,  il  pogt  fejn  is- 
sajjar,  jew  tnixxef  ecc. 

Bakbmbats— laħam  msajjarfil  forn. 

Bakbr— furnar;  forn  zgħir. 

Bakbr-foot— siek  mgħawġa. 

Bakbr-leggbd  —  wieħed  li  għandu 
riġleih  mgħawgin  mir-rcbutejh ;  ri- 
gleih  ħnejja. 

Bakbry  —  is-sengħa  tal  furnar  ;  il 
fran. 

Balance — miżien;  ti^.eh. 

Balanob-knife  —  sicchina  li  tpoggi 
fuk  il  mancu  biex  ix-xafra  ma  tmissx 
mad-dvalja. 

Balancb-sħbbt  —carta  li  turi  miġ- 
burinfukha  coUha  flimchien  jl  con- 
tijet. 

BALANCB-winsEL— bilancier. 


Digitized  by 


Google 


BAL 


-  49  — 


BAL 


BALAMoiKo-equilibriu,  tweżin. 

BALOONY-»gallaria. 

Bald— fartas.kargħi,  mnażża,  mhux 
mżejjen. 

Baldaohin  — baldacchin. 

Baldbrdasħ  —  hafna  oliem  minn 
għajr  sens,  tlablib. 

Baldħbad  ^  ragel,  bniedem  fartaSi 
kargħi. 

Baldpate  — il  kargħa,  ras  fartasa. 

Baldpatrd  — kargħi,  fartas. 

Baldrio— cinturin  (faxxa)  ta  fuk  li 
spalla,  mżejjen  sabiħ. 

Balb — balla  ħwejje^;  timballa;  tig- 
gotta,  tneħħi  lilma  minn  dgħajsa  jew 
bastiment;  flagell,  castig,  kirda,nicbet. 

Balebn— baliena  (ħuta). 

Balbario— tal  baleari  (tal  gżejjer  Ma- 
jorca  u  Minorca). 

Balefirb— sinjal  ta  xi  disgrazzia, 
ta  xi  ħsara. 

Balbful— li  igib  ħsara,  dwejjak  jew 
swied  il  kalb. 

Baliko  paper— carta  għas-sarr. 


Ballister 
Ballista 

Balistio 
Ballistio 


'  strumenty  arc,  macna 
biċċa  għodda  biex  iwad- 
dbu  biha  il  vleġeġ,  ħa- 
,  ġar  ecc. 
strument  biex  ichejlu 
chemm  itajjar,  iwassal 
canun. 

Balk— ix-xifer  li  ihalli  il  moħriet 
bejn  radda  u  oħra,  travu ;  ma  iżżomx 
11  chelma,  tidħac  b'dac  li  icun,  tonksu. 
Balkbr  -dac  is-dajjed  li  jokgħod  fuk 
il  kuċċata  tal  arblu  tad-dgħajsa  biex 
igħasses  u  jara  il  gliba  tal  ħut  (actarx 
I-aringhi). 

Balkt — li  jista  iżomm,  jekaf  fdak- 
ka. 

Ball — balla,ballun;  tgherbeb^  tagħ- 
mel  bħal  ballun,  jew  bħal  balla;  ballu» 
sfin. 

Ballad— ballata,  raccont  bil  poesia 
ta  xi  ġrajja  ta  pajjis  jew  xi  ġrajja  tal 
biża  jew  curaġġ,  li  għall-ewwel  chiena 
icantawh,  (ignannuh)  fuk  I'arpa. 

Balladbr— dac  li  jicteb  jew  icanta 
il  ballata. 


Ballast— saborra,  dac  il  material, 

Eis,  tokol  li  jaghmlu  f  kiħ  il  bastiment 
iex  jista  isiefer  u  jimmaniġġa  ruħa 
fuk  il  baħar. 

BALLASTAOB—dwana,  ħlas  biex  wie- 
ħed  jista  jeħu  is-saborra. 

Ball  oartridob — scartoċċ  bil  balla. 

Ball-oook  —  vit  ta  I-ilma  b'  balla 
biex  inakkas  jew  iżid  il  mogħdija  ta 
I-ilma  minn  gew  fiħ. 

Ballbt— ballett,  żifna»żfin  bid-dakk. 

Ballino-oun— strnment^biċċa  għod- 
da  biex  biha  ibellgħu  xi  medicina  I-iz- 
żwiemel  meta  icunu  morda. 

Balloon-  -ballun,  li  jitla  fi-aria  bin- 
nies;  tazza  tonda  li  jusaw  fil  chimica 
biex  jillampicaw. 

Balloonist— dac  li  jaghmel  jew  jitla 
fil  ballun. 

BALLOT—boċċa,  fażola,  balla  ecc.  U 
jusaw  biex  jatu  il  voti  (fil  boxxlu);  in- 
numru  tal  voti  li  jintgħataw;  tagħżel» 
taħtar  bil  boxxlu,  bil  voti. 

Ballot  box — boxxln;  caxxa  mgħot- 
tija,  b'tokba  waħda  biex  iddsAħal  idec, 
u  minn  gewwa  b'żewġ  taksimiet,  jew 
actar,  biex  titfa  il  vot  sigriet  fejn  trid. 

BALL-RooM—sala  tal  ballu. 

Balm  —  balzmu;  dac  li  ifejjak,  iser- 
raħ  jew  inakkas  xi  ugiħ;  taħji;  ticcal- 
ma,  trattab. 

Balm  cricket— il  werżik  tal  egħ- 
lieki. 

Balhy— bħal  balzmu;  ifuħ,  li  jaħji. 

Balneum— banju  (fil  chimica). 

BALorADE  —  kabża  ta  żiemel ;  meta 
żiemel  jakbez  (  fit-tiġrija  )  meta  jip- 
pinna. 

Bai«8a  —  ċattra ;  dgħajsa  ħafifa  li 
jusaw  fil  Peru  (America). 

Balsam  —  balzmu ;  bħall  gomma 
(tfuħ)  li  toħroġ  miz-zocc  ta  xi  siġar. 

Balsamio    )  tal  balzmu,tal  fwieħa  a 

Balsamioalj  il  qualità  tal  balzmu. 

Balsamiferous—H  jagħmel»  li  jati 
il  balzmu. 

Balsaminb — pianta  (is-sensitiva). 

Baltimore  BiRD'għasfur  American 
daks  ġojjin,  rasu  sewda  u  gismu  (ir- 
rix)  lewn  id-deheh  (ċar^. 

7 


Digitized  by 


Google 


BAC 


—  48  — 


BAL 


Baokbonb — is-sinsla  tadnlahar. 

Backobound— il  fond  ta  xi  quadru, 
li  spazia  wara  il  figura  ta  xi  pittura. 

Bàokrent  —  chera,  ħlas  ta  chera 
b'lura. 

•  Baoksidb— dic  in-nahħa  tal    bnie- 
dem  li  għandu  l'isfel  minn  dahru. 

Baokslide  —  tibde),  tiċħad  ir-reli- 
gion — tiġġarraf  fid-dnubiet.   ' 

Baoon  — laħam  grass  ta'lmajjal  im- 
mellaħ  u  mnixxef ;  io  mve  one'a  ba- 
con ;  issalva  il  kaleb  u'I  ġobna»  issalva 
gildec  jew  rasec. 

Bad— ħażin.' 

Bad,  bade — ordna,  ġagħal ;  il  pas- 
sat  tal  verb  to  bid  tordna/iġtogħal. 

Badob — sinjal  biex  wieħed  jaghraf 
ħaġa  minn  oħra,  riġment  minn  ieħor; 
timmarca,  tagħmel  sinjal. 

Badgbr  —  annimal  daks  kattus  li 
jaħżen  il  kamħ,  jew  li  jisrak  biex  jecol, 
taħt  1-art  fejn  igħammar  fix-xitwa; 
iddejjak  u  tissicca  jew  bil  cliem  jew  bil 
għamil. 
.  Badinagb— ċajta,  ħlieka. 

Badly— malament,  ħażin  wisk,  we 
want  rain  badly ;  għandna  bżonn  ix- 
xita  sħiħ,  wisk,  bil  bosta  ;  he  is  badly 
ojf ;  hua  disgraziat  wisk  (sventurat) 
fin-negoziu,  fl^affariet. 

BAFFLB'tisfratta,  tgherfex,  tħas- 
sar,  iggib  fix-xejn, 

BAa— xcora,  cai^pet  bag^  saccu-di- 
notti ;  hia  wife  packed  off  bag  and  bag^ 
gagcj  martu  kabdet  ħwejjiġha  u  mar- 
ret  għal  collox. 

BAOoiNa-drapp  tax-xchejjer. 

Baopipb— iż-żakk,  cirimella  (stru- 
ment  tad-dakk). 

BAaATBLLE — bagatell,  logħha  li  issir 
b'disa  bocci  u  sticca  (bastun,  lasta) 
fuk  mejda  bit-tokob  għal  tal  apposta ; 
bagatella,  ħaġa  żgħira. 

BAaaAaE---bagalji,  cxiexet  u  ħwej- 
jeġ  oħra  li  jieħdu  jew  icollhom  is-sul- 
dati,  jew  min  isiefer. 

Bail  —  garanti,  sicurtà,  garanzia ; 
who  is  your  bail  f  min  hu  il  garanti  tie- 
għec  (min  jagħmillec  tajjeb,min  jidħol 
għalic  responsabbli),  tneħħi,  tiggotta 
1-iIma  minn  dgħajsa ;  dic  il  biċċa 
njam,  jew  lasta  li  icun  hemm  fuk  it- 
tUet  lasti  tal-Iogħob  tal  cricket. 


Bailaob — dwana,  ħlas  li  dari  chie- 
nu  iħalsu  lill  belt  ta  Londra  ta  xi  og- 
getti  li  chienu  jimbagħtu  minn  hemm. 

Bailbond— patt,  ħlas  li  jati  il  pri- 
giunier,  jew  min  jaghmillu  tajjeb  biex 
joħroġ  meta  issir  il  garanzia. 

BAiLEB-dac  li  icollu,  jatuh  I-og- 
getti,  biex  jeħu  ħsiebhom,  jafdawhom- 
lu  f  idejh. 


Bailer 
Bailor 


Bailiff 


dac  li  jati  li  jafda  lil  ħadd 
ieħor  oggetti  biex  jieħu 
ħsiebhom. 
Bailer— dac  li  jiggotta,  ineħħi  I-il- 
ma  minn  xi  dgħajsa  jew  bastiment. 

Bailey— wesgħa  bejn  il  ħitan  ta 
fortezza. 

Bailib  ]  *^®^^*^'  municipali  (tal  mu- 
nicipiu)ta  li  Scozia;  wieħed 
lijibgħat  Wwarrant  ta  ar- 
rest;  ufficial  tal  giustizia. 

Baili.wick— is-setgħa  tal  bailiffihXd). 

Bailpibcb  —  ic-certificat  li  jati  il 
bailiff*  (ara). 

BviRN-tarbia,  tifel,  zgħir  jew  tifla 
zgħira. 

BAiT—lisca;  tillisca;  trejjak. 

BAiTiNa  -  liscar;  xi  ħaġa  li  tieħu 
("x'tiecol  je\»  x'tixrob)  meta  tcun  fil 
via«iġ,  miexi  ecc.,  iżda  actarx  għaż- 
żwiemel. 

BAizE—drapp  tas-suf  ordinarfu,baj- 
jetta. 

Bakb— issajjar,  tnixxef  bin-nar  jew 
bis-sħana. 

Bakb-housb— forn,  il  pogt  fejn  is- 
sajjar,  jew  tnixxef  ecc. 

BAKBMBATs—Iaħam  msajjarfil  forn. 

Bakbr— furnar;  forn  zgħir. 

Bakbr-foot— siek  mgħaw^a. 

BAKBR-LEoaBD  —  wicħed  li  għandu 
riġleih  mgħawgin  mir-rcbutejh ;  ri- 
gleih  ħnejja. 

Bakbry  —  is-sengha  tal  furnar  ;  il 
fran. 

Balance — miżien;  tiżeri. 

Balanoeknife  —  sicchina  li  tpoggi 
fuk  il  mancu  biex  ix-xafra  ma  tmissx 
mad-dvalja. 

Balancb-sħbbt  — carta  li  turi  miġ- 
burinfukha  collha  flimchien  il  con- 
tijet. 

BALANCB-wifEEL— bilancier. 


Digitized  by 


Google 


BAL 


-  49  — 


BAL 


Balamoiko  -equilibriuy  tweżin. 

BALOONY-»gallaria. 

Bald— fartas.kargħi,  mnażża,  mhnx 
mżejjen. 

Baldaohin  — baldacchin. 

Baldbrdasħ  —  hafna  cliem  minn 
għajr  sens,  tlablib. 

Baldhbad  —  ragel,  bniedem  fartasi 
kargħi. 

Baldpate— il  kargħa,  ras  fartasa. 

Baldpatrd  — kargħi,  fartas. 

Baldrio— cinturin  (faxxa)  ta  fuk  li 
spalla,  mżejjen  sabiħ. 

Balb — balla  ħwejjeġ;  timballa;  tig- 
gotta,  tneħħi  1-ilma  minn  dgħajsa  jew 
bastiment;  flagell,  castig,  kirda,nicbet. 

Balbbn— baliena  (ħuta). 

Balbario— tal  baleari  (talgżejjerMa- 
jorca  u  Minorca). 

Balefirb— sinjal  ta  xi  disgrazziai 
ta  xi  ħsara. 

Balbful— li  igib  hsara,  dwejjak  jew 
Bwied  il  kalb. 

Baling  paper— carta  għas-sarr. 

'  strument,  arc,  macna 

biċċa  għodda  biex  iwad- 

dbu  biha  il  vleġeġ,  ha- 

,  ġar  ecc. 

strument   biex  ichejlu 

-chemm  itajjar,  iwassal 

,  canun. 

Balk— ix-xifer  li  ihalli  il  moħriet 
bejn  radda  u  oħra,  travu ;  ma  iżżomx 
il  chelma,  tidħac  b'dac  li  icun,  tonksu. 

Balkbr  -dac  is-ciaj.jed  li  jokgħod  fuk 
11  kuċċata  tal  arblu  tad-dgħajsa  biex 
igħasses  u  jara  il  ġliba  tal  ħut  (actarx 
1-aringhi). 

Balkt — li  jista  iżomm,  jekaf  fdak- 
ka. 

Ball — balla,ballun;  tgherbeb,  tagħ- 
mel  bħal  ballun,  jew  bħal  balla;  ballui 
sfin. 

Ballad  — ballata,  raccont  bil  poesia 
ta  xi  ġrajja  ta  pajjis  jew  xi  ġrajja  tal 
biża  jew  curagġ,  li  għall-ewwel  chienu 
icantawh,  (ignannuh)  fuk  l'arpa. 

Balladbr— dac  li  jicteb  jew  icanta 
il  ballata. 


Ballistbr 
Ballibta 

Baltstio 
Ballistio 


Ballast— saborra,  dao  il  material, 
pis,  tokol  li  jaghmlu  f  kiħ  il  bastiment 
biex  jista  isiefer  u  jimmaniġġa  ruħa 
fuk  il  baħar. 

BALLASTAOB—dwana,  ħlas  biex  wie- 
ħed  jista  jehu  is-saborra. 

Ball  oartridob — scartodċ  bil  balla. 

Ball-oook  —  vit  ta  1-iIma  b'  balla 
biex  inakkas  jew  iżid  il  mogħdija  ta 
1-iIma  minn  gew  fiħ. 

Ballbt— ballett,  żifna,^.fin  bid-dakk. 

BALLiNo-auN— strumentybiċca  għod- 
da  biex  biha  ibellgħu  xi  medicina  1-iz- 
żwiemel  meta  icunu  morda. 

Balloon*  -ballun,  li  jitla  fi-aria  bin- 
nies;  tazza  tonda  li  jusaw  fil  chimica 
biex  jillampicaw. 

BALLooNisT—dac  li  jaghmel  jew  jitla 
fil  ballun. 

BALLOT^boċċa,  fażola,  balla  ecc.  li 
jusaw  biex  jatu  il  voti  (fil  boxxlu);  in- 
numru  tal  voti  li  jintgħataw;  taghżel» 
taħtar  bil  boxxlu,  bil  voti. 

Ballot  box — boxxlu;  caxxa  mgħot- 
tija,  b*tokba  waħda  biex  iddaħħal  idec, 
u  minn  gewwa  b'żewġ  taksimiet,  jew 
actar,  biex  titfa  il  vot  sigriet  fejn  trid. 

Ball-room— sala  tal  ballu. 

Balm  —  balzmu;  dac  li  ifejjak,  iser- 
raħ  jew  inakkas  xi  ugiħ;  tahji;  ticcal- 
ma,  trattab. 

Balm  crioket — il  werżik  tal  egħ- 
lieki. 

Balmy— bħal  balzmu;  ifuħ,  li  jaħji. 

Balnbum— banju  (fil  chimica). 

Balotadb  —  kabża  ta  żiemel ;  meta 
żiemel  jakbez  ( fit-tiġrija  )  meta  jip- 
pinna. 

BaiiSa  —  ċattra ;  dgħajsa  ħafifa  li 
jusaw  fil  Peru  (America). 

Balbam  —  balzmu ;  bħall  gomma 
(tfuħ)  li  toħroġ  miz-zocc  ta  xi  siġar. 

Balsamio    )  tal  balzmu,tal  fwieħa  a 

Balsamioalj  il  qualità  tal  balzmu. 

Balsamiferous— li  jagħmel,  li  jati 
il  balzmu. 

Balsaminb — pianta  (is-sensitiva). 

Baltimore  bird— għasfur  American 
daks  ġojjin,  rasu  sewda  u  gismu  (ir- 
rix)  lewn  id-deheh  (ċar^. 

7 


Digitized  by 


Google 


BAL 


—  60  - 


BAN 


Bàlustbr — balavostra. 
Balustbrbd  —  bil  balavoBtri. 

Balustradb  —  ringhiela  balavostri; 
balavustrata. 
Bam — takrieka. 

Bambino— (bit-Taljan)  Bambin,  Ge- 
8U  tarbija  fil  fsieki. 

Bamboo— bambu,  kasab  tal  banibu 
li  jicbru  fi-Indji  tal  Lvant,  u  pajjisi 
oħra  sħan. 

Bamboozlb— tkarrak,  tgħallat,  tin- 
ganna. 

Ban— tnedija,  bandu,  procIama.ssA- 
ta,  scomunica,  interdizioni,  multa 
(ħlas  ta  fias);  tisħet ;  musulina  rkieka 
li  issir  mill  ħjut  tas-siġra  tal  Banana. 

Banana  —  banana,  siġra  ta.  werak 
cbar,  li  tati  frott  (egħnieked)  tajjeb 
wisk  għall  ichel  u  sustanzius,  ticber 
fil  pajjisi  sħan. 

Banal — baxx  (post)  vili,  vulgari. 

Banco  —  (bit-Taljan)  banc  (I-actar 
tal  Imħalfin). 

Band— rabta,  biċċa,  faxxa  tarbit; 
katgħa,  ġabra,  cinturin  ta  rota  ta 
macna ;  salt  nies  fiimchien  ;  a  band  of 
Tobbersy  cumpanija  ħallelin;  banda  (nies 
tad-dakk)  a  military  or  regimental  band, 
banda  tai*-Biġment. 

BANDAGB—faxxa,  rbit  bil  faxex  għall 
xi  ferita  jew  csur ;  mspensory  bandage^ 
Bospensoriu,  rbit  jew  giem  għal  dawc 
li  icunu  bżawi ;  head^-bandage^  turbant, 
faxxa  marbuta  mar-ras  (mal  ġbin). 

Bandbox— caxxa  (ħafifa)  tal  cpiepel. 

BANDBAU,pIuraI  Bandbaux  (bil  Fran- 
ois  bandà)  faxxa  tar-ras,  għamàd. 

Bandblbt— faxxa»  strixxa,  guarniċa 
żgħira. 

Bandbrolb— bandarola  (bandalora), 
bandiera  tawwalija  bħall  fiamma. 

Bandicoot  —  ġurdien,  far  cbir  tal 
India  li  jusawh  għall  ichel. 

Bandit    )ħalliel,  assassin,   kattiel, 

Banditts  j     bri  ganti. 

Bandlb  — chejl  Irlandis  ta  żewġ 
piedi. 

Bandblbt — faxxa,  guarniċa. 

Bandog — chelb  cbir  li  jinżamm  mar- 
bot  (b*catina)i  bulldog. 


Bandolbbr  —  ic-cinturin  tal  ixcu- 
betta  (biex  wieħed  iżomma  imdendla 
fuk  spaltu) ;  dawc  il  boros  żgħar  tal 
gild  jew  injam,  mimlijin  bil  porvli 
(jew  scrateċ  iccargati)  li  icollhom  il 
caċċaturi  jew  is-suldati  biex  jisparaw. 

Bandolinb  —  pumata,  mantichilja 
bil  gomma  biex  iżżomm  ix-xagħar  tar- 
ras  lixx  u  fil  kagħda  li  trid. 

Bandorb  —  xorta  ta  liuto  antic. 

Bandrol  —  bandiera  żghira  jew 
fiamma. 

BANDSMAN—dakkak,  ragel  li  idokk 
fil  banda. 

BANDY—bastun,  għuda,  lasta  mil- 
wija  fit-tarf  biex  tati  biha  fil-logħob 
tal  ballun  ;  titfa  Thawn  u  l'hinn. 

Bandy-lbqobd — b*riġlejh  mgħawġa 
(ħnejja). 

Banb— veleriu,  causa  fatali,  causa 
tal  mewt ;  kirda,  rvina  marda  fin- 
ngħaġ;  ratt's  banb— arsenicu. 

Banbbbrry  —  pianta,  ħaxixa  vele- 
nusa. 

Banbful  —  tal  kirda,  terribli,  ta 
ħsara  cbira,  tal  mewt. 

Banbpully— b'mod  li  jekred,  li  jok- 
tol,  li  igib  il  mewt,  pesta  etc. 

Banbfulnbss  —  għamil  tal  kirda— 
mewt,  rvina,  ħsara  cbira  tal  biża  etc. 

Banbwort  —  il  belladonnB,  pianta, 
(mhix  dic  tal  ksari),  velenu  cbir). 

Bang  —  tisbita ;  issabbat ;  do  not 
bang  the  door  next  time ;  is-sabbatx  il 
bieb  darb'oħra. 

BANaLBS— ċriechet  cbar  (bħal  ċap- 
petti)  li  jilbsu  ma  dirgħajhom  (u  ri^- 
lejhom)  biex  jiżżejnu  xi  nies  tal  India 
u  tal  Africa. 

Banglb-ears— widnejn  twal  *mden- 
dlin  tal  clieb  jew  żwiemel. 

BANGUB—narcoticu  (medicina,  xorb) 
li  isaccar,  magħmul  mill  kanneb. 

Banian — mereanti  Indiani  li  jigger- 
rew  minn  pajjis  għall  ieħor,  li  ma  je- 
clu  katt  r  ebda  laħam ;  Eanian'day 
(għan-nies  tal  baħar),  dic  inhar  meta 
ma  jatuhomx,  ma  ilestulhomx,  laħam 
għall  icheL 

Banian  )  xorta  ta  bajtar  li  isir 

Banian  trbb/      fi-India  (ta  Ivant). 


Digitized  by 


Google 


6aN 


-bi 


^kP 


Banish  —  tcbecci  minn  art,  minn 
pajjis,  tesilja. 

Banishbii— minn  ichecci  (minn  art) 
minn  jesilia. 

B  ANisHM  BNT — esiliu . 

BANiSTER-il  ħadid  jew  injam  (bħall 
balavostri)  li  ican  hemm  mat-taraġ — 
rpar  ta  taraġ. 

Banjo — banġu,  strument  tad-dakk 
(bħal  chitarra)  b'sitt  cordi. 

Bank  —  xtajta  ta  xmara,  għolia, 
scoll;  banc  (fejn  jinżammu  il  flus)  The 
bank  of  England^  il  banc  tal  Inghil- 
terra;  ilie  savhujs  bank^  il  banc  (il  mon- 
ti)  ;  ile  kept  the  bankfor  halfan  hour  ; 
għamel  banc  (żamm  il  banc)  ta  nofs 
siegħa  (fill  logħob  tal  carti). 

Bankablb— -U  jistgħu  jircfvuha  fil 
banc,  jew  jiscontawha  fil  banc. 
Bank-bill— ara  bank-note. 

Bank-book— Ctieb  fejn  rufRciali  (in- 
nies  impiegati)  tal  banc  iniż^Ju  (jim- 
marcaw)  il  flus  li  daħiu  jew  jittieħdu 
minn  xi  ħadd. 

Bank-crbdit  —  permess,  sicurtà  li 
jatu  biex  wieħed  jiġbed  (jeħu)  xi  flus 
mill  banc. 

Banker— banchier. 

Bankinq  —  it-tràfcu,  1-affarijiet  tal 
banc. 

Bank-note— Carta,  nota,  biljett  tal 
banc  (carta  tal  flus). 

Bankrupt  —  fallut,  wieħed  li  ifalli, 
ma  icollux  biex  iħallas  il  contijet  (id- 
djun);  John  became  a  bankrupt^  Ganni 
falla  (iddichiara  falliment). 

Bankruptcy  —  falliment;  court  of 
bankrnjUy,  korti  tal  falliment. 

Bank  stook — sehem  (ta  flus)  fil  ca- 
pital  ta  banc. 

Banlibub  (bil  Francis  bonljeu)  art, 
territoriu  barra  mis-swar  (ta  belt) 
iżda  fil  limiti  (legali)  tal  belt. 

Bann— ara  Ban. 

Banner  —  bandiera,  insinja,  stan- 
dàrd. 


Banqubttb 
Banqubt 


Bannbrbd 
bandieri). 


collu  bandieri  (mimli 


l^ANNBRBT— grad  ta  Cavalier  li  jin- 
tgħata  fuk  il  camp  tal  batta|[ja  stess 
lill  xi  ħadd  li  icun  wera  xi  ħila  cbira 
(liil  xi  ħadd  valorus)  ;  alfier. 

Banndrol— ara  Bandrol. 

Bannook— ftira  magħmula  bit-tkiek 

tax-xgħir  msajra  fuk  gradilja  tal  ħa- 

did  (tak  in-nar). 

BANNsUnedijet,  li   isiru  fil    cnisia 

Bans  jkabel  ma  jiżżewweġ  xi  ħadd. 

Banqubt — banchett,  festa,  stedina 
(għall  ichel) ;  tistieden  għall  ichel. 

Banqubtbr— wieħed  li  jati  il  ban- 
chetti,  li  stedin  etc. 

BANQUETiNG-HousB—dar  (sala^  tal 
banchetti,  tal  ichel. 

\  mogħdija,passaġġ,ban- 

china,     għolia    wara 

ħajt  (sur)  minn  fejn 

jisparaw  dawc  li  icu- 

nu  assediati. 

Bansheb  —  fatàt,  ħares    (li  għan- 

dhom  l-Irlandisi^,    il  ħares  tad-dar, 

hecc  msejjaħ  mill  Irlandisi. 

Bantam— tigieġa,  ta  razza  zgħira 
hecc  msejħa  għaliex  mnissla  minn 
Dantam  (fil  gzira  ta  Gava). 

Bantbr— tiċċajta,  tagħmel  zuffiet- 
tata  lill  xi  ħadd;  zuffiettata,  ċajta, 
ħlieka. 
Bantering— ċajt,  zuffiet. 
Bantino-systbm — is-sistema,  il  għaj- 
xien  (1-ichel),  scond  il  metudu  ta  Dan" 
ting,  biex  wieħed  ma  irabbix  xaħam, 
ma  jisminx. 

Bantlinq— tarbija,  tifel  żgħir,  tal 
fiskija,  trajbu. 

Banyan — xorta  ta  bajtar  li  isir  fl-In- 
dia. 

Baobad  —  siġra  tal  Africa,  I-acbar 
s'issa  magħrufa. 

BAPTi8M>-magħmudija. 

Baptismal— tal  magħmudija. 

Baptist  —  dac  li  jamministra  il 
magħmudija,  minn  igħammed. 

Baptistery  —  il  fonti  tal  magħmu* 
dija. 

Baptizb— tgħammed. 


Digitized  by 


Google 


BAL 


60- 


BAN 


Balustbr — balavostra. 
Bàlustbrbd— bil  balavostri. 
Bàlustradb  —  ringhiela  balavostri; 
balavustrata. 
Bam — takrieka. 

Bambino— (bit-Taljan)  Bambin,  Ge- 
8U  tarbija  fil  fsieki. 

Bamboo— bambu,  kasab  tal  banibu 
li  jicbru  fi-Indji  tal  Lvant,  u  pajjisi 
oħra  sħan. 

BAMBoozLB—tkarrak,  tgħallat,  tin- 
ganna. 

Ban— tnedija,  bandu,  proclama.saħ- 
ta,  scomunica,  interdizioni,  multa 
(ħlas  ta  flus);  tisħet ;  musulina  rkieka 
li  issir  mill  ħjut  tas-siġra  tal  Banana. 

Banana  —  banana,  siġra  ta,  werak 
cbar,  li  tati  frott  (egħnieked)  tajjeb 
wisk  għall  ichel  u  sustanzius,  ticber 
fil  pajjisi  sħan. 

Banal — baxx  (post)  vili,  vulgari. 

Banco  —  (bit-Taljan)  banc  (1-actar 
tal  Imħalfin). 

Band— rabta,  biċċa,  faxxa  tarbit; 
katgħa,  ġabra,  cinturin  ta  rota  ta 
macna  ;  salt  nies  fiimchien  ;  a  band  of 
robbers^  cumpanija  ħallelin;  banda  (nies 
tad-dakk)  a  military  or  regimental  band, 
banda  tar-Biġment. 

Bandaob— faxxa»  rbit  bil  faxex  għall 
xi  ferita  jew  csur;  snspensory  bandage^ 
sospensoriu,  rbit  jew  giem  għal  dawc 
li  icunu  bżawi ;  head^bandage^  turbant, 
faxxa  marbuta  mar-ras  (mal  ġbin). 

Bandbox— caxxa  (ħafifa)  tal  cpiepel. 
^  BANDBAU,pIuraI  Bandbaux  (bil  Fran- 
ois  bandà)  faxxa  tar-ras,  għamàd. 

Bandblbt— faxxa,  strixxa,  guarniċa 
żgħira. 

Bandbrolb— bandarola  (bandalora), 
bandiera  tawwalija  bħall  fiamma. 

Bandicoot  —  ġurdien,  far  cbir  tal 
India  li  jusawħ  għall  ichel. 

Bandit    )ħalliel,  assassin,   kattiel, 

Banditts  j     bri  ganti. 

Bandlb  —  ohejl  Irlandis  ta  żewġ 
piedi. 

Bandblbt — faxxa,  guarniċa. 

Bandog — chelb  cbir  li  jinżamm  mar- 
bot  (b'catina),  bulldog. 


Bandolbbr  —  ic-cinturin  tal  ixcu- 
betta  (biex  wieħed  iżomma  imdendla 
fuk  spaltu) ;  dawc  il  boros  żgħar  tal 
gild  jew  injam,  mimlijin  bil  porvli 
(jew  scrateċ  iccargati)  li  icollhom  il 
caċċaturi  jew  is-suldati  biex  jisparaw. 

Bandolinb  —  pumata,  mantichilja 
bil  gomma  biex  iżżomm  ix-xagħar  tar- 
ras  lixx  u  fil  kagħda  li  trid. 

Bandorb  —  xorta  ta  liuto  antic. 

Bandrol  —  bandiera  żghira  jew 
fiamma. 

Bandsbian— dakkak,  ragel  li  idokk 
fil  banda. 

BANDY->bastun,  għuda,  lasta  mil- 
wija  fit-tarf  biex  tati  biha  fiMogħob 
tal  ballun  ;  titfa  I'hawn  u  I'hinn. 

Bandy-lbqgbd — b*riġlejh  mgħawġa 
(ħnejja). 

Banb— velenu,  causa  fatali,  causa 
tal  mewt ;  kirda,  rvina  marda  fin- 
ngħaġ;  ratt's  banb— arsenicu. 

Banbbbrry  —  pianta,  ħaxixa  vele- 
nusa. 

Banbful  —  tal  kirda,  terribli,  ta 
ħsara  cbira,  tal  mewt. 

Banbpully— b'mod  li  jekred,  li  jok- 
tol,  li  igib  il  mewt,  pesta  etc. 

Banbpulness  —  għamil  tal  kirda— 
mewt,  rvina,  ħsara  cbira  tal  biża  etc. 

Banewort  ~  il  belladonna,  pianta, 
(mhix  dic  tal  ksari),  velenu  cbir). 

Bang  —  tisbita  ;  issabbat ;  do  not 
bang  t/ie  door  next  time ;  is-sabbatx  il 
bieb  darb'oħra. 

Banglbs— ċriechet  cbar  (bħal  ċap- 
petti)  li  jilbsu  ma  dirgħajhom  (u  ri^- 
lejhom)  biex  jiżżejnu  xi  nies  tal  India 
u  tal  Africa. 

BANGLB-EARS'-widnejn  twal  *mden- 
dlin  tal  clieb  jew  żwiemel. 

Bangub— narcoticu  (medicina,  xorb) 
li  isaccar,  magħmul  mill  kanneb. 

Banian — mercanti  Indiani  li  jigger- 
rew  minn  pajjis  għall  ieħor,  li  ma  je- 
clu  katt  r  ebda  laħam  ;  Banian-day 
(għan-nies  tal  baħar),  dic  inhar  meta 
ma  jatuhomx,  ma  ilestulhomx,  laħam 
għall  ichel. 

Banian  )  xorta  ta  bajtar  li  isir 

Banian  trbb/      fl-India  (ta  Ivant). 


Digitized  by 


Google 


6Aii 


-^i- 


ĠAI^ 


Banisħ  —  tchecoi  minn  art,  minn 
pajjis,  tesilja. 

BANiSHBR->minn  ichecci  (minn  art) 
minn  jesilia. 

Banishmbnt— esiliu. 

Banister  -  il  ħadid  jew  injam  (bħall 
balavostri)  li  ican  hemm  mat-taraġ — 
rpar  ta  taraġ. 

Banjo — banġu,  strument  tad-dakk 
(bħal  chitarra)  b*sitt  cordi. 

Bank  —  xtajta  ta  xmara,  għolia, 
scoll;  banc  (fejn  jinżammu  il  flus)  Tlie 
bank  of  England,  il  banc  tal  Inghil- 
terra;  ihe  aavings  bank^  il  banc  (il  mon- 
ti)  ;  He  kept  the  ba:nkfor  halfan  hour  ; 
għamel  banc  (żamm  ii  banc)  ta  nofs 
siegħa  (fiil  logħob  tal  carti). 

Bankablb— li  jistgħu  jircfvuha  fil 
banc,  jew  jiscontawha  fil  banc. 
Bank-bill— ara  bank-notb. 

Bank-book— Ctieb  fejn  rufficiali  (in- 
nies  impiegati)  tal  banc  iniżżlu  (jim- 
marcaw)  ii  fius  li  daħlu  jew  jittieħdu 
minn  xi  ħadd. 

Bank-crbdit  —  permess,  sicurtà  li 
jatu  biex  wieħed  jiġbed  O^ħu)  xi  flus 
mill  banc. 

Banker— banchier. 

Banking  —  it-tràfcu,  1-afifarijiet  tal 
banc. 

BANK-NOTE—Carta,  nota,  biljett  tal 
banc  (carta  tal  flus). 

Bankrupt  —  fallut,  wieħed  li  ifalli, 
ma  icoUux  biex  iħallas  il  contijet  (id- 
djun);  John  became  a  bankrupt,  Ġanni 
falla  (iddichiara  falliment). 

Bankruptcy  —  falliment;  court  of 
bankrnpty^  korti  tfiJ  falliment. 

Bank  stock — sehem  (ta  flus)  fil  ca- 
pital  ta  banc. 

Banlibub  (bil  Francis  bonljen)  art, 
territoriu  barra  mis-swar  (ta  belt) 
iżda  fil  limiti  (legali)  tal  belt. 

Bann— ara  Ban. 

Banner  —  bandiera,  insinja,  stan- 
dàrd. 

Bannbrbd  —  collu  bandieri  (mimli 
baudieri). 


Banqubttb 
Banqubt 


Bannerbt— grad  ta  Cavalier  li  jin- 
tgħata  fuk  il  camp  tal  batta][ja  stess 
lill  xi  ħadd  li  icun  wera  xi  ħila  cbira 
(lill  xi  ħadd  valorus) ;  alfier. 

Banndrol— ara  Bandrol. 

Bannook— ftira  magħmula  bit-tkiek 
tax-xgħir  msajra  fuk  gradilja  tal  ħa- 
did  Cfuk  in-nar). 

Banns)  tnedijet,  li   isiru  fil    cnisia 
Bans  jkabel  ma  jiżżewweġ  xi  ħadd. 

Banqubt — banchett,  festa,  stedina 
(għall  ichel) ;  tistieden  għall  ichel. 

BANQUBTBR—wieħed  li  jati  il  ban- 
chetti,  li  stedin  etc. 

BANQUBTiNa-HousB— dar  (sala^  tal 
banchetti,  tal  ichel. 

^  mogħdija,pas8aġġ,ban- 

china,    għolia    wara 

ħajt  (sur)  minn  fejn 

jisparaw  dawc  li  icu- 

nu  assediati. 

Bansheb  —  fatàt,  ħares    (li  għan- 

dhom  1-Irlandisij,    il  ħares  tad-dar, 

hecc  msejjaħ  mill  Irlandisi. 

Bantam— tigieġa,  ta  razza  zgħira 
hecc  msejħa  għaliex  mnissla  minn 
Bant-am  (fil  gzira  ta  Gava). 

Bantbr— tiċċajta,  tagħmel  zuffiet- 
tata  lill  xi  ħadd;  zuffiettata,  ċajta, 
ħlieka. 
BANTERiNa— ċajt,  zuffiet. 
BANTiNa-SYSTBH — is-sistema,  il  għaj- 
xien  (I-ichel),  scond  il  metudu  ta  Dan-- 
ting^  biex  wieħed  ma  irabbix  xaħam, 
ma  jisminx. 

Bantlino— tarbija,  tifel  żgħir,  tal 
fiskija,  trajbu. 

Banyan— xorta  ta  bajtar  li  isir  fl-In- 
dia. 

Baobad  —  siġra  tal  Africa,  I-acbar 
s*issa  magħrufa. 

BAPTisM>-magħmudija. 

Baptismal— tal  magħmudija. 

Bai>tist  —  dac  li  jamministra  il 
magħmudija,  minn  igħammed. 

Baptistery  —  il  fonti  tal  magħmu- 
dija. 

Baptizb — tgħammed. 


Digitized  by 


Google 


BAR 


-  Si  - 


BAtt 


Bab — virga,  lasta,  stanga,  saccara, 
Bcoll  ta  quasi  wiċ4  l-ilma — barra,  il 
post  magħluk  bi  sticcat  (b'rixtellu) 
nl  korti  għall  ħati,  jew  fxi  ħanut; 
banc  ta  ħanut  tax-zorb  ;  timpedixxi, 
ma  tħallix,  bar  ihe  door,  ghamel  li 
stanga  fil  bieb,  (saccar),  1  har  ihis, 
ma  nħallix  li  isir  dan. 

Bab-kebpbr  —  dac  li  icun  wara  il 
banc  fxi  ħanut  tax-xorb. 

BAB-MAiD-^il  mara  li  tcun  wara  il 
banc  tbieħ  ix-xorb,  birra  etc.  fxi  ħa- 
nut. 

Bab-boom  —  il  camra  (ħanut)  fejn 
wi^ed  imur  biex  jixrob  xi  tazza  bir- 
ra  etc. 

Barb— leħja,  jew  xi  ħaġa  li  tixbaħ 
(bħal)  leħja;  il  pU  li  icun  hemm  fuk 
xi  werak ;  il  gargi  ta  sunnara,  alabar- 
da,  vleġġa  etc. 

Barb— Żiemel  f[errej  (tat-tiġrija) ; 
żiemel  imnissel  mmn  Barbaria  (Àfrica 
ta  fuk). 

Babbaoan— fortizza,  sur  barra  mill 
bieb  tal  belt,  jew  kuddiem  castell,  ac- 
tarx  kuddiem  il  bieb  jew  id-daħla. 

Babbabian — bniedem  kalbu  ħażina, 
bla  ħniena,  chiefer,  crudil,  salvaġ:} . 

Babbabio— li  juri  il  barbarismu. 

Babbabism— barbarismu  (fil  gram- 
màtca)  għamla,  forma  ta  cliem  li  ma 
icuqx  imkiegħed  chif  imissu,  scond 
chif  titlob  il-lingua  (l8ien);--ħruxija, 
għamil  ta  kalb  ħażina  jew  ta  bniedem 
aħrax  injuranti  chiefer. 

Babbabity— ħruxija,  chefrija. 
Babbabizb— tħarrax ;  tagħmel  chie- 
fer ;  tagħmel  ħruxija,  chefrija. 

Babbabous— Aħrax,  chiefer,  aħrax 
iebes  fil  cliem,  jew  li  mhux  scond  il 
ħlewwa  tal  Isien  (lingua)  li  wieħed 
jitchellem. 

Babbabously  —  b'  mod  aħrax  jew 
chiefer. 

Barbarousness — ħruxija,   chef rija. 

Babbaby  apb  —  xadin  ta  Barbaria, 
bla  demb,  mans  quiet  ħafna. 

Babbatb  )  bil  leħja,  bil  gargi,  (bħas- 

BabbatedJ    sunnara). 


Babbb— libisa  tal  gild  li  biha  il  Oa- 
valieri  chienu  ilibbsu,  jew  igħattu  il 
gisem  taż-żwiemel  tagħhom  fil  guer- 
ra  ;  dic  il  biċċa  għażel  li  icollhom  is- 
sorijet,  u  in-nisa  romol  ma  dwar  wiċċ- 
hom;  sparàr  minn  fuk  ħajt  (cint) 
ta  fortizza. 

Babbeoue  —  ħanżir  jew  ghendus 
mixwi  sħiħ;  tixwi  (annimal). 

Babbed— bil  gargi  (bħas-sunnara) 
armat,  a  harbeb  steed;  żiemel  tal  guer- 
ra  armat,  micsi  jew  mgħotti  bil  gild 
JQW  ħadid,  lest  għall  cumbattiment. 

Babbel — ħuta  li  tixbah  il  Ihudi;  la- 
ħam  żejjed  f  ħalk  ta  żiemel. 

Babbellatb— billeħja  ta  lanzit  ka- 
sir  u  iebes. 

Babbeb — barbier,  minn  ikaxxar  il 
leħja  u  jakta  ix-xagħar. 

Babbeb-subgbon  — wieħed  li  (dari) 
chien  iservi  ta  barbier  u  ta  tabib. 

Babber  monqeb  —  wieħed  li  issibu 
dejjem  fil  ħanut  tal  barbier,  wieħed  li 
iħobb  iżomm  ruħu  pulit. 

Babbbrry  —  siġra  żgħira  (pianta) 
bix-xewC)  tagħmel  bħal  coċċi  tal  kroU, 
ticber  fix-xkuk  tal  blat ;  il  coċċi  (il 
frott)  ħomor,  karsin  tas-siġra  stess 
(tal  Barberry), 

Babbbt  — isem  ta  għasfur  li  għandu 
munkaru  u  dufrejh  bħal  tal  pappa- 
gall,  Jinsab  fil  pajjisi  sħan  (tat-tropi- 
ci) ;  cbelb  bil  pil  twil  u  mgigħed. 

Babbettb— għolja  minn  fejn  jispa- 
raw  il  canun  (fxi  fortificazioni). 

Babbioan— ara  Babbacan. 

Babbule  —  leħja  żgħira  (b'  xgħar 
rkik  ferm). 

Baboabolle  —  barcarola,  għanja, 
(cant,  għana)  li  icantaw  in-nies  tal 
gondli  ta  Yenezia. 

Babd— poeta;  wieħed,  bniedem  Cel-. 
ticu  (min  Wales)  li  ikabbel  u  icanta 
fuk  id-dakk  tal  arpa. 

Bard— katġħa  laħam  tal  majjal  im- 
mellaħ  (bacon)  bix-xaħam,  grass. 


tal  biirdiy   tal   poeti  jew 
tal  poesii  tagħhom;  mic- 
tub  minn  poeta. 
Babdism— it-tagħlim  u  il  massimi 
tal  banli  (tal  poeti). 


Babdio 
Babdish 


Digitized  by 


Google 


feAħ 


68- 


hAii 


BARB—għeriymnażża  (micxuf)  mħux 
mgħotti ;  mhux  mżejjen,  fkajjar,  ba- 
tut,  sprovvist,  l-unicu  biss ;  tnażża ; 
hare'footedj  ħafi;  bare-headed^  xuxa; 
bare  of  money^  xott,  bla  flus  ;  bare  of 
clothes,  mcewlaħ,  liebes  ħażin,  mchit- 
tef ;  this  is  t/ie  bare  truUi  din  hi  il  pura 
verità ;  he  has  been  coudemned  xipon  a 
bnre  smpicion,  chien  iccundannat  fuk 
semplici  suspett,  (fuk  suspett  biss) ; 
to  lay  bare,  tnażża,  iżżarma,  ticxef. 

Barbback— għeri  (fuk  dahar  iż-żie- 
mel  bla  sarġ  xejn). 

•     Barbbonbd  —  għadam  waħdu,  nie- 
xef  għuda,  b*mod  li  jidher  il  għadam. 

Barbfaobd  — bill  wiċċ  micxuf,  sfac- 
ċat,  tost,  wieħed  b'wiċċu  minn  kud- 
diem,  li  ma  jistħix. 

Barbfacbdly — bill  wiċc  tost  collu, 
bla  mistħija  xejn. 

Barbfaobdnbss— tustaġni. 

Barbfoot     \  V   g 

BarbfootbdJ 

Barbgb — barix,  drapp  fin,magħmul 
(minsuġ)  bis-suf  u  il  ħarir  jew  tajjar. 

Barb-ħandbd — b*idejh  micxufa  (bla 
inguanti). 

JJarbhbadbd— b'rasu  micxufa,xuxa. 

Barblbqobd — b*riġlejh  barra,  b'rig- 
lejh  micxufin. 

Barepioked  —  immexmex  sal  għa- 
dma;  għadam  biss. 

Barbbibbbd — micxuf,magħlub  ferm» 
custilji  biss. 

Barbt — berritta  ta  Iskof  jew  Car- 
dinal. 

Baroain-— cuntratt,  accordiu,  patt 
fil  bejgħ  jew  fix-xiri,  he  is  sare  to  bar' 
gain  for  iliat  horse,  jiccorda  sgur  f  dac 
iż-żiemel;  /  boitght  t/ie  home  a  good 
bargain ;  xtrajt  id-dar  bir-rħis  ;  (xtraj- 
ta  b*xejn)  ghamilt  negoziu  tajjeb.  To 
meetwith  a  good  bargain,  tixtri  xi  ħaġa 
bir-rhis;  issib  xi  ħaġa  rħisa  għall  idejc; 
/m?  gave  him  a  toaich  into  t/ie  bargain, 
tah  arloġg  b*xejn  (tah  arloġġ  minn 
fuk)  Let  ns  stinke  vp  a  bargain^  ejja 
nagħmlu  patt,  niftehmu. 

Baroaineb  — dac  li  jaccetta,  li  jok- 
għod  għall  cuntratt,  għall  patt,  għall 
ftehim  fnegoziu  etc. 


Baroainbr— dac  li  jagħmel  il  patt, 
il  cuntratt,  dac  li  jiccorda  f  negoziu. 

Bargb  -—  barcnn,  puntun,  gondla, 
dgħajsa  (mżejna),  id-dgħajsa  jew  lanċa 
tal  ufficial  cmandant  ta  abbord  (ta  ba- 
stiment  tal  guerra) ;  dgħajsa  jew  lanċa 
bil  pàssiggieri  u  oggetti  rmuncata 
minn  lanċa  oħra  li  taħdem  bin-nar. 

Bargbman  —  ir-ragel  tad-dgħajsa 
jew  gondla  li  imixxi  il  bargb  (ara). 

Bargbhaster— sid,  jew  dac  li  imixxi 
il  BARGB  (ara). 

Barilla — pianta,  siġra  (ħaxixa)  li 
ticber  fi  Spanja  u  li  irabbuha  ghar- 
rmied  li  tati  li  minnu  jagħmlu  I-aħjar 
alcali  (soda  jew  potassa). 

Barillbt— tamburett,  caxxd,  għam- 
la  ta  cilindru,  (tawwalja)  għall  molla 
ta  arloġġ. 

Bar-iron— virghi  tal  ħadid,  ħadid 
tal  virghi  għax-xogħol. 

Baritonb  —  baritonu,  cantant  li 
għandu  leħen  bejn  tenur  u  baxx; 
isem  ta  strument  tad-dakk  bħal  sacs 
żgħir. 

Babiuh— bariu,  metal  li  jeħduh  mill 
Baryta  (ara). 

Bark     )  barc,  bastiment  (żgħir)  tal 

Barqub)  klugħ  bi  tliet  arbli. 

Bark— koxra  Ctas-siġra) ;  Peruvian 
bark,  china-china;  tcmner's  bark^  koxra 
għall  conza;  Caribbean  bark ;  china, 
china  tal  Oammajca ;  tkaxxar,  tneħħi 
il  koxra. 

Bark — tinbah;  to  bark  at  a  person^ 
tgħajjar  bniedem;  to  bark  at  the  moon ; 
tħambak  għal  xejn. 

Bark  barbd— bla  koxra,  mkaxxar, 
mnażża  mil  koxra. 

Barkbr— nebbieħ,  dac  li  jinbaħ;  li 
ikaxxar,  jeħu  il  koxra  tas-siġar. 

Barkbry-^  conzerija. 

Barking — tkaxxir  (tas-siġar);  nbieħ; 
barking  dogs  seldom  bite;  il  chelb  li 
jinbaħ  ma  jigdimx. 

BARKY—tal  koxra,  jew  li  fih  il  koxra, 
collu  koxra. 

Barlby  —  xgħir;  pot  barleiu  xgħir 
midrus,  bla  ħliefa;  pearl  barley,  perl 
barley. 

Barlby-brakb— logħba  (Inglisa)  tar« 
raħħala  li  jilgħabu  billi  jiġru  dwar  li 
mniezel  tax-xgħir. 


Digitized  by 


Google 


6Alt 


-bi- 


feAU 


Barmbcidb 
Barmaoidb 


Barlby-broth— Boppa,  brodu  (tisjir) 
biz-xgħir;  birra. 

Barlby-gorn— xgħira;  terz  ta  pul- 
zier. 

Barlby-mbal— tkiek  tax-xgħir. 

Barlby-mill — mitħna  tax-xgħir. 

Barlby-mow  —  maħżen,  post  fejn 
jaħżnu  ix-xgħir  maħsud  ;  gożż,  mun- 
zell  xgħir. 

Barlby-suoar  —  żoccor  mgħolli  sa 
chemm  isir  bħal  ħġieġ  (li  jitfarrac.) 

BARLBY-WATBR—ilma  tax-xgħir. 

Barm— ħmira. 

Barmy — li  fih  il  ħmira. 

mhux  veru,  li  ma  jeais- 
•     8tix,mhux  reali,  im- 
maginariu. 

Barmaid— il  mara  li  is-servi  fil  banc 
ta  ħanut  tax-xorb. 

Barmastbr— suprintendent,  cap  tal 
minieri. 

Barn— maħżen  tal  kamħjew  għall 
bhejjem,  dar  camra  fejn  jahżnu  il 
kmuħ;  taħżen  il  kamħ. 

Barnaclb— coċċla;  dic  li  ticber  mac- 
ċan  tal  bastimenti  ecc. 

Barnaclbs — tnalja  tan-nagħala  taż- 
iwiemel,  li  jorbtulhom  ma  mnifsejhom 
sa  chemm  ineghluhom ;  morsa  tal  vi- 
trari ;  coċċh*. 

Barograph  —  barotnetru,  strument 
biex  bihjaraw  it-tibdil  tal  pressioni 
tal  aria. 

Barnolooy— ix-xienza,  li  studiu  tal 
pis,  tal  użin. 

Barombtbr— barometru. 

BAROMETRiOAL^tal  barometru,  jew 
magħmul  mil  barometru. 

Baron— baruni;  titlu,  grad  ta  no- 
biltà  (ta  bniedem  nobbli)  I-ankas  wie- 
ħed  fost  ittituli  (jew  il  gradi)  tan-no- 
biltà  Inglisa. 

Baronaqe— barunija;  il  corp  tal  ba- 
runijet  collha. 

Baronbss — barunissa. 

Baronbt — barunett,  grad  ta  unur 
ereditariu,  waxa  dac  ta  baruni. 

Baronetaqe — il  corp  tal  barunetti 
colln;  il  grad  ta  baroncin. 

Baronbtoy — id-dinjità  ta  barunett. 


Baronial — ta  baruni. 

B  arony  — barunija. 

Baroque— barocc;  stil  barocc,  di- 
sinn  li  fih  actarx  bosta  tlellix  u  gost 
fUt. 

Barosoope  —  baroscopiu,  barome* 
tru. 

Barouohe  —  carrozza  għal  tnejn 
(b'zewg  postijet)  b'erba  roti  u  bis- 
sakaf  (iccelu)  mantici  jintrafa  u  jit- 
nizzel. 

Bar-post— zkuk,  pilastri  li  jitwah- 
hlu  fid-daħla  ta  għalka  ecc.  bħala  si- 
njali. 

Barquantine  —  bergantin,  basti- 
ment  zgħir  tal  kluħ,  bi  tliet  arbli; 
bark  zgħir. 

Barraoan  —  drapp  oħxon  utiek 
minsu>v  mix-xgħar  tal  gemel. 

Barraok  >      quartier  tassuldati, 

BarRAOKS)  harrichs. 

Barrackmaster  —  is-suprinten- 
dent,  ir-ragel  li  jeħu  ħsieb  il  quartier 
tas-suldati. 

Barraguda— isem  ta  ħuta  cbira. 

Barras— raża  li  toħroġ  mis-siġra 
tal  abjad. 

Barrator— wieħed  li  igib  li  ikankal 
il  ġlied. 

Barratrous— ħati  tat-tkankil  tal 
ġlied. 

Barratry— is-sengħa  ta  dac  li  igib 
ikankal  il  ġlied,  il  custiohijet  (fil  kor- 
ti),  I-actar  iżda  bejn  in-nies  tal  baħar. 

Barrel— barmil,  bittija,  canna  ta 
xcubetta. 

BARREL-BELLiED—wieħed  H  għandu 
żakku  cbira,  bhal  barmil. 

Barrel-bulk— (chelma  tal  baħar) 
ħames  piedi  cubu. 

Barrelled— li  għandu  barmil  jew 
canna  (ta  xcubetta). 

Barren-- ħawli,  niexef,  magħlub. 

BARREN-SPmrrED — ta  8piritu,ta  ani- 
mu  żgħir. 

Barrbt— berritta  tal  kassisin  jew 
tal  militari  (suldati,  fizziali  etc.) 

(barricata,  armar,  for- 
tificazioni  chif  tcun 
tcun,I-issirmalajr  biex 
ma  tħallix  il  għadu 
igħaddi  il  kuddiem. 


Digitized  by 


Google 


6Ali 


66  — 


BAS 


Barrier— ħajt,  BĠr,  eticcat  jew  rix- 
tellu  biex  juru  jew  ma  iħallux  li  wie- 
ħed  igħaddi. 

Barrinq— ta  barra  minn. 

Barrister— avucat. 

Barrow— gożż  trab,  xaħx,jew  ħam- 
rija  li  dari  chienu  igbezzu  fuk  xi 
kabar. 

Barrow— caxxa,  bħal  mejjiila  li 
jerfgħuhażewġt  irgiel;carret(a  żgħira, 
wheel'barrow,  carretta  b'rota  waħda 
li  imixxiha  wieħed. 

Barrow— ħanżir,  majjal  msewwi. 

Barrult— (fl'armi  tal  cunjomijet) 
maksum,  mifrud  min-nofs,  minn  tarf 
għall  ieħor. 

Barrt  (fl'armi  tal  cunjomijet  etc) 
maksum,  mifrud  min-nofs,  minn  tarf 
għall  ieħor  f  ħafna  jew  f  bosta  strixxi 
mizbugħin  jew  ta  culuri  differenti. 

Bar-SHEAR— biċċa  għodda  (mkase) 
biex  jaktgħu  biha  il  virghi  tal  ħadid, 
azzar  etc. 

Bar-shot — balla  doppia,  jew  żewġ 
balal  magħkudin  (marbutin  flimchien 
f  biċċa  virga  tal  ħadid,  jew  biċċa  virga 
tal  ħadid  b*zewġ  balal,  waħda  f  cull 
tarf). 

Bart  —  abbreviazioni,  taksira  tal 
chelma  baronet. 

Barter  ^  partit,  bidla,  negoziu  ; 
tpartat,  tibdel,  tinnegozia. 

Bartizan— turretta,  gardiola  żgħi- 
ra  li  icun  hemm  maħruġa  il  barra  f  xi 
sur,  f  xi  fortificaziopi. 

Barton— fartijet,  il  proprietà  ta 
xi  sinjur,  ir-renta  ta  sinjur,  (beni, 
castelli  etc.) 

Barwood  —  injam  li  jati  żebgħa 
ħamra,  igibuh  mill  Africa. 

Bartta— trab  abjad  li  jeħdu  min- 
nhu  il  barium,  I-itkal  fost  il  ħaġar. 
•  Barttone  —  baritonu ;  strument 
bħal  viola  b'sitta  jew  b'sebgħa  cordi,  li 
jindakku  bl-arc,  u  b'xi  għaxar  cordi 
(jew  actar)  taħt  dawn  (tal  azzar)  li 
jmdakku  bis-swaba  fuk  il  mancu. 

Basal— tal  basi,  tal  kigħ. 

Basalt  —  basalt,  gebla  ta  culur 
Bcur. 


Basaltic— tal  basalt,  jew  magħmul 
mill  basalt. 

Bascinbt— elmu  tond  (bla  viżiera) 
li  chienu  jilbsu  fl-antic  is-suldati  In- 
glisi. 

Base— baxx  fil  prezz  jew  fin-nisel, 
jew  fil  post  jew  fil  condizioni ;  ta  min 
ma  jiccsdculahx,  vili,  baxx  mill  leħnu 
(ta  leħen  baxx) ;  basi,  il  post  fejn  fuku 
titwakkaf  ħaġa  (colonna,  ħajt);  il  post 
tat-tluk  ftiġrija,  fortificazioni,  post 
fortificat  minn  fejn  jitilku  biex  jic- 
cumbattu  in-nies  ta  armata  (is-sulda- 
ti)— basi  (fil  chimica)  bħal  soder,  po- 
tassa  etc. 

Base-ball  —  logħba  bil  ballun  li 
jilghabu  wisk  fli  Stati  Uniti  (I-Ame- 
rica). 

Base-born— ta  nies  baxxi,  mwie- 
led  min-nies  baxxi ;  vih',  ordinariu. 

Base-bred— ta  razza  ta  nisel  baxx, 
vili. 

Base-court — il  bitħa  ta  .  wara,  il 
mandra,  il  għalka  li  icun  hemm  ma 
dar,  għan-naħa  ta  wara. 

Basel — gild  ta  ngħaġa  iccunzat. 

Baseless— bla  pediment. 

Baselt— vilment. 

Basement — I-ewwel  pian  ta  dar. 

Baseness— viltà. 

Basenet— ara  Bascinet. 

Base  string— corda  I-actar  baxxa 
ta  violin,  ta  contrabaxx  etc. 

Base-violI     .  , 

Bass-viol/  ^'^'* 

Bases— plural  ta  basis  (ara). 

Bashaw— baxa;  ragel  cburi,  tirann. 

Bashful— mistħi,bezziegħi,Ii  mhux 
cert,  titubant,  magħmul  għalih.  i 

Bashfullt— bil  mistħija. 

Bashfulness— mistħija. 

Basui-bazouk  (akra  baai  bazuc) 
bażi  bażuk,  suldat  volontariu  (mhux 
ingaġġat  jew  mhux  regolari)  fl*armata 
Torca. 

Basic— (fil  chimica)  li  iservi  bħala 
basi. 

BASiL—ħabak ;  dio  il  chisra,  żur- 
żieka  fejn  jispiċċa  ix-xifer  (fejn  jakta) 
ta  scarpell,  furmatur,  ċana  etc;  is- 
sonn  f ix-xifer  ta)  biċċa  għodda  li  tak- 
ta  (bħal  furmatur  etc.) 


Digitized  by 


Google 


BAS 


—  56  — 


BAS 


Basilar  )  li  iservi  ta  basi,  ta  pe- 
BXsiLARTl     diment  etc. 
Basilioa— baBiloa,  cadidral. 

Basiugon  —  baBilcu,  xorta  ta  un- 
guent. 

BASnJSE — basilisc  ;  annimal  (li  jis- 
semma  fil  ħrejjef)  ta  cobor  liema 
bħalu,  ta  oobor  li  iwahħax ;  xorta  ta 
gremxula  li  għandha  bħal  għalla  fuk 
raBha ;  basiliBC,  xorta  ta  canun  cbir. 

BASiL-WEED—ħabak  salvaġġ. 

Basin  —  friscatury  bacir,  recipient 
ghall  ilma;  cheffa  ta  miżien ;  dic  I-art 
collha  li  minnha  jew  minn  fukha 
tgħaddi  ix-xmara ;  (kiegh  ta  xmara); 
biċċa  metall  (fil  chimica)  dac  li  jit- 
ħallat  ma  zi  acidu  biex  isir  melħ ; 
tiffonda,  tagħmel  il  pedament,  tkie- 
għed  il  bidu  ta  ħaġa  (beni  etc.) 
That  was  a  base  action,  dic  chie- 
net  azioni  viliy  hexoare  of  base  coin, 
okgħod  attent  minn  xi  flus  foloz  (li 
ma  fihomx  deheb  jew  fidda  biÀżejjed); 
baàe  gold,  deheb  baxx;  I  thought  he 
was  a  baae  bom  boy,  ħsibt  li  hu  xi  ti- 
fel  ordinariu  (vili  etc);  baae  viol,  vio- 
lincelljew  viola. 

Basinbd— magħluk  f  bacir. 

Basis  —  il  basi,  principiu,  lewwel 
xogħol,  pediment  ta  colonna  (zooclu) 
jew  ta  fabbrica  (dar  etc.) 

Bask  —  tnixxefy  tkarkac,  tbascat, 
tisħon  jew  issaħħan  fix-xemx  jew  bin- 
nar. 

Basest  —  koffa  żgħira,  bixchilla, 
gewlak ;  basket-full,  mimli  bixchilla 
jew  mimli  gewlak. 

Baskbt  fish— xorta  ta  ħuta. 

Baskbt  hilt— -dic  il  biċċa  mnejn 
takbad  ix-xabla,  li  tcun  maħduma 
bħal  kasab  ta  koff^. 

Basket-hiltbd<— makbad  ta  xabla 
mahdum  bħal  kasab  ta  koffa. 

Baskbt-rod  —  virga  (għasluġ)  tal 
kfief. 

Baskinq-shark— xorta  ta  chelb  il 
baħar. 

Baslard— stallett  żgħir  fi  ħtiem  ta 
xi  sinjur. 


Basnet— ara  Bascinet. 

BaSQUE  — Isien  li  jitchelmuh  fl-arti- 
jiet  tat-truf  ta  Franza  u  ta  Spanja, 
għan-naħa  ta  baja  ta  Biscalja. 

Bas-reliep— Baxx  rilief. 

BaSS— ħasira  maħduma  bil  ġum- 
mar  ;  baxx,  (fil-leħen  jew  fit-ton)  con- 
trabaxx;  xorta  ta  birra  (morra),  Basa's 
ale,  il  birra  magħmula  minn  fabbri- 
cant  ta  dana  il  cunjom. 

BASSELissE^bil  medd  (ħajt  tal  in- 
sig)  orizzontali  (dritt). 

BaSSET— isem  ta  logħba  tal  carti. 

BaSSET-horn— clarinett  cbir. 

BaSSETTE)   viola,  violincell  żgħir; 

BaSSETTOJ       (tenur). 

Bass-horn— bassAn  (strument  bħal 
comu  ta  ton  baxx  ferm. 

Bassinet— nieka  (tat-trabi)  jew  tfal 
żghar)  mahduma  bil  għesieleġ  etc.  bit- 
tinda,  bil  għata  għal  fuk  ir-ras. 

BaSSOOK— ħasira  (ara  Bass). 

BaSSOON— bas8àn,8trument  tal  kas- 
ba  bħal  clarinett  etc,  baxx. 

BaSSOONIST— dac  li  idokk  il  bassdn. 

Bassorilievo— ara  bass  relief. 

BASSORiNE—bassora,  sustanza  (il- 
ma)  li  isBir  billi  tħallat  gomma,  alcool 
u  etere  (fl-ilma). 

BASS-RELiBF--baB8  rilief. 

Bass-viol— violincell. 

Bast— ħasira  jew  ħabel  maħdumin 
bil  ġummar  jew  bil  hjut  tal  koxra  ta 
certa  siġra. 

BaSTard— bagħal;  wieħed  mwieled 
minn  waħda  li  mhix  marbuta  biż- 
żwieġ;  tifel  (jew  tifla)  li  mhux  legitti- 
mu  (illegittimu) ;  (fil  geologia)  ħa- 
ġra  etc.  mhix  8a6a,  mhix  genwina  jew 
vera,  li  ma  tiBwa  xejn  (mhix  pre- 
ziusa). 

BaSTardizb  —  tiddichiara  illegitti- 
mu ;  tiffalsifica. 

Bartardwing — ir-rixiet,  minn  tlie- 
ta  sa  ħamsa  (il  primi)  li  icunu  fil 
ġwienaħ  ta  għasfur. 

BaSTardy— li  tcun  pastard  (bagħal) 
falsificat,  mhux.  genwin  jew  mnissel 
sewwa. 


Digitized  by 


Google 


BAS 


-  67  - 


BAT 


BaSTE— tħabbat,  tati,  issawwat  bil 
bastan ;  ixiarrab  bil  butir  jew  bix- 
xaħam  biċċa  laħani  etc.  li  tcun  tin- 
xtewa;  tħit  l'iuibasti,  tagħmel  l'imba- 
sti  fxi  libsa,   dublett  etc;  ixxellel. 

Bastile  )   fortezza,    castell    antic 

Bastille)  f  Parigi,  li  chien  iservi 
bħala  calzri  ghan  nies  ta  li  Stat,  li 
iġġarraf  mill  poplu  tis-sena  1789. 

BastinadbI  sawt;  swat  li  jatu  actarx 

BASTiNADo/it-Toroc,  u  in-nies  tal 
Lvant  b'bastun,  bħula  castig  lill  xi 
ħadd  fuk  il  kigħan  ta  sakajh ;  To  m- 
flict  hasionado  on.,.  tati,  ticcundanna 
għas-swat  fuk  il  kiegħiin  tas-sakajn. 

Bastino— -tixlil,  imbasta. 

Bastion— sur. 

BASTO~I-ass  tal  fjuri  fil  logħba  (tal 
carti)  il  quadiiillb  (ara) 


Baston 
Batoon 


bastun,  xifer  oħxon  (tond) 
li  icun  għaddej  maz-zocclu 
ta  colonna. 

Basyle— radicili  (fil  chimica). 

Bat— pala  tal  orickbt  (ara);  mazza 
jew  bastun  oħxon,  folja  tajjar  lesta 
għax-xogħol  tal  cutri  iccuttunati ;  biċ- 
ċa  madum  ;  farfett  il-Iejl. 

BAT-FowLER—caċċatur  tal  għasafar 
(tajr)  bid-dawl,  bil-Iejl. 

Bat-winq— fiamma  tal  gas  bħal  im- 
rewħa. 

B  ATATAS — patata. 

Batch— furnata  ħobs. 

Batb— ara  Abatb. 

Batbau  —  (bil  Francis  akra  baib) 
dgħajsa  twila  dejka;   puntun. 

Bath— banJĦ,  recipient  għall  ilma 
biex.tinħasel  fih;  tinnasel  fil  banju, 
tieħu  banju  ;  tati  banju  (fil  fotografla, 
argenteria  etc);  chejl  ta  Lhud. 

Batħ  (order  of  the)  — ordni  tal  Ban- 
ju;  ordni  (dignità)  Inglisa,  cavalierat 
li  fih,  jew  li  jicconsisti  fi,  tliet  classi  li 
huma  : — lewwel,  Knight  Grand  Cross 
of  Uie  Datli  (G.C.B.)  ;  it-tieni,  Knight 
Commander  of  the  liatli  (K.C.B.)  u 
it-tielet  (I-ankas)  Companion  of  tlie 
liath  (C.B.) ;  igħejdulu  tal  Banju,  il 
għaliex  biex  wieħedjatuħ  jew  idaħ- 
ħluhfdan  I-ordni  chienu  lewwel  igħad- 
dsuh  gewwa  banju  bħala  sinjal  ta  ri- 
nunzia  u  consacrazioni. 


Batħ-bun— pannozzu,  ħbejża  biz« 
zoccor  u'I  passulina. 

1?aTh-chair— siġġu  (pultruna)  bir- 
roti  għall  morda. 

Bathb  — tgħum,  tieħu  banju  fil  ba- 
ħar  —  tgħaddas,  ixxarrab  fl-ilma ;  — 
whydonHyou  come  to  bat/ief...  I  am 
afraid  because  I  cannot  swim,  yet\  għala 
ma  tigix  il  baħar  (tinħase',  tieħu  ban- 
ju)?.  Nibża,  għax  ghadni  ma  nafx 
ngħum  sewwa. 

BATHBR~dac  li  jehu  il  bmju. 

Bathinq— tal  għawm.  IlongforUie 
baUung  season,  għandi  mitt  sena  (iġri) 
jasal  żmien  il  għaum. 

Bathino-maohinb  -  caxxa,  bħal  cam- 
ra  tal  injam,  fuk  ir-roti  minn  fejn  tista 
tinżel  il  baħar  biex  tieħu   il  banju. 

Bath-mbtal— metall,  taħlita  ta  ram 
isfar  u  zingu. 

BATHOS—pateticu,  teneru  ;  niżla  fil 
chitba  jew  fid-discors  mis-seriu  għal 
vili  jew  għal  ħmerijiet. 

Bath-room— camra  tal  banju. 

Bathymbtry— is-sengħa  ta  li  scan- 
daljar,  li  tiscandalja,  li  tara  x*fond 
hemm  fil  baħar. 

Bathymbtrigal  —  li  għandu  x*jak- 
sam  fuk  il  fond  (chemm  hu  fond)  il 
baħar. 

BATiNO—Caia^iw^/Ii  tnakkas,  tneħ- 
ħi,  tħalli  jew  takta  barra. 

Batistb  —  (batista)  tela  batista, 
cambr^,  xokka  hecc  msejħa  minn 
Baptiste  (Francis)  li  għamilha  lewwel 
darba. 

Batlbt— marżebba  żgħira  biex  tħab- 
bat  biha  il  għażel  (il  biancheria). 

Batman— ragel,  servient,  (suldat)  li 
icollhom  cull  cumpannia  suldati  meta 
icunu  fuk  il  camp,  biex  jehu  ħsieb  tal 
aifarijiet  tal  chcina. 

Baton— bacchetta,  bastun  kasir  li 
icolihom  u  li  iżommu  f'idejhom  il  ma- 
rixxalli  (tal  armata)  sinjal  tal  grad 
li  għandhom ;  (fl-armi  tal  cunjomi- 
jet  etc.)  sinjal  li  wieħed  icun  illegit- 
timu  (bagħal). 

Batraohia— batrachi,  ordni  ta  am- 
fibi  li  ticcomprendi  (fiha)  żringijot  u 
rettili  oħra. 


8 


Digitized  by 


Google 


BAT 


—  68  — 


BAW 


Batraohian  — tal  ordni  tal  batraci 
(żringijet  etc.)  wieħed  (annimal)  minn 
dic  ir-razza  (tal  batraci). 

BATrtAOHOiD—li  għandu  għamlata 

żrinġ.  .,     ,.  j      XI 

liATRACHOMYOMAOHY— ll   ġlieda,    taK- 

tigħa  bejn  iż-żringijiet  u  il  ġrieden— 
poema  (poesia)  tad-daħc  li  igħejdu  h 
chiteb  Omeru. 

BATRAOHOPHAaOUS  —   h    igħjx    biz- 
żringijet,  U  jecol  iż^żringijet.  ^ 

BATSMAN-dac  li  fil  logħob  tal  m- 
cket  icoUu  f  idu  il  pala. 

Batta— il  fluB(żieda)  H  icollhom  is- 
suldati  Indiani  meta  icunu  fil  camp. 

Battalion— battaljun,  riġment  sul- 
dati  minn  500  sa  800  jew  1000  ruħ. 

Battalionbd— magħmul,  mkassam 
battaljuni  battaljuni. 

Battel— ara  battle. 

Battbl  —  provisionijet  mill  botte- 
ghin  tal  Università  ta  Oxford ;  icol- 
loc  tati  (tcun  mniżżel  fil  ctieb  tal  de- 
bituri)  HU  botteghin  tal  Università 
ta  Oxford  ;  tokghod  (tgħammar)  fl'U- 

niversità.  ,  .  x-    i- 

Battbler)  wieħed  U    icoUu  jati,  li 
Battlbr  j  icun  mniżżel  fil  ctieb  tad- 

dejn  talbotteghin  tal  Università  ta 

Oxford;   wiehed    (dac)    U  igħammar 

flUniversità  ta  Oxford. 

Battbn— tismen,  trabbi  ix-xaħam  ; 

issemmen,  tagħmel  fertiU  (għammiel); 

tgħeix  fil  cumdità  u  fit-tgawdija. 
Battbn— tavlozza,   strixxa    tal  in- 

jam  rkika ;  fixkija,  staġola. 

Battbning  —  issammar,    tkiegħed, 

twafiħal  mal  ħajt  etc,  strixxi  tal  in- 

jam  rkak.  „  .,     ^ 

Battbr— tħabbat  il  bajt,  dkik  etc; 
tittacca  bl-armi  tal  guerra  bħal  ca- 
nuni  etc,  tchidd  fix-xogħol,  bi  Ibi^es 
etc;  tiżżaccar  bħal  ħajt  (meta  jit- 
mejjelu  icun  se'r  jaka)  —  għagina; 
(Ikik,  bajt,  ħaUb  etc  imħabbtin  flim- 
chien  (ma  xulxin). 


Battbry — batteria  numru  ta  canu- 
ni  ta  fuk  il  camp  tal  gwerra,  bin-nies 
u  il  munizionijet  tagħbom;  assalt 
għaU  għarrieda ;  Galvanio  battbry— 
batteria  Galvanica,  Voltaio  Pilb  U 
il  pila  ta  Volta. 

Battinq— drapp  tax-xchejjer  għas- 
sarr,  għaU  imbottir ;  folji  tat-tajjar 
għaU  cutri  (imbottiti);  il  maniġġar 
tal  pala  fil  logħob  tal  cricket, 

Battish— bħal,  jew  U  jixbeħ  il  far- 
fett  il-lejK 

Battle— battalja  (bej'n  żewġ  armati 
għedewwa  ta  xulxin)  to  give  a  battley 
tati  battalja. 

Battlb  array— ordni  tal  battaJja.^ 

Battle-axb— mannara  U  dari  chie- 
nu  jiccumbattu  biha  fil  guerra 


Battledorb 
Battlbdoor 


BATTBRING-arN 

Battbring-pibob 


canun  cbir,  kawwi 
biex  jattacca  is- 
swar  kawwija. 


Battbring-ram  —  muntun,  màcna 
antica  (miUtari)  U  chienu  dari  jattac- 
caw  biha  is-swar,  U  fortizzi  jew  post 
U  icun  assediat. 


palaħafifa(bilgradi- 
ijar)  għal-logħob  tal 
,  baUun  (tennis  etc.) 
Battlbmbnt— truncieri  żgħar,  am- 
breżuni  ma  dwar  ic-cinta  ta  fuk  ta  xi 
beni. 

Battlb-piecb  —  quadru,  pittura  U 
turi  xi  battaljd,  xi  guerra. 

Battlb-royal— ġUeda,  battalja  ta 
bejn  ictar  minn  tnejn. 

Battology  —  repetizioni  żejda  ta 
chelma  jew  cUem— bħal  ta  min  item- 
tem,  (itenni  il  cheima  jew  cliem  għal 
bosta  drabi). 

Battologist — wioħed  U  itenni  chel- 
majew  cUem  bla  bżonn  xejn,  għax 
irid  hu. 
Batton— ara  batten, 
Battub  -  caċċa  bU  frattarija ;  caċċa 
U  bil  għajjat  u  U  ħsejjes  tan-nies 
itajru  jew  iġagħal  U  jersak  it-tajr  etc 
lejn  dac  U  jispara. 

Batty-U  jixbeħ   (jew  bħal)   farfett 

U-lejl- 

Baubbb— ara  bawbbb. 

Baublb— ara  bawblb. 

Baudbkin  —  imbruccat ;  ħarir  jew 
drapp  ieħor  irraccmat  sabiħ. 

Baugb— xorta  ta  drapp  ordinariu. 

Baulk— ara  balk. 

Bavin  —  katta,  ħodon  flakx  jew 
zkuk  għan-nar). 

Bawbeb'— (bli  Scoccis)  sitt  habbiet. 


Digitized  by 


Google 


àA\V 


69  — 


Mk 


Bawblb— ħaġa  żgħira,  biċċa  ċarrnta 
li  ma  tiswa  għal  xejn,  ħaġa  tal-logħob 
tat-tfal. 

Bawd— mara  li  icollha  f  idejha  1-in- 
oarigu  ta  nisa  li  mhamiex  tal  galbu. 

Bawdinbss — oxxenità. 

Bawdriok— cinturin,  faxxa  (ta  fuk 
li  spalla). 

Bawdry— procura,  li  wieħed  isib  u 
iforni  nisa  11  mhumiex  tal  galbu  — 
oxxenità ;  Isien  oxxen,  Isien  ħażin,* 
mokżież. 

Bawdy — oxxen,  inokżież. 

Bawdinbss-— oxxenità,  kżleż  ta  mgi- 
ba  u  ta  cliem. 

Bawdy-house— dar  fejn  igħammru 
in-nisa  li  mhumiex  tal  galbu. 

Bawl-— issejjaħ,  tgħajjat. 

Bawlino— il  għajjàt  ta  meta  issej- 
jaħ  lill  xi  ħadd. 

Bawn — għalka  (għall  bhejjem);  for- 
tificazioni. 

Bay — bajja,  golf,  kàla,  daħla  tal  ba- 
ħar  (fl-art);  għalka,  rpàr  (bit-travi 
jew  biz-zkuk) ;  fetħa,  wesgħa,  tiċrita 
fil  ħajty  jew  mal  murata  ta  bastiment 
bħal  trunciera  għall  isparar  tal  canun; 
culur  kastni,  culur  ta  żiemel  kastni ; 
a  bay  Iiorse,  żiemel  bajju  ;  bay-tree  is- 
siġra  tar-rand ;  1-imbieħ  ta  chelb ; 
timbaħ  (bħal  meta  jagħmel  il  chelb 
meta  ixomm  jew  isib  xi  caċċa;  io 
ataml  at  hay ;  tokgħod  lest  biex  tid- 
defendi  ruħec  (bil  fors)  minn  għajr 
ma  tcun  tista  jew  icoUoc  minn  fejn 
tiscappa  ;  io  keep  at  hay  ;  izżomm  fir- 
rispett,  għas-suggizioni  tiegħec  jew 
iżżomm  il  għadu  nl  bogħod  li  ma  ji- 
Btax  jattaccac. 

Bayaderb  )  tifla,    xbejba    li    tisfen 

Bayadebr  [(ballarina)  fllndia. 

Bayard  —  żiemel  kastni  ;  ziemel 
bajju. 

Bayard — wieħed  li  iħaresfitt,  scan- 
tat  lejn  il  wiċċ  dac  li  icun. 

Bayardly  — għama,  wieħed  ma  ja- 
rax,  stupidu. 

Baybd— bini,  li  għandu  li  fih  wes- 
għat,  fetħat  jew  ticrit  fil  ħajt. 

Bayonbt— bajjunetta ;  to  cliarge  wWi 
the  bayonet,  tattacca  bil  bajjunetta  ; 


the  fort  was  carried  at  the  point  of  tlie 
bayonetf  il  fortezza  ħaduha  b'assalt  tal 
bajjunetta  ;  FLv  bayonets !  waħħlu  il 
bajjunetti ;  to  drive  t/ie  bayonette,  tati 
ittakkab  bil  bajjunetta. 

Bays— curuna,  ghirlanda  tar-rand 
li  tintgħata  bi  premiu  għal  xi  btavura 
11  wieħed  icun  għamel. 

Bay-salt— 11  melħ  tagħna  comuni 
tas-salinl. 

Bay-window— tioka  biż-zakk  tal  ħa- 
did  ibbuzzata  11  barra,  tieka  tonda. 
Bay-yarn— ħajta  tas-suf. 
Bayze — ara  baizb. 

Bazar  Ipost,  loc,  Buk  (filpajjisi  tal 

BazaarJ  Lvant),  fejn  icunu  hemm  e- 
sposti  għall  bejgħ  cull  xorta  ta  oggetti; 
fl  Europa,  Sflla  jew  swali  cbar  b'ħafna 
mwejjed  bl-oggetti  għàll  bejgħ,  u  dana 
actarx  għall  xi  opra  tal  gid,  xi  carità, 
jew  xl  festa  straordinaria,  ngħidu 
aħna  xi  centenariu  etc. 

B,C.''(before  ChristJ  kabel  ma  twie- 
led  Gristu. 

B.D. — (bachelor  of  Divinity)  wieħed 
lawriat  fit-teologia. 

Bdbllium  — raza  tfuħ  11  isBir  minn 
xorta  ta  siġra  li  ticber  fl-Arabia  u  fli 
Indii  tal  Lvant. 

Bb— (<o  fttf^  tcun,  tesisti ;  to  he  hun- 
gry,  t/iirstVj  tired^  sleepy,  cold^  warm, 
tcun  (icolloc)  11  ^uħ,  11  għaċċ,  għajjen, 
ngħas,  bard,  sħana. 

BBAGH-'Xatt  11  baħar. 

Bbach-comdbr— mewġa  cbira  11  tic- 
ser  bis-saħħa  fuk  il  blat  (ta  xatt). 

Beaohbd— mlftuh,  mixħut  fukjew 
lejn  ix-xatt. 

Beachy— bil  mol,  jew  bix-xtajta ;  11 
għandu  ix-xtajta. 

Bbacon  —  dawl,  sinjal,  11  jixgħelu 
fuk  xi  għolja  fix-xtut  tal  baħar  biex 
jurl  11  hemm  II  periclu. 

Bbaoonaob  —  dritt,  ħlas  tad-dwal, 
sinjali,  fanali  II  jagħmlu  fix-xtut  għall 
bastimenti. 

Bbaconed— 11  għandu  sinjal,  dawl 
fanal. 

Bbad— lewla,  zlbġa;  bużżleka  żgħl- 
ra  fli  spiritu  etc. 

Bbadbd— bħal-Iewlu,  bħaż-żlbeg. 


Digitized  by 


Google 


BliiA 


—  60  — 


'bEA 


Bbadlb  —  bidellu,  sacristan,  niaz- 
zier,  Bervient  jew  messaggier  f  Uni- 
versità. 

Bbadle-ship  —  1-ufficiu,  il  carica, 
]-impieg  tal  bbadle  (ara). 

Bbadproof— prova  li  x'uħudjagħ- 
mlu  tal  kawwa  ta  li  spirtu  jew  ta  li- 
curi  spiritusi  biili  jaraw  chemm  idu- 
mu  fil  wiċċ  il  bziezek  li  isiru  wara 
li  iħabbtu  li  spirtu. 

Bbadroll  —  il-lista,  l-ismijet  tal 
mejtin  li  igħajtu,  jow  li  itellgħu  bil 
poloz  f  xi  congregazionijiet  biex  il  fra- 
telli  etc.  jitoibu  (igħeidu  xi  talb)  għall 
mistrih  ta  rwieħhom. 

Bbadb  —  żibeg,  lewlu,  curuna  tar- 
Bu8ariu(msejħa  hecc  miż-żibeg  li  biha 
hi  magħmula)  S/ie  is  always  at  /ler 
headis,  dejjem  bil  curnna  f  idha  (dejjem 
tgħid  ir-Busariu) ;  He  is  always  ielling 
hia  l/eads,  II  ġurnata  coUha  bil  curuna 
f  idu  (ighid  ir-Busariu). 

Beadsman— ragel  (wiehed)  li  jitlob 
għall  oħrajn  (bil  curunatar-Busariu). 

Bbadswoman  -il  femminil  ta  bbads- 
MAN  (ara). 

Bbad  trrb— siġra  (bħal  gazzia)  li 
tagħmel  iż-żibeġ  u  li  jagħmluh  curuni 
(tar-Busariu). 

Bbaglb— chelb  tal  caċċa  żgħir,  ac- 
tarx  usat  għall  caċċa  ta!  liebru. 

BEAK—munkar  (ta  għasfur),  pup- 
rest  ta  bastiment  (ta  xini). 

Bbaked—  bill  ponta  (jispiċċa  bil 
ponta)  bħall  munkar. 

Beakbr — tazza,  bukar,  kannata,  xi 
ħaġa  li  tixrob  minnha 

Beak-iron— ħadida  bil  ponta,  biċċa 
għodda  tal  ħaddieda. 

Bbam  — travu,  il-Iasta  tal  miżien  (li 
magħha  icunu  imdendlin  il  chefef)  il- 
lasta  ta  carrozza  tażżewġ  (li  tcun 
bejn  iż-żwimel);  ir-romblu  li  ma  dwa- 
ru  in-nissieġa  ichebbu  il  medd  jew  id- 
drapp,  xokka  etc.  li  icunu  niżġu ;  il- 
lasta  tal  mohriet ;  iz-zokk  ta  ancra ; 
il  fergha  tan-nofs  ta  fuk  ras  cerv,  li 
minnha  icnn  ħergin  il  friegħi  I-oħra  ; 
raġġ  jow  raggi  tax-xemx  jew  tal  ka- 
mar;  tati  id-dawl,  tiddi;  T/ie  sJiip  is 
on  /ler  heam  eiulsy  il  bastiment  immej- 
jel  (meta  icun  lest  ghall  carina) ;  / 


am  sorri/  for  /lim^  J  /leai^d  t/iat  /le  ts  on 
/lis  beam  ends^  nagħli  għalih,  smajt  li 
jinsab  f  taħbit  cbir. 

Beamed— -għandu  il  friegħi  tal  krun 
collha  bħal  ma  hu  ic-cerv. 

Bbamless — mingħajr  raggi,  li  ma 
jiddix,  jew  li  ma  jitfax  dawl;  bla  travi. 

Beam-compass -Cnmpass,  bil  ġonta 
(tcabbar  jew  ittawwal  chemm  icolloc 
bżonn)  biex  tista  tagħinel  jew  tħo/.ż 
circuli  (circhijiet  cbar). 

Bbam-fbatħbr— rixa  twila  fil  gew- 
naħ  ta  seker  jew  ta  bies. 

BEvMiNa  — it-tfiħ,  ix-xhit  (minn  tix- 
ħet)  tad-dawl  f  raggi  (per  mezz  tar- 
i^ciggi);  lewwel  sinjal. 

Beam-treb  —  siġra  li  I-injam  togħ- 
ha  billi  jebes  jusawh  għat-travi  jew 
ghall  fusien  ta  carettuni  etc. 

Bbamy— collu  raggi ;  li  jitfa  raggi 
tad-dawl ;  bħal  travu ;  li  għandu  il 
krun  (bħal  tac-cerv). 

Bean  —  fnla  ;  /cidney  bean,  fa^.ola 
tawwalija ;  frenc/i  Oeans,  fażola  ħadra 
eic  ;  Ifean-stallc,  zokk  tal  ful;  f  sato 
/ler  s/iellingheansy  ra}iha  tkaxxar  il  ful, 
Bean  fed  goats  gice  very  good  milt^  il 
mogħoż  li  iżommuhom  (li  itimgħu- 
hom)  fuk  il  ful  jatu  ħalib  tajjeb  wisk. 

Bran-oapbrs— cappar;  siġratal  cap- 
par  (jew  li  tati  il  cappar). 

BbaR  -  ors ;  /le-bear,  ors  (ragel)  s/ie- 
bear  ors  (mara). 

Bear  -iggib,  tiftaħ,  issofri,  i^iomm, 
tissaporti,  tnissel  jew  iggib  fid-dinja, 
iggib  ruħec ;  t/iese  colnmns  bear  all  t/ie 
weig/it  of  t/ie  roof;  dawn  il  colonni 
kegħdin  izommu  (jerfgħu)  il  pis  coUu 
tas-sakaf ;  Do  yon  t/un/c  t/tat  two  /torses 
willdo  to  bear  all  this  bnnlen  ?  Jidhir- 
lec  int  illi  żewġ  ż.wieinel  hnma  biz- 
^«ejjed  biox  igibu  (iġon'u,  jeħdu)  din 
it-tagħhija  collha?  to  bear  arms  againsi 
one,  tieħu  1-armt,  ticcumbatti  contra 
xi  ħadd  ;  IJe  came  to  bear  aioay  (to 
bear  off)  t/ds.,,,  gie  biex  ħa  (neħħa) 
dan  il...;  T/iey  cannot  bear  np  longer 
against  t/ie  enemy,  ma  jist<2:ħux  izommu 
actar  (jeħduha)  -mal  ^ħedewwa.  IIow 
long  are  xoe  io  bear  wit/i  ynn  ?  chemm 
sejrin  indumu  insofruo ;  T/ie  Jioman9 


Digitized  by 


Google 


JBlilA 


-61- 


mà. 


fnd  hear  Bioay  in  Malta  for  many  years, 
ir-Bumani  nacmu  f  Malta  ghall  bosta 
żmien  ;  No  one  bears  him,  ħadd  ma 
jaħmlu  ;  T/ujf  wHl  hear  witnenn,  dana 
jixhed  (jari  biċ-ċar);  S/ie  is  unaJde  to 
bear  any  children\  ma  jistax  icollha 
tfal ;  2  hey  beqr  a  grudge  againnt  us, 
iridulna  id-deni,  gnandbom  f  kalbom 
għalina,  ma  jaħmluniex ;  Our  friends 
will  Bure  bear  ub  company^  il  ħbieb 
taghna  sgur  jaffhmlulna  cumpannija 
(jiġu  magiina);  The  Frenc/i  men-of-war 
were  seen  to  hear  in  our  port,  raw  il 
bastimenti  tal  guerra  Francisi  reskin 
(deħlin)  lejn  il  port  tagħna. 

Bbarablb'H  wiehed  jista  jissapor- 
tih,  isofrih  jew  iżommu. 

Bbar-baitino— iggelled  (ġlied)  orsi- 
jet  ma  clieb. 

Bbar-bbrry— siġra  li  taghmel  frott 
bħal  għeneb,  jusawh  għall  medicina. 

Bbar-drivbr— wieħed  li  isuk  I-or- 
sijet. 

Bbard— leħia,  dac  li  inigghes  fiz- 
żbula  tal  kamħ  ;  il  gargi  ta  sunnara, 
ta  labarda  etc.;  il  ħajt  (il  ħarira)  tal 
mascli  jew  xi  frott  ieħor  tal  baħar ; 
ir-raggi  (id-demb)  ta  cometa  ;  to  Ui/ce 
jew  to  pull  /tii  t/ie  heard,  tiġbed  wie- 
hed  minn  lenithu,  tisBdah,  tmerih 
fwiċċu. 

Beardbd— bil-leħja,  bil  gargi  bħall 
tas-sunnara. 

Bbardlbss— bla  leħia  (igħidu  hecc 
għall  wieħed  żagħżugn). 

Bbabrr — wieħed,  jew  dac  li  igib,  li 
jeħu,  jew  li  iżomm ;  min  jissaporti, 
jew  isofri ;  dac  li  jarfa  fil  mejtin  (jarfa 
xi  mejjet) ;  dac  li  icollu.  fuku,  igib, 
jew  ixidd  (jilbes)  xi  ħaġa;  si^ra  li 
tagħmel  il  frott ;  Sendme  t/ie  book  with 
hearer  (of  t/ie  letter)^  ibgħatli  il  ctieb 
ma  dan  li  giebiec  din  littra. 

Bbar-herd— ragħaj  I-orsijet. 

Bbarino  —  li  igib,  li  jissaporti,  li 
isofri,  li  jittollera ;  nisel,  imgiba,  sof- 
ferenza,  tbatija ;  għoli,  għolja;  I  found 
a  letter  heanng  an  old  date^  sibt  ittra 
ta  data  antica  (ilha  mictuba). 

Bbarish— li  għandu  mill  ors;  tal 
ors. 


Bbarlikb— bhall  ors. 

Bbar's  bar'— fjur  (primula  li  għan- 
dha  għamla  ta  widna  ta  ors). 

Bbar*s  grbasb  —  xaħam  ta  ors  li 
jagħmluh  mantichilja  għar-ras  biez 
italla  u  jati  saħħa  ix-xagħar. 

Bbarskin — gild  tal  ors ;  drapp  Ifaw- 
wi  ferm  li  jagħmlu  ħwejjeġ  minnu, 
jissejjaħ  hecc  għaliex  kawwi,  utiek 
daks  il  gild  tal  ors. 

Bbbr  ward  —  witħed  li  għandu  jew 
li  iżomm  I-orsijet. 

Bbast— bhima,  annimal ;  logħba  bil 
carti  (bħal  loo);  bniedem  li  ma  jirra- 
ġunax,  aħrax,  li  ma  igibx  ruħu  sewwa 
(fil  għamil  u  fil  cliem). 

BBASTiNas— ara  bibstinos. 

Bbat— tħabbat;  issawwat,  tisħak; 
tirbaħ,  tgħaddi  lill  xi  ħadd,  tħallih 
lura ;  (fil  militar)  dakka ;  (fil  medici- 
na)  taħbit  ta  polz.  On  hearinġ  the 
Boldiers  beat  their  drums  t/iey  retired; 
xħin  semgħu  is-suldati  idokku  it- 
tnabar,  rtiraw;  rilbeatyou  soundly, 
natic  xebpħa  sewwa  (cbira) ;  T/ie  En- 
glish  did  beat  t/ie  dervis/ies  .  in  Africa, 
1-IngIisi  rebħu  lid-driewex  fl-Àfrica. 
/f  you  kee'p  on  studying  /lard  you  are 
Bure  to  beat  all  tlie  other  sc/wol  hoys^ 
Jecc  tcompli  tistudia  sħiħ,  chif  inti 
sejjer,  sgur  tgħaddihom  it-tfal  I-oħra 
ta  li  scola.  Some  serġeants  came  to 
beatupfor  soldiers,  gew  xi  surgenti 
biex  jiġbru  (jingaġġaw)  in-nies  (jagħm- 
luhom,  idaħħluhom  suldati).  T/iepo-- 
liceman  /las  never  been  on  this  heat 
before^  (dan)  il  puliziott  katt  ma  chien 
għassa  hawn  kabel. 

Bbatbn— msawwat,  misħuk,  mio- 
dud  ;  This  is  not  a  beaten  tcay,  din  it- 
triek  mhix  battuta,(ma  tantx  igħaddu 
nies  minnha). 

BBATER—daċ  li  iħàbbat,  jew  isaw- 
wat ;  gold  beafer,  dac  li  iħabbat  (jati 
bil  martell)  fuk  id-deheb. 


li  ghandu  is-setgħa  jew 
li  jista  jagħmel  bea- 
tu ;  li  jibbeatifica. 

BBAtiFiOAtioN — beatificażioni,  hena. 

Bbaxift— tagħmel  beatu^  tbenni. 


Bbatifio 
Bbatifical 


Digitized  by 


Google 


MA. 


^Ġà^ 


mf) 


ke 


Bbat^inġ— Bwat,  xebgħa,  taħbit,  pal- 

Q  — you  (lesei'oe  a  aound  beating,  ħak- 
ec  xebgħa  cbira. 

Bbàtitudb — beatitudini,  hena. 

Bbau  (plural  Bbaux)  (bil  Francis) 
tinkara />(^— damerin,  wieħed  li  iħbbb 
jilbes,  petitu ;  namrat. 

Bbauisħ  (akra  bo\x)  bħal  petitu,  ta 
wieħed  li  iħobb  jilbes. 

Bbau  mondb  — in-nies  tal  moda,  is- 
sinjuri  cbar. 

Bbautbous— -mżejjen  bil  ġmiel,sabiħ. 

Bbautifibr  —  wieħed  li  isebbaħ, 
jagħmel  il  ħaġa  sabiħa. 

Bbautipul— sabiħ. 

Bbautipully— b'mod  sabiħ. 

Bbatipulnbss— ġmiel,  sbuħija. 

Bbautify— iżżejjen,  issebbaħ,  tagh- 
mel  sabiħ. 

Bbautilbss— mingħajr  ġmiel. 

Bbauty— ġmiel,  ħaġasabiba;  aheia 
improving  in  beauty,  keghda  cull  ma 
tmur  tisbieħ.  Thvt..,i8  really  a  beauiy! 
din...  sabiħa  tassew  (fiha  ġmiel). 

Bbaybr— castor  (annimal  b'erba  sa- 
kajn  li  igħix  sewwa  fl-ilma  chemm 
acoll  fi-art)  pil,  gild  bil  pil  tal  castor 
għall  brieret  etc,  berritta  (tai  castor); 
visiera  ;  he  ai  once  doffed  his  beaver,  hu 
malajr  neħħa  il  berritta. 

BBAVBRBD^bil  visiera,  mgħotti  (wic- 
ċu)  bil  visiera  ;  liebes  bil  berritta  (tal 
pil  tal  castor). 

Beavbrtebn— xorta  ta  drapp  bħall 
fustan. 

Bebberin— xorb  jew  trab  bhal  chi- 
nina,  li  isir  minn  siġra,  il  bebeeru,  li 
ticber  fil  Guyana  Inglisa. 

Bbblubberbd  —  għajneih  minfuħa 
bil  bichi. 

Beoafico  (  bit'Talian  )  —  beccafic 
(għasfur). 

Bboalm  — ticcalma,  ticcuieta. 

Bboalmed— kiegbed  ċass,  ma  jitħar- 
ricx  għax  ma  hemmx  riħ.    . 

BEOALinNo— calma  fuk  il  baħar. 

Bboamb— (il  passat  talverb  becotne), 
sar,  għamluh;  he  then  hecame  aprieat; 
hu  mbagħad  sar  kassis. 

Bboausb  —għaliex  ;  why  did  you  not 
huy'abooki  because  I  fiad  no  money, 


għaliex  ma  xrajtx  ctieb?  għax  ma 
chellix  flus.  /  wejH  because  1  felt  for 
him^  bchejt  għaliex  hassejt  għalih. 

Bbchancb-— jiġri,  isir—i^  bechanced, 
ġara... 

Begharm— issaħħar,  tagħmel  seħer. 

Beok— issejjaħ  b*sinjal  li  tagħmel 
b'rasec  jew  b'idec ;  tmejjel  jew  tbaxxi 
rasec  biex  issejjaħ  jew  iġġagħal  lill  xi 
ħadd  jersak  lejc  ;  f  am  always  at  his 
beck,  Jena  dejjem  lest  biex  jiccman- 
dani  ("biex  nobdi  il  cipandi  tiegħu). 

Bbckbt— blial  ħolkavjew  ganċ  li  ju- 
saw  abbord  biex  ipOi>ġu  nbula,cimi  etc. 

Bbgkon  —  issejjah,  tagħmel  sinjal 
b'idec,  jew  b'sebgħec  biex  wieħed  jer- 
sak  lejc. 

Bboomb  -  issir  ;  icun  xierak  ;  (jix- 
rak)  if  they  go  on  like  this  tliey  will  be- 
come  unbeamble,  jecc  icomplu  sejrin 
hecc  ħadd  ma  icun  jista  isofrihom  ac- 
tar ;  what  will  become  of  you  then  ? 
x'isir  minnec  allura  ?  It  does  not  be- 
come  you  to  say  so,  ma  jixraklecx 
tgħid  hecc. 

BKGOMiNa-li  jixrak,  li  jicconvieni 
li  imur  ;  fs  fhisbecomingf  dana  jixrak? 

Bbgominoly— bix-xerka,  chif  jixrak, 
chif  imur. 

Begominonbss — xerka,  xerkien  pro- 
prietà. 

Bed  — sodda,  żwieġ,  ħammiela,  strdt, 
faxx  ;  cnnal  uinejn  tgħaddi  xmara; 
foldingbed,  sodda  (bic-cinghi),  li  tin- 
ghalak ;  sick-bed,  sodda  ta  marid, 
canopy-bed,  sodda  bil  curtinaġġ  (bic- 
celu),  marriage,  genial,  jew  nuptial  bed^ 
sodda  tal  għamara ;  a  straw-bed^  sak- 
ku ;  Atwhat  time  do  you  go  to  bed? 
xħin  torkod  ?  (xħin  tidħol  fis-sodda  ? 
Ifis  wife  has  been  brought  to  bed  last 
week,  martu  spiċċat  (chella  tarbla)  il 
gimgħa  l-oħra  ;  a  bed  ofvioletsy  ħam- 
miela  (ħarġa)  violi ;  an  iron  bedstead, 
sodda  tal  ħadid ;  bed  clotfies,  il  firxa — 
»wy  father  is  a  bedrid,  missierhi  mar- 
radi ;  bed  time,  ħin  ta  rkad  jew  ħin  li 
wieħed  imur  fis-sodda ;  bed-^room,  bed- 
chamber,  camra  ta  rkad ;  make  up  your 
bedy  ifrex,  għamel  (jew  ħabbat)  is-sod- 
da ;  I  amto  keep  in  bed,  icolli  noAghod 
fis-sodda ;  he  ahoays  goes  to  bed  with 


Digitized  by 


Google 


BED 


-  68  - 


bM 


tlie  lamby  dejjem  jidħol  fis-sodda  cmie* 
ni  (bħat-tigieg) ;  turn  down  (he  bed 
clotlieaj  għamel  ix-xakliba  (1-imbocca- 
tara,  minn  fejn  tidħol  fil  friex) ;  from 
bed  and  board  ^fil-ligi),  il  firda  tar-ra- 
gel   mill  mara* 

Bbdabblb— ixxarrab,  tbixx. 

Bedaoolb— iccappas,  tħammeġ,billi 
tcarcar  ħaġa  fit-tajn,  ħmie^  etc. 

Bbdarkbnbd— midfun  fid-dlam. 

BBDASH—timla,  iċċappas  bit-tajn. 

Bbdaub— iċċappas,  ittabba,  tham- 
mei,  iddellec,  ticcalla. 

Bbdazzlb— tgħammex  il  għajnejn 
bid-dia,  b'dawl  kawwi. 

Bbd-ghambbr  —  camra  tas-sodda ; 
Lord  of  tlie  bedc/iambery   ciambellan. 

Bbddbr    )  il  kigħyil  ħaġra  ta  taħt  ta 

Bbdbttbr  j  mitħna  tal  għasir  taż-żejt. 

Bbddino  —  1-affarijet  tas-sodda  (il 
firxa). 

Bbdbck — iżżejjen. 

Bbdbguar  —  dic  il  moffa  li  icun 
hemm  fuk  xi  siġar  tal  ward,  li  jagħ- 
mlu  xi  insetti  kabel  ma  ibidu. 

BEDEL—ara  bbadlb. 

Bbdblrt  —  1-ufliciu,  ix-xogħol  tal 
Beadle  (ara). 

Bbdsman— ara  bbadsman. 

Bbdevil — tgħarrak,  tistradica,  tak- 
leb  ħaġa  ta  taht  fuk,  tapħmel  ħaġa 
xiaten  (tgħarrakha  jew  tiBrietha  għall 
collox). 

Bedbvilmbnt— tgherfix,  confusioni 
1-actar  cbira. 

Bbdew  —  ixxarrab  chemm  chemm, 
tagħmel  niediy  ixxarrab  bħal  ma  jagħ- 
mel  in-nida. 

BEDBWER—dac  li  ixarrab  chemm 
chemm  ;  li  jaghmel  niedi. 

Brdfast— miżmum  fis-sodda. 

Bbdfbllow— sieħeb,  jew  sieħba  fis- 
sodda. 

Bbd-hanginos— il  purtieri,  curtinaġġ 
tas-Bodda. 

Bbdioht  -  -iżżejjen. 

Bbdim— iddallam,  tagħmel  scur,  to- 
Bcura. 

Bbdinnbr  —  tagħmel  cumpliment 
tħallas  lill  xi  ħadd  f  b'cumpliment)  bi 
pranzu,  b'icla. 

Bbdizbn — iżżejjen  sabiħ  ferm. 


Bedlam— manicomiu,  post  ta  1-ini- 
gienen. 

Bbdlamitb— miġnun  ;  wieħed  minn 
tal  imgienen. 

Brdmakbr— dac  li  għandu  il  ħsieb 
lijifrex  u  jirranġa  is-sodod  fxi  cul- 
leġġ  ete. 

Bedmatb— ara  Bbdfellow. 

Bedouin— bedwin ;  Għarbi  li  jig- 
gerra  fid-desert,  li  igħammar  taħt  it- 
tniedi. 

Bed-pan  —  tapsina,  recipient  ċatt 
biex  ix-xiuħ  jew  il  morda  icnnu  jist- 
għu  jisservew  fis-sodda  mingħajr  ma 
jinżlu. 

Bed-presser—  għażżien. 

Bed-quilt— cutra,cverta  (ta  sodda). 

Bbdraoolb— ara  bedagglb. 

Bbdrbnoh  — ixxabba  jew  timla  bl-il- 
ma  ;  tagħmel  ħaġa  għasra  (bl-ilma). 

Bedrid       )  dejjem  fis-sodod  jewbix- 

Bedridden)  xiuħija,  jew  ghall  mard. 

Bbdrop— tbixx,  troxx,  tkattar  jew 
titfa  il  ktar. 

Bbdsore— ugih  (dabra)  li  isir  bil 
kgħad  tas-sodda. 

Bbdstaff— pOm,  lasta  etc.  li  chie- 
nu  dari  iwaħħlu  mas-sodda  biex  iden- 
dlu  il  ħwejjeġ  fiha. 

Bedstead— -sodda,  il  ħadid  etc.  tas- 
soddSir 

Bbdswervrr— -ragel  li  mhux  fidil 
ma  martu,  jew  mara  li  mhix  fidila  ma 
żewġha. 

Bkdtigk — 1-inforra  ta  mħadda  jew 
mitraħ  tar-rix  etc. 

Bbdust— troxx  jew  timla  bit-trab, 
tgħabbar  (bil  għabra^ 

Bbdwarf  —  iccecchen,"  tagħmel  iż- 
għar. 

Bedwork— xogħol  ħafif ;  xogħol  li 
tista  tagħmlu  malajr. 

Bedtb  -  tiżboħ. 

BEE~naħla,  żunżana. 

BEB-BREAD~it-trab  tal  fjuri  li  jiġbor 
in-naħal  biex  jitimgħu  il  frieħ  tagħ- 
hom  bih. 

Bbbgh— fagu  (xorta  ta  njam). 

Bebgh-ooal— faħam  (tal  cannol)  li 
isir  miz-zkuk  tas-siġar  tal  fagu. 

Bbbchen— tal  fagu,  magħmul  mill 
fagu. 


Digitized  by 


Google 


BEE 


—  64  — 


BEG 


Bbegħ-hastI  il  frotty   il  gewża  tas- 

Bbeoħ-nut  j     sitjira  tal  fagu. 

Beboh-trbe — si^a  tal  fagu. 

Beb-bateb— kird  in-naħal(għa8fur). 

Beef— laħam  taċ-ċanga;  tal-laħam 
taċ-ċanga. 

BEBFEATBR-dac  li  iżomm  1-alabar- 
da  tas-8ultan— alabardier  tas-sultan ; 
għassa  tar-re. 

Bbef-stbak— -bifstiec ;  biċċa  laħam 
(polpa)  moklia. 

Bbbf-tea— bifti,  brodu  (iccunsmat) 
tal-laħam  taċ-ċanga  dgħif. 

Bebf-wittbd— stupidu;  ^ieħedrasu 
ma  tarfax. 

Beb-gardbn  —  Oħalka,  ħajt  għall 
ferħ  naħal. 

Beb-hivb— ġarra  tan-nahal. 

Bbblb — bakkun  usat  minn  dawc  li 
jahdmu  fil  minieri  biex  jaktghu  it- 
trab  tal  metall  mill  blat. 

Beblzbbub— Belzebuby  il  cap  tad- 
demoni. 

Bbe-master— dac  li  iżomm  il  ġarar 
u  irabbi  in-naħal. 

Bbemol— bimoll  (nofs  ton). 

BBB-MOTH~camla,  duda  li  tagħmel 
ħsara  wisk  lin-naħal. 

Bben — il  participiu  passat  tal  verb 
to  be ;  I  liave  been,  Jena  cont. 

Bebn— chitarra  tal  Indiani  b'satax 
il  tast. 

BBBR^birra. 

Bbbr-barrel— -cartell  tal  birra. 

BBBR-Ħ0U8B)ħanut  tal  birra  (fejn 

Bbbr-shop  J     tinbih  il  birra). 

Beer-monbt  -.flus  li  jithallsu  fl-ar- 
mata  minn  f  loc  li  wiehed  jixrob  il  bir- 
ra  (li  imissu). 

Beer-pump  — pompa  tal  birra  li  it- 
talla  il  birra  minn  cantina  etc. 

Beestings— ara  Biestings. 

BEESWAX—xama  tani-naħal. 

Bbeswing— dic  ir-rita  jew  scorċa 
rkieka  li  issir,  ^titrabba)  fil  wiċċ  tal 
port  wine. 

Bbet— selk  ;  pitrava  (il  pianta). 

Bbetle— -hanfu8a,mazza(biex  tbal- 
l^t  hihek);  a  paving  beetle,  mazza  tkilà 
biex  ibaltu  biba  iċ-ċangar  tat-torok 
etc.;  beetle-headed^  stupidu. 


Beetle— tohroġ,  titfa  il  barra;  titfa 
il  barra  haġa  biex  tidher;  he  has  beetle- 
brows,  għandu  ħuġbejh  maħrugin  il 
barra. 

Beetle-stock  -makbad  jew  mancu 
ta  mazza  cbira. 

Beetling— maħruġ  jew  miftuh  il 
barra. 

Beet-rave    )  xorta  ta  pitravi}  għall 

Beet-radishJ     insalata. 

Beeves  (plural  ta  -O^^/)— ghniedes, 
bakar.  . 

Befall— jiġri,  jissucciedi,  isir.. 

Befalling  —  dac  li  jiġri,  ħaġa  li 
tiġri,  li  issir  bla.ħsieb. 

Befit— taddatta,  tagħmel  jixrak,  li 
jakbel. 

Befitting  —  li  jixrak,  adattat  li 
jakbel. 

Beflatter— tfaħħar,  tonfoħ  lill  xi 
hadd  (bi  cliem  ta  ftaħir). 

BEFOAM—tghatti  bir-rgħawa. 

Bepog— tgħatti,  timla  biċ-ċpar. 

Before— kabel,  il  kuddiem;  ihivk 
before  yoa  speak,  ahseb  kabel  ma  tit- 
chellem  ;  /  »ato  him  a  /ew  yards  before 
m^  — rajtu  ftit  jardi  kuddiemi. 

Before-gited— imsemmi  kabel,im- 
semmi  fuk,  imsemmi  kuddiem. 

Before-hand— kuddiem,  kabel ;  lle 
paidfor  the  book  before  hand,  ħallastal 
ctieb  kuddiem. 

Before-mentioned  —  ara  before- 

CITED. 

Before-time  -  dari,  fiż-żmien  1-im- 
għoddi. 

Befoul— tħammeġ,  tkagħbar. 

Befreckle  —  ittabba,  timla  bit- 
tbajja. 

Befriend  r-tiffavorixxi«  tcun  kalbec 
tajba,  turi  kalb  tajba  ma  dac  li  icun. 

BEFRiNGE—iżżejjen  bi  fren*a. 

Befur— tgħatti,  jew  ticsi  bil  pll. 

Befurred— mgħotti,  micsi  bil  pil. 

Beg— titlob  carità,  titlob  favur  jew 
piacir,  titlob  bl-umiltà  collba.  I  beg 
a  favour  ofyon,  nitolboc  piacir ;  I  becf 
your  pardon,  scusi,  nitolboc  scusa.  / 
beg  leave  to  inform  you  that,,.  nitlob  (il 
permess)  li  ngħarfec  illi.... 

Beg  (bey)— UflScial  jew  gyematur 
Torc. 


Digitized  by 


Google 


fiEG 


—  65  — 


'BEH 


Begak  (il  passat  tal  verb  to  begin) — 
bdejt,  beda  etc.  1  began  to  wovk  early 
tO'day^  bdejt  naħdein  cmieni  illum. 

Beoawd  —  mxejjen  bit-tlellix,  bi 
ħwejjeġ  li  ilellxu. 

Beget— tnissel,  tiggenera. 

Beqetter— min  inissel ;  missier. 

Beqgable  —li  jista  jintalab. 

Begoar— tallab,  wieħed  lijitlob  il 
carità ;  tfakkar,  iggib  ("wieħed,  bpie- 
dem)  fil  fakar. 

Bbooarbrat— tifel  żgħir,  tallab. 

Bbooarlinbss  -  tbatija,  fakar. 

Bbooarly— bħal  taliab  ;  mBejcben, 
ta  fkir. 

Bbooar-maid— xbejba  tallaba. 

Beooar-man  -  tallab. 

Bbooar-woman  -tallaba. 

Beooart— bżonn,  fakar. 

Bbooino— talb. 

Bbohard— tallab  fitt,  li  jissiccac  bit- 
talb  tiegħu. 

Broħards— I-aichijet  ta  San  Fran- 
gisc  li  joħorġu  għaċ-cimi  (jiġbru). 

BBOiLT—ndurat  collu. 

Bboin— tibda,  tati  bidu  ;  you  have  to 
begin  again,  icolloc  tibda  mill  ġdid. 

Bboinnbr  —  principiant,  wieħed  li 
ghadu  jibda. 

Bboinnino—  bidu. 

Bboird  —  tħażżem,  iddawwar  (bi 
ħżiem  etc  )        : 

Bboloom— iddallam,  titfa  dalma. 

Bbonaw— tgherrem,  tiecol  bit-tgher- 
rim.  • 

Bboonb  !  —  mur  minn  hawn ;  isa 
minn  hawn ! 

Bboonia— bigonia  (pianta). 

Bboored —  mimli  bid-demm,  collu 
tbajja  tad-demm  (magħkud). 

Beoot  (passat  imperfett  u  partici- 
piu  passat  tal  verb  beget)  —  nissilt, 
mnissel. 

Bkootten  ( participiu  passat  tal 
verb  to  beget)^mnisBeL    . 

Bkorbasb  —  iċċappas,  iżżelleġ  bil 
grass. 

Beorimb  —  tħammeġ,  timla  bil 
ħraieġ. 

Bborudob — tgħir  għal  dac  li  wieħed 
icollu,  iċċaħħad. 

Beouilr— tkarrak. 


Bbouilbmbnt— takrieky  kerk. 

Bbouilbr— karrieky  wieħed  li  ikar* 
rak  (b'xi  ħadd). 

Bbouin  (bil  Francis  i^^Ainp— ajc, 
/ratell  ta  San  Frangisc ;  berritta  ta 
tarbija. 

BBOUM—tiggomma,  izzelleġ  jew  tim- 
la  bill  gomma. 

Bboum  )  Principessa  tal  Indji  tal 

BboaumJ         Ivant. 

Bboun  (participiu  passat  tal  verb 
to  begin)  mibdi ;  this'  toork  was  begun 
laatyear,  dan  ix-xogħol  inbeda  is-sena 
I-oħra. 

Bbhalp— -favur,  għal...  Say  some^ 
thing  please  on  my  belialf^jecc  jogħġ- 
boc  gnid  xi  ħaġa  għalija  (fàvur  tie- 
għi),  għaddili  chelma. 

Bbhavb— iggib  ruħec  ;  behave  your- 
Belf  please,  gib  roħec  sewwa,  jecc 
jogħġboc. 

Bbhaviour— mgiba ;  /  adinire  hitn 
for  hie  good  behauiour^  nitgħaxxak  bih 
għall  imgiba  tajba  tiegħu. 

Bbhbad  -  taktair-ras;  King  Charles  I 
of  England  tcas  beheaded  in  1649 ,  ir- 
Ue  Carlu  I  tal  Inghilterra  katgħulu 
rasu  iis-sena  1649. 

Bbhbld  —  passat  tal  verb  dbhold 
(ara). 

Behbmoth  —  annimal  (bhima)  im- 
semmi  fli  Scrittura  li  jaħsbu  li  hua 
rippopotamu. 

Bbhbn  —  pianta,  ħaxixa  tal  medi- 
cina. 

BBHBST—cmand,  ordni. 

BBHiND—wara,  lura,  kabel;  go  be^ 
hindf  mur  wara,  mur  lura,  do  not  leave 
any  ihing  behindy  tħalli  xejn  warajc  ; 
as  we  read  behind^  bħal  ma  krajna 
kabel. 

Bbhindland  —  lura  (fil  ħlas),  fiż- 
żmien  jew  fix-xogħol. 

Bbiiold  —  tara,  tħares  lejn,  tosserva. 

BkholdI— eccul;  arħ!  behold  him!^ 
hawn  hu,  arawh ! 

Bbholdbn— obligat,  grat;  /  am  very 
mnch  beholden  to  him,  jena  obligat 
(jew  grat)  wisk  lejh. 

Bbholdbr— dac  lijara. 

Bbhonby— tagħmel  ħelu  (ħaġa  ħe- 
Iwa)  bil  għasel. 


t) 


Digitized  by 


Google 


BEE 


-  6(J  - 


BEL 


l^KirooF— profitt,  vantaġg. 

BEnoovBl  tcun  tajjeb,   tixrak,   tcun 

Beħove  /sewwa,  xierak.    li  behovet 

U8  to  spend  le^s  ihan  we  gain,   hu  xie- 

rak  (ghalina),  li  nonfku  ankas  milli 

nakilgħu. 

BEnowL— tgħajjat  wara  xi  ħadd. 

Being— participiu  present  tal  verb 
to  be^  tcun)-^e8iBtenza  ;  billi.  The  Sw 
preme  Beutff,  Alla ;  a  human  being, 
bniedem  (maħluk) ;  vjhen  man  wais 
called  into  being,  metB,  già  makluk  il 
bniedem  ;  /or  the  time  being,  għall  issa 
(għall  dan  iż-żmien)  it  being  so,  la 
darba  hua  hecc;  A«  waa  near  being 
rfrott?«tf{Z,  għai  ftit  magħerekx;  being 
tired  I  Àan't  com^,  billi  jena  għajjàn, 
ma  nigix. 

Bejàdb— tegħja  sħih,  bosta, 

BEjAUNDlcB—tiehu  jew  tati  is-suf- 
fejra. 

BEJxJifBLB  —  tħawwad  ma  xulxin, 
tagħmel  insalata  waħda. 

BekisS  —  issellem,  tbus. 

Beknave  -t  t&ti  l-isem  ta  briccun 
(tgħaddi  ta  briccvin)  lill  xi  ħadd. 

Belabour  —  tsAkar  bis-swat,  tħab- 
bat  sħih,  issawwat,  tħabbat. 
,  Bblaoed— mżejjen  bil  bizzilli. 

Belam— tħabbat,  issabbat. 

Belatb— tittardaf  tcun  tard. 

Bblated— wieħed  li  ittarda,  li  għa- 
millu  il-lejl. 

Belatednbss — rtubija  (meta  wieħed 
jibka  lura). 

BfeLAY — iddawwar  (bl-assediu),  tat- 
taeca,  tassedia;  torbot,  tgħakkad  flim- 
chien  (tiiċomba)  ħabel. 

BblayiKo  pin— galoċċa^  dic  ii  lasta, 
ttidcheb  fil  gemb  ta  bastiment,  jew  iqa 
xi  atblu  biexichebbu  magħha  (fdawru) 
itħabel. 

Bblgħ— titfewwak,  tifwieka;  titfa  il 
barra  bls-salt. 
'    Belghing  -^  ufwiek. 

Bbldam — hiara  xiħa ;  xwejħa. 

Bblbaoubr  —  tassedia,  iddawwar 
bl-assediu. 

JteLBAouEBfeE— dac  li  jassedia  min 
idawwar  bl-assediu. 

Bblbotures — iddejjak,  tissicca  bli 
spieghi,  bid-discors  (bil-lezionijet). 


Belee  —  tkiegħed  lejn  taħt  ir-riħ 
(għar-rdods). 

Belemnitb  —  belemnite,  ir-ras  tal 
vleġġa  (tas-sajjetta);  isem  ta  annimal 
tal  baħar  (li  ma  għàdux  jidher). 

Bel-esprit  (bil  Francis  akra  bele^ 
8priJ—ra,ge\  għaref,  li  jilħaklu. 

Belfry— campnar. 

BBLQiAN—Belgian,  wiehed  mill  Bel- 
giu. 

BELaic— tal  Belgoi,  nies  antichi  li 
chienu  igħammru  fil  Gallia  ta  fuk 
(Franza). 

Bblial— ragel  1-actar  ħażin,  il  veru 
ħażin. 

Belibel— tagħmel  libell. 

Belie — tghiddeb,  ticcalunnia. 

Belief— iidi;  fiducia;  religion;  he  is 
slow  of  beliefy  ma  tantx  jemmen  ma- 
lajr ;  ready  of  belief,  wieħed  li  jem- 
men  (ii  jibla  collox)  cull  ma  ighedulu; 
thi8  18  beyond  belief,  dan  mhux  ta  min 
jemmnu  ;  to  t/ie  best  of  my  belief,  sa 
fejn  nista  naħseb  jen. 

Believaulb— ta  min  jemmnu. 

BELiBVE-^temmen ;  taħseb  li  icun 
hecc  ;  /  believe  8o,  hecc  naħseb  (hecc 
jidhirli) ;  dont  you  believ^e  him,  ara 
temmnu,  temmnux;  did  you  ever  be- 
lieve  it  ?  katt  cont  temmen  ? 

Believbr— wieħed  li  jemmen,  Ni- 
srani. 

BBviEViNa— li  jemmen. 

BELiBviNaLY— b'mod  li  wieħedjem- 
men. 

BBLiaĦT  -  timla  bid-dawl,  tati  ħafna 
dawl. 

Bblike — actarx,  jista  icun. 

Belimb— timla  bil  gir,  bit-trab. 

Bbll— kampiena,  hand  bell,  kam- 
piena  ^.għira  (tal  idejn),  an  alarm  bell, 
sveljarin;  to  bear  t/nf  bell  (iggib  il  kam- 
piena)  tcun  ta  kuddiem. 

Bbll-clapper— Isien  ta  kainpiena. 

Bell-goral— dac  il  ġolġol  li  lcollom 
it-tfal  mderidel  ma  għonkhom  biex 
jidhaw  bih  u  jokogħdu  cuieti. 

Bbll-gord— ħabel  tal  kampiena. 

Bell-flowbr— campanella  (fjur). 

BblL-founder — fundatur  tai  knie- 
pel,  dac  li  jagħmel  il  kniepel. 

Bbll-foundbry—  fonderia,fejn  jagħ- 
mlu  il  kniepel. 


Digitized  by 


Google 


BEfi 


—  67 


BEM 


fiBLL-HAMOBB— dacli  idendel  il  knie- 
pel. 

BBiiL-TowBB—- campnar. 

Bblla-donna— bella  donna  (pianta). 

Bklle  (bil  Francis  akra  belt) — ma- 
ra,  xbejba  sabiħa,  ta  ġmiel  cbir. 

Bblled— bil  kniepely  li  għanda  il 
kniepel. 

Bbllb  lettrist  —  wieħed  mħarreġ 
fil  l^elle  lettere^  iil  letteratara  (fil  għerf, 
fl-iscola  fit-tagħlim). 

Bbllbrophon  —  Bellerofon,  l-isem 
ia  wieħed  mill  alied  ta  Olauca  ir-re  ta 
Ephyre  (fil  Oorintià;  Qrecia),  dan  chlen 
katel  lill  ħah  Beller^  il  għalhecc  tawh 
dan  l-isemy  jigifieri  il  kattiel  ta  Beller. 

Bbllbrophon— hua  isem  i^kfoasile^ 
bbal  bebbuxa  li  isibu  ġol  blat. 

Bbllbs-lettres  —  belle   lettere, .  il 
chitba  tal  auturi  (tal  classici). 
.    Belucosb— guerrier,  li  iħobb  il  guer- 
ra,  gellied. 

Bellioeratb  —  tagħmel  il  guerra, 
tiggnerra. 

Belliobrent— gellied,  guerrier,  wie- 
ħed  li  icun  jigguerra,  li  icun  jiccum- 
batti. 

BBLLipoTENT-kawwi  fil  guerra. 

Bbll-less— minn  għajr  kniepel. 

BBLL-MAN~dac  li  idur  bil  kampiena 
f  idu  fit-triek,  biex  javza  etc. 

Bell-metal— il  metal  li  jagħmlu 
bih  il  kniepely  taħlita  ta  ram  (anmar) 
.u  landa. 

Bellow— tonfoħ,  titfa  in-nifs  bħall 
.ma  jagħmel  il  ghendus ;  tgħajjat  bħall 
ghendus,  tgħaj.jat  ferm ;  għajta  cbira 
.(bħal  tal  ghendus). 

Bbllowbr  —  dac  li  igħajjat  bħall 
ghendus. 

Bbllowino— għajta  cbira  (bħal  tal 
ghendus). 

Bellows— minfaħ  tan-nar  etc. 

Bbllows-fish— beccaċc  (ħuta). 

Bbllows-makbr— dac  li  jagħmel  li 
.mniefaħ. 

Bbll-pbpper — bżar  aħmar  (tal  mi/*- 
wed). 

Bbll-pull— ara  bell-cord. 

Bell-rinobr— dac  li  idokk  il  knie- 
pel. 

Bbll-bopb— ħabel  tal  kampiena. 


Bbll-wbthbr— in-nagħċa  tal  Iciam- 
piena,  li  tcun  kuddiem  biex  tmixxi 
lill  oħrajn  warajha. 

BBLLY—żakk,  iż-żakk,  il  ġuf,  dic  il 
biċċa  tal  violin  (u  strumenti  oħra  tal 
cordi)  li  tcun  taħt  il  cordi ;  toħroġ  il 
barra,  titfa  il  barra ;  timla. 

Bbllt-aohb — ugigħ  ta  żakk. 

Bellt-hand— ic-cinga  ta  taħt  żakk 
iż-żiemel  (meta  jarmawh  fl-inginji). 

Bblly-bound  —  stiticu. 

Bbllt-ohurl — bniedem  żakkiek. 

Bbllyful— icla  (mimliżakk),  dafra, 
(icla^  sewwa. 

Bbllyino— biż-żakk,  imżaccar. 

Bblly^roll— romblu,  biex  iwitti. 

Belono  —  tcun  ta,  tappartieni  lill ; 
għandu  x'jaksam  ma;  ta  min  icun.  Thie 
book  beloiitjB  fo  my  son^  dan  il  ctieb  ta 
ibni;  what  ship  does  he  belong  tof\  tà 
liema  bastiment  hu?  (fuk  liema  basti- 
ment  hu). 

Belonoino^U  japi)artieni,  li  hu,  ta. 
All  the  money  belonging  to  t/ie  deceased 
became  government  property^  II  flus 
collha  tal  mejjet  (dac  li  miet^  wakgħu 
fidejn  il  Gvern.  . 

Bblonoinos — proprietà. 

Bbloved  — maħbub  wisk,  għażis  *^my 
beloced  breHiren  "  said  the  preaclier 
*'  ħuti  għeżies  "  kalil  predicatur: 

Bblow — taħt,  isfel;  Iiei^  beloio,  hawn 
isfel — he  w  below  me  in  rank,  hua  an- 
kas  minni  (taħti),  fl-impieg. 

Bblswaooeb  —  bniedem  libertin 
mogħti  għall  vizzi  ħżiena. 

Bblt— cinturin,  ħżiem. 

Beluoa— xorta  ta  delfin  (ħuta  bli 
scwam)  li  tinsab  fl-ibħra  ta  fuk. 

BBLVBDBRB(bit-Talian)~Belluvidir, 
post  minn  fejn  tista  tgawdi  veduta 
sabiħa,  ta  xi  ġnien,  baħar  etc. 

BBLZEBUB—Belżebub,  xitan. 

Bbma— xorta  ta  palc,  post  għoli, 
minn  fejn  wieħed  jista  jitchellem,  pul- 
ptu  tal  cnejjes  àntichi. 

Bbmad  — iggeniien. 

Bbmanolb— taksam,  iċċarrat,  tofrok 
min-nofs. 

Bbmark— taħbi,  tgħatti  bil  iħascra. 

Bbmaze— ticconfondi,  tħawwad  (il 
moħħ  ta  dac  li  icun). 


Digitized  by 


Google 


iiEM 


—  68  -^ 


l3EK 


BEMiNbLB — tħallat. 

Bbmirb  —  tlewwety  timla,  tcasbar 
fit-tajn. 

Bbmoan— tilmenta,  tghemghem. 

Bbmoanbr— dac  li  jilminta,li  ighem- 
ghem. 

Bbmoanino — Iment. 

Bbmoistbn— ixxarrab,tagħmelniedi. 

Bbmot— nofs  nota  fil  musica. 

Bemourn — tibchi  lill,  tibchi  għall. 

BbmuddiiB  —  tgħaggeb,  ticconfondi 
jew  timla  bil  għageb. 
'    Bbmusbd  —  mimli  bil  fantasia,  bil 
għageb. 

Ben— muntanja  għalia. 

Bbn-nut— gewża  li  tati  żejt  msejjah 
hen-oil  li  jimbigħfl-iżpiżeri  għall  fwieħa. 

Bbnch— banc,  il  post,  is-Biġġu  fejn 
jokgnod  1-imħallef  lil  korti;  in-nies 
tal  korti,  1-imħaltin;  tgħammar,  id- 
dawwar  bil  banchijet,  tokgħod  fuk 
banc. 

Benchbr— aBsessur.  • 

Bbnoh-holdfast— vit  li  torbot  bih 
xogħol  li  jinħadem  fuk  il  banc  (ta 
mastrudaxza). 

Bbngh-mark  -sinjal,  marca. 

Bbnoh-btop  —  lakkigħa,  morsa  ta 
fuk  il  banc  (ta  mgħallem). 

Benoh-warrant— mandat  tal  arrest. 

Bend  —  tgħawweġ,  tmejjel,  tilwi, 
tiBBottometti  ruħec,  tokgħod  għalli 
wieħed  igħidlec;  tintena  titgħawweġ 
taħt  il  piB  ;  (fl-armi)  faxxa  la  genba. 

Bbnds* — majjeri  ta  bastiment,  ta 
dgħajsa. 

.     BBNDABLri— li  jiflta  jitgħawwei,  jin- 
tlewa. 

Bbndbr  —  li  ighawweġ;  strument 
(biċċa  għoddà)  li  biha  tgħawweġ  in- 
jam  eta.- 

Bbndlbt— liwja, 'tgħawiġa  żgħira 

Benbath  —  taħt,  l-isfel  minn  ;  he 
married  a  woman  heneath  him^  iżżew- 
weġ  mara  li  mhix  tal  condizioni  tie- 
għu.  ♦ 

Bbnecarlo— xOrta  ta  imbit  li  isi- 
fruh  għall  Indi  tal  punent. 

Bbnbdictine— Benedittin  (patri)  tal 
[ordnitaSan  Benedittu. 
'     Bbnbdiction — barca,  benedizioni. 

J}BNEDiCTivB-*li  igib,   li  j^ti  barca. 


Benbdictory— li  ibierec,  li  ixerred 
barca. 

Benrfaction  —  beneficiu,  beneficat, 
gid,  għamil  tajjeb. 

Bbnbfactor— benefattur,  wieħed  li 
jaghmel  il  gid. 

Benefaoi*re8S— benefattrici,  waħda 
(mara)  li  taghmel  il  gid. 

Bbnbficb— benefizziu  ("ta  kasBis). 

Bbnbficbd— li  għandu  benefiziu. 

Bbnbfickncb  — beneficenza,  Tgħamil 
tajjeb. 

BBNEFiGENT-li  jagħmel  il  gid,  taj- 
jeb,  ta  kalb  tajba. 

Bbneficial  —  vantaġġuB  li  jinħtieġ 
(utili)  li  jiswa. 

Bbnefigiary  —  beneficiariu,  wieħed 
li  għandu,  jew  li  igawdi  benetizziu,  ib- 
benefiziat. 

Bbnbfit  —  beneficiu,  gid,  (1-nħjar) 
profitt ;  for  the  l>enefit  of  my  health^ 
għall  gid  ta  saħħti  (għali  saħħti). 

Bbnefit  nioht— serata  (fit-teatru), 
beneficiata. 

Bbnbt— iddaħħal  fix-xibca,  tnassas. 

Benbvolbnob  —  benevolenza,  tieba, 
mgiba  tal  ħniena,  liberalità. 

BENBVOLENT^wieħed  li  jagħmel  il 
gid,  ħanin,  ta  kalb  tajba. 

BENGAL-drapp  rkik  magħmul  mill 
ħarir  u  ix-xagħar. 

Bbngalbb  —  tal  Bengala  (belt  ta 
1-India),  Isien  (il-lingua)  tal  Bengala. 

Bbngalbbb— BengaliB,  wieħed  (na- 
tiv  jew  nativi)  tal  belt  ta  Bengala. 

Bbngal  light  -  Gas  (tal  giogudifo- 
gu). 

Benight  -  tittarda  fil-lejl,  thalli  jid- 
ħol  il-leji. 
.  BBNioHTED—fid  dl'tm  (tal-lejl). 

Benign— ħanin,  ta  kalbu  tajba. 

Benionant— ħanin. 

Bbnigsity  -  ħnienn. 

Bbnitier  (bil  Francis)  ħawt  jew 
fonti  tal  ilma  mbierec. 

Bbnjamin — Benjamin  (isem  ta  bnie- 
dem) ;  pianta  tal  gomma  ;  xorta  itif- 
sila)  ta  ocentll  (ġlecc  cbir^. 

Bknnet— ħaxixa,  ħafur. 

^™^^^®  I  fatata,8aħħara(hecc  meej- 
ħa  fl  Irlanda). 


Benshi 
Bbnshib 


Digitized  by 


Google 


bliJl 


—  I>9  — 


JbiiJH 


Bbnt— liwja,niżla,zurzieka;  mgħaw- 
weġ,  risolut ;  He  is  hent  vpon  running 
atoay  fi*om,,,  hu  risolut  Cgħamilh'a 
frasuji  li  jaħrab  minn... 

Bbnt  orass  'is-siġra  tal  kasab. 

Bbnumb— tirżaħ,  tcun  imrezżaħ  bil 
bard,  (għàxi)  tmut  bil  bard. 

BBNUMBEDNBSS^reżħa  bil  bard. 

Bbnzinb  -^  benzina. 

Benzoatb  —  melħ  magħmul  minn 
acidn  tal  benzina  u  taħlita  oħra. 

Bbnzoin  —  benzwin,  gomma  tas- 
siġra  itenjamin. 

Bbnzoinb— benzoina,  sustanza  cri- 
stallina  11  iesir  miż-żejt  tal  lewż  morr. 

Benzonb  -  tahlita  ta  idrogenu,  ossi- 
genu  u  curboniu  (iTaħam^. 

Bepàint— tgħatti,  timla  biż-żebgħa. 

BBPBRiwiaGKD  —  mżejjen  (mgħam- 
mar  b*xagħar  falz). 

Bbpowdbr— tirranġa  bit-trab. 

Bbpraisb— tfaħħar  sħiħ. 

Bequbathb— tħalli  fit-testment,  tic- 
teb  (gidec  jew  li  icolloc)  lill  xi  ħadd. 

BBQUEATflBu  —  dac  li  jagħmel  it- 
testment. 

Bequbst  —  dac  li  icun  mħolli  fit- 
testment. 

Bequote  -  issemmi,  ticcita  spiss. 

Bbrate  -taħkar,  timmaltratta.' 

Berb  "  xorta  ta  xgħir. 

Berbavb— ioċaħħad,  tipprivn. 

Bbreàvbmbnt— ċaħda,  privazioni. 

Bbrbaver— dac  li  iċaħħad. 

Bbrbft — mċaħħad,  mna/iża,  minsi, 
abbandunat. 

Bbrg  —  belt. 

Bbroamo  -  xorta  ta  dàmasc  ordi- 
nariu. 

Bbrgahot  —  bergamot  (pianta  tal 
fwieħa). 

Bbrg  mastbr — 1-ufiicial  ewlieni  tan- 
nies  tal  minieri  ta  Derbyshire  (1-In- 
ghilterra): 

Bbrhymb— tirrima  (tkabbel)  issem- 
mi  fir-rimi(fit-takbil). 

Bbrlin— berlin,  carrozza  (xorta'ta 
carrozza)  li  saret  lewwel  darba  fil  belt 
ta  Berlin  (l-ewlenija  tal  Prussia). 

5«RMNGLovKs— guanti  tat  tajjar  li 
jiutlibsu  fis-sajf. 


Bbrmb— il  kigħ  (1-art)  tal  foss  li 
icun  hemm  dwar  il  fortizzi. 

Brrnardinb— patri  tal  ordni  tal  Be- 
nedettini  jew  tac-Cistercensi. 
«    Bbrnousb  -  barnus. 

Berried—- collu  bajd,  mimli  bil  bajd 
(1-actar  għall  ħut) ;  mimli  bil  cocci, 
żibeġ  etc. 

Bbrry-coċċ,  żerrigħa;  cuU  frotta  li 
icun  fiha  iż-żerrigħa ;  il  bajt  tal  ħut ; 
black-berries,  tOt ;  stratoberriei^  frawli. 

Berth  -  cuccetta,  post  fejn  jorkod 
il  passiggier  abbord  ta  bastiment. 

Bbryl  —  berill,  ħaġra  preziusa  ta  cu- 
lur  ħadrani  ċar. 

Berzelinb  -r-  berzelina,  mineral 
magħmul  cristalli  rkàk. 

BBsANT—bizant,  biċċa  munita  tad- 
deheb  antica  (ta  Bisanziu). 

BhSAYLB^missier  in-nannu;  (fil-ligi, 
digriet  biex  tiehu  (tircupra)  I-artijet 
(il  beni)  tiegħu  (ta  missier  in-nannu). 

Besoattek  —  ixxerred  V  hawn  u 
lliemm. 

BESEEGH-titlob  bil  kalb,  bil  ħniena. 

BESEEGHER-dacli  jitlob  (bil  kalb, 
bil  ħniena). 

Beseeghixqly— bit-talb  tal  ħniena, 
bil  kalb. 

Beseem— jixrak.  tisrak. 

Besbbmino— xerka  (li  tixrak  li  jix- 
rak). 

Beseemingly— b'mod  li  jixrak,  li. 
jakbel,  li  jicconvieni. 

Beseemly— li  jixrak,  adattat.     * 

Beset  —  tassedia,  iddawwar  minn 
cullimchien,  tagħlak  min-naħħiet  col- 
Iha ;  iddejjak,  jew  iggib  fid-diek,  (par- 
ticipiu  passat),  assediat,  mdaw^ar 
minn  cuUimchien,  mdejjak. 

Beshrew— tixtiek  saħta  fuk  xi  ħa- 
ġa;  beslirew  the  hour !  tcun  misħuta, 
(nisħet)  dic  is-sigħa  I 

Beshrouded—  mgħotti  b'Iizar;  mghe- 
zwer  b'lizar  tal  chefen,  mcbeffeu; 

Beside  )    ma  genb,    hdejn,  barra 
Besides)  minn. 

Besiege-— tassedio,  iddawwar  bl'as- 
sediu. 

Besieged — assediat^mdawwar  bl-as- 
sediu. 

Besiegement— 'l-ass^iut 


Digitized  by 


Google 


B£d 


-70- 


bE'i? 


iddellec,  iċċappaSjtħam- 
meġ,  tincalla. 


BfiSiEGER— dac  li  jadsedia,  minn  jas- 
Bedia. 

.    Beslave  —  tghakkes,    iggib    taħt 
idejc,  tjassar, 

Beslayer  '-  timla  (iċċappàs)  bil  là; 
għab.     . 

Beslime  • 

Beslobber 

Beslubber 

Besmear— iddellec,  timla  bit-tidlic 
(ta  xi  ħaġa  li  iddellec)  li  teħel  mal 
wi6ċ  jew  1-idejn.    . 

Besmoke— issewwedy  jew  tħammeġ 
-bid-duħħan. 

Besmut— tħammeġ  bid-diiħħan,  is- 
sewwed  bin-nagrafun. 

Besxowed  -^mgħotti  bis-silġ. 
-    Besnufped— mimli  (maħmuġ)  bit- 
tabacc  ta  li  mnieħer. 

Besom— xcapa  (mselħa)  magħmula 
bil  għesieleġ  rkak  f  loc  bil  ġummar 
jew  simar  etc. 

Be^t— tiscanta,'  tistapidixxi. 

Besotteo— scantat,  stupidu,  stur- 
dnt,  (bniedem  talpa,  sturdut). 
'    Besought  ( participin    passat    tal 
verb  i^*^^/i)— mitlub  bil  kalb. 

Bespangle— timla  jew  iiieyjeri  bl- 
antaċċoli. 

Bespatter  — timla,  tħammeġ  bit- 
titjir  (bil  ktar)  tat-tajn,  tal  ħmieġ. 

Bespeak  — titchellem  kabel,  taħber, 
tipprevedi. 

'Bespeaker  —  wiehed  li  jitchellem 
kabel,  li  igħeid  x*gej,  jew  x'ser  isir 
minn  kabel. 

Bespeokle  —  timla  bit-ticchi,  bit- 
tinkix,  tnakkax. 

Bespew— timla,  icċappas,  tħammeġ 
.bil  vomtn. 

Bespice  —  tħawwar,   tirranġa,   bil 
'ħwawar. 
.     Bespit  -timla  bil  bżiek. 

BesPOKE  — preveduty  li  kaluh'kabel. 

Bespot— timla  bit-tbajja. 

Bespread  —  ixxerred  ma  cuUim- 
chien ;  tferrex. 

Besprinklb  -tbixx,  troxx. 

BesPhinkler  — bexxieXy  raxxàx;  dac 
li  ibixx,  li  iroxx. 

BKSPRiNKLiNG-rbexxa,  raxxa. 


Bespurt — ixxerred  l'hawn  u  rhemm 
ma  cullimchien. 

Besputter  —  timla,  ixxerred  ma 
cullimchien. 

Best— 1-aħjar ;  111  do  viy  hestfor 
you,  nagħmel  mill  aħjar  li  nista,  għa- 
iic,  he  ts  now  enjoying  iJie  heat  ofhealihy 
issa  tajjeb  sewwa. 

Bestain— timla  bit-tbajja,  it-tabba. 

Besjead  — tiswa,  tcun  utili,  isservi. 

Bestial— ta  bhima,  bestiali. 

Bestiality— ghamil  ta  bhima,  be- 
stialità. 

BcsTiALiZE— tagħmel  bħal  bhima. 

Bestially— ta  bhima,  ta  annimal. 

Bestiok— twdħħal. 

Bestir— tħawwad,  tħaddem,  iċċak- 
lak  sħih;  taħdem,  tirsisti  titħabat 
ferm. 

Bestow  —  tati,  tferrak,  ixxerred, 
taħli,  you  nxiint  beaioxc  more  time  upou 
t/ivt  work  io  have  it  ready  nejct  week, 
•Jeħtieġ  tahli  (timpiega)  żmien  actar 
f  dan  ix-xogħol  biex  tlestih  sal  giui- 
għa  id-dieħla.  1  give  i/iee  ihanks  o  Lord 
f'or  all  tlie  henefiia  you  have  hesiowed  on 
tne,  niżżicħajr,  o  iSinjur,  tal  beneficl  U 
xerridt  fuki. 

Bestowal  "  rigal,  għati,  haġa  mogħ- 
tija. 

Bestower— min  jati,  min  ixerred 
iferral^  etc. 

Bestowment— għati,  rigal. 

Bestraddle— tircheb  b'sakajc  mif- 
tuħa. 

Bestreak —  ti£faxxia,  timmarca, 
tħo^.ż  bil  faxxi. 

Bestrew  —  ixxerred  fuk...  tbixx, 
troxx. 

Bestud  —  iżżejjen  bil  buttuni  ^bi 
rjus  tal  buttunijew  tal  msiemer). 

Besure— sgur,  okgħod  sgur. 

Bet— imħatra;  tagħmel  imiħatra, 
to  lay  a  hei^  tagħmel  imħatra ;  /  het 
you  à  ahilling,  nagħmel  imħatra  ta 
xelin,  rU  het  you  ien  shiUing  io  one, 
nagħmel  imħatra  għaxar  xelini  ma 
xelin. 

Betake  — tirricorri  għand,  tati  ru- 
ħec  għall ;  he  now  betakes  himself  to 
tJte  study  of  science^  hua  issa  jati  ruħii 
għall  is-studiu  tax-xienza. 


Digitized  by 


Google 


BET 


—  71  — 


MV 


Bkteem — iggib,  tnissel. 

Betel— pianta,  xorta  ta  bzar. 

BETHEL---po8t,  dar,  fejn  jiltakgħu 
il  baħrin  biez  jitchellmu  bejniethom. 

Betiiink  -  tiftacar,  iggib  f  moħħoc. 

Bethlehem  (Betlem)  -  eptar  tal 
imgienen  -r  il  manicomiu   (ara  Bed- 

LAM). 

.  Bbtħral— tjasear. 

Bethuaip— tħabbat,  ittectec.  . 

BETmE— jiġri,  jissucciedi,  woe  be- 
tide  you  !  guaj  għalic ! 

Betisie  )        .     . 

Betimes}  ^°^*«^*- 

Betoken  —  tjSBser  kabel,  tħabbar, 
tàkta  x'gbandu  ieir  kabel  iż-żmieu, 
tindovna. 

Beton— concoB,  tajn  li  jueaw  għall 
pediment  ta  xi  xogħol  tal  bini  etc. 
ħilma. 

Betony— betonia,  pianta  tal  me- 
dicina. 

Betook— irricorra  għand  jew  għall, 
ta.ruħugħall  (il  paBsat  tal  verb.&^- 
takej^  ITe  hetook  liiinself  to  i/ie  Consàl 
for  Iv8  prot^ction^hxx9k  reħa  ruħu  fi- 
dejn  il  Conslu  (taħt  il  prptezioni  tal 
(^onelu  ;  the  soldiers  hetook  themaelvea 
to  ireaponSf  ia-BuIdati  irriċorrew  għàll 
armi. 

BetOSS  —  tkalleb,  tħawwad  sħih, 
tgħolli  fl-aria. 

Betray— tittradixxi,  terħi  f  idejn, 
ticxef,  turi ;  he  is  to  be  shot  having 
hetrayed  his^country^  għandbom  jispa- 
rawlu  goktlub)  billi  ittradixxa  il  pa- 
tria  (ii  pajjis)  tiegħu ;  heware  to  betray 
my  secretSy  attent  (indocra)  li  ma  tic- 
xifx  (turix)  is-Bigrieti  tiegħi  (il  ħwejjeġ 
li  fdajtlec),  Jadas  hetrayed  His  Master 
into  t/ie  hands  of  his  enemies,  Giuda 
reħa  I-Imgħallem  tiegħu  f  idejn  il  għe- 
dewwa,  ("ittradih). 

Betra  YAL  -  tradiment. 
Betrayer— traditur. 
Betrayment — tradiment. 

Betrim— tirranga,  iżżejjen. 

Betroth— tati  il  chelma  ta  żwieġ, 
tgħarras. 

Betrothed  —  għarajjeB  (li  taw  il 
chelma),  għarajjeB  marbutin. 

BETROTHMENT--għaruBija,  rabta. 


dac  lijagħmel  1-imħatra. 


Betrustment— fiducia. 

BetterI 

Bettor/ 

Bbttbr— aħjar  ;'^/m  book  is  better 
tlian  t/iatf  dan  il  ctieb  (hu)  aħjar  minn 
dac.  /  say  t/iisfor  your  better  under* 
standing^  ngħid  dan  biex  tifhimni 
aħjar ;  you  are  t/ie  hett^r  forit,  isBa  (li- 
għamilt  hecc)  iBBib  ruħec  aħjar ;  so 
much  the  hetter^  tant  I-aħjàr ;  fi^W^r 
t/ian  not/iing;  hetter  smalljish  t/ian  none, 
aħjar  minn  xejn ;  you  /lad  h^tt^r  go 
yoHrself  aħjar  tmur  int  BteSB, '  Sly 
friend  is  growing  hetter^  il  ħabib  •  tie- 
għi  gej  għall  aħjar  (kiegħed  ifiek 
ġmielu),  Onr  men  will  sure  get  t/ie  het^ 
ter  of  the  enemy,  id-BuIdati  iaghna 
jirbħu  Bgur ;  /  love  yon  better  and  Ifet- 
terforthiSy  ta  dan  isBa  nħobboc  actar 
u  actar  \  Itis  6  mHes  far,  and  better, 
hu  bogħod  6  mili,  u  actar  ucoll.    ■ 

BETTERiNG-^miljorament,  mogħdija 
għall  aħjar. 

Betterment— ^miljprament,  xogħol 
(għamil)  għall  ahjar.         .  .    < 

Bettermost— ara  best. 

Betting  —  ta«[ħmel  1-imhatra;  is 
t/iere  any  betting  f  hemm  xejn  imhatri? 
(ghamlu  xejn  imħatri). 

Betty  ---  Btrument,  biSċa  .  ghodda 
bħal  Bcarpellina  li  jusaw  il  ħallelin 
biex  jiBcasBaw  il  bwieb. 

Betuline— xorta  ta  raBa  jew  gàm- 
fra  li  issir  mil  koxra  tal  betulla. 

Betumbled  -  imħarbat. 

Betutor  -  tgħallem. 

Betwattle — tgħaggeb;  ticconfondi, 
tbellaħ  bil  għageb. 

BETWEENlbejn ;    T/iis  sitm 

Betwixt  jdioided  hefween 
your  sister,  din  is-Bomma  biex  iinka- 
Bam  bejnec  u  bejn  oħtoc.  T/tere  is  f/ie 
ditc/t  between  i/ie  two  forts^  hemm  il 
foBB  bejn  i'A-żew^r  fortizzi. 

Beyel  —  rocna,  anglu ;  tastatur, 
sawtarella,  (biċċa  għodda);.takta  an- 
glu   (bit-tastatur). 

Bevelment— rocna,  anglu,  cantu- 
niera. 

BEVER—xorb,  tazza  xorb  bejn  past 
u  ieħor  (wakt  1-icheI).    . 

Beverage  —  xorb,  ħaġa  tat-xorb, 
licuri  etc. 


is  to  he 
you   and 


Digitized'by 


Google 


BEV 


-72 


BIB 


Bevy  —  katgħa  għasafar ;  gemgha 
nisa. 

Bewail  —  tibchi  bid-dispiacir  tit- 
ħassar,  tibchi  it-telfa  (il  mewt)  ta  xi 
ħadd ;  tħoss  ħasra. 

Bewailer— becchej,  wieħed  li  jib- 
chi,  li  jitħasgar,  it-telfa  (il  mewt  ta  xi 
ħadd)  etc. 

Bbwailing  —  bichi,  tħassir  (minn 
titħassar),  tħoss  ħasra. 

Beware— tindocra,  tokghod  attent; 
beware  o/false  frienda^  okgħod  attent 
għall  ħbieb  foloz. 

Beweep— tibchi  lill  xi  ħadd  jew  fuk 
xi  ħadd. 

Bbwbt— ixxarrab  tagħmel  niedi. 

BewiLDBR  —  ticconfondi,  tħawwad 
lill  dac  li  icun  ;  titlef  it-triek. 

Bbwildbrmbnt — telfa,  taħwid,  con- 
fusioni. 

BBwrrcH-tagħmel  seher,  magħmul; 
issaħħar;  /  think  she  has  hetwMohed 
him,  għandu  icun  għamlitlu  xi  eeħer. 

Bbwitohbd  — imsaħħar,  għandu  se- 
ħer,  ibleh,  bia  ras,  bla  sens ;  yoa  «<f«m 
to  be  bewitched,  donnoc  bla  ras  (għam- 
lalec  xi  seħer). 

Bbwitchbr— dac  li  isaħħar,  li  jagħ- 
mel  is-sħarijet. 

Bbwitchbry  )    ^  ^^^^. 

Bbwitohment) 

Bbwonderbd— confuB,  bla  mibluħ. 

Bbwrap  — tgheżwer. 

Bbwriy— tkarrak  (b'dac  li  icun). 

Bewrbck— tekred,  tirvina. 

Bby— bej,  princep,  cap  Torc. 

•  Bbyliok — provincia  iccmandata  mill 
bej. 

Bbyond— il  hemm,  il  barra,  il  kud- 
diem,  il  fuk,  actar ;  beyond  Imtar/a,  i\ 
hemm  mill  Imtarfa;  he  went  beyond 
the  walls  ofHie  town,  hua  mar  (ħareġ) 
il  barra  mis-swar.  John  goes  leyond 
every  one  in  tlie  achool  in  learning. 
Ġanni  igħaddi  (imurkuddiem)  lill  cul- 
ħadd  fl-iscola  (fit-tap:ħlim) ;  We  are 
beyond  tlie  reach  of  tlie  gun^  aħna  il 
hemm  mit-tir  tal  canun  ( actar  il 
barra ).  ' 

Bbzan— drapp  tat-tajjar  tal  Indi  tal 
Lvant. 


Bbzant— bicċa  munita  antica  tad- 
deheb  ta  Biżanziu. 

Bbzantler— it-tieni  fergħa  tal  karn 
taċ-ċerv. 

Bbzbl  —  il  biċċa  taċ-curchett  fejn 
tcun  ingastata  ii  ħagra  (iddiamant 
etc.);  ingast  ta  fossa  fcirchett. 

Bbzoar  —  belżwar;  gebla,  żrara  li 
titrabba  fl-imsaren  ta  xi  annimal  (li 
xi  drabi  isservi  (jatuha)  bħala  contra- 
velenu'). 

Bezonian  ( bit-Taljan  )  —  fkir,  fil 
btonn.  « 

Bi-(bil-Latin)  tnejn,  doppiu,  6i- 
valoe,  b'żewġ  koxriet,  biangular,  b'żew^ 
anguli;  biaxiid^  b'żewj;  fusien,  ii  għan- 
du  żewġ  fusien. 

BiA— il  baħbuħa. 

BiAS  — gibda,  inclinazioni ;  in-naħħa 
ta  fejn  ħaġa  tagħleb,  tendenza,  xewka, 
xeħta  Jejn  ħaġa  actar  minn  oħra) ; 
contrapis,  tmil,  iġ^agħal  lill  min  imil; 
to  go  jew  run  bias,  iżżomm,  jew  tmil 
lejn  banda  waħda,  to  cut  bias,  takta 
mgħawweġ  (mhux  min-nofs  sewwa) 
you  have  put  me  out  my  bias  noto,  issa 
tliftni  (ħriġtni  mis-sensi  tiegħij  stur- 
deitni,  icconfondejtni.  In  this  case^  we 
mu8t  be  free  from  bias^  fdan  il  cas 
għandna  ncunu  imparziali  (ma  icol- 
niex  xji'ibidna^  u  la  ghall  wieħed  u 
1-ankas  għall  ieħor.  Ile  w  trying  to 
biaa  him  to  sell  all  his  property,  sejiQV 
iħajru  n  iġagħlu  ibigħ  cull  ma  għandu. 
Ile  is  biassed  to  our  party,  maklub 
(^iżomm)  mal  partit  tagħna. 

BiB— vavalbr  tal-lgħàb  ftat-tfaU. 

BiBBS  -  galoċca. 

BiBACious— li  iħobb  ix-xorb,  mogħ- 
ti  għax-xorb. 

BiBBBR— sacranazz  Cwieħed  li  jixrob 
sħih,  sponża). 

BiBBLB-BABBLB  —  tpaċpiċ  tat-tfal ; 
cliem  fieraħ  bla  sens;  tpeċlik. 

BiBLB  —  Bibbia,  is-Sacra  Scrittnra 
(W  chitba  tat-Testment  il  Kadim  u  it- 
Testment  il  Ġdid;. 

Bidlk-oath— ġurament  fuk  il  Bibbia. 

BiBLBR — sacranazz. 

BiBLicAL— tai  Bibbia,  ta  li  Scrit- 
tura. 

BiBLicisT  —  wieħed  mħarreġ  fit- 
tagħlim  ta  li  Ħcrittura. 


Digitized  by 


Google 


BIB 


-  78  — 


BID 


BiBLiooRAPĦBK — wieħed  mħarreġ  fil 
bibliograna,  fiz-xienza  tal  cotba. 


BlBLIOORAPHIO 
BlBLIOORAPĦIOAL 


tai  bibliografia» 
jew  tal  għerf  (ix- 
xienza  tal  cotba). 


BiBLiooRAPHT— bibliografia;  ii  għerf, 
ix-xienza  tal  cotba. 

BibUolatry — kima  lijatu  lill  cot- 
ba  (^adarazioni  li  jagħmlu  lill  cotba). 

Bibliolooioal— tal  bibliologia  Oet* 
teratara,  studiu  tal  Bibbia,  tad-Du- 
trina  etc^ 

Bibliolooy  -  bibliologia^letteratura, 
studiu  tal  Bibbia,  Dutrina  jew  Teolo- 
gia  ;  trattat,  chitba  fuk  il  cotba. 

BiBLioMANOY— it-taħbir  (falzj  li  isir 
per  mezz  tal  Bibbia. 

BiBLioMANiA  —  bibliomania,  genn» 
ħrara  cbira  li  tiġbor  cotba  antichi  u 
rari. 

BmLioMANiAc  —  (  wieħed  )  mignun 
għall  cotba  antichi  u  rari. 

BiBLioMANiANiSM  — genn  għall  cotba. 

BiBLioMANisT— wieħed  li  għandu  il 
bibliomania  ("genn  għall  cotbaj. 

BiBLioPBOic— tal  legar  tal  cotba. 

BiBLioPBOY— legatura  tal  cotba. 

BiBLioPHiLisM — mħabba  tal  cotba. 
'  BiBLioPHiLisT— wieħed    li  iħobb  il 
cotba. 

BiBLioPHOBiA — mibgħeda  għall  cot- 
ba. 

BiBLiopoLE  —bejjegħ  il  cotba,  librar. 
'  BiBLiopoLicAL— li  għandu  x'jaksam 
mal  bejgħ  tal  cotba. 

BiBLiopoLisT— bejjegħ  il  cotba^  li- 
brar. 

BiBLiopousTic— ta  wieħed  bejjegħ 
il  cotba,  ta  librar. 

BiBLioTAPHisT  —  wicħed  li  jordom 
(jaħbi  taħt  I-art)  il  cotba. 

•  BiBLiOTttBCA— iifc/to^^co,  libreria,po8t 
fejn  icun  hemm  miżmumin  (merfugħa) 
il  cotba. 

BiBLiOTHBOARt—  bibliotecariu,  min 
ioollu  f  idejh  (il  cap  tal)  libreria. 

BiBLioTHBKB  — biblioteca,  libreria. 

BiBLiST — dac  li  jimxi  biss  (jagħmel 
bissj  fuk  dac  li  hemm  fil  Bibbia. 

BiBLus  (bil  Latin)  il  papirus,  pianta 
tal  ilma  li  ticber  (1-actar)  fl-Egittu. 


BiBULOus  (bil  Latin)  li  jizrob,  bħal 
sponża. 

BicALOARATB— li  għandu  żewġ  xpru-. 
ni. 

BioAPiTATBD— li  ffħandu  żewġt  irjus. 

BiGAPSULAR— li  gnandu  żewġ  tebkat 
biz-zerrigħa  f cull  fjur. 

BicAUDA—ħuta  bħal  pixxispat. 

BicB— culur  (blu,  icħal  ċar). 

BioBPHALous  —  mgħammar  b'żewġt 
irjus.  t 

BicBPS— li  għandu  żewġt-irjus. 

BioiPiTAL  )  li    għandu    żewġt-irjus 

BiciPiTous)  jew  żewġ  nisel,  (nisel 
doppiu,  għall  darbtejn. 

BioKBR—cavetta  żgħira  tal  injam 
(platt  tal  injamj ;  tissàra,  tiggieled, 
icolloc  xi  tgħid. 

BiGKBRRR — gellied. 

BicKBRiNo  — ġlieda,  ġlied  (bil  cliem). 

BiGKBiiN  —  scarpellina  ;  inquina 
b'żewġ  ponot. 

BicoLLiOATB  —  mgħakkad  bir-rita 
bejn  is-swaba— bhal  sakajn  il  paprai    ' 

iJicoLouR-Ii  għandu  żewġ  ciiluu. 
jew  lewnijet. 

BiGONJuoATB  —  H  jesistu,  li  jċunu 
mgħakkdin  par  par. 

BicoRN      )li   għandu  żewġt-ikrun^ . 

BicoRNous)  jew  friegħi  tal  krun. 

BicoRPORAL— li  għandu  żewgt  iġsma. 

BiORURAL-^Ii  għandu  żewġ  riġlejn. 

BicuspiDATB— għandu  il  ponot  għal 
darbtejn;  ippuntat  (bil  ponot)  għal 
darbtejn. 

BiCYCLE  —  velocipied,  bajsichil,  ir- 
rota. 

BiD— i)rezz  li  tati  ta  xi  oggett  (fi 
rcant) ;  żieda  (ta  prezz  fi  rcant),  iġġa- 
għal,  tati,  ticcmanda,  tordna ;  bid  kim 
to  come  in^  ġagħlu  (għidlu)  jidħol ; 
/  hid  him  fareweU,  natih  t-addio,  f  hid 
him  two  powuh  for  itj  offreitlu  (tajtu 
prezz)  żew^  liri  fih;  /  shan't  bid  np 
more  t/tan  S  shillings,  ma  ngħallix,  ma , 
natix  prezz  actar  miqn  żewġ  xelini. 

BiDALB)8tedina  ta  ħbieb  li  imorru 

BiDALL)  jeħdu  (jixorbu).xi  ħaġa  f  dar 
ta  \i  ħadd  fkir,  biex  imbaġħad  jiġbru- 
lu  bejniethom  u  jatuh  carità. 

BiDDBN  (participiu  passat  tal  verb 
BiD)  mgigħel,  ordnat. 

10 


Digitized  by 


Google 


BID 


74  — 


BIL 


BiDDBR  — dac  li  joffri  jew  jati  prezz, 
/  sħall  86 II  my  goods  to  tlie  highest  hid- 
der,  nbigħ  1-oggetti  tiegħi  lill  dac  li 
jati  1-ogħla  prezz. 

BiDDiNQ—l-ordni,  cmand  etc. 

BiDDY— fellus ;  tigieġa  jew  serduk 
żgħir. 

BiDE— issofriy  tistenna;  tgħammar 
tokgħod  f  post. 

BiDENT— furchetta  b'zewġ  ponot. 

BiDBNTAL     ]  li  għandu  żewġ  sinniet, 

BiDENTATB     b'żewġ   sinniet ;  mak- 

BiDBNTATBDjBum  fżewġ  bcejjeċ. 

BiDBT — żiemel  ċchejchen  (magħlub, 
xiħ)— żiemel  (biċċa  mobbli  tal  camra 
tas-sodda). 

BiDON — chejl  ta  gallun  u  quart. 

BiBNNiAL — ta  cuU  sentejn  ;  ta  sena 
iva  u  oħra  là. 

BiBR— tebut,  catalett. 

BiBSTiNos — I-ewwel  halib  li  tati  il 
bakra  wara  li  tilhed  jew  tferraħ. 

BiFAOiAL  —  li  ghandu  iż-żewġ  uċuħ 
(ta  biswit  xulxin)  xorta  waħda. 

BiFARious— għal  tnejn»  għal  darb- 
tejn,  fżewġ  ringhieli. 

BiFBROus— li  jati,  li  jagħmel  il  frott 
darbtejn  fis-sena. 

BiFFiN  —  tuffiħa  niexfa  (mkadda) 
jew  misjura. 

BiFiD        1    maksum,    xpaccat    (fi 

BiFiDATBDj  tnejn). 

BiFLOROus—b'żewġ  fjuri. 

BiFOLD— għal  darbtejn. 

BiFOLiATE— li  għandu  żewġ  werkat. 

BiFORATB— li  għandu  żewġ  tokbiet. 

BiFORM— li  għandu  żewġ  għamliet. 

BiFORMiTY— għamla  doppia. 

BiFRONTBD—Ii  għandu  żewġt  uċuh. 

BiFUROATB  —  tofrok,  taksam  f żewġ 
sinniet  bħal  tal  furchetta;  taksam 
f  żewġ  friegħi. 

BiFURCATBD — mifruk,Ii  għandu  żewġ 
snien  bħal  tal  friechet. 

BiFURCATioN— taksima  fżewg  tirjus 
jew  friegħi. 

BiFORoous  —  b'żewġ  ferkat,  b'żewġ 
friechet. 

Bia— cbir ;  ħobla  (mara  tkilaj^,  sup- 
perv,  mimli  bih  in-nifsu  ;  That  woman 
is  big  with  child;  dic  il  mara  tkila 
(ħobla) ;  Jle  always  talks  big,  hua  dej- 


jem  jitchellem  bil  cburia  (ta  cburi) ; 
Ile  likea  to  look  big,  ihobb  jidher  cbir 
(jagħmilha  ta  fanfarun);  They  are 
grotoing  big,  kegħdin  jicbru. 

Bia— xgħir  tax-xitwa. 

BiaAMisT— wieħed  li  icun  miżżew- 
weġ  żewġ  nisa. 

BioAMY — bigamia;  meta  ragel  jiz- 
zewweġ  żewġ  nisa,  jew  mara  tiżżew- 
weġ  żewġt  irgiel. 

Bia-DELLiED  —  (wieħed  li  għandu) 
żakku  cbira. 

Bia-BONBD— li  għandu  għadam  cbir. 

Bia-coRNBD— li  għandu  ħbub  (tal 
kamħ)  cbar. 

BiasNTiAL  —  li  fih  żewġ  razez  ta 
nies. 

Biaa— xorta  ta  xgħir  xitwi  (tax- 
xitwa). 

BiaaEL—annimal  b'erba  sakajn  li 
igħammar  fl-India  ta  Lvant,  jixbeh 
lic-cerv. 

BiaaiN— scufia  (ta  tarbiaX  cappun 
fufi  ;  barmil  xgħir  tal  injam. 

BiaHT— il  chisra,  il-liwja  ta  ħabel 
(meta  icun  coljut)  daħla  żgħira  tal 
baħar. 

BiaNBSS— cobor,  cburia. 

BiaNONiA— -bigonja  (pianta)  li  tagħ- 
mel  fjuri  bħal  trumbetta. 

BiaoT  —  bigotta,  wieħed  mogħmi, 
mogħti  sħiħ  għal  xi  partit,  reli- 
gion  etc. 

BiaoTBD  -—  bigotta,  ipocrita,  mimli 
mogħmi,  mitluf  bil  hrara  (falza^  għal 
xi  partit,  religion  etc. 

BiooTRY— bigottismu,  ipocrisia,  hra- 
ra  (falza)  żejda  għal  xi  partit,  re- 
ligion  etc. 

BiasouNDiNa— li  għandu  leħen  cbir 
ferm,  pompus,  ta  ftaħir. 

Bijou  (bil  Francis  biġxiuj — biġu  ; 
ħaġra  (ħaġa)  preziusa. 

BiJouTiBR — giojellier. 

BiLABiATB— li  għandu  żewġ  xofiiet 
(tebkat). 

BiLAMiLLATB  )    b*żewġ  lami,   folji, 
BiLAMiLLATED)         pianci  etc. 
BiLANDBR  —  bastiment  żghir  (usat 
actarx  fil  canali  tal  Olanda). 
fiiLATBRAL— li  għandu  żewġ  naħħiet.  , 


Digitized  by 


Google 


IJlL 


—  75  -^ 


BIL 


fiiLBO    jxàbla  kasira;   xcbiel,    xi- 

BiLBOBSJcħel,  cipp  li  jorbtu  mas- 
sakajn  tal  ħatjin  biex  ma  jaħirbux 
u  iżommuhom  fil  castig. 

BUiBOQUBT  Cbil  Francis  hHhoche)— 
logħob  tat-tfal,  bħal  tazza  u  balla 
biex  iggibha  gew  fiha ;  (fi-artilleria), 
canun  żgħir  ta  tmien  pulzieri. 

BiLB— bili ;  tumur. 

BiLOE— żakk  ta  bettija,  issentina 
ta  bastiment,  tagħmel  I-ilma,  tnixxi. 

BiLOB-PDMP— porapa  għall  ilma  tas- 
sentina  li  jagħmel  il  bastiment. 

BiLiARY— tal  bili. 

BiLiNGUAL—  b'żewġt  ilsna. 

BiLiNouiBT  —  wieħed  li  jitchellem 
b'żewġt  ilsna,  li  jaf  żewġ  linpui. 

BiLiNGUous— li  għandu  jew  li  jaf 
jitchellem  b'żewġ  lingui. 

BiLious— biljus,  li  għandu,  jew  li 
ibati  bil  bili. 

BiLiTBBAL  —  magħmul  minn  żewġ 
ittri. 

BiLK— tkarrak,  tinganna ;  takrieka, 
ingann. 

BiLL— munkai*,  mannara  bil  ponta 
mgħawġa  (gojja  bħal  ganċ),  mannara 
tal  guerra  (li  jiccumbattu  biha);  lista, 
fattura,  cont,  nota,  cedula  (polza), 
cambiali,  avvis  (tat-twaħħii  ta  mal 
ħajt— ligi  migjuba  kuddiem  il  cunsill 
(parlament^  minn  għajr  ma  tcun  għad 
mgħoddija ;  iżżiegħel  bħal  ma  jagħmel 
ilħamiem  meta  jitbewwes  flimchien 
b'munkaru ;  tippublica,  tgħarraf  ħaġa 
b'awis  ;  hedging-hiU  mingel  żgħir  ;  a 
/iawt^ti//,  ronca(taż-żbirJ;  stickno  hilUy 
twaħħlux  avvisi  (carti  mal  ħajt  etc.) 

BiLL  OF  BXCHANGE— cambiali;  a  hUl 
payahle  to  bearer,  cambiali  li  titħallas 
lill  dac  għand  min  tcun  ;  a  hill  payahle 
ai  »ighiy  cambiali  li  titħallas  a  vista  ; 
to  discouni  a  hill,  tisconta  cambiali; 
to  draw  a  hill  on  jew  vpon^  tiġbed 
cambiali  fuk  xi  ħadd ;  to  take  up  a  bill^ 
tħallas,  tisconta  cambiali ;  io  diahonour 
to  hUly  ma  tħallax  cambiali. 

BiLL  OF  FARE — carta,  lista  tal  ichel 
li  icun  hemm  lest  f  lucanda,  il  menu. 

Bir^  OF  HBALTH— patenta  (certificat 
tas-sanità);  clean  bitl  o/  health,  pa- 
teuta  netta ;  foul  bill  of  heallh,  certi- 


ficat  li  juri  bastiment  meta  icun  gej 
minn  xi  post  fejn  icun  infettat  f  zi 
mard ;  patenta  sporca. 

BiLL  OF  INDIGTMENT  (akra  indait" 
m«/?<)— accusa  (kuddiem  korti,  għal 
ġuri  etc.) 

BiLL  OF  LADiNG  —  polza-di-cargu, 
(carta  fejn  icun  hemm  mictub  fiha 
1-oggetti  collha  li  igib  bastiment 
(b*tagħbija)  iffirmata  mill  captan. 

BiLLET— carta  zgħira,  nota  jew  bil- 
jett  li  jatu  lis-suldati  biex  icunu  jafu 
fejn  għandhom  jalloġġaw  (f  liema  dar 
jirtiraw);  tirtira,  talloġġa  is-suldati ; 
talloġġa ;  ħatba  għan-nar. 

BiLLET-Doux  (bil  Francis  biUe  dh)  — 
ittra  tal  imħabba  (tan-namrati). 

BiLL  ĦOOK — marlazz  tond  (milwi), 
ronca  cbira  biex  ikaċċtu,  jaħsdu  biha 
iz-zcuc  tas-siġar. 

BiLLiARD— (tal-logħob)  tal  biljard. 

BiLUARDS— biljard ;  (logħob  bil  boc- 
ci  li  isir  bli  sticchi  (bsaten)  fuk  mejda 
cbira  lixxa  ferm  u  infurrata  bil  pannu 
(aħdar)  u  fil  ġnieb  icollha  sitt  boros 
għall  bocci  biex  jakgħu  gew  fihom. 

BiLLiNG~iI  bews  tal  ħamiem  bil 
munkar  bejniethom — iżzieghel. 

BiLLiNGS-GATB  —  cHem  tan-nies  tas- 
suk  tal  ħut  ta  Londra,  •  cliem  ħażin, 
vili  pastas;  BiUingsgate  language,  eliem 
tan-nies  tax-xatt  (ngħejdu  aħna),cliem 
vili. 

BiLLioN—biljun;  miljun  miliun. 

BiLLMAN—  suldat  armat  bil  mar- 
lazz,  bir-ronca  biex  ikaċċat  is-si- 
ġar  etc.) 

BiLLON  —  taħlita  baxxa  (actarx)  ta 
ram. 

BiLLOT — virghi  tal  fidda  jew  tad- 
deheb  flimchien.- 

BiLLow— halla  (bahar),  mewġa  cbi- 
ra ;  tiġri  bħall  mewġ. 

BiLLow  BBATGN  —  mħabbat  mal 
mewġ. 

BiLLowY— mħawwad,mkankal  bħall 
mewġ. 

BiLLSTicKBR — dac  li  iwaħħal  I-awisi 
(il  carti)  mal  cantunieri;  biUntickers 
irill  he 2vofiecufed,m\nn  iwaħħal (ħawn) 
avvisi  (carti),  icollu  citazioni  (iħar- 
rcuh). 


Digitized  by 


Google 


HlL 


-  lf«  - 


Ijiu 


BiLLYBOY — frejgatina  ta  mal  costa 
|ta  mal  plajja)  dgħajsa  ^.għira  tax< 
xmara. 

BiLOBATED  ■  •'għ''ndu  zewg  celel  jew 

BiLSAH — tabacc  (qualità  fina)  li  jigi 
minn  Malwa  (fl-India). 

BiLSTON-ORiNDSTONE— xortata  gebla 
tal  mula  li  tigi  minn  Stafford  (1-In- 
għilterra^. 

BiMAOULATB  1  H  għandu  żewġ  teb- 

BimaculatbdJ  ^hat  (b'żewġ  tbajja). 

BiMANOusl  li  gnandu    żewġ  idejn ; 

BiMANE    J         b'żewġ  idejn. 

BiMBDiAL  — T  ta  quantità  migiuba 
minn  żewġ  quantità  oħra. 

BiMENSAL    )  *^  c""  xahrejn ;  li  isir 

^  >•  cull  xahrejn,  li  idum 

BiMESTRiAL  j  xahrejn. 

BiN— matmura;  post  fejn  iżommu 
merfuħ  il  kamħ,  xghir  etc;  id  daħla 
(rocna)  f  cantina  fejn  iżommu  stivati 
il  flixcbien  tal  inbit  (mimlija). 

BiNACLE— camra  zgħira  jew  caxxa 
(tal  injam),  fejn  abbord  ta  bastiment 
iżommu  il  boxxla  jew  xi  dawl   bil-lejl. 

BiNABY— binariuy  ta  tnejn,  doppiu. 

BiNATB— li  jicber  tnejn  tnejn  ^ħa- 
xixj. 

BiND— torbot,  tillega  il  cotba;  iġ- 
ġagħaly  tobbliga;  J  himlmyself  to... 
nobbliga  ruhi  li...  to  liml  over^  i^ġa- 
għal  li  wieħed  jidher  bil  fors  (kud- 
diem  il  korti  etc.) 

BiNDER — legatur  (tal  cotbaj,  dic  il 
ħaġa  li  torbot. 

BiNDiNG— rabta,  legatura ;  li  jorbot, 
li  iġagħal ;  li  jistringi  (I*imsarem). 

BiNG^gozz ;  loc,  post  fejn  tagħ- 
mel  gozz. 

BiNĠSTBAD  -^  il  post  feju  ikegħdu 
fjiġbru)  it-trab  tad-deheb  (li  jaktgħu 
mill  minieri),  u  iħalluh  lest  għat- 
tidwib. 

BlNNACLE  — are  BINACLE. 

BiNNY— ħuta  tax-xmara  (tan-Nil); 
bħal  Ihudi  jew  aurata. 

BiNOCLE— binoclu— tromba  bi  Inejn 
għat-teatru  etc. 

BiNOcuLAR— li  għandu,  li  jiisa  Ż6wġ 
għajnejn. 


BiNOMiAL  —  magħruf  b'zewġ  ismi- 
jiet ;  (fl-Algebra)  binomial^  hija  quan- 
tità  li  ticconsisti  (maġħmula)  f'żewġ 
parti  (termini),  a  +  b  jew  a— b ;  Uino- 
mial  Theoreirt,  it-teorema  tal  binomiu 
ta  Newton. 

BiNOMiNOUs— li  għandu  żew^  ismi- 
jet. 

BiNous— mkiegħed  tnejn  tnejn(par, 
pàr). 

BiocELLATR  —  mtabba  b'żewġ  teb- 
għàt  bħal  għajnejn. 

BioaRAPHBR— wieħed  li  jicteb  il  ħaj* 
ja  tan-nies. 

BioGRAPHic     )   tal    biografia    (tal 

^r,  >*  chitba  tal  najia  ta 

BlOGRAPHICAL  j    ^^i  f.j^Jd). 

BioGRAPHY— biogralia,  il  ħajja  ta 
xi  ħadd  mictuba. 

BioLOGY  —  biologia;  ixxienza  tal 
ħajja;   fisiologia. 

BioPLASM  —  gelatina  ħajja,  biopla- 
sma. 

BiPAROUS— li  jilhed  tnejn  f  dakkn. 

BiPARTiENT— li  jaksam  (jofrok),  f  biċ- 
tejn  daks  wieħed. 

BiPARTiTK— li  għandu  żewġ  btejjeċ 
(jew  naħħiet)  jakblu. 

BiPARTiTioN— taksima,  kasma  fżewġ 
bċejjeċ. 

BiPECTiNATB— li  għandu  miż-żewii 
naħħiet  is-snien  (bħal  moxt  tal  brijaj. 

BiPED— annimal  b'żewġ  sakajn. 

BiPEDAL  ~  li  għandu  żewġ  sakajn 
(ta  żewġ  sakajn). 

BiPELLATB  —  mħares  (protelt)  minn 
tarca  doppia  (minn  tarca  ghall  tnejn). 

BiPENNATED— li  għandu  żewġ  ġwie- 
naħ. 

BiPEs— (ara  biped). 

BiPONT      l  tal  edizioni  tal  auturi 

BiPONTiNB)  (  chittieba  ),  classici 
stampati  f  fiipontium  (fil  Bavaria,  6er- 
mania). 

BiPUNCTUAL-Ii  ghandu  żew;i  ponot 
(truf);  b'żewġ  ponot. 

BiPUPiLLATB  — li  għandu  żewġ  ticchi 
(ħbub  bħal  tHl  għajnejn). 

BiRADiATB— li  ghandu  iewġ  raggi. 

HiRCH— ġummar  (si^ra  tal  ġummar). 

BiRCHER— magħmul  mill  gummar 
^tal  ġummar). 


Digitized  by 


Google 


l3ttl 


-•?7 


m 


BiBD— għasfur  ;  takbad  il  għasafar  ; 
a  iwgivg  bii'd,  għasfur  tal  għana ; 
cock'hii'd,  il  għammiel ;  henbird,  il 
għ'ammiela;  Newgate  bii'dy  ħabsi ;  he  is 
a  Newgate  bini-^  dac  ħabsi  (ragel  tal 
ħabs,  tai  forca) ;  birdi  of^a  feaiher  flock 
toyether^  cull  pàr  għall  paru  (nies  ta 
condizioni,  grad  daks  jew  sengħa 
waħda  jagħmluha  ma  xulxin) ;  a  bird 
in  ihe  hand  ia  wotUi  two  in  tlie  bush, 
aħjar  għasfur  fidecminn  mijafl-ajru  ; 
to  kill  two  birds  with  one  BtonCy  toktol 
żewġ  għaeafar  b  gebla  waħda  (takdi 
żewġ  facendiet  f mawra^ffacenda  waħ- 
da) ;  JIow  do  yon  know  tJiis  f  a  little 
Itird  told  m^— dana  chif  tnfu  ?  —  gie 
kalli  il  għaefur  (chif  1-ommijet  igħejdu 
lit-tfal  żgħar). 

BiRD-BOLT— vleġġa  biex  toktol  il 
għasafar. 

BiRD-CAGB  —  go  ġġa,  kafas. 

BiRD-OALL— tistira,  għajta  ta  għas- 
fur  (jew  għall  għasafar);  suffara  tal 
ghasafar. 


BlRD-CATGHER 
BlRDBR 


nassab,  caċċatur,  dac 
li  jakbad  il  għasa- 
far. 

BiuD-EYRD— li  għandu  għajnejn  ta 
għasfur  (bħal  ta  għasfur). 

BiRD-FANciER  —  wicħcd  H  moħħu 
dejjem  fil  għasafar,  li  jitghaxxak  wisk, 
li  jiddelitta  sħiħ  bil  għasafar. 

BiRDiNo-piBCB — xcubetta. 

BiRD-LiKB— bħal  għasfur. 

BiRD.MAN-(ara  bird  catcher). 
.    BiRD  OF  PARADiSE-isera  ta  għas- 
fur  (tal  genna)   sabih  wisk  11  jinsab 
actarx  fi  New  Guinea  u  'I  gzejjer  ta 
na  dwara. 

BiRD-ORGAN  —  organett  li  jusawh 
biex  igħallmu  il  għasafar  igħannu. 

BiRD-PEPPBR  —  xorta  ta  bżar  (tal 
carta). 

Bird's  eyb— għajn  il  għasfur,  pian- 
ta  (bħal  primula). 

Bird's  eye  view  —  veduta  ta  chif 
jidher  pajjis,  loc,  bini  etc,  mill  għoli 
(chif  jarah  għasfur  meta  icun  fl-ajru.) 

BiRD*s  FOOT— ħaxixa,  xorta  ta  te- 
ngħud. 

Bird's  nest— bejla  (tal  għasafar), 
bejta  ta  xi  għasafar  li  jeclu  ic-Cinisi. 


BiRD-wiTTED  —  wieħed  li  jaliena 
ruħu  minn  xejn,  li  ma  jistax  jokgħod 
attent  ħlief  għal  ftit. 

fiiREME— bastiment,  dgħajsa  b'żewġ 
ringhieli  mkadef. 

BiROANDER  —  xorta  ta  wiżża  sal* 
vaġġa. 

BiROTiNE— xorta  ta  ħarir  ta  Lvant. 

BlRR  1 

BiRL  I  ^*?^*^®'  ħsejjes,  frattarijet. 

BiRT— ħutacatta,tondabħaI  rombu. 

BiRTH— twelid,  razza,  nisel,  ġidd, 
familja,  bidu ;  an  untimely  ]e^  prema- 
ture  birtli^  corriment  (fi  ħlas),  rimi, 
(tarbija  mwielda  kabel  iż-żmien) ;  tfie 
afterbirth,  is-seconda;  his  wife  had 
\two  at  a  birth^  martu  chella  tnejn 
(chella  tewmin^;  his  conduct  gave  birth 
to  these  quarreis ;  I-imgiba  tiegħu  chie- 
net  li  t&t  bidu  ta  dan  il  ġlied ;  the  new 
birtli,  twelid  mill  ġdid,  rigenerazioni, 
(mill  ġdid). 

Birth-day  —  il  ġurnata  li  wieħed 
jagħlak  sninu  (il  ġurnata,  I-anniver- 
sariu,  għeluk  is-sena  tat-twelid  ta 
bniedem). 

BiRTnDOM— privileġġ  tat-twelid. 

Birthino  -  żieda  ta  camrini,  (cuċ- 
cetti),  mal  banda  tal  bastiment. 

BiRTHLESs— -bla  twelid,  li  ma  għan- 
dux  twelid. 

,  BiRTHNiGHT  —  il-lejl  tat-twelid  (ta 
bniedem). 

BiRTHPLAOB  —  il-lcjc,  il  post  fejn 
wieħed  jitwieled. 

BiRTHRioirr  —  primogenitura,  dritt 
li  icollu  wieħed  li  jitwieled  I-ewwel. 

BiRTHSiN— id-dnub  original,  id-dnub 
li  bih  jitnisslu  il  bnedmin  collha. 

BiRTHSONG  —  għanja  li  issir  metà 
jitwieled  xi  ħadd. 

BiRTHWORT— isem  ta  ħaxixa  (ari- 
stolochia). 

Bis— dafbtejn. 

BiSANNUAL-ta  darbtejn  fis-sena— 
(ara  biennial). 

BisoAYAN— wieħed  mwieled  f  Bisca- 
lja(Spania;. 

BiscoTiN  -  biscottin. 

Biscurr  -biscotta,  galetta,  galetti- 
na,  biscuttell ;  pnrcillana  (fuħħar.) 
mhux  verniciat. 


Digitized  by 


Google 


Blg 


-18  - 


hvi 


BiSECT  —  taksam  fi  tnejn,  f żewġ 
bcejjeċ. 

BiSECTiON  —  kaama  f biċtejn  daks 
wieħed. 

BisEGMENT— waħda  mil  bcejjeċ  ta 
linja  maksuma  fi  tnejn. 

BiSETOUS  —  li  għandu  żew^  lanżi- 
tiet. 

BiSEXUÀL^dica  (lijietaicun  ragel 
u  mara). 

BiSHOP—Iskof;  xorbmagħmul  minn 
inbit  (claret  etc.))  mħallat  (sħun  jew 
chiesaħ),  mal-Iarinġ  (morr),biz-zoccor 
u  xi  ħwawar  oħra  u  li  jinxtorob  chie- 
saħ  jew  fiħun,  (ponċ  tal  larinġ  floc  bil 
misħun  blimbit);  tagħmel  il  griżma 
Ctal  lekof) ;  tkarrak  tgħallat  tin-ne- 
goziu  (fil  bejgħ,  xiri,  jew  partit)  taż-* 
żwiemel. 

BiSHOPDOM  — •  id-dominiu  (I-artijet) 
ta  Iskof. 

BisnoPLiKE— ta  Iskof. 

BiSHOPRic— vescovat  (poet,  dignità 
ta  Iskof. 

BisiiOPWEED   )    ħaxixa.   bħal  bus- 

^  >•  bies,  tajba  gnal  cu- 

BiSHOPSWOUT|rataIpuIIaira. 

Bisi— isem  ta  siġra  li  ticber  bla  tarf 
(sħiħ^  fil  Guiana  Inglisa. 

BisiLOQUOUs — li  għandu  iż-żerrigħa 
fżewġ  imżiewet. 

BiSK— Boppa,  brodu  (merak)  ta  haf- 
na  qualità  ta  laħam. 

BiSMUTH^bismut,  metall  li  jitfar- 
rac  ta  lewn  ħamrani'ċar  ċar. 

BisoGNO— ^bit-taljan)  wieħed  batut, 
fkir,  tallab. 

BisoN— bisonti,  xorta  ta  ghendus 
salvaġġ. 

BiSQUE— biscuin,  fajjenza,  fuħħar 
bla  verniċ. 

BissEXTiLE  — bisestil,  sena  bisestil. 

BiSTON— xorta  ta  camla. 

BiSTORT— rħaxixa)  biżbula. 

BiSTRE  — culur,  żebgħa  għax-xagħar 
li  issir  min-nugrufum. 

BiSTOURY— bisturin,  strument,  biċċa 
għodda  tat-tobba  biex  jaktgħu  jew 
ifellu  il  laħam  bih. 

BisuLCATE— b'difrejħ  maksuma,  mi- 
fruka  (bħal  tal  mgħoż,  bakar  etc.) 

BiT— ghidma,  biċċa  żgħira,  buccun ; 
brilja  (il  ħadid  ta  ħalk  iż-żiemel) ;  gol* 


ja,  rebecchin  ;  il  ħadid  taċ-ċana  ;  give 
him  a  hit  of  bread^  atiħ  biċċa  (buccun) 
ħobs.  Not  a  bit  ofit^  xejn  affattu  (I-ebda 
ftit);  he  had  to  champ  t/ie  bit^  chellu 
jokgħod  igherrem  il  hadida  (ta  ħalk 
iż-żiemel);  chellu  jeħu  pacenzia  u  jok- 
għod  bil  fors. 

BiT—tkiegħed  il  ħadid  fil  ħalk  (ta 
żiemel  etc.) 

BiT  —  (passat  tal  verb  to  hite)  — 
gdimt  etc. ;  he  hit  hie  lipa  tait/i  rage^ 
beda  ighiddem  xuftejh  bir-rabia. 

HiT  (of  a  key)— tokba  ta  ċavetta. 

BiTGH  -  chelba,  lupa,  gilpa  (volpi 
mara^;  mara  mitluka  (mhlx  ta  galbu^. 

BiTE  —  tigdem  ;  takta  b'ghidma, 
ghidma,  daħca  (b'xi  hadd);  taħrak 
(l)ħal  ma  jagħmel  il  bżar);  tidħol  fil 
għadam  (bħal  ma  jagħmel  il  bard) ; 
tnigghes,  twaġġa  bi  Isien ;  tkarrak, 
tidħac  b'xi  hadd ;  tidħol  u  takbad 
i\  art  (bħal  ma  tagħmel  I-ancra) ;  tak- 
bad  til  cammini  (bħal  ma  jagħmel  il 
vit) ;  tiecol,  it-takkab,  tidħol  (bħal  ma 
jagħmel  1-acidn);  dic  il  biċċa  li  ma 
teħux  Bewwa  fl-istampa  mħabba  fil 
fraxchetta  għaliox  ma  tcunx  maktu- 
gha  sewwa  (biżżejjed) ;  1  desire  hut 
one  hife,  raa  irridx  ħlief  ghidma  waħ- 
da ;  /  fear  the  dog  ivill  bite  iney  nibża 
li  il  chelb  jigdimni ;  do  not  let  your 
little  ones  bite  off  their  naits^  tliallix 
lit-tfal  tiegħec  ighiddmu  (jaktu).  duf- 
rejhom  (bi  snienhom);  pepper  hites  tJie 
tonguej  il  bżar  jaħrak  (il  Isien) ;  he 
likes,  to  bite  every  hody  when  he  speahs, 
iħobb  inigghes  (iwaġġa)  lill  culħadd 
bi  cliemu.  Thefrost  did  not  hite  the 
potato  plants  this  year^  il  ġlata  ma 
messitiex  (ma  nixxtitiex)  il  patata  dis- 
sena.  /  know  that  is  he  hiting  on  the 
hriille,  naf  li  jinsab  fi  rkakat  (fil  bżonn 
wisk),  naf  li  gie  fix-xejn. 

BiTER — dac  li  jigdem  ;  wieħed  li 
ikarrak  (b*xi  ħadd). 

BiTLVG-Ii  jakta,  li  jinfed,  li  jidħol 
(fil  kalb  etc  J;  ihis  is  a  biting  jest,  din 
ċajta  li  tnigghes  (li  twaġġa  il  kalb). 

BiTiNG-iN— it-taħfir  (1-icheI)  bl-aci- 
du  fis-sengħa. 

BlTLESS  -minn  ghajr  ħadid  (I'ħaU 
ku),  bla  brilja. 


Digitized  by 


Google 


BIT 


-79  - 


BLA 


Brr-MAKER—  dac  li  jagħmel  il  brilji. 

BiTMOUTH  —  ii  ħadid  tal  brilja  li 
icun  f'ħalk  iż-żiemel. 

BiTNOBEN— taħlita  ta  melħ  li  għall 
Indiani  tagħmel  gid  ^visk  bħala  du\ra. 

BiTT— bitta ;  tchebbeb,  iddawwar  il 
gĠmna  mal  bitta  (abbord). 

BrrrEN--(participtal  verb  tohite) — 
migdum. 

BiTTER— morr,  aħrax,  kalil,  eatiri- 
cu ;  li  imiss,  li  jinħase ;  li  jinfed  il 
kalb ;  li  ichemmex  il  halk  (bħal  frott 
kares) ;  as  bitter  as  galU  morr  ferm 
(morr  velenu)  (dake  il  marrara);  this 
apple  is  bitter^  it  U  not  ripe  yet,  din 
it-tuffiħa  għadha  nejja,  tchemmex ; 
tliese  are  very  bitter  words  you  are  say- 
ingy  dana  il  cliem  ahrax  (iwaġġa  il 
kalb)  wisk,  li  kiegħed  tgħid — t/ieyfi- 
nished  loith  bitter  guarrel,  epiċeaw  bi 
ġlieda  ħarxa  (I-actar  kalila) ;  this  will 
make  it  biiter^  dana  jagħmilha  actar 
morra  (actar  morr) ;  t^  is  growing  bit- 
ter,  kiegħed  jimrar. 

BrrTER-ALMOND— lewż  morr. 

BlTTER-APPLE  )      t  .,       ,,,.. 

BlTTER-CUOUMBER  [     ^^^*,  ^^^^^^'^ 

BiTTER-aouRD        )        salvagg. 

BiTTERiNG  —  dosa,  taħlita,  ħaġa 
morra  li  iħaltu  mal  birra  (biex  jiffalsi- 
ficawha). 

BiTTERiSH  -  li  jati  fil  morr,  li  hu 
actarx  morr,  li  imiss  fli  mrar. 

BiTTERN— għasfur  (tajra)  bħall  aj- 
run,  jew  agrett. 

BiTTERN— is-salmura  li  tibka  wara 
li  jaħdmu  il  melħ. 

BiTTERNESs—mrar. 

BiTTERS  -  biters,  xorb  (licuri)  morr, 
li  isir  b'xi  għeruk  jew  werak  ta  togħ- 
ma  morra. 

BiTTER-SALT— ara  Epsom  salt. 

BiTTER-swEET—xorta  ta  tuffiħ. 

J^tter-vetch— xorta  ta  għazz  li 
jatuh  bħal  għalf  lil  bhejjem. 

BiTTER-woRT  —  genziana  (ħaxixa 
morra  ferm). 

BiTTS— bitta,  fejn  ichebbu,  idawru 
il  gumna. 

BrruMEN  —  katran,  mineral  bħall 
katran;  l-isem  ta  bosta  sustanzi  (ħwej- 
jeġ  li  jakbdu)  bħal  ma  humà  il  petro- 
liu,  in-nafta,  u  I-asfalt. 


BiTUMiNATE  —  timla  (ix-xarrab  bil 
bitume). 

.  BrruMiNOUS— li  fih  jew  li  għandu  il 
qualità  tal  katran. 

BrvALVE— frotta  (annimal)  tal  ba- 
ħar  li  għandu  żewġ  koxrjet  bħal  ma 
hi  il  gajdra ;  żerrigħa  ta  fjur  etc.  li 
ghandha  żewġ  tebkat. 

BiVALVE        \  li  ghandu,  jew  b'żewġ 

BiVALVOUS       koxriet,  jew  tebkat  li 

BiVALVULAR  Jjinfetħu  ujingħalku. 

BiVAULTED—  I  għandu  żewġ  ħnej- 
jetjew  arcati. 

BivouAO  (akra  bivwaccj  —  accam- 
pament  tas-suldati  (fak  il  camp  ta 
battalja)bil-lejl  minn  għajr  tniedi  xejn, 
lesti  dejjem  ghall  attacc  ;  tgħaddi  il- 
lejl  accampat  fil  beraħ,  lest  għall  at- 
tacc. 

BiWEEKLY— ta  cull  gimgħatejn,  ta 
cuU  hmistax  il  ġarnata. 

BiZANTiNB— ara  Byzantine. 

BizARD— kronfla  ħamra  b'żewġ  fax- 
xi  u  tiżwik  ta  le^ninjet  oħra. 

BiZARRE—żorr,  stramb,  buijus.' 

BLAB-tpaċpaċ,  tlablab ;  titchellem 
addoċċ ;  tgħid  cull  ma  tisma ;  tpaċ- 
piċ,  tlablib,  cliem  li  tgħidu  addoċċ, 
cliem  li  ixxerrdu  minn  floc  li  iżżommu 
għalic  sigriet. 

BLABBER-lablrtb,  wieħed  li  iħobb 
ipaċpae,  jitchellem,  igħejd  cuU  ma 
jisma. 

Blabber-lipped  —  ara  blobber- 

LIPPED. 

Black— iswed,  mudlam,  oscur,  ta 
kalb  sewda,  ħażin  ferm  ;  briccun  mill 
actar ;  li  iwaħħax,  li  ichexchex  ;  fagel 
iswed  (tal  Africa);  libsa  sewda;  vistu; 
farca  nugrufum  jew  ticca  sewda  (maħ- 
muġa) ;  issewwed,  tħammeġ ;  I  am 
going  .to  put  on  black  for  him  all  this 
iceek,  sejjer  nilbes  l-iswed  għalih  din 
il  gimgha,  (sejjer  naghmillu  gimgħa 
vistu) ;  this  vt  really  a  black  action^  din 
tassew  hija  azioni  lactar  infami,  ihat 
was  a  black  day  for  hinij  dic  chienet 
ġurnata  1-actar  ħażina  (ta  disgrazia) 
għalih ;  7  want  it  in  hlack  and  white^ 
irridha  bil  mictub  (I-iswed  fl'abjad) ; 
hlack  will  take  no  other  hue^  fuk  I-iswed 
1-ebda  culur  ma  jeħu  ;  every  been  has 


Digitized  by 


Google 


BLA 


80  — 


BLA 


it8  black^  call  razza  għandha  il  paliaz- 
za,  oulħadd  għandu  tiegħu. 

Blackamook  —  ragei  iswed,  wie- 
ħed  mill  Africa ;  he  U  loasldng  a  black 
amoor  white,  kiegħed  jisħak  fl-ilma. 

Blagk  art— is-Bħarijet  (is-sengħa 
taB-sharijiet). 

Black  ball  —  il  fazola,  il  boċċa 
sewda  għall  boxxlu  glial  dawc  li  jatu 
il  vot  cuntiariu  ;  issewwed  ;  tati  ma- 
lafama,  ticcalunnia,  tinfama. 

Blagkbeetlb— wirdiena  sewda. 

BLACKBERRT—ċawsli  Bcwda. 

BLACKBiRD^-malvizz  iswed. 

Blackboard— blackbord,  tabellun, 
dic  it-tàvla  cbira  sewda  li  jusaw 
fl-iachejjel  biex  jictbu  u  ifehmu  fuka 
(bil  gibs)  lit-tfal. 

Black  BODiNG  —  tcAber,  tħabbar 
ħażin. 

Black  book  —  registru,  ctieb  fejn 
fxi  università  iniżżlu  l-ismijet  ta  dawc 
li  jagħmlu  xi  mancanzi ;  ctieb  iawed, 
li  chien  usat  fl  żmien  Enricu  VIII,  re 
tal  Inghilterra,  fejn  chienu  iniżżlu 
(jictbu)  xi  abusi  u  culma  chien  isir 
fil  monasteri  u  fil  cunventi  (tal  In- 
ghilterra)  biex  imbagħad  jarahom  ir- 
re(Enricu)  u  ichecci  lill  culħadd  u 
jeħu  il  cunventi  bir-renti  b'collox  taħt 
idejh. 

Blagk-browed— li  ihedded,Iiichem- 
mex  ħuġbejh  b'sinjàl  ta  theddida. 

Black  cap— beccafic  te  rasu  sewda 
(għasfur^  — tuffiha  mixwija  sa  chemm 
tiswied. 

Black-cattle— laħàra  il  fart,  ba- 
kar,  gniedes  u  għegiela. 

Black-chalk— xorta  ta  tafal  iswed. 

Black-coat— kaBsia ;  wieħed  tas- 
Buttana. 

Blagk  currant— passulina  sewda. 

Black  DEATH— xorb  (infusioni)  tal 
oppiu  fil  ħall. 

Black  earth— ħamrija  Bewda,gra8- 
sa. 

Blacken  —  iflsewwed,  tagħmel  (is- 
sir)  iswed;  tinfama,  ticcalunnia;  black- 
en  your  shoes  before  you  (jo  io  school, 
ibblacca  iż-żarbun  kabel  tmur  I-iscola; 
this  tcill  not  blacken  my  character,  b'din 
ma  nieħux  raalafama. 


Blackey— ragel,  wieħed  iswed,  torc 
iswtid. 

Black-fish  — xorta  ta  baliena  żghi- 
ra ;  ħuta  li  tcun  għadha  chemm  fak- 
kset. 

BLACK-PLY-duda  tal  ġdur. 

Black-priar— patri  Dumnican. 

Blagk-qamb  —  (tajra)  xorta  ta 
ħaġla. 

BLACK-auARD  — briccun,  pastas,  vili, 
wiehed  li  mhux  galantom,  bardaxxa. 

Blackguardism  —  I-imgiba  u  il 
cliem  ta  wieħod  briccun. 

Black-gum  — -  siġra  Americana,  li 
tati  injam  sabiħ. 

Black-haired— wieħed  li  għandu 
xagħru  iswed  (bix-xaghar  iswed). 

Black-hearted— wieħed  li  ghandu 
il  għira,  għajjur,  disp^ttus. 

Blacking  -  blacc  taż-żraben. 

Blackish— ftit  u  xejn  sewdieni;  li 
jàti  fl-iswed. 

Bl\ck-lead— ċomb  tal  lapsijet  tal 
carta  ;  lapes  tal  carta  ;  lemi  me  your 
black'lead  pencil,  please,  islifni  il-lapes. 
tal  carta  tiegħec,  jecc  jogħġboc. 

Black-leg— lagħab,  wieħed  mħar- 
reġ  sewwa  fil  logħob  ;  wieħed  li  igħal- 
lat  (ikarrak)  fil-loghob ;  marda  ka- 
lila  tan-ngħaġ  u  tal  bhejjem.  , 

Black  LETrERS  —  I-alfabett  goticu, 
littri,  (I-alfabett)  antic  tal  Inglisi. 

Blackly— ta  swied,  ta  culur  iswed; 
li  iwaiihax  (delitt  etc,) 

Blackmail— fius  li  chienu  dari  jit- 
ħalsu  fl-Inghilterra  (ta  fuk)  biex  in- 
nies  icunn  raħarsin  mil  ħallelin;  flus  li 
chienu  jitħallsu  biex  wioħed  ma  icunx 
micxuf  (icun  mħares  mill  periculu). 

Black-martin  —  ir-rundun  (għas- 
fur). 

Black  moxday— it-Tnejn  tal  Għid ; 
I-ewwel  tnejn  li  tiftaħ  I-iscola,  wara 
il  vacanzi,  (il  ġurnata  tal  ftuh  ta  li 
Bchejjel  wara  il  vacanzi). 

Blagk  monks  —  il  patrijet  Bene- 
dittini. 

Black  MOOR— iBwed  (ragel   iswed),  . 
torc  tal  Africa. 

Black-mouthed— wieħed  li  għandu 
Isienu  ħażin,  dagħaj.  . 
Blackness— awied. 


Digitized  by 


Google 


BLA 


—  81  — 


BLA 


Black  PUDDINO— mazzita, 

Blaok-rod— ir-ragel  tal  virga  (dac 
li  imixxi),  flordni  taf  Oarter  (tal  giar- 
rattiera). 

Blaoks  —  il-linca  li  jusaw'  għall 
istampa  fuk  ir-ram. 

Blaok-sħeep— bniedem  tacondotta 
ħazina;  briccun. 

.  Blaok-silycr  —  mineral  magħmul 
mill  fidda,  antimoniu  u  cnbrit. 

BLaoksmith  — ħaddied. 

Black  snakb— lifgħa  (eewda)  mhix 
yelenusa  li  tinsab  fl-America ;  anni- 
mal  (serp),  velenus  ferm,  li  jinsab 
fl-Australia. 

Blaokspaul  ^  isem  ta  marda  tal 
bhejjem  (tal  bakar,  gniedes  etc.) 

Blaok-strap— xorb  (licuri)  li  ma 
jiswa  xejn— xorb  ordinariu;  port  ivine 
ħażin,  artab,  falsificat. 

Blacktail— caħlija  (huta). 

Blaokthorn  —  prajn  (prnna  sal- 
vaġġa.) 

Blaoktwitoh— ħaxixa  veienuea  li 
ticber  fii  moxa. 

*  Black-wasħ— ilma  (għall  ħasil  fil 
chimica)  magħmul  mil  calomelan  u 
mil  ilma  tal  gir  (liwe  taaterj. 

Blad-applb— xorta  ta  cactuB. 

Bladdbb— bużżieka;  tonfoħ,  timla 
bir-riħ,  a  hladder  hlown^  utru,  gild  ta 
annimal  minfuħ  (għall  ilma). 
'  Bladdbrbd— minfuħ  (mimli  bir-riħ) 
bħal  bużżieka. 

Bladdeh-kblp— isem  ta  ħaxixa  tal 
baħar. 

BLADDBR-NUT—isem  ta  ħaxixa. 

Blàddbr-sbnna — isem  ta  ħaxixa. 

Bladdbr-wort— isem  ta  ħaxixa. 

Bladb— zocc;  il-lama  ta  xafra  ta 
eicchina,  ta  xabla,  il  pala  tal  ispalla ; 
il  palolla  ta  mokdief ;  /te  in  a  cunninff 
hlade,  hu  ra^el  macacc  (jilħaklu  sħiħ); 
he  is  an  old  olade^  hu  macacc  xiħ  (ħa- 
żin  ferm). 

Blade  done— li  scapula  (il  għadma 
tal  ispalla). 

Bladbd— bit-truf  (kuċċata)  bħal  tal 
cai^pnari;  bil.palelli,  bil-Iami  (xfafar). 

Bladbs  -  il  koxra  tal  fecruna ;  it- 
tertuca.  ! 


BLADB-sMiTH^wieħed  li  jagħmel  ix" 
xfafar  jew  it-xwàbel. 

Blab— Bcalda,  lakxa,  xulliefai  takti- 
għa  (tal  injam). 

Blain— bħal  żirma  (màrda)fil  bhej- 
jem.  , 

Blakb— ta  culur.safrani. ' 

BLAMABLB-^ta  min  ilumu  ("U  icollu 
ħtija,  li  icun  ħakku  il-Iewm  jew  ċan- 
fira). 

Bl.amb— ħtija;  tlewwem,  tati  ħtija, 
iċċanfar. 

Blambful— ħati. 

Blamblbss  —  bla  ħtija,  innooent, 
mhux  ħati. 

Blambr  —  min  isib  il  ħtija,  min 
ilum  (ilewwem)  min  iċanfar. 

Blambworthinbss— li  jisiħokklu  il- 
lewm  jew.  li  icun  mċanfar. 

Blambworthy  —  ħati,  li  jistħokklu  . 
ċanfir. 

Blanoard— drapp,  xokka  magħmula 
fin-Normandia  (Franza). 

Blanoh  (bil  Francis^— tbajjad,  tagħ- 
mel  abjad  (drapp,  xokka  etc.) 

Blanchbr— bajjàd,  dac  li  ibàjjad. 

Blanch-farm— ħlas  (ta  kbiela  etc;)' 
li  issir  bil  fidda  u  mhux  bil  bhejjem. 

BLANCHiNGT-is^sen^ha  li  biha  tbaj- 
jad  (tnaddaf)  fil  chimica. 

Blanc-manob  (bil '  Francis,  àkra 
Dldmonyx)  — blamanġ,  gelatina  bajda. 

Blandiloquence— discors^  clieiu,  li 
bih  tfaħħar,  tonfoħ  lil  dac  h  icun. 

Blandimbnt— (ara  Blandishmbnt).  •' 

Blandish  —  ticcalmày  tonfoħ  ^bit- 
tiftir^  trattab;  tħoll  (bi  cliem  ta  fta- 
ħir  bi  cliem  helu),  iżżiegħel,  tillusinga. 

BlaKdishbr— dac  lijiccalma,  frat- 
tab,  iħoll  bi  cliem  ħelu  u  ta  tifħir. 

mgiba  ħelwa,  cliem 
ħelu,  cliemy  bit-taj- 
t  jeb ;  żegħil. 

Blandness  — ħlewwa,   żegħil. 

Blank  —  abjad,  pallidu,  safrani ; 
biċca  mhix  mictuba ;  mbawwad,  bla 
rima  (versi  bla  takbil) ;  confus,  mħaw- 
wad,  scuncertat,  mhux  f  waktu  ;  mhux 
mictub,  vojt  ( bla  chitba ),  ħaġa  li 
biha  ma  takla  xejn  (^ma  iggib  xejn) ; 
ticcoppa,  tħassar^  tħawwad,  tbażża; 
bianca  (flotteria),  casella  mhix  mictu^ 

Jl 


Blandishino 
Blandishmbnt 


Digitized  by 


Google 


BLA 


—  82  — 


BLE 


ba ;  biċċa  manita  ("fiz-zecca)  li  għad 
mhix  stampata  (bla  wiċċ  etc.) ;  Whe^i 
1  asked  him  why  he  ran  away  Iie  grew 
hlankf  meta  Btakeejtu  għax  ħarab, 
tħawwad  (sfar,  sar  minn  culi  lewn) ; 
This  ispoint  hlank  against  the  onler 
given  hy  oiir  ċhief,  dana  collu  contra 
dac  li  kal  (I-ordnijet  ta)  is-superiur 
tagħna;  /  reacl  a  heautiftd  poem  in 
hlank  veree,  krajt  poema  sabiħ  wisk  bil 
versi  bla  takbiK 

Blano  CARTKiDaB— scartoċċ  bla  bal- 
la>  bil  porvli  biss,  in  bianc. 

Blankbt— cutra.    cverta  tas-sodda, 

Eircan ;  tgħatti  bil  cutri ;  tgheżwru 
niedem  ġo  cutra  (biex  tifgah). 

Blankbting — drapp  u  ħwejjeġ  oħra 
għall  cutri;  twaddib  ("xħit)  ta  bnie- 
dem  ġo  cutra  (biex  toklu). 

Blank-versb— cbitba  bil  kies  (bil 
metru) ;  vers  eroicu  ta  ħames  piedi 
(chejl  ta  accenti,  jew  taksim  tal  poesia 
fl-Inglis),  minn  għajr  rima  jew  takbil. 

Blanqubttb  —xorta  ta  imbit  abjad, 
fin ;  xorta  ta  lanġas. 

Blarb— tonfoħ,  tgħajjat  bħal  ghen- 
dus. 

Blarmby— tifħir  cbir  fil  wiċċ ;  adu- 
lazioni  cbira. 

Blasphbmb— tidghi,  taħlef. 

Blasphbmrr— dagħaj. 

Blasphbming— 'dagħa,  ħlif. 

Blasphbmy— dagħwa,  ħalfa. 

Blast— buffqra ;  żiffa  riħ  ;  taħsir, 
9adid  fl-uċuh  tar-raba ;  tolkot  b'pesta; 
tnixxefy  taħrak  ;  tofrok,  taksam  il  blat 
b'fumella  (bil  porvli).  A  hlaat  tore  up 
some  ireeSf  buffura  kaċċtet  xi  siġar  (kal- 
għet  xi  siġar  mill  għeruk).  By  eo  doing 
youblaet  tliat  ntan's  reputation,  b'dal 
għemil  tiegħec  sejjer  tirvina  lil  dac  il 
bniedem  (^tih  malafama  u  titliflu  il 
credtu  jew  I-i)nur  tiegħu),  titliflu 
gieħu. 

Blastbma— -il  kalba  tar-rimja  (fsi- 
ġra). 

Blastinq — żiffa,  buffura  riħ,  nixfa, 
sadidtal  pianti  (tal  kamħ  etc). 

Blast-pipb — cannol  f'm&cna  tal  va- 
pur  tal  art  etc,  biex  minnhu  igħaddi 
il  fwaf.  (st^am)  żejjed  mii-ċumnija. 

BLATANT—Ii  jonfoħ  bħal  bakra;  frat- 
tarjus  (li  jagħmel  frattarija^. 


Blatcii — issewwed. 

Blatb— mistħi,  bla  ħila. 

Blattbb  —  tagħmel  ħoss  (ħsejjes) 
chemm  chemm ;  ittectec. 

Blaud— biċċa  (xi  ħaġa)  cbira. 

Blaundok— xorta  ta  cerv. 

Blay  —  ħuta  żgħira  (bħal  sardina) 
tax-xmara. 

Blaze  — fianima,  ħuggieġa,  vampa ; 
tħaggeġ,  tivvaropja ;  turi  palelli,  ix- 
xandar,  iġġagħal  li  jidher;  the  jlre 
blazes,  in-nar  kiegħed  iħaggeġ,  jivvam- 
pja  (ħuggieġa  waħda). 

Blazino  —  iwampj  at,mixgħul  (mkab- 
bad)  ħuggieġa. 

BLAZING-STAR—CUmeta. 

Blazon  -r-  tfisser  is-sinjali  li  icun 
hemm  fl-armi;  tagħmel  figura  brillanti 
(li  tidher);  is-sengħa  tat-tpingija  tal 
armi  ftal  cunjomijet  etc.) ;  tirri- 
splendi. 

Blazonbr— dac  li  ipingi  I-armi  (tal 
cunjomijet). 

Blazonino  ]  is-sengħa  tat-tpingija 

-^  tal  armi  (tal  cunjomi- 

liLAzoNRY      jet  etc.; ;  I-araldica. 

Blea— il  polpa,  il  koxra  ta  gewwa 
ta  siġra. 

Bleacħ  -tbajjad  bl-aria  (drapp  etc) 
tagħmel  ħaġa  bajda  billi  tkegħeda 
għall  aria. 

Bleachbr— dac  li  ibajjad  (drappi- 
jet  etc  )  billi  jagħmilhom  għall  aria. 

Blbachbry— il  post  fejn  jitbajdu  il 
ħwejjeġ  billi  ikegħdubom  għall  aria. 

Blbak— chiesaħ,  bil  bard,  bir-riħ  ; 
isem  ta  ħuta  tax-xmajjar  (bħal  lacci). 

Bleakly  —  bil  bard,  bir-riħ,  bil 
csnħa. 

Bleaknbss  — bard,  chesħa. 

BLEAR-bl-ngigħ  u  raċajprin  Cgħaj- 
nejn) ;  iġġagħal  (tagħmel)  għajncflc 
idemmgħu  jew  li  icunu  mgelbnin  fid- 
dmugħ. 

Blbarbd-eyed  —  wieħed  li  ghandu 
għajneih  idemmgħu,  mpeċpcin. 

Blbat  —  tgħajjat  bħal  nagħġa ;  il 
għajta  ta  nagħġa  jew  ħaruf. 

Blbatino— I-għajrtt  tan-ngħaġ  jew 
tal  ħrief. 

Blbb— tumur,  nuffata,  bużżieka. 

Blebby— collu  bżieżak. 

Blrd — il  passat  tal  verb  bleed  (ara). 


Digitized  by 


Google 


BLE 


—  88  — 


BLI 


Blebd— tinfaġar,  tneħħi  id-demtn 
bi  fsada  etc.;  tmat  b'mewta  maligr 
^Bobtu) ;  tkattar  id-demm  —  »/iy  nose 
18  bleeding,  kiegħed  ninfaġar,  his  nose 
bleede  very  ofUn^  jinfagar  Bpiss;  my 
Uearihleede  Jorhim^  nħoss  kaibi  tin- 
kasam  għalih ;  he  went  to  (he  doctor  io 
bleed  him^  mur  għand  it-tabib  biez 
jifsda. 

BiiBBDiNO— farġa,  fasday  tneħħija  ta 
demm. 

Blbuish  -  tebgħa,  katgha,  malafa- 
ma;  viziu^  ħtija,  dieunur;  iio  hlemish 
was  found  in  his  cltaracter,  ma  sabulu 
l-ebda  tebgha  fil  carattru  tiegħu ;  he 
i9  t/ie  blemtsli  of  tlie  family,  hua  id- 
dieunur  tal  familja. 

Blehibhbd— mtabba,  disunurat. 

Blbmibhlbbs— bla  tebgħa. 

Blbuishmbnt —diBunur. 

Blbnch  — tingibed,  tarġa  lura  bil 
biża ;  ma  tħallix,  ttixchel. 

Blbnd— tħallat,  tħawwad  flimcħien, 
tħallat  ħaġa  ma  oħra. 

BLBNDBR—wiehed  li  iħallat^  dac  li 
iħallat. 

Blbnd-watbr— marda  li  titrabba  fil 
fwied  ta  xi  annimali. 

Blbnooenoub-H  iBaili  materi  hżie- 
na  mill  gisem. 

-     Blbnorrhba — tisfija  ta  materi  ħżie- 
na  mill  giBem  (marda  ħażina). 

Blbnny— budaccra  (ħuta^. 

Blbbs  —  tbierec ;  tagħmel  hieni ; 
God  bless  youj  Alla  ibierchec ;  She 
was  bletsed  loitli  a  numerous  isme,  Alla 
tagħha  (henniha)  b'ħafna  tfal. 

Blbbsbok — xorta  ta  cerv  bil  krun. 

Blebsed — mbierec,  kaddis  imkad- 
des ;  icolloc  grazzia,  ix-xorti ;  bierec, 
tal  barca.  The  Blessed  Virgin  Mary, 
I-Imkaddsa  Verġni  Maria;  he  blessed 
his  children  before  dying^  bierec  l-ulie- 
du  kabel  ma  miet.  /  was  never  hlessed 
witli  tlie  sighi  ofher,  katt  ma  chelli  ix- 
xorti  naraha. 

Blbssedness— barca^  hena,  grażzia 
t'AIIa. 

BLBssER^dac  li  ibierec. 

Blessino— barca,  grazzia  t'AIIa.  / 
wisli  you  God^s  blessing,  riixtieklec  il 
barca  t'AIIa.  /?//  the  hlessing  of  Godj 
bil  għajnuna  t'ÀlIa. 


Blet— dic  it-tebgħa  li  issir  fil  frott 
meta  jakbad  jitħassar ;  màccatura. 

Blbtonism— ii  fehma  li  wieħed  icol- 
lu  li  ghandu  il  ħila  jagħraf,  billi  iħoss, 
fejn  buma  in-bixxijat  tal  ilma  ixiii 
I-art. 

Blbtted— bit-tbajja  (fil  frott  meta 
jibdajitħassar). 

Blbw— -nefaħ  (passat  tal  verb  Wow^, 
wliat  wind  blew  you  here  t  x'riħ  hu  li 
tefgħec  (li  giebec)  lil  hàwn  ? 

Bleymb— nefħa  f  siek  ta  żiemel. 

BiJOBA^isem  ta  ħuta  żgħira  bħal 
sardina. 

Blight— sadid  tal  kamħ  etc.  (mar- 
da). 

Bliohted— niexef,  rvinat  (maħruk 
jew  meciil  bis-sadid). 

Blind  —  għàma;  tagħmi ;  taġhmel 
id-dlam;  persiatia,  ġlusija;  he  is  blind 
of  one  eye^  għàma  toinn  għajnu  '1 
waħda;  who  is  so  blind  as  he  iliai  will 
not  see  ?,  ma  hawnx  ġħàma  actar  minn 
dac  li  mà  iridx  jara.  When  tlie  devil 
is  blind,  meta  ix-xitan  icun  għàma 
(jaghma) ;  katt.  Yours  is  a  blihdpre^ 
tence,  din  scusa  falsa  tiegħec  ;  shui  ihe 
blinds,  għalak  il  persiani. 

Blindaob — maħżen  (militari)  għat* 
truppi  u  munizion  biex  iżommuhom 
fis-snih,  fejn  ma  jarahomx  il  pħadu. 

BuND-ALLBY—  skak  (triek  li  ma  tin- 
fidx),  żenka^ 

Blind-beetlb — xorta  ta  banfusa. 

Blinded— bla  dawl|  ghàma,  mogħ- 
mi  (wara  haġa). 

Blind-fold— tghammad  (tghatti  li 
ghajnejn  biex  matarax). 
.  Blind-foldbd— mgbàmmad  (b'ghaj- 
nejh  mghottija). 

Blindino— taghmiy.tnebhi  id-dawl. 

Blindman— gbàma ;  dac  (I-impiegat) 
tal  posta  li  jakra  I-indirizzi  tal  ittri  li 
icunu  mictubin  ħażin,  mgherfxin. 

Blindman's-ball  —  xorta  ta  fakkih 
(pianta). 

Blindman's-huff  —  tigieġa  għamja 
(logbba  tat-tfalj. 

Blindness — gbama;  injuranza. 

BLiNt>-NBTTLT?— kannebsalvaġġ  (ħa- 
xixa). 


Digitized  by 


Google 


BLI 


84  — 


13L0 


V  Blimd-sidb— in-naħlia  deboli,  fiacca, 
in-nahha  il  batuta,  1-ankas  li  tcun  ar-! 
'  mata.  - 

Blind-vbssbl— tubu,  flixcun  miftuh 
minn  banda  wahda  biss  (fii  chimica^. 

Blimd-worm— 'lifgħa  żghira. 

Blink— tegħmeż,  itteptep,  tagħmel 
sinjal  b'ghajnejc,  tara  mghammex, 
tara  mudlam,  biċ-ċpar;  tingibed  lura 
bil  biża,  mchexchex ;  dakka  ta  għajn ; 
thalli  jiscappa  jew  ighaddi  minn  taħt 
ghajnctjc. 

Blimkard— wiehed  li  għandu  ghaj- 
nejh  ħżiena,  li  ibati  b'għajnejh,  li  itep- 
tep>  li  ghandu  għajnejh  wereċ,  werċ. 

Blink-bbbr — birra  fil  btieti  mhol- 
lija  biex  tiffermenta. 

Blinkbb — wiehed  li  iteptep  ghaj- 
nejh/li  jaghmeż  (b'għajnejh,  li  jitlef 
ghajnejh  (jitwerreċ)  werċ;  viżiera, 
għamad. 

Blinkbrs— in-nuċċali  taż  żwiemel;  il 
gild  tal  brilja  li  icun  fil  ġnieb  ta  ghaj- 
nejn  iż-żiemel,  biex  ma  jarax  mill 
ġnieb. 

Blinkinq— għemiży  teptip,  (bil  ghaj- 
nejn). 

BuNKS  —  zcuc  tas-siġar  mixhutin 
fl-art  bhala  sinjal  mnejn  ighaddi  ic- 
cerv  biex  il  caċċaturi  icunu  jafu  (ja- 
raw)  minn  fejn  ighadai  (^il  fejn  jiġbed) 
I-annimal. 

Bliss— hena  cbir,  cuntentizza. 

Blissful — beatu,  hieni  ferm  ;  cun- 
teqt. 

Blissoh  —  tiżżewweġ  jew  chif  isir 
iż-żwieġ  (il  għakda)  tal  muntun  man- 
naghġa. 

Blistbr  —  nuffata;  viżicant;  my 
liand  is  raiaing  blisfers,  kieghed  ntalla 
I-infafet  fidi  (telghin  1-infHfet  f  idejja). 
'  Blistbry — li  ghandu  linfafet;  li 
jixbeh  in-nuffata ;  bhal  nuffata. 

Blitb— haxixa  bħal  selk. 

Blitħb— hieni,  ferħan,  daħkani. 

Blitħblt— bil  ferħ,  bil  bena  etc. 

Blithbness— ferh,  hena. 

Buthbful  —  collu  hieni,  mimli  bil 
ferh,  bil  hena. 

Blithbsomb  —  hieni,  ferħan>  cun- 
tept,  dahkani. 

J3^4cn— tumur  żghir,  bu/iiefca. 


Bloàt — tnebbaħ,  timla,  minfuħ. 

Bloatbd — minfuħ. 

Bloateb— wieħed  li  ineffaħ ;  aringa 
profumata  (aringa  ħamra). 

Blod  —  għokda  żgħira,  buzżieka 
żgħira. 

BLonBBR^bużżieka. 

Blobder-up  ;  xuftejn  ħoxnin,  cbar. 

Blobbbr-lipped— wieħed  li  għandu 
xuftejh  ħoxnin,  cbar. 

Blook— bieċa  travu  jew  gebla ;  zocc 
oħxon ;  iċ-ċanga,  il  għuda  li  fuka  jak- 
tgħu  ir-ras  tal  ħat.jin  għall  mewt— im- 
barazz;  a  9hip*s  Uock^  buzzell,  taljola 
cbira ;  iddawwar,  tagħlak  gewwa,  tim- 
blocca ;  l  find  thu  a  great  Htumhling 
block,  jena  insib  dan  ta  tfixchil  cbir 
(imbarazz  cbir) ;  he  did  not  succeed 
because  some  one  cast  mauy  a  block  in 
his  way,  ma  rnezxilux  il  ^ħaliex  xi 
ħadd  Hxclu  chemm  felaħ  ;  the  burglar 
came  to  the  block  at  last,  il  ħalliel  wa- 
sal  għall  mannara  (biex  jaktghulu 
rasu)  fl-aħħar ;  he  is  a  chip  of  tlie  old 
block,  bin  missieru  (jixbeħ  lill  mis- 
sieru)  ghandu  lill  min  jixbeħ. 

Blockade— imblocc,  timblocca,tagħ- 
lak  port;  ma  tħallix  bastimenti  jidħlu 
n  jonorġu  fil  port. 

Block-head— stupidu,  ras  kargħa. 

Block-headbd— li  għandu  rasu  kar- 
għa  (ma  tarfax) ;  stupidu. 

Blogk-housb— fortizza  (li  issir  ma- 
lajr  bizzcuc)  biex  tiddefendi  il  port ; 
palizzata. 

.  BLOOKiNa-minċotti,  biceiet  tal  in- 
jam  mwaħħlin  fit-taraġ  minn  taħt 
biex  ighakkdu. 

Blockish— ta  stupidu,  bħal  stupidu; 
ras  kargħa. 

Block-likb — stupiduy 

Block-hakbr— buzzillar. 

BLOOK-PRiNTiNa— stampa  mill  ittri 
tal  injam. 

Blooks  —  posti  tal  bacil,  (I-inJam 
fejn  ipoggi  il  prim  ta  bastiment,  meta 
icun  nlbacil). 

BiiOOK-TiN—ingotti  (casdvall)  ta  li 
stann. . 

Blond— abjad,  sabiħ,  hioud,(li  ghan- 
du  laħmu,  gismu  abjad  u  sabiħ^. 

Blondb  '-mara  bajda  sabiħa,  b*xa- 
harba  isfar ;  blondai  bizzilla  tal  ħarir. 


Digitized  by 


Google 


13L0 


-  86  - 


btiO 


BLOOD-demm,  familjà;  ràzza;  ni- 
8el ;  corla,  killa ;  ktil  ta  bniedem  ;  io 
let  blood,  tinfasad,  tifsad ;  to  stanch 
bloodf  iżżomm  (tistanja)  id-demm ; 
t/tef/  are  doiiig  this  to  stir  every  bodys 
blood,  kegħdin  jagħmlu  dan .  biez  jir- 
rabjaw  (isaħħnu  jew  ikanklu)  id-demm 
ta  cuUħadd;  he  killed  his  brother  in  cool 
blood,  katel  lill  ħuh  chiesaħ  u  biered, 
(mhux  fis-saħna  tad-demmj ;  he  killed 
him  is  wann  blood^  katiu  fis-saħna 
(chif  chien  mitluf) ;  when  T  saw  such 
cruelty  rny  blood  wa$  up,  meta  rajt  dic 
il  chefrija  demmi  telhali  (legħebni) 
sħant,  irrabiajt ;  tJiif  is  tlie  pure  blood 
of  the  grape,  dan  hu  il  veru  imbit  tal 
għeneb;  tliey  pretend  to  be  the  otdy 
bloode  of  tlie  town^  għandhom  f'rashom 
illi  huma  biss  huma  il  puliti  (in-nob- 
bli)  is-sinjuri  tal  belt ;  Hiat  is  the  only 
one  o/ the  colour  o/ blooil,  hua  1-actar 
li  gej  minn  razza  (nisel)  nobbli  (mill 
aħjar  familja) ;  blood  is  thicker  t/uin 
water^  id-demm  dejjem  jiġbed^  id-demm 
ma  isir  semm. 

Blood-bbbpottbd  —  mimli  bir-raxx 
(bil  ktar)  tad-demm. 

Blood-bouoht  —  mixtri  bid-demm 
(bil  prezz  tad-demm). 

Blood-brother— ħu  mill  istess  mis- 
sier  u  omm,  tfiey  are  not  blood-brotJiers, 
mhumiex  aħwa  veri  (mill  istess  mis- 
sier  u  omm). 

BLooD-DRiBR-composizioni  (demm 
niexef),biex  ippurificaw  iz-zoccor  biha. 

Blood-dybd— miżbuh  fid-demm. 

Blood-bxtorting— li  joħroġ,  li  jagħ- 
sar  id-demm. 

Blood-plowbr  — il  bemanthtis  (fjur). 

Blood-prozkn  ■—  li  għandu  demmu 
iggelat,  magħkud. 

Bloodquiltiness— ktil  (ta  bniedem) 
delitt  tal  ktil,  omicidiu. 

Blood-guiltt  — ħati  tal  ktil;  wieħed 
li  ghamel  omicidiu,  li  katel. 

Blood-hbat  —  sħana  li  tcun  daks 
dic  li  icun  (li  icollu;  id-demm  fil  gisem. 

Blood-horsb— żiemel  ta  razza  fina. 

BLooD-Hor-- tal  istess  sħana  tad- 
demm  (fil  gisem). 

Blood-hound  -chelb  tal  caċċa  ("tac- 
cerv). 


Bloodily  — bil  ħruxija  (bid-denim). 

BiiOODLBss  ^  bla  demm ,  mejjet. 

Blood-lbt— ara  blbbd. 

BL00D-LiKB--bħal  demm,  li  donna 
demm,  li  jixbeh,  id-demm. 

Blood-pollutbd  — 'mċappas  bid- 
demm. 

Blood-rbd  —  aħmar  daks  in-nar 
(daks  id-demm). 

Blood-rblation  —  kraba,  li  jigi 
minn... 

BLOoD-RooT—ħaxixa  (pianta)  bħal 
pitravi. 

Blood-shbd— ktil,  omicidiu. 

Blood-shbddIbr — wieħed  li  iċarċar 
id-demm. 

Blood-bhbdding— ċarcir  tad-demm. 

Blood-bhot— minfuħ  (bil  vini  min- 
fuħin)  bid-demm. 

Blood-snakb — isem  ta  lifgħa. 

Blood-spavin — marda   taż-żwiemel. 

Blood-spiller  —  wieħed  li  ixerred 
(iċarċar)  iddemm. 

Blood-shilling— tixrid  (ċarcir)  ta 
demm. 

Blood-stainbd — mċappas  bid-demm. 

Blood-btonb— ematite,  ħaġra  ta  cu- 
lur  aħdar  scur,  mnakkxa  bi  tbajja 
ħomor. 

Blood-buckbr  —  sanghisug ;  dac  li 
jarda  id-demm  ta  ħadd  ieħor ;  bnie- 
dem  chiefer,  li  iħobb  jaħkar. 

Blood-swoln  — mgħargħar  fid-demm 
(mimli,  mgħotti,  micsi  bid-demm). 

Blood-thirsty  —  kattiel,  bil  għaċċ 
tad-demm,  li  iħobb  ixerred  id-demm. 

Blood-vbssbl — vina,  arteria;  cull 
loc  li  iżomm  fih  id-demm. 

Blood-warm— sħun  daks  id  demm, 
tal  istess  sħana  tad-demm. 

Blood-won — mirbuħ  bit-tixrid  tad- 
demm. 

Blood-wort— ħaxixa  (isem  ta  pian- 
ta  tal  America). 

Bloody— mċappas,  (mtabba)  bid- 
demm  ;  chiefer,  aħrax. 

Bloody-flux— disenteria  (marda). 

BLOODY-MINDBD-mOgħti  għall  ktil, 
kattiel ;  chiefer. 

Bloody-swbat  —  għarak  tad-demmi 
għarak  ta  marid. 


Digitized  by 


Google 


hho 


~  8G  — 


BLO 


.BLOOM—nwar,  żahar,  fjur,  fjuri  mif- 
tuħa ;  fl-aħjar  tal  ħajja ;  biċċa  ħadida 
quadra  twila  żewġ  piedi ;  biċċa  ħadid 
wara  lew^el  mo^dija  minn  taħt  il 
martell ;  tagħmel  in-nwar,  il  blanzuni 
(tcun  bil  blanzuni)  tcun  fil  giuvintu 
(tiegħec),  tagħmel,  tnissel,  iggib ;  fhe  ia 
in  tfte  hloom  ofher  life,  ghadha  fl-aħjar 
taħha;  all  the  flowera  in  my  ganlen 
are  in  full  bloom,  il  fjuri  collha  tal 
ġnien  tiegħi  miftuħa. 

BLooMARY—biċċa  ħadid  wara  li  tcun 
għaddiet  mill  ewwel  dakkiet  tal  mar- 
tell. 

Bloomino  — collu  nwar  —  bin-nwar ; 
fiż-żgħużija. 

Bloomlbss— bla  fjuri. 

Bloomy — coUu  nwar,  jew  żabar, 
fjuri. 

Blossom— blanzun;  in  spring  all  the 
plantaunfold  their  blossoma,  flr-rebbi- 
għa  is-siġar  collha  joħorġu  il  fjuri. 

Blossombd  — mgħotti  bil  fjuri,  cpllu 
fjuri. 

Blossoming  -  meta  is-siġar  icunu  bil 
fjuri. 

Blossomy — mimli  fjuri. 

Blot— tneħħi,  thassar,  tharbex,  it- 
tabba,  iċċappas,  tisgassa;  tebgħa,  tiċ- 
pisa.  tħarbixa ;  tagħmel  għajb,  disu- 
nur;  tliis  paver  blots,  din  il  carta  tix- 
rob  (tiftaħ,  tħalli  iMinca  tiġri) ;  thei/ 
tried  to  hlot  his  reputation,  riedu  jagħ- 
mlulu  tebgħa  fil  carattru  tiegħu,  riedn 
jagħmlulu  għajb  (jiddusunurawh);  blot 
that  out  from  tiie  })oard,  ħassar  dac  li 
hemm  fuk  il  blackboard,  I  can*t  blot 
.  tJiat  day  from  my  remembrance,  ma  ni^ 
stax  ninsa  dic  il  ġurnata. 

Blotch— nuflfata,  ponta,  coċċ. 

Blotchy — bil  coċci,  bl-infafet,  bil 
ponot. 

Rlotb — tnizxef  fid-duħħan. 

Blitter  —  dac  li  ineħħi,  iħassar  ; 
(ctieb^  scritt  tal  carti  ħżiena,  scar- 
tafaċċ. 

Blottino— li  itabba,  iċappàs,  tagħ- 
mel  it-tbajja,  jew  tiċpis. 

Blottino-papbr-- carta  xuga. 

Blow— tonfoħ,  tilheġ,  titfa  innifs, 
iddokk  trumbetta,  flaut  etc,  tomħot ; 
dakka,  ħabta,  fewġa,  żiffa ;  disgrazzia, 
dakka  ta  harta  etc;  he  miesed  his  hlow^ 


ma  lakatx  (lakat  ħażin)  fallielu  it-tir ; 
he  does  nothing  without  bloiva,  ma 
jagħmel  xejn  bla  swat;  t/iey  took 
tfie  town  without  striking  a  hlow,  hadu 
il  belt  bla  ma  taw  battalja;  he  atruck 
him  a  hlow  on  his  face,  taħ  dakka  ta 
ponn  ġo  wiċċu  ;  /rom  words  they  came 
to  hlotcs,  mill  cliem  gew  fl-idejn ;  tlie 
wind  is  hlowing  fiard  this  moming,  ir- 
riħ  kiegħed  jonfoh  sħiħ  dal  ghodu  ; 
who  is  blowing  the  hornf  min  kiegħed 
idokk  (jonfoħ  fil)  karn  —  blow  the  blad- 
der  to  /utve  a  aame  at  foot  ball,  onfoħ 
(imla)  il  bladder  (il  bużżieka)  biex 
nagħmlu  parti ta  (tal /oot  W/>/ ;  bUno 
yonr  nose,  please,  omħot  jecc  jogħġboc, 
hloto  the  cundle  out,  itfi  ix-xemgħa; 
they  came  pujfing  hlotving  all  t/ie  way^ 
gewjilhfġu  it-triek  coUha;  with  t/iis 
powder  you  can  hlow  vp  a  /louse,  b*dan 
il  porvli  tista  ittajjar  dar  (fl-aria); 
t/iey  are  noto  trying  to  blow  up  t/ie  city 
into  a  tumult,  issa  iridu  jirvellaw  il 
belt  (ixewxu)  in-nies  tal  belt ;  t/ie  wind 
did  hlow  dotvn  many  a  /louse,  ir-riħ 
ġarraf  bosta  djar ;  blow  oġ'  t/iey  as/ies 
from  the  tidde,  onfoħ  (tajjar,  xerred) 
dan  irmied  minn  fuk  il  mejda,  t/tey 
altvays  blow  up  every  t/iing  t/iese  /lear, 
malajr  idokku  trumbetta  (  imorru 
igħidu  ixandru  dac  li  jisimgħu). 

Blow -liALL  —  it-tfiefa  biz-zerrigħa 
(in-nanna  għula). 

Bloweu— dac  li  jonfoħ;  io-ċumnija, 
il  cannol  tan-nar  (li  jiġbed),  fiċ-ċum- 
nija. 

BLOW-FLY—id-dubbiena  cbira,  id- 
dubbiena  ta  fuk  il-laħam. 

BLOWiNa— infiħ ;  tati  id  dakkiet. 

Blown  —  particip  passat  tal  verb 
blow  (ara). 

Blow-pipe— xuxxarell,  dac  il  can- 
nol  rkik  li  bih  1-argintieri  jonfħu  fuk 
xi  dawl  biex  jissaldaw. 

Blowy— bir-riħ  ;  tve  /lad  a  rat/ier 
Uowy  day,  chelna  ġurnata  biż-żiffa 
ġmiela. 

Blouse— bluża. 

Blowzb  —  mara  b'wiċċa  kawwi  u 
haddejja  bil  wardiet. 

Blowzed)  maħruk  (wiċċ)  bix-xemx, 

Blowzy  j  ħamrani. 


Digitized  by 


Google 


BLU 


-  87  - 


BLU 


Blubb£R— ix-zaħam  (il  grass)  tal 
baliena;  nefħa,  bużżieka,  ħaxixa  tal 
baħar ;  tneffaħ  għajneic  bil  bichi. 

Blubdered  — minf  un. 

Blucħeu  —  stivaletti  (żarbun)  ta 
rgiel. 

Bludqeon — bastun  oħxon  bil  2)um 
taċ'ċomb ;  bastun  li  jusawh  għall  ġlied 
(bħala  arma). 

Blue— icħa),  lewn  is-sema,  blii;  he 
looka  blue  ujwn  t^ Jidher  incwiet  (mħaw- 
wad,  sturbat)  fuk  din  il  biċċa.  It  xciU 
he  a  bliie  day  for  him^  tcun  ġurnata  tal 
biża  (fatali,  ii  jibka  jiftacar)  għalih. 

Blub-bell  —  isem  ta  fjur  icħal 
għamla  ta  kampiena. 

BLUE-BERRT^isem  ta  siġra. 

Blue-bird  —  isem  ta  gnasfur  tal 
għana. 

BLUE-BONNET--iBem  ta  siġra  li  tagħ- 
mel  il  fjuri. 

Blue-bottled  fly— dubbiena  ħa- 
dra. 

Blue-book— il  blubook,  ctieb  bil 
koxra  caħla  fejn  il  gvern  (il.  consill) 
igib  cuU  sena  1-ismijet  is-salari  etc. 
tal  impiegati  collha. 

Blue-gat— kattustas-Sibcria  stmat 
għall  pU  tiegħu  sabiħ. 

Blue-cap— (għasfur)  bucħajla. 

Blue-devils  —  ix-xiaten !  (chelma  li 
wieħed  igħid  meta  icun  bin-nervi  jtw 
imdejjak). 

Blue-eyed  —  li  għandu  għajnejh 
coħol. 

Blue-fish  -ħuta  (bħal  cavall). 

Blue-grass— isem  ta  ħaxixa. 

Blubing— tati  il  blii,  tati  in^nir  il 
ħwejjeġ  fil  ħa^il ;  il  process  li  issuħ- 
ħan  il  metalli  sa  chemm  jeħdu  culur 
caħlani. 

Blue-ught— gas  (tal  giogudifogu) 
caħlani,  gas  li  jixgħehi  il  bdoti  etc. 
għas-sinjali. 

Bluely— b'culur  caħlani. 

Blue-peter— il  bandiera  tal  pair- 
tenza  ta  vapur  etc. 

Blue-ruin— l-isem  li  xi  nies  jatu 
lill  ġnibru. 

Blue-stocking  —  mara  li  ticteb, 
mara  letterata  (li  taf  liscola). 

BLUEY-caħlani,  li  għandu  jew  li 
jati  fil  blu  (fl-icħal). 


Bluff — cbir,  oħxon,  sinin,  mimli ; 
rusticu,  goff,  aħrax,  żorr,  mkit;blat 
(spiaġġa)  għoli,  scabrus,  biex  titla 
fukn;rdum  wiekaf. 

Bluish— li  jati  fl-icħal,  ftit  u  xejn 
caħlani. 

BLUNDER—żball  cbir,  żball  oħxon  ; 
tarra,  tisbalja—A^  made  a  blunder  in 
c/ironolopy,  għamel  anacroniamu  (żbaU 
fid-data,  tiż-żmien,  fi8-sena);no  body 
will  eo'cuse  hia  blunder,  ħadd  ma  jaħ- 
firlu  dan  li  żball  cbir  li  ħa. 

Blunderbus  —  canun  bil  canna 
wiesgħa. 

Blunderer— wleħed  li  jeħu,  li  jagħ- 
mel  li  sbalji. 

Blunder-head  —  wieħed  stupidu, 
trascurat,  bla  cont. 

Blunderixg— tagħmel  jew  tieħu  li 
sbalji. 

Blunt— ma  jaktax,  bla  xifer,  bla 
ponta;  wieħed  li  rasu  ma  tarfax  ;  goff, 
mkit;  tkaċċat  U  ponta  (ta  sicchina  etc.) 
tneħħi  ix-xifer;  ittàffi. 

Bluntness  -li  ħaġa  tcun  bla  xifer, 
mgiba  goffa,  guffàġni. 

Blunt-witted  —  stupidu,  ras  kar- 
giia. 

Blur  —  tebgħa.  malafama,  klajja 
liażina ;  ittabba,  tati  malafama. 

Blurt  —  titchellem  addoċċ,  tgħid 
chelma  minn  għajr  ma  tkisha ;  / 
blurted  out  a  word  which  1  very  much 
repent  o/,  ħargitli  (scappatli)  chelma  li 
issa  jiddispiacini  wisk  għaliex  ghed- 
tlia. 

Blush — ħmura  (fil  wiċċ),  mistħija ; 
tistħi,  issir  aħmar;  dakka  ta  għajn, 
nialajr ;  you  made  her  blush^  ġagħal- 
tha  taħmar  (issir  ħamra)  bil  mistħija. 
Why  do  you  bluah  ?  Għaliex  kiegħed 
isHJr  aħmar?  (għaliex  kiegħed  tistħi?) 
/  blush  for  you,  nistħi  f  lococ  r  I  fdund 
it  out  at  fir»t  blusth^  cxift  mili  ewwel 
fdakka  ta  ghajn). 

BLUSHET—tfajla  mistħija. 
Blushful— mistħi. 
Blushing— li  jiħmar,  li  jistħi. 
Blushless— U  majisiħix,  wiċċ  bla 
mistħija.  tost.  - 

Blushy — ħamrani,  coUu  mistħija. 


Digitized  by 


Google 


BLU 


—  88  — 


BOA 


Bluster— tagħmel  frattarija,  għà- 
geb,  rvell ;  tvenven  (bħall  riħ  kawwi) ; 
frattarija;  distorbju,  rvell,  għageb. 

Blusterinq— li  jagħmel  rvell,  għa- 
ġeb,  frattarija,  li  ivenven,  jew  jonfoħ 
kawwi;  we  Iiave  liad  aome  bluttterinff 
wind  laat  week,  chelna  riħ  kawwi  (U 
nefaħ  sħiħ)  il  gimgħa  1-oħra. 

Blusterous— frattarjus,  għaggieb. 

BOA— boa,  serp  cbir ;  boa,  li  jusaw 
in-nisa  biàx  idawru  ma  ghonkhom 
biexjisħnu  ujiżżejnu. 

BOA  CONSTRICTOR  —  1-actar  xorta 
ta  serp  (mtabba),  velenus. 

BOANERGES— predicatur  li  igħajjat 
ferm  meta  icun  jippredica. 

BOAR— cinghial,  il  ħanżir  salvaġġ. 

BOARD— tavla,  mejda,  in-nies  li  icu- 
nu  mdawrin  mal  mejda;  ichei,  dieta, 
cverta  ta  bastiment ;  iakgha  ta  nies, 
cumitat ;  timbotta,  tittracca,  tattacca, 
tintavla  (ticsi  bit-twavel) ;  tforni;  (tati) 
1-ichel ;  tcun  servut  bl-ichel  (bil  ħlas) ; 
go  on  board  to  see  the  captain^mnv  abbord 
biex  tara  il  captan,  the  tnan  fell  ovcr 
board^  ir-ragel  waka  il  baħar.  /  al- 
wayB  like  to  treat  everybody  above  boardy 
Jena  dejjem  nħobb  nimxi  ma  cull- 
ħadd  Bchiettament  (fidilment,  li  ghandi 
ngħidla  ngħedulu  ċar  u  tond,  bla 
ħabi  xejn).  /  am  over  board  now,  issa 
fuk  ir-riħ  jew  (ma  nibżax^;  I  sent  my 
son  to  colleye,  I pUt  him  to  board,  bgħadt 
1-ibni  il  culleġġ  u  jecol  hemm.  What 
did  the  board  ofhealthdo  (decide)?  x'id- 
decidew  (x'kalu,  x'għamlu)  il  cumitat 
taB-sanità?  Mr,  P.  is  oue  of  ilie  board, 
is-Bur  P.  hua  wieħed  .(membru)  tal 
cumitat.  /  bought  a  draught  board  for 
you,  xtrajtlec  damma  ;  Pd  sooner  have 
a  chess  board,  actar  cont  irrid  (nixtiek) 
li  scacchi  (mejda  tal-logħob  ta  li  scac 
chi);  jmt  this  cup  on  the  siile-board, 
kiegħed  din  il  chiccra  fuk  is'saibord. 
This  seems  to  be  a  falling  board,  din 
donna  xi  nassa;  the  sailor  had  his 
bgard  wages,  il  baħri  ħa  il  flus  (il  ħlas) 
tal  ichel ;  he  tried  to  boainl  hini  but  had 
not  tlie  courage  to  doso,  ried  jersak  lejh 
iżda  ma  chellux  il  curaġġ  (il  ħila) ; 
/  board  at  Mr.  PratCs^  niecol  (immur 
għall  ichel)  għand  Mr.  Pratt.  *  * 


BOARDBD-intavIat  (micsi  bit-twa- 
vel). 

BoARDER-^pensionanti,  dac  lijecol 
(jeu  icollu  I-ichel)  fcuUeġġ,  lucan- 
da  etc.) 

BoARDiNG— traccàr  ("ta  bastiment). 

BoARDiNG-HOUSE  — lucanda,  dar  fejn 
in-nies  iħalsu  biex  isibu  l*ichel  lest. 

BOARDINQ-SOHOOL— Bcola  fcjn  it'tfal 
iħalsu  biex  jokgħodu  jeclu  ucoll. 

BOARD-RULE — riga  maħżuża  (mkas- 
sma)  għal  tal  apposta  biex  ichejlu 
biha  (il  piedi  quadri^  ta  tavla. 

BOARD-WAGES  — ħlas  lis-servi,  baħ- 
rin  etc.  biex  jipprovdu  ruħhom  bl  ichel 
(għall  ichel). 

BoARiSH  —  ta  cinghial,  ta  ħanżir 
(salvaġġ)  ta  annimal  feroci. 

BOAR-SPEAR— labarda  li  jusaw  għall 
caċċa  tac-cinghial. 

Boar-thistle  — ■  xorta  (isem)  ta 
xewc. 

BOAST — tiftaħar;  foħrija;  great 
boast  small  ronst,  duħħan  bla  xiwa;  ħaf- 
na  ftaħir  imbagħad  tfittex  u  ma  issib 
xejn ;  heisalways  making  boast  of  his 
drawings,  dejjem  jiftaħar  bid-disinn 
(bix-xogħol)  tiegħu;  he  likes  to  boast 
of  his  learning,  iħobb  jiftaħar  bli  scola 
li  jaf  (bil  cħerf  li  għandu).  This  is 
nothing  to  boast  of,  din  mliix  ħaġa  li 
tiftaħar  biha. 

BOASTER — faħħari. 

BOASTlNG--ftahir,  a  boasting  fellow^ 
wieħed  li  iħobb  jiftaħar. 

BoASTiVE  )pru8untu8,   li  iħobb  jif- 

BoASTFUL)     taħar,  collu  ftahir. 

BOASTLESS-bla  ftaħir  xejn,  minn 
għajr,  ma  iħobb  juri  ru'ħu  jew  iħobb 
jidher. 

BOAT — dgħajsa,  bastiment ;  tieħu 
bid-dgħajsa;  a  litlle  boat,  frejgatina;  a 
ship'boat,  skiff  (barcazza,  iipbarcazion) 
a  ferryboat,  lanċa  tal  passeggieri ; 
packet'boat,  steam-packet,  bastiment, 
vapur  tal  valiġġa. 

BoATABLE— li  tista  tgħaddi  minnu 
(toforku)  bid  dgħajsa. 

BoAT-BiLL— tajra  daks  tigieġa. 

BOAT-BUILDER— dac  li  jagħmel  id- 
dgħajjes. 

Boat-fly— nemusa  cbira  tal  ilma.  . 


Digitized  by 


Google 


BOA 


—  89  - 


BOG 


.    BoAT-uooK-mezzn  inarinaru. 

BoAT-ĦOUSE  —  muħżen,  tinda  fejn 
iżouimu  iddgħajjes. 

BoATiNO— li  tmur,  li  tieħil  jew  igpib 
bid  dgliajsa. 

Bo  ATU  AN—  ba  rclor. 

BoAT-ROPE  — barbetta,  il  habel  tad- 
dgħajsa  biex  tirmonca  etc. 

BOATSWAIN— stromu,  ioi^n,  ufficial 
ta  abbord  li  għandu  taħt  idejh  id- 
dgħajjes  (f  ejgatini  etc),  tal  bastiment 
u  li  jeħu  ħsieb  jara  u  isejjaħ  1-equi- 

pagg- 
BoB  — dendiela  (misluta)  botta,  par- 

rocca  bix  xagħar  infelfel  (imgegħda) ; 

dakka,  ħabta  igħira ;  tixxejjer,  tidden- 

del,  tiċċaklak ;  tidħac  b'xi  ħatt   (twaħ- 

ħallu  xi  biċċa,  tgħaddi  iż-żmien  bih)  ; 

iddendel,  iċċaklak,  ixxejjer. 

BoBBiN— ċombin. 

BoBBiNO  -pendent(haġa  mdendla). 

BoBBiNG-woRK  —  bizzilla  (xogħol) 
taċ-ċombini. 

BoBo  —  isem  ta  ħuta  tal  MeBsicu 
(twila  xi  żewġ  piedi). 

BoBOUNK— 'isem  ta  għasfur  eabiħ 
tal  għana  li  jinsab  fl-America. 

BoB-TAiL  -  demb  kasir;  in-nies  baxxi, 
il  pastasalja ;  mara  mhix  tal  galbu. 

BoB-TAiLED  —  b'  dembu  maktuh, 
b'dembu  kasir. 

BoB-wio— parrocca  kasira. 

BooAKB— iMm  ta  annimal,  bħall  fe- 
nec,  iżda  bla  demb,  li  jinsab  fuk  ix- 
xtajta  tax-xmara  Dnieper  (fir-Russia). 

BoGAL  -bukar  (tal  ħġieġ). 

BooAsiNB  —  xorta  ta  calicd  (drapp 
tal  għażel,  wiekaf,  jebesj. 

BoccA— (bit-Taljan)  id-daħla  ta  forn 
(fejn  isir  jew  idewbu  il  ħġieġ^. 

BooE— spai'lu  (ħuta). 

BoGHBLB— (xorta  ta)  seker  bi  ġwin- 
ħajh  cbar. 

J3ocKBY  —  scutella  magħmula  mill 
kara  (ta  dic  il  għamla)  mill  kara  bħal 
tai  fliexchen. 

BoGKiNo— aringa  ħamra;  xorta  ta 
drapp  tas-Buf  ordinariu. 

BooKLAND-wirt  bil  mictub  u  bix- 
xieda. 

BoDB — teħber,  tħabbar;  tlti^  do€$ 
not  boih  anff  thivg  gootl,  dana  xejn  ma 
iħabbrilna  (igibilna)  gld. 


BoDOB-.tarġa  lura;  tittituba,  tit- 
bażża. 

JioDiOE  -  curpett. 

BoDiED  -  bil  gisem. 

lioDiLBsa  —  bla  gisem,  minn  għajr 
gisem. 

BoDiLY— tal  gisem. 

BoDiNO— li  ihabbar^li  jnri  x'gej, 
x'għad  jiġri,  jew  x'Bcfljer  isir. 

BoDKiN— pintlor. 

BoDLB  —  sold  scoċċis. 

BoDY— gisem,  għakda,  migimgħa, 
xirca,  persuna  (bniedem) ;  iggissem 
(tati  il  gisem)  tiġbor  flimchien  (f ħa- 
ġa  waħda) ;  ihis  paper  has  not  boihf 
enough ;  din  il  carta  m'hix  ħoxna  biż- 
żejjed  (ma  fihiex  kabda  biż-żejjed); 
the  church  is  a  mystical  bodu,  il  cnisia 
hija  xirca  (migimgħa  ta  nied)  mistica; 
the  conncillors  waited  on  the  Govemor 
in  a  bod}/,  il  cunsilieri  marru  flimchien 
(għakda  waħda)  għand  il  Gvernatur ; 
t)ie  ariny  was  divided  into  tliree.  bodies, 
l-armata  chienet  imkassma  fi  tliet 
corpi  (miġmigħat  jew  taksimiet) ;  Did 
yoH  see  anybodtf?  rajt  lil  xi  ħadd? 
(lil  xi  bniedem)  — /  saw  no  body,  ma 
rajt  lil  ħadd  (lil  ebda  bniedem)  — 
soniebody  has  been  here^  ohien  hawn  xi 
ħadd ;  tliey  found  his  dead  body,  sabu 
il  cadavru  tigħu  ;  Every  body  knows 
now,  culħadd  jaf  issa ;  t/ie  body  of  a 
ffiipf  of  a  church  of  a  coach  and  of 
ti^eCf  il  corp  ta  bastiment,  ta  cnisia, 
ta  carrozza  u  ta  siġra.  Write  out  tlie 
body  of  his  speech,  ictibli  is-sustanza 
(il  għakda)  tad-discors  tiegħu  (li  għa* 
mel) ;  piit  this  into  a  body,  (gi^Qem) 
għakkad  dana  flimchien. 

BoDY-cLOTHBS— Ibies  (ħwejjeġ)għaż- 
żwiemel. 

BoDY'OUARD  — il  għassa  (is-suldati)  li 
iħàrsu  il  persuna  tar-Be  etc. 

BoDY-sNATCHiNo—is-serk  tal  cadavri 
mil  kabar  biex  ikattgħuhom  għall  istu- 
diu  (tat-tobba). 

Boo— għadira,  moxa  bit-tajii;  tgħar- 
għar  fit-tajn  etc. 

Boo-BBAN— (pianta),  ħaxixa. 

Boo-EARTH  —  torba,  art  (ħamria) 
magħmula  minn  ramel  trab  u  ħjut 
ta  siġar. 

12 


Digitized  by 


Google 


BOG 


-  90  - 


BOL 


'BĠaaLB— tibża,  ittemtem,  tlakUk  iil 
cliem;  titwiAħax,  timxi  imbażża,  tcan 
bejn  ħaltein,  bejn  iva  u  16. 

.  BoaaLBB— wieħed  lijibża,  li  item- 
tem,  li  ilaklàk  fil  cliemy  dubbias ;  li 
jitwaħħax. 

BoaqLiMG— biża,  tlakliek,  temtim  fil 
diem. 

BoaaY— bħal  ġħadira,  moxa  etc.»  bil 
għadajjar,  mtajjan  etc. 

Boa-Hou8B— ufficia  (privat,  sticcat). 

BooLAND  —  li  igħammar  f  art  bil 
għadajjar,  fil  moxa,  fart  mtajna. 

BoqLB— fatnt,  ħares,  babaw. 

Boa-BUSH-(pianta)  8ij>ra. 

Boa-TROTTBR-rrwieħed  li  igħammar 
f'art  bl-għadajjar,  fil  moxa ;   mtnjjan 
(bit-tajn), 
.    Boaus— falz,  impustur. 

BoHBA— tà  (xorta  ta  te  iswed). 
.  BoĦBMiAN— Bobem,  tal  Bohemia. 

BojtL — tgħalli,  tbàkbak  bil  għali; 
muemar,  coċċ. 

BoiLBD— mgħolli;  boiledheef^  hoiled 
meat^  buljut  (laħam  imgħolli). 

BoiLBR — caldarun,  wieħed  li  igħalli. 

BoiLBRY— il  post  fejn  igħallu  (jaħ- 
dmu)  il  melħ. 

BoiLiNa — li  jagħli ;  the  water  is  hoil- 
ing^  1-iIma  kiegħed  jagħli ;  tchen  watev 
reaches  a  temperature  o/  212  degrees  it 
is  in  iis  boiling  poini,  meta  1-ilma.jil- 
ħak  il  grad  tas-ebana  212  jibda  jagħli. 

BoisTBROUfl  —  frattarjus,  għaġba, 
għaggieb,  li  jagħmel  rvell. 

BoiSTBROusLY  —  bil  frattarija,  bi 
rvell. 

BoisTBROusNEss  — frattarija,  għageb, 
irvell. 

BoLARY— tafli. 

BoLD  —  kalbieni,  cnraġ^us,  ardit 
tost ;  a  bohl  sohlier,  suldat  kalbieni,  he 
was  so  hold  as  to  stvike  my  aon  in  mtf 
presence,  cbellu  l-ardir  li  isawwat 
1-ibni  kuddiemi  stess.  7  male  bohl  to 
askfbxi  to  leud  me  £  J?,  nieħu  I-ardir 
nitolboc  tislifni  żewġ  liri— 7  sliall  uudy 
boUl  to  see  you  home,  nieħu  1-ardir 
(icolli  1-unur]  inwasslec  sad-dar. 

BoLD-FAOBD— wieħed  wiċċu  tost,  im- 
prudent. 


BoLDLY— bil  curaġġ  collu  ;  bl-àrmu» 
ċar,  chif  tħossha ;  7ie  spoke  boldly  io 
him,  chelmu  bl-ardir  collu,  ċar  chif 
ħassha. 

BoLDNBSS— ardir,  ħila,  sfik,  (tisfik 
tal  wiċċ). 

BoLD-SPiRiTRD  — kalbieni,  curaġġus 
li  iissogra. 

jBolb— zocc  ta  siġra,  kasba,  cannol 
ta  pipa ;  chejl  tal  kamħ  ta  G  hushels,  u 
tal  melħ  ta  żewġ  hushels ;  trab,  xorta 
ta  tafal  li  jusaw  i  induraturi  kabel  ma 
jatu  il  pannella  (id-dehebjewil  fidda). 

BoLBOTioN— niudell,  forma  ta  xo- 
għol  li  jagħmlu  il  carpentieri). 

BoLERS-isem  ta  żifna  spanjola— 
(żifna  comuni  ta  li  Bpanjoli). 

lioLRTio  — (til  chimica)  li  isir  minn 
fakkigħ  (pianta)  li  jismu  boleius. 

HoLETus  -isem  ta  fakkigħ  (pianta). 

BoLiDB  -  bolide,  trab,  gebel  tal  ħa- 
did,  (li  fihilħadid). 

BoLis     \  bolide,   meteora    li  takà 

BoLiDBSj       mill  aria  għall  art.. 

UoLL  -iz-zocc  rkik  tà  pianta;  eliejl 
ta  kamħ  ta  dwar  4  busheU  ;  tagħmel 
iMeirigħa,  tagħmel  il  boll  bħall  basal. 

BoLLBD  —  biz-zocc,  li  għandu  iz- 
zocc ;  hoUed  //d.r,  (siġar  j  tal  għazel 
biz-zocc; 

BoLLARD— il  post  fejn  jaħżnu  (u  jip- 
pruvaw)  il  gherlini. 

BoLooNBSB —Bolonis,  taBolonia. 

BoLSTER — mħadda  twila  u  mgher- 
ba  romblu,  li  jagħmlu  taħt  I  imħad- 
diet  loħra  biex  tirfed ;  twitija  għall 
sarġ,  berdgħa  etc;  tcun  il  pt'ecimes, 
tgħm  biex  haġa  tgħaddi  il  kuddiem  ; 
he  holHtered  up  this  bad  system,  hu 
chien  il  precimes  (l-ewwel  wieħed)  li 
gieb  dan  is-sistema  ħażin. 

BoLSTBR-CASB  —  invcsta  ta  bolstbr 
(ara). 

BoLSTBRiNO  -  rifda. 

BoLT  —  sajjetta,  vleġġa ;  kofol  (ta 
bieb  etc);  firrolI,Jiadjd  (bħall  manetti) 
biex  jorbtu  sakajn  il  prigiunieri;  għar- 
biel  (dulepp) ;  (til  cummerċ),  balla 
drapp  tax-xchejjer,  luna  etc  ta  xi  28 
libbra  tbkol.  .1  bolt  of  silk\  carta 
ħarir  (carta  twila  bil  ħarir) ;  takfel  bil 
firroll  etc;   terħila  il   barra   bil  giri, 


Digitized  by 


Google 


BOli 


-  Jll- 


BON 


tehasfar  (bil  giri) ;  tibla  bhal  .B6rduk 
għàma  ;  titfa  wieħed  fil  ħadid  (minn 
sakaiħ)  ixxeċcbel  bil  ħadid ;  tgħarbel 
bid-dulepp;  tbeivweġ;  the  bolt  of  a 
lock ;  id-duda  ta  serratura ;  he/ot'e  giv- 
iug  your  decmon  holt  the  case  tcell^ 
kabel  ma  tiddecidi  għarbel  sewwa  (ara 
sewwa  chif  in  hi  il  bicċa) ;  stand  holt 
vpright  pleasCf  okgħod  drittjecc  jogħġ- 
boc. 

BoLTANT— lest  biex  jakbes. 

BoLTKD  —  makful  bil  tirrol  etc, 
mgħarbel  (mgħoddi  mid-dulfpp). 

BoLTBL— forma  nofs  tond. 

BoLTBR--dulopp  (għarbiely  romblu 
tax-xagħar  etc.,  biex  isaffu  it-tkiek 
mis-smid  etc);  dac  li  jakfel. 

BoLT-HBAD— flixcun  tond  tal  tiġieġ 
H  jusaw  dawc  li  jaħdmu  fil  chimica 
(epiżżiai'i  etc.) 

BoLTiNO— tgħarbil,  kfil. 

BoLTiNG-HousB  —  maħżen  ;  il  post 
fejn  igħarblu.     . 

BoLTiKo-HUTCH  —  tambur,  caxxun 
fejn  jaka  id-dkik  li  joħroġ  mid-dulopp. 

BoLTONiTB  —  mineral  li  jinsab  fil 
gebla  tal  gir  (fil  gips). 

JJoLT-noPKS  — ic-cimi  li  jorbtu  bihom 
il  klugħ  mal  arbli  etc 

BoLT-spRiT— ara  Bowspiut. 

BoLus— pillula  cbira. 

BoM— isem  ta  serp  cbir  li  jinsab 
fi'America. 

BoMB  —  bomba,  tibbumbarda ;  tir- 
bomba. 

BoMiuRD  —  tibbumbarda  (tattacca 
belt,  bastiment  etc  bil  bombi). 

BoMDARD— bumbarda,  isemtacauun 
cbir. 

BoMBARDiBR— inginjer  (suldat  etc) 
li  jispara  il  bombi. 

BoMBARDM  BNT  ~  bu  m  ba  rdamen  t. 

BoMDARDO—- (bit-Taljan;  bumbardun 
strument  għad-dakk. 

^0^^^^^--^^^^^^,  drapp  biex  tin- 
forra  il  ħwejjeġ  u  tagħmilhom  (jidru) 
actar  ħoxnin  ;  titchellem  jew  tictob  bil 
għageb;  għageb  fil  cliem  jew  fil  chitba ; 
bombasticu,  b*ħafna  cliem  inlittex  u 
maghżul  u  li  irid  juri  cobor  etc 

BoMBASTio — bombasticu,  stil,  għam- 
la  ta  cliem  jeu  cbitba  bil  għageb. 


BoMBASTRT— ħafna  cliem  magħ^ul, 
chitba  b'ħafna  għageb  (bi  diem  magħ- 
żul  u  mfittex). 

BoMBAX— xorta  ta  siġar  tal  koton. 

BoMBAZETTB  —  isem  ta  drapp  rkik 
tas-suf.  .    ( 

)  BoMDAZiNB  —  bombazil,  xorta  ta 
drapp  rkik,  minsuġ  bit-togħma  ħarir 
u*l  medd  suf. 

BoMB-oHKST— caxxa  balal  iccargati ; 
balla  cbira  iccargata  b*2)orvli  u  balal 
oħra  żghar  li  ikegħduha  taħl  xi  pont 
etc  (taJit  I-art)  biex  itajruh  ii  jeker- 
duh. 

BoMBERNioKBL— xorta  ta' ħobs  (is- 
wed)  magħmul  min-nuħħala. 

BoMBiAT-^melħ  magħmul  mill  acidu 
hombicu, 

BoMBic  — tad-duda  tal  ħarir. 

BoMBio-AoiD  —  aoidu  inagħmul  'mid<r 
dud  tal  ħarir.. 

BoMBiLATE  ^tghergher,  tredden,  id- 
damdam,  taghmel  ħoss  bħall  naħla  li 
tcun  iż^.anżan. 

BoMBiLious— li  izanzan,  li  ighergher, 
iredden,  idamdam  (b'lehnu). 

BoMB-KBTCH  -bastimcnt  kawwi  biex 
jispara  (iwaddab^  il  balal. 

BoMB-SHBLL — bomba. 

BoMBioiNOUs  —  tal  harir,  maghmul 
mill  harir;  tal  culur  tad-duda  tal  ħarir. 

BoMBYX — id-duda  tal  ħarir. 

BoNA-FiDB— għaltassewjtassew,  sin- 
cerament,  verament. 

BoNAssus—xorta  ta  barri  salvaġġ; 
il  bisont. 

BoNBONS  — ħ  wejjeġ  iccunfettati,h  wej- 
jeġ  helwa,  cejciet. 

BoNCHRETiBN-*isem  ta  xorta  ta  lan- 
ġasa. 

BoND— rabta,  ghakda,  obbligazioni, 
polza,  (carta  mn'idejn  xi  hadd)  maħ- 
żen  tad-dwana;  we  now  entered  in  honds 
o/  /riendship,  issa  ninsabu  marbutin 
bi  ħbeberija  ;  piit  your  goods  in  bond, 
kiegħed  (halli)  1-oggetti  tieghec.id-dwa- 
na  (fis-sħiħ^;  /  have  only  one  Egyptian 
hond  le/tf  obligazioni  Xpolza)  wahda  tal 
Egittu  bakaghli. 

BoNDS  —  jasar,  inbonds,  fil  jasar, 
mjassar. 

BoNDAGB— jasar. 


Digitized  by 


Google 


BOK 


-  oż  - 


BOO 


.  BoND-DBiiT— dejn  maghmul  bl-obbli- 
gazioni  (b*rabta). 

Bondino-wàrehousb  -^  maħzen  fejn 
jinżammu  1-affarijet  (  merfugha  )  sa 
chemm  ihallsu  id-dwana  ( id-daziu  ) 
taħħom. 

BoND-MAiD — xbejba  rBirn. 

BoND-MAN— rsir  (ragel  rsir). 

BoND-sBRVANT — rsir. 

BoND-sERvicB— jasar. 

BoNDSMAN— dac  li  iaghmel  tajjeb 
(jidhol  garanti  ghall  ħaddiehor)— rsir, 
marbut  (bil  jasar^ 

BoND-STONB — gebla  li  torbot,  tghuk- 
kad  flimchien,  jew  iżżomm  marbut 
flimchien  gebel  ieħor. 

BoNB— ghadma,  tal  għadam;  tid- 
dissossa  (tneħħi  il  għadam ;  xewca  tal 
ħqt ;  tinvella,  tara  bil-lasti  (post)  jecc 
hux  wieti,  jecc  ħux  gholi  wieħed:  (he 
hack'bone,  is-sinsla  tad-dahar ;  he  u 
Frendi  to  ihe  bavk'hone,  dac  Francis 
sa  kaddisu  ;  i/ie  shin-Ayone,  il  għndriia 
tar-rigel ;  ttie  jaw  bone^  cheek  bone,  ix- 
zedak;  I  can't  eat  amallfish,  I  ain  a/raid 
of  bones,  ma  nistax  niecol  ħut  żgħir, 
nibża  mix-xewc ;  poor  /ellaio  !  he  is 
noihing  but  skin  and  bones,  mischin!  ma 
fieħx  (mn  bakagħlux)  ħlief  għadma 
u  gilda ;  /  gave  him  now  a  bone  io 
pickf  tajtu  issa  x*ja^ħmel  (għudnia 
tajba  għall  snienu);  he  /ell  vp<m 
his  honea,  tah  xebgħa,  chissirlu  għa- 
dmu  (tah  xebgha  sewwa);  he  necer 
makea  a  hone  o/ anyihing^k^ii  raa  jagħ- 
mel  scruplu  minn  xejn  ;  yon  ai-e  a  lazy 
Ifom'if, 'mix  għażżien  (dejjem  rieked); 
iell  ihe  cook  io  bone  ihone /owls  /or  din- 
ner^  ghid  il  coc  jiddissossa  da^c  it- 
tigegiet  għall  pranzu. 

BoNE-AOB— isem  ta  logħba  tal  carti. 

BoNB-AOHB— ugigħ  fil  għadam. 

BoN^-ASH— rmied  tal  ghadam  (maħ- 
ruk). 

BoNB-nLACK— ghadain  maħruk. 

BoNK-nRBAKER — isem  ta  ajcla  (tajra 
tal  bahar). 

BoNBD— mghaddain  ;   iddissnssat. 

BoNB-oRUBBBR— wiehed  li  jiġbor  il 
għadam ;  taiVċraret,  dac  li  idur  fit- 
triek  jixtri  ic  ċraret  u*l  għadam  etc. 

jUmnbiku  —  tinvella,  tara  bil  lasti 


jecc  triek,  ħajt,  bini  etc.  icuuux  dritti, 
mwittija  fuk  I-invell. 

Bonb-lacb— il  bizzilla  taċ-cumbini. 

BoNBLBSs— bla  ghadam. 

BoNES— iddadi ;  ċumbini  (ghal  biz- 
billa^  tal  ghadam. 

BoNESST— isem  ta  pianta,  ħaxixa. 

roNBSET-tkiegħed  ghadma  floca 
Cgħadma  li  tcun  maklugħa)  -  tirranġ  \ 
għadma  għal  locn. 

BoNE-SETTBR — dac  H  ikieghed  f  locu 
il  ghadam  slugat. 

BoNB-sPAViN  —  marda  fl-ingroppa 
tażżwiemel. 

BoNBTTA— isem  ta  huta. 

BoNFiiiE— ħuggieġa,  yon  see  a  »i//w- 
her  o/  bon/ires  in  Malia  on  St,  Johns 
eve,  tara  ħafna  ħgejjeġ  Multa  lejliet 
San  Ġwann. 

BoNORACR  —  dic  il  biċoa  ghnżul  etc.  li 
biha  is-sorijiet  ighattu  ġbinhom. 

BoNiPY  —  ta^hmel  tajjeb,  issewwi, 
minn  hażin  iggib  tajjeb. 

BoNiNO  —  tinvella,  tara  hux  invell 
(gholi  wieħed  . 

BoNiTO— isem  ta  ħuta  cbira. 

BoNiTY— tieka. 

BoN-MOT  —  cnjta  ;  chelma  kegħda 
floca;  ċajta  floca. 

BoNNB-BOUcHB  (bil  Prancis,  akra 
{K>/i;<{/t/^^— buccun  tajjeb. 

BoNNKT— cappel  ta  mara  (cappell 
magħluk). 

BoNNETTED— bil  cappell. 

BoNNET-PEPPER  —  iseui  ta  bżar  tal 
miżwed. 

BoNNinEL-  tifla  sabiba. 

BoNNiLASS  -  xbejħa  sabiha. 

BoNNY— sabih,  hieni. 

BoNTON  (bil  Francis  akra  bonton)  il 
bori^(>/i— in-nies  sinjuri,  il  puliti. 

BoNus— premiu. 

BoNViVANT  — xalatur. 

BoNY  —  uigliaddam  ;  kawwi,  jiflaħ 
(fsaħtu). 

BoNZE— kassis  buddist  (ta  Buddha) 
ficCina  u  il  Oiippun. 

BooBY— iBem  ta  għasfur  (tajra)  cbi- 
ra  tal  ilina — wiehed  stupidu,  halihn, 

BooBY-HUTCH  —  carrozza  (  ^olfa  ) 
mghottija  li  jusnw  f  xi  paji^i  ta  Lvaut. 

BooDH— ara  BtDu. 


Digitized  by 


Google 


IJOO 


-  yB 


BOO 


BooK— ctieb,  volnm,tirregi8trn,  tniż- 
%el  fU  ciieb  ;  an  account  book^  ctieb  tal 
contijet ;  jntper  book^  scritt,  pitazz 
(vojt  uiliux  inictub) ;  a  siitcked  book, 
ctieb  (scritt)  meħjut,  a  bonnd-book, 
ctieb  legat ;  a  day  book,  (diariu)  il  ġur- 
nal,  il  ctieb  li  tniżżel  fih  ta  culljum  ; 
whif  doiit  yon  mind  yonr  booksy  għaliex 
ma  tatix  ruliec  (ma  tokgħodxj  għal 
li  studiu;  go  on^  learn  your  book^  arma, 
studia  il-lezioni ;  can  yon  my  your  les- 
son  wiihoui  a  book  (byheart)?  tista 
(taf)  tgħid  il-lezioni  bl-amment  (bla 
ctieb,  jew  bla  ma  takraha  fuk  il  ctieb); 
ihe  book  trade  in  Malta  in  rather  poor^ 
il  cummerċ  (il  bejgħ)  tal-  cotba  Malta 
liua  actarx  msejchen  ;  iry  io  get  int4> 
his  booksy  ara  chif  tagħmel  biex  tin- 
gieb  miegħu  (iġġagħlu  icnn  igibec, 
iħobboc  etc.)  i/  you  go  on  like  this  yon 
are  sure  to  run  into  lH)ok^y  j(  cc  tcompli 
hecc  sgur  tibda  tiddeijen  (icolloc  id- 
dejn) ;  /  go  out  of  hut  books  nowy  ħlist 
mid-dejn  11  chelli  miegħu  isBa  (liallas- 
tu) ;  did  yon  book  me  downf  nizżiltli 
ismi  filctieb?  (ctibtni,  irregistrajtni  ?) 

BooK-BiNDKR— legatur,  dac  li  jillega 
il  cotba. 

BooK-BiNDBRY— fejn  jillegaw  il  colba. 

BooK-BiNDiNo  —  il-legatura  (is-sen- 
ġħa^  tal  legatura. 

i5ooK-CA8B--libreria,(caxxa  etc.  għall 
cotba). 

BooK-FUL— mimli  ctieb. 

BooKisu-mogħti  għall  cotba,  għall 
kuri  ial  coiba  gbal  li  etudiu. 

JjooK-KfikpBu—  witrħed  (dac)  li  iżomm 
il  coiba,  ir-registri  (dac  li  jirregiBtra  u 
i'/.qmm  il  coniijet). 

BooK-KBEPiNG —  iż-żamm  tal  colba, 
tar-regi8lri  (li  studiu  taż-żamm  tar- 
registri,  contijet  etc.) 

BOOK-KNOWLGDGB  —  għci'f    H  Wieħod 

icoilu  (isib^  mill  coiba. 

BooKLAND  — wirt  ii  tielui  bit  chitba 
u  bix-xhud. 

.  IJooK-LBAUNBD -mlmrreġ  fil  cotba, 
għaref. 

BooK-LEARNiNG  -  tagħlim  mill  cotba. 

J'ooKLESs— bla  cotbn,  iiiluix  mgħoti 
għiill  cotba  (gluil  li  btudiu). 

BooK-MAKBtt  — wieħod  li  jagħmel  il 
coiba. 


BooK-MAKiNG  ^  is-sengħa  li  biha 
tagħmel  il  cotba. 

BooKMAN-scular  bravn,  wieħed  li 
jaf  li  8cola,  ragel  tal  cotba  (li  jistudia). 

BooK-MATK—sieħeb  ta  li  scola,  wie*' 
ħed  li  tcun  tmnr  li  scola  miegħu. 

BooK-MiNDBDNBSs  —  gibda  cbira  (ħra- 
ra  cbira)  għall  cotba. 

BooK-MONGBR— wieħed  li  ibigħ,  jew 
li  jixtri,  li  jinnegozia  fil  cotba. 

BooK-OATH-ġurament  fuk  il  bibbia 
(fuk  ctieb). 

BooK-SALB— bejgħ  tal  cotba. 

BooK-SBLLBa — wiehed  li  ibigħ  il  cot- 
ba,  librar. 

BooK  STALL—post  fejn  jinbigħu  il 
cotba. 

B00K-8TAKD~p08t,    loc,  fojn    ipoġġu 

il  cotba. 

BooK-STORB  —  post  fcjn  jinzammu 
jew  jimbigħu  il  cotba. 

BooK-TRADB—is-sengħa  ta  li  stampa 
u  tal  ħruġ  (publicazioni)  tal  cotba. 

BooKWoiiK— xogħol,8tampa  tal  cot- 
ba  (tal  paġni  ta  ciieb  etc  J  u  mhux 
tal  gazzeiti  u  liwejjeġ  oħra. 

BooK-woRBf— camla  tal  cotba;  wie- 
ħed  li  dejjem  (bit  ctieb  fidu)  jistudia  ; 
you  are  noi  at  all  like  your  brotfiery  be* 
cause  yon  are  a  lazybones  and  lie  is  a 
bookworniy  inti  xejn  ma  tixbah  il  ħuc, 
int  għażzien  (dejjem  rieked)  u  huc 
dejjem  jisiudia. 

BooM  —  antinna  ta  arblu ;  catina 
(jew  travu  cbir^  li  tgħalak  il  port  (biex 
majidhplx  ilgħadu);  għajta,  tgher- 
ghira ;  tgħajjat,  tghergher,  iddamdam 
(bħal  ħoss  li  tagħmel  bittia  voita,  jew 
sparatura  ta  canun). 

BooMiNG— damdim,  dac  il  ħoss  li 
tagħmel  kampieua,  bitUa  otc.  voita, 
jew  li  sparatura  ta  canun. 

BooMERANG  —  Btrumeut  tal  injam 
nofs  circu  li  iwaddbu  (f  xi  guorra)  in- 
nies  tal  Ausiralia. 

BooN— rigal,  gid,  favur,  grazzia;  fer- 
ħan,  kalbu  tajba,  minn  tagħna,  tal 
piacir.  Jf  you  send  me  ihis  you  will 
be  doing  me  a  greai  boon^  jecc  tibgbatli 
din  taglunilli  favur  (piacir)  cbir,  I  have 
a  boon  to  ask  you,  will  yon  grant  it  to 
me  ?  għandi  (grazia)  x'nitolboc,  tagħ- 
milieli  ? 


Digitized  by 


Google 


BĠO 


-  94  - 


BOll 


Boon-oompànion— ħabib  veru,  ħabib 
ta  kalbu  tajba,  li  iħobb  jaghmel  piacir. 

BoopVvopa  (ħuta^ 

BooR-^  rozz,  goff ;  bniedem  oħxon 
(rozz  fgħamilu) ;  ċaccar. 

BooRisn  — ta  ghamil  goft',  rozz,  aħ- 
rax,  oħyon  fgħamilu. 

BooRNous  -  barnus. 
.   BooBB — stalla  tal  bakra,għendu8 etc; 
tixrob  (tischer)  feviu. 

BoosBR— sacranazz,  sponza  (wieħed 
ii  jixrob  sħib). 

BoosY— ftit  u  xejn  xurban,  nofsu 
fis-sacra. 

BooT— sdvala,  żieda  (profitt)  ħaġa 
mogħtia  minn  fuk  ;  ix-xidd  (tilbes)  li 
bdvali ;  tiswa,  isservi,  tcun  melitieġ ; 
Wellitigton  boois,  stvaletti  bit-tromba 
(sar-rcubtejn^ ;  /  »aw  him  in  hooU^ 
rajtbu  bli  stvali  (liebes  bli  stvali) 
he/ore  1  lefi  tlie  hotel  I  gare  a  shilling 
to  the  hoote  (the  hooi  cleaner)^  kabel 
ma  ħriġt<mill  lucanda  tajt  xelin  lill 
dac  li  ibblaccali  i^-żraben ;  tale  viy 
hoois  pff  jplease,  iġbidli  li  stvaletti 
(stvaii)  jecc  jogħġboc ;  tvhi/  dou't  ifou 
pni  yoiir  hoots  on  f  għaliex  ma  ixxulx, 
(tilbixj  li  stvali?— y  tfhall  yivi*  t/oti  a 
shilling  io  hoot^  u  natic  xeliu  ucoll 
(żieda) ;  what  hooifn  ii !  x'iservi  ? 

BooT-oRiup  — forma  ta  sdvala  (li  icol- 
lom  li  scrapan). 

BooTBD—liebes  li  sdvali  (bli  sdvali). 

BooTEs  —  costellazioni  ( isem  ta 
għankud,  ġabra  ta  cwiepep^  fl-emi- 
sferu  ta  fuk  (tattramuntana). 

BooTH  —  barracca  ( camra  tal  in- 
jam  etc.)  għarix ;  ihe  old  carpenter  is 
workina  in  his  hooih^  \\  carpentier  ix- 
xwejja^u  kieghed  jaħdem  fil  barracca 
tiegħu.'  ' 

BooT-HOOKS— tira  sdvali  (dic  il  għa- 
dma,  biċċa  etc.  li  biha  tiġbed  li  sdvali 
meta  tcun  biex  ixxiddhom^. 

BooTiKfN— sdvala  zgħira. 
BooT-jACK— oava  sdvali,  dic  il  biċċa 
għodda  biex  bihà  tiġbed  (tneħħi  minn 
sakajcj  li  sdvali. 
iiboT-LACB  — làzz  ta  li  sdvali. 
BooT-LBO  — ittromba  ta  sdvala. 
BooTLBSs— li  ma  jiswa  għal  xejn,  li 
ma  jinkalax  (ma  jiswiex^. 


BooTs-Iustra  sdvali,  dac  li  jeħu 
ħsieb  tal  blaccar  taż-żraben  fxi  lu- 
canda. 

BooT-TREE— forma  biex  twassa  (iż- 
żomm  stisi)  li  sdvali. 

BooTY  —  serka,  sandar,  priża;  the 
hurglars  ran  away  wilh  ilteir  hooty  witli' 
out  heing  seen^  il  ħallelin  telku  jiġru 
b'dac  li  serku  minn  għajr  ħadd  ma 
rahom.  You  did  not  get  a  great  hooty^ 
ma  tantx  ktajt  (għamiU)  sandar  wisk. 

BoPREP— noli,  isem  ta  logħba  tat- 
tfal,  meta  it-tfal  jistaħbew  etc;  the 
children  like  to  play  ai  hopeep^  it-tfal 
iħobbu  jilagħbu  noli. 

BoRAi3LB—li  jista  jittakkab. 

BoRACHio  —  fl.ixcun  tal  gild  (għall 
inbit  etc.) 

J3oRicio  -  tal,  jew  li  fih  il,  buraċ. 

BoHAOB— iidlokkom  (ħaxixa  għas- 
sogħla). 

L^oRATE-melħ  li  isir  bHaħlita  ta 
acidu  boricn  u  basi. 

BoRAX  — buraċ. 

BoRD— ċnjta,  ħrafa. 

BouDAOB  -  tavla  ta  bastiment. 

HoRDAT     )  bordi,   drapp  li  jinħadem 

BoRDK'imf    (jintiseġ)  fl-India. 

BoiiDER  >  tarf,  xifer,  limiti,  fruntie- 
ra,  clieffa;  tinfed,  tmiss  ma,  tcoff; 
Vitturiom  honlers  upon  Cospicua^  il 
Birgu  imiss  (jinfed)  ma  Bormla;  his 
jests  hoinler  upon  offence^  iċ-ċajt  tie- 
għu  chemm  chemm  ma  joffendix— yow 
had  hetier  horder  your  garments^  aħjar 
tcoffom  (tberfllhom)  hwejgec,  t/ie  Bri- 
iish  passed  the  horders,  1-lnglisi  għad- 
dew  (kabzu)  il  frontiera. 

BoRDBRER— wieħed  li  jokgħod  fix- 
xfar,  min  jokgħod  fit-truf,  limiti  etc. 

BoRDBRBRs— in-nies  tal  frontieri. 

BoRDBRiNO— H  imiss  ma ;  ta  dwar ; 
the  villages  hordering  upon  the  iown^  il 
villaggi  li  imissu  mal  (ta  dwar  il)  belt. 

BoRDURB  —  bordura,  faxxa  mad- 
dwar. 

BoRE  —  tokba  (magħmula  b'berri- 
na  etc).,  calibru  ta  xcubotta,  canun, 
pintlor  etc;  iddeXJak,  tissicca,  ixxabba, 
ticser  ir-ras;  csir  ir-ras,  siccatura, 
fonkla ;  il  mili  tal  baħar  għal  għarrie- 
da  (meta  jimla  il  baħ^r  għal  għarrie* 


Digitized  by 


Gqogle 


BOR 


-  95  ~ 


BOl? 


da);  passat  tal  verb  to  heari  1  hċre 
you  for  vioi'e  than  two  i/ears,  issapor- 
tejtec  (ħadt  pacenzia  bic)  actar  minn 
sentejn ;  bore  a  hole  here,  għamel  (tak- 
kab)  tokba  hawn. 

BoRBAL— boreali,  tat-tramuntana. 

BoRBÀs  — it-tramuntana. 

BoaER  — dac  li  itakkab ;   berrina. 

BoRiiiLv— trabCart)  bir-ram  aħmar. 

BoniNG— ittakkab,  tagħmel  tokba; 
tokba. 

BoRN  —  (pàrticip  tal  verb  fo  bear 
tnissel,  iggib  lid-dinia)  mwieled;  he 
was  born  in  America,  twieled  1-Ame- 
rica ;  he  in  a  baseborn,  mwieled  (gej) 
miunies  baxxi;  the  finft-boru,  il  pri- 
nioffenitut  (l-imwieled  lewwel ;)  hià  wi/e 
had  a  atill  born  child,  martu  cħella  tar- 
bia  mejta ;  hts  wife  had  a  baby  born 
be/ore  its  tinie^  martu  rmiet  (corriet). 

BoRNB  — participiu  passat  tal  verb 
io  hear  iggib)  migiub.  merfuh,  meħud. 

BoRNousB— barnus  (mantell). 

BoRouGH  — rabat — post,  loc,  ta  dwar 
(li  imiss  ma)  belt. 

BoROUGH-ToWN  -^  post    mgħakkad 
mal  belt. 
BoRRELL— goflf,  histicu,  ċaccar. 
lioRHOW — tissellef. 
BoRRowBR-minn  jissellef. 

BORKOWING-Self. 

BoRSBLLA— tubu,  cannol(biċċa  ghod- 
da)  biex  jonfħu  il  ħgieġ  (jatu  il  għa- 
mla  il  ħwejjeġ  tal  hgieġ). 

BoRSHOLDER— il  cap,  ir-rajjes  ta  rà- 
bat  (ta  Bubborg). 

BosGAGB-bosc  tgWiy. 

BosH—blughn,  ħmeria,  tiajt,  ħaġa 
mhix  yera-tigura,  għamla  (ħżu*^  ta 
barra  ta  ħaġii ;  (til  cummerċ),  il  butir 
falsificat. 

BosHBOK— isem  ta  xorta  ta  cerv  (bil 
krun). 

BosKET —buschett  (bosc  magħmul 
min-nies,  fejn  hawlu  siġar  etc.) 

BosKY  -  tal  bosc. 

BosoM— ħdan,  hobb  (sider)  ta  màra 
tagħnika;  tgħannak,  tħaddaii;  tal 
kalb  (li  tafda  fih)  ;  tahbi ;  he  wati  re- 
reinfd  in  the  bomni  of  the  chuix'h,  daħal 
fil  ħdati  tal  ciiisin,  he  i>  nitf  f»owm 
friend,  hu  il  habib  fidil  (tal   kalb)  tie- 


għi.  Wlien  the  fnother  found  her  cUild 
ehe  preseed  him  hard  to  /ler  bosom  and 
wept,^  meta  I-omm  sabet  lill  binha, 
rassithu  sħiħ  ma  sidirha  (ħaddnitu 
maħħa)  u  bchiet.  A  bonom  of  thk  eea^ 
golf  (daħla  fil  baħar). 

BosoN— chelma  li  jusàw  floc  Boat- 
swAiN   (ara). 

BosPHORiAN— tal  Bosforu,  ta  canal 
jew  mogħdla  dejka  bein  żewġt  ibħra.  ' 

BosB— gholja,  għpkda,  pnm,  rusetta 
cuccarda  fit-testiera  ta  żiemel';  ċap- 
petta;  cap  (mghallem  tal  postv«  l  am 
Hie  bo88  here,  Jena  il  cap  (1-imgħalldm) 
hawn. 

BossAGB— ħaġra,  gebla  maħruga  il 
barra  fil  bini— 'xogħol  rusticu  taf(ha- 
ġar  maħruġ  il  barra). 

BossED  — collu  għolijet,  bil  gholijet, 
ħotob;  pum  ibbuzzat,  maħruġ  il  barra. 

BossivE— mhassàr  bil  gholijet,  bil 
ħtiebi  (bil  ħotob). 

BoBSY— bil  ghoHet,  ħotob  etc. 

Bot— duda  żghira. 

Botanio     )  tal  lK)tanica  (studiu  tal 

HoTANioALJ     ħxejjex  etc. 

Hotanist— botanicu,  dac  li  jistudia 
fuk  il  ħxejjex  etc. 

BoTANizB— tistudia  il  hxejjex  jew  il 
botunica).  * 

BoTANiziNG— tfittex  il  ħxejjex  għal 
li  Sbudiu  tal  botanica. 

BoTANOLOGY— discors  fuk  il  ħxejjex. 

BoTANY  —  botaiiica,  studiu  fuk  il 
>x  etc. 

lioTARGo  — putarga,  ova  di  toniiu  etc. 

BoTCH  — rokgħ  I,  nuffata,  coċc'(mus- 
mar;;   trakka. 

BoTGHBR— min  irakka. 

HoTCHBRLY— bir-rkajja;  ħażin. 

BoTOHKRY— tirkiegħ  (trakkiegħ)  ħa- 
zin. 

BoTCHY— mrakka,  bir-rkajja. 

BoTB— hlas,  flus  li  Jitħailsu  ta  bbie- 
dem  li  icun  maktul. 

BoTBLESS — ara  bootless. 

BoTii -I-wieħed  u  1-ieħor;  it-inejn^ 
f  aaw  them  bofJi,  rajthom  it-tnejn ; 
with  my  both  handsy  b'idejja  it-thejn ; 
bofh  thia  and  fJiat,  sewwa  dan  chemm 
ucoll  daċ  (tant  dan  chemm  dac)  i  boUi 
hif  hnd  and  sm,  bl-art  u  bil  baħiir:' 


Digitized  by 


Google 


BOt 


-*  96  — 


BOU 


BoTHBR— ingara;  sicoatura,  csir  ir- 
ras ;  tingara,  tissicca,  iddejjak,  ticser 
ras  dac  li  icuQ  ;  Oh  /.  what  a  hoUier ! 
puh  !  x'siccatura  ("x'ingara)  xi  csir  ir- 
ras) ;  dont  hother  rne  again^  tarġax 
tisBiccani  (iddejjakni,  ticairli  rasi). 

BoTHfiRATioN  r--  csir  ir-ras ;  dieka, 
siccatura. 

BoTĦBRSOMB  — siccanti ;  you  are  very 
hol/iersome,  inti  siccanti  wisk. 

BoTHY— għarix  għall  ħaddiema  tar- 
raba,  ghax-xorca  (Uvranti)  tar-rziezet. 

BoTOTOB  — tajra  bħall  pappagall. 

Bo-TRBB — siġra  bħall/cWli  ticber 
fl-India  u  iiB-Oeylon,  li,  billi  Buddha 
twieled  taħt  waħda  bħala,  Mndiani 
għandhom  kima  leiha. 

BoTRYOiDAL  — bħall  fli  jixbah)  għan- 
kud  għeneb. 

BoTRYTis  — għankud  għeneb. 

BoTs— dud  fl-imsaren  taż-żwiemel. 

BoTT— mħadda  tal  bizzilla. 

BoTĦAMMBR— mazza  tal  injam  bil 
mancu  twil  biex  iħabbtu  biha  (idok- 
ku)  il  għażel. 

BoTTLB  — -  flixcun,  timla»  tarfa  iil 
flixchien,  tibbottilja.  J  have  to  bottle 
some  heery  għandi  nibbottilja  ftit  birra. 

BoTTLB-BooTS— gild,  bħull  bwict  tal 
gild  fejn  ikegħdu  il  fliexchen  meta 
isodduhom  bit-tappijet. 

BoTTLB-BUMP  — isem  li  jatu  lil  aj- 
run  jew  lir-russett  (tajra). 

BoTTLB-oOMPANiON— wieħed  li  tixrob 
miegħu ;  sieħeb  flx-xorb. 

BoTTLBD  — ibbottiljat,  fil  fliexchen, 
fil  flixcun ;  magħmul  bhal  flixcun. 

BoTTLB-FLpwBR— ħaxixa,  pianta  tal 
fjuri,  fjur. 

.    BoTTLE-OLAss— ħgieġ  iswed,  aħdar 
Bcur  tal  fliexchen. 

BoTTLB-oouRD— kara  tal  flixchien. 

BoTTLB- JADK  — arloġġ  għaxxiwi  tal 
laħam  (macna  bil  ħabel  bħall  arloġġ 
biex  turi,  meta  jispiċċalha  il  ħabel,  ii 
il-laħam  sar,  inxtewa). 

BoTTLB-NosBD  —  wicħod  H  għandu 
mnieħru  cbir.  \      ,  ' 

BoTTLB-soRBW — ara  cork-sorbw. 
.    BoTTLB-STAND--xtilliera    għall  flix- 
chien  biex  iħalluhom  joktru. 


BofTLiNO— il  buttiljar,  mili  fil  flix- 
chien. 

BoTTOM  — kiegħ,  fond,  taħt  nett,  bu- 
stanza  ;  wied ;  it-tint ;  iċċan  ta  basti- 
ment  etc. ;  in  the  bottom  of  the  sea^ 
fkiegħ  il  baħar ;  you  will  find  it  in  the 
hottomy  issibu  fill  kiegħ,  tuħt  nett; 
from  the  hottom  of  my  heart^  minn 
kiegħ  kalbi ;  this  is  the  hottom  of  it^ 
din  hi  is-sustanza  colllia ;  he  smacked 
his  botlom,  tuħ  xebgha  fuk  tintu. 

BoTTOMBD  — bil  kiegh. 

BoTTOMLBSs—bla  kiegh,  fond  ferm. 

BoTTOMRY— self  ta  flus  fuk  basti- 
ment ;  self  fuk  issicurtà  ta  bastiment. 

BoTTOURY  -  salib  (flarmi  tal  cunio- 
mijiet  etc.)  li  l-erba  friegħi  tieghu  jis- 
pit'ċaw  bi  tliet  boċoċ  hdejn  xulxin  gha- 
mla  ta  werka  tal  haxixa  Inglisa  (jew 
tal  kares). 

BoucHE  (bil  Francis,  akra  biix)  — 
provisionijet,  ichel. 

BoucHBT  (bil  Francis,  akra  huxh)— 
isem  ta  xorta  ta  langiasa. 

BouD— bumunkar  (duda;. 

BouDoiR  (bil  Francis,  akra  hud- 
war) — camra  żghira,  gabinett,  camra 
mwai-ba,  privata. 

BouoE  (bil  Francis,  akra  huġx) — 
tintefaħ;  żakk  ta  bittija  etc,  ticber  fil 
hxuna ;  provisionijet,  ichel. 

BouoH— fergha  (ta  siġra). 

BouGHT  — (temp  passat  u  participiu 
passat  tal  verb  to  buy)  xtrajt  etc, 
mixtri ;  liwja  (ta  għaksa  etc) 

BouoiE  —  xemgha,  fri/<;Ja,  tiflsejjaħ 
hecq  minn  Boupie  belt  ta'  Àlgevia  fejn 
dan  ix-xama  isar  lewwel  darba ;  strlxxi 
jew  faxxa  tal  għażel  incinit  (mghoti 
ix-xama)  H  jwżawh  it-tobba  għal  xi 
cura. 

BouiLLON  (bil  Francis  akra  huljCm)  — 
brodu,  Boppa  (merak) ;  żirma  (hob/a, 
laham)  f'rigel  ta  żiemel.  . 

BouLDER  -  ara  dowldbr. 

BouLBVARD  — mogħdija,triek  imzejna 
bis-sigar  dwar  bolt  ghall  passiggata ; 
sur. 

BoULIMY— ara  MULIMY. 

BouLTiN— dieid-dawra  bastun  nofs 
tond  fcolonna. 


Digitized  by 


Google 


BOU 


-^  97  - 


BOW 


BouNOB  —  kaUa,  takW. ;  tiftaħar, 
tintefaħ  bio  ih-nifsec;  tigdeb  (tgħid 
cliem  b'ieħor^,  tagħmel  frattarija ;  di- 
storbjii,  frattarija,  ghageb,  rvell. 

DouNOEii— dac  li  Jiikbeż,  li  jiftaħar 
jew  jintefaħ  bih  in-nifsu  ;  fHħħari,  fan- 
faron,  min  jagħmel  frattarija,  rvell  jew 
distorbju  ;  ragel  mibrum  (cbir,  li  fih 
ragel). 

BouNoiNo  -  mibrum  (bniedem  fsaħ-^ 
ħtu),  f«ik  riiħ:i,  frattarjus,  li  jagħmel 
rvell ;  li  jiftaliar. 

BouND  -  tarf,  limti,  xifer  ;  kabża* 
takbeż,  iddawwar  minn  cullimchien, 
tagħlak,  torbot,  trażżan ;  temp  pàssat  u 
participiu  passat  tal  verb  to  hind,  jena 
rbatt  etc,  marbnt.;  dirett,  ili  sejjer 
lejn,  jew  għaU  x*imcbien) ;  our  shxp  is 
bonnà  to  litdiay  il  bastiment  iagnna 
Bejjer  Tlndia;  thay  (the  Company) 
have  three  shipf  ontward  hound,  and 
àie  homewanl  honnd,  huma  (ilcnmpan- 
n\i)  ghandhom  tliet  bastimenti  ghat- 
tluk  (għ:i8-8afar)  u  sittadfħliu  (jisten- 
newhom  mis-safar).  Whlfher  are  yon 
iwundt  għal  fejn  sejrin  ?  /  ani  hound 
to  yon  for  niy  recovery^  jena  obli^at 
(uiarbut^  lejc  għall  fejkien  tiegħi.  Von 
must  alwayn  keep  wifhln  the  hounde  of 
modesty^  għandec  deijem  ]^;^omm  ru- 
ħec  baxx  (umili);  thie  shop  has  heen 
ordered  ont  of  hotmds^  għamlulu  il  ħa- 
nut  out  of  houndn,  (fejn  ma  jistgħux 
jidhl  i  jixorbu  suldati  u  baħrin);  fhis 
hoik  Unot  well  hound^daxi  il  ctieb mhux 
.  legat  tajjeb ;  he  u/  txither  hard-honnds, 
hua  actarx  ftit  stiticu  :  pntvp  a  honnd 
stone  so  as  to  show  which  is  yonr  pro- 
perfy  and  whkh  is  mine^  għamel  sinjal 
(gebla,  limti)  biex  turi  liema  hi  I  art 
tiegħec  u  lioma  hi  tiegħu 

BouNDARY— limti,  xifer,  tarf. 

IJouNDKN  -  ( bligat,  marbut  (bil  fors); 
il  in  wy  tponnden  duiy  to  do  so,  huo 
dmir  tiegħi  assolut  li  nngħ  uel  dan. 

BouNDiiESB — minn  glmjr  limti,  li 
ma  għandux  tarf,  bla  fini. 

BOUNTKOUB  l^i^?i"'  '5«>>>"    t«i'?*.^l 

Vid^h  miftuha,  rjal,  h  i- 
BouNTiFUL  J  ħ^ijb  iferrak jati  b'jcejn. 
BouNTiHooD  -  tieba,  ħniena,  virtu.^ 
BouNTY-tieba,  ħniena;  premiu,  ri- 
gal  ta  Bultan. 


BouQUBT  (bil  Francis,  BMrAhuehiJ — 
buochett,  mazz  fjuri. 

BouRD  -^  ċajta,  żuffiettatai  ds^ca ; 
tiċċajta,  Jddalmac.        - 

BouRDBR— buffun,  dacli  jiċċm*tajew 
idaħħac.  .' 

BouRDiNOLY—biċ-ċajt,  biż-żuffiet., 

BouROBoiB  (bil  Francis  akra  hurġ" 
tirà)— cittadin ;  isem  ta  tipi  (ta  li 
stampa;)  ioctarx  inventati  minn  Bourg-^ 
^ota,  id-daks  tagħhoni  hua  bejn  it-tipi 
msejħin  Bj*evtep  u  1-oħrajn.  il-Long 
primer. 

BouROEoK— tarnii»  rimi  (tas-siġar)^ 

BouRN— xifer,  limti ;  wied,  xmara 
żgħira. 

BOURNLESS  — ara  BOUNDLBSS.   ' 

BoursB— il  borsa  (tan-negozianti). 

BousB  (mill  Olandis,  akra  hui)-^ 
tizrob  sħiħ,  ti^cher. 

BousTROPĦBDON .— ^  il  chitba  mil-Ie- 
min  ffħax-xellug,  U  mbagħad  mix-xel- 
lug.għal-lemin  (bhal  meta  jahartu  fir- 
ràba),  chif  chienu  jictbu  il  Grieghi 
fi-antic. 

BouBY— fiS'Sacra,  xurban. 

BouT-darba  (minn  darba),  .  għall 
għarrieda ;  kabża,  xeħta  ("minn  tix- 
ħet) ;  at  one  hont,  minn  darba,  fdakka. 

'BouT — f  loc  ABOUT  (ara). 

BouTANT— bħal  hnejja  mal  bint  biex 
twieżnu.  •  .   .    .  ,   ^ 

BouTiSALB— beigħ.bi  rħis. 

BouTSRiMES— cliem  li  jakbel.  (rtmi 
lesti)  biex  fukhu  jagħamlu  il  versi, jict- 
bu  poesia..  ":      . 

BovATB  —  biċċa  art  daks  chemm 
jistgħu  jaħdmu  żewġ  gniedes  bil  moħ* 
riet  fsena. 

BovBY  coAL— xorta  tà  ħatab  katra- 
nat  It  isibuh  VBovey,  Ħayfield  (ħdejn 
Kreter,  I-Inghilterra). 

BoviFORM  —  li  għandu  għamla  ta 
ghendus. 

BoviNB— ta  Ii^am  U  fart  (bakar, 
gniedes  etc.) 

Bow— kaws,  arc  (gliall  vleġġa) .  ar- 
chett  (ta  violin  etc.);  ċoff;  tislima 
/tbaxxija  tar-ras) ;  prua;  tgħawweġ, 
issellem  (b^rasec)  ;  strument  biex  tie- 
ħa  (issib)  ilgħoli'ta  xi 'mchien  ;  a 

18 


Digitized  by 


Google 


BOW 


—  98  — 


BOY 


atone-bato,  mangnu ;  rainhow^  kaw- 
salla ;  a  crosa  bow,  kaws  bi  traversa 
għall  vleġġa ;  an  ox-how^  madmad,  il 
għuda  mkawsa  tal  madmad  għal  gnie- 
des  biex  jorbtuhom  flimcbien  'għall 
ħrit;  thehowofa  8word*8  hilt,  dic  il 
biċċa  wieegħa  dwar  il  makbad  tax- 
zabla ;  a  bow  long  hent  at  last  grotoa 
w^a/;  (proverbiu)  jecc  tiġbed  wiskjin- 
kata ;  ti£  a  bow,  orbot  6ofif ;  my  neck 
tie  18  a  bowy  ix-xalpa  tiegħi  magħmula 
ċofif;  why  don*tyoubow  to  him?  għa-* 
liex  ma  issellimlux;  how  your  head, 
baxxi  rasec;  towards  the  bow,  lejn  il 
prua. 

BowABLB— li  jista  jintlewa,  jitgħaw- 
weġ. 

Bow-BBNT — mgħawweġ  bħall  kaws 
(bħall  arc). 

BowDYE— culur,  lewn  bħall  scarlàt. 

BowED~miIwi>  mkawwas. 

BowBL^toħroġ  I-imsaren,  iċċarrat 
iż-żakk. 

BowBLLBD— bl-imsaren  (biż-żakk). 

BowBLLBBS— bla  ħniena  (min  chir- 
xtu  tatih). 

BowLS  —  msaren,  ġewwieni,  chir- 
xa,  yixxri,  (ħniena) ;  in  ihe  boweU  of 
ihe  earthf  fil  kiegħ  tal  art. 

BowBR— min  jilwi,  ibaxxi  rasu,  isel- 
lem;  għarix,  cannizzata,  ancra  tal 
prua ;  tgħatti  bil  għarix. 

BowBRic— bir  bit-taraġ. 

BowBRY— mgħotti  bil  ħaxix,  bil  ċan- 
nizzati  (bħal  għarix ) ;  delli. 

BowBss— seker  żgnir  (ferħ  ta  seker). 

Bow-ORBàSB  —  1-injam  ta  dwar  il 
pirua  tiBt  bastiment  biex  dan  icun  mħà- 
res  mis-silġ  (mill  ilma  magħkud^. 

Bow-ĦiND— I-id  li  tiġbed  il  kaws 
(tal  vleġġa). 

BowiNa— tislim,  liwi,  tbaxxija  tar- 
ras. 

BowL  —  scutella,  boċċa  (tal  injam 
cbira  etc);  tgherbeb;  let  ua  have  a 
game  at  bowUy  ejja  nagħmlu  partita 
boċċi. 

BowLDBR— gebla  cbira,  gherbubija ; 
mazcana,  prexxia,  biċċa  blata  li  tin- 
kata  u  taka  mill  blat,  ċagħka  cbira ; 
ħajt  bil  gebel  jew  ċagħak  cbir. 

JJowiiBa— rigel  milwi,  mgħawweġ. 


BowLBaaBD— li  gbandu  riġleih  im- 
għaw^a  (b'riġleih  ħnejja). 

BowLBR— lagħab  il  boċċi,  dac  li  jitfa 
il  baliun  (jitma)  fiMogħob  tal  cricket. 

BowLiNB--buIina,  cima  għall  klugħ. 

BowLiNa— il-logħob  tal  boċċi. 

BowLiNa-oRBBN  —  wcsgħa  wietija 
għal-Iogħob  tal  boċċi. 

BowMAN— kawwàs,  dac  li  jispara  bil 
vleġġa;  dac  li  jakdef  fil  prna  ta 
dgħajsa. 

BowNBT — nassa  (tal  ħut). 

Bow-PiBGB~iI  canun  tal  prua. 

Bow-SAW— munxar  rkiek,  artab  bħal 
demb  il  far,  biex  jakta  fit-tond. 

BowsB— tiġbed,  ittalla  flimchien. 

Bow-sPRiT— pupress  (ta  bastiment). 

Bow-sTRiNo— il  corda,  ix-xagħar  tal 
arc~il  ħabel  tat-tgħaliik  (fit-Turchia). 

Bow-wiNDow— tieka  maħruġa  il  bar- 
ra  mil  bini. 

Bow-wow — nebba  (nbieħ)  tal  chelb. 

BowYBR— kawwàs,  dac  li  jagħmel  il 
kaws. 

Box— caxxa,  bftx  (injam),  palc,  pal- 
chett  (tat-tiatru);  bocs,  dakka  ta  ponn; 
tati  dakkà  (issawwat)  b'idec ;  ta^ħlak 
gewwa  caxxa ;  snuff-box,  tabacchiera ; 
chri8tma8'box,  carus,  strina ;  coach'box, 
saldatur  f  ta  carrozza  etc.) ;  dice-box, 
boxxlu,  cax^a  għaddadi ;  the  box  of 
a  ecrewy  it-tirabuxu  (il  garagor)  bħal 
vit ;  /  box  yotir  yeara,  natic  dakka,  (ta 
ponn)  fuk  wiċċec ;  you  will  find  your- 
self  in  the  wrong  box,  issib  ruħec  im- 
barazzat  (tara  li  inti  żbaliajt) ;  is  thia 
boX'Wood  or  beechj  dana  bux  jew   fagu. 

Box-coAT—ġlecc  cbir,  overall  li  jilb- 
su  il  cuccieri. 

BoxBN—tal  b6x,  bħall  bftx. 
BoxBR— dac  li  jiggieled,  li  jissara 
bil  ponnijet. 

BoxiNO— tati,  tiggieled  bil  ponnijiet; 
tincaxxa  (tagħmel  fil  caxex^. 

Box-iRON— il  ħadida  tftl  moghdia,  bil 
fi^am  minn  gewwa. 

Box-KBBPBR— purtier  tat-tiatru. 

BoY— tifel ;  dont  plav  the  boy,  tagħ- 
miliex  tat-tifel;  /  call  thia  a  boye  trick, 
dan  ingħidlu  logħob  tat-tfal,  din  ngħi- 
dilha  (insejħilha)  tfalata, 


Digitized  by 


Google 


130V 


—  00  — 


BM 


BoYAE— Binjur  nobbll)  Griech  jew 
MuBCOvit. 

BoYCOTT  —  tibbojcoftja,  iż^.omm  bo- 
għod,  ma  tagħmiliox  ma,  u  I-ankas 
icolloc,  jew  tħalli  li  ħadd  ieħor  icollu 
x'jaksam  ma  bniedem  fuk  fehma  jew 
partit  ta  pulitca. 

BoYHOOD— tfulija. 

BoYisH— ta  tifel,  ta  tfal. 

BoYiSM— tfulija,  li  tcun  tfal. 

BoYN— nħasa,  mastella,  vasca  fejn 
jaħdmu  il  ġobon. 

BoYUNA— ieem  ta  serp  cbir  fl-Ame- 
rica. 

Brabantinb — tal  Brabante. 

Brabblei  — ġlieda,  xenata,  frattarija; 
tiġ^ieled;  tagħmel  xenata  jew  frat- 
tarija. 

Brabblbmbnt— cliem  tal  ġlied. 

Brabblrr— gellied,  j^'ezzacuBtionu 

Braooatb — bis-Bakajn  mgħottija  bir- 
rix. 

Braob — ħżiem,  rbat,  cinga,  żewġ, 
p&r;  torbot,  tkawwi,  tati  il  kawwa, 
taħji,  twettak— w  had  the  braces  of 
the  coach  broken  on  the  way^  inkatgħul- 
na  ic-cinghi  tal  carrozza  aħna  u  sej- 
rin ;  I  had  a  brace  ofpistols  about  me, 
chelli  pàr  (*ewġ)  pistoli  fuki ;  This 
breeze  xoill  brace  you  up^  din  iż-żiffa 
taħjic  ;  the  brace  of  a  ship^  li  scotta, 
(cima,  ħabel  tal  klugħ) ;  brace  of  iron^ 
rampil. 

Braoelet — brazzuletta,  ċappetta. 

Braċbr— faxxa,  cinturin,  ħżiem,bra- 
ghier,  medicina  (duwwa)  astringenti. 

BRA0BS-*cinghi,  /  bought  afine  pair 
o/ 6ractf« /or  ycnc,  xtrajtlec  pàr  cinghi 
sbieħ. 

Braohial— tad-dirgħajn. 

Brachiatb— li  joħroġ  il  barra  bħal 
driegħ  (bħal  dirgħajn). 

BRACHMAN^kassis  Indian  (tal  In- 
diani). 

Braohyoataleotio— vers  fil  poesia  li 
jonksu  (niekes)  żewġ  sillabi. 

Braohyoraphbr  —  stenografu,  wie- 
ħed  li  jicteb  bli  stenografia. 

Braohyoraphy — stenografta. 

BRAOHYLooY^cIiem  fil  kasir,  discors 
fi  ftit  cliem# 


^  BRAOHYPTEROus-^bil  ġwienaħ  ksar 
li  ma  jilħkux  id-demb^ 

Braohyurous  —  bid-demb  kasiif . 

Brack— chisra  (minn  ticser). 

Braokbn— felci,  post  (bosc)  fejn  jic- 
bru  il  felci. 

Braokbt— brachit,xcaffa,cantuniera, 
mensula,  clausola,  parentesi  (fil  chit- 
ba) ;  Uieae  are  t/ie  brackete  I  bought  from 
the  aale,  dawn  huma  il  mensnli,  (cantu- 
ni^ri  etc.)  li  xtrajt  mi  rcant;  T/iese 
two  signs  [  ]  are  oalled  brackets,  dawn 
iż-żewġ  sinjali  [  ]  igħedulhom  brackits 
(clausola,  parentesi). 

Braokish— salmastru,  jati  fli  mlu- 
ħa.  /  cant  drink  tliis  waler^  it  is  brach 
ishy  ma  nistax  nixrob  dan  I-ilma,  gha- 
liex  salmastru. 

Braot— dawc  il  werak  li  icunu  mal 
calici  tal  fjur. 

BRAD-*musmar  li  ma  għandux  ras 
wiesgħa  (cbira). 

Bradawl— pintlor  (timplor). 

Bradypod— razzà  ta  annimali  {mam- 
mali  jew  li  ireddgħu/  minn  għajr 
snien. 

Brab— żnrżieka  ta  gholja  (munta- 
nja) ;  ix-xtajta  ta  xmara,  għolja  (m^in- 
tanja  żgħira^;  art  muntanjusa  (bil 
għoljet). 

Brao— tiftaħar,  tiżżarġan;  foħrija, 
zargin ;  faħħari ;  isem  ta  logħba  (In- 
glisa)  tal  carti. 

Bbaooadooio — faħħari. 

Braooart  —  faħħari,  wieħed  collu 
ftaħir;  vanaglorius,  mimli  bih  in-nifsu; 
mżattat. 

Bragobr— fi^ari. 

Bragobt — xorb  ħelu  (ilma  bil  gha* 
sel). 

Bragging— ftahir. 

Bragless— bla  ftaħir,Ii  ma  jifti^arx. 

Brahma— Brahma,  (fil  mitoIog\a  tal 
Indiani)  I-ewwel  persuna  tas-SSma. 
Trinità. 

Brahmaio 

Brahmanio        ta  Brahma 

Brahminioal 

BRAHMiN^bramin,  sacerdot  tal  In- 
diani.  -      - 


Digitized  by 


Google 


BtlA 


— 100  — 


BIU 


Biuiu  —  tidfor,  timmalja  (  ix-xa- 
l^har  eio.) ;  malja  xagliar,  dafra ;  ic- 
^iuifar,  taU  ħasla  lill  xi  ħadd  ;  biz^illa 
dcgka  (puntina);  ħażin,  briccun^  li 
ikari'ak  bic. 

Bdails— cimi  żgħar  tal  klugh  (t(it- 
tinBlori)  .       . 

Brail  up— ittalla,  tiea  il  klugħ  bic- 
oimi  (tgazz^).  .  .      '    . 

Brain  )  moħħ  ;  għakal,  intelligenzn* 

BlUiNSJ /(  seems  fhatyou  have  craak' 
(fd  bminsy  donnoc  mherwel  (ibleħ,  bla 
mohħ) ;  he  died  of  congeslion  of  blood  in 
the  brainB^  iniet  b'puplesija  jew  b'conġe- 
stioni  cerebrali;  ne  irted  to  blow  ont  hia 
brainSf  chien  sejjer  itajjar  rasu  ;  don*t 
puzzle  my.  brains^  la  tħawwadlix  moh- 
ħi ;  you  have  litlle  braina,  ftit  ghandec 
moħħ  (ftit  jilħaklec) ;  ehe  is  hair^ 
brained^  għandha  moħħa  fuk  il  werka, 
mherwla;  he  u  ahuttle-brainpdf  bu  bis- 
betcu  j  i.dur  ;na  cnll  riħ;  volubli. 

Brained  —  bil  mohħ ;  li  għandu  il 
moħħ^ 

Brainish  — t,;furiuB,  moħhu  iisħon 
minħ  x^n< , 

Brainlbss — bla  moħħ,  ibleh,  miġ- 
num; ;  •  -       ; 

.Bbain-pan— rli  QCuteUa  tar-ras;  fejn 
icUn  il  moħħ.  > 

Brain-rackinq  —  tgherfix  ta  mohh, 
genn,  thewdin. 

Brain-siok  —  marid  b'moħħu,  bil 
moħħ  fiacCf  sturdnt. 

Braird  —  li  spuntar  taż-żerrigha; 
meta  tibda  tinb^t^ 

-BRAkB—mezza,  ghnda  bhall  moxt, 
biex  idokku  (ifetthu  etc.)  il  kanneb 
jeW  il  għażel,  raddiena  tal  ħalġ; 
brilja  għażżwiemer  bjex  iżonirauhom 
cwieti  wakt  ;  li  icunu  '  inegħluhom ; 
mejjilla,  lembighjEiU  ghagina  tal  hobs 
(biex  jaghġnu.fih)  ;'bniXr^,  mancu  ta 
pompa  ta  baBtiment  etc.  breich,  ha- 
dida  biex  'iżżomm  (tnakkas)  id-daw- 
ran  ta  rota  ghan-niżla;  post  (bhall 
boBc)  coUu  felci;  fejn  jicbru  sħiħ  il 
felci.  • 

Brakb— chien  dari  usAt  floc  drokb 
(Ara).  •«  •  •       ••  ^       '    : .  - : 

Brakbd  —  kanneb,  ghażel  mdakk 
finidkuk)  jew  mimxut. 


Brakeman— ir^'agel  li  jeħu  hsiob  il 
brake  (U  scarpa  tar-rota  tal  vnguni 
tal  vapui*  tal  art). 

Braky— mxewwec,  collu  xcwc,  mimli 
xewc. 

Brama—  ara  Brahma. 

Brama^lock.— >  xorta  ta  serratura 
bis-tigriet  magħmuIa(inventata)miLn 
Bravwh^  i     . 

Bramolb-  għolliek;  isem  ta  għasfur 
tal  għana(bħal  Kojjiu). 

Brambled  -  bil  għolliek. 

BRAMBLiNa  —  isem  ta  għasfur  tal 
ghana  bħall  Bponsun  (sponsun  tul 
muntanji). 

BRAMBLY—minili  għolliek. 

Bran— niiħħula,  granza, 

BiiANcn  -  fergha ;  toħroġ,  ittalla  jew 
tagħmel  il  friegħi;  tkassam  friegħi 
friegħi. 

Branchrr- dac  li  jagħmel,  jew  li 
jarmi  il  frieghi ;  seker  ż^ħir,  ferħ  ta 
seker. 

Branċhta— gargi  tal  ħnt. 

B  ANCHiNO— bil  frioghi»  tal  friegħi;* 
li  kiegħed  jarrai,  joħroġ  il  friegħi. 

Brancħiopod— anniraal  {bil  koxra) 
U  għandu  il  gargi  u  is-6akajn. 

BRANOHLEBB-rainn  ghajr  friegħi. 

Branchlbt  -  fergħa  żghira. 

Branohy  -rainili  frieghi. 

Brand— ħatba,  biċċa  għiida  tixgħel 
(rakabbdii^:  sinjnl  li  tagħind  meta 
taħrak  |iadida  raicwija;  hadidi  biex 
ticwi  xi  hatjin,  bakar,  ^.wieniel,  in- 
jara,  etc.  biha  (biex  tiinraHrcihora  u 
tħallilbora  Btainpa);  sinjal,  ħarka 
(minn  tahrak) ;  sejf,  xabla. 

Br\nd  goose  -  xorta  ta  wiżza  sal- 
vaġġa.    t 

Brandino  —  titnmarca  b'ħadida  mic- 
wijal 

BRANDiNo-iRON—ħiidida  biex'  ticwi- 
jha  u  tiraraarca  (taghrael  sinjul)  biha. 

Brandibh— ixxejjer  sejf,  bastim  etc. 

Brandishino  —  tixjir  b'sejf,  ba- 
stun  etc. 

Brandlb  — theżże2— icċaklak. 
Brandling  -  xorta  ta  dudu. 
Brand  NBw  — ġdid  Ganiant. 
Bbanduith  -^  ħerza  ta  bir. 
BuANDY  -  brandi  (xorb,  licuri). 


Digitized  by 


Google 


iJllA 


-  iol^  - 


liM 


Brandy-winb  — brandy. 
Branqlb— ġlieda,  xenata,   takbida  ; 
iiggieled  tiikubad,  tagħoiel  xeuata. 

JiRANOLBMBNT  -^  ġlied. 

J^RANULBR— gellied. 

Branoling — ġlieda. 

Brank— brilja  (bhal  tii%'Zwioin<)l)  U 
dari'cbienu  ikeghdu  b*cabtig  fhalk  in- 
nisa  (l-Ingbilterra)  ialli  icunu*  tcbel- 
Imu  ħ^żin,  halfu  jew  gliarolu  xi  delitt 
ieħor  (f  loc  ic-cipp  ta  fgiel). 

Branlin— iseui  ta  ħuta  (bħall  Sak- 
mun). 

BRAN*-New-^ġdid  llamant      '   •  • 

Branny  —  tan-nuħħala ;  bhàll  nuħ- 
ħala  (jew  granza).   . 

Brant— telgħa,  rampa,  rdum;  xorla 
t«i  wi//ża. 

Brant-fox  — xorta  ta  ghi'pa  ("volpi) 
żgħira. 

Branular^  tal  inoħħ. 

Brasbn— àra  Brazbn.  ^  v 

Bra  8H— mgħaggel ,  għagRiel  ,RpiC  en  3. 

Brasibr— caldaraħ.  wieħed  li  jaħ- 
dem  fir-ram ;  bracier,  il  post  fejn 
ikegħdu  in-nar  għai  censier  etc. 

BRA8S-^ram  isfar,  taħlita  ta  ram  u 
żingu ;  ticsi,  tinforra  bir-ram ;  wiċ6 
iost,  sfaċċataġni ;  leqfOmsa,  fplji  tar- 
ram  ;  tre  have  tvnted  all  our  ln*as9en  in 
ilie  kitchen,  ir-ramijiet  collha  tal  chpina 
iagħna  tajniehom  ii  etann.  * 

BRA88AGB-^taxxa  lichienu  duri.iħal- 
8U   biex  isiru  il  fluB.  . 

Brassart  — dio  il  biċċa  tal  azzar  etc. 
li  ticsi  id-driegħ  tal  ġwerrier  (meta 
icun  liebes  l-arojatuni). 

Br\88-1)and  -r-  bahda  bli  Btrumenii 
tar-ram   h\^^,bra9¥bi,nuL  •      / 

Brassbt  —  I-armar  collu  tal  az- 
zar  etc;  li  igħatti  ir-ras  ta  gwerrier. 

Brass-foil  — pannella  tar-ram  (folji 
rkak  ferm  tar-ram). 

Brass-hoofed  -inniegħel  bir^ram.  • 

Brassicat— il  ħaxix  collu  tar^razza 
tal  cabocci  u  il  pastard. 

Brassinbss— li  hna  bhal  ram. 

Brass-pavkd  -micsi  bir*ram  ^  ferm 
daks  ir-ram*  •  '  • 

l^RASs-nuLB-— (fli  stampa)  dawċ  il- 
linji,  righi  li  jusaw  g^ial  xi  taksim, 
tacU  eic.  •  •    •        •  ' 


Br.\88-visaobd  —  wiċċ '  bla  mistħija, 
sfaċċat,  tost ;  wiċċ  il  kiegħa  tal  ari. 

Brass-work  —  xbgħol*  tar-ram,  xi 
ħoġa  magħmula  bir-ram. 

bRASSY  ~bħal  ram  ;  tost,  sfaiċat. 

Brat — tifel,  każwit ;  ġo  away  yoti 
iutle  hmt,  mur  minn  bawn  ja  biċċa  ta 
kazWit.       ' 

BRAUL-drapp  Indian,  bir-righi  co- 
ħol. 

Bravado— faħħari,  smarġassi  wiehed 
li  ihobb  jifiaħar;  smarġassata. 

BuAVB-  kalbieni,  curagġns,  nobbli; 
sabih,  tajjeb  ferm ;  tilka  bil  curaġġ, 
tisfida,  tifironta  sidrec.  Yoa  are  a  brave 
man  indeed,  iuli  ragel  kalbieni 'tassew; 
hUvfa  brave'  deed,  il  għamil  tiegħu 
huanobbli  (sabiħ);  he  delivered  a  brave 
f^peecli  tooj  hua  għamel  discors  sabiħ 
ucoU. 

BkAVBnY— curaġġ,  eroismu. 

Bravingly— b*n)od  li  ma  tibża  minh 
xejn.  t' 

iJRAVo  —  assassin,  kattiel,  ħalliel'; 
tajjeb!  bravu  !  offigħalic!  •  ^ 

Bravoa  —  pianta  li  taghmel'  fjuri* 
bħal  gilju..  i^        . 

Brawl  —  ġlieda,  frattarija,  distur- 
bju  ;  tgħajjat  (nia  'xi  ħadd)  tiggieled 
tagħmel  frattarija. 

l^RAWLiNG— ġlied,  fraitarija. 

Drawn  -  il  laħam  tal  gisem,  il  polpa, 
il  laħam  jebes  (musculi)  driegb  ;  cin- 
għial  (ħanżir  salvaġ>),  laħam'  taċ-* 
cinghial. 

Bhawned -jobes,  fsaħtu. 

Urawnbu  — '.  cinghial  -  maktul,  lest 
għall  iclicl.   •  ...  .    .y  i 

BRAWNiNBss.^saħħa,  kawwa  tal  gi- 
sem  (iad^dirgħajn).'^ 

Brawny  -:-   kawwi,  f  saħtu,  jiflaħ  ; 
b*dirgħijh  kawwija,  jebsinM  • 
;  BRAXYr-marda  fin'riagħġ.   .  ..» 

BRAY--tiBħak,  tfarrac,  tagħmel  trab 
bis-sħiek;  tinħak^  tgħajjat  (għal  xejn), 
nahka ;  you  ai*e  braying  a-  fool  in  t% 
inortar,  kieġħed  tisnak  fl-ilma  (cuU 
ma  kiegħed  taghmel  collu  għal  ;cejn. 
'  Braybr'— wieħed  li  jinħak  ;  cilindru 
ta  stampatur,  dac  li  jimmacina  X-in' 
chioHru.  .;      .        -  ' 

BiuYiNG— nħiek  (ta  ħmar),  għajjàt. 


Digitized  by 


Google 


BRA 


— 100  -- 


BHA. 


..Bbàid  . —  tidfor,  timmalja  (  ix-xa- 
ghar.  et^.)  y  malja  xaglmr,  dafra ;  ic- 
ċanfaTy  taU  ħaala  lill  xi  ħadd  ;  biz^illa 
dejka  (pnntina);'  ħazin,  briccun^  li 
ikarral^^  bic. 

.  B^ÀiiiS — cimi  żgħar  tal  klugh  (tat- 
tinzlori) 

^  Bbail  up— ittàlla,  tisa  il  klugħ  bic- 
cimi  (tgazz^).      .... 

Brain  [  moħh ;  għakal,  intelligenzn. 

Brainsj /^  seems  ihatyou  have  crack" 
ed  bminsy  àonnoc  mberwel  (ibleħ,  bla 
mohh) ;  he  died  of  congeetion  ofhlood  in 
tfie  brain8,iaiet  b'puplesija  jew  b'conġe- 
stioni  cerebrali;  he  triecl  to  blow  ont  his 
brainSf  chien  sejjer  itaijar  rasu  ;  donU 
puzzU  my,  brains,  la  tħawwadlix  moh- 
hi ;  you  have  little  brains,  ftit  ghandec 
moħħ  (^it  jilħaklec) ;  ahe  ie  haii^ 
brained^  għandba  moħħa  fuk  il  werka, 
mberwla;  he  is  shnttle'brainedf  bu  bis- 
betca;  idur  fne^  cvHl  riħ;  volubli. 

Brainbd  —  bil  mohh ;  li  għandu  il 
moħħ. 

Brainish  — i.furiuB,  moħhu  iisħon 
minħ  xqn^ 

Brainlbss — bla  moħħ,  ibleh,  miġ- 
num: :.  .    v  - 

. :Brain-pan— :Ii  acutella  tar-ras ;  fejn 
icUn  il  mohh.  .      > 

BRAiN-RACKiNa  —  tgherfix  ta  mohh, 
genn,  thewdin. 

Brain-siok  —  marid  b*moħħu,  bil 
moħħ  fiacc,  sturdnt.   . 

Braird  —  li  spuntar  taż-żerrigha/ 
meta  tibda  tinb^t^ 

BRAkB-r.mezza,  ghnda  bhall  moxt, 
biex  idokku  (ifetthu  etc.)  il  kunneb 
je\¥  il  għażel,  raddiena  tal  ħalġ; 
brilja  għaż-żwiemer  bjex  iżonimuboni 
cwieti  wakt ;  li  icunu  '  inegħluhom ; 
mejjilla,  lembighAU  ghagina  tal  hobs 
(biex  jaghġnUffih)  ;'iro/rtf,  mancu  ta 
pompa  ta  bastiment  etc.  breich,  ha- 
dida.  biex  'iżżomm  (tnakkas)  id-daw- 
ran  ta  rota  ghan-niżla;  post  (bhall 
boBc)  collu  felcij  fejn  jicbru  sħiħ  il 
felci.  • 

BRAks— chien  dàri  uBit  f  loc  brokb 
(ara).  •.     *        •  ^       '    • .  , : 

Brakbd  —  kanneb,  ghażel  mdakk 
Cinidkuk)  jewmimxut. 


Brakbman  —  ir-ragel  li  jeħu  hsicb  il 
brake  (li  Bcarpa  tar-rota  tal  vaguni 
tal  vapui*  tal  art). 

Braky— mxewwec,  collu  xcwc,  mimli 
xewc. 

Brama—  ara  Brahma. 

Brama^lock.—  xorta  ta  serratnra 
bis-tigriet  magħmnIa(inventata)miLn 
Uramuh.  i  •  , 

Bramolb-  għolliek;  iaem  ta  għasfur 
tal  għana(bħal  ġojjin). 

Bramblbd  -  bil  għoiliek. 

Brambling  —  iBem  ta  għasfur  tal 
ghana  bħall  Bponsnn  (bponBuu  tul 
uiuntanji). 

Brambly— niinili  għolliek. 

Bran— niiħħula,  granzn, 

BiiANcii  -  fergha ;  toħroġ,  ittalla  jew 
tagħmel  il  friegħi;  tkassam  friegħi 
friegħi. 

Brancii RR  -  dac  li  jagħmel,  jew  li 
jarmi  il  frieghi ;  seker  ż^ħir,  ferħ  ta 
seker. 

Branċiii^  -  gargi  tal  ħnt. 

B  ANCHiNO— bil  frieghi^  tal  friegħi;' 
li  kiegħed  jarmi,  joħroġ  il  friegħi. 

Branchiopod— anniinal  (bil  koxra) 
li  għandu  il  gargi  n  is-Bakttju. 

BRANCHLESS-miiin  glmjr  friegħi. 

Branghlbt-  fergħa  żghira. 

Branohy  -niimli  frieghi. 

Brand— ħatba,  biċċa  għiida  tixgħel 
(mkabbda^;  sinjal  li  tagħind  uieta 
taħrak  |ladida  inicwija;  hadid.v  biex 
ticwi  xi  hatjiu,  bakar,  'żwiemel,  in- 
jam,  otc.  biha  (.l)iex  tiinmarcihom  ii 
tħallilhom  stami^a );  sinjal,  ħarka 
(minn  tahrak);  sejf,  xabla. 

Br\nd  goosb  -  xorta  ta  wiżza  sal- 
vaġġa.    .• 

Branding  —  tinimarca  b'ħadiJa  mic- 
wija: 

Branding-iron— ħadida  biex  ticwi- 
Jha  n  timmarca  (taghmel  sinjal)  biha. 

Brandibh— ixxejjer  sejf,  bnstiTu  etc. 

Brandishing  —  tixjir  b'sejf,  ba- 
stun  etc. 

Brandlb  — thezżeż— icċaklak. 

Brandling  -  xorta  la  diidn. 

Brand  NBw  — ġdid  fiamant. 

Branduith  *  ħerża  ta  bir. 

BuANPY  -  brandi  (xorb,  licuri). 


Digitized  by 


Google 


lillk 


iol  - 


liM 


BnANDY-wiNB  —  brandy. 

Branqlb  — ġlieda,  xenata,  takbida  ; 
iiggieled  tiikabad,  tagħniel  xeuata. 

linANOLBMENT  -^  ġlied. 

J^RANULER— gellied. 

BnANOLiNG— ġlicda. 

Brank— briljà  (blial  tnż-iswiemd)  li 
dari'chienu  ikeghdu  b'cabtig  fhalk  in- 
uisa  (Mngbilterra)  ialli  icunu*  tcbel- 
Imu  ħ^żin,  baifu  jew  għarolu  xi  delitt 
ieħor  (floc  ic-cipp  ta  fgiel). 

Bbanlin— isem  ta  ħuta  (bħali  Sala- 
mun). 

BaAN-NBw-^ġdid  iiamanti  ■       •  - 

Branny  —  tan-nuħħala ;  bhall  nuħ- 
ħala  (jew  granza).   ' 

BiuNT— telgħa»  rampa,  rdum;  xoria 
ta  wi/.ża* 

BnANT-Fox  — xorta  ta  ghi'pa  ("volpi) 
^igħira. 

BuANULAR--taI  moħħ. 

Brabbn— àra  Brazbn.  '■  v 

Brash— mgħaggeI,għagRieI,Rpiċċn3. 

Brasier— caldaraħ^  wieħed  li  jaħ- 
dem  fir-ram ;  bracier,  il  post  fejn 
ikegħdu  in-nar  għai  censier  etc. 

BRASS-^ràm  isfar,  taħlita  ta  ram  u 
żingu ;  ticsi,  tinforra  bir-ram ;  wiċ6 
iost,  sfaċċataġni ;  lenfOmss,  fplji  tar- 
ram  ;  tre  have  tvntedall  onr  ln*a89en  in 
ilie  kitcheny  ir-ramijiet  collha  tal  chpina 
iagħna  tajniehom  ii  stann.  * 

BRASSAGB-^taxxa  lichienu dariiħal-' 
BU   biex  isiru  il  fiuB.   . 

Brassart  — dic  il  biċċa  tal  azzar  etc. 
li  ticsi  id-driegħ  tal  ġwerrier  fmeta 
icun  liebes  I-arQjaturn). 

Br\s81)and  -r-  bahda  bli  Btrumenii 
tar-ram   h\BS^,  Orasiflf^nuL  •      . 

Brassbt  —  1-armar  collu  tal  az- 
zar  otc;  li  igħatti  ir-ras  ta  gwerrier. 

BrasS'Foil  — pannella  tar-ram  (folji 
rkak  ferm  tar-ram). 

Brass-hoofed  -  mniegħel  bir^ram.  • 

BRAssiCAT-il  ħaxix  collu  tar^razza 
tal  cabocci  u  il  pastard. 

Brabsiness— li  hua  bhal  ram. 

Brass-pavkd  -micsi  bir*ram  ;  ferm 
daks  ir-ram«  ■ 

Brass-rule-— (fli  stampa)  dawċ-  il- 
linji,  righi  li  jusaw  g;tal  xi  taksim, 
taċli  eic.  *  ^       •      •      •  •  ' 


Br.\88-visaoed  —  wiċċ  *  bla  mistħija, 
sfaċċat,  tost ;  wieċ  il  kiegħa  tal  ari. 

BrasS'Wokk  —  xogħol'  tar-^ram,  xi 
ħaġa  magħmula  bir-ram. 

bRAssY-bħal  ram  ;  tost,  sfaiċat. 

BRAT'-tifel,  każwit;^<>  awai/  yau 
iutle  hmt,  mur  minn  bawn  ja  biċċa  ta 
każwit. 

BRAUL-drapp  Indian,  bir-righi  co- 
ħol.        ' 

Bravado— faħħari,  smarġassi  wiebed 
li  ihobb  jiftaħar;  Bmarġassata. 

Bravb-  kalbieni,  curagġus,  nobbli; 
sabih',  tajjeb  ferm ;  tilka  bil  curaġġ, 
tisfida,  tifironta  sidrec.  Yoa  are  a  brave 
man  indeed yiuii  ragel  kalbieħi 'tassew; 
hUisa  btxive'  deed,  il  għamil  tiegħu 
hua  nobbli  (sabiħ);  he  delivered  a  brave 
f*peec/i  too^  hua  għamel  discors  sabiħ 
ucoll. 

BkAVBnY— curaġġ,  eroismu. 

Bravingly— b*mod  li  ma  tibża  minh 
xejn.  «• 

iJRAVo  —  assassin,  kattiel,  ħalJiel ; 
tajjeb!  bravu  !  offigħalic! 

Bravoa  —  pianta  li  taghmel  fjuri' 
bħal  gilju..  ;»        . 

Brawl  ~  ġlieda,  frattarija,  distur- 
bju  ;  tgħajjat  (uia  'xi  ħadd)  tiggieled 
tagħmel  frattarija. 

i^RAWLiNG— ġlied,  fraitarija. 

Drawn  -  \\  laħam  tal  giseiu,  il  polpa, 
il  laħam  jebes  (musculi)  driegb;cin- 
għial  (ħanżir  salvaġ>),  laħam-  taċ'* 
cinghial. 

Buawned -jobes,  fsaħtu. 

liRAWNEU.  — ^.  cinghial  •  maktiil,  lest 
għall  iclicl.   •  ;,.  .    a  I 

BRAWNitiBss.^saħħa,  kawwa  tal  gi-. 
sem  (tad-dirgħajn).''     . 

Brawny  t-   kawwi,  f  saħtu,  jiflaħ  ; 
b*dirgħijh  kawwija,  jebsinM  • 
:  BRAXYr-marda  tin-iiagħġ.   .  ..^ 

Bray  -tisħak,  tfarrac,  tagħmel  trab 
bis-sħiek;  tinħak,  tgħajjat  (għal  xejn), 
nahka;  you  are  brayinff  afoolin  t% 
mort(^r,  kieġħed  tisħak  fl-ilma  (cull 
ma  kiegħed  taghmel  collu  għal  ;cejn. 
'  Braybr'— wieħed  li  jinħak  ;  cilindru 
ta  stampatur,  dac  li  jimmacina  l'»i- 
chiontru,  .;      .        •      .  ' 

BiUYiNG— nħiek  (ta  ħmar),  għajjàt. 


Digitized  by 


Google 


mk 


loà-i- 


BÀ^ 


Bratlb— biċċa  gilda  biez  torbot  (iz- 
zecchel)  ġe\Knah  ta  seker. 

Brazb  —  tissalda  (ticsi)  bir-ram ; 
wiċċ  tost,  sfaċċat. 

Brazbn  —  tar-ram  ;  tost,  sfaċċat, 
wiċċ  il  kiegħa  tal  art  etc. 

Brazbn-facb — bniedem  wiċċu  tosti 
li  ma  jisħi  minn  ħadd ;  wiċċ  bla  mist- 
ħija. 

Brazbn-faobd— wiċċ  li  ma  jistħiz, 
tost  sfaċċaty  li  ma  ghanduz  mistħija. 

Brazibr — ara  b;iasibr. 

Brazil— zorta  ta  njam  biez  jiżb- 
għu  bih,  igibuh  mil  Brazil  (I-Àmerica). 

Brazilbtto— zorta  ta  njam  tal  Bra- 
zil  li  jiżbgħu  bih  aħmar. 

Brazilian— tal  Brazil  ("fl-America). 

Brazilian  pbbblbs  —  il  veru  crUtall 
di  rocca,  ħgieġ  fin  għan-nuċċalijet. 

Brazino  —  saldar  tal  metalli  bir- 
ram  u  żingu. 

Brbacħ— selha  (biċċa  mġarrfa)  fet- 
ħa  f  ħajt ;  chisra  fminn  ticser) ;  he 
toaa  called  in  court  for  a  breach  of  pro- 
miaey  fettzithu  il  għarusa  (għaliez  da- 
ħac  biha,  ħalliha),  tliis  ia  a  hreach  of 
discipliney  dina  disubbidienza,  ma  gha- 
miltx  chif  hemm  I-ordni  (mis-supe- 
rinri) ;  nkast  mid-dmir  tiegħec. 

Brbaohy— mhuz  ubbidient,  li  jicser 
1-ordnijet. 

Brbad— ħobż,  għajzien ;  white  hread^ 
ħpbż  abjad ;  hrown  hread^  ħobż  iswed ; 
house-hold  bread,  ħobż  tad-dar;  stale 
bread  is  better  Hian  new  bread,  il  hobż 
jebes  (xott)  aħjat  mill  ħobż  frisc ;  a 
loaf  of  hready  ħobza ;  unleavened  hread^ 
ħobż  ażżmu  (mhux  mitlupħ') ;  thia  ia 
my  only  hready  dan  hu  biss  il  għaj- 
zien  tiegħi  (minn  dan  biss  nakla  biċċa 
ħobż);  he  haa  been  out  of  bread  for 
nearly  two  montJis,  ilu  ma  jaħdem  (ma 
jakla  biċċa  ħobż)  dawra  ta  zaħrejn. 

Brbad-oorn — tgħam,  kamħ. 

Brbadbn — tal  ħobż — magħmul  mil 
ħobż. 

Bread-trbb— is-siġra  li  igħedulha 
tal  ħobż  {l-€uUocarpus). 

Brbadlbss— bla  ħobż,  li  ma  għan- 
duz  z'jecol. 

Brbad-puddino  —  pudina  tal  ħobż, 
magħmula  miU.ħobt 


Brbad-room— il  camra  tal  galletti 
(ta  bastiment). 

BRBAD-STUFF—tgħami  kamħy  tkiek 
etc. 

Breadth— wisa ;  w/iat  is  iis  breadthf 
z'wisa  għandu  ?  (chemm  hua  wasa  ?) 

Brbadthlbss— bla  wisa. 

Brbak  —  ticser,  tchisser,  taksam, 
tfarrac ;  csur,  chisra,  żernik,  tbexbiz, 
nukkas,  falliment;  tinżel,  togħkos, 
tfalli ;  he  fell  and  waa  about  to  break 
his  neci,  waka  u  chien  seijer  ichisser 
rasu ;  /7/  break  hia  head,  nchissirlu 
rasu ;  to  break  aaunder,  tofrok,  taksam 
tnejn.  You  will  break  t/iat  cup  topieces, 
sejjer  tchisser  dic  il  chiccra  frac.  This 
noise  breaka  my  sleep  every  night,  dan 
rvell  jicsirli  ngħasi  ta  cull  lejla.  / 
hope  you  shan't  hreak  your  word  (your 
promise)  this  time,  nittama  li  ma  tic- 
sirz  il  chelma  tieghec  din  id-darba. 
This  w  8ure  to  break  your  mot/iers 
heartj  b*dana  sgur  taksmilba  kalbha 
l'ommoc;  you  must  never  hreak  Hie 
Sahbath,  dejjem  għandec  thares  il  ġur- 
nata  tal  Hadd ;  to  break  tfie  Sahhat/i  is 
hreaking  God's  laws,  min  ma  iħarisz 
il  ġumata  tal  Hadd  icun  kiegħed  jic- 
ser  il-Iigi  t'AIIa.  ril  break  /lis  back, 
natiħ  zebgħa  nchissirlu  għadmu  ;  /lis 
healtli  is  breakiug  down  through  too 
much  drin/cj  kiegħed  jogħkos  sħib  (nie- 
żel  ferm)  biz-zorb  ;  s/ie  hegan  to  hreak 
noto,  bdiet  nieżla  issa  (ma  għadiez  sa- 
biha  chif  chienet) ;  it  seems  that  you 
wish  to  brsak  a  jest  on  me,  donnoc  trid 
tgħaddi  iż-żmien  bija  (tghaddini  hifr 
żmien,  ticculjunani) ;  w/ien  will  t/iey 
hreak  t/iis  business  ?,  meta  sej'rin  jagħ- 
mlu  (jibdewħj  dana  in-negoziu  tagħ- 
hom  ?  now  it  is  /ligh  time  ^at  I  should 
hreak  my  mind  to  you,  issa  wasal  sew- 
wa  iż-żmien  li  ngħidlec  z'  għandi 
f  rasi ;  T/iis  t»  sure  to  hreak  our  friend" 
ship,  dana  sgur  jicser  il  ħbeberija  tagh- 
na.  rU  break  loit/i  /lim^  nicsira  mie- 
għu  (ma  'rridz  icolli  actar  z'naksam 
miegħu).  Do  yon  t/iink  t/iis  boardwill 
breakj  jidhirlec  li  din  it-tavla  tinchi- 
ser  ?  w/io  is  breaking  wind  i  —  minn 
kiegħed  iboss — 1  /lave  so  much  wind  to 
breok  upioard,  għandi  ħafna  flati  (tif- 
wik)  x'nakla.    You  make  fntrbreak  my 


Digitized  by 


Google 


Bbe 


—  108  — 


'     SBti 


8id€8  toiUi  lau^liing^  taksatnni  bid-diAc. 
Knockfir8tf  tfhe  doe^nH  an^wer  break 
open  tne  door,  1-ewwel  ħabbat,  jecc  ma 
iwegibx  itfa  il  bieb  gewwa  ("scassa) ; 
ħe  18  tri/ing  to  break  hi8  horse^  kiegħed 
tchisser  (  iharreġ,  jimmansa  għall 
idejh^  iż-żiemel.  A  xoar  wiU  break  out 
8oony  dal  wakt  tiscoppja  (tibda  issir) 
gwerra  sgur ;  8omebody  tried  to  break 
out  ofprieon,  xi  ħadd  ittanta  li  jaħrab 
mill  nabs ;  Mo8e8  made  water  break  out 
/rom  Uie  rock  with  hie  rod,  Mose  ġa- 
għal  joħroġ  1-ilma  mil  blat  bil  virga 
tiegħu.  /  could  not  Iielp  breaking  out 
into  teare^  ma  stajtz  actar,  nfexzejt  nib- 
chi ;  he  ie  eure  to  break  out  into  wraUiy 
Bgur  jiżbel  (jincorla,  jisħon);^!^  Bri- 
tieh  tfH>op8  did  alwauà  break  in  bravely 
vpon  t/ie  enemy,  l-Inglisi  dejjem  xteħ- 
tu  (daħlu)  kalbenin  fuk  1-egħdewwa. 
YoH  mu8t  never  break  in  upon  otlier 
people'e  bueineee,  ma  għandecz  katt 
tindi^al  fl-a£farijet  ta  ħadd  ieħor. 
77ie  ihievee  wċre  caught  ready  to  break 
in  through  the  wall^  il  ħatlelin  kabdu- 
bom  lesti  biex  jidħlu  minn  ġo*l  ħajt. 
1  tried  to  break  tJirough  the  crowd  but 
Idid  not  encceedy  ridt  nofrok  (ngħaddi 
minn  ġo)  il  folla,  iżda  ma  rnexxilix ; 
/  cant  but  bi^eak  into  laughter  wlienever 
I  eee  him^  ma  nistaz  ma  ninkasamx 
bid-di^c  cuU  meta  naraħ ;  Uiey  were 
breaking  up  t/te  groundy  chienu  kegħdin 
jagħżku  ;  Uie  weaiher  breake  up  thauk 
God,  kieghed  jiċ^ara  niżżiħajr  TAIla ; 
let  U8  breakup  at  once^  ejja  inżarmaw  it- 
tined  dal  wakt ;  we  shaU  br^ak  up  echool 
next  weekfiivspiQkdkyi  mill  iscola  (jibdew 
il  vacanzi)  il  gimgħaid-dieħla;  the  wind 
blew  80  hard  t/iat  I  was  afraid  it  would 
break  down  theee  treee^  ir-rih  ohien  hecc 
kawwi  li  jena  bżajt  li  sejjer  Jixħet 
fl-art  (ibatti)  dawn  is-siear ;  we  were 
entering  t/ie  harbour  at  break  of  day^ 
conna  deħlin  il  port  mas-sebh  (mai- 
żerniek),  ihe  eun  breaks  fort/iy  ix-xemx 
ħierġa  ;  break  thie  etone  emaU^  chisser 
din  il  gebla  żrar  (bcejjeċ  rkak). 

Brbakbb— min  jicser,  mewġa  li  tic- 
ser  f  nk  il  blàt ;  a  /louee  breaker,  ħalliel, 
a  breaker  of  /lorees,  dac  li  ichisBer 
(iharreġ)  iż-żwiemel;  heart-breakere,  ix- 
xagħar  li  jatu  lill  xulxin  in-namratietc. 


Bbbakfast— I-ewwel  haġa  li  tieħn 
(li  tiecol  pew  tixrob)  fil  għodu ;  1-ewwel 
ħaġa  li  tieħu  meta  tcun  għadec  għar- 
riek ;  1-icla  ta  fil  ghodu,  il  cafà  etc.; 
tieħu  il  breakfaet,  il  oolazion  ta  fil- 
għodu. 

BBBàKiNG  —  csury  falliment;  at  the 
breaking  up  of  ec/iool,  għall  vacanzi 
(^meta,  malli  tispiċċa  li  scola) ;  upon  the 
brea/dng  out  of  the  war,  ghall  bidn 
(meta  bdiet)  il  gwerra. 

Bbbaknbok  —  rvina,  tiġrif,  csir  il 
għonk ;  t/iie  wiU  prove  a  breakneck  to 
your  deeigne^  dana  jirvinalec  (iġarra- 
flec;  il  ħsieb  collu  h  ghandec  f  raseo 
(id-disinn  ta  moħħoc). 

Breakman  —  dac  li  icollu  ħsieb  il 
break  fil  vapur  tal  art. 

Brbakpbomisb  —  min  ma  iżommx 
chelmtu  (li  ma  jagħmilx  li  iwieghed). 

Bbbaksħarb  —  isem  ta  marda  fin- 
nagħaġ. 

Brbakbow— min  jicser  il  weghda. 

Brbakwatbr  —  hait,  rpàr  li  iżomm 
biex  ma  jidħolx  il  baħar  fxi  port  etc. 
miftuh. 

Bbbam— isem  ta  ħuta  tal  ilma  ħelu ; 
tnaddaf  iċ-ċan  ta  bastiment. 

BRBAMiNa— it-tnaddif  taċ-ċan  ta  ba- 
Btiment  bin-nar  (billi  taharku  biex 
imbaghd  toborxu  jew  tirraxcah). 

Brbast— sider,  żejża  jew  biżżula  ta 
mara,  ħodon,  ħobb,  kalb ;  /  know  him 
a  child  athie  fnother'e  breaet^  nafu  tar- 
bia  jarda  f  sider  ommu  ;  /le  ie  a  high 
breaeted  man,  għandu  sidru  maħruġ  il 
barra,  coUu  sider. 

BRBAST-BONB^il  ghadma  tas-sider. 

BREAST-DteEP— fond  li  jilħaklec  sa 
sidrec. 

Breasted— bis-sider,  bil  hobb. 

BRBAST-FAST^cima  biex  torbot  ba- 
stiment  mill  gemb  mal  art  (ma  moll). 

Breast-high  —  mogħla  sidreo  (il 
gholi  ta  sidrec). 

Breast.hooks— it-twavel  (li  njam) 
li  iżomm  flimchien  in-naħħa  ta  kud- 
diem  (tal  prwa)  ta  bastiment. 

Brbast-knot  — ċoff  tal  bizzilla  li 
jinkafel  (li  jintlibes)  fuk  is-sider. 

Brbast-milk— ħalib  tas-eider  (tal 
mara). 


Digitized  by 


Google 


BħE 


—  104  — 


BnE 


Breastpin— labra  (tad  deheb  etc. 
ornament). 

BREAST.PLATE-corazza-— il  plàcca 
li  tintlibes  f uk  is-sider  (tal  gwerrier  etc.) 

Breast-plough— moħriet ;  xorla  ta 
ingħażka  ( /appun )  biex  ineħħu  il 
ħaxix. 

Breast-rail  —  ir-rixtelhi  ta  kud- 
diem  (ta  fuk)  ta  parapett  jew  sur. 

Breast-ropes  -  cimi  tal  antinni  ta 
bastiment. 

BREASTSUMMER-travu  li  izomm  il 
ħujt  ta  barra  (li  ma  jiġġarfafx). 

Breast-work  — parapett,  sflr,  trun- 
ciera. 

Breath  -nifs;  lie  has  a  mnk  (bad) 
hreat/i,  gliandu  nifs  ħażin  jew  riħa  ha- 
żina  (rhalku);  /  tJiall  heep  hlesning  liim 
to  my  laH  hreath^  nibka  nbiercu  sa 
I-aħħar  nifa  ta  ħajti ;  he  anffers  from 
»horlne8s  of  hreath,  għandu  nukkas  tan- 
nifs  (nifs  kasir,  I-asma) ;  /  reached  the 
place  oiit  o/hreath,  Ihakt,  wasalt  bla 
nifs;  he  w  gasping  for  hreath,  kiegħed 
ibati  biex  jeħu  ftit  tan-nifs  (bil-lehġà 
tal  roewt) ;  he  dixink  it  at  a  hreathy  xor- 
bu  fnifs  (Pdakka). 

Breathe  —  tieħu  in-nifs;  he  will 
80on  hreathe  his  last,  dal  wakt  jeħu 
1-aħħar  nifs  Cimut) ;  we  go  to  t/ie  conn- 
try  tohreathe  aonie  pure  air,  immorru 
il  campanja  biex  nirrespiraw  (nieħdu 
ġo  fina,  man-nifs)  ftit  aria  8afia;a^ 
long  as  I  hreathe,  pa  chemm  nibka  ħrtj 
(^sa  chemm  immut) ;  it  is  of  no  u»e  to 
l,reathe  after  tliat  situation,  għall  xejn 
tissospira  (tixtiek  li.tieħu)  dac  il  post. 

BREATHiNG-in-nifs  Cli  tieħu;,  aspi- 
razioni  (xewka  cbira)  lehġa. 

Bre\thing.place— post  fejn  wie- 
ħed  jistrieħ,  jeħu  ftit  tan-nifs. 

Breathing-time  -ħin  il  mistrih,  (li; 
wiehed  jeħu  ftit  tannifs). 

Brbathless— bla  nifs,  mejjet. 

BRECCiAT-gebla  mżewka,  gebla  hhal 
P^^^inà  magħmula  minn  hafna  frac 
Jew  bcej.eċ  (mhux  xorta)  maghkudin 
flimchien. 

Bred — temp  passat  u  participiu  pas- 
sat  tal  verb  to  breed  —  Jena  rabbejt; 
mrobbi;  well  hred,  educat  (mrobbi 
gewwa);*//  tr^d^pas^as  (mrobbiħftżin). 


Bredsore  —  diehes,  jew  ngigħ  li 
wieħed  ihoss  minn  għajr  ma  icollu  u 
la  ferita  u  1-aukas  sinjal ,  uincu'n  icun 
gej. 

Brbech— tint;  il  bi^ċa  ta  wara  ta 
canun  etc;  tlibbes  il  kal/j'et  lewwel 
darba  lill  tifel  malli  tneħħilu  il-Iibsa; 
tve  hreeched  our  son  tvhen  he  was  ^ 
years  old,  libbisna  il  kalżiet  (neħħej- 
nielu  il-libsa)  lit-tifel  meta'  chellu 
erba  snin  ;  77/  whtp  you  on  the  hreech^ 
natic  xebgha  virga  fuk  tintec. 

Breech  BAND-id-dafar. 

Bri^ECHES  — kaiżiet  (ta  taħt) ;  to  wear 
the  hreeches,  meta  il  mara  tagħmila 
tar-ragel  (tctin  hi  il  cmand  fid-dar). 

Breeching— xebgħa  bastun  etc.  fuk 
tint  xi  hadd ;  id  dafar;  habel  biex 
i%ommu  il  canun  minn  wara. 

Breed  -trabbi,  tnissel,  tifkas;  teħ- 
les,  titwjeled,  iggib;  nisel,  boton,  raz- 
za ;  to  oreed  Jleas,  tbergħed  itintela 
tiżgħed  bil  brigħed ;  to  hreed  qiiarreh^ 
iggib  (tknnkal  tcun  il  caġun  ta>  il 
ġlied  — //iw  is  a  worm  that  hreeds  in  the 
wood,  din  duda  li  titnissel  (u  tghixj 
fl-injam ;  a  rcoman  that  hreeds,  mara 
tkila-  this  is  Jine  hi^ed  of  horses,  din 
razza  ta  żwiemel  sabiħa;  is  this  dog 
a  read  Maltese  hreed?  dan  il  chelb  hua 
tal  vera  razza  Maltbi? 

Brefd-bate  -wieħed  li  ikankal,  li 
igib  ġlied 

Breeder— min  inissol  etc. 

Breeding  — trobbija,  educazioni,  hi- 
sel ;  good  hreeding,  trohbij'a  sew>^'a;  had 
hreeding,  trobbija  haxina  (malchirjan- 
za)—iny  Ixihy  is  hreeding  if^^dl— -it-tar- 
\\\  tieghi  i)diot  tghakkad  (taħseb) 
għas-snien;  /  fhinH'his  wife  is  hreeding^ 
għandu  icun  li  martu  sejjer  icollha  it- 
tfal. 

BREKDiNGSonB  -  dieħes. 

Breese— xidia. 

Hreeze—  '/iflfa,  few»{a,  mhatt ;  frat- 
tarija;  xidia ;  ifewweġ. 

Breezeless -calma,  bnazzi  żejt. 

Breeze  8HAREN— mkankal  biż-żiffa,  . 
mfewweġ. 

Hreezy  -  bl  imbatt ;  bil  fewġa,  biz- 

Hrehon  —  isem  tal  imhallef  antic 
tal  Irlanda. 


Digitized  by 


Google 


BBE 


—  106  — 


BBI 


BiiEnoM-LAWS— il-ligjjiet  anticlii  (li 
ma  chienux  mictubin)  tal  Irlanda. 

BuRME  ^aħrax,  kalil. 
.liREN— (nihux  usat),  taħrak. 

Brent— (mhux  usat),  maħruk;għo- 
Mf  rożerżak;  xorta  ta  wiżż. 

Brepuotuophy  —  brefitrofiu,  fejn 
irabbii  u  jeducaw  I-iltiema  (orfano- 
trofiu). 

Brest— il  colonna  (il  għamla  tal 
colonna). 

Bret— isem  ta  ħuta. 

Bretful— mimli  sax-xifer.  • 

BRETHREN  —  nħwa  (mhux  ta  l-istess 
missier),  fraielli  ta  xi  congregazioni. 

BRETTJOES-lwavol  li  jaghmlu  fil 
barrieribiex  ma  jakgħux  il  prexxi  (il 
bcejjeċ  tul  blat  etc). 

BREUVAGE-ilma  u  mbit  (xorb)  li 
jatu  abbord  lill  bnħrin  Francisi  wakt 
li  icunu  fix-xogħol. 

Breve— fciw<?  (fil  musicaj  not?i  ta 
temp  li  tiswa  //jwġ  mnibrevi^  (tiMiġi 
dari)  brevi,  citazioni,  mandat  jew 
warmuL 

'  Brevet— diploma,  rescrilt,  wàrraut 
bla  sigill;'  ll'aruiata  ntuk,  titlu  bil 
cmand  biss,  minn  għajr  ħlas. 

BREVETOY-I-ufficiu  ir-rai/i  ta  BRE- 
vet  (ara). 

BreViary— ir^rwir,  taksira;  il  ctieb 
tal  uffiziu  tal  kassisin. 

Breviate— compendiu  %ħir,  ġabra 
^.għira;  citaziqni  hrevi  taavucat;  tkas- 
sar.  ... 

Bkevlvtube  -  taksira. 

Brevicite  -  mineral  abjad;  . 

Brevier  -xorta  ta  tipi(għall  istam- 
pa)  li  jiġtt  wara.(actar  cbar)  mil  Boup' 
geoim ;  garamoncin, 

BREVILOQUENCE  —.■  tgħejd  fi  ftit 
cliem  ;  cliem,  discors,  fil  kasir. 

Breviped  — annimal  b'sakajh  kosra. 

Brevipen  —  għasfur  bil  ġwienaħ' 
ksar.  ' 

BrevipennatE  -  bil  ^wienaħ  ksar. 

Brevisite— ara  Buevicite.        • 

BrBIw  — taġhmel  ir  birra;  tnħdem 
minn  tuħt  (tberren  Uitruina);  iheytàere 
hreicing  à  plot  àfjainst  iheir  chief^  tliie- 
nu  koglidin  jagħmlu  conġura  Qontra 


il'cai)  'taġhbdm.  'A%  you  have  brewed 
so  you  must  drinky  min  jagħm'erjahoiel 
(la  għamilt  st^na  li  jagħmlulec).  . 

Brewage  -taħtita,  xi  haġa  mgħbl- 
lija  bħal  niQta  jgħall^  .(jaghmlu)  il 
biira.  .        *       ; 

BREWERT-min  jabdem  (jagħmelj  il 
birra). 

Brewery      Vbirrerija,  fejn  tjnħa- 

Brbw-house  j  dem  jew  issir  il  birra. 

Brewino  —  ix-xoġħol  il  għamil  tal 
birra;  il-lakgħa  tas-sħab  flimchien  )i 
juri  li  gejja  xi  niaitempata.  ; 

Brewis  — ftieta  (biċċa  ħobs)  mxarba 
fil  brodu  tal  laħam  tal  buflu  immeilah, 
wakt  li  icun  jagħli.  . 

Brewsterite  —  mineral  bħaċ-ċaghp. 

Briar— ara  Brier. 

Briarian  -  b'ħafna  idejn  (bħal  Dria- 
rem  tal  initologia  grieca\ 

BuiBE-tixtri  lill  xi  ħadd  b'rigal; 
tħukk  id  xi  ħadd;  ix-xaħħam  biex  tak- 
la  xi  grazia  minn  ghajr  ma  tcun  tmis- 
sic ;  xaham  (rigal  biex  tiehu  haga  \i 
ma  tmissicx)  ħakk  ta  Id. 

Briber— min  jistri  lill  xi  ħadd  bir<* 
rigal. 

Bridery— xiri  b'rigaletc^ara  bribe. 

BRic-à-brac— ħwejjeġ  curiusi  (an- 
tichi  etċ.)  •  ^  -- 

BRick--madum,  ċlamit. 

Brigkbat  -  biċċa  mcidum  (ċlamit).    ^ 

Briokbuilt— niibni  bil  maduni  (ċla- 
mit). 

BuicKCLAY  -  tafal  li  isir .  minnu .  il 
madutn  (iċ-ċlamit).  .        . 

Briokeartħ— trab  lijaghmlu  bib  il 
madum  (iċ-ċlamit).  .. 

Briok-kiln  -  calcara  fejn  jahmu  il 
maduin  (iċ  ċlamit)..  ... 

BRiCKLAYRR-bennej  ("bilmadum  jew 
biċ-tlamit). 

BRiGKLAYiNO-is-sepgħa  tal  bini  bil 
madum'(bic-ċlamit)i    ... 

Brigklb  (mliux  usàt)— ara  brittl^- 

BRiGKHAKBR-;-min  jagħmel  li  pia- 
dum  (iċ-ċiamit)!  .' ..  • 

BRIGKMASON-raraJ^RIOK  LAYBRl 

•  Brigknaooino  —  biiii,  tkegħid,  tal 
madum  bejn  it:tilnri  tal  in,jam. 

BiaoKWALL— ħajt.  tal  madum  (tac-. 
ċlamit). 


14 

Digitized  by 


Google 


BEI 


~  106 


BRI 


BnicK-woRK— xogħol  (bini)  bil  ma- 
dum  (biċ-ċlamit). 

Briok-yahd— post  (bitħa)  fejn  isir  il 
madum  jew  iċċlamit. 

Bridal  —  tieġ,  żwieġ,  ghore;  taż- 
żwieġ,  tai  għarajjes. 

Bridalty  -  festa  tat-tieġ,  tieġ. 

Bridb  —  għarusa  (mara  li  ghadha 
chemm  iżżewget,  jew  kegħda  biex  tiż- 
żewweġ) ;  tgħarras. 

Bridb-cakb — cake  (bhal  budina)  li 
ikassmu  dac  inhar  tat-tieġ. 

Bridb  cħamobr — il  camra  tal  għa- 
rajjes. 

Brideoroom— għarus  Craġel  li  għa- 
du  chemm  iżżewweġ  jew  li  kiegħed 
biex  jiżżewweġ). 

Bridb  maid    )  ħaddara;  tifla,  xebba, 

Bridb*s  maid  j  li  tmur  mal  gharusa 
il  cnisia  dac  inhar  tat-tieġ. 

Bridbman   )haddar;  ir-ragel  li  i- 

Bridb's  MANjmur  mal  gharajjes,  li 
iwassal  il  gharajjes  il  cnisia  dac  inhar 
tat-tieġ. 

Bridb  stake  —  post,  wosgħa  għas- 
sfin. 

Bride  wbll— riformatoriu  (Londra), 
post  fejn  it-tfal  li  icunu  mitluka  jiġ- 
bruhom  biex  jgħalmuhom  u  jeducaw- 
hom. 

Bridgb— pont;  tagħmel,  jew  tibni 
pbnt ;  il  biċċa  ta  fuk,  il  għadma  tal 
imnieher;  scannel  ta  violin;  draw 
iru/gftf,  pont  li  jiġri  (jidħol  u  joħroġj, 
mspenaion  hindge^  pont  miżmum  fuk  il 
ctajjen. 

Bridging — lakx,  bcejjeċ  tal  injam 
li  jitkegħdu  bein  ittravi  biex  iżommu- 
hom  minn  xulxin. 

Bridgelbss— bla  pont,  bla  pontijiet. 

Bridgy— collu  pontijiet. 

BRiDLB—brilja,  (Iġiem)  il  ħadid  ta 
ħalk  iżżiemel  biex  trażżnu  n  tmixxih 
chif  trid. 

Bridlb  cuttbr  —  min  jagħmel  il 
brilji,  xpruni  etc. 

l^RiDLB  nAND— rid  li  biha  iżomm  il 
brilja. 

Bridlb  makrr  —  minn  jagħmel  il 
brilji. 


Bridlbr— min  jagħfas  jew  jissicca 
il  brilja,  min  irażżan. 

Bridlb  way— moghdia  (triek)  ghaż- 
żwiemel. 

Bridoon  — il  brilja  u  ir-riedni  mi- 
litari. 

Brief— kasir,  brevi  (ittra  kasira)  tal 
papa;  brevi,  littri  patenti  li  jipper- 
mettu  (iħallu)  li  wieħed  jista  jiġbor  xi 
flus  ;  (fll  ligi)  rescritt. 

Bribf  man— min  jagħmel  il  brevi ; 
min  jiccopia  ħaġa  mictuba  ( mano- 
scritt). 

Briefness — kosor. 

Brier— għolliek  (xewc). 

Bribred— mimli  għolliek  (xewc). 

Bribry  -  post  collu  gholliek  (xewcj ; 
fejn  jicber  jew  jitla  biss  il  għolliek, 
(xewc). 

Brig  —  brig,  bastiment  żghir  tal 
klugħ,  b'żewġ  arbli. 

Brigadb  —  brigata,  taksima  tat- 
truppi  (tar-riġmenti) ;  tagħmel  tkas- 
sam  fi  brigata. 

Brigadb-major— maġġur  ta  brigata. 

BaiGADiBR— brigadier  —  ufficial  ge- 
neral  li  jiccmanda  brigata. 

Brigand— brigant,  sbandut,  ħalliel, 
assassin. 

Brigandagb— brigandaġġ,  serk  ta  li 
sbanduti,  assassnar. 

Brigandinb — libsa,  ġlecc  ta  gwerrier 
micsia  kxur  kxur  (bli  sqwam) ;  bri- 
gantin,  (bastiment  tal  klugħ). 

Brigantinb  —  brigantin,  bastiment 
mexxej,  ħafif  tal  klugh. 

BRiGHT-^ilekk,  bid-dawl,  ilekk,  ċar, 
sabiħ  ;  intelligenti,  rasu  tajba.  What  a 
hright  night !  xi  ġmiel  ta  lejla  !  he  is  a 
very  hright  young  man,  hua  giuvni  in- 
telligenti  ferm. 

Brightbn— tagħmel  ilekk,  tati  dawl 
actar,  issebbaħ,  tnaddaf,  togħrok ; 
tlekk,  tisha  jew  tiċċara ;  it  hrightens 
now,  kiegħed  jisha  issa  (kiegħed  jiċ- 
ċara  it-temp). 

Bright  bybd— li  għandu  għajnein 
sbieħ. 

Brightly — bid-dija,  bid-dawl,  bl-in- 
telligenza,  bil  ġmiel. 

Brightness— dija,  dawl,  ġraiel ;  in- 
telligenza. 


Digitized  by 


Google 


Blll 


—  ro?  - 


Blil 


BuiGUT  BuiNiNa— 'li  jiltna,  li  ilelleXy 
li  iiekk,  li  igħammex  il  ghajnejn. 

Brioosb  — gellied. 

BiiiouH — ġlieda;  tibbriga,  taħdom 
gliali  biex  jirnexxi  xi  ħaddf'xi  post  eto. 

BiuLL — barbAn  (ħuta). 

Brillantb  —  (fil  musica)  ħaj,  al- 
legru. 

Brilliancy  —  lustru,  dawl,  dija, 
ġmiel  cbir,  tlellix. 

BiuLLiANT— brillant;  bid-dawl,  ilekk, 
jilma,  ileħħ. 

BiuLLs  —  ix-xaghar  tat-tebkat  ta 
ghajnejn  iż-żiemel. 

Bbim— ixxifet,  falda  ta  cappell  etc. 
timla  sax-xifer  ;  ihe  iub  is  /ull  io  i/ie 
hriiny  il  mastella  mimlija  sax-xifer. 

BKiMFUL->mimli  sax-xifer. 

Bkimless— bla  xfar,  bla  faldi. 

BiuMMBR — mimli  scut^IIa  ta  fuk. 

Brimstone— cubrit,  miueral  isfar. 

BjiiMSTONY— mimli  cubrit. 

BiuNDBD  —  ta  culuri  mhux  xorta 
wahda ;  iffaxxat,  mtabba  bil  culur  it- 
tigrat  (bil  faxx  etc.  bhal  tat-tigra). 

Brindlb— tnakkix,  tinkix,  tbajja. 

Brindlbd— mtabba,  mnakkax,  it* 
tigrat. 

BRiNe— salmura,  ilma  bahar,  il  ba- 
ħar;  tagħmel  fis-salmura. 

Brine  pan  — vasca,  ġarra  etc.  għas- 
salmura. 

Brinb  pit— hofra,  loc  fejn  iżommu 
is-salmura  jew  ilma  baħar. 

Brinb  sprino  —  nixxigha  tal  ilma 
mielah. 

BRiNĠ—iggib,  tieħu,  twassal,  tnew- 
nel;  bring  her  wii/i  you^  gibba  miegħec; 
his  conduct  will  soon  bring  him  io  po- 
verty^  il  condotta  tiegħu  dal  wakt 
twasslu  (iggibu)  fil  bżonn  ;  bring  me 
toonl  ifhe  is  there,  għarrafni  jecc  hux 
hemm  ;  in  this  toày  you  willnever  hring 
your  designs  aboui^  b'dan  il  mod  katt 
ma  tasal ;  when  you  finish  hring  it  back, 
metatispiċċa  arġa  gibba;  tohen  will 
you  bring  tliese  fucts  to  lighi,  meta  turi 
daun  il  fattijiet  lin-nies  ?  (meta  tgħar- 
raf  in-nies  b'dan  ?)  she  is  expected  to 
bring  t/ie  Jirst  child  inlo  ihe  world^  kogħ- 
din  jistenneu  li  icollha  lewwel  tarbija  ; 
waiter,  you  may  hring  dinner  in,  waiter 


(tal  lucanda  etc.)  tista  tnewwel  I-ichel 
(il  pranzu) ;  /7/  bring  him  to  nought 
wii/i  my  arguments,  ingibu  daks  ticca 
fnagħmlu  daks  ponta,  inceccnu  sħiħ) 
bir-rajj;unar  tiegni.  Ihave.at  last  suc^ 
ceeded  to  hring  /lim  to  reason,  irnexxieli 
fi-aħħar  li  nipperswadih  (H  ingibii  ca- 
paci);  i/iis  will  hring  us  ill  luc/c,  dan 
igibilna  mal  auguriu;'  i/iey  intend  io 
hring  an  aciion  against .  /lim,  sejrin 
jagħmlulu  causa  (fil  korti) ;  77/  hring 
you  togei/ier^  jena  nirranġaconi  (insew- 
wicom,  nagħmiicom  paci);  /  /lope  to 
he  able  to  hring  him  to  see  /lis  faiui^  ni- 
spera  li  jirnexxili  inġagħlu  jara  li 
żball  tiegtiu ;  let  tis  hring  t/iis  cause 
ahoui  again,  ejja  ner^għu  inkanklu, 
nibdew  mil  ġdid,  din  il  causa ;  bring 
away  t/iis  tahie,  ħu,  illarga  din  il  mej- 
da  minn  hawn;  i/iey  will  bring  forth 
all  i/ie  prisojiersy  sejrin  jippresentau  il 
prigtunieri  collha;  /lave  you  any  toiiness 
to  bring  fort/i,  għandec  xieda  x'ittalla  ? 
(x'iggib?)]  /  can't  see  /low  /le  is  to 
bring  /dmself  ojf,   ma  naf  chif  sejjor 

f  irid)  jeħles  (joħroġ)  min-nassa  (mill 
basla) ;  iry  io  bting  /lim  oJ/\  ara  chif 
tagħmel  u  ippersuadih  (la  thalliħx 
jagħmel  hecc) ;  per/iaps  we  will  bnng 
t/iemover  to  our  ^ife,forsiinġagħIuhom 
jakalbu  (iduru;  magħna; '  Jo/tn^  w/io  is 
t/tere?,  bring  /lim  in^  Ġann  minn  hemm? 
^hejdlu  igħaddi  (daħħlu) ;  /  /lope  t/ie 
jury  will  bring  /lim  in  not  guilfy,  nit- 
tama  li  il  ġurati  ma  isibuħx  ħati/jil- 
liberauh);  t/tis  will  hring  /tini  low, 
b'dana  jitbaxxa,  iniżżlu  fli  stima  ;  you 
will  bring  i/iis  io  perfeciion,  iggibu  (tis- 
piċċah,  xogħol  mn*jdeic)  chif  imiss,  li 
icun  h.aġa  sabiħa ;  /te  will  hring  t/tis  to 
pass,  iġagħal  (ihalli^  li  tghàddi  din  il 
Ilaġa  (isir  hecc) ;  /  tried  to  hring  /tim 
to  /tis  wils  againy  jew  io  hring  /tim  bac/c 
to  /lis  sensesy  tħabatt  (ridt)  li  ingibu 
fsessiħ  ;  you  are  simply  bringing  /tim 
inio  a  foocs  paradisCy  m'intix  ħlief  kie- 
għed  tittamah  għal  xejn  (tatih  tama 
karrieka) ;  /te  is  sure  to  bring  me  inio 
deht,  sgur  sejjer  ifakkarni,  igibni  fix- 
xejn  (fid-djun) ;  hrihg  /lim  close  to  me, 
gibu  ħdejja  (krib  tiegħi);  Tcannot  hring 
it  to  my  rememhrance,  indb  nistax  ħifta- 
car  (ingib  fmoħħi) ;  you  can  bring  /tvn 


Digitized  by 


Google 


BiJi 


108  — 


BltO 


out  o/lrouhle,  tista  teħelsu  mill  incwiet 
(mit-taħbita) ;  briug  tlie  chair  orer, 
ġorr  (gib)  is-siġġu ;  /  dont  infeud 
hringing  np  niy  ckildren  to  my  trade, 
ma  feħsibnix  inrabbi  (intalla, juw  nati) 
lili  uliedi  is-sengħa  tiegħi.  /  ani  sure 
to  hring  up  all  I  have  eaien,  sgur  sejjer 
nakla  (nivvomta)  cull  ma  chilt ;  he 
does  not  like  to  hring  down  the  price 
o/...  ma  irids  iraħħas  il  prezzijiet  ta... 

BRiNGBR--dac  li  igib,  li  iġorr  li 
inewwel,  li  iwassai ;  a  hriuger  up  of 
children,  minn  irabbi  it-tfal ;  a  hrlnger 
in,  minn  idaħħal,  jehu  jew  iwassal 
gewwa. 

Bbikish— bħal  salmura. 

Brikishness— li  jati,  li  imiss  fli  mlu* 
ħa,  jew  fis-salmura. 

I3rink — xifer,  tarf  ta  rdum  etc. 

Briny  —  mielaħ,  tas-salmura.  tal 
baħar. 

Brioninb— ara  Bryoninb. 

Brisk— ħafif,  fuk  ruhu,  ħaj,  Ivent, 
vivaci,  ħieni,  ferħan— «;«  had  a  hrii<k 
gale  o/  toind  coming^  nefaħ  ġmielu 
^chelna  żifTa  sabiħa)  aħna  u  gejjin. 

Brisket— sidra,  laħam  tas-sidra. 

Brisknbss— ħeffa,  ferh,  hena. 

BitiSTLB— lanżita;  tkum  xewc  xewc 
(bħal  lanżit) ;  tagħmel  jew  twaħħal  il- 
lanżit. 

BristledI  mlanżat ;  imkajjera  xewc 

Bristly  jxewc,  bil.Ianżitimkajjum. 

Bristol-stonb— cristal  tar-rocca. 

Brisurb  — ("fil  bini  tal  fortiĦcazioni) 
linia  (hajt)  biex  tgħatti  il  genb  li  icun 
moħbi. 

BiaT— ħuta  bhal  aringa. 

Britannia-metal— tahlita  ta  stann 
ma  ftit  antimoniu,  xingu  u  ram  \uħ- 
mar). 

Britannic  — Inglis. 

Bright)  ^^®*^  ^*^""  rnisjur;  wisk. 

Briton— Inglis,  wieħed  li  twioled 
(jew  mil)  Bretannia  ([nghilterra). 

Brittlb  — li  jitfarrac  malajr,  mkar- 
kac. 

Britzska — (bittedeac)  carroz^ia  mif- 
tuħa  I/erba  roti,  bil  mantici  tal  per- 
siani  jew  puitelli  biex  tagħluk  u  tiftaħ 
meta  tcun  trid. 


Brizb— xidia  ;  art  imbattma  (jebsa) 
li  tcun  ilha  ma  tinħadem. 

Broach  -seffud;  labra  tad-deheb  etc. 
lembut  ta  campnar;  isseffed,  tifsad 
jew  ittakkab  bittija  (biex  tatiha  I-aria 
meta  tiftagħha) ;  tibda,  tgliid,  ixxan- 
dar  ;  to  hrouch  an  hereny^  ixxerred,  ix- 
xandar  eresia. 

Broad— wasa;  ċar,  miftuħ;  aħrax 
goff;  ardit;  in  hro<ul  d<ty  light,  bi  nhar 
sewwa  ;  the  broad  o/an  oar,  il  palella 
ta  mokdief. 

Broad-awakb  — mistembah,  mkajjem 
sewwa. 

Broad-axb— mannara  (tal  gworra) 
wiesgha. 

BROADCAST-ixxerred  il  kamħ  olc. 
għazżrieħ;  titfa  b*idejc  T  haun  ii 
rhemm  kamħ  etc.  għaż  żrih. 

Broadbn  -  twassa. 

Broad  bybd  —  b'wesgħa  cbira;  li 
jara  wesgħa  cbira. 

Broadish  -  actarx  wasa. 

Broadly  -bil  wisa. 

Broadness  -  wcHgħa. 

Broad-pibce— biċċa  mnnita  inglisa 
tad-deheb  li  tiswa  24  xelin  ta  żmien 
ir-rejiet  James  I  u  Carlu  I  tal  Inghil- 
terra. 

Broad-sbal  ~  is-sigill  cbir  tal  In- 
ghilterra ;  tistampa  bis-sigill  cbir  tal 
Inghilterra. 

Broad  sidb— gomb  ta  bastiment  ;*Ii 
sparar  tal  cannni  collha  ta  naħħa 
waħda  tal  bastiment  ("tal  gwcrra) 
fdakka ;  fiancata. 

Broadsiqiited  -li  għandu  we8|;ħa 
cbira— (chemm  jara  b'għajnejh  biica 
cbira). 

Broadspread— mxerred  ma  cullim- 
chien. 

Broad  sword  -xibla  bix-xafra  wic- 
sgħa. 

Broadwisb— mil  wisa. 

Brocade  —  imbruccat  (draipp  inin- 
suġ  fjuri  fjuri  bilħarir,  hajt  tad  doheb, 
jew  tidda. 

Brocaded  —  minsuġ  jew  mlibbes 
l-imbruccat. 

Brocaob— ara  imcKAOE. 


Brooated 
Bbooasello 


xoL-la  ta  damasc  im- 
bruccat  ordinariu;rham 
mnakkax  bostaculuri. 


Digitized  by 


Google 


BliO 


109 


BltO 


Brogcoli— broccli  (xorta  ta  pastard). 

Broohurb  -  ara  pàmphlbt. 

Brocx— isem  ta  annimaL  bħal  bad- 
OBR  (ara). 

Brogkbt— cerv  aħmar  (ta  sentejn). 

Brodbkin— xorta  ta  sdvali  (żarbun) 
bit-tromba  baxxa. 

BROGAN-ara  brogub. 

Brooglb  — tistad  is-sallur. 

Brogub  —żarbuna  ħoxna  tal  Irlan- 
disi — pronunzia  (Gd-discors)  ħarxa. 

Broil  —  ġlieda,  xenata,  distorbiu, 
frattarija,  ħamba ;  tixwi,  ixxawwat, 
tinxewa,  tixxawwat. 

Broileb— min  jixwi;  gradilja. 

BiOKB  —  taghrael  senseria;  temp 
passat  tal  verb  break^  jena  csirt  elc. 

Brokbn— micsur,  rachiBser;  mkatta; 
avvilnt;  /  had  a  hroken  fleep  for  Uie^e 
Insl  tliree  nujlits^  chelli  ngħasi  micsur 
dawn  l-aħħar  tliet  Ijeli ;  yon  kave  t/our 
fhoea  hroken^  għandec  i'^.-żarbun  mkat* 
ta  ;  /  have  htvken  my  troweers  al  ihe 
kneesy  kattajt  il  kalziet  fi  rcubtejja; 
Jle  ^peaks  hroken  English^  jitchelleni 
Inglis  bħal  frustier  (higlis  ħażin) ;  my 
htart  ican  bivken  at  that  sujht,  ksamt 
kalbi  meta  rajt  hecc. 

Brokbn-bbllibd— miftuk  (bażwi). 

Brokbn-hbartbd  —  b*kalbu  mak- 
suma. 

BnoKBN-MEAT— fdal  tal-lahara. 

Brokbnnbss  — ara  Unevbnnbss. 

Broken  wind— lehġa,  marda  tan- 
nifa  taz-żwiemel. 

BROKBR  —  sensal,  righeitier. 

]}rok6R\gb  —  senserija. 

BROKBRLY--vili,  baxx,  scrvili. 

Broking-tradb  —  ix-xogliol,  is-sen- 
għa  (I-ufficiu)  ta  sensal. 

BROMA—ciccuIata  li  issir  miz-/orri- 
gha  tal  cawcaw. 

BuoHATOLOGY  -  trattat  (chilba)  fuk 
1-ichei. 

BROMEGUASS-ħaxix  bħal  ħafur. 

Brohelià— xorta  ta  pianti— il  pri- 
nioli. 

Bromic  — tal  bromicu. 

Brominb— il  melħ,  dac  it-trab  ahjad, 
li  jitfarrac,  li  ihalli  I-ilma  baħar  meia 
jinxef. 


Bkomlitb  -  carbonat  tal  gir  n*i  ba- 
rita. 

Bronohia  — il  friegħi  (I-iżgħar)  tal 
cannol  tan-nifs  (tal  broncbiji^. 

BRONcuiAL-tiil  bronchji. 

Bronchitis— fcrowcAt^,  nefha  tal  ca- 
nal  (cannol)  tan-nifs. 

Bronohocelb— tumur  fil  griezem. 

Bronchus— biċca  mil  bronchiajew 
il  cannol  tan-nifs. 

BaoND  - xa|bla  (ara)  brand. 

Brontbrn  —  strument  tal  metall 
(ram  isfar)  biex  jagħmlu  bhal  rgħàd 
bih. 

Brontology— cliem,  discors,  studiu 
fuk  ir-r«{ħàd. 

Bronzb— bronż ;  tisboħ  jew  tagh- 
mel  bħal  bronż;  midalja  tal  bronz. 

Bronzing  —  is-sengħa  li  tagħmel 
bħal  bronż. 

Bronzist— brunżar. 

BRoooH-Iabra  (tad-deheb,  diaman- 
ti  etc);  midaljun. 

Hrook  -  tikgħida  bajd ;  tifkisa  flie- 
les,  nisel ;  tokgħod  fiik  il  bajt ;  to 
brood  over  a  design^  ittighem,  tahseb 
xi  biċċa  (xi  afTari^. 

Brooding — li  jokgħod  fuk  il  Imjd  ; 
li  jahseb  jew  li  izomin  ħsieb  frasu; 
ittalla  u  tniżzel  fuk  xi  b»ġa. 

Brooding-hbn— krokka. 

Brooding  TiMB—iż.żmien  li  il  krok- 
ka  tokgħod  fuk  il  hajd. 

Brood-marb  ^  debba  li  iżommuha 
għiin-nisel. 

BROODY-Ii  Irid  tokgħod  krokkn. 

BRooK  —  xmara  zgħira;  issofri,  tis- 
sapurti ;  tiltollern. 

URooKiTB-^mineral  samrani  (lewn  il 
cannella). 

Brooklet  —  xmara  żoħirn. 

Brookmint— xorta  ta  n'agħnigħ  li 
jicher  flilma. 

Brookly— li  fili  bosta,  ħafna  xmaj- 
jar  zghar. 

BRooM-mselħa,  xcupa;  siġra  tal 
ġummnr;  il  ġuminnra. 

Bkoom  raPe  —  xorta  ta  siġra  tal 
ġummar  li  taghmel  hħal  figel. 

HroomstafiO  ,    .    . 

BUOOM-STICK  }'"****  *«"!»*• 


Digitized  by 


Google 


BRO 


—  110  — 


BllU 


-  BuooMY  —  collu  ġummar,  mimli 
ġummar ;   tal  ġummar. 

Buoose — tiġrija  li  issir  dac  inhar 
tat-tieġ  (fli  Scozia). 

BuoTH— brodu. 

BttOTHEL  — burdell. 

BttOTHBLLEa— min  imur  fil  bricdel. 

BttOTHELHY— hajja  hażina  (tal  brie- 
del);  oxxenità. 

BttOTHEtt-  hu  —  gice  this  to  your 
brol/ter,  ati  din  lill  ħuċ;  /te  is  his  /o.ster 
brot/ier,  ħuh  tal  halib  (imrobbi  minn 
sider  ta  omm  waħda). 

BttOTHEttHOOD— xirca,  flocietà. 

BttOTHER-iN-LAW— haten,  t/uit  is  my 
brot/ier-iu'laio^  dac  ħatni  (miż-żewweġ 
I-oħti);  Is/iallnever  be  your  brot/ier 
in  laio^  katt  ma  incun  hatnec  (katt  ma 
niżżewweġ  I-oħtoc). 

BttOTHERLESs  —  li  ma  għandux 
aħwa. 

BrotheRUKe^  li  isir  bħal  ħuc 
(bħal  1-aħwa). 

BttOTHERUNESS  -  bħal  I-ttħwa. 

BttOTHERLY-ta  tthwa  ;  bħal  l-aħwa. 

Brougham— xorta  (ġdida)  ta  carroz- 
ża  b*erba  roti. 

Brought— temp  passat  u  particip 
passat  tal  verb  to  brinp;  jena  etc. 
gibt;  migjub ;  /  broug/it  /dm  /iere^  jena 
gibtu  fwassaltu)  hawn  ;  /te  /tad  broug/it 
two  /torses  with  /tim^  cbien  gieb  żewġ 
żwiemel  mieghu. 

Brow— ħageb,  ġbin  ;  xifer  ;  tc/ty  ilo 
youbendyou  browsl  għaliex  kiegħed 
ittalla  (tarfa)  ħuġbejc?  t/te  brujand 
was  s/iot  on  t/te  brow  o/  t/te  /till,  il 
brigant'katluh  (sparawlu)  fuk  ix-xifer 
tal  għolja. 

Brow-antler  —  lewwel  titlih  tal 
karn  f  ras  ic  cerv. 

Brow-beat  —  tħedded  b'dakka  ta 
għajn— tħàres  biċ-ciera  biex  tba/ia, 
trażżan  jew  tħedded  lill  xi  ħadd. 

Brow^beaten  —  mrazżan,  mbayia 
b*ħarsa  bic-ciera. 

Brow-bbating  —  il  ħars  bic-ciera 
biex  trażżan,  tbażża,  jew  tħoddod  lill 
xi  ħadd. 

Brow^rouno  — incurunat. 

Bf^oWLESS— bla  mistħija,  bniedem 
\i  ma  gbandux  żejt  fwiċcu* 


BttOWN— ismar,  gliasli;  griz;  lewn 
li  isir  minn  tahlita  ta  aħmar,  iswed 
u  isfar ;  broion  bread,  ħobż  ismar,  ħobż 
tar-razzion ;  brown  paper^  carta  samra, 
carta  tas-sarr  etc;  lo/ty  are  you  in  a 
8uch  a  broton  atudy  f  għaliex  int  Iiecc 
ħusbien  ?  (rasec  mimlija  b'dawn  il 
hsebijiet  collha?) 

BttOWNBESS-^xorta  ta  azzarin ;  xcu- 
betta  bil  canna  ta  lewn  griż. 

BttowN  BiLL— biuċa  armi  antica  tas- 
suldati  Inglisi. 

Brown-gull— isem  ta  għasfur  (taj- 
ra)  li  jecol  cull  ma  jilħak. 

Brown-holland— għażel  ismar. 

Brownie— il  hares-torc  iswed  li 
igħejdu  li  jidher  fxi  djar. 

Browninq  -verniċ  li  jaħslu  bieh  il 
metalli  (isir  mill  antimoniu). 

Brownish  —  samrani,  ftit  u  xejn 
għ:i8li ;  li  jati  'fil  griż. 

BttOWNiSM  —  it-tagħlim,  id-dutrina 
tal  BttOwNiSTS  Cara). 

Brownist  —  JJrawnist,  wiehed  se- 
guaci  ta  llobert  Brown  illi  chullu 
frasu  li  cull  gemgħa  ta  Insara  taħt 
kassis  wieħed  taghmel  cnisia  (religioh). 

Brownness  -  smnrija. 

BuowN-STUDY— ħsebijet  tristi  (tad- 
dwejjak). 

Brown-wort— ara  FiG-wottT. 

BttOWNY— ttta  BttOWN. 

Brow-post— travu  li  kiegħed  mit- 
tul  (pastas). 

Browse— tirgħa  (tiecol)  il  klub,  ir- 
rimi  tas-siġar;  il  klub,  ir-rimi  (ir- 
raħs)  tas-siġar. 

BttOWSER  —  minn  jirgħa,  jecol  il 
klub  jew  ir-rimi  tas-siġar. 

Browse-wood  —  iz-zcuc,  il  għesie- 
leġ  (tarjin)  li  jeclu  (li  jirghaw)  1-anni- 
mali. 

Browsick  -ara  dejected. 

Browsing  —  mergħa  (l-ichel)  tal 
klub  tar-rimi  (tar-rahs)  tas-si^ar. 

Bruohus— xorta  ta  dud  zgħir. 

Brucia  —  ħaxixa  (alcali^  morra  ferm 
u  volenusa. 

BttUiN-— isera  li  jatu  il  ors. 

Bruisr  —  tisħak,  tobrox,  tisloħ,  tben- 
gel,  tħerre/. ;  J  /ell  and  bruiml  nty  ley, 
wakajt  u  braxt  (slaħt)  riġli. 


Djgitized  by 


Google 


BEU 


—  111  — 


BUO 


Bruised— misħuk,  mibrux,  misluh 
(mbengel) ;  /  saw  him  with  his  face 
bruised  all  ovevy  nijtu  b'wiċċu  mibrux 
(imbengel)  collu. 

BRUiSER--min  ibengel,  jobrox  (jis- 
ħak)  'dac  li  jati  (jiggieled)  bil  ponni- 
jiet  (^ara)  Boxer. 

Bruise-wort— isem  ta  ħaxixa. 

Bruit— xnigħa,  għajdut,  vuci. 

Brumal — tax-xitwa. 

Brumaua— festi  li  fl-antic  chienu 
jaghmlu  lill  Baeeu  (alla  falz,  tas-sca- 
ren^. 

Brume  -  ċpar,  (dħaħen). 

Brun— xmara  żgħira. 

Brunepte— mara,  xbejba  saniranja 
sbejħa. 

Brunion— frotta  (li  għandha  mil 
pruna  u'l  ħawħa). 

Brunt— ħabta,  lakta. 

BRUSH—xcupilja,  pinzell,katta  ghe- 
sieleġ;  tixcnpilja  ("tfarfar  mit-trab) 
tħokk  ma;  tmiss  bil  chemm  ma  xi 
ħaġa ;  teofħ'brus/i,  xcupilja  tas-snien  ; 
brtinh  yont  ċoat,  xcupilja,  (farfar)  il 
ġlecc— /7«r^  this  table  a  brush  too,  àti 
mesħa  (pinzellata)  lill  din  il  mrjda 
ucoll. 

Bhusiier  —  mm  jixcnpilja,  ifarfar 
jew  jati  (jiżboħ)  bil  pinzell. 

Brush  maker  -min  jagħmel  li  xcu- 
pilji  jew  il  pniezel. 

Brushweir— nassi  tal  ħut. 

Brusu  wooD  — għarma  gholliek  u 
xewc ;  maħtab. 

Brushy  —  aħrax,  mlan?.at,  xewc 
xewc  bħal  xcupilja. 

BRUSK-goflF,  rozz. 

BRUSSELS-CARPErixo  —  tapiti  tal 
Bruselles  (tal  Belgio) ;  tapiti  sbieħ, 
lini  (bil  figuri). 

Brussels  LACE— bizzilla  ta  Fian- 
dra,  (tal  Belgioj. 

Brustle  -  tfakka,  thaxwex. 

Brut— ara  browse. 

Brutal  —  chiefer,  aħrax,  salvaġġ 
bħal  bhima. 

Brutausm  1  hruxija,  chefrija,  mgi- 

Brutality  J     ba  ta  bhima. 

Brutaltzation  —  ghamil  chiefer, 
ahrax,  ta  bhima. 


Brutalize  —  issir,  tcun,  tagħmel 
chiefer,  aħrax,  bħal  bhima;  tiħrax, 
tissalvaġġa. 

Brutally  —  bil  chefrija,  bil  ħruxija, 
b*għamil   ta  bhima. 

Brute  —  ahrax,  chiefer,  salvaġġ, 
bhima,  minn  ghajr  raġuni. 

BftuTiA— isem  li  Jatu  fil  cummerċ 
lill  xorta  ta  ħarir. 

Brutify— ara  brutalizb. 

Brutish  —  ta  annimal,  ta  bhima,  ta 
chiefer,  ahrax;  ta  bniedem  minn  għajr 
raġun. 

Brutting— ara  brqwsino. 

Brutum  fulmen— ragħda  (sajjetta 
li  ma  tagħmilx  ħsai'a) ;  tħeddida  bil 
cliem  biss. 

Bryoninb— velenu  li  jagħmla  mill 
ġalappa  bajda. 

Bryony— siġra  salvaġġa  li  tixxebleċ; 
il  ċalappa  bajda. 

BuB  -  tbakbak;  ittalla,  taghmel  bżie- 
żak  bżieżak;  licur,  xorb  kawwi,  bhal 
birra. 

BuBBLB-bużżieka  tal  ilma,  frugħa, 
tblakbak,  ittalla  jew  taghmel  il  bżieżak; 
iblaħ,  babbii  (wiehed  li  tgħabbih  tbel- 
Igħn  tidħao  bih  chif  trid). 

BuBBLBS— bżieżak  żghar  tal  ħgieg, 
lewlu  tal  ħgieġ  biex  jippruvau  il  kaw- 
wa  ta  li  spiritu  di  vinu. 

HuBBLBR  —  dac  li,  jew  min  italla, 
jagħniel  il  bżieżak. 

BuBBLiNQ— tbakbak,  ittalla  tagħmel 
il  bżieżak. 

BuBBLY— collu  bżieżak. 

BuBBY— ħobb  (sider)  ta  mara. 

BuBo  -  tumur  (bubun) ;  cocca  (għas- 
fur)  tal  knrn. 

BuBONocBLB — bażwa. 

BuBULOA— isem  ta  ħuta  eatta,  (ftl 
ilma  ħelu. 

Buco\L— tal  ħalk. 

BuocAN— kannie,  gradilja  tal  injam; 
tnixxef  tkadded  fuk  il  kanniċ. 

BucoANEBR— furban,  ħalliel  ta  fuk 
il  baħar  ;  tisrak,  tagħmilha  ta  furbàn. 

BuooANEBRiNo— isserk  tal  furbani. 

Buoobllation  —  taksim  fi  bcejjeċ 
cbar. 

BuoGiNA  ^  bronja,  strument  (tad- 
dakk)  antic  militari ;  karn  (broixja)  li 
idokku  ir-ragħajja. 


Digitized  by 


Google 


BUC 


—  112  - 


BUD 


BucciNAL^li  idokk  bhal  bronju  jew 
karn. 

BuociNATOK  —  diikka  tat-tromba, 
trnmbettier/iseDi  ta  mnsculu  taiħad- 
dejn. 

BucciNUM— bronja. 

Bucco  — isem,  ta  tajra  Cgħasfur). 

BucBLLAB— isem  ta  imbit  Francis, 
ħafif  li  jinxtorob  fil  mejda  (mal  icbel). 

BuccuLA— il  gliankra,  il-laħam  ta 
taħt  Iħit.  i 

BucBNTAUR  — :  bucentanru,  isem  ta 
annimal  fil  mitologia,  nofsu  bniedom 
(ragel)  u  nofsu  ghendus. 

BucBPHALUS  —  bucefalu,  annimal 
bħal  għaż/.iela ;  isem  li  taw  iż-żiemel 
imsemmi  ta  Alessandra  il  COir. 

BucRuos-~isem  ta  għasfur  li  għan- 
du  ix-xedak,  (munkaru)  ta  fuk,  cbir. 

BucK  —  lissija ;  taħ^el,  tgbaddas 
ħwejjeġ  fil  lissija;  ir-ragel  ta  xi  anni- 
inali  bħal  ma  humail  fenec,  ghażżiela, 
ic-cervotc;  iżżewweġ  cerv  ma  cerva  etc. 

BucKv— werka  ta  siġra  li  fiha  riħa 
kawwijn,  li  ixammuha  lill  xi  ħadd 
meta  iħossu  ħa^.in. 

BucK  BASKBT— cannestru  għal  ħwej- 
jeġ  tal  ħasil  (tal  ħasla). 

BucK  BBAN— xorta  ta  ħaxixa  li  għan- 
dha  il  werak  tagħha  bi  tlieta.  ' 

BucKBT— barmil,  sata|. 

BucKBTFUL— mimli  sntal. 

BucKBYB  — siġra  li  ticber  fil  boschi- 
jet  tal  America. 

BucKiNG-HAMMBR  —  biċċa  għoddn, 
martell,  biex  ifarrcu  bih  it-trab  tad- 
deheb. 

BucKiNOBTooL  —  il  ħnġrB,  ix-xriec 
fejn  ipoġġu  biex  jaħslu  il  ħwejjeġ. 

BucKiSH— li  iħobb  jiddandan.  jilbes 
sabiħ  u  jidher  miġbud  (liebes)  pulit, 
petitu. 

BucKiBM 'dandin,  Ibies,  pulit,  ta 
petitu. 

BucKLANDiTB  -mincral  cristallizzàt. 

BucKLB— boccla,  noccla  (xaghnrj; 
takfel  b'boccla;  tilwi,  tgħawweġ;  (o 
bnckle  to,  tapplica,  tirricorri  għand. 

BucKLER— min  jakfel,  jorbot  b'boc- 
cla;  tarca  gliad-driegh;  tiddefendi, 
thares. 


BucKLBRs  — bicciet  tal  injam,  tappi- 
jet  biex  isoddu  it-tokob  tal  catina  tal 
ancra  etc.  ta  bastiment. 

Bucklbr's  thoun  — pianta  tax-xewc. 

BucKMAST— il  frott  jew  iz-zocc  ta 
siġra  tal  fagu. 

BucKRAM— drapp,  għażel  etc.  jebes, 
wiekaf ;  jebes,  precis  (tal  chelma). 

BucKRAMs  -  tewm  salvaġġ. 

BucKSHORN — xorta  ta  platanu ;  isem 
ta  ħaxixa. 

BucK  SKiN—gilda  taccerv;  tal  gil- 
da,  roagħmul  mil  gilda  tac-cerv. 

BucK  sTALL-xibca  biex  jnkbdu  ic- 
ċriev. 

BucKTHORN  —  ħaxixa  salvaġ«>a  bix- 
xewc,  tagħmel  frott  bħal  żibeġ  li  jw- 
iauh  għal  medicina,  u*l  werak  għaż- 
żebgha. 

BucK  WASHiNG— il  ħasil  tal  ħwejjeġ. 

Buckwhbat— isem  ta  pianta. 

BucoLic  —  pastorali,  bieċa  poesija, 
(poema)  pasturali  (tar-ragħajja). 

BucoLicAL— tar-raghajjaCpasturali). 

BuD— blanżun— rimja,  prajna ;  tar- 
mi,  iggelben,  tlakkam  b'rimja. 

BuDDHA— Budda,  alla  falz  (tal  ido- 
tri)  li  jadurawh  fic-Cina  u  f  xi  artijiet 
tal  Lvant. 

BuDDHiSM— I-adurazioni(ir-r6ligion) 
ta  Budda. 

BuDDisT  -  buddista,  wieħed  tar-reli- 
pion  ta  Bitdda. 

BuDDiNG-ir-rimi  (tassiġar)  tilkim 
bir-rimi. 

BuDDiNGNRSS— rimi,  tilkim. 

BuDDLB-^tilar,  quadru  ta  li  strixxi 
tal  injam  għal .  ħasil  tat-trab  ta  li 
stann  —  tahsel,  tagħżel  it-trab  ta  li 
stann  etc. 

BuDB  LiGHT  -  lampa  li  tixghel  b'da^il 
sabiħ  (kawwi  u  ċar)  permezz  ta  cur- 
rent  ta  gas  ossigenu. 

BuDGB  -  tiċċaklak,  tilkankal,  tixxej- 
jer  ;  jebes,  żorr  ;  gild,  suf  iccunzat  a 
lest  ta  ħaruf. 

.  BuDGB  BACHBLOR—ragel  liebes  libsa 
twila  (ġobba)  infurrata  bis-suf  (bil 
gild)  tal  ħrief,  fxi  festa,  stedina  ta  xi 
pajjis. 

BuDGRNESs— jebusija  (ta  metabnie- 
dem  icnn  mkit  jew  żorr). 


Digitized  by 


Google 


BUD 


-  118  - 


BUL 


BoDOBR— min  jiċċaklak,  jitkankal 
ibiddel  mil-Ioo  għall  ieħor. 

BuDOBRO—d^hajsa,  frejgatina  cbira 
rcnlter)  ghad-diverliment  fil  Bengal 
(India). 

BuDORT-ċurniena,  xcora,  borża;  il 
ġabra  (ciirniena)  tad-documenti  lesti 
biex  jitkeghdu  għall  esami  kuddiem 
Parlament(cunsill  jew  assemblea);  sti- 
raa  (istma)  tan-nefka  collha  li  jagħ- 
mel  pajjis  ma  tul  is-sena. 

BuDOY— magħmul  mis-suf,  tas-suf 
(pil). 

BuFP  —  gild  tal  bnflu ;  isfar  ċar, 
lewn  il  gild  tal  buflu ;  libsa  tal  gild 
tal  buflu. 

BuFFALO-buflu,  xorta  ta  ghendus 
salvaġġ;  gild  iccunzat  tal  bisont  (għen- 
dus  salvaġġ). 

BuFFcoAT-libsa  tal  gild  tal  militari. 

BuFFBL  -isem  ta  ghasfur  tal  Ame- 
rica,  li  ghandu  rasu  cbira  u  munkar 
kasir  icħal. 

BuFFER-cuxxinett,  mħadda  tal  la- 
sticu  jew  gild  bil  molol  flt-truf  tal  va- 
gnni  tal  vapur  tal  art  etc.  hiex  meta 
jaħbtn  ma  xulxin  nia  issirx  ħsarn. 

JJuFFRT  —  dakka  ta  ponn,  jew  ta 
ħarta ;  tati  bil  ħarta ;  tissnra,  tagħmel 
partita  bis-sarar. 

BuPFBT  (bil  Francis  akra  hufe)  — ar- 
mariu  (sajboi'dj  għall  ħwejjeġ  tal  ichel 
(platti,  chiccri,  faejjenza  etc.) 

BuFPETTBR  —wieħed  li  jati  bil  ħarta, 
li  jissara. 

BuppBTiNo-dakka  ta  ħarta  jew  ta 
ponn  ;  xebgħa  ħnrtiet  jew  ponnijiet. 

BuFPiN— xorta  ta  drapp,  pannu  or- 
diiiariu  (oħxon). 

BuFPLB  -  ticconfondi,  tistordi,  tħaw- 
wnd  ir-ras,  tisrom  il  moħħ. 

BuFFLR  nBADBD  —  stupidu,  wieħcd 
b'rasu  cbira,  sturdut. 

BuFPo— il  buffu  (ta  teatru). 

BuPFooN — pulcinella,  wieħed  li  idaħ- 
ħac  in-nies,  buffAn. 

BuppobNERY— is-sengħat  taħriġ  tal 
buffAn^  ta  dac  li  idaħħak. 

BuppY— tal  lewn  safrani  car  tal  gild 
tal  buflu. 

BuFONiTB  —  ara  toadstonb. 

Buo-bakka. 


BuoBBAR-  xi  haġa  Ii  tba^.za,  babaw. 

BuoBB— xorta  ta  xadin  tal  India. 

BuooiNEss  -  tilja  bakk. 

BuooALow— bastiment  żgħir,  b'ar- 
blu  wieħed  li  jusaw  mal  costa  tal 
India. 

BuooASiNS— I-isem  (anticj  li  chienii 
jatu  fil  .cummerċ  lill  calicd. 

BuooT— imbakkak,  collu  bakk. 

BuoLB— curnetta,  trumbetta,  zihġa 
sewda  (tal  ħgieġ) ;  xorta  ta  ghendus 
salva^ġ;  isem  ta  pianta,  Isien  il 
ghendus. 

BuoLB-HORN — trumbetta  tal  militari 
jew  tal  cacċaturi. 

BuoLoss— xorta  ta  ħxejjex  (pianti). 

BuHL  (akra  bjul)  — madriperla  m*hix 
imbornuta  (ma  tlekkx) ;  xogħol  tal  in- 
tarsjar  bil  ko^va  tal  fecruna,  injam 
u  rani. 

BuHR-STONB-gebla  li  jaghmln  min- 
nha.il  ħaġar  tal  imtieħen. 

BuiLD  —  tibni,  twakkaf,  tagħinel ; 
You  are  bitilding  casilea  in  tlie  air^ 
kiegħed  taghmel  ħafna  castelli  in 
aria — do  not  huild  on  Aim,  tprbotx 
fuku  (tkisux.  tgħoddx  fuku). 

BuiLDBR-ybennej. 

BuiLDiNo -bini,  dar,  edificiu,  fah- 
brica ;  ship  hnilding,  costruzioni  (gha- 
mil)  tal  bastimenti. 

BuiLr  -  temp  passat  u  particip  tal ' 
werb  to  hnild  -bnejt  etc,  mibni. 

BuKSHBB— cmandant,  pagatur,  \{rio- 
hed  li  iħallas  fl-India, 

BuL—xita,  li  staġun  tax-xita. 

BuLB— basla  (lal  fjuri)  —  tagħmcl 
trabbi  ii  basla. 

BuLBACEpus  -  ara  rulbous. 

BuLUED  —  bil  hasla,  li  għandu  il 
bnsln. 

BuLniFERous  -li  jaghmel  il  basal. 

BuLBiNA— pianta  tal  basal. 

BuLBODiuM  -  zocc  H  italla  il  frieghi 
minn  taħt  l-art. 

BuLBo-OEMMA— basla  li  ticber,  titla 
fuk  iz-zkuk  tal  pianti. 

BuLBo-TUBER— zokk  kasir,  imgher- 
beb   ta  taħt  1-art. 

BuLBOua— bil  bftsal,  basli — imkab- 
hos  il  harra. 


16 

Digitized  by 


Google 


BUL 


114  — 


BUM 


BuL-nuL— l-UBinjol  tal  persiani  (tan- 
nies  tal  Persia). 

BuLCHiN  -  ghoġol  żgħir. 

BuLOE— ^.akk  tal  bitti.ja  jew  ta  ba- 
Btiment;  i^.iaccar,  tagħmel  iż-zakk, 
titfa  il  barra,  tagħmel  1-ilma,  tnixxi ; 
hnlge  out  yonr  cheeksy  ibbuffaha ;  your 
pochets  are  alwnys  bulging  out,  bwietec 
dejjem  ibbuzzati  il  barra. 

liuLGiNG— imkabbes,  mixhut,  maħ- 
ruġ  il  barra. 

BuLiMY— ftuh  ibleb,  ġuħ  clubi ;  lupa 
(għall  ichel). 

BuLK— il  biċċa  *l  cbira,  ħxuna,  co- 
lior  ;  buk  ta  bastiment ;  daka,  mram- 
raa.  Ile  lost  the  hidk  of  his  fortxme  in 
gamhling,  ii\e(  il  biċċa  il  cbira  tal  gid 
tiegħu  lil-logħob. 

BuLK-HBàD  —  parai>ett  (spartiment) 
ta  baBtiment. 

BuLKiNBBS— cobor,  ħxuna. 

BuLKY— cbir,  ohxon. 

BuLL— ghenduB,  fart,  bolla,  Bigill; 
bolla,  editt  tal  Papa;  żball  cbir  (oħ- 
xon);  dac  li  jixtri  il  cupuni  etc,  collha 
bil  fehma  li  is-suk  tal  cambiu  jogħla 
biex  jagħmel  negoziu  tajjeb;  John 
JJull,  hua  l-isem  li  jatu  lill  Inghilterra 
(Ġanni  l-oħ^ton)  li  jiflah. 

BuLLA-nuffatażgħira  bl-ilma,  pu- 
stula. 

BuLLACB— xorta  ta  pruna  karBa. 

BuLARY-bollariu,  ġabra  tal  bolol 
(editti)  tal  Papa. 

BuLLATB— bli  nfafet  (bil  bżieżak). 

BuLL  BAiTiNQ-^dogħob)  il  ġUed  (is- 
saràr)  tal  gniedes  mal  clieb. 

BuLL-BBBP  -laħam  tal  ghenduB  (taċ- 
ċanga). 

BuLL-BEGaAR  —  babaw,  wieħed  li 
ibażża,  fantaBma. 

BuLL-CALP— glioġol,  ghenduB;  wie- 
ħed  Btupidu. 

BuLL-coMBBR— xorta  ta  hanfuBa  jew 
wirdiena. 

BuLL-DOG— buldog,  chelb  b'gheddu- 
mu  waBa',  chelb  ghall  ġlied. 

liuLLEiT  —  balla  (ta  xcubetta,  pi- 
stola. 

BuLLETiN  —  aħbarijet  ufficiali  (tal 
autorità)  li  joħorġa  ghaB-BodJBfazion) 
tal  publicu, 


BuLLPACED— li  ghandu  wiċċu  cbir. 

BuLL-PBAST— ġlieda  tal  gniedes. 

BuLL-piNCH  —  għasfuf  tal  ghana , 
durrajsa  ħamra. 

BuLL-piSH— isem  ta  huta  li  tgħam- 
mar  il-ibħra  tnl  Àmerica  ta  fuk. 

BuLL-piST-xorta  ta  fakkigħ. 

Bull-plyI 

ijwtrT  T,„«r  ara  gadply. 

J)ULL  BBEJ 

BuLL-paoG-xorta  ta  żrinġ  cbir. 

BuLL-HBAD  — ras  kargha,  stupidu. 

BuLL-HiDB-il  gild  tal  ghendus. 

BuLLioN— ingott  deheb  jew  fidda. 

BuLLTSH  —  li  għandu,  li  gej  mill 
ghendus. 

BuLLisT  -  dac  li  jicteb  I-editti  tal 
Papa. 

BuLLiTioN  -  ara  Ebullition. 

BuLLOx  —  ghenduB  (imsewwi)  ghoġol. 

BuLLS-EGG  — nra  bull-stag. 

Bull's  eyb-  dic  il  marca  (rokgħa) 
bajda  li  icun  hemm  fit-tarca  tal  ispa- 
rar  biex  jimmiraw  ghaliha;  h'jlVs  eye 
lantern,  lanterna  tal  pulizia  li  icollha 
ħgicġa  tonda  ħoxna  kuddiem  (bħal 
għajn  ta  għendns^,  hgieġa  ħoxna  li 
icun  hemm  mwaħħla  fil  cverta  ta  ba- 
stiment ;  tokba  tonda  (żgħira)  ftieka. 

Bull*s-no8e—  (fis-dengħatal  architet- 
tura)  in-naħħa  ta  barra  ta  anglu  ottuso. 

BuLL-STAG— ghendus  msewwi. 

BuLL-wBED— isem  ta  ħaxixa. 

BuLLY— gelliedi,  ragel  tal  ġlied,  ta 
kattgħani,  wieħed  li  jahbat  (iħebb) 
għall... 

BuLuus  — ġummar,  simar. 

BuLRUsHY— magħmul  (tal)  ġummar, 
simar. 

BuLSB  -  (bl-Indianj  ħafna  diamanti, 
salt  diamanti. 

BuLTEL  —  il  granza,  in-nnhħala  li 
tibka  fid-dulepp  (wara  it-tgħarbil). 

BuLWARK  — silr,  fortificazioni ;  par- 
tighetta. 

BuM— it-tint;  taghmel  hoss,  spara- 
tura. 

Bum-bailipp  -  sbirr. 

BuMBBLo  -  flixcun  ta  li  spiżiari  ghas- 
Bublimizzar. 

BuMBLB-BEB— naħla  salvaġġa. 

BuMBOAT— dgħajsa  tal  gadraj  (ta 
dac  li  iservi  (jew  ibih)  af^rijiet  tal 
ichol  etc.  abI)ord  tal  bafltimonti. 


Digitized  by 


Google 


liUM 


-  116  - 


BtlH 


BuMKiN— il  {)06t  fejn  igazza  il  mura 
tat-tarchett  (fejn  11  guarda-cor,  il  prua 
ta  bastiment). 

BuMP— gundalla,  tagħmel  gundalla 
(ħobża) — ħo88  cbir,  taghmel  ħoss  cbir. 

BuMPBR — tazza  jew  cbiccra  mimlja 
sax-xifer. 

BuMPKiN— raħħnl,  wieħed  rozz  tar- 
raħal ;  ċaccar. 

BuMPKiNLY—  ta  rozz,  ta  ċnccar. 

BuNCH— għankud,  katta,  fàxx,  bot- 
ba,  ghokda,  re8ta  (ħut),  troffa- titħat- 
teb,  i88ir  għokod— J'Aw  is  afine  bunch 
ofgrapes^  dan  għankud  glieneb  sabih ; 
J  fouud  a  hunch  of  keys^  sibt  katta  in- 
fietaħ;  /  hought  two  hunches  of  onions 
for  a  half  penny^  xtrnjt  żewg  faxxi 
(kattiet)  baaal  b*8itt  habbiet;  this  trunk 
18  full  of  hunches,  dah  iz-zocc  collu 
ħotob  (ingroppi);  he  is  hunchinġ  out^ 
kieghedjitħatteb. 

.BuNCH-BACKBD— hotbi,  b*dahru   im- 
għawweġ,  inclinat,  mhatteb. 

BuNCHiNESS— ghenieked  ghenieked. 

BuNCHY — mimli  għenieked. 

BuNDLE  — sorra;  (tal-librari)  qunn- 
tità  ta  carta  daks  zewg  rizmi ;  torbot 
jew  tagħmel  sorra ;  ties^i  is-sorr  ħwej- 
jeġ  ("tippacchia)  biex  titlak  jew  issiefer. 

BuNG— tapp  ta  biitija,  soddieda  ;  is- 
8odd  bittija. 

BuNOALOW  —  dar  fl-India  bissakaf 
tat-tiben— msakkfa  bit-tiben. 

BuNO-HOLB— it-tokba  minn  fejn  tin- 
tola  il  bittija. 

BuNOLB— tħarfix,  tħaxlif,  tirkigħ; 
tkaxIef(tagħmeIħorrox  borrox)  trakka. 

BuNOLBR— wieħed  li  jaħdem  addoċċ, 
li  ihaxlef  fix-xoghol ;  li  irakka  fchif 
gie  gie). 

BuNOLiNo — rozz  —  goff,  addoċċ,  im- 
ħaxlef,  cbif  giċ  gic. 

BuNK— tavla  ta  slitta  (ta  carrozza 
bla  roti  ghal  fuk  is-silġ)  caxxa,  twavel 
għal  sodda. 

BuNKBR— il  post  fejn  jistivau  il  fa- 
ħam  etc.  abbord  ta  bastiment  ctc. 

BuNN— pannozzu  (ftira  żghirà  biz- 
zoccor). 

BuNNiAN— callu,  nefħa  fuk  is-swaba 
tas-biek. 


EuNsiNG  —  annimal  bħal  nemes  li 
jinsab  l*actar  fil  cap  tal  Bona  Spe- 
ranza  (I-Africa  t'isfeU. 

BuNT  — iż-żakk  ta  kala— il  biċcatan- 
nofs  tal  klugħ. 

BuNTBR— mara  li  tiġbor-  icċraret 
fit-triek— mara  vili,  ordinafià. 

BuNTiNo-ortuIan;  drapp  (snf)  tal 
bandieri,  stamina ;  common  huuling^ 
durrajsa. 

BuNTLiNB — ic-cima  li  tiġbed  (torbot) 
il  klugħ  mal  antinni. 

BuoY  — baga,  gavitell,  siiijal  (su- 
fra  etc^    f wiċċ  1-iIma  —  tgħawwem 

twieċ  1-ilma ;  he  is  huoying  hy  hope^ 
iegħed  ighejx  mimli  bit-tama. 

BuoYANCB  — qualità  (li  stat^  li  iżomm 
f  wiċċ  1-ilma. 

i    BuoYANT  -  li  iżomm    fil  wiċċ,   ħafif, 
elasticu. 

BuoYROPB— il  ħnbel  li  izomm  il  ba- 
ga  mal  ancra. 

i    BuPHAOA— isem  ta  għasfur. 
;    HuPRESTiDAN  -  isem  ta  insett  (duda). 
i    BuR  —  il  koxra  ta  gewwa  (ittieni 
koxra)  tal-Iewz  etc.  gharix  (camra  ta 
gewwa);  cannizzata. 

BuRDOLT  — vleġġa  bla  ponta. 

BuRBOT-  ħuta  mxewca  (xewc  xpwc). 

BuRDELAis  —  xorta  ta  gheneb  (ta 
Bordeaux). 

l^URDEN  —  tap^ħbija,  tokol,  r^fgha, 
pis;  t^ħabbi,  ittnkkal,  tgħakkes;  a 
heasi  o/  hurden,  bhima  tat-tagħbija:(ba- 
għal  etc);  his  life  is  q  hurden  to  him, 
xaba  minn  ħnjtu  (ma  ji/lax  i/jed. 

BunDBNER— min  igħabbi,min  igħak- 
kes,  itakkul. 

BuBDBNous      I  *''^'!'  gravus;  li '  ma 
^  y    tistax  tissaportih, 

BURDENSOMB     j      iggofrih. 

BuRBAU  (akra  hurd)  —  bur6,.gre- 
denza  bhal  scrivanija— ufBciu^  camra 
fejn  wiehed  jicteb  etc, 

BuREAUCRACY  (akra  hurdcrasij-^hu' 
rocrazTa,  sistema  li  biħ  il  gvern  icun 
tnħt  idejn  cap. 

BuRBTTB  — post  bil.  flixchen  ^bhal 
oliera  jew  spiritiera)  slrument  biex 
tknssam  spiritu  (xorb  fotc.)  flOO  jew 
1000  quantità  daks  wiehed. 

BuRG,  BuRou— ara  BORouGH.* 


Digitized  by 


Google 


BUll 


—  116  — 


BUK 


BuRGAaE— renta  ta  bolt  li  jeħu  fis- 
sena  is-sultan  jew  ii  cap  (ta  din  ii 
belt). 

BuRQAMOT — bergamotta. 

BuROANBT — xorta  (ghamla)  ta  elmu. 

BuRGBB — faħam  tal  ħaġra  mkisser 
żgħir,  tajjeb  ghal  macni. 

BuRGBois— belti  (rabti). 

BuRGEON— għaksa  (gbokda  jew  in- 
gropp^  li  italla  zocc  ta  siġra  lir-reb- 
bigna. 

fiuRGEss— magistrat  (sindcu)  ta  ra- 
bat;  elettur  (wieħed  li  għandu  ii  \dt). 

BuRGHAL—tar-rabat. 

BuRGBOTB— ħlas  għal  difisa  (biex 
jiddefendu)  ta  belt. 

BuROHBR-membru  Cwieħed  mian) 
tar-rabat,  elettur  ta  rabat. 

BuROHisT — minn  tar-rabat. 

BuRO-HOLDBR— ara  tithino  man. 

BuROLAR  —  ħalliel  li  jiftaħ  (jidħol 
fid-djar. 

BuROLARious— ta  ħalliel  (li  jiftah  id- 
djar). 

BuROLARY— serk,  ftuħ  ta  dar  bil-Icàl 
għas-serk. 

BuROMOTE— korti  ta  rabat. 

BuRGo-MASTBR  —  magistrat  ta  belt 
Tedesca  (tal  Germania)  jew  Olandisa. 

BuRooo  —  minestra  maghkuda  tat 
tkiek  (għasida). 

BuRORAVB— il  gvernatur  ta  castell 
jew  belt. 

BuRouNDY— imbit  Francis  li  isir  fil 
belt  ta  Borgogna  (Franza). 

BuRH— torri,  fortizza,  protezioni. 

BuRiAL— difna,  funeral. 

BuRiAL-PLACE— cimiteru,  kabar,  loc 
fejn  issir  id-difna. 

BuRiAL  SERYiOB— I-orazioni  li  issir 
fid-difna  ta  xi  ħadd. 

BuRiN— bulin  (biċċa  għodda  ta  in- 
cisur). 

BuRKB— toktol  (tifga)  bil  fehma  li 
tieħu  il  gisem  (il  cadavru)  biex  tkat- 
tgħu  bcejjeċ  għal  li  studiu  (ħalli  tara 
x'lih  etc.) 

BuRKisiN— ktil  (omicidiiij  biex  tieħu 
il  cadavru  ghad-dissozzioni  (ghat-tak- 
tih). 

BuRL  —  tnaddaf  (mil  gomma,  tid- 
lic  etc.)  id-drapp  ;  għokda  żghira  (għe- 
kiedi)  fil  bajt  (ta  ħjata  etc.)* 


BuRLACB—xorta  ta   għeneb. 

BuRLAP— drapp  (bħal  tax-xcbejjer) 
ordinariu  li  jusaw  għal  balal  tal  ħwej- 
jeġ  etc. 

BuRLBR— min  inaddaf  id-drappijiet. 

BuRLBSQUE— tad-dahc,  taż-zuiliett ; 
tidhac,  tiżżuffietta  tgħaddi  iż-żmien 
b'xi  ħadd. 

BuRLBSQUBR— wiehed  li  jidħac,  jic- 
ċajta  jiżżuilietta  jeM  igħaddi  i/.żmien 
b'xi  ħadd. 

BuRLBTTA— farsa  ("opracomica)  tad- 
daħc. 

BuRLiNKSs— li  tcun  matnazz,  mgis- 
sem,  goflf,  kawwi. 

BuRLY— matnazz,  mglssem,  kawwi. 

BuRMANNiAGBiB—xorta  ta  pianti  li 
jicbru  fit-tropici  (fl-artijet  tas-sħana). 

BuRN— taħrak,  tatiin-nar,  tiamot — 
ħarka,  samta— 6ifryi  to  aHhes,  tahrak, 
taghmel  rmied;  i/ie  lujht  u  burniny 
ilim,  id-dawl  kieglied  inemnem. 

BuRNABLB— li  jista  jinħarak,  li  jak- 
bad  bin-nar. 

BuRNBR— min  jaħrak,  min  ikabbad 
jew  jati  in-nar ;  becc  tal  gas  jew  ta 
lampa. 

BuRNET  — pianta  perpetua  li  tagħ- 
mel  il  fjuri. 

BuRNET-ROSB— warda  scoccisà. 

BuRNiNO  —  ħruk,  nar ;  li  jaħrak, 
mkabbad. 

BoRNiNo-oLAss-ħgieġa  bħal  mera 
gejja  mħafTra  biex  tiġbor  flimchien  ir- 
raggi  tax-xemx  (bħal  ma  tagħmel  il 
ħgieġa  tal-Ienti)  u  tagħmel  sħana  cbira. 

BuRNisH  —  tinborni,  tagħmel  ilekk 
tillostra,  tati  il-Iostru  ;  lostru,  inbor- 
nitura. 

BuRNisHBR  —  min  jinborni ;  inbor- 
nitur. 

BuRNisniNO— lostru,  inbomitiira. 

BuRNoosB  —  barnus  ;  mantell,  ca- 
bozza. 

BuRNT— temp  passat  u  particip  pas- 
sat  tal  verb  to  l/um^jen^  ħrakt  etc. 
mahruk. 

BuRNT-CAR— marda  tal  kamħ,  meta 
iz-żbul  jiswied  u  jitfarfar. 

BuRR  —  it-tebka  (id-dendiela)  tal 
widna ;  il  ghokda  tonda  (mgherba)  tal 
karn  tac-cerv,  furmatur  triangulari 
(bi  tlieta). 


Digitized  by 


Google 


BUK 


-117  - 


BUS 


BuRRBL — xorta  ta  lanġasa. 
6uRBBL-SHo.T— xorta  ta  caxxa  ghal 
balal; 

BURRBL-FLY— ara  OX-FLY. 

BuRRocK  —  għalka  (post  magħluk) 
fejn  jakbda  il  nut. 

BuRROw— bejta  tal  fenec  ;  tagħmel 
bejtajew  tokba  ġo  I-art. 

BuRROW-DUGK-għasfur  tajra  (bħal 
pàpra)  tal  ilma. 

BuRRowiNG — tgħejx,  tghammar,tbej- 
jet  taħt  I-art. 

BuRR-PUMP— xorta  ta  pompa  cbira. 

BuRRY — li  fih,  jew  bhal,  cannizzata, 
għarix  etc. 

BuRSAR— economn,  scrivan,  tesorier 
ta  cunvent  jew  cilleġġ  ;  wieħed  (stu- 
dent)  li  icun  miżmum  fculleġġ  jew 
funiversità  b*xejn  bla  hlas  (ihalsulu 
ir-renti,  il  fundazioni  t^  li  stess  post). 

BuRSARY— it-tesor  (ir-renti  il  ilus) 
ta  culleġġ  —  fundazioni  'ta  postijet 
b*xejn  għal  studenti  f  università. 

BuRSATBLLA—xorta  ta  frott  tal  ba- 
ħar  (bħal  gajdri). 

BuRSB— ara  Boursb  Cborsa). 

BuRST  —  fakgħa,  kasma ;  tinfaka 
tfakka,  tinkasara,  tixcatta,  ticcriepa  ; 
tifka,  taksam ;  /  feel  ready  to  burH, 
nħossni  sej jer  nixcatta ;  ke  ia  bursting 
with  envyy  kiegħed  Jiccriepa  bil  għejra; 
ihey  burst  out  laughing^  nkasam  bid- 
daħc  'fOn  meeting  his  son  he  burst/orth 
in  iearsy  malli  Itaka  ma  ibnu  nfexx 
jibchi. 

BuRST-woRT  -coscsuwa,  isem  ta  ħa- 
xixa. 

BuRT— linguata,  ħuta  ċatta. 

BuRTHBN— ara  Burdbn. 

BuRTHBNSOMB-ara   BURDBNSOMB. 

BuRTON  —  macna ;  buzzell  doppiu 
(b'żewġ  taljoli). 

BuRTON-ALB  — birra  ta  Bnrton,  bir- 
ra  bajda  kawwija  li  issir  fJJurton  upon 
Trent  (1-Inghilterra). 

BuRY-tidfen,  taħbi  (tordom  taħt 
I-art)  dar  (abitazioni);  to  bury  in  ob- 
licion,  tinsa  għal  collox ;  he  burieH 
iwo  children  in  one  year,  mietulu'(di- 
fen,  tilef)  żewġt  itfal  f  sena ;  f/  ever 
she  buries  him,  jecc  katt  imut  kbilha  ; 
they  buricd  their  hatcheis,  hbou,  idifnuj 
I*imnanar  (1-armi  tagħhom)  tal  gwerra. 


BuRY — lan^asa  fina.  rkieka  delicata. 
BuRYiNG— dfin,  funeral,  difna. 
BuRYiNG-OROUND — zunticr,  cimitcru. 
BuRYiNo-PLAOB— loc    tad-dfin  ("fejn 
jidfnu).  - 

'Bus— f  loc  0MNIBU8  (ara). 

BuscoNES  —  hecc  jissejħu  dawc  il 
ħaddiema  tal  minieri  li  jaħdmu  bħala 
hlas  ta  ħaraġ  jew  li  ifiċcu  it-trab  tal 
metalli. 

BusH— siġra  (siġar)  mimlija,  folta; 
gharma  ("salt  siġar)  tax-xewc  jew  għol- 
liek ;  demb  ta  volpi;  issir  mimli,  folt. 
A  bird  in  hand  is  wort/i  two  in  the  bush, 
aħjar  għasfur  f  idec  minn  mija  fl-ajru. 

BusHBL— chejl  (Inglis)  tal  kmuħ  etc. 
li  jasa  8  galluni ;  ħemel,  ħafna,  quan- 
tità  cbira. 

BusHBLAQB— ħlas  (daziu)  li  jitħallas 
fuk  cull  bushel. 

BusHET  —  bosc. 

BusH-HARRow— xatba  (għat-twittija 
tar-raba). 

BusHMBN  (jew)  BosjBSMANS  —  isom 
li  jatu  I-Olandisi  lill  dawc  li  imorru 
jiggei-rew  (igħammru  issa  f  post  u  issa 
f  Jħor^  fl-artijiet  tal  Gap  to  Bona  Spe- 
ranza  (fl-Africaj. 

BusH-sHBiKB—isem  taghasfur. 

BusHY  —  mimli,  folt ;  t/ie  dog  I 
sato  has  ajine  bushy  tail,  il  chelb  li  rajt 
għandu  dembu  sabiħ  folt  (mimli). 

BusiLESs— bla  xoghol,  ma  ghandux 
x'Jagħmel. 

BusiLY— mħabbat,  bix-xogħol. 

BuBiNBss— xogħol,  alTari,  facenda; 
mind  your  business,  ilħak  għastec  (1-af- 
fari  tiegħec) ;  he  is  always  about  some 
business  or  oUier^  dejjem  għandu  x*jagh- 
mel  (dejjem  sejjer) ;  he  is  t/ie  man  fit 
/or  businessy  hua  il  veru  ragel  tal  aflfa- 
rijet  (tan-nogoziu);  rtl  make  it  my 
business  to  oblige  you,  nara  chif  nagħ- 
mel  u  nakdic ;  let  us  turn  to  t/ie  business 
in  /landy  ejja  nerġgħu  għal  li  conna 
(nghejdu) ;  he  betook  /limsel/  to  i/ie 
business  o/  a  draper,  tagħa  għan-ne- 
goziu  tal  beigh  tal  ħwejjeġ  (mercant) ; 
y/ie  business  is  done,  t/iere  is  no  going 
back^  li  hemm  hemm,  issa  ma  nistgħu 
nagħmlu  xejn.  1  /lave  some  business  in 
/land,  għandi  xi  a£fari  f  idejja.    W/iat 


Digitized  by 


Google 


BUS 


118  — 


BUT 


businesa  have  j/ou  here  ?  Xi  trid  minn 
hawn?  (x'inti  tagħmel  hawn?)  This 
w  a  hunging  bvsiness^  dana  cas  (delitt) 
tal  mewt  (tal  forca) ;  the  husiness  xoill 
be  how  to  let  him  knoio  this,  il  facenda 
issa  chif  nurah  b'dan. 

BusiNEBS-LiKB—  chif  imur. 

BusK— hadida  jew  baliena  ghal  cur- 
pett ;  icoUoc  x'tagħmel,  tcun  mhabbat 
bix-xogħol. 

BusKBT— buschett ;  il-loc  fejn  jicbru 
siġar  żgħar. 

BusKiN— sdvala  bittromba. 

BusKY — bil  boschijiet  żgħar. 

Boss— bewsa;  tbus. 

BusT— bust,  statwa,  figura  ta  bnie- 
dem  sas-sider  j^w  sal  kadd. 

BusTARD— pittarra,  pittarrun,  xorta 
ta  dundian  salvaġġ. 

BusTLB— tħawtil,  tħabric;  tahbit  fix- 
xogħol ;  tħawtel,  tħabrec;  tħaxwix— 
frattarija  ta  nies  meħdija  fix-xoghol, 
għaġġla  ;  inforra,  cuxxinett  tattajjar 
għal  Ibiesi  (ħwejjeġ)  tan-nisa. 

BusTiiisR — bniedem  bieżel,  ħawtiel, 
ħabriechi  għaxrxogħol. 

BusTo—statwa,  bust. 

BusY^għandu  x'jaghmial,  moħdi; 
tati  bniedem  x'jaghmel;  teħdi,  ixxi- 
għel— Atf  is  a  busy-body^  dejjem  -sejjer, 
dejjem  mħabbat  jew  intrigat  fxi  ħaġa; 
I  shan't  busy  myselfnow,  m'inhiex  sej- 
jer  nithabat  (ninchedd)  issa— i>o  not 
busy  yoursel/\  tindaħalx,  tincheddx, 
tintrigax. 

BusY-BODY  —  wieħed  intriganti,  li 
iħobb  jindahal  (jiddeflfes)  Tcollox. 

BuT— iżda,  imma,  ħlief)  Wra  mihn; 
ix-xifer;  tarf  ta  xi  haġa;  limiti;  tmiss 
ma...  but  this  is  not  true^  iżda  dan 
m'hux  veru.  There  loas  no  one  hut 
myself^  ma  chien  hemm  ħadd  ħliefhi 
(barra  minni) ;  1  have  hut  tioo^  ħia 
ghandix  ħlief  tnejn^//e  does  noihing 
butplay,  mà  jagħmilx  ħlief  jilghab; 
butfor  youy  li  ma  chienx  għalic  (li  ma 
contċ  int);  the  last  hut  one,  ta  kabel 
1-aħħar. 

BuxcHER— biccier,  wiehed  li  ibih  il 
laħam. 

BuTcnBRLY— aħrax,  b'mod  aħrax  ta 
biccier,  ta  wieħed  kalbu  bażina,  in- 
grat. 


BuTOHBR-Row — biccerja,  suk  tal  la- 
ħam,  fejn  icun  hemm  ir-robbi  tal  la- 
ħam  imdendlin. 

BuTCHFR's  BROOM— belladonna  tax- 
xeuc. 

BuTCiiEUY— tbiccir,  ktil  ta  anni- 
mali— il  biccerija,  post  fejn  jinkatlu 
1-annimaIi. 

BuTTEND  -  tarf  ta  haġa  mkacċta. 

BuTLEU— servient,  dac  li  ti  djar  tal 
cbarat  icollu  ħsieb  tal  imbit  etc,  di- 
spensier. 

EuTLERAGB-daziu  fuk  1-imbit  li 
jidħol  (f  port  etc.) 

BuTLERESS  -servienta,  dispensiera, 
dic  li  icollha  ħsieb  tat-taksim  tal  im- 
bit  etc. 

EuTLERY-dispensa  —  il  post  fejn 
jinżamm  1-iuibit  etc. 

BuTAiENT-ara  abutment. 

BuTSHAFT  «  vleġġa. 

BuTT— versall ;  bamboċċ;  bittija; 
dakka  ta  ras  (bhal  tal  mogħż) ;  tati 
bir-ras,  tittomba;  tati  (taħbat)  bil 
krun  (bhal  ma  jagħmlu  il  muntuni  etc.) 

BuTTER--butir ;  iddellec,  iċċappas, 
tħawwar  bil  butir ;  a  piece  of  hread 
and  bntler^  biċċa  ħobs  bil  butir  ;  huiter 
your  hread,  ghamel  il  butir  fuk  il  ħobs. 

BUTTER-CUP  — fjur  isfar— ranunculi. 

BurrERFLY — fiirfett. 

IkiTTEKis  — ronca  biex  jaktgħu(isew- 
wu)  id-dwiefer  tat-żwiemel. 

BuTTER-MiLK— xorrox. 

BuTTER-NUT  —  isem  ta  siġra  tal 
frott. 

BuTTER-TOOTii  —  waħda  mis-snien 
cbar  ta  kuddiem, 

BuTTER-wiFE    )   mara  li  tbiħil  bu- 

BUTTER-WOMAN)  tir. 

EUTTER-WORT—  isem  ta  ħaxi^^a. 

BuTTERY  —  bħal  butir,  li  għandu 
mil  butir ;  di^pensa,  loc  fejn  jinżam- 
mu  il  ħwejjeġ  tal  ichel. 

BnTTiNG— limiti  (xfar,  truf)   ta  art. 

BuTTOCK  —  makgħad,  tint,  natca ; 
id-dawra,  it-tundiatura  ta  bastiment 
taħt  il  poppa ;  huttovk  of  beef,  coxxa 
tac  ċanga. 

BurroN  —  buttuna,  takfel  (il  but- 
tuni)— rimja  (nwar)  ta  siġra;  hutton 
your  coat,  akfel  il  ġlecc. 


Digitized  by 


Google 


BUT 


-119  ~ 


BY 


BuTTON^-HOLE— accetta. 

BUTTON-TiiBB— isem  ta  ħaxixa. 

BuTTON-wooD  —  xorta  ta  platana 
(siġra  li  ticber  fil  piinent). 

BUTTRESS  —  hajt  11  jirfed  (del6n) 
rifda. 

.  BuTts  —  il-loc,  post  fejn  jiltakghu 
dawc  tal  vleġġa  biex  jitgħalmu  jispa- 
raw ;  I-oħxon  (in-naħħa  fejn  hu  actar 
oħxon)  il  gild^  in-nagħal. 

BuTTY— dac  li  jeħu  xogħol  imkie- 
tgħa  fil  minieri  t'al  faħam  etc. 

BuTWiNK— isem  ta  ghasfur. 

BUTYRACEOUS— li  għandu  mil  butir 
(tal  qualità  tal  butir). 

BUTYRINE— butirina. 

BuxEOUS— li  għandu  mil  bAx,  tas- 
siġra  tal  bux. 

BuxoM— ferriehi,  fuk  ruħu;  mara 
fuk  ruħa,  svelta,  ħafifa,  ferrieħa,  caj- 
tiera,  disinvolta,  li  ma  jimpurtaha 
xejn. 

TJUY— tixtri;  io  huy  for  caħh^  tixtri 
bil  flu8  f  idec  (mux  bid-dejn) ;  /  hought 
ihis  on  credit^  xtrajt  din  bid-dejn ;  / 
shant't  huy  ihe  pig  in  the  poke,  jena  ma 
nixtrix  il  ħut  fil  baħar  (ma  nistrix 
jecc  lewwel  ma  narax. 

BuYER  -  xerrej,  comprntur. 

Buzz— iżżanzan,  tgeġweġ;  żanżin, 
tgeġwiġ. 

BuzzARD  — cuċċarda,  isem  ta  eeker; 
għazżien,  stupidu,  ras  kargħa. 

BuzzER— wieħed  li  ipespes  Ciżan- 
^.an)  bil  moħbi  (fejn  ma  taraħx). 

BuzziNG— żanżin ;  tgeġwiġ  ta  dis- 
cors. 

By— minn,  bi,  hdejn,  ma  dwar  għal 
ħabta  to  ;  krib,  fil  krib  ;  he  w  respecied 
hy  everyhody,  irrispettat  minn  cull- 
ħadd ;  J  sent  ihis  hook  Ity  pout^  bgħatt 
dan  il  ctiebbil  posta;  sit  hy  me, okgħod 
ħdejja ;  hy  t/iis  iime,  krib,  ghal  ħabta 
ta  daz-żmien  (dwar  daż-żmien)  s'issa; 
I passed  hy  your  house,  għaddejt  minn 
ħdejn  id-dar  tiegħec  ;  hy  day^  bi  nhar ; 
hy  night,  bil-lejl ;  It  is  9  o'clock  by  my 
waich,  Id-9  fl-arloS[ġ  tiegħi— /7/  come 
back  bv  tlie  end  o/  next  month,  narġa 
nigi  gnall  ħabta  ta  1-aħħar  tad-dieħel ; 
hy  the  bye,  by  tlie  way,  bil  ħakk  ;  by 
and  by,  il  kuddiem,  issa^dal  wakt,  hard 


bv,  fil  krib  sewwa ;  Iie  was  by^  hna 
chien  Iiemm  (chien  presenti) ;  never 
mind,  rU  stand  hy  you,  ma  jimpurtax 
(tib^.ax)  jena  ncun  migħec ;  hy  /ar,  bil 
bosta,  bil  wisk. 

Byard  -^  cinga  (li  jaghmlu  rgiel 
minn  spalleihom  għall  fuk  BJdirhom 
biex  jiġbdu  xi  carrettuni  etc.) 

By-oorner— rocna  mwarba. 

Bye  —  għamara,  dar,  abitazioni ; 
good  bye,  addio ;  by  ilie  bye^  did  you  see 
ihat  hoat,  bil  ħakk  raitha  id-dgħajsa  ? 

By-end  —  interess  privat,  vantaġġ 
propriu  (id,  dac  li  icun). 

By  gone  — li  ghadda,  I-imgħoddi; 
in  the  hy  gone  days,  fil  ġranet  I-imghod- 
dija  (fiż-żmien  1-imgħ^di). 

BY-LAW-ligi  privata;  ordni  ta  so- 
cietà. 

By-matter— xi  ħaġa.Ii  ġrat  (inkal- 
għet)  bla  ħsieb — meta  chienet  issir 
ħaġ'oħra. 

Sy  NAME— lakam,  tliey  gave  him.  a 
queer  byname,  tawh  lakam  curius. 

By-passageI  mogħdija  mwarba  pri- 

By-path      \        privata. 

BY.PLACE— loc  mwarrab. 

By-purpose— Bcop,  fehma  mohbija. 

Byre— razzett,  loc  għal  bakar. 

By-road— triek  mwarba  (privata). 

Byroom— camra  mwarba  (il  gew- 
wa). 

Byssine— tal  ghażel  jew  ħarir  fin. 

B ysolite — mineral  (ħaġra)  artab 
ħjut  ħjut  li  isibu  fil  muntanji  Alpi 
(Mtalia). 

Byssus  —  drapp,  għażel  fiin  antic, 
Btriscia  tal  ħarir  twila  (bi  ħjut  twal). 

By-stander— min  icun  iħares,  wie- 
ħed  li  jinzerta  icun  fit-triek  iħares — 
when  ihe  horse  fell  only  iwo  ofihe  hy- 
sianders  went  io  give  a  help,  meta  waka 
iż-żiemel  tnejn  biss  min-nies  li  chien 
hemm  iħarsu  marru  jatu  dakka  ta  id. 

By-street -triek  mwarba — let  us 
go  t/iis  way^  I  hate  walking  ihrough  liy- 
streets  hy  night,  ejja  ngħaddi  minn 
hawn,  nobghod  ngħaddi  minn  torok 
mwarba  bil-lejl. 

BYTURNiNG— triek  mogħdija,mwar- 
ba.  ,  .  • 

BY-viEW-fehmalitintereBsa  (tok- 
ros)  lill  dac  li  icun. 


Digitized  by 


Google 


BY 


—  120  — 


CAB 


By-walk— mogħdija  mwarba,  pri- 
vatii. 

By-way— triek  mwarba. 

By-word— proverbiu. 

Byzant— bizant,  biċċa  miinita  tad- 
deheb. 

Byzantine  -  bizantine,  ta  Bisanziu. 

O 

C  -  it-tielet  ittra  tal  alfabett  u  it- 
tieni  consonanti. 

C  —  hia  abbroviazioni  tal  chelma 
(1)  CliriHt  bħal  A.C.  ante  Chriatum^ 
B.C.  hefore  Cliriat  kabel  Cristu  (kabel 
ma  twieled  Cristu) ;  (2)  Compamon^ 
bħal ;  C.  B.  (^ampanion  of  the  BatJi 
(compann,  sieħeb  flordni  tal  Banju) 
(3)  Fuk  il  midalji,  f  ioc  il  chelmiet 
(I-ismijet)  Cesare^  Cajus^  Casaius^  Ca- 
rolns  etc,  chif  ucoll  f  loc  ismijiet  ta 
ufBciu,  bħal  Censor^  Cansur,  Consul, 
Conslu ; 

C  bħala  numru  tfisser  100;  C(5, 200. 

C  fil  musica,  wara  il  chiavi,  turi 
temp  comuni. 

C  hia  ucoll  lewwel  nota  tas-scala 
diatonica^  takbel  man-nota  Do. 

Caaba— teropiu  antic  tal  għarab  fil 
Mecca  dedicat  lill  Moslems  (Misilmin) 
collha. 

Cab— chejl  tal  Lhud,  dwar  3  infas. 

Cab  — carrozzin  (b*żiemel  wieħed). 

CABAL-conġura,  ftehima  bejn  nies 
ta  società  sigrieta,  a  cahat  was  got  up 
in...to^  saret  (għamlu)  conġura  f.... 
biex... 

Cabala — xienza  sigrieta,  mohbija, 
xienza  misteriusa  li  fihud  chellom 
f rashom  li  Alla  ta  lill  Mosi,  u  Mos^ 
lill  Rabbini  ta  warajh,  biex  dawna  jin* 
terpretaw,  (jifmu  tajjeb)  jew  ifissru  il 
cliem  etc.  ta  li  Scrittura. 

Cabalist  —  Rabbi  (kassis  Ihudi) 
mħarreġ  ħl  cabala. 

Cabaustig     Ual  cabala,  li  fih  tifsir 

CabaustioalJ     sigriet  (mohbi). 

Caballer— wieħed  li  jintriga,  jid- 
deffes  f  collox,  intriganti,  imbruljun. 

Caballine  —  adattat,  tajjeb  għal 
żiemel. 

Cabvukt— dverna,  ħanut  tax-xorb. 


Cabas  -gewlak,  koffa  magħmulabil 
ġummar. 

(]!abbaob  -caboċċa ;  caltbage  lettuce, 
hass  cabuċċat. 

Cabbaqb  -il  bcHJjeċ  tad-drap  li  jib- 
kgħu  lil  ħajjata  meta  ifasslu  xi  libsa ; 
tisrak  il  bicciet  tad-drap  (lijibkaminn 
tifsila). 

Cabbaoe-butterfly  -  farfett  abjad. 

Cabbaoeflv  — xorta  ta  dnbbiena. 

Cabbaoe-net— xibca  biex  igħattu 
il  cabocci  biha. 

Cabbaqe  aosE  —  warda  ("tac-centu 
foll). 

OABBAOE.TrtEE  -xorta  ta,  siġra  tal 
palm. 

Cabbaqe-worm— id-duda  tal  cabocci 
Cli  minnha  isir  il  farfett  abjad). 

Cabbala— ara  (Jabala. 

Cabeca— lifien  ħarir  Indian. 

Cabin— camra  żgħira,  għarix  ;  cam- 
rin,  post  fejn  igħammru  (jorkdu)  ab- 
bord  I-ufficiali  u  il  passiggieri. 

CABiN-BOY-it-tifel  tal  camrin  (is- 
seftur  tal  camrin  ta  abbord). 

Cabin-mate— sjeħeb  fil  camrin. 

Cabinet— gabinett,  camra  mwarba 
fejn  isiru  il  consulti,  il-Iakghiet  għal 
ftehim  etc,  il  cunsill  sigriet  tar-re; 
dawc  in-nies  collha  ilinichien  (il  mi- 
nistri)  illi  imixxu  il  gvern  ta  pajjis ; 
biċċa  għamara,  xi  gradenza  jew  caxxa 
bil  cxaxen  u  bebiet,  post  fejn  wiehed 
jarfa  xi  ħwejjeġ  li  jiswew  (ta  valuta) 
biex  ħadd  ma  imisshom. 

Cabinet  oouxciL-  cunsill  (lakgħa) 
bis  sigriet  -cunsill  bil  ministri  tal  ga- 
binett. 

Cabinet-maker — ebanista,  wieħed 
(mgħallem)  li  jagħmel  1-aħjar  bicciet 
tal  gbamara,  (mobbli)  greden^i,  twa- 
letti,  guardarobbi  etc. 

Cabiketpicture  —  pittura  żgħira 
rfinuta  sabiħ. 

Cabiri— cabiri,  allat  foloz  tal  karoħ, 
imbit  n  nar. 

Cabirian'  ] 

Cabirio    y  tal  cabiri. 

CabiritioJ 

Cable— giimna  (ħabel  oħxon  jew 
catina^ ;  '  telegraph  cable  gumna  tat- 
telograf. 


Digitized  by 


Google 


OAB 


-121- 


OAD 


CabLKoram  —  messaġġ,  telegramm 
(bil  gumna,  bil  ħabel  iat-telegraf  li 
hemmjofrok  I-Oceanu). 

Cable  laid  -mibrun  bħal  gumua. 

Cadle  -  glierlin  ;  babel  lijwsauħ  fi 
rmonc. 

CAnLE-TiEii— il  post  fejn  i^.ommu 
(abbord)  il  gumni  coljuti. 

CADMAN-carrozzier,  ir-ragelli  isuk 
fil  carrozzin. 

Cabob  —  past  tal  Lvant  —  laħam 
mixwi  bil  ħwawar. 


Cadocħed 
Cadoshed 


tad- 


fejn 
og- 


wieħed  cabuzzat  (bil 
cabozza)  li  iħalli  ji- 
dher  wiċċu  biss. 

Caboose— il  chcina,  il  loc  fejn  isaj- 
jar  il  coc  ta  abbord  ta  bastiment. 

Cabriolet  -  carrozza  (/għira)  bhal 
carrozzin. 

Cabukk— ħabel  rkiek  mibrum,  bħal 
rumnell. 

Cacao— cawcaw,  CiB-Biġra  tac-cic- 
culata). 

Caoao-buttfr  -  żejt  li  joħroġ  mi*- 
żerrigħa  tas-siġra  tac-cicculata. 

CÀCU^MIA  —  mnrdn,  Iħassira 
demm  (demm  imħassar). 

Caohalot-iI  baliena. 

Cachb  —  ħofra  Cfossa)  fl-art 
jahbii  (jaħżnu)  provisionijiety 
getti  etc. 

Cachectic     )     niarid,   b'  demmu 

Cachecticalj  niħassar. 

CaCHET— si^ill;  Lettre  de  cachet  (bil 
Fraiicis^  ordni  tar-re  fi  Franza  (kabel 
ir-rivoluzioni)  biex  jarrestau  lil  xi 
ħadd. 

Cachesy  ^  marda  (t^id-demm). 

CACHlNNATiON-daħc  cbir  (tfukkih 
ta  diiħc  bla  kies). 

Cachon  — pillnla  (mustardinn)  żglii- 
ra  Ifiih  li  jeħdu  fħalkom  dnuc  li 
ipeipu  biex  ineħħu  ir-riħa  tat-tipijp  u 
jagħinlu  rieħa  tfuħ. 

Cackle  — il  għnjjat  tat-tigieġa  meta 
tkaki;  tkaki. 

Cackler— krokkn,  min  ikaki,  min 
jitchellcm  wisk  n  ighajjat,  min  jiċċaċ- 
ċrn. 


Caoochimio    1  ^^^  *^«  ^'''i^}^^' 
•  Vdemm.għandu  dem- 

CaoochimicalJ  ^^  ^a^^d, 

CACOOriYMV-— marda  (tad-demm). 

Caoodost— opinioni,  fehma  ħazina 
sbaljata. 

Cacoethes — drawwa  ħażina . 

Cacograpy— chitba  (meta  tispelli 
il  cliem)  ħażina. 

Caoology— pr6nunzia  ħażina. 

Cacophonio     )li  hu   ippronunziat 

Caoophonioalj  jebes,  aħrax,.  ħażin. 

Caoophony  — cacofonia— leħen  aħ- 
rax  ( fil  widna)  ma  jakbilx  għall 
widua. 

Caootrophy— manteniment,  nutri- 
meut|  tmigħ  (ininn  titma)  ħażin. 

Caotus— cactus— pianta;  siġra  bil 
werak  bix-xeuk  (bħal  tal  bajtar  tal 
India  etc.) 

Cad— bniedem  yili,  baxz,  pastas. 

Cadaverous— li  jixbeh,  H  donnu 
cadavru  (gisem  mejjet).  '^ 

CADDiCE)duda  (xorta  ta  duda  tat^ 

CaddiS  jtiben);   lent,  hajt  rkiek  li 

1'agħmluh  fuk  il  feriti  (biex  jiccuraw- 
lotn). 

Caddy— caxxa  żgira  għat-t&. 

Cade  -  mans,  mrobbi  mans;  cartell, 
barmil  tal  aringhi. 

Cade-lamb  — ħaruf  mans,  ■  mrobbi 
fl-idejn  (mhux  ghal  ktil). 

Cadence  1  cadenza,  niżla,  nżul,  tib- 

Cadency  J   dil  fil  vuci  (fil  oantj. 

Cadene— tapit  torc  ordinariu. 

Cadent  —  li  kiegħed  jàka,  nieżel 
(fl-art). 

Cadenza-  cadenza  (nżul,  tibdil)  fil 
musica  (fid-dakk). 

Cadet— gadett— hu  (wieħed  mill 
aħwa)  iżgħar,  il  fustani  f(»st  1-aliwa; 
ġuvni  student  fi  scola  militari. 

Cadew— ara  Cadis. 

Cadge  —  iġġorr  tagħbija. 

Cadger— wieħed  li  ibigħ  bli  miiut 


fit- torok  *-  be negħ  fi t-torok . 
Cadi— Kadi,  mħallef  Torc. 
Cadillac— xorta  ta  lanġasa. 

Ifi 

Digitized  by 


Google 


GAD 


—  i22  — 


ĊAL 


Caduoean 
Caduoeous 


Cadmean— ta  CadmuSf  dao  li  ivven- 
ta  1-ittri  tal  alfabett  Griec. 

Cadmia— oadmia,  raineral. 

Cadmitb— haġra  preziusa. 

Cadmium— Cadmiu,  metal  abjad  li 
jinsab  maż-żingu. 

li  jaka,  bhal   virga  ta 
•  Mercuriu— il  virga  ta 
Mercuriu. 

Caduoity— twakkih  (minn  taka)  li 
wieħed  jaka  malajr,  jisbalja,  jarra, 
jidneb. 

Caduoous  —  li  jaka  cmieni  (bħal 
werka  ta  siġra). 

C^ouM  —  it-tarf  tal  musrana  il 
cbira. 

Cabn-STONE  —  ħaġra  bajda  sabiha 
(fina)  li  igibu  minn  Normandia  (Fran- 
za)  usata  wisk  fil  bini  Goticu. 

C^SAREAN—ara  Cesarean. 

C^SPITOSE— li  jicber  troflS  troffi 
(ħaxix  etc.)  li  jicber  troffi. 

CiESTUS  . —  (fl-antic)  il  ^uanti  ta 
dawc  ir-Rumani  u'I  Grieghi  li  chienu 
jissaraw  (jiggieldu  bil  ponnijiet). 

C^SURA—mistrieh,  post  li  tistrih 
fih  (f  xi  vers  tal  poesija  etc.) 

Capż— cafe;  hanut  tal  caffe. 

Capeio— li  gej  mil  cafe  ;  tal-caf&. 

Capeine— cafejna,  sustanza  morra 
li  tinsab  fil  caf^. 

Cafpre— Caffru,  wieħed  mil  Caf- 
fraria ;  wieħed  ma  jemminx. 

Captan — sidnja  tal  Persiani  jew 
tat-Toroc. 

CAQ-^barmil,  bittija  —  chejl  ta  4 
galluui  jew  5. 

Cage— ġaġġa,  kafas;  ħabs;  tagħ- 
lak  fil  gaġġa ;  tiocalzra. 

Caget— pappagal  aħdar  tal  gzejjer 
Filippini. 

Caqui— xorta  ta  xadin  tal  Brażil 
(I-America  t'isfel). 

Caqmag  — wiżża  xierfa ;  laħam  xie- 
ref. 

Caiman— cajman,  alligàtur  Canni- 
mal  bħal  cucciidrill)  tal  America. 
Cairn— gozz,  għArma  gebel. 


CAissoN--oaxxun  (oaxxa  għall  ba- 
lul  u'l  porvli);  il  caxxun  fejn  jew  li 
fuku  jibnu  il  pontijiet,  il  pedament 
tal  pont  li  icun  taħt  I-ilma ;  bieb  ta 
bacn*. 

CAiTiFP-ħa^Jn,  briccun,  vili. 

CajEPUT— żejt  li  jtir  (jisvinta)  li 
isir  mis-siġra  ta  dan  I-isem  (cajeputj. 

Cajole — tmelles,  iżżiegħel,  tħan- 
nen,  tillusinga. 

Cajoler— melliesi,  min  iżighel  jew 
iliannen,  jew  jillusinga  lill  xi  ħadd. 

Cajolery     )  żegħil,  tmellis,   tħan- 

Cajolement)     nin,  lusingar. 

Cake— ftira  tal  ħobs  (għagina)  ; 
cake  bit-tkiek  u  *1  passulina  etc;  tagħ- 
gen  jew  taghmel  il  ftajjar,  il  kàgħk ; 
tghakkad  flimchien,  twebbes;  tlak- 
lak  bħal  wiżż— //ounrf  ajtne  cake  of 
Moax^  sibt  ftira  tax-xama  (biċċa  xama 
magħkuda)  sabiħa;  cakes  of  cooly  fa- 
ħam  tal  ħaġra  magħkud  mwaħħal 
flimchien  ċapep  ċapep  wara  li  isir  xi 
ħruk  (jakbad  xi  mabżen)  tal  faħam  ; 
tlie  twelfth  cake,  il  ftira  li  jaghmlu 
fxi  pajjsi  għat-Trerfe  (I-Epifauija).  You 
did  not  send  me  a  piece  of  your  bride' 
cake,  ma  bgħattlix  biċċa  mil  cake 
(sufli)  tat-tieġ  tigħec. 

Caking— taghgen,  tgħakkad,  tweb- 
bes  flimchien. 

CALABAR-1-isem  li  jatu  il  gild  ta 
annimal  (aquirrel)  tas-Siberia  li  min- 
nu  jagħmlu  xi  ħwejjeġ  ta  Ibies. 

(Jalabash— xorta  ta  kara  twil  li 
jicber  fl-Indji  (tal  punent). 

Cal  ABOOSE — ħabs. 
.    Galade— ca/a/{«ra  —  art  ghan-niżla, 
nieżla  mżertka. 

Calabrian — Galabris,  tal  Galabria 
(fl-Italia). 

Galamanoo— xorta  ta  drapp  bħal 
calicd. 

Galamary— clamar  (tal  baħar). 

Galamiferous— li  jaghmel  il  kasab; 
bil  għekiedi  u  voit. 

GALAMi8TRATB--tinnoccIa,  iggighed 
ix-xagħar. 

Gàlamitous— mimli  bil  gwai  u  id- 
dwejjak. 

Galamity  —  nichet,  herhm,  ħsara, 
disgrazia  cbira,  gwai,  flagell. 


Digitized  by 


Google 


CaL 


—  l28  - 


CÀL 


Càlàmus  —  kasba;  injam  li  ifuħ  ; 
xorta  ta  siġar  tal  palm. 

CALANDRB—calandra.    . 

CALANDO^leħen  (ħoss)  li  jibka  nie- 
żel  nieżel  sa  cbemm  jispiċċa  fix-xejn. 

Calasħ— caless;  xorta  ta  capoċc  li 
jilbsu  in-nisa. 

CALCAR—calcara  (tal  gir). 

Caloarbous  —  li  għandu  niil  gibs 
jew  il  gir. 

Calcavalla— xorta  ta  imbit  ta  Li- 
sbona  fin. 

Caloeated— mniegħel — għandu  in- 
nagħal ;  għandu  ix-xedd  ("bix-xedd, 
biż-żarbunj. 

Calcbdon— dic  il  vina  (ħnjta)  che- 
rba  li  icun  hemm  fxi  ħaġra  preziusa. 

Calcbdonius — ħaġi*a  preziusa. 

CÀlcbform— fghamla  (ta,  għamla) 
ta  żarbuna. 

Calcbs— dac  li  jifdal  minn  xi  me- 
tal  jew  mineral  wara  li  icun  ghadda 
min-nar  kawwi. 

CALCiFBR0U8--Ii  jagħmel  il  ^ibs. 

Caloiform— li  icun  f  ghamla  (jew 
bħal)  gibs. 

Calcinable  —  li  jista  isir  trab,  li 
jista  jitfarrao  bħal  gir. 

CALCiNATB—ara  Calcine. 

Calcination  —  tagħmel  ħaġa  trab 
bin-nar. 

Calcinatory  —  meghrież  fojn  ifar- 
rcu,  jew  jisħku  ħaġa  trab. 

Calcinb— taghmel  gir. 

Galcinbr— calcara  fejn  isir  il  gir. 
^  Calcitrate  —  lati    biż-żewġ   (bis- 
siek^. 

CÀLCiTRATiON— dakkiet  (biż-żewġ). 

Calcium— il  basi-metallica  tal  gir. 

Calcograpħy  —  is-sengħa  li  tincisi 
('tiscolpi)  fuk  il  ^ibs. 

Calo-sintbr— il  kigh  (dac  il  gir  li 
jokgħod)  tal  ilma  ta  xi  nixxigħat. 

Calc-spar  —  carbonat  tal  gir  cri- 
stallizzat. 

Caloulable— li  jista  jingħadd. 

Calculary— tal  calculi  (tal  marda 
tal  ħaġra);  ticchi jebsin  fxi  frott  bħal- 
lanġasa  etc. 

Calculatb— tgħodd,  taghmcl  cont, 
tiocalcula. 


Calculation— għadd,  cont,  calculu. 

Calculativb  —  tal  għadd,  li  jista 
jingħadd. 

Calculator— min  igħodd,  jagħmel 
il  calculu. 

Calculus— il  ħaġra  li  titrabba  fil 
buzzieka  tal  urina,  calclu ;  gbadd. 

CALDRON-^nħasai  caldarun. 

Calbohb— (akra  caUx)^  caless. 

Calbdonian— wieħed  mil  li  Scozia, 
Scozzis. 

Caledonitb— mineral  li  fih  ċomb  u 
ram. 

Calbfacibnt  —  li  isaħħan  ;  stimu- 
lant,  ħaġa  (xorb  etc.)  li  isahhan. 

Calrfaotion — sħana. 

Calefaotivb— li  isaħħan,  li  jaghmel 
sħun. 

Calbfactor— stufa,  chcina  żghira. 

Calbfactory— li  isaħħan;  camra  li 
isaħħnu  fiha  (fmonasteru). 

Calbfy— tisħon;  issaħħan. 

Calbndar  —  calendariu,  almanacc, 
pronosticu;  tniżżel  tirregistra  (ticteb). 

Calbnder  —  mangnu,  timmaugna, 
t^haddi  mil  mangnu;  derwix  (kas- 
sis)  ta  Lvant  (Torc). 

Calbndrbr  —  min  jimmangna  jew 
igħaddi  bil  mangnu. 

Calendrical  —  tal  calendariu,  tal 
almanacc. 

Calbnds  ^  Calendi,  (fil  calendariu 
antic  Buman)  1-euuel  ġrauet  (il  bidu) 
ta  cnll  xahar. 

Calbndula— isem  ta  fjur — ara  Ma- 

RIQOLD. 

Calbnturb— deni  lijimirdu  bih  il 
baħrin  meta  icunu  fpajjsi  sħan. 

Calbscbncb— shana. 

Caliatour — xorta  ta  njam  ahmar 
(Indian). 

Calf  —  għoġol ;  pexxun  ;  wiehed 
stupidu. 

(3alf-skin— vitellin  (gild  tal  gbo- 
ġol)  jew  vitella. 

Calibbr— calibru,  ħxuna  ta  cunua 
ta  xcubetta  etc. 

Calicb— ara  Chalicb. 

Calico— calico;  tajjilr  (drapp)  stam* 
pat. 


Digitized  by 


Google 


CAii 


—  124  — 


CAL 


*  CALicuLAB-r-magħmul  bhal  tazza. 

Calidad— 1-aħjar  qualità  ta  tabacc 
tal  Cuba. 

Calidity— sħana. 

Caliduct — cauhol ;  catusi  biex  jic- 
comunicaw  is-sħana  minnliom;  armar 
tal  pipea  biex  isaħħnu  post. 

Caliga— xorta  ta  żarbun  baxx. 

Caliqation  —  dalma,  ċpar  (sħab, 
sħab)  dalma  fil  lenti  tal  għajn. 

Caliginoub  — mudlam,  iswed,  oscur. 

Caliqraphy— ara  Calligraphy. 

Calin— caxxa  tat-tà  tal  metall. 

CalipashI  issajjar  tħawwar  fecruna 

Calipbb  J     (għall  ichel). 

Caupbr— ara  Caubrb. 

Calipbbs— cumpass  biex  tkis  (tchej- 
jel)  il  ħxuna  tai  oggetti. 

Cauph— (7a/t^,  isem  li  ħadu  is-snc- 
cesauri  (dawc  ii  gew  wara)  ta  Mau- 
mettu. 

Caliphate  —  I-ufficiu  ta  Caliph 
(ara). 

Calippic— li  idum  76  sena. 

Calistbnic— tal  eserciziu  tal  gisem, 
tal  ginnastica« 

CALiSTàENiCB  —  escrciziu  għas-saħ- 
ħa  tal  gisem. 

Calfvbr  —  xcubetta  (tal  maniġġ) 
archibusi, 

Calk— tkalfat. 

Calkbr— kalfàt. 

Calkin  —  dic  il  biàċa  mkabbsa  li 
icun  hemm  fin-nagħl  ta  żiemel  f  biex 
iż-żiemel  ma  jakax). 

Calkino  iron— scalpelf  tal  klafat. 

Call — sejha,  stedina,   żjara ;   isscj- 

i'aħ  (tgħàjjat)  issemmi,  iżżur;  at  call, 
est,  mħejji,  għall  ordni  —  why  dont 
you  give  us  a  call  to-morrow  ?,  għaliex 
matasalx  wasla  sa  g|iandna  ghada  (ma 
tagħmlilniex  żiara?)—  he  shant  answer 
if  you  donU  call  him  by  hia  name^  ma 
iwegibxjecc  ma  issejjahlux  b*ismu; 
she  ia  called  Jane^  jisimha  Ġannina  ; 
IIow  do  you  call  thisl  xi  tgħejdulu 
dan  ?  call  my  hrother^  sejjah  (għajjat) 
lill  ħija;  call  a  cab,  please^  ghajjat 
carrozzin  jecc  jogħgboc.  The  governo^* 
is  to  call  the  council  next  week,  il  go- 
veniatur  sejjer  isejjah  C,iġbor)  il  cun- 
sill  il  gimgħa  id-dleħla ;  cuU  the  iea* 


cher  in^  ghejdlu  jidħol  iH-surmast 
(ghejd  is-surmast  jidhol);  They  xoUl 
call  in  his  debts  noiOy  issa  iġagħluh 
iħallas  dejjem.  /  coll  yonr  conscience 
to  witness,  inħallih  fil  cunxienza  tio- 
għec  (fuk  ruħec);  he  is  calling  hini 
names^  kiegħed  igha  jru,  /  will  call  in 
Cjew  bact)  your  word,  uirtiralec  il 
cnelma  tiegħec  ;  go  and  call  iu  my 
money,  mur  u  jġborli  fluslii  (il  flus 
tiegħi)  ii  għandi  nieħu.  /  will  make 
him  call  in  his  words^  inġaghlu  ighid- 
deb  ruhu  ;  call  him  back^  sejjnħlu  lura. 
They  will  have  to  call  in  this  law^  icol- 
Ihom  jirtiraw,  irrevocau  (iħassru)  din 
il-ligi ;  /  call  this  in  question,  niddu- 
bitaua  din  ;  /  toill  call  him  off^  inħas- 
sarlu  (ma  nħallihx);  Mliat  will  you 
call  for^  x'sejjer  titlob,  jew  tiddo- 
manda  ?  what  will  you  callfor  drink  ? 
x'sejjer  tixrob  (x'xorb  sejjer  tordna); 
call  him  aside,  sejjahlu  f  genb ;  /  heard 
him  call  aloud,  smajtu  igħàjjat.;  my 
father  calls  us  (his  children)  togetJier  on 
Christmas^  missierhi  iseihilna  (jiġbor- 
na)  (I-uliedu  colllia)  flimchien  fil  Mi- 
lied ;  /  call  God  to  witness^  nsejjaħ 
1-AlIa  (is-sema)  xhud.  /  cant  call  this 
to  my  mind,  mo  nistax  niftacar  fdan; 
call  the  boy  out^  sejjaħlu  barra  it-tifel 
(għejdlu  .oħroġ);  call  him  up^  ghejdlu 
jitla ;  call  me  up  early  to-moi^*ow^  kaj- 
jimni  cmieni  għada  ;  the  priest  loent 
to  call  up  spiritSy  il  kassis  mar  biex 
jisconġra;  I  call  him  down^  nghejdlu 
jinżel ;  1  will  call  him  on,  jena  ndaw- 
ru,  ngibu.  nġagħlu  jara  li  żball  tie- 
għu ;  The  president  ordered  a  call  of 
the  house,  \\  president  ġaghal  jaraw 
min  mill  cunsilieri  cliien  niekes  (bla 
permess). 

Call-bird  —  il  ghasfur   tat-taħrica 
(fl-insib  etc.) 

Callbr  — Aviehed  (min)  igħajjat. 

Callid  —  xiercf  (lil  ħażen),   hażin, 
malizius,  jilħaklu. 

chittieb;  wieħed  im- 
harreġ  fil  chitba  sa* 
biha,  til  cidligrafija. 

Calliorapy  — chitba  sabiħa,    calli- 
grafija. 

Calling  — sejħa,  vocazioni,  profes* 
oioui,  sengba,  xoghol,  impieg. 


Calligrapubr 
Calligraphist 


Digitized  by 


Google 


UAL 


126  — 


CAM 


CALLiPJEDiA—nisoI  sabih,  razza  sa- 
biħa. 

CalIjIPASh— il  koxra  ta  fu^  tal  ieo- 
ruua. 

Callipa&— il  koxra  ta  taħt  tal  fec- 
runa. 

Callipbks — ara  Calipers. 

Calutrix— xorta  ta  xadina   ħadra. 

Callogiiaphy  —  calligrafija  (chitba 
sabiħa). 

Callosity— callu,  koxra  ħoxna. 

Callous— bil  callu,  jebes. 

Calliptbris  — xorta  ta  felci  (li  iżom* 
mu  fil  ħġieġ^ 

Callow— bla  rix,  għai*wieu  (għas- 
fur). 

.  ^  Callus  —  I-ihna  (bħal  gomma)  li 
icun  hemm  bejn  il  għadam — I-ilma  li 
j^hakkad  ma  xulxiu  il  ghadam  mita 
jmcbiser. 

Calm— 'Sicta,  bnazzi,  hcmda,  difa; 
mehdi,  siechot^  quict,  ċass,  bnazzi^ 
issabbar,  issicchet,  tipplacu,  tberred 
(lill  dac  li  icun) ;  We  were  stopped  at 
sea  for  iwo  weeks  by  a  dead  cahn^^  stal- 
lajna  (wakafna)  għal  gimgħatejn  sħaħ 
bla  żifTa  (bil  bnazzi  magħkud). 

Calmy — cuiet,  pacificu* 

Calomel  —  calomelan. 

Calorio— sħana. 

Calorifio  -—  li  isaħħan  li  jagħmel 
is-sħana. 

Calorifioatiom  —  is-shana  li  jagħ- 
mel  il  gisem  tal  annimal. 

Calorimetbr— ccc/orim^^ru,strument 
biex  icbejlu  (jaraw)  il  kawwa  tas- 
sħana. 

Calorimotor  —  ghamla  ta  apparat 
(tħejjia^  bħal  dac  ta  Volta  biox  jagħ- 
mel  (igib)  is-sħana. 

Calmucks— xorta  ta  drapp  fin  min- 
suġ  bix-xaghar. 

Calotte  —  callotta  (tal  kassisin) ; 
xorta  ta  berritta  militari. 

Calotypb— is-sengħa  li  biha  tkie- 
għed  ix'xbiha  li  trid  fil  camra  oacura 
(tar-ritratti)  per  mezz  tad-dawl  fuk 
m-nitrato  tal  fidda. 

Calp  —  sustanza  minerali  (ħaġra) 
bein  il  gibs  (gii*  maghkud)  u  ir* 
ramel. 


Calthrop 


xorta  ta  xewc;  strument 


bil  ponot  (militari)  biex 
Caltrop       itakkbu  riġlejn  iż-żwie- 

mel. 

j 

CALUMBT^pipa  cbira  fejn  ipejpu 
(it-tabacc)  l-Indiani,  usata  ucoll  bħa-. 
la  sinjal  tal  paci. 

Calumniatb — ticcalunnia^  takla  ħa- 
ġa  fuk  bniedem  li  m'hix  vera. 

CALUMNY-^taksis,  calunnia,  kalgħa, 
accusa  falsa,  klajja  fuk  bniedem. 

Calvb— tilhed  gho^ol. 

Calvbr  —  takta  (txa 
bħal  ħut. 


Calvbr  —  takta  (tkatta)  roti  roti 


Calvillb— xorta  ta  lanġasa. 

Calvinism  —  calvinismu,  tagħlim 
(dutriua)  ta  Calvinu. 

Calvinist  —  calvinista,  wieħed  li 
jagħmel  ir-religion  ta  Calvinu, 

Calvinistic     \    X  %       1   .  . 

CalvinistioalI    ^^  calvimsmu.     . 

Calvish— bħal  għoġol. 

Calvity  (mhux  usat)  —  ara   bald- 

NBSS. 

Calx — gir,  gibs. 

Caly  oanthur  —  siġra  H  tagħmel 
fjuri  ifuħu  (fihom  rieħa  ħelwa). 
CALY0iNB~taI,  jew  bħal,  calici  (tal 

Calyolb— ringhiela  (dawra)  werak 
rkak  li  icun  hemm  isfel  (fit-tarf)  ta 
calici  tal  fjuri. 

Calyoulus— oalici  (tal  fjuri)   żghin 

Calyon  -—  xorta  ta  gebla  tal  bini 
jebsa. 

Calypso— isem  ta  pianeta  li  sabu 
(scopreu)  fis-sena  1858. 

Calyptriformt-U  għandu    għamla 
ta  velu. 
.  Calyx— calci  ta  fjuri. 

Cam— bidċa  minn  circu  (minn  ħaġa 
tonda),  gożz,  għolia  trab. 

Camaibu — cameu— pittura  miżbu- 
gha  culur  wieħed. 

Camail  —  mużżetta  ta  iskof,  pre- 
lat  etc. 

Camara— maħżen  ghal  kamħ ;  xorta 
ta  njam  jebes  u  kawwi« 

CAMARAGB—hlas,  daziu,  lal*  fosos 
talkamħ. 


Digitized  by 


Google 


CAM 


.-  126  - 


CAM 


CamarilliL— clicca,  ġabra  ta  iiies, 
cumpannia  ta  dwai*  il  gvern  ("tal  pa- 
lazz)  kawwa,  setgħa  ta  nies  fil  gvern 
li  ma  jidriix  Cmohbija). 

Camata — il  ġandar  nofsu  misjur  li 
jiġbruh  għal  cunzar  tal  ġlud. 

CAMBAYBB-il  ħwejjeġ  tat-tajjar  li 
isiru  I-India. 

Cambbr— daħla  għar-rdoss  fil  port ; 
fejn  jirdussaw  id-dgħajjes  etc,  biċċa 
njam  (travu)  maktub  kaws  (arc) ; 
tgħawweġ,  tittondia,  tkawwas. 

Cambial— cambiali,  li  tinbidel. 

Cambist— ċangier,  wieħed  li  isarraf 
il  flus. 

Cambistby— il  pratca  tat-tisrif  tal 
flus. 

Camboob— xorta  ta  raża  (gomraa) 
tas-siġar  li  jusaw  għal  medicina. 

Camboosb  —  il  cbcina,  camra  fejn 
isajru  abbord  ta  bastiment. 

Cambrbl— bastun,  ghuda  (milwija) 
fejn  idendlu  il-Iaħam. 

Cambbian  —  tal  Catnbria,  jew  ta 
Qalles— Gallis  (wiehed  mill  Walea). 

Cambbio — cambrà. 

Camb— temp  passat  tal  verb  come-- 
gejt^  gie  etc;  virga  rkieka  taċ-ċomb 
fondut  biex  jivveruiciaw  biba. 

Gamel— gemel ;  macna  cbira  biex 
jerfghu  (jissospendu^  il  bastimenti. 

Camblia— camelia  (Qur). 

Camblopard— il  giraffa, 

Camblot — ara  Camlbt. 

Gambo  —  gameu,  ħaġra  preziusa 
scolpita  etc. 

Cambba— camra. 

Cambraustio— tal  finanzi  (tad-dħul 
talflus). 

Cambralibtics  "  ix-xienza  tal  finanzi 
pubblichi  (tad-dhul  tal  flus,  renti  etc. 
ta  pajjis  etc.) 

Gambra-luoida— camra  lucida,  stru- 
ment  biex  turi  ix-xbija  ta  oggett  fuk 
il  hajt  ta  camra  bid-dawl. 

Gambra  oscura  —  camra  oscura 
(mudlama^— strument,  macna  ("otti- 
oa>  li  tixhet  ix-xbija  ta  oggett  li 
icun  minn  barra  fuk  xi  ħaġa  (xi  su- 
perfici).    • 

Càmbratb — iasakkaf. 


Camerated— msakkaf;  bis-sakaf. 

Cambration — tiskif, 

Cambry— marda  fiż-żwiemel. 

CAMFBRiNG—tgħaddi  (takta)  ċam- 
frin  (takta  tneħħi  ix-xifer  ta  biċċa 
njam). 

Camion— carru  għal  canun. 

Camisado — attacc  tas-suldati  biU 
lejl. 

Camisated— jiebes  bil  kmis  minn 
barra  (bħal  xi  Toroc,  Lhud  etc.) 

Camlet  —  xorta  ta  drapp  rkiek, 
magħmulactarx  mix-xagħartal  mogh- 
ża,  jew  suf  tan-nagħġ. 

Camletbd— culurit  jew  ivvinat. 

Cammock — ħaxixa  ħażina. 

Camomilb — gamumella. 

Camoub -ċatt,  nvell,  mniżżel. 

Camp  —  misraħ,  wita,  camp  fejn 
igħammru  taħt  it-tined  etc.  jewjic- 
cumbattu  is-suldati;  ticcampa  (bħas- 
suldati)  —  tbejjet  (tiżra  fil  bejtiet) 
bħal  patata  etc. 

Campaiqn— campanja,  wita  cbir ;  iż- 
^mien  collu  li  is-suldati,  fil  gwerra, 
jibkgħu  taht  it-tined. 

Campana— isem  ta  fjur  għamla  ta 
kampiena. 

Campaniform— li  għandu  għamla  ta 
kampiena. 

CAMPANiLB—campnàr. 

Campanino— xorta  ta  rħam  Spanjol. 

Campanolooist— wieħed  li  jdokk  il 
kniepel. 

Campanolooy  —  is-sengħa  tad-dakk 
tal  kniepel. 

Campanula — il  fjur  għamla  ta  kam- 
piena. 

Campanulatb— maghmul  bħal  kam- 
piena. 

Camp-boy— tifel  impiegat  għas-ser- 
vizz  tal  camp. 

Campestral— li  jigber  fil  għelieki. 

Campestrian  —  tar-raba  ( tal  għe- 
lieki). 

Camphene     )     żejt  (pur)  tat-ter- 

Camphooene)  mentina. 

Camphirb — ara  Camphor. 

(yAMPĦOR— gamfra ;  taħsel  jew  timla 
bil  gamfra. 

Campuokacbous— coUu  (mimli)  bil 
gamfra. 


Digitized  by 


Google 


CAM 


-  127  - 


CAN 


Campħoratr  —  timla  bil  gamfra ; 
melħ  magħmul  b^taħlita  ta  acidu  tal 
gamfra  u  basi. 

Camphoric — tal,  je\i  li  fih,  il  gam- 
fra. 

Campilla— pianta  li  jusawha  ghaż- 
żebgħa  tal  ħwejjeġ  etc. 

Campino  — il-Iogħob  tal  /ool'ball. 

Campion— isem  ta  fjur. 

Camwhbbl— rota  li  iddur  iddawwar 
oħra. 

Camwood  — xorta  ta  njam  ghaż-żeb- 
bigħa,  li  jigi  mil  Brażil. 

Can— canna  (tal  ilma),  kolla,  ġarra; 
verb  (wieħed  mill  ausiljarij  li  juri 
(ifisser)  setgħa,  abiltà  ;  tista;  /  cannot 
lifi  tliis  table  by  myself  ma  nistax  (ma 
gnandix  1-abiItà)  narfa  din  il  mejda 
waħdi.  /  can  ewim  if  1  like  to^  nista 
(naf)  nglium  jecc  irrid  ;  she  can  neither 
write  nor  readj  la  taf  takra  I-ankas 
ticteb. 

Canaanite— tal  art  ta  Canaan  ;  xor- 
ta  ta  blata  (gebla)  griża. 

Canadian— Canadis,  tal  Canada. 

Canaille  —  (bil  Francis  akra  Ca- 
f}«{/e^— canalja,  in-nies  baxxi,  vili,  il 
marmalja. 

Canakin— ġarra,  kolla,  canna  żghira. 

CANAL-canul,  moghdija(magħmula 
maktugha)  mnejn  igħaddi  1-iIma  bħal 
Canal  tas-Suez. 

Canal-coal  —  xorta  ta  faħam  tal 
ħaġrajebes,  lijahbak  li  fiamma  ċara 
sabiħa. 

Canaugulatb  >  magħmulbħalcan- 

Canaligulatbd)  noI(canaIjew  pipa) 

Canalization  —  il  għamil  (costru- 
zioni)  jew  it-tke'ghid  tal  canali. 

CANAL-LiFT—macna  li  taħdem  bl-il- 
ma  biex  ittalla  dgħajjes  etc.  li  icun  fil 
canal. 

Canal-look— bieb  f  canal  biex  iżom- 
mu  (ighollu  jew  ibaxxu)  I-ilma  chif 
icun  hemm  bżonn. 

Canardbb  —  tispara  bl-imgħotti 
(tcun  mistoħbi). 

Canary— canal  (għasfur^  ;  imbit  li 
jigi  mil  gżejjer  Canarie;  isem  ta  zifna 
antica ;  tiżfen,  tiżżuffietta,  takbeż. 

Canart>-ora8S— ħaxixa  għal  canali 
(il  burdlieka). 


Canart-mo80— xorta  ta  ħażiż  (iLa- 
xix)  li  jusaw  għa^«-żebgħa  (tal  ħwejjeġ). 

Canaster  —  cannestru,  caxxa  fejn 
jippacchiau  it-tabacc. 

Can-buoy— baga  cbira. 
.   Cancamum  —  gomma  Arabicai  bhal 
morr. 

Cangel— tħassar,  tisgassa. 

Cancellareatb— ta  cancellier. 

Cangellatbd  —  werak  magħmulia 
vini  vini  biss. 

Cancbllatb — Bgassat,  mħassar. 

Cangbllation— sgassar,  tħassir. 

Cangblling— tħassir,  sgassar. 

Canger  —  cancru,  demla  bażina^ 
granċ  ("cbir) ;  katgha  Cgemgħa)  cwie- 
cheb  flimchien  li  jidru  għamla  ta 
granċ. 

CANCERArB— issir  cancru. 

Canoeratbd  —  li  jiccancra. 

CANGBRATioN—cancrena  (il  ghamil 
ta  cancru). 

CANGBR0UB~li  ghandu  mil  cancru 
(cancrenus). 

Cancriform  —  bħal  cancru,  bħal 
granċ. 

Cangrinr — li  hua  bħal  granċ. 

CANGROMA--xorta  ta  tajr  tal  ilma 
bħal  boroc. 

Candbl^dra— il  plural  ta  Candela- 
brum, 

Candblabrum— candelabru,  candlier 
bil  frieghi ;  siek  ghal-Iampa. 

Candent— mikwi  nàr. 

Candesgbnge— dawl  minnħaġa  mic- 
wija  nàr. 

CANDiD-abiad  (ilekk),  safi  ;  sincier 
ta  żakku  ffommu. 

Candidatb— candidat,  wieħed  li  jer- 
sak  għal  esami. 

Candidateship— li  tcun  (li  wiehed 
icun)  candidat. 

Candibd— candiu,  candit,  icconfet- 
tat  mħolli  fiz-zoccor. 

Candiot  —  candiott,  wieħed  minn 
Candia. 

Candlb— xemgħa;  to  readhy  candle 
light^  takra  bid-dawl  tax-xemgħa ;  he 
i$  now  lighting  his  candle  at  bot/i  endn^ 
issa  kiegned  jahli  (itajjar)  li  għandu, 
kiegħed  iberbak. 


Digitized  by 


Google 


CAN 


—  128  — 


CAN 


Candlb-light— id-dawl  tax-xemġħa, 
id-dawl  ta  għeb  ix-xemx. 

Canblb-mabs  —  il  oandlora. 

Candlesends— fdal,  ruttam. 

Candlbstiok— candlier. 
•   Candlb-stupp — dac  li  minna  jagħ- 
mlu  ix-xema. 

Candock— isem  ta  ħaxixa  li  tigber 
fix-xmajjar. 

Candob— bjuda,  sedk  ;  Bincerità. 

Candy  —  candiu ;  tħalli  fiz-zoccor, 
ticcunfitta* 

Candyinq— tħalli  fiz-zoccor,  ticcun- 
fetta. 

Canb-tupt— isem  ta  ħaxixa. 

Canb— kasba;  canna  dlndia,  virga, 
bastun;  tati  bil  virga,  bil  bastun; 
cannamiela  ;  If  you  dont  keep  still  ril 
cane  you,  jecc  ma  tokgħodx  cui^t  natic 
xebgħa  virga  ("bastun). 

Cane-brakb— bosc,  post  fejn  jicbru 
il  virghi,  il  kasab  etc. 

Canella— koxra  tas-siġra  tal  can- 
nella ;  cannella  (ħwawar). 

Canbscbnt— jati  fil  bjuda. 

Canb-trasH'— dac  lijifdal  mil  can- 
namieli  wara  li  jaghsrubom  għaż- 
żoccor. 

Can-hooks— grampuni  jew  gancijiet 
biex  itellgħu  crietel  etc.  bil  buz- 
zelli  etc. 

Canica— xorta  ta  ħwawar  (cannella) 
li  tigi  mil  gżira  ta  cuba. 

Canicula— StWi/,  isem  ta  costella- 
zioni,  li  I-acbar  chewba  jisimha  Cawt- 
cula ;  il  chewcba  chelb. 

CANicuLAR-caniculari,  teA  eanicola 
ta  dawc  il  ġranet  (żmien)  li  fih  ix- 
xemx  titla  mil  Canicola  ;  iż-żmien  tas- 
sħana  mill  24  ta  Lulju  8at-28  ta  Aw- 
wissu. 

Caninb— clubi,  ta  chelb. 

Canine-tbbth  — I-injeb. 

Caninq— tati,  tħabbat  bil  virga  (bil 
kasba  jew  canna). 

Canistbr— caxxa  tal-Ianda  għat-te, 
jew  għal  ċafà ;  bixchilla. 

Canibtbr-shot— balla  żgħira  magħ- 
luka  gewwa  scartoċċ  tal  metall,  ^ħall 
isparar. 

Cankbr  —  cancru,  demla  ħazina 
(marda) ;  ticcancra. 


CANKER-BiT^miġdum  bi  snien  ic- 
cancrati. 

Cankbred  — iccancrat. 

CANKBROUs^-cancrenus;  li  jecol  bħal 
cancru. 

CANKBR-woRM--dudu  b'għaxar  sa- 
kajn  li  jagħmel  ħsara  (jecol)  is-siġar. 

Cankbry— iccancrat;  imsaddad. 

Canna— xorta  ta  cerv. 

Cannabinb— tal  kanneb. 

Cannbl-coal— xorta  ta  faħam  bil 
katran,  jebes  li  jixgħel  bi  fiamma  sa- 
biha. 

CANNEQuiN—koton  Ctaj.jar)  abjad  li 
jicber  fl-lndia  (tal  punent). 

CANNiBAL—bniedem  salvaġġ  li  jecol 
il  bnedmin  (li  jecol  in-nies). 

Cannibausm— ca/i9}i&a/tdmUy  1-icheI 
tal  bniedmin  (tal-laħam  tan-nies). 

Cannon  — canun  ;  to  make  a  cannon, 
tagħmel  carambola  (fil  liljard). 

Cannonate— canunata,  tefgħa,  spa- 
ratura  bil  canun. 

Cannon-ball— balla  ta  canun. 

Cannonbone— il  ghadma  ta  siek  iż- 
żiemel  (ta  isfel). 

Cannonebr— canunier,  dac  li  jim- 
maniġġa  il  canun. 

Cannon-proop— biċċa  (ħnġa)  li  ma 
jinfidiex  il  canun. 

Cannon-shot— balla  ta  canun. 

Cannot  — ma  tistax,  ma  tcunx  tista 
(ara)  Can. 

Cannula— cannol  igħir  (rkiek)  tal 
metall. 

Cannular  -  voit  bħal  kasba. 

Canny — ħazin,  jilħaklu. 

Canoe— lozzu,  cajjic  tawwali  tal  In- 
diani  magħmul  actarx  biċċa  wiahda 
minn  zocc  ta  siġra  mħaffer. 

Canon— ligi  tal  cnisia,  tal  canoiiica; 
canoncu ;  xorta  ta  tipi  cbar  (għal  li 
stampa)  ;  il  għadma  ta  siek  iż-żiemel ; 
(fil-loghob  tnl  biljard)  carambola. 

CANON-BiT-il  ħadid  (tal  brilja)  ta 
halk  iż-żiemel. 

;  Canonical— ta  canoncu,  tal  ligi  tal 
cnisia. 

Canonicals— Ibies  ta  canonicu  (ta 
sacerdot). 

'  Canonicate  —  canonicat,  ufficiu  ta 
canoncu. 


Digitized  by 


Google 


OAK 


-  129- 


OAN 


Canonist  —  wieħed  mħarreġ  fil-ligi 
canonica  (tal  cnisia) ;  avacat  tal  ligi 
canonica. 

-^  Ganonibtio  — ta  avaoat  tal  oanonica, 
jew  tal-ligi  tal  cnisia. 

Canonization — canonizzazioni,tàgħ- 
mel  kaddis ;  tgħodd  mal  kaddisin. 

Canonizb  —  ticcanonizza ;  taghmel 
kaddis ;  tgħodd  mal  kaddisin. 

Canon-Law  —  il-ligi  canonica,  tal 
cnisia^  (li  saret  jew  magħmula  mil 
concilji  ta}  onisia). 

Canonry  >  canonicat  (benefiziu) 

Canonship)  renta  etc.  ta  canonicu. 

CanonWisbs  —  mħarreġ  (tajjeb)  fil- 
ligi  canonica  (jeu  tal  cnisia). 

Canopied  -mgħotti  b'cunupeu  (tu- 
żell). 

Canopcs  —  iBem  ta  chewcba  mil 
cbar  ;  bukar  tal  ilma  bil  għatu  għamla 
ta  ras. 

Canopy— tużell,  baldacchin  (celu) 
ta  tron  ;  I-ornatnent  (il  forma)  li  icun 
Jiemm  til  kuċċata  ta  arc  goticu;  tgħat- 
ti  b'tużell. 

CANOROUS-musicu,  li  idokk  (jin- 
Btama)  ħelu. 

Cant  —  cliem  vili  tan-nies  baxxi, 
cliem  li  ma  tantx  jiftihem  għaliex 
jtiBser  ħaġa  u  jintgħad  għal  oħra; 
cliem  falz  (ta  ipocrita) ;  rocna,  anglu, 
xi  ħaġa  li  tcun  keghda  mhix  dritta, 
werċa,  mxengla ;  tbiegħ  fi  rcant  (tir- 
canta)  tixħet  fiaria,  tgholli ;  vili, 
baxx. 

Can't-  f  Ioc  oannot  (ara). 

CANTAB-floc  oantabrigian  (ara). 

CANTA^LE-^(bit-taljan)  cantabbli,  li 
tista  tcantah. 

Cantabrigian  —  scular  (ragei;  ta 
.Cambridge  jew  tal  Università  ta  Cam- 
bridge  (Mnghilterra). 

Cantadours  —  għannejja,  nies  li 
chieou:dari  jiġru  mat-torok  u  icantau. 
.  Cantaliver— ara  Cantilbver. 

Cantaloon— xorta  ta  drapp  tas-suf. 
,  rANTANKEROUS— gellied,  li  jippica 
minn  xejn  ;  pezza  custioni,  increpaiw. 

Cantante  (bit-taljan)  —  tttl  cant, 
biċċa  li  titcanta  (għall  cant^. 

Cantata— cantata;  biċċa,  composi- 
zioni  għal  cant. 


.  Cantatary— cant,  tal  cant. 

Cantatriob— mara  li  tcanta ;  can- 
tanti:(mara). 

Cantebn  — kitla  (tal-landa)  li  ia- 
suldati  igibu  fukhom  biex  jixorbu ; 
canttn,  ħanut  għas-Buldati ;  qiiartier 
(tas-BuIdati).  . 

^  Cantel— il  biċċa  ta  wara  ta  earġ  ta 
żiemel. 

Canter  —  ipocrita,  falz  ;  hofs  ga-^ 
lopp  mixi  ta  żiemel  nofs  galopp. 

Canterbury— xorta  ta  legiu  għad- 
dakk  fta  li  àtrnmenti). 

Canterbury-bell  —  isem  ta  fjur 
bħal  campanella. 

CANTERBURY-TALE-.hrafa,  raccont. 

Cantharides  —  il  plural  ta  Can- 
THARis(ara). 

Cantharis  —  cantaride,  xorta  ta 
dubbiena. 

CANTHUs-ir-rocna  tal  għajn. 

Cantioa  — żfin,  żifna;  nies  għaz- 
żfin  ;  cliem  bil  ġħajjàt. 

Cantiole— ara  oanto. 

Cantilatb  —  tirrecita,  tgħejd  bil 
musica  bid-dakk  etc. 

Cantilever  —  Bttljatqra  ta  galla- 
rja  etc. 

Cantilena— (fil  muBica)  chelma  li 
jusaw  biex  jiddistingwu  is-Bupran  mil 
vuċijiet  etċ.  I-oħra  baxxi. 

Cantilla— isem  li  jatu  fil  cummerċ 
lill  frenża  tal  ħajt  tad-deheb  u'I  fidda. 

Canting— cliem  affettat,  falz,  ipo- 
crisija,  wfri  ta  haġa  f  loc  ohra. 

Cantle— biċċa,  buccun,  lokma;  il 
biċċa.  (il  kaws)  ta  wara  ia  sarġ  (tar- 
rchib)  \  tkatta  bcejjec,  lokom  lokdm. 

Canto— cant,  taksitna  ta  poeina;  il 
parti  taB-Bupran  ta  biċċa  musica;  car- 
ti  etc.  sfuBi.-    • 

CANTON-cantàn,  taksima,  diBtrett 
ta  pajJB,  tkassam  fi  bcejjeċ  .żgħar ; 
Switzerland M  divided  into  canions  and 
Malia  into  ,  disiricis,  li  Svizzera  hia 
mkassma  f  cantuni,  u  Malta  f distretti. 

CÀNTONAL— tàl  oantun  (taksima  ta 
pajjifl). 

Cantonke  —  tkasBara,  tferrak  fi 
bcejjeċ. 

17 


Digitized  by 


Google 


CAN 


.-  180  — 


OAP 


Cantonment  —  quartier, .  barraks 

għat-truppi.  ' 

Cantoon— xorta  ta  fuBtan  {drapp> 
Cantrap— magħmul ;  seher. 
Canty  —  hieni,   allegru,  coUu  di- 

Bcors;  meta  wieħed  iddokklu  il  ca- 

landra.  . 

Canvas— canavazz  ;  luna,  cutmna, 
drapp  tal  klugħ ;  klugh  ta  bastiment.; 

tal  luna.  , .,   .  n 

Canvass  -esami,  fili,  tgħarbil;  talb, 
ġbir  (ġabra)  tal  voti  (għall  cunBil- 
jeri  etc;  tesamina,  tara  tajjeb  ħaġa, 
tirti,  tgħarbel,  tittallab  jew  tiġbor  il 
voti  (f  elezioni  ta  cunBiljeri  etc.) 

Canvasser— wieħed  li  jiġbor  u  jit- 
tallab  il  voti  (f  elezioni). 

Canvassing— tgħarbil,  fili  etc.  di- 
scussioni,  talb,  ġbir  ta  voti. 

Cany— collu  kasab  jew  virghi. 

Canzone— (bittaljanj  għanja. 

Canzonet— (bit-taljan)canzunetta, 

għania  żgħira. 

CAOurcHOao— cauxii,  xorta  ta  gom- 
ma  elastica  (lastcu)  li  johroġ  jew  ji- 
Bcula  minn  Biġra  fl-America  t*iBfel ; 
mineral  li.iBibu  fil  contea  ta  Derby 
(1-Inghilterra).  .        ,*=  i 

(Jaoutchouoine  —  cauxucma,  bnal 
żejt  li  joħroġ  (li  jeħdu)  mil  canxu' 
(laBtc'u). 

CAP-berritta,  Bcufia;  ixxidd  jew 
tilbes  il  berritta;  night  cav,  ċnetta 
(berritta  ta  bil-lejl);  Cardinal  cap  (jew 
hat)  cappell  jew  berritta  ta  Cardinal ; 
witella  (galletta)  tal  arblu  ta  baBti- 
ment  etc.  /  ilofed  my  cap  to  him  — 
jena  sellimtlu  (neħħejtlu  i\  cappell), 
Jie  is  trying  his  hest  to  set  his  cap  at  the 
ehief,  kiegħed  jaħdem  chemm  jista 
biex  jinhabb  (jidħol  tagewwa)  mal  cap 
mas-Buperiur). 

CAPAmuTY— capacità,  ħila,  ħabta. 

Capable— capaci,  li  jiBta  jasajew 
izomm. 

Capacipy— tiqqualifica. 

Capacious— waBa,  cbir,  li  jaBa,  li 
i'Aomm. 

CAPACrrATE  —  tati  il  capacità,  il 
wisa ;  tagħmel  capaci,  tagħmel  il  ħila. 

Capacity— wisa,  wesgha,  ħila,  ħab- 
ta  (\i  icolloc  taghmel  xi  ħaġa). 


CAP-A-PiE-(l)il  FranciB,  akra  <ja- 
pa-pi)  minn  fuk  B'iBfel,  mir-raa  sas- 
Bakajn. 

Caparison— libsa  sabiha  (taghmira) 
għal  żiemel— ixxidd,  tlibbes  Babiħ  żie- 

mel. 
Capcase  -caxxa  mgħottija. 

CAPE-càp  (biċċa  art,  ponta),  ras, 
bavru,  għonk ;  they  sailed  round  the 
Cape  of  Good  Ilope  last  week,  għad- 
dew  il  Cap  ta  Bona  Speranza  il  gim- 
għa  li  ħarget.  Why  do  you  tum  up  the 
cape?  għaliex  ittalla  il  bavru  (tal 
ġlecc). 

CAPELiN-iBem  ta  ħuta  żgħira  tal 
paBsa  fl-ibħra  tal  America  ta  fuk. 

Capella  —  iBem    ta  chewcba  mil 

cbar. 

Capellane— cappillan. 

Capellet— nefħa  f  rigel  ta  żiemel 
(f  dic  il  biċċa  tar-rigel  bejn  rcobba  u1 
gharcub). 

Capeii— cappara;  kabża,  gabriola, 
titkabeż  bħal  ħaruf  jew  ghidi,  tagħ- 
rael  il  gabrioli,  tiżfen. 

CAPEU-Busii-Biġra  tal  cappar. 

Caper-cutting— kbiż,  tbahfid,  ga- 

brioli. 

CAPBRBR-kabbież,  min  jiBfen,  jok- 
moB  jew  jagħmel  il  gabrioli. 
Capias— mandat  tal  arreBt. 
Capibara— isem  ta  annimal  b'erba 
Bakajn   (I-acbar  wieħed)   li  igherrem 
(bhal  ġrieden  jew  fniec). 

Capillaceoub— ara  Capillary. 
Capilairb  -  (bil  Francis  akra   Capi- 
Ure),  cappillier,  .ġlepp  li  isir  minn 
ħaxixa  jiBimha  maiden  hair. 

Capillambnt— ħajta,  ħajt  f  nofs  ta 
fjur. 

Capillary— bħal  xagħar  twil  urkiek, 
bħal  xagħar ;  capillary  attraction,^  dic 
iB-setgħa  li  għandhom  il  fluidi  (1-ilma 
u'I  hwejjeġ  maħlula)  li  jitilgħu  il  fuk 
f  tubi  jew  cannoli  rkak  (ta  ħxuna  ta 
xagħar) ;  tubu  żgħir  frkiek). 

CAPiLLATURE-trofifa,  kabda  xgħar, 
xuxa.. 

Capilliporm— magħmul  (ta  għom- 
la)  bhal  xagħra  jew  xgħar. 

Capillosb  —  bix-xagħar,  collu  jew 
mimli  xgħar. 


Digitized  by 


Google 


0A1> 


—  181  — 


CAt 


Capistbum  —  cappestru  (rbit  għax 
xedak). 

Capital— tar-ras,  ewlieni,  principal; 
belt  ewlenia;  ittra  cbira;  capital  (flus); 
capitell ;  tal  mewt ;  .sombor,  bir-ragel, 
ta]jeb  wisk  ;  tliey  loH  all  i/ieir  capital 
stock,  tilfu  il  capital  ("il  fius  collha) 
tagħbom ;  This  ts  a  capital  stoiy,  dana 
raccont  bil  għakal  (bir-ragel)  tassew ; 
Valletta  is  Vie  capital  of  Malta^  VuUetta 
hia  il  belt  ewlenia  ta  Malta ;  oh !  ca- 
pital  l  bravu,  tajjeb  wisk  !  Yoh  must 
alwayB  conimence  your  writing  vitJi  a 
capital  letter,  deijem  għandec  tibda  il 
chitba  (ticteb)  b  ittra  majuscola  (cbi- 
ra). 

Capitalist  —  capitalista,  wiehed  li 
għandu  somom  ta  fius. 

CAPiTALiZE—tifforma  taghmel  capi- 
tal  (tibdel  cull  ma  icolloc  f  somma  ta 
flus);  tagħmel  jew  tistampa  b'ittri 
cbar  (majuscoli). 

Capitan-PachA  —  l-ewlieni  armirall 
(i\  (7(>mmanrf€r-m-c/it^/)taIflottaTorca. 

Capitatb — ticber  f  ras ;  issir  bir-ras. 

Capitation— għadd  ta  nies  bir-ras, 
tant  ir-ras :  we  have  now  a  capiiation 
tax^  issa  għandna  taxxa  fuk  cull  ras 
(fuk  cull  wieħed). 

CAPiTB—ewIieni,  tar-ras— //<?  is  now 
t/ie  tenant  in  capitej  hua  laħak  issa 
1-ewIieni  li  iżomm  I-artijiet  tas-SuItan 
(tar-Re). 

Capitol— capitlu  ;  loc,  post  edificiu 

5)ubblicu  fejnjiltagħu  il  membri  tal 
egiskUiv. 
Capitolian  Ital  Capitol  (Campido- 
^  V  Ijo)  CLttadella  imsem- 

Capitoline  J   mijataEuma. 
Capitxjlab — tal  capitlu  tal  canonici; 
(fil  botanica)  ticber  fi  rjus  żgħar. 

Capitular  1  ?*»*"*  J^!?^**  talcapi- 
>tulu  tal  Cnisia  ;  tal  ca- 
Capitulary  Jpituiu  tal  Catidral. 

CAPiTULARiBS—codici  (ctieb  tal  ligi) 
magħmul  mir-rejet  Francisi. 

(Tapitolatb  —  tkassam  f  capituli 
(rarticuli)-ticcapitula,  tirrendi,  terħi 
ruħec  taħt  xi  pattijiet. 

CAPrruLATioN — capitulazioni,  ftehim 
taht  xi  pattijiet. 

Capitulator— dac  li  jiccapitula,  jew 
jerħi  ruhui  iciedii  taht  xi  pattijet 


Capitulum— ras  żghira. 

Capiyabd  — isem  ta  annimal  anfibiu 
(li  igħix  fil  baħar  u  fl-art)  tal  Brazil. 

Capivi— balzmu  tal  Copaiba  (ara). 

Caplan  —  huta  żgħira  fnemusa)  li 
jusawha  għaMisca. 

Caplin — xorta  ta  ħut  (salamun)  li 
jinsab  fil  Groenlandia ;  gilda  biex 
ihabbtu  issuf,  tiben  etc. 

Capnohor— bhal  żejt  li  isir  mill  ka- 
tran  tal  injam. 

Capoc— xorta  ta  tajjar  (koton)  tal 
India. 

CAPON^ħaei. 

Caponbt— ħasi  (serduk)  żghir. 

Caponizb  —  tagħmel  serduk  ħasi ; 
taħsi. 

Caponnibrb— (fil  fortificazioni)  pas- 
saġġ,  mogħdija  minn  fortezza  ghall 
oħra. 

Capot— capott  (fil-Iogħob  tal  carti) 
meta  tirbaħ  il  carti  (il  partita)  colllia. 
'  Capotb— capott,  cabozza,  jew'ġlecc 
twil  bil  barnus  li  jilbsu  in-nisa. 


&}«•«»«'.'«>»'"■ 


Cappbr— min  jagħmel  jew  ibigh  il 
brieret. 

CAPPONAS—duda,  susa,  li  tgherrcm 
iċ-ċan  ta  bastiment. 

CAPRBOLàTB  —  torbot  bll  ħjut  tad- 
dwieli,  takbad. 

Capreolus— cima  jew  il  ħjut  ta  siġra 
(bhal  dawc  tad-dwieli  li  bigħom  jak- 
bdu  ma  canizzatà  etc.) 

Caprio  — li  isir  mil  halib  tal  mogħza. 
jew  tàl  bakra. 

Capriooio— caprieċ  tal  musica. 

CAPRiCB—capriċċ,  fehma  stramba, 
fantasija ;  fellus  li  jitla  jew  jigi  fir-ras. 

Caprictous— capriċċus,  li  jitilgħulu 
jl  flieles  frasu  ;  imherwel. 

Capricorn — ilbodbod,  il  għaxarsin- 
jal  taz-Zodiacu ;  is-solstiziu  tax-xitwa, 
fil  21  ta  Dicembru  meta  il  ġurnata 
tiekaf  ma  tiksarx  actar. 

Caprification— tidchir  (issàjjar  it- 
tin  bid-duccar). 

Capriform)  bħal   mogħza ;   moghti 

Caprinb  j  għal  vizi  mokżiexa  ;  dic 
ir-riħa  tfub  u  it-toghma  li  icollu  il 
butir. 


Digitized  by 


Google 


CAN 


.-  180- 


OAP 


Cantonment  —  quartier, .  han^ks 
għat-truppi. 

Cantoon— xorta  ta  fuBtan  (drapp^ 

Cantrap— magħmul ;  seher. 
.    Canty  —  hieni,   allegru,  collu  di- 
8Cors ;  meta   wieħed  iddokklu  il  ca- 
landra. 

Canvas— canavazz  ;  luna,  cutnina, 
drapp  tal  klugħ ;  klugħ  ta  bastiment.; 
tal  luna. 

Canvass  -esami,  fili,  tgħarbil;  talb, 
^bir  (ġabra)  tal  voti  (għall  cunsil- 
jeri  etc;  tesamina,  tara  tajjeb  ħaġa, 
tirti,  tgħarbel,  tittallab  jew  tiġbor  il 
voti  (f  elezioni  ta  cunsiljeri  etc.) 

Canvasser— wieħed  li  jiġbor  u  jit- 
tallab  il  voti  Cf  elezioni). 

Canvassing— tgħarbil,  fili  etc.  di- 
scussioni,  talb,  ġbir  ta  voti. 

Cany— coUu  kasab  jew  virghi. 

Canzone— (bit-taljanj  għanja. 

Canzonet — (bit-taljan)  canzunetta, 
għania  żgħira. 

CAOUTCHOao— cauxii,  xorta  ta  gom- 
ma  elastica  (lastcu)  li  johroġ  jew  ji- 
Bcula  minn  siġra  fl-America  Visfel; 
mineral  li  isibu  fil  contea  ta  Derby 
(I-Inghilterra). 

(Jaoutchoucine  —  cauxncina,  bħal 
żejt  li  joħroġ  (li  jeħdu)  mil  cauich 
(lastc'u). 

Cap— berritta,  scufia;  ixxidd  jew 
tilbes  il  berritta;  night  cap,  ċnetta 
(berritta  ta  bil-lejl);  Ċardinat  cap  fjew 
hat)  cappell  jew  berritta  ta  Cardinal ; 
rutella  (galletta)  tal  arblu  ta  basti- 
ment  etc.  /  doffed  my  cap  to  him  — 
jena  sellimtlu  (neħħejtlu  il  cappell), 
he  is  tryhig  his  hest  to  set  his  cap  at  the 
chief,  kiogħed  jaħdem  chemm  jista 
biex  jinbabb  (jidħol  tagewwa)  mal  cap 
mas-superiur). 

Capability— capacità,  ħila,  ħabta. 

Capable— capaci,  li  jista  jasajew 
izomm. 

Capacipy—- tiqqualifica. 

Capacious— wasa,  cbir,  li  jasa,  li 
i'/omm. 

Capacitate  —  tati  il  capacità,  il 
wisa;  tagħmel  capaci,  tagħmel  il  ħila. 

Capacity— wisa,  wesgha,  ħila,  ħab- 
ta  Cli  icolloc  taghmel  xi  ħaga). 


Cap-a-pie— Cbil  Francis,  akra  ca^ 
pa-jn)  minn  fuk  s*isfel,  mir-ras  sas- 
sakajn, 

.  Caparison— libsa  sabiha  (taghmira) 
għal  żiemel— ixxidd,  tlibbes  sabiħ  żie- 
mel. 

Capoase  -caxxa  mgħottija. 

Cape -càp  (biċċa  art,  ponta),  ras, 
bavru,  għonk ;  thej/  sailed  round  the 
Cape  of  Good  Ilope  last  week,  għad- 
dew  il  Cap  ta  Bona  Speranza  il  gim- 
għa  li  ħarget.  HV/y  do  you  tum  up  the 
cape?  għaliex  ittalla  il  bavru  (tal 
ġlecc ). 

Capelin— isem  ta  ħuta  żgħira  tal 
passa  fi-ibħra  tal  Àmerica  ta  fuk. 

Capella  —  isem  ta  chewcba  mil 
cbar. 

Capellane — cappillan. 

Capellet— nefħa  f rigel  ta  żiemel 
(fdic  il  biċċa  tar-rigel  bejn  rcobba  u*l 
gharcub). 

Caper— cappara;  kabza,  gabriola, 
titkabeż  bħal  ħaruf  jew  ghidi,  tagħ- 
mel  il  gabrioli,  tiżfen. 

Caper-busii  — siġra  tal  cappar. 

Caper-cutting— kbiż,  tbaħfid,  ga- 
brioli. 

CAPBRBR-kabbież,  min  jisfen,  jok- 
mos  jew  jagħmel  il  gabrioli. 

CAPiAS—mandat  tal  arrest. 

Gapidara— isem  ta  annimal  b'erba 
sakajn  (1-acbar  wieħed)  li  igherrem 
(bhal  ġrieden  jew  fniec). 

Capillaceous— ara  Capillary. 

Gapilairb— (bil  Franois  akra  Capi- 
Ure),  cappillier,  .ġlepp  li  isir  minn 
ħaxixa  jisimha  maiden  hair. 

Gapillambnt— ħajta,  ħajt  fnofs  ta 
fjur. 

Gapillary— bħal  xagħar  twil  urkiek, 
bħal  xagħar ;  capillary  attraction,  dic 
is-setgħa  li  għandhom  il  fluidi  (I-ilma 
u'l  hwejjeġ  maħlula)  li  jitilgħu  il  fuk 
f  tubi  jew  cannoli  rkak  (ta  ħxuna  ta 
xagħar) ;  tubu  żgħir  ("rkiek^. 

Capillaturb  —  troffa,  kabda  xgħar, 
xuxa. 

Gapilliform— magħmul  (ta  għom- 
la)  bhal  xagħra  jew  xghar. 

Gapillosb  —  bix-xagħar,  collu  jew 
mimli  xgħar. 


Digitized  by 


Google 


lAt> 


CkV 


—  181  — 


cAt 


Capistbum  —  cappestru  (rbit  għax 
xedak). 

Capital— tar-ras,  ewlieni,  principal; 
belt  ewlenia;  ittra  cbira;  capital  (flus); 
capitell ;  tal  mewt ;  .sombor,  bir-ragel, 
tajjeb  wisk  ;  t/iey  loH  all  iheir  capital 
stock,  tilfu  il  capital  ("il  fins  collha) 
tagħbom;  This  is  a  capital  stoiy,  dana 
raccont  bil  għakal  (bir-ragel)  tassew ; 
Valletta  is  tJie  capital  o/  Mallay  Vulletta 
hia  il  belt  ewlenia  ta  Malta ;  oh !  ca- 
pital  l  bravu,  tajjeb  wisk  I  Yoa  muet 
alwayB  commence  your  writing  tcith  a 
capital  Utter,  dejjem  għandec  tibda  il 
cbitba  (ticteb)  b*ittra  majuscola  (cbi- 
ra). 

Capitalist  —  capitalista,  wiehed  li 
għandu  somom  ta  flus. 

CAPiTALiZE—tifforma  taghmel  capi- 
tal  (tibdel  cull  ma  icolloc  f  somma  ta 
flus);  tagħmel  jew  tistampa  b'ittri 
cbar  (majuscoli). 

Capitan-PachA  —  l-ewlieni  armirall 
Cil  Command^r-in-cIiientsA  flottaTorca. 

Capitatb — ticber  f  ras ;  issir  bir-ras. 

Capitation— għadd  ta  nies  bir-ras, 
tant  ir-ras :  we  have  now  a  capiiation 
taxy  issa  għandna  taxxa  fuk  cull  ras 
(fuk  cull  wieħed). 

Capitb— ewlieni,  tar-ras— //<?  is  now 
t/ie  tenant  in  capite^  hua  laħak  issa 
1-ewIieni  li  iżomm  I-artijiet  tas-SuItan 
(tar-Re). 

Capitol— capitlu  ;  loc,  post  edificiu 

5)ubblicu  fejnjiltagħu  il  membri  tal 
egislativ. 
Capitolian  V*!  Capitol  (Campido- 
^  Y  ijo)  cittadella  imsem- 

Capitoline  J  mijataEuma. 
Capitulab — tal  capitlu  tal  canonici; 
(fil  botanica)  ticber  fi  rjus  żgħar. 

Capitular  l?*^t»*J«!^»tt  talcapi- 
^  Uulu  tal  Cnisia  ;  tal  ca- 

Capitulary  Jpituiu  tal  Catidral. 

CAPiTULARiBS-^codici  (cticb  tal  ligi) 
magħmul  mir-rejet  Francisi. 

Capitulate  —  tkassam  f  capituli 
(farticuli)-ticcapitula,  tirrendi,  terħi 
ruħec  taħt  xi  pattijiet. 

Capitulation — capitulazioni,  ftehim 
taht  xi  pattijiet. 

Capitulator— dac  li  jiccapitula,  jew 
jerħi  ruhui  iciedii  taht  xi  pattijet* 


Capitulum — ras  żghira. 

Capiyard— isem  ta  annimal  anfibiu 
(li  igħix  fil  baħar  u  fl-art)  tal  Brazil. 

Capivi— balzmu  tal  Copaida  (ara). 

Caplan  —  huta  żgħira  ('nemusa)  li 
jusawha  għaMisca. 

Caplin — xorta  ta  ħut  (salamun)  li 
jinsab  fil  Groenlandia ;  gilda  biex 
ihabbtu  issuf,  tiben  etc. 

Capnohor— -bhal  żejt  li  isir  mill  ka- 
tran  tal  injam. 

CAPoo—xorta  ta  tajjar  (koton)  tal 
India. 

CAPON^ħaei. 

Caponbt— ħasi  (serduk)  zgbir. 

Caponizb  -7  tagħmel  serduk  ħasi ; 
taħsi. 

Caponnibrb— (fil  fortificazioni)  pas- 
saġġ,  mogħdija  minn  fortezza  ghall 
oħra. 

Capot— capott  (fil-Iogħob  tal  carti) 
meta  tirbaħ  il  carti  (il  partita)  colliia. 

Capotb— capott,  cabozza,  jew'ġlecc 
twil  bil  barnus  li  jilbsu  in-nisa. 


&Hpo^'*'^P**"- 


Cappbr— min  jagħmel  jew  ibigh  il 
brieret. 

Capponas— duda,  susa,  li  tgherrom 
iċ-ċan  ta  bastiment. 

CAPRBOLàTB  —  torbot  bil  ħjut  tad- 
dwieli,  takbad. 

Caprbolus— cimaj'ew  il  ħjut  ta  siġra 
(bhal  dawc  tad-dwieli  li  bigħom  jak- 
bdu  ma  canizzatà  etc.) 

Caprio— li  isir  milhalib  tal  mogħża. 
j'ew  tàl  bakra. 

Capriocio— caprieċ  tal  musica. 

Capricb— capriċĠ,  fehma  stramba, 
fantasija ;  fellus  li  jitla  jew  jigi  fir-ras. 

Caprictous— capriċċus,  li  jitilgħulu 
jl  flieles  frasu  ;  imherwel. 

Capricorn — ilbodbod,  il  għaxarsin- 
jal  taz-Zodiaċu ;  is-solstiziu  tax-xitwa, 
fil  21  ta  Dicembru  meta  il  ġurnata 
tiekaf  ma  tiksarx  actar. 

Caprification— tidchir  (issàjjar  it- 
tin  bid-duccar). 

Capriform)  bħal   mogħża ;   moghti 

Gaprinb  j  għal  vizi  mokzieza  ;  dic 
ir-riħa  tfub  u  it-toghma  li  icollu  il 
butir. 


Digitized  by 


Google 


CAt 


—  U2  — 


CAU 


Capriole— gabriola»  kabża. 

Capiiizan— imkabbeż  ;  ħotob,  ħotob ; 
mhux  lixz. 

Capsa— caxxa  għal  ħw6JJ6ġ,cotbaetc. 

Capsigum— xorta  (isem)  ta  bżàr  jaħ- 
rak  ferm  tal  Ghinea. 

Capsizb— takleb  (ta  taħt  fuk)— db 
noi  all  go  to  the  aame  aide  you  will  cap- 
»ize  (the  hoat)^  tmorrux  ilcoll  mal  ban- 
da  għaliex  tinkalbu. 

Capbtan— argnu. 

Capsular  I  mħaffer  bħal  koxra  ta 

Cai>sularyj  miżNvet  ta  pisella  etc. 

Capsulatb  —  maghluk  gewwa  miz- 
wet. 

Capsule— miżwet,  fosdka;  (fl-anato- 
mia)  rita  rkieka. 

Captain— captan ;  rajjes. 

Cai>tainoy— UflBciu  frankj  ta  cap- 
tan. 

Captain-Genbral  —  cmandant  ge- 
neral ;  Commander'in-chief, 

Captainship  —  xogħol,  grad,  post, 
ufficiu  ta  captan. 

Caption— kabda,  arrest. 

Captious— chewtiel,  li  ghandu  hafna 
chewtieli ;  li  ifittex  ix-xagħra  fil  għa- 
gina. 

Captiyatb  -—  tjassar,  tagħmel  rsir  ; 
issaħħar,  iġġagħal  li  tinhabb;  he  is 
trying  to  captivate  his  heart,  kieghed 
jaħdem  biex  jinħabb  miegħu. 

Captiyating— li  isahhar.' 

Captivation — seħer. 

Cap^^iyb— rsir,  priġunier  (tal  gwer- 
ra)  wiehed  msaħħar  bil  ġmiel  etc. 

Gaptivity— jasar,  calzri. 

Captor— min  jakbad,  jeħu  Jew  jagh- 
mel  sandar  jew  priża.  '. 

Capturb  —  kabda,  sandar,  priża ; 
tieħu,  takbad,  tagħmel,  sandar  jew 
priża. 

Càpucoio— ^(bit-Taljan)  ara  Capouch. 

Capuohb— cabozza  (ta  li  Scozzisi). 

CAPucHED—iccabuzzat  jew  liebes  il 
cabozza. 

Capuohin— capuccin  (patri);  capoċċ» 
mantell. 

Capupinr— xorta  j;a  xàdina. 

Càpulbi:— tujnur  frigel  ta  żiemel* 

Capuun— cirasa  talMessicu. 


CAPUT—ir-ras,  il  cap,  il  cunsill  (se- 
nat  etc.)  ta  Università. 

Car— carrettun,  carru. 

Oaradinb — carabina,  xorta  ta  xcu- 
bettajew  azzarrin  kasir. 

Caradineer— carabinier  ;  suldat  li 
igib  il  carabina. 

Carao— bastiment  cbir  Spanjol. 

CARAOAL^isem  ta  annimal,  xorta  ta 
linci.  •   ^ 

Carao)Le  —  pass  immejjol  (mixia 
mgħawġa)  ta  ziomel— meta  iżżiemel 
jofroc. 

Carafb— flixcun  tal  ilma. 

Carapom— ftixcun  żghir  tal  ilma. 

CARAaE— cbejl  Inglis  għa1  gir  (ta 
61  bushelj. 

C  ARAMEL — caramella. 

Caranx— isem  ta  huta  bħal  cavall. 

CARAPAOB—il  koxra  ta  fuk  dahar  il 
fecruna. 

CARAT—pis  ta  4t  grani^  li  bihjiżnu 
id-diamanti. 

Caravan  —  caravana,  katgħa  mer- 
canti  (bejjigħa)  bl-iġmla  etc.  tagħhom 
li  icunu  għaddejjin  flimchien  (joforku) 
minn  pajjis  għall  jħor  fl-artijiet  tal 
Lvant ;  carozza  cbira. 

Caravanber  —  min  imixxi  (jimxi) 
kuddiem  biex  juri  it-triek  lill  oħrajn 
tal  caravana— il  cap  ta  kuddiem  tal 
caravana. 

CARAVANSARY-Iucanda  fil  pajjisi  ta 
Lvant  fejn  jirtiraw  tal  caravana. 

CaravelT  xorta  ta  bastiment  ħafif" 

Carvel  /        antic. 

Caravblla— frejgati  Torca. 

CARAWAY-carwizit,  xorta  ta  piauta 
li  taghmel  frott  darbtejn  fis-sona. 

Cardinb  — ara  Caradinb. 

Cardinbbr  — ara  Caradinker. 

CARDON—faħam  tal  cannol  safi,  li 
jixgħel  bi  fiamma  sabiħa,  jitfarrac  u 
jakbad  bla  rieħa. 

Caroonacbous— li  fih  il  fuħam  ("tal 
cannol).  . 

Caroonado— laħam  mixwi  fuk  il  fa- 
ħam  (tal  oannol). 

Cardonatb  —  carbonàt  —  sustanza 
composta  —  magħmula  minn  għakda 
(taħlita  flimchien)  ta  acidu  carbonica 
u  basi. 


Digitized  by 


Google 


CAli 


-  m  — 


CAll 


Garbonatbd  —  mħallat  mal  faħam 
u  1-acidu  carbonicu. 

GABBONio^carbonicu;  tal  jew  bħal 
faħam  (tal  cànnol). 

Garbonifbbous  —  li  6ħ  il  faħam. 

Carbonization  —  tibdil  (ħruk)  f  fa- 
ħam. 

Garbonizb— tbiddel  ffaħam,  taħrak 
li  tagħmel  ft^am. 

Carbonous — li  fih  il  faħam. 

Carbot— il  ħgieġ  aħdar  tal  fliezchen 
tad-damiggiàni  (tal  fliexcheh  cbar  etc. 
li  icollom  ix-ziboa  tal  kasab  bħal  ko£fa 
ma  dwarhom  biex  ma  jinchisrux). 

Garbunole— carbunculu,  ħaġra  fina 
ħamra  li  takbad  (bin-nar)  jusawha 
għal  fosoB  ta  criechet  etc,;  traċna,  car- 
bunculu,  musmar  bid-demm. 

Carbunoular  —  bħal  carbunculu* 
minfuh  rsiplat  (musmar). 

Carbunoulation  —  il  bdil  f faħam 
(tàl  cannol). 

Carburbt— car&Kro,  faħam  imħallat 
ma  xi  ħaġ'oħra. 

Carburretti^d  —  mħallat  ma'I  fa- 
ħam. 

Garoajou— isem  ta  annimal  (b*erba 
Bakajn)  tal  Àmerica. 

Caroanbt— ħannieka  tal  ħaġar  pre- 
sius,  giawhar  etc. 

CARGABBlgifi^— gisem  mejjet  ta  bhi- 

GAROASsJma  —  caxxa  iccargata  li 
jitfgħtt  fil  gwerra  fuk  xi  post  li  icun 
aseediat. 

Garoax— xorta  ta  xaħxiħ  cbir. 

Carobr— post  tat-tluk. 

Carceral— tal  ħabs. 

CARoiNOMA-^cancru,  tumur,  ulcera. 

Card — biljett,  carta  tal-logħob,  kar- 
dax,  rixtellu  f  bħal  moxt)  biex  jomxtu 
il  masri ;  tkai'dax  jew  tomxot  il  masri; 
tilgħab  (il  carti);  blauk  cajxl,  carta 
bianca,  mariners  card^  ii  carta  tal  box- 
xla  tar-rijħ.  /  left  my  visiiing  card^  ħal- 
lejt  il  biljett  tigħi  tal  visita  (il  biljett 
b'ismi)— a  court  card,  figura  til  carti 
tal-Iogħob  (is-sultany  id-dama  jew  il 
cavall) ;  a  trnmp  card,  carta  trionf  (fil- 
logħob  tai  carti)  I  can  show  some  trtcks 
wiih  cards,  nista  Auricom  ħafoa  lo^ 
għob  bil  carti* 


Cardaminb— xortata  sija  jew  crex- 
xjuni. 

Gardamomum— cardamomu,  mżiewet 
taħwawar.  - 

Gardiao— tal  kalb  jew  mal  kalb. 

Gardiagal— li  isaħħaħjati  is-saħħa. 

Gardiagb— ħftġra  preziusa  maktu- 
għà  għamla  ta  kalb. 

Gardiaoraphy  —  descrizioni  fuk  il 
kalb. 

Gardinal  —  Gardinal,  ewlieni ;  the 
\  Cardinal  viriuee  are :  prudence  justice^ 
temperance  and  fortitude^  il  virtu  ew- 
lenin  jew  principali  huma:  għakal 
ħakk,  temperanza  u  kawwa.  North^ 
Souihy  East,  and  West  are  the  cardinal 
pointSy  it-tramuntana,  nofsinhari  Ivant 
uM  punent  huma  rijħ  ewlenin.  Wheii 
I  was  in  Rome  I  saw  many  a  CardinaU 
meta  cont  Buma  rajt  chemm  il  Gar- 
dinal. 


Gardinalatb 
Gardinalship 


cardinalat  —  ufficiu 
jew  rank  ta  cardi- 
nal. 

Gardino— chif  tusa  (1-usu)  tal  carti; 
mxit  (tkardis^  tal  masri  etc. 

Gardioid— sinjal  fl-algebra  li  għan- 
du  għamla  ta  kalb. 

Gabditis  —  cardite,  infiammazioni 
(nefħa)  tal  kalb« 

Gardium— il  moxt  tal  baħar. 

Gardmakbb— min  jagħmel  il  carti 
jew  I-imxat  tal  masri  etc. 

Gardolb  "  bħal  żejt  li  isir  minn 
koxra  ta  xorta  ta  gewż. 

Cardoon— xorta  ta  kakocċ,  il  ka- 
kocc  cbir  tax-xewc. 

Garr— ħsieb,  cura ;  tibża  għall,  tie- 
ħu  ħsieb  jew  cura;  tati  cont ;  /  leave 
the  cai'C  of  that  to  you^  nħalli  għalic 
il  ħ'sieb  ta  dac  (nħalli  f  idejc  għall  dic 
il  ħaġa);  take  care  what  you  do^  ara 
(okgħod  atteħt)  għall  dac  li  tagħmel ; 
take  care  of  yourself  ibża  għar-rasec ! 
Alla  ikawwic !  /  do  not  care  a  straw, 
xejn  affattu  ma  jimpurtani  —what  do  I 
'  cartf— x'jimpurtani. 

Garbbn  —  carina,  tati  carina  jew 
tmejjel  bastiment  fuk  gemb  (għal  zak- 
.ku)  biextnaddfu  u  tirraxcax  eto.  minq 
taħt 


Digitized  by 


Google 


0A1{ 


-  184  - 


CAħ 


Oarebnaqb — post  fejn  jatu  carina 
il  bastinjenti ;  nefka  għal  carina  (biex 
tati  carina). 

Oarber— giria,  carriera ;  tiġri. 

Carbful— attent,  bil  ħsieb,  bil  gba- 
kal ;  be  careful^  okghod  attent. 

Oarblbss— trascurat,  mhux  attent, 
bla  cont. 

Oarblbssnbss— trascuraġni. 

Oarbntanb— indulgenza  papali  (tal 
papa). 

Oaress— 'żegħil ;  timlis,  fsied ;  iżżi- 
għel,   tmelleSy  tfissed. 

OARBSSiNG—żegħil,  timlis,  fsied. 

OARBT—sinjal  (A)  biex  turi  li  fil 
chitba  ħallejt  Oe^^  trid  id.daħħal)  zi 
chelma  oħra. 

Oarbworn— micdud  bil  ħsieb. 

Oargo— tgħabija  ta  bastiment. 

Carooosb  —  margun  (bughaddas, 
tajra  tal  baħar)  bit-toppu. 

Oariaca  —  kamħirrum  li  jicber  fil 
Guiana  Inglisa. 

Oariatbd  —  li  ghandu,  jew  marid 
bit-tħassir  (tas-snien)— mħassar,  ma- 
rid  bis-sadid  (kamħ  etc.) 

Cariatides— ara  Caryatides. 

Oariddban— tal  gzejjer  Caribbi. 

Oaridou  —  xorta  ta  cerv  li  jinsab 
fi-America. 

Caries— taħsir,  mard  fis-snien  jew 
fil  għadam— sinna  jew  għadma  mħas- 
sra. 

Oarillon— dakka  bil  kniepel ;  kam- 
piena  tal  idejp  (^għira);  dakka  bil 
Kniepel. 

Carinatb  )  maghmnl  bħal    carina 

Carinatbd)  (prim)  ta  bastiment. 

OARioLE—carrozza  ħafifa  ta  wieħed. 

Cariosity-^  taħ^ir  (mard)  ta  gha- 
dma. 

Carious— mħassar  bħal  sinna  jew 
ghadma. 

Care  —  ħsieb,  ħrara ;  tcun  ansius 
icolloo  il  ħrara. 

Carlk— xorta  ta  kanneb  ;  bniedem 
crudil,  kalbu  ħażina ;  ċaccar. 

Oarlinos— traversi,  njam  biex  jirf- 
du  il  majjiri  ta  bastiment. 

Carusħ— ara  CnuRLisn. 

CARLOViNoiAN—ta  Curlumagno  jew 
(ar-razza  tiegħu. 


Cadman  —  burdnar,  min  isuk  car- 
rettun. 

Carmbl— caramella,  zoccor  magħ- 
kud  li  fih  icasbru  I-affarijiet  tal  ħelu. 
.  Carmblitb  —  patri  Carmnitan,  jew 
tal  Carmnu ;  xorta  ta  lanġasa. 

Carminative— duwa,  medicina  li  is- 
serrah  mil  fiati ;  li  isahhan,  li  ineħħi 
(contra)  li  spasmi. 

Carminb  —  carminiu  (culur  aħmar 
sabih). 

Cabnagb  — tkattih,   ktil ;   tkattigħa. 

C\RNAL— tal-Iaham  ;  ħarrieki. 

Carnalist  —  wieħed  mogħti  għaz- 
żina. 

CARNARiA~I-annimaIi  li  ighejxu  (li 
jeclu>il-laħam  ta  aunimali  oħra. 

CARNATioN-il  veru  lewn  tal  laham ; 
kronfla  ħamra. 

Carnel—coIIu  hotob— bla  għamla 
(jew  forma). 

Carnelian  — ħaġra  ta  lewn  aħmar 
bajdani  bħal  agata. 

Carneon— ħaġa  ratba,  mlaħħma. 

Carnbous— mlahham,  jew  tal  laham. 

Carnby— marda  f  halk  iż-żwiemel. 

Oarnipex— bojja. 

Carnifjcation  —  il  bidla  f laħam 
(fgisem). 

Carnipy— tagħmel  jew  it-talla  il- 
laħam. 

Carnival— Carnival.  ^ 

Carnivora — I-annimali  collha  li  jec- 
lu  il-laħam. 

Carnivoraoity  —  lupa,  aptit  cbir 
għall  ichel  tal-Iaħam  tal  annimali. 

Carnivorous—H  jecol  jew  igħix  bil- 
laħam. 

Carnosb  — bil-Iaħam,  mlahham,  tal- 
laħam. 

Carnobity— għokda  mlaħħma,  żir- 
ma. 

Carny— discors,  cliem  falz  (b'lehen 
ta  żeghil)— bniedem  falz,  impustur. 

Carod— ħarrub. 

Carochb— carrpzza. 

Carocolla  —  xorta  ta  bebbux  (ta 
I-art). 

Oauol  —  għanja  (actarx  biż-żfin) 
tgħanni,  tcanta. 

CAROLiN—carlin;  biċ^a  niunita  tad- 
debeb  tal  Bavaria  (Qermania)  li  tiswa 
20  xelin. 


Digitized  by 


Google 


CAR 


—  186  — 


CAR 


CAROLLiNa  —  għana,  cant  tad-devo- 
zioni. 

Cabolytio  —  marbut  flinicbien  bil 
werak  jew  bil  ħaxix. 

Carombl— carameni. 
.   Caroon— xorta  ta  cirasa. 

Carotbel— pi8  tal  pajjisi  tal  Lvant 
bejn  ratlejn  u  nofs  u  4  t'artal  u  nofs. 

Carotid  —  carotide  —  arteria  tal 
ghonk  ( tal  grieżera )  ifsżewġ  artori 
ewlenin  li  minnhom  igħaddi  id-demm 
għar-ras. 

Carotidal — tal  carotide. 

CAROusAL—feBta,  xarba,  tlegliga  im- 
bit  etc,  sacra. 

Carousb  —  tlegliga  jew  xarba  im- 
bitetc.,  sacra— tlegleg,  tixrob,  tiscber. 

Carousbr  —  sacranazz,  wieħed  li 
iħobb  il  katra. 

Carp— Ihudi  (ħuta)— tmakdar  issib 
mancament  f  collox ;  tfittex  ix-xagħra 
fil  għagina ;  tati  il  ħtija. 

Carpal— tal  polz. 

Carpbntbr  —  carpintier,  mgħallem 
fl-injam. 

Carprntry— is-sengha,  ix-xoghol  tal 
carpentier. 

Carpbr— min  imakdar,  isib  il  ħtija 
fcollox,  isib  ix-xaghra  fil  għagina. 

Carpbt  —  tapit;  tagħmel  it  tapit, 
tgħatti  bit-tapit;  carpet  bag^  valigia 
saccu  di  notti;  hoxo  tnnch  does  it  coH 
me  to  carpet  this  room  ?  chemm  nonfok 
biex  nagħmel  tapit  ghal  din  il  camra  ? 
The  ta^ves  (juestion  is  on  the  carpet  now; 
il  biċċa  tat-taxxi  issa  kegtida  biex 
tittratta  ruhha  (lesta  biex  jitchellmu 
fuklia). 

Carpbtino— drapp  tat-tapiti. 

Caupbt-bionger— min  jinnegozia  fit- 
tapiti—wieħed  li  iħobb  ipappiha  (jit- 
paxxa  u  ma  jagħmel  xojn). 

Carpbt-walk— moghdija  fuk  il  ħa- 
xix. 

Carpbt-way  —  dawra  bil  ħaxix  li 
ħallu  mal  ħitan  ta  għalka  li  tcim  mah- 
ruta. 

Garpħolitb— mineral  (gebla)  li  tit- 
farrac,  lewn  it-tiben. 

Carpino  — tfittix  tax-xagħra  fil  għa- 
gina,  ta  mancament  jew  ta  ħtija. 


Carpmbals— drapp  ordinariu. 

Carpolitb— frott  ippetrificat,  li  jin- 
sab  gewwa  il  gebel  (fossile). 

Carpolooist — carpologista,  wieħed 
mħarreġ  fil  carpolooy  (ara^. 

CARPOLOGY-dac  li  studiu  fil  bota- 
nica  li  jittratta  (jitchellem)  fuk  żrie- 
raħ,  mżiewed  u  frott. 

Carpus— il  polz  — rcobba  ta  żiemel. 

CARRAGBBN—xorta  ta  ħaxix  (ħass) 
tal  baħar  li  jicber  fuk  ix-xtajta  (jagħ- 
mla  minnhu  il  gelatina). 

Carrat— ara  CaRat. 

Carrbl— vleġġa. 

Carriadlr  — li  jista  jinġarr,  jittie- 
ħed  minn  post  għall  jehor. 

Carriagb— carrozza,  vagun,  carru 
(ta  canun)  vieġġ,  tagħbija,  refgha, 
trasport  jew  ġarr  minn  post  ghallje- 
hor,  mgiba,  katgħa  ;  carrioije  aml  pair^ 
carrozza  taż-żewġ;  carriage  andfonr  etc. 
carrozza  b'erba  etc.  żwiemel ;  herfa' 
tlier  keeps  his  carriage,  missierha  għan- 
du  il  carrozza  tieghii ;  /  s/iall  have  to 
pay  t/ie  carriage  of  t/iis^  jena  icolli  in- 
ħallas  it-trasport  (tal  ġarr)  ta  dan. 
/fe  came  doxon  a  second  class  carriage^ 
ni/.el  minn  vagun  (tal  vapur  ta  I-art) 
tas-seconda  (classi) ;  slie  is  a  girl  ofan 
excellent  carriage,  hia  tifla  ta  mgiba 
(katgha)  mill  aħjar. 

Carrigkdend  —  rabta  speciali  ta 
abbord. 

Carribr— ġarrier,  reffieħ,  burdnar. 

CARRiON-ġifa,  gisem  jinten  ta  an- 
nimal  mejjet ;  tal,  jew  li  igħeix  bil- 
laħam  jinten  tal  igsma  tal  annimali 
m^tin. 

Carronade— canun  żgħir  tal  ħadid. 

Carrot — zfunnarija. 

Carroty  —  ħamrani,  lewn  iz-zfun- 
narija. 

Caurows— lagħaba  li  jiggerrew  fit- 
torok  (minn  post  ghall  iħor). 

Carruca  —  1-isem  li  dari  chienu 
jseiħu  biħ  il  mohriet. 

Carry  —  iġġorr,  tieħu  mirin  post 
għall  iħor,  tkandel,  tarfa,  iggib,  twas- 
sal.  7  hate  to  carrg  about  my  things, 
nobgħod  inkandel  I-affarijet  tiegħi 
minn  hawn  għall  hemm ;  Ile  always 
carries  a  pixfol  ol^ont  him,    hua.dejjem 


Digitized  by 


Google 


OAR 


—  186  - 


CAR 


igib  pistola  fukhu ;  earry  up  the  chair 
witli  you,  talla  miegħec  iB-siġġu ;  /le 
tried  to  carry  away  (jew  off).  our  horee, 
i'ied  jeħu  (jisrak)  iż-żiemel  tagħna; 
carry  that  table  over^  ġorr,  bu  il  mejda 
in-nahha  l-oħra ;  when  will  they  cany 
on  ihis  wall  f  meta  sejrin  icompiuh  dan 
il  ħajt?  The  Boers  intend  to  carry  on 
ihe  war  to  the  end^  il  Boeri  ghandhom 
f  rashom  li  icomplu  il  gwerra  sa  I-aħ- 
ħar;  carry  07i,  carry  on  my  friend^ 
compli,  compli  ħabib  ;  he  is  now  carry- 
ing  trade  in  Tunis^  issa  kiegħed  jinne- 
gozia  (bin-negoziu)  Tunes ;  lie  does 
carry  it  hiyh,  qhemm  jagħmilha  (iżom- 
mha)  ta  cbir ;  we  expect  the  British  to 
carry  tlie  day,  nistennew  li  Mnglisi 
jirbħu  (joħorġu  rebbeħin);  /  want  to 
carry  all  hefore  me,  irrid  nisBupera 
collox  (ngħaddi  it-tfixchil  collu) ;  you 
àre  carrying  yourself  very  well  now, 
kiegħed  iggib  ruħec  sewwa  ħafna  issa; 
let  us  carry  through,  ejja  nispiċċaw 
(din  I-afifari). 

Carry-all— carrozza  ħafifa  b'erba 
roti  li  jistghu  jircbu  fiha  bosta  nies. 

Carryinq— trasport,  ġarr,  twassal. 

CaRSE— art  mta^ina,  ghammiela  (li 
tista  tiżra  fiha)  li  icun  hemm  bejn  ix- 
xtajtiet  ta  xi  xmaijar. 

Cart— carrettun ;  iġġorr  bil  carret- 
tun ;  you  have  put  the  cart  hefore  the 
horse^  kegħedt  il  carrettun  kuddiem 
iż-żiemel  (ghamilt  ħaġa  kabel  ma  mes- 
sec— ħaġa  mhux  floca). 

CaRTE— carta,  lista  ta  Wchel  f  lu- 
canda. 

CaRTE-de-visite— ritratt  daks  żghir. 

Carte-blancħe  —  (bil  Francis  akra 
cart  hlànx)  carta  bianca  —  permess, 
setgħa  li  wieħed  icollu  li  jagħmel  li 
irid  jew  chif  irid. 

Cartel  —  manifest,  sfida,  dtedina 
għal  pattijiet  bejn  żewġ  potenzi  li  icu- 
nu  jiggwerraw  contra  xulxin  ghal  bdil 
tal  prigiunieri. 

Cartbr— burdnar  carrettunar,  wie- 
ħed  li  isuk  il  carrettuni. 

CaRTESIan— Cartesian  tal  filosofija 
ta  Des  Cartes ;  wieħed  li  jimxi  fuk  il 
filosofija  ta  Bes  Cartes^ 

Cartesianism  —  filosofija  ta  Des 
Cartes, 


CARTPaL— tagħbija  ta  (mimli)  car- 
rettun. 

CarthaGiniaN— ta  Cartaġni. 

CJARTHAMUS-ħaxixali  il  fjur  tagħ- 
ha  jeħduħ  ghaż-żebgħa  (tal  ħwejjeġ). 

Cart-horse— żiemel  għal  fta)  car- 
rettun. 

CARTHUSiAN-Certusin  (patri). 

CartilaGb  -  karmuċa. 

CaRtilagineous  -  karmuci,  ta  jew 
bil  karnuċa. 

Carting— ġarr  bilcarrettnn.  • 

CaRTOGRapher— min  jaghmel,  ilesti 
il  oarti  (tal  captani)  tal  baħar. 

CARTOON—disinn  (pittura)  staropa 
fuk  carta  hoxna-caxxà  tal  cartun. 

CaRTOUCH  —  (akra  cartiix)  —  caxxa 
għal  li  scrateċ—bomba  tal  injam  ic- 
cargata  bil  balal  (pritcuni);  scartoċċ 
(disinn)  f  li  scultura. 

Cartridge — scartoċċ. 

Cartrut— il  canali  li  iħallu  fl-art 
ir-roti  ta  carrettun. 

CaRTulary  —  archiviu,  post  fejn 
jinżammu  ir-registri  (il  carti,  docu- 
menti  etc.) 

CaRTWRIGHT  —  carrettunar,  min 
jagħmel  il  carrettuni. 

CaruoaGE  -is-sengħa  tal  ħrit. 

Caruoate— art  maħruta. 

CARUNCLE-^carunculu,  biċċa  laħam 
imkabbsa,  bħal  żibġa  jew  felulà. 

Carve  —  tiscolpi,  tnakkax,  tkatta, 
tkassam  fil  mejda,  tittrinċa  —  carve 
this  turkey,  katta  (kassam)  dan  id- 
dqndian. 

Carved  —  scolpit,  magħmul  minn 
scultur. 

Carvel  —  buzzieka  tal  baħar. . 

Cauveu— trinċatur,  scultur;  dac  li 
ikassam  tigieġa  etc. 

Carving— sculturs,  trinċar  (tkattih 
jew  tkassim  tal  laħam  ta  tigieġa  etc. 

Cauya— xorta  ta  siġar  tal  America. 

CaRYatic)  tal  figuri  tan-nisa  li  ju- 

CarYatidj  saw  floc  colonni  biex 
fukhom  iżommu  guarniċun  etc. 

Cartyatides— figuri,  nisa,  lijusaw 
f  loc  colonni  biex  iżommu  guarni- 
ċuni  etc. 

Caryopsis—  frotta  (niexfa)  b'għa- 
dma  jew  b'żerrigħa  waħda. 


Digitized  by 


Google 


CAS 


—  m  — 


CAS 


Casaroa— xorta  ta  wiżża  salvaġġa 
(filpajjisi  ta  fuk  tal  Earopa). 
Casoabel— ir-ras  ta  canun  cbir. 
Casoade — cascata  (fejn  jaka  1-ilma). 
CASOALiiA-.l.art  (it-trab)  fejn  isibu 
id-diamanti. 

Case  —  caxxa,  atocċ,  inforra,  cas 
(tan-nom)  ^tajja,  fatt,  biċċa;  causa 
fil  korti ;  tkigħed  jew  tagħmel  ge\(wa 
caxxa,  gio*  stoċċ,  jew  gio'  inforra— / 
had  8ome  cases  ordered  for  t/iese  chairsy 
ordnajt  ftit  inforor  għal  dawn  is-sig- 
gijiet.  This  ie  a  plain  case,  dan  cas 
(fatt  jew  biċċa)  ċar;  what  a  sirange 
case  I  x'cumbinazioni !  (x'cas  stramb!) 
This  is  a  different  case  altogeiher^  din 
biċea  (affari)  li  ma  għandba  x'taksam  , 
xejn  affattu — the  nominative  case,  il 
cas  nominatiy ;  what  would  you  /lave  • 
done  ifyou  were  in  my  casef  x'cont 
tagħmel  chiecii  cont  f  locbi  ? 

Cased  —  magħluk  f  caxxa,  fi  stoċċ ; 
infurrat  jew  micsi. 

Casehardkn— tagħmel  li  scorċa, 
twebbes    minn  barra;  tbiddel  ħadid 
fazzar. 
Caseio — li  gej  mil  ġobon. 
Caseine— dac  li  bifi  isir  il  ġobon. 
Case-knife— sicchina  cbira  (ta  fuk 
il  mejda). 

(^ASEMATE— ħnejja,dahla  jew  arcata 
ma  sdr. 

Casement  —  tieka,  finestrun,  biċ- 
icappetti. 
CJaseous— tal  ġobon. 
Casb-rack  —  caxxà  tal  istampaturi 
biex  ikejgħdu  il  caxex  tat-tipi  meta  ma 
icunux  jusawhom. 
Casbrn — qwartier  ghas-suldati. 
Casb-shot— caxxa  balal  għal  li  spa- 
rar. 

Casbum— bakta,  ġobon  frisc. 
CASH^flus  kabd,  fius  cuntanti;  tħal- 
las  fliis  kabd,  fluscuntanti ;  cash-office^ 
l-uificiu  tal  flus. 

Casħ'-.book  —  libro  cassa^  ctieb  fejn 
jinżamm  mictub  xi  fliis  dahlu  uħarġu. 
Cashirr— caxxier,  wieħed  li  idaħnal 
(jircievi)  u  joħroġ  il  flus;  tchecci  minn ! 
post,  tibgħat  il  barra;  tiscàrta. : 

Cashierino  —  tcheccija  ta  uflBcial 
jew  sdldat  mis-servizz  ghal  condotta; 
'ħazina. 


Cash-kbeper  —  wieħed  li  għanda 
ħ8ieb.(f  idejh)  il  flus. 

Cashmbrb  —  caxmer  Cdrapp  magħ- 
mul  mis-suf  jew  xaghar  ta  mogħza  li 
tinsab  fit-Tibet  Cpaijis  tal  Asia). 

Cash-notb— nota,  carta  għall  ħlas 
ta  flds. 

Cashoo— gomma'ta  siġra  li  ticber 
fl-India. 

Casino— inforra,  chisi,  infuri'ar  bi 
drapp  jew  twavel. 

CASiNo-dar  fejn  isir  is-sfin;  dar 
żgħira ;  casin, 

Cask— bittija,  barmil ;  tkigħed,  tim- 
la  gewwa  bittija  jew  barmil. 

cISJubI  ^*^^^®"'  ^'°^"- 

Casket— caxxa^ħal  xi  ħwejjeġ  tad- 
deheb  etc;  tkiegħed  fil  caxxi  żgħar  xi 
oggett  tad-deheb  etc. 

Gaslbu— il  għaxar  xagħar  tas-sena 
ta  Lhud. 

Casqub  -  caschett,  elmu.  ... 

Cass— tingassa,  tisgrada,  tibgħat  il 
barra,  tchecci  minn  post.    . 

Cassation— tannulla,  tħassar,    tin- 
gassa ;  korti  tal  appell  fi  Franza. 
'  CASSAWARb— ara  Cassiowary. 

Casselia—  fjuri  bħal  verbena. 

Casse-paper— carta  maksuma  (mkat* 
tgħa  bir-rabta)  miżżewġ  manetti  ta 
cull  naħħa  (ta  barra)  ta  riżma  carta. 

Cassbrolb— cazzola;  dawrarossli 
icun  hemm  f  cazzola,  tagen  etc. 

Cassia— cassia,  xortata  ħwawar  li 
jagħmlu-  minn  koxra  ta  siġra. 

Cassidbous  —  maghmul  bħal  elmu 
wasagħ  (jew  miftuh). 

Cassimbrb  —  cażimir  (drapp  għall 
ħwejjeġ  ta  Ibies  etc.) 

Cassinq— isem  ta.logħba  tal  carti. 

Cassiowary  —  xorta  ta  għasfur  In-i 
dian  ftit  iżghar  miil  li  ngħama. 

Cassock— suttana  (ta  kassis);  ca- 
pott  ta  suldat. 

Cassooked— liebes  bis-suttana  (kas- 
sis) ;  bil  capott  (ta  suldat).     .     . 
•  CÀssoNADB^zoceor  ordinariu  (mhux 
rfinut  jew  ippurificat). 

Cassoon— cassettun  ;  paneu  sfundat 
(tal  bini). 

18 


Digitized  by 


Google 


CAS 


—  188  — 


CAT 


Cast— xeħta ;  dakka ;  lakta  ;  mgiba; 
forma  (ghamla)  ta  kampiena,  sta- 
twa  magħmula  bil  forma;  tixħet, 
twaddab,  tvenven,  tissotta;  tagħmel 
jew  tixhet  fil'forma,  tfondi;  \Ve  casl 
anchor  at  day  hreak^  xħetna  1-ancra 
maz-żeiiiik  ;  ihe^i  Uiey  had  to  cast  lots^ 
chellom  imbagħd  jagħmla  ix-xorti 
(bejniethom) ;  tliey  will  cast  the  hell 
ne,ct  week^  sejrin  ifondu  jagħmlu  ii 
kampiena  il  gimgħa  id-dieħla ;  cast  an 
account  at  once^  għamel  cont  dal  wakt, 
cast  away  what  you  have  had^  ixħet  (ar- 
mi  jew  waddab)  dac  li  għandec  ħażin ; 
why  do  you  cast  ahoxit  your  marhles  ? 
għaliex  kigħed  ixxerred  l-hawn  u 
I-hemm  (ma  cullimchien)  il  bocci  tie- 
għec  ?;  cast  up,  now^  is-somma  (għodd) 
issa ;  on  seeing  hitn  she  cast  down  her 
eyes,  xħin  rathu  ibbaxxat  għajneiha 
(xeħtet  għajneiha  fl-art^;  With  his 
words  he  cast  us  all  down,  bi  cliemu 
katgħilna  kalbna  (scoraggiena)  ilcoll ; 
fowls  cast  down  their  feathers  in  au- 
iumny  ittigieg  joforħu  (iwakkgħu  ir- 
rix)  till  ħarifa;  she  has  cast  off  all  shame 
notp ;  issa  spiċċatilha  il  mistħija  col- 
Iha. 

CASTANBA-^is-siġra  tal  kastan. 

Castanbt — castanjoli. 

Castaway  —  wieħed  sdingat,  minsi, 
abbandunat  jew  mitluk. 

Castb— gens,  casta,  razza  nies  (In- 
diani)  magħżula. 

Castellan — castellan,  sid  il  castell. 

Castbllany^  castellanja ;  renta  (si- 
njurija)  ta  ca^tell. 

Castellated— bit-turretta  bħal  ca- 
stell. 

Castellet — castell  zgħir. 

Oaster— wieħed  li  jixħet  iwaddab, 
fundatur,  min  ifondi,  jew  li  jaghmel  fil 
forma  kampiena,  statwa  etc,  min 
'jagħmel  il  calculu  jew  igħodd ;  cax- 
xa  etc.  biex  troxx  minnhà  (bħal  dic 
tal  bżar  etc);  rota  bis-sakajn  ta  sufà, 
puHruna  etc. 

Castbrs— caxxabit-tokob  ghall  fliex- 
chen. 

Castioatb— ticcastiga,  ticcorriegi. 

Castioation  — castig,  tgħakkis. 

Castigator— min  jiccastiga,  igħak- 
kes. 


Castino— xħit,  twaddib. 

Casting-housb— funderija. 

Casting-nbt— xibca,  terrieħa  (ghal 
ħut). 

Casting-vote— il  vot  li  bih  il  presi- 
dent  ta  cunsill  etc.  jagħleb  in-numru; 
meta  il  voti  tal  ċunsiljeri  (taż-żewġ 
partiti)  icunu  daks  wieħed  ;  il  vot  de- 
cisiv. 

Cast-iron  — ħadid  fondut. 

Castlb— castell,  borg,  għalka,  oa^^/^^ 
in  the  atr,ca8telli  in  aria  (torbot  fir-rih). 

CASTLED—armat,  mdawwar  bil  ca- 
stelli. 

Castlery  -  gvern  ta  castell. 

Castlet— castell  żgħir.   - 

Castlb  WARD-taJcxa,  ħlàs,  biex  jin- 
żamm  castell,  bil  għassa  etc.  tiegħu. 

Castling  —  rimi ;  li  jarmi. 

Castor— castor  (annimal^;  cappell 
tal  castor.       * 

Castor-oil— żejt  tar-riġġnu. 

Castor— roti  tas-sakajn  tal  imwej- 
jed,  sufanijiet,  siggijiet  etc. 

Castra  —  campijiet,  quartieri  tas- 
suldati. 

Castratb  -  issewwi,  takta,  ticcastra. 

Castrato— ara  bunooh. 

Castrbl  -xorta  ta  seker.    ' 

CASTRBNsiALUal  camp  jew  quartier 

Castrrnsian  j  tas-suldati. 

Casual— ta  bla  ħsieb,  accidentali. 

Casualties  —  accidenti,  casualità, 
bcejjeċ  ta  bla  ħsieb,  li  ġrau  b'cas  (għax 
il  cas  gie  hecc). 

Casuist— wieħed  mħarreġ  fil  Casui-  - 
STRY  (ara). 

Casuistry— għerf  ta  caswista,  jigi- 
fieri  ta  wieħed  mħarreġ  filli  jicxef 
(isib  u  jara)  casi  tal  cunxienza. 

Casus-bblli  ( bil  Latin )  cas  tal 
gwerra— (juistioni  li  titlob  (U  tkankal 
jew  li  iggib)  gwerra. 

Cat— kattus,  kattusa;  he-cat^  kat- 
tus  ;  she-cat,  kattusa ;  musk  cat,  zibel- 
lin  (kattus  tal  misk) ;  cat  o'nine  tails, 
disciplina,  flagell ;  they  'are  livina  now 
like  cat  and  dog,  daż-żmien  (issa)  kegħ- 
din  jiftehmu  bejniethom  (igħixu  bil 
paci) ;  he  is  now  turned  q  cat  in  pan, 
kaleb  issa,  dàr,  ma  għadux  fil  partit 
li  chien  ibiddel  il  pai-tit) ;  it  is  raining 
cats  and  dog»ynie'/A(i  xita  daks  iċ-ċagħk. 


Digitized  by 


Google 


CAT 


—  189  — 


CAT 


OATABAsioN—camra  ghar-reliqui. 

Cataohrbsis  -  ara  Mbtaphor. 

Catachriston— dlic  (dua)  medicina. 

Cataclysm  -diluviu,  għarka  U  1-il- 
ma,  banju  li  isir  billi  terħi  salt  ilma 
jinżel  fukec. 

Catacomb— catacombi,  post  fejn  jid- 
fnu  taht  I-art. 

Catadioptric    1,.  ...f    .,  j     , 

Catadromb  —  macina,  macna  biex 
ittàlla  u  tnizzel  tgħabi  (tokol)  cbar. 

Catapalco — (bit-taljan)  catafalc,  tu- 
mlu. 

GATAGRAPH^il  ħżu7.  ta  barra  (1-ew- 
'  wel  ħżuz,  il  contorni)  ta  pittura  (di- 
Binn). 

Catalbctic— niekes,  vers  niekes  sil- 
laba  (għandu  sillaba  nieksa  milli  imis- 
su  icoUu). 

Catalbpsy  —  sveniment,  telfa  tas- 
sensi,  għaxwa. 

Cataloodb  —  catalgu  ;  tagħmel  ca- 
talgu  jew  lista  ta  1-ismijiet  ta  cotba, 
oggetti  etc. 

Catam ARAN — xorta  ta  ċattra. 

Catabiountain— kattus  salvaġġ. 

Cataphract— ragel  fuk  iz-żiemel  lie- 
bes  bl-armar  collu. 

Cataplasm  —  ġbara,  cataplażma . 

Catapult— macna  ("militari)  għat- 
twaddib  tal  ħaġar. 

Catarat  —  cataratta,  cascata,  post 
«  fejn  jaka  1-ilma;  cntarattajew  panna 
tal  għajn. 

Catarrh— catarru,  li  tneħħi  mill  im- 
nieħer  meta  icolloc  flissioni ;  rili. 

Catarrhinb  —  xoria  ta  ghedmej- 
muni. 

Catabtasis— għajdut  (cliemjew  di- 
Bcors)  ta  predicatur  fuk  haġa. 

Catastbrism— catalogu  (taksim)  tal 
għadd  jew  gzuz  tal  cwiecheb. 

Catastrophe— catastrofi,  ħsara,  dis- 
grazia. 

Catjjlock— buzzell  doppiu  għas-sal- 
par  tal  ancra. 

Catch  -kabda,  kbid ;  takbad,  tieħu, 
tircbeb  marda,  tittieħed,  tintricheb 
(marda)  ;  hc  tried  fo  valc/i  hold  o/  ;/i/', 
ta  is-salt  biex  jakbadni;  ^(;/(  are  mre 


to  calch  a  cold^  sgiir  tiehu  riħ;  ihis 
wont  catchfire^  dana  ma  jakbadx  fmà 
jehux  in-nar);  tlie  catch  of  the  door 
came  o/f,  il  pum  (il  kabda,  mnein  tak- 
bad)  tal  bieb  inkala,  hareġ;  jyut  a  uew 
catch  to  the  door  latch,  għamel  muntu- 
nett  ġdid  fil-lucchett  tal  bieb ;  he  is 
jew  he  is  hjing  upon  the  catch,  kiegħed 
lest  għas-salt  (moħbi  biex  jati  is-salt). 

Catchablb  —  li  jista  jinkabad. 

Catchbr— kabbàd,  witjħed  jew  hajia 
li  takbad. 

Catchfly— isem  ta  ħaxixa. 

Catchinq — kbid,  rchib  ta  marda,  li 
jittieħed  (mard)  li  jintricheb. 

Catch  LAND— art  li  ma  jafux  ta  lie- 
ma  parroċċa  tcun. 

Catch  pbnny  —  ctieb  li  ma  jiswa 
xejn,  mhux  interessanti,  li  isir  biss 
biex  min  jistampab  jakla  xi  sold  min- 
nu;  magħmul  biss  għal  klieħ  ta  xi 
sold ;  li  ma  jiswa  għal  xejn. 

Catgh  up--zalza  magħmulha  mill 
fakkigħ — zalza  piccanti. 

Catch-word  -  chelma  li  tcun  mictu- 
ba  isfel  fl-aħħar  tal  pagina,  u  li  bigha 
stess  tarġa  tibda  il  pagina  1-oħra. 

Catechetic     1  niflgħmul  bil  mistok- 

.,  Jsija  u  it-twegiba(bid- 

CATECHBT1C.L  J  domandi  u  ir-risposti) 

Catechetics  —  (is-sengha)  it-tagħ- 
lim  bil  mistoksija  u  it-twegiba. 

Catbchism— catachismu,  tagħlim  bil 
mistoksija  u  it-twegiba ;  ctiob  tal  bidu 
(elementari). 

CaTBCHISM AL  —  ara  (yHATECIIBTICAL. 

Catechist— catechista,  min  igħal- 
lem  bil  mistoksija  u  it-twegiba. 

Catbchizb  —  tgħaliem  bid-domandi 
u  ir-risposti. 

.  Catkchumen  —  catecumenu,  wieħed 
li  ghadu  fil  bidu  tat-tagħlim  tar-Beli- 
gion  Nisranija. 

CATBaoRiGAL— li  kigħcd  sewwa,  chif 
imissu,  wara  xulxin. 

Cateoorizb  —  tkigħed  fil  categoria, 
fejn  imiss  wara  xulxin. 

Catbgoby— categoria,  ordni  taksim 
ta  idei  etc.  wara  xulxin,  Mocom. 

Catelkctrodb  —  il  pol  negativ  ta 
baltcrija  (clcttrica). 

Catenarian— tal,  jew  bħal  cdtina. 


Digitized  by 


Google 


CAT 


—  140  — 


CAT 


Catenatb  -tghakkad,  torbot  bil  ma- 
Iji  tal  catina. 

GATENAriON—għakda;  rabta  (bil  ca- 
tina). 

Catbnulatb— magħmul  bhal  catina. 

Catbr— -tipprovdi,  taħseb  għall,  jew 
toħro^  I-icKel ;  min  jaħseb  biex  jip- 
provdi  (iservi)  I-ichel;  il  quattro  (l-erb- 
għa)  tal  carti  tal-Iogħob  u  tad-dadi. 

Catbrbr— provditur,  dac  li  jaħseb 
biex  jipprovdi  ("iservi)  bl-ichel. 

Cateress— mara  li  taħseb  biex  tfor- 
ni  (isservi)  bl-icbel. 

Caterpillar— duda  (id\  ħaxix  etc.) 

Catbrwaul— tnewwaħ  bħal  ktates. 

CATBRWAULiNa— tnewwiħ  ta  kattts; 
tnewwiħ  bil-Iejl. 

Catbs— provisionijiet  tal  ichel,  affa- 
rijet  tal  ichel. 

Cat-eyed— Ii  ghandu  għajneih  bhal 
talkattus;  li  jara  fid-dlam  (bħal  kta- 
tes). 

Cat-pall— dic  ic-cima  li  biha  itom- 
mii  I-ancra  imtellgħa  mal  cubija. 

Cat-fisu— il  gattarell  etc.  (ħut^. 

Catgut  —  watar,  nisaren  tal  anni- 
midi.mnixxfin  u  magħmulin  cordi  (tal 
violin  etc.) 

Catħarinb-whbbl  —  raddiena  ta 
giogdifogu. 

Catharist— wieħed  li  għandu  Cjew 
li  igħejd  li  għandu)  purità  cbira  ;  min 
ighejd  li  hu  sati  (pàr)  sewwa. 

Catharpings  -  cimi  biex  iżommu  sti- 
si  sewwa  is-sarsi. 

Catharsis  —  I-ippurgar  ("meta  tnad- 
daf  jew  tneħħi  minn  gio  fic). 

Cathartio— li  jipporga,  li  tnaddaf 
(medicina). 

Cathartine  —  il  purgar  tal  werak 
tas-sdna. 

Cathbad— isem  ta  fossi!e,  xorta  ta 
tuffiħa  cbira ;  dic  il  biċċa  njam  li  tcnn 
maħruġa  il  barra  fi  pruata  bastiment; 
argnu  żgħir  (ta  dawc  li  juħdmu  fil 
barrieri). 

Catiibdra— catodra,  post,  loc,  siġġu 
ta  professur,jew  ta  xi  autorità  (cmand) 
bħal  dac  ta  Mħallef  etc. 

Cathedral— catidral,  cnisia  ewlenia 
ta  diocesi  fejn  icun  hemm  it-tron  tal 
Iskof. 


Cathbrbctig  — causticu  (ilma  li  jaħ- 
rak  jew  jecol  il  felul). 

Cathbtbr— cannol,  tubu  rkiek,  biex 
bieh  ineħħu  I-urina  mill  buzzieka  (ta 
xi  ħadd  li  icun  marid). 

Cathbtus  —  linia  perpendiculari 
(wiekfa  dritt  ċomb,  arbu'ata^. 

CAT-HOLES—tokob  tal  cubia  tal  ba- 
stiment,  biex  bihom  jiġbed  biex  jit- 
tracca  mill  poppa. 

Catholic— -cattolicu,  universali,  ge- 
nerali,  jew  ma  cullimchien  ;  The  Ca- 
tholic  Ċhurch,  il  cnisia  cattolica. 

Catholigism  —  catlolicismu,  ir-reli- 
gion  cattolica. 

Catholigizb— issir  ^taghmel)  catto- 
licu. 

CATHOLiGON—medicina  (duwa)  uni- 
yerBeAij  panacea. 

CATHOLiGos—il  patriarca  tal  cnisia 
Armena. 

Cathook  -  ganċ  cbir  għàll  buzzell. 

Catkin— fioecbi,  mazzi  fjuri,  ta  xi 
siġar. 

Catlikb  — bħal  kattus. 

Catling— sicchina  li  biha  ikattgħu 
it-tobba  ril  chirurghi). 

CATLiNGS-msarem  mnixxfin  tal  an- 
nimali  li  jusaw  għall  cordi  ta  vio- 
lini  etc. 

Catmint— xorta  ta  nagħniħ. 

Cat  nip— haxixa  li  għanda  il  werak 
tagħha  ifuh  (li  fiħ  riħib.kawwija). 

Catodon— il  baliena  li  minnha  isir 
ix-xama. 

Catokian— li  jixbeh  lill  Cato  ;  seriu, 
gravi. 

Cat-o-ninetails  —  disciplina  fla- 
gell  b'disa'  frieglii  fswiegħel). 

Catoptrr  1  ftruraent  tal  ^gjeġ 
5-  biex  laraw  bieh  (ghal 

Catoptron  J  għajnejn). 

Catoptrics  —  cattotrica  (xienza  tal 
refrazioni  li  jaraw  il  ghajnein. 

Catpipb  —  suflfara;  tisBra,  għajla 
b*suffara. 

Cat  ropb — ic-cima  li  iy/Aomm  I-an- 
cra  mal  bastimont  minn  fuk  wicċ 
I-ilma. 

Cat*s  byb  —  ħaġra  preziusa  tlekk 
(tilma)  li  isibu  fil  g/iira  ta  Ceylon. 

Cat*s  foot  —  ħaxixa  (pianta^  bħal 
liedna. 


Digitized  by 


Google 


OAT 


—  141  — 


CAV 


Cat  sup— isem  ta  zalza  li  issir  mil 
fakkigħ. 

Gattlb  — bbejjem  (li  jirgħan)  bhal 
ma  huma  il  bakar»  in-ngħaġ  u  '1 
mghoż;  black  catile^  laħam  il  fart  (gnie- 
des  u  bakar^ ;  cattle  hottse,  cattle  shedj 
razzett. 

Cauous— (fl-America)  ġabra  ta  nies 
(eletturi)  biex  jagħżln  il  candidati  biex 
isiru  capijet  tal  uiBci  (dipartimenti) 
tal  gvern. 

Caudal— ta  (jew  bhal)  demb  ta  an- 
nimal. 

Caudatb  )  bid-demb,  magħmul  bħal 

CAUDATBDjdemb. 

Caudex  (plural  Candiobs)—zocc  ta 
pianta  jew  ta  siġra  (fil  botanica).  • 

Caudle — xorb  sħun,  xi  ħaġa  shuna 
għax-xorb  (li  jatu  lill  marid)  bħal  ma 
hu  imbit  etc. 

Cauf— barrada. 

Cauoht  —  temp  passat  u  particip 
passat  tal  verb  catch,  jena  etc.  kbadt ; 
makbud. 

Cauk  — xorta  ta  ħaġra  li  takbat, 
bħal  cubrit. 

Caukbr— alzatura  (għolia)  fdiferiż- 
żiemel  biex  ma  ji/Jokx. 

Cauking  —  takta  il  minċotti  min- 
nofs. 

Caul— xibca  għax-xagħar ;  mendil. 

Caulbt— xorta  ta  cabocċa. 

Cauliferous  —  biz-zocc,  li  gbandu 
iz-zocc. 

Cauliflowbr— pastarda. 

Cauline  — (fil  botanic«),  taz-zocc. 

Caulis-zocc  tal  haxix. 

Caulk — tirraspa  ( tħarrax  )  ngħal 
jew  difer  ta  żiemel  biex  ma  jiżlokx. 

Caulocarpoos— (fil  botanica)  siġar 
li  jagħmlu  fjuri  u  frott  fiz-zocc. 

Cauma  —  deni,  sħana  ^ħruk)  tad- 
deni. 

CAUMATiO'tad-deni  (tal  marda  tad- 
deni). 

Causal— 'ta  causa,  ta  caġun. 

Causality— dac  li  igib  il  causa,  jew 
il  caġun, 

CAUSB—causa,  ħabba,  caġun,  ħtija; 
iggib;  tgħamel,  tcun  htija ;  tcun  caġun 
ta  ;  canse  fhis  to  he  donc,  ġagħal  (gtia- 
mel  b*mod)  li  dan  isir ;  you  ai*e  the 


caufe  o/  this  loss,  inti  il  caġnn  fil  cau- 
sa)  ta  din  it-telfa  (mhabba  fic  saret  din 
ittelfa) ; ;  77ie  First  Cause,  Alla  Mm- 
bierec. 

Causbless  —  bla  ħtija,  bla  ^  causa, 
inġust. 

Causeb  —  min  icun  caġun  jew  il 
cansa. 

Causeway)  banchina,  ħajt  magħmul 

Causby  j  biċ^ċagħk  etc.  biex  iżomm 
( rpar  )  għa  moghdia-  (inik) ;  triek 
cbira. 

Causidical— ta  avucat  jew  ta  min 
li  jiddefendi  causa. 

Caustio  r-  causticu,  dua  taħrak  il- 
laliam;  li  jaħrak,  li  iwaġġa;  li  inig- 
ghes  bi  cliemu.  ^ 

Causus— deni  kawwi. 

Cauter  -  ħadida  tal  ħruk,  li  tàħrak 
jew  ticwi  biha, 

Cauterant-  ħaġa  li  taħrak. 

Cautbrization  —  ħruk,  chiwi  ta  xi 
ħaġa  (laħam  ta  żiemel  etc.) 

C'ÀUTERizB  -  tahrak,  ticwi  b*ħadida. 

Cautbry—  ħruk,  chiwja  b'ħadida  jew 
b'xi  duwa  li  tahrak. 

CAUTnEB— drapp  Indian  ordinariu. 

Caution— dehen,  għakal;  twiddiba, 
tgħarrifa;   twiddeb,  tgħarraf. 

CAUTioNARY  —  mogħti  bliala  pleġġ ; 
li  iwiddeb,  li  igħarraf. 

CAUTioNBR~min  iwiddeb,  igħarraf. 

Cautious—  ħajjen,  b'ghajnejh  niif- 
tuħa,  mistenbaħ,  attent;  bid-dehen. 

Cavalcadb— cavalcata  —  ħafna  nies 
wsra  xulxin  rechbin  fuk  iż-żwiemel. 

CAYALiBR—suldat  fuk  iż-xiemel,  ca- 
valier ;  klubi,  ciiraggius,  meħjiel ;  xor- 
ta  ta  sur  (għal  canuni)  mibni  il  gew- 
wa,  f'fortezza. 

Cavalibrly— ta  cavalier,  ta  ragel 
kalbieni,  bravu,  curaġġiis. 

CAVALLAnD-^salt  bgħula  jew  żwiomel 
mcxjin. 

Cavalry— cavlarija,  suldati  fuk  iż- 
żwiemel. 

CAVATiNA(bit-taljan)-  cavatina,  biċ- 
ċa  musica  zgħira. 

Cavation  -  taħfir  tal  art  (fl-art)għal 
xi  cantina  etc. 

Cavr— għàr,  għorna,  grotta;  t^ħam- 
mar  fgħàr,  li  grotta;  tħafler,  takti^ 
għàr  jow  grotta. 


Digitized  by 


Google 


CAV 


—  142  — 


CEL 


Gavka — li  stalel  ta  anGteatru. 

Oayeat  —  (fil-ligi)  twiddiba,  awer- 
tenza  biex  iżżom  (iddawwar  jew  tieħu) 
benefiziu  ta  abbati ;  avvertenza,  am- 
monizioni,  twiddiba. 

Caveatino  —  (fli  żghirma)  it-tibdil 
jew  il  bidla  li  tagħmel  bix-xabla  etc. 
min  kaghda  ghall  oħra. 

Cavern  -  għàr,  għorna,  grotta. 

Oaverned— collu  għerien. 

Oavernous— 'mħaffer  bħal  ghar. 

Cavbrnuloub  —  mimli  (collu)  għe- 
rien  żgħar. 

Cavbtto  (bit-taljan)-cavetta  (bħal 
dic  tal  ħut). 

(iivENDisH— xorta  ta  tabacc  ("ta  li 
Bticca). 

Caviare  — cavjar,  bajl  tal  ħut  (cbir) 
immellaħ  (imkadded). 

Cavil— tchewtil ;  ix-xaghra  fil  gha- 
gina ;  tchewtel  (iggib  scusi)  tfittex  ix- 
xagħra  fil  għagina. 

Oaviller  —  chewtiel,  minn  dejjem 
jara  x'jakla,  igib  li  scusi,  ifittex  ix- 
xaghra  fil  ghagina. 

Cavillino— tfittix  (tfittexj  ix-xagħ- 
ra  fil  għagina,  iesib  dejjem  xi  tgħejd 
biex  tiggieled  etc. 

Oavillous-coHu  tchewtil,  oggezio- 
nijiet,  scusi. 

Cavin-  ħofra  (weegħa)  li  jistgħu  jo- 
kogħdu  fiha  (mħarsin)  is-suldati. 

Cavino  — tiġrif,  twaikkigħ  ta  sakaf 
(arcata)  ta  mina  jew  barriera. 

Cavitary  -  duda  li  tghix  gewwa  xi 

5a. 

OAvnT-ħofra,  tokba,  ghorna. 

Caw— tgħajjat  bħal  ċawla. 

Cawino— il  għajjàt  taċrċawl. 

Cawker— ara  Calker. 

Ca  WKY  -  ta,jew  bħal  grampun  fnagh- 
la  ta  żiemel. 

OAXou—koffa  trab  tal  metall  lest 
għal  għaxla  (għal  purificar). 

Oayelac— xorta  njam  ifuħ  li  jinsab 
fis-Siam  (Àsia). 

Oayenne— xorta  la  bżar  (tal  carta) 
jahrak  ferm. 

Oayman— cajman  (xorta  ta  cuccu- 
drill  american). 

Cazio— mħallef  Torc  (Maumettan).. 


.  Oaziqub— Oap  Indian  (superiur)  tal 
America  ta  fuk. 

Cazzon- ħmieġ  tal  bakar  niexef  li 
jużaw  għan-nar  (biex  jaħarkuh). 

CEASB-tħalli,  tiekaf,  takta,  tiscot, 
tispiċċa,  ittemm  tlesti ;  xohen  will  yoa 
cease  to  complain  'f  meta  sejjer  tiscot 
(tiekaf,  tispiċea,  etc.)  mit-tghemghim  ? 
they  have  ceased  working^  spicċaw  (wak- 
fu)  mix-xoghol. 

Ceaseless— li  ma  jiscot  (jekaf)  katt, 
li  dejjem  sejjer. 

Oeasino— twakkif  etc. 

Cecity— ghama. 

Oecograph— tħejjia  (apparat)  ghal 
chitba  għal  għomi. 

Cbcutiency  —  bidu  ta  għama,  bejn 
għama  u  mehux. 

Cbdar— cedru  (siġra  taċ-cedru)  dej- 
jem  tħaddar)  njam  taċ-cedru. 

Cbdarn— tas-siġra  taċ-cedru. 

Obdb— twelli,  terħi,  icciedi,  titlak. 

Obdilla— sinjal  bħal  virgola  f,)  li 
ikegħdu  taht  il-littra  c  (9)  biex  tin- 
kara  s. 

Cbdrinb— tas-siġra  taċ-cedru. 

Obdrium— raża  (gomma)  tas-siġar 
taccedru  tajba  wisk  għal  mal  cotba 
biex  ma  tmisshomx  il  camla. 

Obdry — tal-lewn  taċ-cedru. 

CEiL-tkiglied  jew  tagħmel  soffitt; 
ticsi  sakaf  minn  gewwa. 

OiciLiNO— soffltt,  sakaf— il  wiċċ  ta 
fuk  ta  camra. 

OEiNTURE—cinturin,  faxxa  (tal  ħa- 
rir  etc.)  tal  kadd. 

Oblature— incisioni,  (is  sengħa  tal 
incisioni). 

OBLRBRANT-celebrant,  dac  li  jicce- 
lebra  (ikaddes  etc^ 

Celbbrate— ticcelebra,  tissolenniz- 
za,  tkaddes,  tfaħħar. 

Oblburatbd  —  mfaħħar,  msemmi, 
ceiebri. 

Oblbdratjon  —  tifħir,  tkaddis,  sol- 
lennità. 

Celebrator— min,  jew  dac  li  jicce- 
lebra  etc. 

Oblbbrity— fama,  isem,  celebrità; 
he  is  a  man  of  great  celehinty^  hua  ra- 
gel  ta  fama  cbira. 


Digitized  by 


Google 


CEL 


-  148  - 


CEN 


Cblbriao— xorta  ta  crafes. 

Cblbbity— ħeffa,  ghaġġlft  cbira. 

Cklbry— crafes. 

Cblbstial— tas-setna,  kaddis,  miii 
kieghed  fis-seina. 

Cblbstinb— patri  Celestin,  sulfat  ta 
li  stroDziana  (mineral). 

Cbliag — taż-żakk. . 

Gblibaoy-  il  ħajja  (li  stat)  tal  għa- 
^.eb  (ta  dac  li  mhux  mixżewinreġ^,  ce- 
libat. 

Cblibatb   Igħażeb    (wieħed  mhux 

CBLinATisTjmiż-żewweġ). 

Gblibitb  —  patri,  min  hu  mogbti 
ghaċ-celibat  (li  mhux  għaż-żwieġ). 

Celidograpħy  -  descrizioni  tat-tbaj- 
ja  li  hemm  jidru  fix-xemx. 

Cbll — cella,  ħofra,  camra. 

Cellar— cantina. . 

Gellaraoe^Ioc,  post  ghal  cantini, 
daziu  (hlas)  tal  ħwejjeġ  li  jinżammu 
merfugħa  f  cantina. 

Gellarer— min  għandu  ħsieb  tal 
(imbejjet  etc.)  tal  cantina. 

Cbllarbt  —  caxxa  etc.  bit-tokob, 
postijet  ghal  fliexchen. 

Gellarist— dac  li  fcunvent  icoUu 
il  ħsieb  tal  imbejjet. 

Cell-rrbd — imrobbi  fcantina. 

GELLULAR—bic-celel  żgħar. 

Gbllulated— maghmul  bħal  celel 
jew  cmamar  z.għar. 

GELLULE—cella  zgħira. 

Cbllulifbrous  —  li  jagħmel  celel 
żgħar. 

Cbllulosb— is-sustanza  jew  dac  li 
minnu  huma  mgħamulin  il  ħjut  tal 
werak. 

Cblsitudb— għoli. 

Gblt— Geltif  1-ewlenin  nies  tal  Ita- 
lia,  Spanja,  Franza  u  '1  Brittanja 
(Inghilterra). 

Gbltio— celticu,  taċ-Celti,  Isien  (lin- 
gwa)  taċ-Gelti  jew  Geltica. 

Cbltigism— idioma  usu  jew  drawwa 
taċ-Celti. 

Cement — siment  (cement)  tahlita  ta 
gir  ramel  u  ilma  li  tgħakkad  gebel  etc. 
flimchien ;  rabta,  għakda ;  tgħakkad, 
torbot  flimchien. 

Cementation  —  għakda,  twaħħila 
flimchien. 


Cbmbnted  —  magħkud  bis-sement 
jew  bil  hbeberija. 

Cbmetbry— cimiteru. 

Gen  ATORY— -  tac -cena. 

Gbnobitb— cenobita  (patri). 

Cenoby— cunvent,  loc  fejn  nies  (pa- 
trijiet)  igħejxu  flimchien  (  comunità 
wahda). 

Cbnotaph— monument  (gebla  etc.) 
tifchira  ta  wiehed  li  icun  midfun  fpost 
(x*imchien)  jeħor; 

Cense— tfewwaħ  bi  rwejjah  ifuħu ; 
cens,  jew  ħlas  pubblicu. 

Cbnser — censier. 

Censor— censur  (minn  jifli  biex  jic- 
cundanna  dac  li  icun  ħazin) ;  magistrt 
ta  Buma  antica. 

Cbnsorial)  taccensnr,  sever,  kalil, 

CBNsoRiAN[li  iżomm  is-siccajr. 

Cbnsorious  -  sever,  dejjem  lest^  jifli 
biex  isib  xi  ħtija,  tort  etc. 

Gbnsorship— 1-ufficiu,  I-impiegh  ta 
censur,  jew  ta  min  jiccundanna'dac  li 
icun  hazin  (wara  li  icun  flih). 

Censual— ta  censiment  (.jew  cens). 

Gbn'surablb— li  ħakku  censura,  ta 
min  jiccundannah. 

Gbnsurb--  censura,  fili  (minn  tiflij^ 
janfira,  ħakk,  ticcundanna  (bħal  ma 
taglimel  il  cnisia)  tagħmel  ħakk. 

Census  —  censiment,  cens,  għadd 
tan-nies  collha  li  icunu  frenju  etc. 

CENT-~mia,/Ae)rroir€rf  300  sovereigns 
ai  6  per  eeni  (5  %jew  5  p.c)  issellift 
300  lira  biI-5  fil  mija  (mgħax). 

Centagb— rata,  ħlas  cull  mija. 

Centaur— centauru,  mostru,  favu- 
lus  (tal  ħrejjef) ;  dac  li  jitfa  il  vleġġa 
(fiz-Zodiacu). 

CBNTAURY-'pianta,  ħaxixa  ta  bosta 
xorta. 

Gbntenarian  —  bniedem  li  għandu 
mitt  sena. 

Cbntbnarius— ta  cull  mitt  sena. 

Cbntenary  —  centenariu,  żmien  ta 
mitt  sena. 

Gbntennial— ta  mitt  sena,  jew  li  fih 
mitt  sena. 

Cbntbrino— 1-arc,  il  miidell  tal  in- 
jam  li  fuku  jibnu  ħnejja. 

Centesimal — ta  minn  mija  waħda ; 
wieħed  minn  mija  ;  centesimali. 


Digitized  by 


Google 


CEN 


—  144  — 


CER 


Cbntbsimation— castig  niilitari  (tas- 
suldati)  ta  wioħed  fmija. 

Cbnticipitous  —  li  ghandu  mitt  ras. 

Crntifidous  — mkassam  f  mitt  bieċa. 

Cbntifolious  -  li  għandu  mitt  werka. 

Cbntiqradb— mkasBam  f'mitt  grad. 

Cbntiorammb  — centigramma. 

Cbntiloquy  —  discors  (cliem)  għall 
mitt  darba. 

Cbntimb  (akra  sentim)  -centesimn, 
il  mija  waħda  ta  Franc,  jew  ta  xi 
ħaġ'oħra. 

Cbntimbtrb  —  centimetra  (  chojl 
Francis)  il  mija  waħda  ta  metru. 

Cbntinbl— ara  Sbntinbl. 

Centipbd— centupiedi  (dudu  b'ħafna 
sakajn). 

Centnbr  — pis  ewlieni  li  jusaw  il 
periti  tal  użin  jew  il  catapani. 

Cbnto  — bcejjeċ  ta  bosta  aaturi  a 
mgħakkdin  flimchien,  fcomponiment 
wieħed. 

Cbntral— centrali,  tan-nofs. 

Cbntralism  — centralismu  ;  li  tcun 
centrali  jew  fin-nofs. 

Cbntralization  —  mgiba  (meta  ig- 
gib  fin-nofs. 

Gbntralizb  —  ticcentralizza»  iggib 
fin-nofs. 

Cbntrb  —  nofs ;  tkigħed,  tagħmel 
fin-nofs;  twakkaf  fuk... 

Cbntrb-bit— golja(ta  rebecchin). 

Gbntrb-pibcb— centra  (ta  fuk  mej- 
da),  golja  ta  rebecchin. 

Cbntrbs  — il  fond  ta  biċċa  drapp  jew 
ta  xall. 

Cbntrio 

Cbntrioalj 

Grntricity— centricita;  li  tcun  fin- 
nofs. 

C«NTRiFoaAL— centrifugu  ;  li  joħroġ 
jew  jitbigħed  min-nofs. 

CBNTRiNE'isem  ta  ħuta. 

Cbntripbtal— li  tiġbed,  li  tagħmel 
għan-nofs. 

Gbntripbtenoy  —  gibda  għan-nofs 
jew  lejn  in-nofs. 

Gentrobario  —  taf -centru  tal  gra- 
vità. 

Gbntrolinbal  —  il  ħżuż  ta  linji  li 
jiġbdu  coUha  lejn  pont  wiehed  (lejn 
centru  wieħed) ;  strument  biex  tiġbod 
(tħo7i)  bih  iHinji. 


.  lcentricu— tan-nofs. 


Crntry— ara  Sbntry. 

Gbntomviratb  —  il  gvern  ta  mitt 
ruħ. 

Centumviri—  il'  mitt  mħallef  tar- 
Repubblica  Rumana. 

Cbntuple  —  centuplu;  għall  mitt 
darba ;  tcattar  ghail  mitt  darba. 

Crntuplicate — tcabbar  ghall  mitt 
darba. 

Cbnturial — ta  seclu  (mitt  sena). 

Cbnturiator— cronologista,  wieħed 
li  ikassam  iż-żmien  bil  mitt  sena. 

Gbnturion— centuriuni,  afficial  Ru- 
man  li  chellu  il  cmand  ta  mitt  suldat. 

Gbnturist— ara  Cbnturiator. 

Century— seclu  (mitt  sena). 

Cborl — ragel  (min-nies  baxxi)  tal 
Anglo-Sassoni. 

(Jbpbvorous— 11  igħix  bil  basal  biss. 

CEPĦALALoio—medicina  li  ticcalma 
l-ugigħ  ta  ras;  tal  ugigħ  ta  ras. 

Cephalaloy— I-iigigħ  ta  ras. 

Cbpħalitis  —  infiammazioni  tal 
moħħ. 

Gephaloextraotor  —  mkass  (biċċa 
għodda)  tal  kabla. 

Gephaloid— magħmul  bħal  ras. 

Cephalopod  —  annimal  mallusc 
("gismu  artab). 

Cephalopoda  —  annimali  ta  gisi- 
mhom  artab  li  għandhom  subgħaj- 
hom  etc.  ma  dwar  rashom. 

Cephalous — bir-ras. 

CEPHUs—ciefa  (tajrabħal  gawwija). 

Cbbaoeus— tax-xama»  bħal  xama. 

Ceraqo— I-ichel  tan-naħal,  ħobs  in- 
naħal. 

Cerambio— duda,  bħal  wirdiena. 

Ceramic— tal  fuħħar  jew  xakkuf. 

Gerasine  — gomma  tas-siġar  taċ- 
cirasa  u  tal  pruna. 

Cerastes— lifgħa  bil  krun. 

CERATE->incirata  (taħlita)  taxama, 
żejt  etc. 

Cerated  —  incirat  jew  micsi  bix- 
xama. 

Ceraunics  —  ix-xienza  (li  studia) 
fuk  is-sħana  a  I-elettricità. 

Ceraunite  —  tempesta  bis-sajjetti, 
xebgha  sajjetti. 

Gerberean— ta  Gkrberus  (ara). 


Digitized  by 


Google 


CER 


146  — 


CET 


Cerberus  —  cerberu,  il  chelb  tal 
għassa  tal  infern  (li  isemmu  fil  hrejjef). 

Cere— tincira,  ticsi  bix-xama. 

Cereal— cereali;  tal  kamħ  (kmuħ). 

Cerebel — biċċa  mill  moħħ. 

Cerebellum— il  moħħ  żghir. 

Cerebral— tal  moħħ. 

Cerebrose— b'mohhu  marid,  miġ- 
nun. 

Cbrboloth  —  drapp  incirat  (inci- 
rata). 

Cerbment— incirata  li  dari  chienu 
jusaw  meta  jibbalzmau  lil  xi  ħadd. 

Ceremonial  —  ceremoniali,  tac-ciri- 
monia  (tar-rit  esteru  jew  ta  barra). 

Cerbmonious  —  collu  cumplimenti, 
jew  cirimonji. 

Cbremony  —  cirimonia,  osservanza, 
rit  esteru  jew  ta  barra  (li  jidher). 

Crrbolitb— mineral  donnu  xama. 

CBREOPSis—tajra  tal  Australia  bħal 
wiżża. 

Cereous— tax-xama,  bħal  xama. 

Ceres— Cerere,  alla  falz  tal  kamħ 
jew  tal  biedja ;  isem  ta  pianeta  (chew- 
cbaj  żgħira  li  chixfu  fis-sena  1801. 

Cerf— ċaccar,  rozz. 

CBRiLLA—ara  CRniLLA. 

Cbrnuous— li  niezel,  mdendel. 

Ceroorapht  —  is-sengħa  tal  chitba 
fuk  jew  fix-xama. 

Cbroon— balla  tal  gild. 

Ceroplastio — magħmul  "figuri  tax- 
xama ;  is-sengħa  tal  mudelli  tax-xama. 

Cerrus— balluta  morra  ("siġra). 

Cbrtain— ta  ta-bil-ħakk,  sgur,  tas- 
sew,  cert ;  xi,  certu  are  you  certain  f 
Inti  sgur  ?  I  am  not  quite  certain^  jena 
m'iniex  sgur  (cert)  sewwa,  a  certain 
person^  xi  ħadd  (certa  persuna). 

Cbrtainty— il  verità,  bla  eoda  du- 
biu. 

Certifigatb  —  certificat,  attestat, 
xhieda  bil  mictub  (mictuba)  fuk  1-im- 
giba  jew  capacità  ta  xi  ħadd. 

Certified —magħmul  sigur;  iccer- 
tificat. 

Cbrtifier— dac  li  jiccertifica,  min 
jagħmel  ic-certificat. 

Cbrtipy— ticcertifica,  tixhed  bil  (jhit- 
ba  fuk  il  capacità  jew  1-imgiba  ta  xi 
ħadd. 


Cbrtoriabi  —  digriet,  ordni  li  mil 
korti  ta  fuk  jimbghat  għall  korti  ta 
isfel  biex  jinbaghtu  dauc  id-documenti 
fcarti>  ta  causa  li  icun  hemm  sejra 
tittratta  ruħħa  (fil  krati  ta  fuk). 

Cerulific— li  jaghmelculur  icħal. 

Cbruline— blu  (culur  icħal)  maħlul 
fl-acidu  ("sulfuricu). 

Cerumen— il  ghacar  tal  widnejn. 

Cbrusb  — buruk,trab  abjad  taċ-ċomb, 
carbonat  taċ-ċomb,  bianchett. 

CBRUSBD-T-maħsuI  bit-trab  taċ-ċomb, 
(bil  bianchett). 

Cbrvical— tol  għonk. 

Cbrvinb— tac-cerv. 

Cbrvix  — il  biċċa  ta  wara  tal  għonk. 

Cbsious— ta  lewn  caħlani  griz. 

CESPiTOus-ta  art  bil  ħaxix,  bil  pa- 
Ijetti  tal  ħaxix. 

Cbss— taxxa,  ħlas  ta  flus. 

Cbssant— li  jiscot. 

Cessation  —  sicta,  twakkifa  ta  xo- 
għol,  ugigħ  etc,  tmiem. 

Cessbr  —  twakkifa,  sicta  tħollija, 
(min  tħalli)  trascuraġni. 

Crssirlb— li  iciedi,  li  jirrendi. 

Ckssion— tulija  ("min  twelli^  għati, 
cessioni. 

CessionarY'H  iwelli,  jati  jew  iciedi. 

Cbssor— dac  li  jittrascura  ghal  tant 
żmien  li  jagħmel  xi  dmir  etc;  asses- 
sur,  dac  li  jintaxxa  jew  jiġbor  it-taxxi. 

Cesspool— fossa  ta  canal  etc. 

Cest— ħżiem,  cinta,  cinturin,  (tan- 
nisa). 

CESTRiAN—ta  Cheshire  (contea  tal 
Inghilterra). 

Cestus— ħżiem  (^rabta)  cinturin  li 
jintlibes  (min-nisa)  fit-tieg. 

Cbsure— taksima,  mistrieħ  (fil  ka- 
ri)  ta  vers,  ta  stanza  jew  strofa  fil  poe- 
sia. 

Catagba — ir-razza  collhatal  balieni, 
u  *d-dniefel. 

Cbtaoean  I  tac- cetacci  (tar-raz^a  tal 

Cetaoeous  j  baliena). 

Cbtic— li  isir  mix-xaħam  etc  tal  ba- 
liena. 

Cetolooy— li  fitoria  naturali  ta  fuk 
il  baliena. 


19 


Digitized  by 


Google 


CEV 


—  146  — 


CHA 


CBVADiNB^il-lamtu  li  isir  mix-xgħir. 

GHAoooN--żifna  (epanjola). 

Cħafb  —  sħana  li  isBir  bil  għerik 
(billi  tgħorok) ;  giiadba  (minn  taghdah) 
corla,  saħna;  issahhan  (bil  għerik), 
tgħaddab,  tati  saħna,  jew  corla,  tisħon 
(bil  għerik),  tgħadab,  titfettet,  tieħu 
saħna. 

Għafb — xorta  ta  wirdiena. 

Ghafbry— xorta  ta  forġa  tal  ħad 
dieda. 

Ghafb-wax  —  1-impiegat  (li  icun 
hemm  mal  cancillier)  li  icollu  ħsieb 
ilesti  ix-xama  għas-sigilli. 

Chaff — ħliefa. 

Ghaffbr— tiggebbed  fil  prezz,  tnak- 
kas,  ticcorda  (fnegoziu  etc.) ;  mercan- 
zija. 

Chaffbring— tiftihemfi  prezzgħax- 
xiri  jew  beigħ. 

Chaffbry— trafcu,  negoziu. 

Chaffinch — sponsun. 

Ghafflbss— bla  ħliefa. 

CJhaffy— bħal  ħliefa ;  li  ma  jiswa 
ghall  xejn. 

Ghafinq— għerik,  għadib;  tmasħin 
tfetlit. 

Ghafino-dish  —  bħal  gradilja  biex 
isaħhnu,  jew  iżommu  fukha  sħun,  ii- 
laham. 

Ghagrbbn— gild  iccuscsat. 

Chaobin  — buri,  dieka ;  tħanfis,  tagħ- 
mel  il  buri,  iddejjak,  tħanfes. 

Chain  —  catina,  sensiela,  manetta, 
(rbit  għal  idejn  etc.)  issensel,  ixxec- 
chel,  torbot  bVatina,  tagħmel  rsir, 
tjassar. 

GfiAiNLBSS— m'hux  marbut,  bla  sic- 
cajr. 

Cħain  pump— pompa  cbira  li  jcun 
hemm  abbord  ta  bastimenti  cbar. 

Chain  shot— catina  bil  balal  mid- 
mumin. 

Ċhain  stitch— pont  (tal  ħjata)  bħal 
ċatina,  pont  catinetta. 

Chair— siġġu,  suġġetta. 

Ghairman  —  il  president  ta  cumi- 
tat  etc. 

Chaisb  —  caless,  carrozza  b-zewġ 
roti. 

CHAiRWBB'-rrxorta  ta  serriek. 

Chalastjcs— medicini  li  iħollu. 


Ghalcedony— ħaġra  preziusa  għaċ- 
ċrichet  etc. 

Ghalcooraphbr— incisur  ta  fuk  ir- 
ram,  min  jincisi  ir-ram. 

Ghaloooraphy  —  is-sengħa  tal  inci- 
sioni  fuk  ir-ram. 

Cħaldean— tal  Galdea. 

Ghaldaio— caldajc,  Isien,  il-Iingua 
tal  Galdea. 

Ghaldron— chejl  Inglis  tal  kmuh  li 
jasa  3G  hnsheL 

Ghalet  (akra  xaU)  —  għarix  ta  li 
Svizzeri. 

Chaliob— calci ;  tazza. 

Ghaliced— bil  calici  (bħalfiuri). 

Ghalk— gibs;  thożż  bil  gibs. 

Ghalky  -  tal  gibs,  bil  gibs,  abjad. 

Challbngb — sfida,  sejha  jew  stedina 
ghall  ġlied ;  tisfida,  tistieden  jew  is- 
Bojjaħ  ghall  ġlied ;  tgħajjat  minn  gej 
(bħal  ma  tagħmel  is-sentinella)  sen^ 
tries  have  orders  to  cliallenge  a/ter  mid- 
niqht^  is-sentinelli  għandhom  I-ordni  li 
ighajtu  "  toho  comes  lliere  ?  "  min  gej 
hemm?  wara  nofs  il-lejl. 

Challis  -drapp  rkiek  fin,  bħal  mu- 
solina  għall  Ibiesi  tan-nisa. 

Chalybbatb  — mimli  (collu)  ħadid ; 
ilma  li  fiħ  il  ħfidid  (il  ferru). . 

Cham— ir-re  tat-Tartarja  (Asia). 

Chamade  —  ċamata,  sejħa,  (sinjal) 
bit-tambur. 

Chambbr— camra,  għorfa;  tghalak 
gewwa  camra  jew  gewwa  ghorfa. 

Ghamber  counoil— cunsill  privat  si- 
griet. 

GHAMBERiNa  -  disculaġni,  disonestà, 
sfrenar. 

Chamdbrlain  -  camrier  maġġur,  the 
Chamherlain  of  London,  l-ewlieni  cam- 
rier  jew  it-terforier  ta  Londra ;  Who 
is  the  c/iamherlain  of  this  ifin  ?  min  hu 
il  camrier  (ir-ragel  li  għandu  ħsieb  is- 
sodod)  fdin  il-Iucanda  ? 

Ghambbr-lye— aurina,  bewl. 

Chambbrmaid— camriera,  il  mara  li 
iddur  b*is-sinjura  tlibbisha  u  is-ser- 
viha. 

CnàMnRK-poT— aurinar. 

Cħamblbon  —  camaleonte,  annimal 
bhal  gremxula  li  ibiddel  il-Iewn. 

Ghamelbonizb— tibdel  fbostalewni- 
jiet. 


Digitized  by 


Google 


CHA 


-  147  - 


CHA 


Chamfbr— ċamfrin,  tgħaddi  takta 
ċamfrin  (canal). 

Ghamfbrino— ^issinn  il  għodda,  (fiir- 
matur  etc.) 

Ghamfbain  —  testiera,  armar  ghal 
ras  iż-żwiemel. 

Chamois— (bil  Francis,  akra  aamuà 
camoxxa  (xorta  ta  mgħoża). 

Ghamois-lbathbr— camoxx,  gild  tal 
camoxxa. 

Ghamoisitb  — trab  (jew  ossiduysadid) 
tal  ħadid. 

Champ  *  tghiddero,  tomgħod,  tgher- 
rem,  tmeċlak ;  wiċċ  (ta  mejda  ect.^ 
ftit  imżerżak. 

CHAMPAONB—xampanja  (imbit). 

Ghampaign— campanja,wesgħa,  wit- 
ja  cbira. 

Champbr— gherriem,wieħed  li  ighid- 
dem,  jomghod,  jew  imeċlak. 

Ghamperbd— mżerzak  lejn  ix-xifer, 
icċamfrinat  (bħal  furmatur  ċana,  etc.) 

Champbrtor  -  wiehed  ħati  tal  Cham- 

PBRTY  (BJCH). 

Ch^mpbrty  —  żamma  (li  iż/.omm) 
causa,  ({uistioni  fit-lAl  (ghnl  żmien)  bil 
patt  li  icolloc  sehem  fil  kliegħ  (biex 
jirrendilec  il  kliegh). 

CHAMPiONON—xorta  ta  fakkigħ. 

Champion— gellied  prim,  wieħed  H 
għas-saħħa  ma  jicsru  ħadd,  lewlioni, 
ta  kuddiem,  għal  ġlied  etc. 

GhAngb— opportunilà,  ġrajja,  haġa 
ta  bla  ħsieb ;  accident,  cas;  jies,  tama; 
tiġri,  tinghata,  jati  il  cas  jew  I-acci- 
dent  ;  7«  there  any  chance  for  me  f 
hemm  xi  tama  ghalija  ?  When  ymi  have 
i/ie  cfumce^  meta  icolloc  I-opportunità ; 
/  /uive  no  more  c/iance  now,  ma  għan- 
dix  tama  actar  issa  (nakta  jeshi);  i/ 
hy  c/iance  you  meel  /dm^  jecc  katt  jati 
il  cas  (per  accident)  tiltaka  miegħu ; 
U  c/ianced  ġara,  ta  il  cas;  T/iis  /tas 
heen  ill  c/iance  for  /lim^  din  cbienet  dis- 
grazia  għaiih. 

Chanob-combr— wieħed    li  jigi  bla 
hsieb,  għal  għarrieda. 
'  Changbl— cancell,  prisbiteriu. 

Chancbllor— cancillier,  t/ie  c/iancel- 
lor  of^  t/ie  e,vc/ietjuer,  il  ministru  tal 
finanzi  (ta)  flus  jew  tat-tesori,  C/umcel' 


lorof  a  University,  Cancillier  ta  Uni- 
versità;  dac  li  icollu  f-idejh  lijissigilla 
id-diplomi  etc. 

GHàNCBLLORSHIP   ^    l-ufficiU,     l-im- 

piegh  tal  Cancillier. 

Changbmbdlby— ktil  tabniedem  per 
accident  (b-disgrazia). 
Ch  ANGBRY  ~  Cancelleria. 
Changrb— piaga,  ulcera. 
Chandblibr — linfa. 

CHANDLBR-bejjigħ  (bli  imnut)  e/Up 
c/utndler,  li  ibigħ  (iservi)  lin-nies  tal 
bastimenti. 

Chanob— bidla,  tisrifa,  zghar,  bkija 
(flus)  tibdel,  tbiddel,  issarraf ;  1  see  a 
great  c/iange  in  /itm,nara  bidla  cbira  fih; 
/  /uive  no  c/iange  about  me^  ma  għandix 
żgħar  fukiy  wmt  made  you  chanae  your 
opinion  f  x'ġagħlec  tibdel  (tbiadel)  il 
ħsieb  (il  fehma)  ?  go^  and  c/iange  me  a 
sovereign^  mur  sarrafli  lira ;  to-morrow 
we  e/uiU  /lave  t/ie  c/uinge  of  i/ie  moon^ 
għada  icolna  kamar  ġdid.  It '  is  God 
alone  t/iai  wor/cs  our  c/iange,  Alta  biss 
jista  ibiddlilna  kalbna  (jicconvertina) ; 
IIow  is  t/ie  c/iange  to-day  f  chif  in  hu 
il  cambiu  (it-tisrif  tal  flus)  illum  ?  / 
am  still  waiting  for  t/ie  c/uinge,  gbadni 
kiegħed  nistenna  il  bkija. 

Changeablb  — li  jidbiddel,  li  mhux 
sod,  li  idur  ma  cull  riħ,  incostanti; 
i/ie  weat/ier  /uis  heen  very  c/iangeahle 
i/iis  moni/if  it-temp  (1-aria)  chienet  in- 
costanti  wisk  (sicuit  tbiddel)  dax-xa- 
xahar. 

Ghan^bless— minn  għajr  tibdil.. 

Ghangelino— tifel  (tarbija)  li  jatuha 
jew  jeħduha  (jibdluha)  ma  oħra;  ibleħ, 
belbieni. 

Ghangbr— -  ċangier,  min  isarraf  il 
flus. 

Ghanna  "  isem  ta  ħuta  bħad-dott. 

Channbl— canal,friegu,  scanalatura 
ta  colonna ;  takta  canal ;  T/ie  Englis/i 
C/iannel  is  beiween  Enaland  and  France^ 
il  Ganal  Inglis  jigi  bejn  I-Inghilterra  u 
Franza.  Fomoard  i/ie  peiition  io  i/ie 
Ilcad  of  i/ie  Governmeni  i/irouah  your 
c/iieff  /le  is  ihe  rig/U  c/uznnel^  ibghat  il 
petizioni  il  gvern  per  mezz  tal  Cap 
tiegħec,  hua  (dac)  il  persuna  (il  mezz) 
li  għandu  iwassalielec. 


Digitized  by 


Google 


OHÀ 


—  148  - 


CHA 


CuANNBLLBD— bil  oanali,  mħaffer. 

Chanson  (bil  Francis,  akra  xan- 
^onj—għanja. 

Chant  (bil  FranciB,  akra  ċantj  — 
tcanta,  tghanni ;  cant,  għana. 

Chantbr— għannej,  cantant. 

Chantiolbbr— serduk  li  jidden. 

CHANTiLLYnLiOB— xorta  ta  bizziila, 
Btmata  ħafna. 

Chantino— cant. 

Chantrbss  —  għannejja,  cantanti 
(mara  li  tgħanni  jew  tcanta). 

Chantry  —  cappella  (tal  cant)  tal 
kassisin. 

Chaolooy— trattat,  discors  jew  chit* 
ba  fak  il  Chaos  (ara). 

Chaob— caoB,  taħwida,  ħabla,  taħ- 
bila,  ħallata-ballata. 

Chaotiġ  —  confus,  mħawwad,  im- 
gherfex  eħiħ. 

Chap  — xakk,  fetħa,  xpaccatura,  ka- 
sma,  xedak  ta  bhima,  xagħżuħ,  ġuv- 
nott;  ixxokk,  tixxakkak,  cotne  on^ 
chapa  I  ejjew,  isa,    tfal,  (uliedi^. 

Chap  1300K  -il  ctieb  (li  seritt)  li  icol- 
Ihom  il  bejjigħa  (biex  ini/ilu  fih  li 
icollom  jeħdu,  xi  ibighu  etc.) 

Chapb— il  hadid,  ram  etc.  li  icun 
hemm  fit-tarf  ta  ghant  ta  xabla. 

Chapbau  (bil  Francis,  akra  xapb)  — 
cappell. 

CHAPBL—cappella,  cnisia. 

Chapbllany  — cappillanja. 

CHAPBRON—barnuż,  capoċċ  (ta  cava- 
iier);  mara  mdahħla  fiż-żmien  (mgħak- 
kla)  li  tindocra  xbejba  fil  ħruġ  u  fli 
Btedin ;  tindocra,  tieħu  ħsieb  ta  xebba 
fxi  stedin  etc. 

Chaplain  —  cappillan. 

Chaplaincy    \  cappillanija,    ufficiu 

ChaplainshipJ  grad  ta  cappillan. 

Chaplbss-— bla  laħam,  min  ghajr  la- 
ħam  ma  dwar  il  ħalk. 

Chaplbt  -  dafra,  curuna  (tal  ward) 
għar-ras. 

CuAPMAN— min  ibigħ  u  jixtri,  xer- 
rej  u  bejjegħ  ;   parruċċan. 

Chappy— maksum,  xpaccat,  mxak- 
kak. 

CiiAPs  —  ħalk  ta  bhima ;  ġuvnotti, 
tfal;  wcU  done  chapa,  bravi,  1-aħwa. 


Char 
Charb 


CHAirrBR— capitlu  (canonioi);  capi- 
tlu  taksima  ta  ctieb. 

CHAPTBR-HouBB—auIa,  sala,  loc  fejn 
jiltakgħn  il  canonici  (il  capitlu). 

CHAPTRBL—capitell  jew  colonna  li 
iżżomm  il  ħnejja  (l-arcata^. 

Chapwoman— mara  li  tixtri  a  tbigħ, 
parruċċana. 

Char— isem  ta  ħuta  fina  (bhal  sala- 
mun);  taħrak  njatn  bħal  faħam,  tah- 
rak  chemm  chemm  ;  takta. 

xoghol  bil  ġurnata,  tahdem 
bil  ġurnata,  biċċa  xogħol, 
Btaljata. 

Charabano  —  carrozza  twila  b'erba  . 
roti  fejn  jistghu  jircbu  bosta  nies. 

CiiARACTBR  —  carattru,  giħ,  fama ; 
bixra,  hażx  ta  ittri,  carattru  ;  thożx, 
tiscolpi  ittri ;  /  can  not  bui  gice  a  true 
character  of  yon^  ma  nistax  ma  ngheidx 
jew  ma  nitchellimx  tajjeb  minnec ;  he 
18  a  man  o/  a  very  hail  character,  hua 
ragel  ta  fama  ħażina. 

Charactbristig  -caratteristicu,  dac 
li  jimmarca  il  carattru. 

Charactbrizb  —  ticcaratterizza , 
tgharraf  sewwa. 

CHARADA—xarada. 

Charcoal  —  faham  tal  cannol  (tal 
ħatab). 

Chargb— ħsieb,  pis,  cura,  tagħbija, 
nefka,  spiża,  twissija,  causa,  carga  ta 
xcubetta,  ħabta,  salt ;  tati  il  ħsieb,  il 
cura  jew  il  pis  ta  ħaġa ;  twissi,  twassal 
lill  xi  ħadd  (tugżah)  tiehu  flus  (fix- 
xiri);  ticcarga  xcubetta ;  taħbat  għal, 
tati  is-salt ;  Who  is  in  charge  of  thie 
placei  min  għandu  ħsieb  ta  aan  il 
post?  a  serioHS  charge  was  pre/erred 
againat  him,  saritlu  (ghamlulu)  accusa 
(causa)  seria  hafna  ;  iake  charge  o/  this 
school,  ħu  ħsieb  ta  din  li  scola,  1  am 
not .  ahle  to  he  at  that  charge,  ma  nistax 
(ma  niflaħx;  għal  dic  li  spiża;  all 
charges  /ree,  barra  mil  li  spejjes ;  the 
English  retumed  io  ihe  charge,  1-In- 
glisi  reġghou  għall  attacc(ħabtu  għall); 
Lay  noi  this  sin  to  their  charge,  tgħab- 
bix  fukhom  dan  id-dnub  (tgheidx  li 
għamluh  huma  dana  id-dnub). 

CnARORAnLE  —  li  jiswa  li  ikum  il 
fluB ;  li  jista  icun  iċċargiat. 


Digitized  by 


Google 


CHA 


—  I4y  — 


CHA 


Oharobless — bla  ħsieb ;  rħis. 

Ghaboeb — min  jiċcargia,  platt  cbir ; 
żiemel  mħarreg  gnal  gwerra. 

GiTARiLT— bil.cautieia,  bl-attenzioni, 
bil  ghakal. 

GHARiNBss—cautiela,  attenzioni. 

Chariot — carrozza,  carru. 

Ghariotber— dac  li  isuk  il  carru 
jew  carrozza. 

GHARiTABLB-ħanin  mal  fkar,  cari- 
tativ,  kalbu  tajba,  li  iħobb  jaghmel  ca- 
ritày  tal  carità ;  h  have  bten  to  see  all 
the  Cliaritable  InetittUiofis  o/  Malta, 
mort  nara  l-istituti  tal  carità  coUha 
taMalta. 

Gharity— ħniena  mill  fkir,  cariti, 
mħabba. 

Chariyari  ^  banda  irrabiata  (etor- 
biu  ta  ħafna  dakk  ta  strumenti  ad- 
doċċ);  carjcatura;  j^ariial  satiricu. 
The  '*  Punch  "  m  tfie  oTdest  London  cha- 
rivarij  ii  "  Punch  "  hua  1-actar  ġur- 
nal  satiricu  antic  ta  Londra. 

Għarlatan  —  ċarlatan,  wieħed  jit- 
ohellem  dejjem  (wisk)  bla  sens. 

Gharlbs's  wain  —  għħnkud  (ġabra) 
ta  cwiecheb  li  jisimha  ucoU  Ursa  Ma- 
jor. 

Chablook  —  (ħaxixa)  bħal  ġarfrir 
isfar. 

Gharh  —  seħer,  maghmul,  għajn, 
ġmiel,  ghaxka;  i88aħħar,ta^hmel  magh- 
mul,  tgħajjen ;  tghaxxak,  tħajjar.  Mu- 
sic  charms  the  ear^  beauty  c/iarma  tfie 
heart,  il  musica  tgħaxxak  il  widna,  il 
ġmiel  igħaxxak  il  kalb. 

GHABMA-'isem  ta  ħuta  (bħal  lupu 
tal  baħar). 

Gharmbd— msahhar,  mgħaxxak. 

Charmbr  — saħħàr,  min  isaħħar,min 
ighajjen,  clielma  li  tħoU  il  kalh. 

Charmino—U  ighaxxak,  li  iih  għax- 
ka,  li  isaħħar. 

Charmlbss— min  għajr  1-ebda  ġmiel. 

Gharms— ħweijeġ  (affarijet)  li  igibu 
contra  il  għajn,  bhal  ma  huma  il  bah- 
buħa,  karn  etc. 

Charnbl  lcamiria,  postfein 

'  Wżommu  merfuh  il 

Gharnbl-housb  J  għadam  tal  mejtin 

Cħarr— isem  ta  ħuta  bħal  salamun. 
Gharrt — maħruk,  bhal  faħam. 


Ghart  — carta  tal  captani,  mappa. 

Chartagbous— li  jixbah  il  carta. 

Chartbb— patenta,  ittra;.  tati  pa- 
tenta,  tinnoleggia  bastiment. 

CiiARTBBBD  —  privileggiat,  protett 
mil  pajtenta,  minn  certi  privileggi  li  bi- 
hom  ma  jista  imissec  ħadd,  esenti. 

Ghabtbr-mastbr — wieħed  li  mill  mi- 
nieri  italla  faħam,  trab  tal  ħadid  etc. 
bit-tunneUata. 

Chartbr  partt  —  pattijiet  li  isiru 
bejn  mercanti  u  nies  tal  baħar  fuk 
mercanzia  etc. 

Ghartism— riforma  radicali. 

CuARTisT — riformatur  radicali,  avu- 
cat  imin  jakbes,  jiddefendi^  id-drittijiet 
tal  poplu.    * 

Cħartrbuse  —  monasteru,  cunvent 
tac-Gertusini;  xartr^s,  xorb  magħmul 
mil  patrijiet  Gertusini. 

CHARWOMAN—marali  taħdem,  tagħ- 
mel  xi  facendi  u  titħallas  bil  ġiirnata. 

Chaby— attent,  prudent,  b'għainejo 
miftuħa. 

Chasb— caċċa;  tmur  il  caċċa,  ti- 
bghat,  tchecci;  bosc,  canun  ta  abbord ; 
ihey  gave  tlie  chase  to  t/ie  s/iip^  taw  il 
caċċa  (j;rew  wara  biex  jakbdu)  il  basti- 
ment;  both  the  /lead  and  tlU  stern  c/iase 
werejiredj  sparaw  sewwa  il  canun  tal 
prua  chemm  ucoll  tal  poppa. 

Ghaseb  -  caċċatur. 

CĦASiNa-=~ix-xogħol  tal  irsaltar  fuk 
il  metalli ;  xoghol  rsaltat. 

Ghasm  (akra  casamj — xakk  cbir,  fet- 
ħa,  xpaccatura. 

Chassbur  -  ragel  fuk  iż-żiemel. 

Ghastb— nadif  bla  tebgħa,  pur,  cast. 

Ghastbn— ticcorriegi,  tgħakkes,  tic- 
castiga. 

Chastened— -castigat  (li  ħa  il  castig). 

Ghastbnkss— ara  Ghastity. 

CnASUBLE—pianeta  (ta  kassis). 

Chat— cIiem,KJi8Cors,  tpacpiċ,  tgher- 
wU. 

CHATBAu(akra  ċa/o^— castell  (Fran- 
cis). 

Ghatelainb  -  catinetta  li  jilbsu  in- 
nisa  ma  kaddhom. 

GHATBLBT-castell  żgħir. 

Ghatellany  —  castellanja;  sinjuria 
(proprietà)  ta  castell. 


Digitized  by 


Google 


CHA 


—  150  — 


CHA 


'  Cħatoyant — li  jitfa  ir-raggi. 

Chatoymbnt— (fil  mineralogia)  bidla 
tal  culuri.' 

Ċħat  P0TAT0E8— xorta  ta  patatażghi- 
ra  li  jatuha  għall  ichel  lill  hnieżer. 

Chats— patata  żgħira  li  jitimgħuha 
il  hnieżer ;  (fil  mineralogia)  it-tieni  saff 
tat  trab  tad-deheb  etc. ;  gzuz  żghar  ta 
trab:tad-deheb  etc. 

Chattau  -  umbrella  tal  Indiani. 

Chattbl  7  beni    (oggetti^    mobili ; 

Chattels)  ghamara,  xarbitelli. 

Ghatter— tpaċpaċ,  tiċċaċċra,  tlaklak, 
tiċċajta,  iccechcec  snienec. 

Ohatterbox— Isien  ta  merill  (wie- 
ħed  li  Isienu  ig^ejd  dejjem). 

Chatterbr— wieħed  li  iħobb  jitchel- 
lem.  ipaċpaċ  jew  jiċċaċċra,  ċaċċarun. 

Chattbring  —  discors,  cliem  voit, 
tpaċpiċ. 

Chat  wood  -għesieleġ,  ħatab  għan- 
nar. 

Chaw— tomghod. 

Chawdron — interiuri  (msaren  etc.) 
'  Chbai*— -rhia ;  /  boxujht  l/iu  hat  hetter 
cheap  than  you^  xtrajt  dan  il  capp^ll 
irhas  minnec;  Now  we  rnust  get  some 
bags  o/  siigar^  it  is  dog  cheap,  issa 
imisana  nixtru  ftit  xcbejjer  zoccor, 
b'xejn  (mas-sakajn). 

Chbapbn— traħħas,  tnakkas,  tiggeb- 
bed  fil  prezz. 

CnEAPJiiOK — bejjegħ  ta  rhis  fit-triek, 
wiehed  li  ibigħ  bi  rħis  fit-triek. 

Chbapnebs— roħs. 

Cheat  —  tkarrak,  tgħallat,  tberbex, 
tinganna  ;  takrika,  tgħallita,  tl>erbixa, 
ingann  ;  he  is  a  notorious  cheat;  briccun 
maghruf  minn  culħadd;  dorot  cheat  me^ 
tinġannanix,  tkarrakx  bija. 

Chbatablb  —  li  jista  jitkarrak,  li 
jistgħu  ikarku  bih. 

Chbatablbness-— kerk,  ingann. 

Chbat-bread— hobs  fin. 

CHBATBR—karriek,  ingannatur. 

Chbatery  — kerk,  ingann. 

Chbatinoly  -  bil  kerk. 

Chbgk— razna,żamma,  giem,ċanfira; 
trażżan,  iżżomm,  tirgem;  drapp  minsuġ 
jew  stampat  quadriquadri  (quadriljat); 
(fil-Iogħob  ta  li  scacchi)  scacc  ;  you  had 
hetter  keep  a  check  on  your  son^  aħjar 
użomm  Hbnec  imrażżan;  I  gave  him  a 


good  check^   ċanfartu   sewwa,  he  imist 

have  taken  a  check  at  your  words,  sgur 

tfantas  għal  cliemec  (ħa  fastidiu  għal 
dac  li  għedtlu. 

Chbck-book— ctieb  tal  banc  (l)iex 
tara  xi  flus  daħħalt  jew  ħriġt). 

Checker  -tagħmel  quadriljat  b*ħa- 
fna  lewnijiet ;  dac  li  irażżan. 

Chbkbred— intarsiat  (b'ħafna  lew- 
nijiet). 

Chbckbrs— logħba  ta  li  scacchi. 

Chbckbr-work  -  iritarsiar. 

ChboklbsS'U  ma  jistax  jitrażżan, 
bla  trażżin. 

Checkmatb  —  mossa  (ċaklika  jew 
tibdila)  fil-Ioghob  ta  li  scacchi  li  biha 
taghlak  jew  tispiċċa  il  partita;  iżżomm 
mrażżan,  tghakkes  (tirbaħ) 

Chbckroll  —  lista  ta  I-ismijiet  ta 
dawc  in-nies  li  icunu  impiegati  (cam- 
rieri  etċ.)  ma  nies  cbar. 

Chbckstring— ħabel  li  icun  għad- 
dej  għall  carrozza  minn  gewwa  biex 
tigbdu  (sinjal)  meta  trid  tiekaf. 

Chbok  takbr— dac  li  jiġbor  il  biljet- 
ti  fil  vapur  ta  1-art. 

Chbddar — cedar,  xorta  ta  ġobon  fin 
Ctajjeb  ferm)  li  isir  VChedder. 

Cheek— ħadd,  sfaċċataġni  (wiċċ^,«/itf 
haa  always  rosy  cheeks,  dejjem  bil 
wardiet;  t/ie  cheeks  ofa  door,  il  coxox 
tal  bieb ;  tJie  cheek  piece  o/  a  helmet, 
il  yisiera  (il  biċċa  tal  elmu  li  tgħatti 
il  wiċċ)  we  spoke  cheek  hy  jowl,  tchelli- 
mna  rasi  u  rashu  ("jena  u  hu  biss) ; 
he  goes  cheek  hy  jowl  witli  him,  hua 
ħobża  u  sicchina  miegħu  (ħaġa  wah- 
da) ;  /  cant  helieve  that  he  had  the  cJieek 
to  go  to  him,  ma  nistax  nifhem  chif 
chellu  il  wiċ6  imur  ghandu. 

Chber— ciera,  wiċċ,  aria ;  farġa,  xa- 
lata,  ichel  u  xorb;  ċapcip  tal  idejn  (ap- 
plaus)  evviva ;  tfarraġ,  tferraħ,  thenni, 
iċċapċap  I-idejn,  tgħajjat  evvioa  ;  tit- 
farraġ,  tixxala  ;  cheer  up  my  son  !  cu- 
raġġ  (tfarraġ,  derri)  ibni !  Ue  is  a  man 
of  a  very  nasty  cheer,  hua  ragel  incre- 
pativ  wisk  (dejjem  wiċċ  I-ors^. 

Chbbrer— min  ifarrag,  jixxala,iċap- 
ċap  l-idejn,  igħajjat  evvtva. 

Chberful  — ħieni,  allegru,  cuntent, 
ferħan. 


Digitized  by 


Google 


CĦE 


m  — 


CHE 


&r1wi  ferħ,  allegrament. 

Ghebring  —  li  iterri^  ifarraġ  (il 
kalb). 

CnBBRLBSs  —  ta  kalb  sewda,  trist, 
mniccbet,  magħdur,  mdejjak. 

Cħberlessness— nichet,  kalb  sew- 
da,  dieka  ta  kalb. 

Chbbrly— ara  Cheerful. 

Ghbbr  up— tfarraġ,  tferraħ. 

GHBBRT--ferħan,  cantent,  allegru. 

Chebse— ġobon,  creem  efieese^  rcotta 
.  (tal  kwieleb  tal  kasab);  you  would  make 
me  believe  tlie  mooii  is  made  of  green 
cheeM  ^trid  tbellaħħieli  (trid  iġġagħal- 
ni  nemmen  dan)  trid  tgħaddini  ta 
ibleħ. 

Chbesb-oakb — kassata  jew  pastizz 
tal  ġobon  (tal  ħaxu). 

Chbbsb-hoppbr— duda  tal  ġobon. 

Gheesb-lbp— il  borsa(buzzieka)fejn 
iżommu  it-tames. 

Ghbbse  uonobr— bejjigħ  il  ġobon. 

Ghbbsb  rennbt— xorta  ta  fjur  isfar 
salvaġġ,  tames. 

Chbest— li  għandu  mill  ġobon. 

Cheetah— xorta  ta  leopard  (anni- 
mal  salvaċġ). 

Chef-dVeuvre  —  (bil  Francis  akra 
xedifr)  biċċa  xogħol  bil  għakal,  bi  rġu- 
lya  ;  biċċa  xogħol  prima. 

Chela— difer  (siek)  ta  ġranc  jew  ta 
awwista. 

Ghelifergus— li  għandu  id-dwiefer 
(bħal  dawc  tal  granci). 

Cheliform— ghamla  ta  difer. 

Chelonian — razza  tal  fchieren  (tal 
art  u  tal  babar). 

CiiEMiOAL— tal  chimica. 

Chemioals— is-sustanzi  (I-affarijet) 
collha  nsati  fil  chimica. 

Ghemise— kmis  ta  mara. 

Chemisbtte — camisetta. 

Chemist — spiżżiar. 

Ghemistry— chimica. 

CHENII4LE — xinilj  a. 

Gheque— cich;  carta,  ordni  tal  flus. 

Chequer—  Cminn  floc  exchequer) 
tesor;  xorta  ta  xoghol  tal  gebel.  • 

Ohequers— ara  Draughts. 

Cherif— sacerdot  (cbir)  tal  Mau- 
mettani  (tat-Toroc). 


CĦERiSH—iżżigħel,  tmelles,  theijem, 
titma,  iżżokk,  iżżommsħun,  healwaya 
cfierished  his  children^  hua  dejjem  ħabb 
ferm  (shiħ)  I-uliedu;  /  cannot  but  ,che» 
rish  his  memory,  ma  nistax  ma  nifta- 
carx  fih;  ma  nista  ninsieħ  katt* 

Cherisher  —  min  iżigħel,  imelles, 
ihdjem,  jitma,  iżokk. 

Cherisħinq  —  għajnuna,  incoraggi- 
ment. 

Cheroot— xorta  ta  sigarri. 

Cherry— cirasa. . 

Gherry  BAY-^ir-rand. 

Cherry  brandy— brandy  li  icun  fih 
ic-cirasa  mizmuma  (mgħaddsa)  gio  fih. 

Chbery  cheeked  — wiċċ  bilwardiet, 
wiċċ  ta  ħawħa. 

Gherry-wine— imbit  magħmulmic- 
cirasa. 

Chersonese— penisola. 

CJhert— xorta  ta  ħaġra  taż-żħiet.   , 

Gherub— cherubin. 

Cherubio    Ual  cherubini ;    ange- 

Cherubioal/    licu. 

Gherubim  (bl-Ebraic)  cherubini,  il 
plurat  ta  cherubin. 

Gherubin— cherubin ;  angeticu.  * 

Cherup— tpespes  ;  tghamel  il  cu- 
raġġ  lill  xi  ħadd  b*Ieħnecc,  tisa  (tin- 
coraggixxi,  tagbmel  il  kalb). 

Ghervil— sorfolja  (ħaxixa^. 

Chesiblb— pianeta  (ta  kassis). 

Cheslip  -  duda  żgħira. 

Ghess— scacchi,  loghba  fuk  tavla 
mkassma  f64  quckdru  (jew  ċangatura) 
li  tintlagħb  bi  32  biċċa  ta  bosta  xorta, 
bħal  ma  huma  torrijiet,  rjus  ta  sla- 
ten,  ta  żwiemel,  curuni  etc. 

(3hessboard  —  scacchiera,  it-tavla 
iccangata  għal  loghob  ta  li  scacchi.' 

Chessel  —  il  caxxa  (forma) '  fejn 
jagbmlu  il  ġobon. 

Chessman— bieċa  .(mit-d2)  li  bihom 
jilghabu  li  scacchi. 

Chessyijte— xorta  ta  trab  (art)  li 
icun  fih  ir-ram. 

Għest— caxxa,  senduk;  (caxxa  tas- 
8ider)—to  deposit  in  a  chest^  tghezzez 
tidfen  il  flus,  takżen  jew  tfaddaL 

Chest  of  drawers— gradenza.' 

Chest  protector  —  ghata,  biċċa 
biex  iziomm  is-sider  sħun. 


Di'gitized  by 


Google 


CHE 


152  r- 


CHI 


Chested— biB-sider,  H  għandu  sider 
wasagħ. 

Chester-field— glecc  wasagħ. 

Chestpounderinq  — mardataż-żwie- 
mel  (nefħa  fis-sider). 

Chestnut— kastna. 

Cheston— xorta  ta  prana. 

Chettik— velenu  kalil,  tas-siġar  tal 
upas  11  jigi  mil  gżira  ta  Ġava  (Asia). 

Chkval-glass— mera  cbir,  tal  per- 
Buna. 

Chevaubr  —  cavalier. 

Chevaux-de  frise  '  ( akra  .rerà-rf^- 
/n'i^;— romblu  ta  li  njam  bil-lasti  ip- 
pnntati  li  taraw  ma  dwar  xi  mogħdi- 
jiet  ta  Bwar  etc.  biez  ma  iħallux  li 
igħadila  nies  jew  żwiemel  il  kuddiem. 

Cheveril— ghidi,  gild  tal  ghidi  jew 
kidd. 

Chevrette— macina  (macna)  li  it- 
talla  il  canuni  mill  art  ghal  f uk  il  car- 
ru  tagħhom. 
•*    Chevrotain — I-iżghar  xorta  ta  cerv. 

Chew— tomgħod,  magħda ;  tixtarr. 

CuiARO  OSOURO  — chiar  oscur  ;  is- 
Bengha  (fil  pittura)  li  tkabbel  jew  tagħ- 
mel  f  locu  iċ-ċar  mal  oscur. 

Chibbal— basal  rkiek  (tal  picklea). 

Chiga— xorb  (licur)  li  isir  mil  kamħ 
ir-rum. 

Chicane— Bcusi,  samsim,  tgħawiġ 
fid-discors  (biex  ittawwal  iż  żmien  tal 
cuationi). 

Chioanert — is-Bengħa  li  biha  tara 
xHakla  (scusi  etc.)  biex  ittawwal  cu- 
Btioni  fil  korti  etc.;  inganni. 

Chigk— felluB;  tfakkas  jew  ittalla 
werak  ġdid,  tnibbet. 

Chicken— felluB. 

Chicken-hearted— li  għandu  kal- 
bu  żgħira;  timidu,  ta  ħila  żgħira. 

Chicken  pox— gidri  ir-riħ. 

Chikling— felluB  żghir. 

Chick-pea— xorta  ta  gilbiena  (le- 
gumi). 

Ciiick-weed— li  Btillaria  (haxixa). 

Chicory— cicwejra. 

CaiDB  -iċ-ċanfar,  tahsel,  tgħajjat 
ma,  twiddeb. 

Chider — min  iċanfar,  jaħsel,  igħaj- 
jat  ma,  iwiddeb. 


Chidino  — ċanfira,  ħasla,  għajta  ma, 
twiddiba. 

Chief— ewlieni,  rajjes,  cap,  princi- 
pali ;  Valletta  is  the  chief  town  of  Mal- 
ta^  Valletta  hia  il  belt  capitali  ("ewle- 
nia)  ta  Malta;  report  him  to  his  chief 
irrappurtah  il  Cap  (ir-rajjes)  tiegħu. 

Chiefdom  —  Bovranità  (cmand  ew- 
lieni). 

Chief  justice— il  president  (lewwel 
jew  il  cap  tal  imħalfin). 

Chibfless— bla  cap. 

CniEFLY-^actarx,  I-actar,  fuk  col- 
lox,  principalment. 

Chieftain— cap,  captan,  cmandant 
(militari)  il  cap  ta  familja,  ta  tribh. 

Chiffonnier  — wieħed  li  jiġbor  i6- 
ċraret. 

CHIFFONN.IERE  —  ċafunicr,  armariu 
jew  sajbord  żgħir. 

Chiffy — mumeut  wieħed,  ta  ma- 
lair. 

Chilblain— seki. 

Child  —  tifel,  tifla ;  a  little  child^ 
tarbija ;  his  xoife  hrought  fortli  a  child^ 
martu  chellha  (wildet)  tarbija ;  tdie  ur 
past  children  now^  ma  icolliex  (ma  jis- 
tax  icollha)  tfal  iżied  issa ;  he  ia  my 
god  child^  hua  il  filjozz  tiegħi ;  she  is 
big  with  child,  tkila  (ħobla) ;  /  know 
himfrom  a  child,  nafhu  minn  meta 
chien  ghadu  tfal ;  she  died  in  chilà  hed^ 
mietet  bil  ħlad ;  you  are  playing  Hie 
child  now,  issa  kieghed  tagħinilha  ta 
tfal. 

Child  bearing  —  bit-tfal  (għandha 
it-tfalj. 

Child  BiRTĦ^ħlas  (twielid  ta  tar- 
bija;. 

Childe— giuvnott  nobbli,  bin  wie-' 
ħed  nobbli. 

Childermas-day  —  il  festa  (nhar) 
I-Innucenti. 

Childhood — tfulija,  ^.ghużija. 

Childino— li  icollu  (icoUha)  it-tfal, 
bit-tfal. 

Childish— ta  tfal. 

Childless— bla  tfal. 

Childlike— bħat-tfal,  bħal  tfal. 

Children  (il  plural  ta  childj  ^tfeA. 

CniLDRENrrE— mineral  cristallizzat. 

Chiliad— elf  numru  ta  waraxulxin. 


Digitized  by 


Gopgle 


CHI 


^-  163  - 


CHI 


CHlLiAGON-figura  b'elf  faċċata  u 
elf  anglu. 

Chiliahedron  (plural  Chiliahedra)  — 
figura  b*elf  genb  jew  faċċata. 

CniLiAN-tal  Uhin,  mil  Cliili  (l-A- 
merica  t'isfel). 

Chiliarch— cap  (cmandant)  ta  elf 
ruħ. 

Chiliarchy— cumpannja  taelfruħ. 

CHiLiASM—millennju  —  żmien  jew 
għeluk  elf  sena. 

CHiLiAST-ta  elf  sena,  millenariu. 

Ghill  —  reżħa,  cliesħa,  tcbexcbixa 
tal  bard ;  treżżah,  tchessaħ,  lie  muai 
have  eontracted  a  chill,  għandu  iċun 
ħa  xi  fewġa  (riħ);  It  chills  my  hlood 
when  a  1  /Amfto/t^nħoBsdemmijicsaħ 
(jiġġela)  meta  naħseb  fdan  (fuk  dan^. 

Chiluness  — csiħ,  bard,  tchexchix 
tal  bard,  resha,  chesħa. 

CniLLY—csuħa,  chesha ;  b^.aru,  miż- 
wed  bżar  aħmar ;  it  is  rather  chilly  this 
moming^  ftit  u  xejn  il  cheleha  dal 
ghodu. 

Chiloma— ix-xoffa  ta  fuk  ta  żi<)mel, 
ħmar  etc. 

ChilonianI  ta  ChUo  (gharef  Griech); 

CiiiLONic    J  kasir,  mii>bur  fi  ftit. 

Chilopad  —  razza  ta  dud  (centu 
piedi). 

Chiltern— distrett  (art)  bil  gho- 
lijet  (muntanjusa^. 

Chimb— tarf  ta  mastella,  ta  bittija, 
jew  barmil. 

Chime  —  tagħmira  kniepel,  mota, 
dakk  ta  kniepel  bil  cbir ;  iddokk  mota 
bii  cbir ;  iddokk  bil  cbir. 

Chimera  —  chimera  (għageb  li  il 
ħrafa  taghmlu  b'gisem  ta  mogħza,  ras 
ta  Ijun  u  demb  ta  serp) ;  ħrafa,  hsieb 
fieragħ. 

Chimerical  —  immaginariu,  li  ma 
jesistix. 

Chimes  —  rjus  tad-dewlghat  (twal) 
li  jibkgħu  jidru  f  bittija  jew  mastella. 

Chiming— dakk  ta  kniepel,armonija, 
moti  bil  cbir. 

Chimney— cumnija  ;  chimney  glaas^ 
mera  ta  fuk  ic-ċumnija,  chimney  pifce^ 
xcaffa  ta  fuk  ic-ċumnija. 

Chiaipanzee— cimpanzi,  xadin  cbir 
li  jixbaħ  wisk  lill  bniedem. 


Chin- id-dakna,  Iħit. 

China— china,  fajjenza  tal  China 
(għaliex  lewwel  ma  saret  fil  China, 
Asia). 

Chinaware  —  china,  affarijiet  (faj- 
jenza)  tal  China. 

Chinchbug - duda  (tinten)  li  tek- 
red  il  kmuh. 

(JiiiN-couGH  -  soghla  convulsiva. 

Chine— is-sinsla  tad-dahar  tal  an- 
nimali. 

Chined— tad-dahar,  bid-dahar. 

Chine-hoop  —  ic-circu  fit-truf  tad- 
dewlghat  ta  bittija,  mastella  etc. 

Chinesb  —  Cinis,  Isien  (iHingua) 
jew  wieħed  mic-Cina. 

Chingle— ċagħk  wahdu  (safi,  mhux 
mħallat  bit-trab). 

CHiNK-xeghira,  xakk  żgħir  (deLJak) 
iddokk  billi  iccechcec  fiimchien  (flus), 
ixxi^her  ixxakkak  chemm  chemm; 
tixxigher,  tinxakk,  iccechcec. 

Chinky— mxigħer,  mxakkak. 

Chinna— ħaxixa  bhal  gilbiena. 

Chinned— bid-dakna,  bi  Iħit. 

Chinscab — marda  tan-nghaġ. 

CHiKSE-iBSodd  (tkalfat)  xkuk  fil 
bastimenti  b*Ii  stoppa. 

Chinsing  —  tkaltit  fuk  fuk  (għal 
chemm  wisħed  jiddobba)  ta  cverta  jew 
ġnieb  ta  bastiment. 

Chintz— Indiana,  (drapp). 

Chip— ]akxa,tlakkax;  chips  ofhread^ 
kxur  tal  ħobs;  orange  chipsy  kxur  tal- 
larinġ  iccunfettat ;  he  is  a  jfhip  of  the 
o{d  hlock ;  bin  missieru,  (bin  is-sengħa 
ghandu  nofsha) ;  ii  tastes  just  like  a 
chip  in  poitage,  ma  fiha  I-ebda  togħma 
(bla  toghma  ta  xejn,  ma  ittigħem 
xejn) ;  a  chip ;  ċana,  lexxuna ;  cJiip* 
platting,  tiben  minsuġ,  immaljat  lest 
għal  cpiepel. 

Chipped  -  mlakkax. 

Chipper— tpespes,  idderri,  tfarraġ, 
thenni ;  fuk  ruħu,  bieżel,  hieni. 

Chipping— tlakkix. 

Chippy— collu  lakx. 

Chiragon— tilar  biex  fuku  jictbu  il 
ghomi. 

Cairagra— gotta  fl-idejn  (pullagra). 

Chiragrical— li  għandu  (li  ibati) 
bil  gotta  jew  bil  pullagra  f  idejħ. 

20 


Digitized  by 


Google 


ĊHI 


164  — 


CHO 


Chirograph— ott,  ħaġa  iflirmatft, 
mictuba. 

Chirographer— wiehed  li  jitharreġ 
filchitba  (B\  calligrafia). 

Chirographic'   )  tal  chitba;*mic- 

Ohiuographigal)  tub  bii  pinna. 

CinuoGRAPHisT— min  jakra  il  fortu- 
na  billi  iħares  lejn  idejc. 

CinROGRAPHV  —  ch'itba  (bil  pinna) ; 
att,  mandat  mictub  minn  taht  idejn 
dac  li  icun. 

Chirologist  —  wieħed  mharraġ  fil 
Chirology  (ara). 

Ghirology— is-sengħa  li  titchellem 
b'idejc  u  b'subgħajc. 

CniROMANCY-tħabbar  jew  takra 
biex  tinzerta  x*għandu  igħaddi  minn 
bniedem  billi  taralu  il  vini  u  it-ticmix 
ta  idejħ. 

Chironomy  —  ix-xienza  li  tittratta 
fuk  il  gesti  (ċaklik  tal  idejn  u  tal  gi- 
sem)  tal  predicaturi  u  ta  dawc  li  jirre- 
citau  fit-teatri. 

Chiroplast  —  għamla  tal  idejn  ; 
strument  biex  juri  chif  jitkegħdu 
I-idejn  udat  min  dawc  li  ighalmu  il 
pianuforti. 

Chiropodist— min  jitchellem  fuk  il 
cura  jew  jiccura  il  mard  tal  idejħ  u 
tar-riġlejn. 

Chirosophist  —  min  jakra  il  vin- 
turi. 

Chirp  -  tpespes ;  tpespis  tal  għasa- 
far,  tfarraġ,  tħenni  il  kalb. 

CmRPER-għasfur  li  ipespes. 

CiiiuPiNG — tpespis  tal  għasafar. 

Chirrup— tħenni,  tagħmel  il  kalb 
(il  curaġġ)  lill  xi  hadd. 

Chiru— xorta  ta  cerv. 
,    Chirurgeon  —  chirurgu    (tabib  li 
jiccura  b'idejh). 

Chirurgery— ara  surgery. 

Chirurgical— ara  surgical. 
.  CHiSEL—scarpell,  furmatur,  gizill ; 
tnakkax  (tkatta  bliscarpell)  tiggiżilla; 
chisH  socket,  furmatur  tal  bejta. 

Chiselling  —  tibbozza,  tisbozza, 
tnakkax,  gebla^  ghuda  etc;  tghallat. 

Chislew— id-disa'  xahar  tal-Lhud, 
liiċca  minn  Novembra  u  Dicembru. 

Chisley— art  |)ej|i  ramlja  (mram- 
mla)  u  taflja. . 


Chissels  -nuhħala  hoxna. 

Chit  —  rimja  tas-siġar,  nebbieta, 
tarbija,  raħsa ;  tfajjel ;  traħħas,  tarmi 
(siġra);  għazza  &\m(:t;  a/ie  fuia  ckits 
inherface  ghandha  il  għazz  fwiċcha. 

Chitchat— ċaccir,  tħarrif. 

Chiton— xorta  ta  bebbuxa;  ħanżir 
il  baħar. 

Chitterlings— I-imsaren  ta  anni- 
mal  li  jittiechel ;  chirxa. 

Chitty — ara  childish. 

Chivalric  1 1*  <5ftvaljer,  meħjel,klu. 
Vbi,   kalbieni  curaġġus 

CHIVALROUSjg^^rrier. 

CmVALRt — cavalleria;  grad  dinjità 
ta  cavalier. 

Chives— il  ħjut  tal  fjuri. 

CiiLAMYS— mantell  tas-suldati  Ru- 
mani. 

Chloral— liquidu,  ilma  maghmul 
mil  chlorina,  faiiam,  u  ossigenu. 

CHLORATE-clorat ;  melh  maghmul 
minn  acidu  cloricu  u  basi. 

Chloric — tal  clorina. 

CHLORiNE-cIorina,  gas  li  isir  mil 
melh  (comuni). 

Chlouis— virdun. 

CHLORiTE—mineral,  trab  aħdar. 

Chloroform — cloroform. 

Chlorophyl— il  culur  aħdar  tal  we- 
rak. 

Chlorosis— ħdura  Cmarda)— sinjal 
li  wieħed  ma  icunx  fsaħtu,  ahdar, 
marid. 

Choak— ara  Choke. 

Choca — taħlita  ta  cicculata  u  caf6. 

Chock  '  ghuda  biex  tirfed  bittija. 
,   Chock-fcll  —mimli  fgat,  mimli  sa 
fuk. 

Chocolate— cicculata. 

Choice  — għażla,ħatra,għażil;  magħ- 
żul,  maħtur ;  taghżel ;  tiħtar  ;  if  it 
were  in  my  choice^  I  woxdd  have  taken 
thia  one,  chiecu  chelli  ngħażel  jena, 
chiecu  cont  nieħu  dana  ;  /  leave  it  to 
your  choice,  inħalli  f  idejc,  ghażel  int ; 
he  wae  killed  together  with  ihe  choice  of 
hie  troope,  katluh  flimchien  mal  fjur 
(mal  aħjar^  tan-nies  li  chellu;,  take 
your  clioice,  għamel  int  (li  jidhirlec) ; 
he  hae  a  great  choice  of  commoditiea  in 
hia  shop,  għandu  salt  affarijiet  sbieħ  fil 


Digitized  by 


Google 


CflO 


—  155  — 


OHO 


ħanat ;  onr  band  played  a  choice  aelec- 
tion  on  the  square  yeaterday,  il  banda 
tagħna  dakket  programm  Bcelt  (magh- 
żul),  bcejjeċ  sbi^,  il  bierah  fil  piazza 

Choiobless  — minn  għajr  gost,  minn 
għajr  ma  jista  jagħżel,  indifferenti. 

Choir  —  cor,  cantanti,  in-nies  li 
icantau  fil  cor. 

Cboke— toħnok,  tifga,  issodd,  tin- 
ħanak,  tiffoga,  tinsadd ;  thu  ruhbidi 
will  choke  up  Uiepipe^  dawn  1-imbaraz- 
zi  sejrin  isodda  il  canal. 

Chokb-damp— dac  il  gas  li  johroġ 
mil  fosos,  li  jifga  u  joktol  in-nies. 

GHOKB-FULL^mimli  fgat,  imfawwar 
eħiħ. 

Choke-pear— ara  saroasm. 

Choker— wieħed  li  isoddil  ħlukjew 
isiccbet ;  chelma  li  għaliha  ma  tistaz 
twiegeb,  cbelma  li  iggiagħlec  timla 
ħalkec  (bl-ilma)  u  tiscot. 

Chokinq-U  jifga  joħnok  jewjsodd. 

Choky— li  donnu  irid  jifgac,  jo- 
ħonkoc. 

CnoLAS-zorta  ta  smerald  (haġra 
preziusa). 

Cholbdoloqy— trattat  (discors)  fuk 
il  bili. 

Choler— il  bili,  dac  li  iġaghalna 
nagħdbu,  nisblu,  nisħnu  jew  nincur- 
law. 

Cholera— colera. 

Cholera-morbus  -  eorla  morbus. 

CHOLERio-tal  corla,  li  jishon,  jis- 
bel  jagħdab  malajr. 

Cholerine— colerina,  corla  ħafifa 
lewwel  sinjal  tal  colera. 

Chomer— chejl  tal  Lhud  jasa  dwar 
75  gallun, 

Chomp— tmeċlak,  tomghod  b'hafna 
ħsdjes  ta  ħalk. 

(jHONpROMBTER  -użin  (miżien)  għal 
kamħ. 

Choose  -taghzel,tilitar,  trid  ;  which 
one  do  gou  cfioose,  liema  taghxel,  liema 
trid? 

C!hooser— dac  li  jagħżel,  elettur. 

Choosinq — ghażla. 

Chop — katgħa,  biċċa,  custilja,  xe- 
dak  ;  takta  barra ;  tkatta  nitfa  nitfa, 
ticcapulja,  tpartat,  tibdel.  /  hcul  two 
mutton  cliops  this  morning  for  break' 


/uH,  chelli  (chilt)  żewġ  custilji  tal 
muntun  dal  ghodu  mal  cafe  (caiazion 
ta  fil  għodu);  his  chops  are  always 
going^  dejjem  jomgħod  (dejjem  jecol); 
lie  liod  a  slap  o'n  his  cliops,  ha  dakka 
ta  harta  fuk  wiċċq  ;  wiLl  you  chop  with 
mef  trid  tpartat  miegħi'l  he  had  hie 
hand  chopped  oġ\  poor  man^  ha  idu  bar- 
ra  (kata*ida  barra)  mischin. 

Chop-house —  dverna,  ħanut  tal 
ichel. 

Chopper— wiehed  lijakta,  ipartat, 
jiccappulja,  cappuljatur. 

Choppinq  —  ktigh,  biċċa  maktugħa 
iccappuljata ;  ġlieda,  tlewwima,  pAo^>- 
ping-olocky  canġa  (tavla  ħoxna  fejn 
ikattgħu  il-laħam. 

Choppinq-knifb— sicchina  cbira  tal 
laham ;  cappuljatur. 

Choppy  -mitnli  xkuk,mixkukcoIIa. 

Chops  —ħalk  ta  bhima. 

Chopstiok — bħal  mgħarfa  tal  għu- 
da  li  jeclu  biha  ic-Cinisi. 

Choraqio — ta  monument  ta  wiehed 
li  icun  rebaħxipremiu(ximidaljaetc.) 

Choraqus— il  cap  tal  cor  tal  an- 
ticbi  (tal  Grieghi). 

CnoRAL-tal  cor ;  corali. 

Choraust  —  wieħed  tal  cor,  musi- 
cant. 

Ghord  -  corda,  watar;  il-Iiiija  dritta 
litgħakkad  flimcliien  żewġt  itrufta 
biċċa  circu  (kaws) ;  tgħammur  chitarra 
jew  violin  bil  cordi, 

CnoRB-^biċċa  xogħol  tad-dar,  facen- 
da  fid-dar. 

CuoRBA— ċaklik  ta  xi  musculi  minn 
għajr  ma  trid. 

Chorepisgopal  — ta  iskof  ausiljar  (li 
icun  ta  għajnuna  I-id-Diocesan). 

Chorrus— pied  Cchejl)  ta  vers  fil 
poesia  Inglisa,  magħmul  minn  sillaba 
waħda  twila  u  oħra  kasirà  (ara  Tbo* 
ohbb). 

CiioRiAMDio— pied  (BI  vers)'ta  erba 
siUnhi ;  ta  Coriambn. 

Chorio  -  ta  cor.  >     ^ 

Chorion -ir-rita  li  biha  tcun  im- 
gheżwra  it-tirbia  fil  ġuf.  '  ' 

Chorist— corist  (cantant  Vept). 

Chorister  -  cantaiit  f  xi  catidral  jew 
f  xi  enincert  musicali ;  conduttur  ta 
cor ;  mastru  di  cappella.  ^ '- 


Digitized  by 


Google 


CHO 


■^  156  — 


CHR 


Choribtic— ta  cor. 

CuoRO  PAVOBiTO— cor  ta  nios  magħ* 
żula,  fejn  icun  kemtn  1-aħjar  cantanti 
u  dakkaka. 

Chobographer  —  minjicteb  il  cho- 
ROORAPHY  (ara). 

Chorography— corografia;  id-descri- 
zioni  ta  zi  post  jew  xi  distrett ;  jew  li 
'wiehed  jaghmel  mappa  ta  post  jew  ta 
distrett ;  sinjali,  ħżuż  biex  wieħed 
imixxi  u  ikankal  it-truppi  fukhom. 

Choroid  —  cull  rita  li  tcun  bhal 
cHORioM  (ara). 

Chorometry  -  il  chejl  ta  post,  art, 
jew  distrett. 

Chorus— cor,  cuncert;  cor,  meta  fxi 
canzunetta  wara  li  icanta  biċċa  wieħed 
waħdu  fl-aħhar  icomplu  1-obrajn  ican- 
tau  il  coll  flimchien  ;  (fl-antic)  il  biċċa 
cant  li  chienet  issir  bejn  1-atti  ta  xi 
tragedia. 

Chosb  (passat  tal  verb  choosb^  — 
għazel,  ħtar;  he  chose  tht/f,  hua  għa- 
żel  din. 

Chosb  Cakra  xoUiJ  — biċċa  għamara 
żgħira,  xi  xarbitelli ;  choae  in  aclion, 
dejn  ta  flus  li  icollu  jati  ħadd  jeħor. 

Chosbn  (passat  tal  verb  choosb)  — 
magbżul ;  maħtur. 

Choulb— ħawsla  ta  għasfur. 

Choultry— lucanda  tal  India. 

CHousB-tkarrak;  takrika,  logħba. 

Chowdbr— aljotta(soppa  tal.ħut. 

CnowRY—ġummiena  (tal  carti  etc.) 
marbuta  ma  lasta  biex  tchecci  id-dub- 
bien. 

Chrbmatistigs  -econoaiia  politica ; 
ix-xienza  li  titchellem  fuk  il  għana  u'l 
gid. 

Chrbstomathy  -  dac  li  jinhtieġ  għat- 
tagħlim,  ctieb  tat-tagħlim. 

CuRBSTBCKNics  — I-arti  u  ix-xogħli- 
jiet  meħtieġa. 

Chrbtibh— xorta  ta  lanġasa. 

Chrism  —  griżma,  żejt  iccuns^crat 
(tal  griżma). 

Chrismal— tal  griżma. 

CHRisMATORY—tazza  fejn  iżommu  iż- 
żejt  tal  griżma. 

Chrisom  — tarbia  li  tmut  fi  żmien 
ix-xahar  li  tcun  ilha  li  twieldet. 

CuRiST— Cristu,  il  Messia;  il  midluk 
MccoQsacrat  biżżejt. . 


Christ-oross-row  —  is-Santu  Cruc 
(chif  chienu  isejħuln  fl-antic  I-Inglisi^ 
1-aIfabett. 

Christbn  —  tgħammed,  tati  1-isem 
lill  tarbija. 

Christendom  —  il  cristianesimu,l-In- 
sara  collba. 

Christening  —  magħmudija. 

Christian  — Nisrani  Cseguaci  ta  Ci-i- 
stu),  tal  insara. 

Chbistian-namb  —  l-isem,  biss  (ta 
bniedem)  (minn  għajr  il  cunjom). 

Christianism  —  id-Dutrina  jew  it- 
Tagħlim  Nisrani. 

Christianity  -  cristianesimu,  il  fidi 
jew  ir-religion  tal  Insara. 

Christian-likb— ta  Nisrani,  li  jagħ- 
mel  ta  Nisrani. 

CiiRisTiANLY— bħal  Nisrani,  ta  Ni- 
srani. 

Christicolist  —  wieħed  li  jadura 
(jati  kima  il  Cri&tu). 

Chbistmas— il  Milied,  il  festa  tat- 
twelid  tal  Bambin;  /  wish  you  a  Merry 
Chruttmas,  nixtieklec  Milied  tajjeb. 

Christmas-box  -  strina,  xi  rigali  li 
wieħed  jakla  (jew  jati)  fil  festi  tal  Mi- 
lied. 

Christmas  tide— il  ġranet  tal  Mi- 
lied. 

Christology— Teologia,trattat,chit- 
ba  fuk  Cristu. 

Chroma- croma,  waħda  mil  figuri 
tal  musica. 

Chromascopb  -  strument  biex  turi  il 
culuri. 

CĦROMATE-cromat,  melħ  magbmul 
millacidu  cromicu  u  basi. 

Chromatic  — tal  culuri;  tal-Iehnijet 
tal  musica,  tas-semitoni. 

Chromatics— dac  li  stndiu  fl-ottica 
lijitchellem  (jittrattaj  fuk  il  culuri 
tad-dawl 

Chromatology  -  trattat  fuk  il  culuri. 

Chromatypb  —  fotografia  fuk  carta 
lesta  ghal  tapposta. 

Chrome  — ara  Chromium. 

CHROMic—tal  Chromium  (ara). 

Curomium— ħaġa  (sustanza)  bajda- 
nja  ii  ma  iddubx  (ma  tinħallx). 

Chromolithography-  cromolitogra- 
fija;  is-sengħa  li  tistampa  litografia 
bil  culuri. 


Digitized  by 


Google 


CHK 


167  ^ 


CHU 


Chromule— dac  il  culur  li  icoUhoin 
il  ħxejjex. 

Chronio    Itaż-żmieDy  ta żmien  twih 

Chrontoal/ tat-tul  (taż-żmien). 

Ohroniolb— croDaca,regi8tru  (ctieb) 
tal  ġrajja  (jew  fattijiet),  tifchira,  an- 
nali ;  tirregistra  jew  tniżżel  fil  ctieb 
tal  cronaca  (fattijiet  li  jiġru  minn  sena 
għall  sena). 

Chronioler— dac  li  iżomm  ir-regi- 
stru  tal  cronaca,  min  jicteb  il'cronaca. 

Chroniolbs— żewġ  cotba  ta  li  Scrit- 
tura. 

Chronoqram  —  cronogramma^  scri- 
zioni  fejn  (li  fiha)  iż-zmien  icun  mig- 
jub  bl-ittri. 

Chronoorammatist— wieħed  li  jicteb 
il  cronogrammi. 

Chronooraphbr  -  ara  Chronolooist. 

Chronooraphy  —  descrizioni  taż- 
żmien  1-imgħoddi  ("cronografia). 

Chronologer  1  wieħed  mħarreġ  fil 

Chronologist  j  cronologija. 

Chronolooy— cronologija ;  ix-xienza 
li  tittratta  fuk  it-taksim  taż-żmien,  u 
turina  chif  jitkassam  fid-dinja  dac  11 
ġara  fiż-żmienijiet  tiegħu. 

Chronometer  — cronometru  Carloġġ 
li  juric  il  ħin  sewwa,  esatt). 

Chronombtrio    >  .  1  . 

Chronombtrioai,}  **'  cronometru. 

Chronometry— is-sengħa  (chif)tkas- 
sar  il  ħin  sewwa  fsighat  quarti  u  mi- 
nuti. 

Chronoscope  —  pendulu  biex  tkas- 
sam  (tchejjel)  iż-żmien. 

Chrysalid— tal  ohrysalis  (ara). 

Chrysalis— fosdka  (ta  xi  dud  kabel 
ma  isir  farfett). 

Chrysanthbmum — crisantemum,xor- 
ta  la  fjur. 

Chrysobbryl— ħaġra  preziusa  (jeb- 
sa  ferm). 

Chrysooracy— il  prezz  tal  munita 
(flus^  deheb  iccalculat  mal  munita 
carta. 

Chbysooraphy  —  il  chitba  bl-ittri 
tad-dehob;  is-sengħa  li  ticteb  bl-ittri 
tad-deheb. 


Chrysolooy— crisologija,  dic  il  bicċa 
tal  economia  politica  fejn  titchellem 
fuk  il  għana  u*l  gid. 

Cerysomagnbt  — ara  Loadstonb. 

Chrysotypb  —  process  fil  fotografia    ch. 
(fix-xogħol  tar-ritratti )    fejn    jusaw 
(idaħħlu)  soluzioni  tad-deheb. 

Chub— isem  ta  ħuta  tax-xmara^. 

Chubbrd— b'rasu  cbira,  li  ghandu 
rasu  cbira. 

Chubbbdnbss  — simna,  ħxuna^  tbaċ-' 
ciċ. 

Chubby-  smin,  Imbaċcaċ,  mimli. 

Chub-cheekedI  b'wiċċu  mimli,mfak- 

Chub-faced     j  ka,  smin. 

Chuk  -  lehen  it-tigieġa  meta  tkaki ; 
dakka  taħt  Ihit ;  tkaki,  ittaktak;  tati 
dakka  talit  Iħit ;  chelma  bil  ħlewwa; 
ħoss  żgħir  (chemm-chemm),  tefgħai 
xeħta  ;  /  saw.  him  aiving  him  a  chuck 
under  the  chin,  rajthu  jwaħħallu  (ja-. 
tih)  dakka  taħt  cheddumu. 

Chugklb— tiddieħec,   tidħak;  tkaki. 

Chuoklb-headed  —  li  għandu  rasu 
cbira 

Chuokling  -  dahc,  għajjàt  (ta  meta 
tkaki)  tigieġa. 

Ohuff  — ċaccar,  bniedem  rozz,  goff, 
oħxon. 

Chuffy— goff,oħxon  ^ta  mgiba  goffa). 

Chum  —  sieħeb,  tgħammar  fcamra 
waħda  ma  jeħor  ;  we  are  chumsy  aħna 
ħbieb  sewwa;  we  xoere  cliummed  togeiher 
for  iwo  yearsy  għaddojna  sentejn  nork- 
du  fcamra  waħda. 

ChumpI  biċċa  ghuda,    ħatba,   zocc 

Chunk)  ohxon  u  kasir. 

Chunky— kasir  u  oħxon  ;  imbaċċaċ. 

Church — cnisia;  tippresenta  tarbija; 
(tiżziħajr  1-Àlla  wara  il  ħlas) ;  aparo- 
chial  jew  parish  church,  cnisia  parroc- 
chiali  (tal  parroċċa) ;  collegiat^  churchy 
collep^giata  ;  ihe  Catholic  jew  Universal 
Churchy  il  Cnisia  Cattolica  Apostolica 
Rumana. 

Churchdom— is-setgha,  il  cmand  tal 
cnisia. 

Churching— tmur  tiżżiħajr  1-ÀlIa  fil 
cnisia  (wara  il  ħlas).    ' 

CHURCHiSM—tokgħod  għal  li  tgħeid 
il  cnisia.  » 

Churohman— kassis  (tal  Inglisi). 


Digitized  by 


Google 


CHU 


—  158  - 


CIN 


CuuROH-RATE  ^taxxa  li  iħalsu  l-In- 
ghilterra  ghat-tiswija  tal  cnejjes. 

CHUBOH-SBRviOB—ctieb  tal-orazioni. 

Churohyabd— zuntier  (fejn jidfnu). 

Churl — ara  ohufp. 

Churlish— goff,  żorr,  mkit,  oħxon  ; 
he  Kpoke  to  me  in  a  churlish  manner, 
chellimni  bl-oħxon,  bil  goff. 

CHURN-^barmil  fejn  isir  (jaghmlu) 
il  butir  ;  taghmel  il  butir. 

CHunNiNO— ix-xogħol  tal  butir. 

Churr-worm— duda,  inaett,  xorta  ta 
werżiek. 

Chubb— ara  Choosb. 

Chutb— niżla,  wakgha. 

Chylb  — Bugu,  sustanza  Cfluidu) 
grassa  bħai  ħalib  li  issir  gio  fina  mill 
ichel,  Bustanza  bħad-demm  biss  mhix 
ħamra. 

Chylifaotion— il  ghamla(meta  isirj 
il  OHYLE  mill  ichel  fil  gisem. 

Chylifactivb— li  jagħmel  il  chylb 
(ara). 

Chylifbrous— li  igib  il  ohylb  (ara). 

CiiYLous  -magħmul  mil  onYLK(ara). 

Chymb  —  is-8ugu  li  jidbiddel  fih 
I-ichel  ftit  wara  li  nieclu,  imbagħad 
dan  isir  u  jitbiddel  f  chyle  (ara)  wara 
li  jidbol  (igbaddi  j  fli  stoncu. 

Chymioal— ara  Chbmioal. 

Chymify — tagħmel,  tbiddel  f  ohymb 
(ara). 

Chymtst— ara  ghbmist. 

Chymistry — chimica. 

CiBARious — tal  ichel,  li  jittiechel. 

CiBOL— xorta  ta  basal  żghir. 

CiOADA— ġrad. 
^CioatriobHI  koxra  li  tibka  wara  li 

CiOATRix  jtagħlak  jew  tfiek  ferita. 

CioATRiZATioN— il  għeluk,  il  ġhamil 
ta  koxra  fuk  ferita. 

CiGATRizE— tagħlak  ferita,  tnixxef, 
jew  iġġaghal  li  issir  il  koxra  fuk  ferita. 

CiGATRiziNO — tfejjak,  tnixxef  ferita. 

CiGATRosB— collu  (mimli)  kxur  (tal 
feriti). 

CiOBR— xorta  ta  ciċri  rkieka  (le- 
gnrai). 

CiOBRONB — cicernn,  guida,  wiehed  li 
idawwar  il  passiggieri  u  jfissrilhom 
fuk  1-toticbità  (il  ħwejjeg  antichi)  ta 
post. 


CiGBRONiAN— ta  Cicerun,  eloquenti. 

CioHORY — cic  wejra. 

CiGiSBuisM  —  fejn  jokgħod  oioisbbo 
TaraJ. 

CiGiSBBO— wieħed  li  dejjem  jiggerra 
wara  in-nisa. 

CiGONfA— cioonja  (għasfur)  tajra  tal 
ilma  (li  tgħum). 

CicuTA— cicuta  (ħaxixa  velenusa). 

CiD—isem  ta  poema  eroicu  Spaniol. 

CiDBR-^sidru,  xorb  li  isir  mis-sugu 
tattuffiħ  (tufiiħ  magħsur). 

CBDBYANT  —  ara  FORMBRLY,  HBRETO- 
FORB. 

CiBLiNo— ara  Cbilino. 
CiBROB  -  candiletta. 
CiOAR— sigarru. 

CiOARBTTB—sigarrett. 

CiLBRY — (fl-architettura)  werak  (di- 
sinij  ta  werak)  fuk  rjus  tal  colonni. 

CiLiA— xagħar  il  għajnejn  (tax-xfar 
tal  għajnejn)  dac  ix-xagħar  twil  li  jitla 
fuk  xi  ħxejjex  jew  werak. 

CiLiARY— tax-xfar  il  għajnejn. 

CiLiATB — mdawwar  bix-xagħar  bħal 
xfar  il  għajnejn. 

CiLf ATBD  — għandu  (bix-)  xagħar  fin 
(rkiek). 

CiLiGious  —  magħmul  mix-xagħar 
(tal  mogħż). 

CiMA  —  (fl-architettura)  guarniċa 
(bastun). 

CiMBAL— ftira. 

CiMBiA  (fl-architettura),  faxxa,  strix- 
xia  ghaddejja  ma  colonna. 
^  CiMBRio — tac-Cimbri,  Isien  jew  il- 
lingua  tac-Cimbri. 

CiMBTBR— ximitarra,  xabla  tat-To- 
roc  (kasira). 

CiMBx— bakka  (bakk). 

CiMiA  —  faxxa,  dawra,  rabta  dwar 
biċċa  bini. 

CiMiss— il  bakka(tas-sodod). 

CiMMBRiAN— mudlam  ferm. 

CiMOLiTB — xorta  ta  tafal  griż-ċar. 

CiNCHONA— cincona  (duwa)  li  igibu 
minn  koxra  ta  siġra  li  ticber  fil  Peru 
(Àmerica  t'isfel). 

CiNOTURA--cintura,  ħżiem ;  għalka. 
'  CiNGTURBD— mhażżem,  marbutminn 
kaddu,  iccinturat. 

(JiNDBR— rmied. 

CiNDER  8IFTBR— gbarbiel  ta  rmied. 


Digitized  by 


Google 


CIN 


—  169  — 


GIB 


CiNDBRY  Irmiedi,    jBh  rmied,  tar- 

CiNDROus/rmied. 

CiNEFACTioN— tagħmel  rmied. 

CiNBMATooRAPH  —  cinematografu 
strumeDt  bħal  Lanterna  magica  li  jaħ- 
dem  bl-elettricità  li  jurina  ritratti  ki- 
shom  ħajjin. 

GiNERART— bħal  rmied,  rmiedi. 

CiNBRATioN— il  ghamil  (bidla)  fir- 
mied. 

GiNBRiTous-bhal  rmied. 

GiNOALESB— ta  Geylon,  jew  tan-nies 
ta  Ceylon. 

GiNOLB — cinga  ta  żiemel. 

CiNNABAR— cinabru  (żebgħa  ħamra). 

GiNNABARiNB—magħmul  (li  (ih)  ic- 
cinabru. 

CiNNAMOMic-tal  cannella. 

CiNNAMOM — cannella  (ħwawar). 

CiNNAMOBi-STONE  —  minoral  (ħaġra) 
li  isibu  fic-Ceylon. 

CiNQUE  (akra  nnk)  — in-numru  ħam- 
sa  fid-dadi. 

GiNQUE-FoiL  —  werka  (  tas-silla  ) 
b^ħamsa,  ornament,  disinn  (fl-archi- 
tettura)  b'ħames  werkat. 

CiNQUB-PORTS  —  il  ħames  portijiet 
(isem  li  żmien  ilu  ohienn  taw  lill  por- 
tijiet  ta  DoveVf  Sandwichy  HasiingB^ 
Romney  u  Ilythe^  fl-Ia^hiUerra. 

CiNTER— 1-armar  li  jagħmlu  fuk  il 
mol  meta  icunu  itellghu  (jibnu;  zi 
aroata  etc. 

CiON— rimja,  żabra. 

CiPBBR— zero,  xejn  (0)  fl-aritmeti- 
ca ;  cifii*a,  1-ittri  il  cbar  ta  isem  xi 
ħadd;  tgħodd.  You  must  teach  the  boys 
the  ciphers  now^  issa  jaħtieġ  li  tgħal- 
lem  m-numri  it-tfal ;  /  ani  not  etand- 
ing  for  a  cipher  here^  jena  m'iniez 
kieghed  haun  ghal  xejn  (pupa). 

C)iPHBRiNG  —  aritmetica ;  wliere  ia 
yottr  ciphering'book?  lejn  hu  il  ctieb 
(li  scritt)  tiegħeo  tal  aritmetica  (tar- 
regoli  jew  tas-somom)  ? 

CiPOLiN— rħam  aħdar  bil  vini  (ħjut) 
bojjod. 

Cippus — colonna  ż^hira  (monument 
baXx)ib'xiscriziohi  (b  xi  chitba  fukha). 

CiRC — circlu  (fejn  isiru  il  cummidji 
u  logħob  etc^ 

CiROAR — provincia  jew  distrett. 


CiROASSiAN — mic-Gircassi,  taċ-Cir- 
oassi. 

GiROBAN^ta  Circe,  tas-sharijiet. 

Cbrgbnsian  —  tal  Amphiteati'u  ta 
Ruma. 

CiROiNAL  —  magħmul  bħallichiecu 
bid-dawran  mgherbeb  jew  mibrum.  . 

CiRCiNATB  — taghmel  circu  (dawra). 

CiROiNATioN— dawra  mat-tond. 

CiROiNus  —  ^abra  ta  chwiecheb 
(ghankud,  il  Cumpaas^  ma  gemb  il 
Fol  ta  isfel  (ta  nofs  inbar). 

CiRCLB— circulu,  oircu,  dawwara; 
divisioni ;  taksima  ta  art ;  gemgħa 
lakgħa  ta  nies,  casin  ;  iddawwar;  id- 
dur ;  dixiw  a  circle  inside  this  square^ 
ħożż  (għaniel)  circulu  fdan  il  qua- 
drat ;  did  you  see  tlie  circle  round  the 
moon  last  night?  rajtha  id-dawwara  li 
chellu  il  kamar  il  bierah  fil  gha'xi  ja  ? 
I^he  Empire  of  Germany  is  divided  in  to 
ten  circlesj  Hmperu  tal  Oermania 
(il  Germania)  hia  mkassma  f  ghaxar 
circuli;  They  ivere  put  in  a  circle^  daw- 
ruhom  minn  cullimchien. 

CiROLED — tond,  mdawwar. . 

CiRCLBT— circu  żgħir. 

CiROLiNO — tond,  circulari. 

CiRCuiT — dawra,  li  spaziu,  il  wisa 
H  jaghlak  circu ;  taksima  ta  art ;  I-art 
id-distrett  li  icollu  idur  fjara)  cull 
Imħallef;  iddawwar  tond ;  iddur  tond. 

CiRCUiTioN — da  wran. 

CiRcuiTOUS — mdawwar,  tond. 

GiRCUiTY— dawra  ma  circulu. 

GiRGULABLE  — li  jista  icun  circulat. 

GiRCULAR  —  circulari,  ittra,  avvis 
għal  culħadd  (għan-nies  collha  ta 
dipartiment  etc);  mdawwar,  tond. 

GiRCULATB  —  ticcircula,  iddawwar 
ixxerred,  iddur,  when  our  blood  ceasei 
to  circulate  we  die^  meta  demmna  ma 
jibkax  jiccircula,  immutu  \mortey  does 
not  circulate  much  now.  II  flus  ma 
tantċ  huma  mexjin  issa. 

GiRCULATiNO  — circulanti  li  tixxer- 
red ;  li  iddur ;  are  you  a  suhscriber  to 
our  circulating  library?  inti  sieħeb  (so- 
ciu)  fil  librerija  circulanti  tagħna  ? 

Girculatino-Medium— 'carti  etc.  tal 
flus  bħal  ma  huma  cicchijiet  eto.  li 
jitħallsu  cull  meta  turihom. 


Digitized  by 


Google 


CIR 


—  160  — 


CIB 


■  CiROULATioN — circiilazioni,  tidwir ; 
I  liave  read  a  good  deal  ahout  t/ie  circu' 
laiion  of  the  blood^  krajt  ħafna  fuk  ic- 
ciroulazioni  ted-demm. 

CiRCULATiYB— li  igib  it-tidwir. 

CiROULATOR  —  dawwar,  miu  idaw- 
war,min  ikassam  avvisi,  circulari  etc. 

CiRCULATORY— tond,  U  idur  tond. 

CiRCULUS  —  circu  żgħir  ;  strument 
tat-tobba. 

CiRCUMAMBiBNT — H  jiġbor  fih  (fid- 
dawra  tiegħu). 

CiRCUMAMBULATB  —  li  jimxi  (imurj 
mad-dawra. 

CiRCUMCiSB  — ticcirconcidi  (ittaħħar, 
tgħammed  bħal  ma  titlob  il-ligi  Lhu- 
dia). 

CiRCUMOisioN— circoncisioni,  tħir  (il 
festa  tac-Circuncisioni  jew  tal  magh- 
mudija  tal  Bambin,  scond  il-Iigi  Lhu- 
dijf^,  li  tigi  fl-ewwel  tas-sena. 

CiRCUMCissiLE  —  li  jofrok,  jaksam 
f żewġ  bicciet. 

CiRcuMOLusioN — ^għcluk  (H  tgħalak) 
mid-dawra  collhafminn  cuIHmchien). 

CiRCUMCURSATioN — giri  mad-dawra 
collha  (roa  cullimchien), 

CiRCUMDUCT  —  ticser  il-Iigi  jew  il 
pattijiet,  ticcontravieni,taghmel  con- 
travvenzioni. 

CiRCUMBRRATioN  —  giri  Thawn  u 
rhemm. 

CiRcuMFBRBNCB — dawwara,  circon- 
ferenza ;  the  circum/erence  o/  the  earth 
w  25000  milee,  id-dawwara  (circonfe- 
renza)  tad-dinja  hia  25000  ihil. 

ClRCUMFERENTIAL — ara   ClRCULAR. 

CiRouMFBRENTOR  —  strument  għal 
cheil  tal  anguli  bil  labra  magnetica 
(^calamitata). 

CiROUMFLBCT — tħożż,timmarca  b'(ac- 
cent  circonfless  (*^. 

CiRcuMFLBX — accent  (*)  li  juri  vo- 
cali  għandha  leħen  twil ;  Cbħal  fil 
chelma  għàda  (drawwa)  biex  tingħa- 
raf  mil  chelma  għada  Cmhux  illum). 

CiacuMPLKXioN  —  tati  għamla  ta 
dawra  lill  xi  ħaġa. 

CiROUMFLUBNCB — għalka  tal  ilma. 
CiROUMFLUENT|li  nieżel  (ilma)mad- 
CmouMFLUOUSjdawra. 


CiRCOMFORANEAN  )Ii  imur  (sejjer) 
CiuouMPORANEousJ  minn  bieb  gball 

jehor-Ii  jiggerra   (sejjer)   Thawn   u 

riiemm. 

CiROUMPUSB  —  tferraħ  mad-dawra 
(collhu). 

ClROUMPUSlLE  —  li  jista  jitferraħ 
mad-dawra, 

CiROUMUYRATE  —  tgherbed  mad- 
dawra. 

CiuouMGiRATiON — tidwir  tond. 

ClKOUMJAOENT  —  H  kieghed  mad- 
dawra. 

CiROUMMGATiON— rabta  (rbit)mad- 
dawra,  circu  H  jorbot. 

ClROUMLoouTiON — perifrasi  ("tidwir 
tibdil  ta  cliem). 

CiROUMMERiDiAN— li  kiegħed  dwàr 
il  meridian. 

CiROUMMURED— mdawwar  bil  ħajt 
(bil  hitan). 

CiROUMNAViGABLE— H  tista  issiefer 
(tmur  bil  baħar)  ma  dwarhu. 

CiKOUMNAViGATE  —  issiefer  mad- 
dawra  (tad-dinja),  tbaħħar  dwar  id- 
dinja. 

(JIROUMNAVIGATION  —  is-safar  ta 
mad-dwar  (id-dinja  etc.) 

CiROUMPLEXiON  - 1 itni  tond. 

CiROUMPLlOATlON— tiwi  (tini)  tond. 

ClKOUMPOLAR — ta  ma  dwar  il  pol. 

CiROUMROTATORY)  H  idur  tond  mad- 

CiKOUMROTARY     J  dawra. 

CiKOUMSORiBE— taglUak  mid-dawra 
collha,  iddawwar  dawwara  mejt. 

CiKOUMSORiFfiBLE  —  li  jista  icun 
mdawwar  minn  cullimchieii  (dawwa- 
ra  mejt). 

ClROUMSORlPTiON  —  tidwira  *  mejt 
( minn  cullimchien  jew  mid-dawra 
collha). 

CiKOUMSPEOT  —  attent,  b'għajnejh 
miftuħa  li  kiegħed  b'seba  għajnejn. 

CiROUMSPEOTiON  —  attenzioui,  ftuħ 
,tal  ghajnein,  H  wieħed  icun  b'seba 
ghajnein. 

ClROUMSPEOTiVE — attent,  b'għaj- 
nejh  miftuħa,  b'seba  għajnein. 

Ci  ROUMSTANCE — fċttuka,  circustan- 
za,  stat,  condizioni,  tkigħed  Tposi- 
zioni  particolari;  being  under  tlieee 
circimstanceSf  bilH  chien  taħt  (f danj 


Digitized  by 


Google 


OIR 


-  161  - 


OIT 


li  stat ;  hear  firat  all  tlie  cirouinstances 
o/  tfie  case  Uien  decide^  isma  I-ewwel  il 
fettukat  (io-circustanzi)  ooUha  im- 
bagħd  iddecidi  (akta  is-sentenza). 

CiROUMSTANOED— mkigħed,  accum- 
panjat  bic-oiroustanzi  fbil  fettukat 
collha^. 

CiROUMSTANT — li  idawwar,  li  kie- 
għed  raad-dwar. 

CiROOMSTANTiAL  —  aocidentali  ; 
mhuz  essenziali;  bil  frietak  collha,bir- 
rkakat  oollha,  bio-ciroostanzi  ooUha. 

CiROUMSTANTiATE  —  tgħid  (tidde- 
scrivi)  bir-rekka  collha. 

CiROUMTERRANEous  — ma  dwar  I-art 
(jew  id-dinja). 

CiROUMUNDULATE— jiċcarċar  (jinżel) 
I-ilma  mad-dawra. 

CiROUMVALLATE  — taghmel  (ittalla) 
iortizzi  mad-dawra  collha. 

CiROUMVALLATlON— sĠr;nibni  mad- 
dawra  collha. 

CiROUMVENT— tkarrak,  tinganna. 

CiROUMVENTiON— takrik,  ingaun. 

CiROUMVENTiVB  —  li  ikarrak,  jin- 
ganna. 

CiROUMVEST— tlibbes,  tgħatti  b'lib- 
sa. 

CiROUS>  ciroIu,po8tbil  wesghaeto. 

CiRQUE)  fin-nofs  fejn  isir  logħob 
ta  żwiemel  eto.  u  bil  banohijiet  ghan- 
nies  mad-dawra. 

CiRRHOSiS— gibda  (meta  jingibed) 
tal  fwied  (marda). 

CiRRiFEROUS  —  li  jagħmel  ic-cimi 
dawo  il  ħjut  mgherrbin  li  jakbdu 
(jixxebilcu)  bihom  id-dwieli  eto. 

CiRRiPORM— magħmul  bħal  dawc  il 
ħjut  fcimi)  mgherbin  li  bihom  jixxe- 
bilcu  dwieli  etc. 

ClRRIPBD  — il  coċċli. 

CiuRO-ouMULUs  — taksima  ta  qua- 
lità  tas-sħab ;  meta  is-sħab  icun  gzuz 
gzuz  ħoxnin  u  meddiet  twal. 

CiRROSTRATUs— taksima  ta  qualità 
ta  sħab ;  meta  is-sħab  icun  ċatt  u  dritt 
fit-tul. 

CiRROUS— li  jispicċa  bħal  ħjut  (ci- 
mi)  li  jixxebilcu  bihom  id-dwieli  etc. 

CisALPiNB  —  fuk  dic  in-naħħa  jew 
in-naħħa  1-oħra  ('din  ta  Buma)  tal 
muntanji  Alpi  (Italia). 


CiSATLANTic— li  kiogħod'^  il  din  in- 
naħħa  tal  Atlanticu. 

CisLEu— id-disa  xahar  tas-sena  tal 
Lhud. 

CissoiD  —  bħal-Iiedna ;  (fil  Geome- 
tria)  ciseoide,  curva,  linja  mgħaw^a 
tat-tieni  ordni  (inventata  minn  Bw 
c/^«  biex  isolvi  O'aħdem)  żewġ  pro- 
blemi  tkal  ferm  tal  Geometria)^ 

C!i8T— koflfa  Cbixohilla). 

CiSTBD— magħluk  gewwa  koffa,(bix- 
chilla).  ^ 

CiSTBBoiAN— (patri),  Cistercend,  Be- 
nedittin  riformat. 

CiSTBRN— giebia  (latmija). 

CisTio— ta  ko£fa,  ta  bixchilla;  tal 
bużżieka. 

CisTus— xorta  ta  ħaxixa. 

CiT— cittadin,  belti  (iżda  usat  b'sens 
ta  culjunar,  ta  disprezz). 

CiTABLB — li  tista  issemmih  jew  tio- 
citah. 

Cttadbl — cittadella  (blejta)  fortizza 
gewwa  jew  ma  dwar  belt. 

CrrAORADB— li  jiġri  ħafif,  malajr. 

CiTAL— taħrica,  citazioni. 

CiTATioN— ħaġa  msemmija,  quota- 
zioni ;  citazioni,  taħrica. 

CiTB  — tħarrec,  ticcita  (tagħmel  ci- 
tazioni)  issemmi;  cite  the  authority  (the 
book  you  read  it  in)^  semmi  I-autorità 
(l-autor)  il  ctieb  li  krait  dan  fih. 

CiifHABA— citara,  lira  (strument  bil 
cordi  antic). 

CiTHARiSTic — ta  li  strument  tal  cor- 
di  Qthbrn  (ara). 

CiTHBRN— xorta  ta  arpa  (strument 
bil  cordi). 

CiTiGisM  —  1-imgiba  ta  cittadin,  ta 
bniedem  (wieħed)  belti,  pajżan. 

CiTizEN — ^pajżan,  cittadin,  belti. 

CiTizBNizE  —  idd{dħal  fid-dritt  ta 
pajżan  jew  ta  cittadin,  taġhmel  wieħed 
pajżan  jew  cittadin.     . 

CmzBNSHiP — il  grad  (rankj  ta  paj- 
żan,  ta  cittadin. 

CiTOLB  —  cimblu  (caxxa  tawwalija 
tal  musica)  bil  cordi. 

CiTRATB  —  citrat  (melħ  magħmul 
mill  acidu  citricu  u  basi). 

CiTRBAL— iż-żist  (i^.-żeii)  tal  lumi. 

21 


Digitized  by 


Google 


CIT 


162  — 


CLA 


CiTBBNB-^oitrina,  taħlita  criBtallina 
li  issir  miż-żist  (iejt)  tal  koxra  tai- 
lumi. 

CiTRio— citricu,  tal,  jew  li  gej  mil- 
làmi  citru. 

•    CiTRiNATiON— bdil  f  lewn  isfar. 
'    CiTBiNB— bħal  tronġa  (lumja  cbira); 
ta  lewn  isfar  Bcur ;  xorta  ta  gebel. 

CiTRON. — tronġ  (lumi  cbir);  citron 
tree,  tronġa  (siġra  tat-tronġ) ;  citron- 
water,  ilma,  werak,  lampicat  mill  kxur 
tal-lumi  tronġ. 

CiTRONELLA— citrunella,  jtejt  magh- 
8ur  minn  ħaxixa  karsa. 

CiTRUL-  kargħa,  ħjara. 

CJiTTBRN— cetera,  strument  bhal  chi- 
tarra  bil  cordi  tal  metall. 

CiTY>— belt. 

CiVES  —  xorta  ta  basla  (^currata ) 
żgħira. 

CiYBT  — xorta  ta  misc  li  igibuh  minn 
xorta  ta  kattus  (annimal  bħal  ballot- 
'tra). 

Civio — belti,  tal  belt,  tal  pajżani; 
tal  beltin. 

CiviL— belti,  tal  beltin  ;  civil  (mbux 
criminal)civil,  ftal  pajżani)  tan-nies  li 
m'humiex  militari,  suldati,  jew  kassi- 
sin ;  civil  li  jaf  igib  ruhu,  pulit ;  dħuh', 
milkgħi,  li  għandu  chirjanza,  educat. 
The  only  civil  Govemor  we  had  in 
Malta  was  O'Ferral^  the  otJiera  were  all 
military  men^  1-unicu  Gvernatur  civil 
li  chelna  Malta  chien  0*Ferrall  1-oħ- 
rajn  collha  chienu  militari.  lam  afraid 
a  eivil  war  will  break  out  now,  nibża  li 
issa  tiscoppia  xi  guerra  civili  (bejn  in- 
nies  tal  post,  il  pajżani) ;  ril  try  to 
'pass  the  examination  for  the  Civil  Ser^ 
vice^  nittanta  ngħaddi  TeBami  għac- 
civil  (impieg  ta  Scrivan  ma*l  Gvern) ; 
J[  like  to  speak  to  him,  he  is  so  civil  in 
his  manners,  nħobb  nitchellem  mie- 
għu  jaf  igib  ruħu  wisk,  pulit  wisk 
(fl-imgiba  tiegħu). 

CiviL-LiST— lista  civili,  lista  ta  li 
Bpejjes  li  bihom  tinżamm  id-dar  reali 
jew  tal  gvern. 

-  CiviL  YEAR— is-sena  ta  865  jew  866 
jum,  biex  jiddistingwuha  mis-sena  esat- 
ta  tax-xemx. 


CiviLUN  —  belti,  pajian  (mhux  151 
militari  etc.)  professur  jew  student 
tac-civil. 

CiviLiTY— civiltà,  mgiba  tajba,  dħu- 
lija,  chirjanza,  educazioni. 

CiviLizmoN— civilizzazioni,  li  wie- 
ħed  icoUu  civiltà  jew  mgiba  tajba. 

CiviLizB  —  ticcivilizza,  ma  thallix 
min  jibka  rozz  jew  salvaġġ ;  tati  id- 
dawl,  tgħallem  ic-civiltà. 

CiviLizED  -  civilizzat,mgħallem  chif 
^ħandu  igib  ruħu  ;  mghallem  is-snaj- 
ja,  minġur ;  you  are  not  civilited  yet^ 
għadec  minthix  minġur  (għadec  don- 
noc  salvaġġ). 

CiviLLY—  civilment. 

CivisM — li  stat  ta  pajżan. 

Clack— cechcich,  xorta  ta  ċuklajta, 
ħafna  discors,  tlaklik,  cechcich,  għaj- 
dut,  titchellem  jew  tgħeid  bosta,  tagħ- 
mel  frattagja. 

CLAOKiNa—tlaklik,  cechcich,  ħsejjes, 
frattarija. 

Clad  ("temp  u  particip  passat  tal 
verb  to  cloUieJ — /  clad,  jena  Ibist ;  he 
was  clad  in  armour,  hua  chien  liebes 
armat  għal  gwerra  (Ibies  tal  gwerra). 

Claim  —  jedd ;  talba,  pretensioni ; 
titlob,  trid  bil  jedd,  tippretendi ;  wliat 
claim  has  he  to  that  ?,  x*jedd  għandu 
għall  dac,  he  noto  claims  £  60  for  da* 
maaes.  hua  issa  jippretendi  sittin  lira 
tad-danni  (tal  ħsarat^. 

Claimablb— li  jistajintalab  bil  jedd. 

Claimant— minn  jitlob  bil  jedd,  min 
jippretendi  jew  ghandu  jedd  jew  pre* 
tensioni. 

Clairvoyanob— dehra  (tara)  ċar. 

Clbarvoyant— min  jara  ċar,  minn 
hu  mesmerizzat. 

CLAM^twaħħal,  tgħakkad;  tghalleo; 
toktol  jew  tmut  bil  ġuħ ;  xorta  ta  ar- 
zella. 

Clamant— li  jitlob  bil  kalb  (bil  bi- 
chi  u  Ifiekj. 

Clam-bait— xorta  ta  arzell  għal  li- 
sca  (għas-sajd). 

Clamder— tixxabbat,  titla  ma  ħaġa, 
bit-tbatija. 

Clamminbss— tgħallic,  tidlic,  twah- 
ħil. 

Clammy— li  ighallec,  idellec,  iwaħħal. 


Digitized  by 


Google 


CLA 


—  168  — 


GLk 


Clamour—  għajjàt,*  rvell,  ghageb, 
frattarija;  tgħajjat,  tagħmel  rvell,  jew 
frattarija. 

^  Clamorer — min  jagħmel  rvell,  stor- 
biujew  frattarija. 

Ċlamorous— li  igħajjat,  jixher,  jagħ- 
mel  rvell,  storbiu  (għageb)  jew  frat- 
tarija. 

Glamp— riffieda  (lakxa  biex  tirfed); 
pass  tkil  (rifsa  kawwija) ;  tirfed ;  tir- 
fes  kawwi  (taghmel  ħoss  kawwi  meta 
timxi) ;  clamp  ahoea,  żraben  goffi  (^tkal) 
tan-nies  tax-xogħol. 

Clan — razza,  familja,  gidd  (bli  Scoz- 
zis). 

CLANDBSTiNE—ta  bil  moħbi,  sigriet  > 
No  body  knowa  yet  what  his  olandeatine 
dengne  are,  ħadd  għadu  ma  jaf  x'in- 
hama  il  ħsiebijiet  moħbija  (sigrieti) 
tiegħu. 

Clano  —  damdim,  żarżir  (ta  trum- 
betta)  cechcich,  ċakcik  ;  ħoss  cbir,  id- 
damdam,  iżżarżar,  iċċakċak,  tagħmel 
ħsejjes  cbar. 

Clanoour— ħoss  cbir  kawwi,  dam- 
dim,  żarżir. 

Clangous— li  jaghmel  ħoss  cbir,  li 
idamdam,  li  iżarżar. 

CLANK—cechcich,  hsejjes  ta  hadid 
(ta  ctajjen)  flimchien ;  tagħmel  ħsej- 
jes,  iccechcech  ħadid  jew  ctajjen  flim- 
chien. 

Clansman— wieħed  minn  tal  familja, 
minn  tar-razza  (Scoccis). 

CLAP—taħbita,  ċapcipa,  tifkigħa  (tal 
idejn)  dakka,  ħoss  ta  meta  jaħbtu 
żewġ  ħwejjeġ  flimchien  ;  mard  ħażin ; 
tħabbat  iċċapċap,  tfakka  I-idejn. 

Clap-nbt — xbiec  ghall  insib  tal  gha- 
safar. 

Clappbr  —  Isien  ta  kampiena,  it- 
tkarmiċ  (ħsejjes)  li  tagħmel  mithna; 
min   iċapċap  jew  iħabbat  idejh. 

Clappbr  CLAW— iċCanfar,  tati  hasla; 
tati,  issawwat  (tballat)  b*idejc  miftuħa 
(bil  ħarta). 

Clappino— swat,  dakkiet,  ċapcip  tal 
idejn  (applausi). 

Clap-trap  -xi  haġa  li  issir  biex  wie- 
ħed  jisma  iċċapcip  tal  idejn  (applausi); 
bil  raalizia,  li  idahħal  nn-n.issa  (.jid- 
ħac  bin-nies). 


Clarbnob— xorta  ta  carrozza  mif- 
tuħa. 

CLARB-oBsouRElil  chiar  oscur  (ta  pit- 

CLARo-OBScuRo/tura,  ta  quadru). 

Clarbt— claret  (xorta  ta  imbit  aħ- 
mar)  ta  Bordeaux,  Vranza. 

Clarification  -  tisfija. 

CLARiFiBR—min  isaffi(jagħmelsafi). 

Clarift— tisfi,  tiċċara,  taghmel  ċar 
jew  issaffi. 

Clarinbt— clarinett  (strument  tad- 
dakk;. 

Clarino — clarin  (xorta  ta  tromba, 
strument  għad-dakk). 

Clarion— trumbetta  żghira. 

Clarity— sifi,  ċarizza  (lucidezza). 

Clarty— collu  tajn,  maħmuġ  bit- 
tajn  etc. 

Clash  —  hoss  ta  ħabta  ta  żewġ  ħwej- 
jek  fcbar)  flimchien  ;  habta,  ċakcika ; 
tanbat  flimchien,  iċċakċak ;  opposi- 
zioni ;  pne  could  hear  tlie  clash  of  awords^ 
wieħed  sata  jisma  iċċakcik  (flirachien) 
tax-xwabel ;  thoee  txoo  partiea  do  alwaya 
clash,  dawc  iż-żew|  partiti  dejjem  Jatu 
(contra  xulxin) ;  mese  two  orders  clash, 
dawn  i^.-żewġ  ordnijet  huma  contra 
xulxin  (ma  jakblux). 

Clashino  —  opposizioni,  collisioni 
mibgħeda  ta  żewġ  ħwejjeġ  ghal  xulxin. 

Clasp— boccla,  tagħnika,kabda,  tak- 
fel  b'boccIa,tghannak,tahfen  bejn  idejc, 
tħaddan,  takbad ;  /  bought  an  album 
with  two  beauti/ul  silver  ċlasps,  xtrajt 
album  b*żewġ  boccli  tal  fidda  sbieħ ; 
two  liands  clasjyed  joined  together  are 
t/ie  symbol  offidelity,  żewġ  idejn  magh- 
kudin  (id  f  Id)  gio'  xulxin  huma  is- 
sinjal  ta  rabta  (fedeltà)  u  mħabba. 

Clasp-knifb — mus  li  jingħalak. 

Clasp-nail  —  musmar  magħmul  li 
rashu  tibka  dieħla  gio  'I  injam. 

Class  —  classi,  taksima ;  tkassam, 
ttcclassifica,  tgħamel  fi  classi  (jew 
taksima).  The  divisions  in  our  schools 
now  are  no  longer  called  classes,  but 
standards,  it-taksimiet  ( tat-tfal  )  fli 
schejjel  tagħna  daż-żmien  ma  gha- 
dhomx  isejhulhom  classi  iżda  stan- 
dard ;  he  was  always  one  of  my  class^ 
fellows,  hua  dejjem  chien  wiehed  fil' 
classi  tiegħi  (dejjem  fil  classi  miegħi). 


Digitized  by 


Google 


CLA 


—  164  — 


CLE 


Classiblb— li  jista  jitkassam. 

Classio    lclassicu,  msemmi,  autur 

CLASsiOALJmsemmi,  classicu  (tal 
auturi  Griegiii  jew  Latini). 

Classioisu— classicismu,  idioma  jew 
stil  classicu  (tal  dassici  jew  auturi 
Grieghi  jew  Latini). 

Classioist— wieħed  mħarreġfil  clas- 
sici. 

CħASSiFiOATioN— taksima,  classifica- 
zioni,  tkegliida  ta  cull  wieħed  (cuU  ħa- 
ġa  etc.)  fil  classi  jew  fil-Ioc  fejn  imisshu. 

C14SSIPY— tkassam. 

Classis— ordni  (ġabra  ta  nies  tal 
cnisia,  patriet  etc.) 

Classman— student  (grad  ta  student) 
fl-Universitià  ta  Oxford  (I-Inghilterra). 

CLATTBR—storbiUyghageb;  rewwixta, 
frsttarija  ta  ħafna  hsejjes;  għagħa; 
tagħmel  storbiu,  għageb,  frattarija,  ic- 
cechcech  ħafna  ħwejjeġ  (landi,  njam) 
flimchien ;  titchellem  bil  għageb,  tagh- 
mel  għagħa  jew  rewwixta. 

CLATTBRiNa— għaghK,  storbiu,  gha- 
geb,  rewwixta,  frattarija. 

Claudicant— li  iżappap,  jekaf  (fil 
mixi). 

Claudigate  —  tiekaf. 

Clause— clausula,  proposizioni;  żie- 
da  fil  chitba. 

Clausikb — isem  ta  marda  fin-ngaġ. 

Claustral— tal  cunvent  jew  mona- 
steru. 

Clauspral—H  għandu  il  (bil)  clau- 
suli. 

Clausurb— clausura  Cghalka,  għe- 
luk). 

Clavatb— magħmul  bħal  mazza. 

Clavated  -  bhal  mazza ;  għokghod, 
għokgħod. 

Clave  (bħal  olbaved)  il  passat  tal 
verb  to  cleave  —  jena  etc.  xpaccajt, 
ksamt,  xakkakt. 

Clavbau  Cbil  Franeis  akra  clavb)-- 
isem  ta  marda  fin-ngħaġ. 

Claviary  (fil  musica)  —  indici  tal 
chiavi. 

Claviolb— il  għadma  tal  għonk  (il 
clavicula). 

CLAViBR—il  chiavi  collha  ta  orgni 
jew  pianuforti. 

CLAViaBR—mazzier,  tninn  igib  jew 
iżomm  il  mazza. 


CLAVioBROUB—li  igib  il  mazza. 

Claviola— viola  (strument)  bil  chia-  * 
vi  għas-swaba. 

Claw— difer  (bil  ponta)  jew  siek  ta 
għasfur  tal  hatfa  (bhal  ta  seker, 
bies  etc.) 

Clawed  —  bid-dwiefer  (bil  ponta) 
bħal  tal  ghasafar  etc.  tas-serk  (bhal 
ajcla  etc. 

Clawino  opf  —  burdiatura  (tidwira 
ta  mixi  ta  bastimeut  etc.)  minn  fuk  ir- 
riħ. 

Clay— tafal,  ticsi  (tghatti)  bit-tafal 
tippurifica  (zoccor  etc.)  bit-tafal,  tat- 
tafal ;  /  broke  my  clay  pipe,  csirt  il 
pipa  tieghi  (tal  galif,  tal  gibs)  ;  he  ia 
rather  clay-brained,  hua  actarx  ftit  u 
xejn  stupidu  (rasu  kargħa) ;  tohen  they 
goi  ihere  found  him  clay-cold,  meta 
huma  lahku  hemm  sabuh  chiesa^ 
(mejjet). 

C^ayed  -  mgħotti  micsi  jew  mħallat 
bit-tafal,  clayed  augar^  zoccor  mgħoddi 
(rfinut)  mit-tafal. 

Clayky— tafli. 

Clayish— bħal  tafal,  tafli. 

Clay-kiln— forn  fejn  isajru  (jaħmu) 
it-tafal. 

Clay-marl  —  tafal  lixx,  li  ghandu 
mil  gibs. 

Claymorb— xabla  cbira  b'żewġ  ma- 
nichi. 
.  CLAYSLATE-Iavanja  taflija. 

Clean— nadif,  safi,  ċar,  pulit;  tnad- 
daf,  tahsel,  tisfi  ;  as  clean  as  a  penny^ 
nadif  donnu  deheb  (nadif  tazza);  clean 
taaier,  ilma  ċar  ("safi),  clean  shirt,  kmis 
bajda  (nadifa)  ;  the  clean  contrary  toay, 
collox  sewwa  il  contlariu. 

Cleanbr— min  inaddaf,  jagħmel  na- 
dif. 

Clbanino  —  tnaddif ;  is-seconda  ta 
bakra. 

Clbanlinbss  —  indafa,  "  chanlinese 
is  next  to  Godlineas  "  an  Engliah  pro' 
verb  says,  **  I-indafa  tigi  wara  ir-reli- 
gion  *'  igħejd  il  proverbiu  Inglis. 

Clbanly  -  nadif  nadif,  bl-indafa. 

Cleannes— indafa,  purità. 

Cleansable  -  li  jista  jitnaddaf. 

Clbansb  (akra  (?/«n«>;— tnaddaf,  tohy 
donU  you  cleanse  your  teeth,  għaliex  ma 
tnaddafx  snienec  ? 


Digitized  by 


Google 


CLE 


—  1G5  — 


OLE 


Clbanseii — inin  inaddaf,  dac  li  inad- 
daf. 

Clbansiblb— li  jista  ioun  imnaddaf. 

Cleansino— indafa,  tnaddif. 

Clbar— ċar,  safi,  micsi;  dieher  (bid- 
dieher),  beraħ ;  bla  htija,  issaffi  (tiċ- 
.  ċara)  tnaddaf,  tberraħ  ;  tisfa,  tiċċara  ; 
biċ-ċar;  għal  collox;  t/iis  is  a  clear 
case,  dan  cas  ċar  (li  jidher) ;  /  am 
not  afraid  I  have  a  clear  consciencej 
jena  ma  nibżax  ghandi  '1  cuxienza 
pura ;  he  is  quite  clear  of  that  crime^ 
hua  bla  ħtija  (innocenti)  għal  collox 
fdac  id-delitt;  he  is  aman  ofaclear 
reputation^  hua  ragel  li  ma  ghandu 
1-ebda  tebgħa  fil  condotta  (fl-unur) 
tiegħu ;  you  mustfirst  be  clear  in  the 
worldj  (oe  free  from  debtsj,  lewwel 
hemm  bżonn  li  ma  icoUocx  djun.  niese 
6  shillings  are  clear  gain^  daun  is-sitt 
xelini  huma  coUha  kliegħ  ;  1  am  clear 
aqainst  it,  jena  cuntlariu  ghal  collox 
għal  dan;  you  must  try  to  come  off 
clear  now,  issa  għandec  toħroġ  ta  ra- 
gel  (minn  ghajr  ma  tigi  fl-ebda  għali); 
I  am  so  pleased  to  leam  that  your  bro- 
ther  came  off  clear  from  all  imputations, 
għandi  piacir  wisk  nisma  li  huc  hareġ 
giustificat  (ma  ippruvaulu  xejn  contra 
tiegħu);  can  youjump  clear  this  ditch  ? 
tista  takbes  (kabża  waħda)  għan-naħ- 
ħa  1-oħra  tal  foss  ?  he  has  a  yearly  re- 
venue  (an  income)  of  £  1000  clear^  elf 
lira  fis-sena  renta  ma  ineħħihomlu 
ħadd.  J  hope  it  will  keep  clear  Unlayy 
nispera  li  iżomm  ċar  (bnazzi)  illum. 

Clearangb — indafa  ;  tisfija ;  spedi- 
zion  ta  bastiment ;  (tnaddaf )  tnnddif ; 
John  is  to  /lave  a  clearance  sale^  Ganni 
sejjer  ibigh  (inaddaf)  collox. 

Clbar-headed— wieħed  intelligenti, 
li  għandu  moħħu  tajjeb,  li  jifhem  ma- 
lajr. 

Clearino  —  giustificazioni,  difisa  ; 
wesgħa  fbosc  etc.  gbal  coltivazioni. 

Cleary— bic  ċar,  bid-dieher. 

CLEARNEss—safa,  saħa. 

Clearsiqhted  -li  jara  malajr. 

Clbar  starch— tillamta. 

Cleat  —  galoċċa  (fejn  ichebbu  il 
ħbula  abbord  etc.)i  ħadid  ^ħal  pett  ta 
żarbun  biex  ma  jitkattax  malajr. 

Glbavablb— 11  jista  jinjTorok. 


CLBAVAOE^xpaccar,  ksim,  tifrik. 

Clbavb — tofrok,  tixpacca,  tinkasam, 
taksam,  tinferak;  tehel,  titwaħħal. 

Clbavbr— min  jofrok ;  mannara  ta 
dac  li  ibigħ  il-laħam. 

Cleavino— tifrika,  ferka,  kasma  ta 
oggett  f  bosta  bcejjeċ. 

Clbdoe— is-safif  (stràt)  ta  fuk  ta  art 
taflija. 

Cledoy— tafli  (art  taflijaj  jebes,  li 
iżomm. 

Clebs  —  id-dwiefer,  iż-żewġ  bicciet 
mifruka  ta  sakajn  il  mogħża,bakra  etc. 

Clbf— chiavi  (fil  musica). 

CLBFT—ferka,  kasma,  xakk;  mifruk 
maksum,  xpaccat. 

Clbft-oraft  —  tlakkam  siġra  billi 
ixxokk  iz-zocc. 

CLEo—xidia. 

Clbmenoy— ħniena. 

Clbmbnt— ħanin,  li  iħenn. 

Clbnch— ara  olinoh. 

Clbopterous— li  ghandu  il  ġwienaħ 
micsia  (mgħottija)  b'inforra  bnal  wir- 
dien. 

Clepsammia  —  irapuUetta  ( ħgieġa 
tar-ramel  nieżil  li  turi  is-sigħat). 

Clbpsydra  —  impuUetta  (f  ioc  bir- 
ramel  bl-ilma). 

Clerbstory— it-twieki  (il  filliera  ta 
twieki)  ta  fuk  11  icun  hemm  fi  cnisia 
gotica. 

Clbroy — 11  cleru  (kassisin  etc.  ta 
cnisia). 

Cleroyman — k  assis. 

Clbrio— chiericu,  kassis. 

Clerical— tal  cleru,  tal  kassisin  etc. 

Clehisy — gemgħa  ta  nies  għorrief. 

Clbrk— abbati,  kassis,  għaref,  scri- 
van. 

Clbrkale— 11  festa  tal  kassis  tal 
parroċċa. 

Clbrklbss— minn  għajr  kassis,  jew 
Bcrivan,  bla  scola  (bla  studiu). 

Clbrklike— istruit,  mgħallem  (għa- 
ref,  li  għandu  l-iscola  jew  it-tagħlimj. 

CLBRKSHiP—post,  impieg  (uffieiu)  ta 
scrivan. 

Cleromancy— induvnar  billi  tixħet 
ix-xorti  (bid-dadi  etc.) 

Clbronomy— eredità  (wirt)  patrimo- 
niu. 


Digitized  by 


Google 


CLE 


—  166  — 


CLI 


Clbvb,  Clip  jew  Clivb — li  kieghed 
mal  genb  (maż-żarżieka  jew  niżla)  ta 
għolia  (jew  mantanja). 

Clevbr  —  capaci,  abbli  li  jinkala, 
bravu. 

Clevis,  Clbvy — il  ħadida  (mghaw- 
ġa,  mkawsa)  ta  moħriet. 

Clew— cobba,  ġażra,  ħajt;  fil,  tarf ; 
the  clew  o/a  mil,  it-tarf  t'isfel  ta  kala 
fejn  jorbtu  ma  li  scotta  ;  /  wM  1  could 
onlv  aei  a  clew  oftliat..,  nixtiek  li  nak- 
bad  dakszejn  'ta  tarf  fak  dac... 

Clioh  —  zabla,  xablott  torc  (tat- 
Toroc). 

CuoK— tectica,  lacchett,  ittectec. 

Clickbr— min  itectec,  dac  li  icun 
f  bieb  ta  ħanut  biex  isejjaħ  il  parraċ- 
ċani  (izzerrejja) ;  li  scarpan  (mgħal- 
lem)  li  ikatta  (ifassal)  iz-xoghol  u 
jati  il-lavranti ;  dac  li  fi  stamperija 
jiġbor  il  bcejjeċ  lesti  minn  fuk  il  com- 
posituri  u ,  jirragabom  jorbotom  ghal 
fuk  it-torchiu. 

CilicKBT  —  il  ħabbata  (battali)  ta 
bieb. 

Clickino— techtich  (bhal  dac  tal  ar- 

(JiiiBNT  —  client  (min  jiccmanda  avu- 
cat  etc.  biex  iservih). 

Clibntàl— dipendenti,  li  irid  minn 
ħaddjeħor. 

Clibmtbd— fornut  bil  clienti. 

CLiBNTBLAOB^cIientela,  niesdipen- 
denti  (li  iridu  minn  zi  ħadd  jeħor). 

Clipf — rdum,  tiġrif. 

Climaotbric — sena  hażina  (critica) 
għal  gisem  tal  bniedem ;  ta  żmienijiet 
critici. 

Climatb  —  clima,  taksima  ta  art, 
pajjis,  aria.  1  am  sorry  to  say  that  the 
clirnate  did  not  agree  with  him  here^ 
jiddispiacini  ngħejd  li  il  clima  ma  we- 
tituK  hawn. 

Climatio  — tal  clima. 

Climatioity  — il  proprietà  (il  habta^ 
li  iddarri  fil  clima,f  pajjis,  f  art,  f  aria. 

Climatizb— iddarri  f  pajjis,  f  art,  fi 
clima. 

CLiMATOLoaT— discors  (trattat)  fuk 
clima,  aria,  art  jew  pajjis. 

Climax— gradazioni  (figura  rettori- 
ca)  meta  tibda  discors  bil  mod  imba- 
^ħad  cuU  ma  tmur  actar  tgħolli  (tcab- 


bar)  il-Ieħen  biez  turi  (fejn  hemm 
bżonn)  jew  tagħmel  impressioni  acbar. 

Climb— tixxabbat,  titla  ma;  izzab- 
bat,  ittalla  ma. 

Climber  —  min  jixzabbat,  ħazixa 
(siġra)  li  tizzeblec ;  the  ivy  is  a  clim" 
ber^  il-Iiedna  hia  siġra  li  tixxeblec 

Climbino— tixbit,  tlugh  ma. 

Climb— clima,  pajjis,  art. 

Climbnb— xorta  ta  ħniex  (tal  art). 

Clinch  —  takbad,  tagħfas  b*  ideo 
(tgħażżaż),  taħfen,  tgħawweġ  is-swa- 
ba ;  tirbatti  (musmar) ;  chelma,  botta, 
lixcata. 

Clinoheb —morsa,  ħaġa  li  tgħafas 
jew  iżzomm  ħaġ'oħra  magħfusa  jew 
marbuta ;  clincher  work,  ix-xoghol  ta 
dgħajjes  etc.  bit-twavel  mricchbin 
waħda  fuk  I-oħra  (cavalcati). 

Clino— takbad,  titwaħħal,tehel  ma. 

Clino-stonb  —  ħawħ  francis,  minn 
dac  li  Tghadma  ma  tinkalax. 

Clinoy — li  jakbad,  li  jeħel  ma. 

Clinic  —  marid  tas-sodda  (li  icun 
fis-sodda). 

Clinical— clinicu,  tal  clinica,  tas- 
sodda,  ta  min  hu  marid  fis-sodda. 

Clink— ara  Clank. 

Clinkant — li  jilma,  jew  ilekk,ilellex. 

Clinkbr— ċlamita,  maduma  misjura 
jebsa. 

Clink  stonb— ħaġra  (mineral)  bhal 
lavanja. 

Clinoid  — bhal,  jew  li  iservi  ta,sodda. 

Clinombtry— strument  biex  jaraw 
il  għoli  ta  fax^  (strat)  minerali. 

Clinombtry  —  clinometrija,  is  sen- 
għa  li  ichejlu  (jaraw)  il  għoli  (chemm 
bu  fond)  ta  strat  minerali. 

Clinquant— ara  clinkant. 

Clio— waħda  mid-disa  Muei,  i\  pa- 
truna  ta  li  Sforia, 

Cliosophio  -  letterariu. 

Clip  — iggiżż,  takta  barra ;  tagħġġel 
tħafifef  fil  mixi  etc;  is-suf  mgiżż. 

Clippbr— geżżież,  dac  li  igiżż,  jew 
ikarwes;  dac  li  jagħmel  flus  foloz 
(b*metall  baxx);  barbier;  bastiment 
mexxej,  ħafif  għal  mixi. 

Clippino— katgħa,  biċċa  maktugha* 


Digitized  by 


Google 


CLI 


—  167  — 


CLO 


Cliqub— clicca,  cumpannija,  partit. 

Cliquish— ta  clicca  jew  partit. 

Clish-olasħ  —  ħsejjes  ta  xwabel 
mħabbtin  flimcbien. 

GLnrES— ganċ  bil  molla  biex  ma  jin- 
fetaħz  (biez  ma  joħroġz). 

Clivity— żurżiek  a. 

Cloaoa —  cloaca,  acquedott,  mogh- 
dija  tal  ilma  minn  taħt  I-art. 

CLOAK^mantell,  ghata,  mantar,  ca- 
pott,  capotta ;  tgħatti,  tli£f,  taħbi. 

Cloakagb — għata. 

Cloak  BkO^portmantOjSaccu  di  nottu 

Cloakbdlt— bilmoħbi,  bli  mgbotti. 

Cloakino— drapp  tas-suf  għal  ħwej- 
jeġ. 

Cloak-pin—  spalliera  ghad-dendil  tal 
ħwejjeġ. 

Clobbbrbii — dac  li  irakka  jew  isewwi 
iż-żraben. 

Clooħard  (akra  c/o.raW) — campnar. 

Clook  —  arloġġ  (tal  ħajt  jew  tal 
pendlu),  xorta  tawirdiena;  tgħajjat 
(tkaki)  bhal  tiġieġa. 

Clook-work— xogħol,  macna  ta  ar- 

Clod— tuba  (tal  hamrija)  twebbes 
jew  tgħakkad  bħal  tuba. 
•  Clod-orushbr — xatba(tar-raba)biex 
tchisser  u  twitti  it-tub. 

Cloddinbss— tub  tub. 

Cloddy— collu  tub  ;  oħxon. 

Glod-hoppbr — ħaddiem  ir-raba. 

CiiOD-PATB — stupidu,  ras  kargħa. 

Clofp — calat  ura. 

Glog— xcħiel,tfixcbil,  teħel,  takbad, 
pis,  zoccla,  zucletta  (carcura  bil  kiegħ 
tal  ghuda). 

CLOGGiNa  —  tfixcbil. 

Cloggy — li  jakbad,  jeħel  jew  iżomm; 
jimbarazza,  jagħlak  jew  iżomm. 

Cloister — cunvent,  abatija,  mona- 
steru  ;  tagħlak  f  cunvent  etc. 

Cloisteral  —  solitariu,  magħluk 
(f  cunvent  6tc.) 

Cloisterer  —  min  hu  magħluk 
f  cunvent,  abatija  jew  monasteru. 

Cloistress— soru. 
^  Glomp— timxi  bil  ħsejjes,  thabbat, 
timxi  go£f. 

Clonio— li  jitħeżżeż,  cunvulsiv. 

Glosb — tagħlak,  titbok,  teħles,  it- 
temm,  tispiċċa;  għalka,  għeluk,  tmiem; 


shana ;  maghluk,  mitbuk,  fitt  (drapp), 
mitmum  (spiċċat,  bil-Iest);  xhiħ  ;  krib, 
ħada,  ħdejn,  ma  gemb ;  /  was  told  to 
close  all  t/ie  doors^  kaluli  nagħlak  \l 
bwieb  collha ;  /  long  to  aee  this  work 
brought  to  a  close^  għandi  mitt  sena  sa 
chemm  nara  dan  ix-xoghol  lest  (mit- 
mum) ;  these  lines  you,  wrote  stand 
mighty  close,  dawn  il  versi  li  ctibt  kegħ- 
din  mrassin  sħiħ  ;  /  must  get  a  close 
piece  of  linen,  irrid  (għandi  bżonn) 
biċċa  xokka  fitta  ;  my  house  is  close  to 
his,  id  dar  tiegħi  krib  (hada)  tiegħu. 
llie  Boers  laid  close  siege  to  Mafeking^ 
il  Boeri  assediau  (żammeu  assediat) 
mil  krib  (jebes)  il  belt  ta  Mafeking  ; 
heis  a  very  close  man,  ragel  xħiħ  (idu 
magħluka)  wisk.  li  is  very  close  to-day, 
is-sħana  wisk  (it-temp  fosc,  soflfocanti) 
illum.  T/uit  was  rather  a  close  jest,  dic 
chienet  ċajta  li  tnigghes  (toffendi) ;  a 
close  mouth  catches  no  fiies,  f  ħalk  magħ- 
luk  ma  jidħolx  dubbien.  You  must  foU 
low  vour  work  chse^  jahtieġ  taħdem 
(twahħal  rasec  għax-xoghol)  shih.  / 
amfollowing  him  close  noWf  m*inhiex 
kie^ħed  nerħieh  xejn  minn  taħt  għaj- 
nejja;  keep  wliat  Itold  you  close,  żomm 
li  għedtlec  sigriet  (għalic  biss) ;  we 
went  alwaysclose  by  the  wind,  dejjem 
morna  (rħejnielha)  mar-riħ.  When  are 
you  to  close  t/iis  account,  meta  sejjer 
taghmel  persaldu  (tħallas  dan  il  cont); 
the  wound  will  soon  close  now,  dal  wakt 
tagħlak  il  ferita  issa;  they  closed  wit/i 
the  enemy,  tkabdu  sewwa,  gew  sider 
ma  sider  mal  għadn. 

Glosely  —  bil  moħbi  (bis-sigriet) 
bl-attenzioni ;  /  have  heen  watching  him 
closely.  Jena  cont  attent  sħiħ  fuku 
(ma  contċ  nerhiħ  minn  għajnejja). 

Closeness — dieka,  nukkas  ta  aria, 
għeluk,  rass,  sigritizza,  xeħha. 

Close-pent  —  mitbuk  (magħluk) 
sewwa  jew  tajjeb ;  mtappan. 

Closer — min  jispiċċa,  jagħlak  jeħ- 
les  ħaga. 

Close-stool— camra  privata,  gabi- 
nett. 

Closet — cmajra,  gabinett,  armariu ; 
taghlak  gewwa  cmaira  jew  gabinett ; 
taħbi ;  Wuter  Closet  (AV.  C.)  lochi  co- 
modu. 


Digitized  by 


Google 


CLE 


—  166 


CLI 


Clbvb,  Clip  jew  Clivb— li  kieghed 
mal  genb  (maż-żurżieka  jew  niżla)  ta 
għolia  (jew  muntanja). 

Clevbr  —  capaci,  abbli  li  jinkala, 
brava. 

Clbvis,  Clbvy — il  ħadida  (mghaw- 
ġa,  mkawsa)  ta  moħriet. 

Clew— cobba,  ġażra,  ħajt;  fil,  tarf ; 
tħe  clew  o/a  sail,  it-tarf  t'isfel  ta  kala 
fejn  jorbtu  ma  li  scotta ;  /  toiiJi  1  conld 
onlv  aet  a  clew  of  iliat..,  nixtiek  li  nak- 
bad  dakszejn  ta  tarf  fuk  dac... 

Clioh  —  zabla,  zablott  torc  (tat- 
Toroc). 

CuoK— tectica,  lucchett,  ittectec. 

CLicKBB^min  itectec,  dac  li  icun 
f  bieb  ta  ħanut  biez  isejjiA  il  parruċ- 
ċani  (izzerrejja) ;  li  scarpan  (mgħal- 
lem)  li  ikatta  (ifassal)  iz-xoghol  u 
jati  il-lavranti;  dac  li  fi  stamperija 
jiġbor  il  bcejjeċ  lesti  minn  fuk  il  com- 
posituri  u .  jirragabom  jorbotom  ghal 
fuk  it-torchiu. 

CilicKBT  —  il  ħabbata  (battall)  ta 
bieb. 

Clioking— techtich  (bhal  dac  tal  ar- 

(JuBNT— client  (min  jiccmanda  avu- 
cat  etc.  biex  iservih). 

Clibntal— dipendenti,  li  irid  minn 
ħaddjeħor. 

Clibntbd— fomut  bil  clienti. 

Cubntblaqb— clientela,  niesdipen- 
denti  (li  iridu  minn  zi  ħadd  jeħor). 

CuPF— rdum,  tiġrif. 

Climaotbrio — sena  hażina  (critica) 
għal  gisem  tal  bniedem ;  ta  żmienijiet 
critici. 

Climàtb  —  clima,  taksima  ta  art, 
pajjis,  aria.  1  am  sorry  to  aay  that  the 
elimate  did  not  agree  with  him  here^ 
jiddispiacini  ngħejd  li  il  clima  ma  we- 
titux  hawn. 

Climatic  — tal  clima. 

Climaticity— il  proprietà  (il  habta^ 
li  iddarri  fil  clima,f  pajjis,  f  art,  f  aria. 

Climatizb— iddarri  f  pajjis,  f  art,  fi 
clima. 

CLiMATOLoaY— discors  (trattat)  fuk 
clima,  aria,  art  jew  pajjis. 

Climax— gradazioni  (figura  rettori- 
ca)  meta  tibda  discors  bil  mod  imba- 
għad  cull  ma  tmur  actar  tgħoUi  (tcab- 


bar)  il-leħen  biex  turi  (fejn  hemm 
bżonn)  jew  tagħmel  impressioni  acbar. 

Climb  — tizxabbat,  titla  ma;  izzab- 
bat,  ittalla  ma. 

Climbbr  —  min  jixzabbat,  ħazixa 
(siġra)  li  tizzeblec ;  the  ivy  in  a  clim'- 
ber^  il-liedna  hia  siġra  li  tixxeblec. 

CLiMBiNO—tizbit,  tlugh  ma. 

Climb— clima,  pajjis,  art. 

Climbnb— zorta  ta  ħniex  (tal  art). 

Clinch  —  takbad,  tagħfas  b*  ideo 
(tgħażżaż),  taħfen,  tgħawweġ  is-swa- 
ba ;  tirbatti  (musmar) ;  chelma,  botta, 
lixcata. 

Clinohbb -morsa,  ħaġa  li  tgħafas 
jew  iżżomm  ħag'oħra  magħfusa  jew 
marbuta ;  cHncher  work^  iz-zoghol  ta 
dgħajjes  etc.  bit-twavel  mricchbin 
waħda  fuk  1-oħra  (cavalcati). 

CuNa-— takbad,  titwaħħal,tehel  ma. 

Clinq-stonb  —  ħawħ  francis,  minn 
dac  li  Tghadma  ma  tinkalaz. 

Clinoy— li  jakbad,  li  jeħel  ma.  ^ 

Clinig  —  marid  tas-sodda  (li  icun 
fis-sodda). 

Clinioal— clinicu,  tal  olinica,  tas- 
sodda,  ta  min  hu  marid  fis-sodda. 

CuNK— ara  Clank. 

Clinkant — li  jilma,  jew  ilekk,ilellez. 

Clinkbr— ċlamita,  maduma  misjura 
jebsa. 

Clink  stonb— ħaġra  (mineral)  bhal 
lavanja. 

CuNOiD  — bhal,  jew  li  iservi  ta,sodda. 

Clinombtry— strument  biex  jaraw 
il  għoli  ta  faz^  (strat)  minerali. 

Clinombtry  —  clinometrija,  is  sen- 
għa  li  ichejlu  (jaraw)  il  għoli  (chemm 
hu  fond)  ta  strat  minerali. 

Clinquant— ara  cunkant. 

Clio— waħda  mid-disa  i/uw,  il  pa- 
truna  ta  li  Storia. 

Cliosophig  -  letterariu. 

Clip  —iggiżż,  takta  barra ;  tagħġġel 
tħaffef  fil  mixi  etc;  is-suf  mgiżż. 

Clippbr— geżżież,  dac  li  igiżż,  jew 

ikarwes;    dac   li  jagħmel  flus  foloz 

(b'metall  bazx);  barbier;  bastiment 

.  mexzej,  ħaiBf  għal  mizi. 

I     Clippino— katgħa,  biċċa  maktugha* 


Digitized  by 


Google 


CLI 


—  167  — 


CLO 


Cliqub— clicca,  campannija,  partit. 

CiiiQuiSĦ— ta  clicca  jew  partit. 

Clish-olasħ  —  ħsejjes  ta  xwabel 
mħabbtin  flimcbien. 

CLivB8--ganċ  bil  molla  biex  ma  jin- 
fetaħx  (biex  ma  joħroġx). 

Clivity— żurżieka. 

Cloaoa —  cloaca,  acqaedott,  mogh- 
dija  tal  ilma  minn  taħt  1-art. 

Cloak— mantell,  għata,  mantar,  ca- 
pott,  capotta ;  tgħatti,  tli£f,  taħbi. 

Cloakaob — għata. 

Cloak  BkQ—portmantOjSaccu  di  notti. 

Cloakbdlt— bilmoħbi,  bli  mghotti. 

CLOAKiNo—drapp  tas-suf  għal  ħwej- 

jeġ- 

Cloak-pin—  spalliera  ghad-dendil  tal 


Clobbbbbr — dac  li  irakka  jew  isewwi 
iż-żraben. 

Cloohard  (akra  cloxdrt) — campnar. 

Clock  —  arloġġ  (tal  ħajt  jew  tal 
pendlu),  xorta  tawirdiena;  tgħajjat 
(tkakij  bħal  tiġieġa. 

Clook-work— xogħol,  macna  ta  ar- 

Clod— tuba  (tal  hamrija)  twebbes 
jew  tgħakkad  bħal  tuba. 
•  Clod-orubhbr — xatba  (tar-raba)  biex 
tchisser  u  twitti  it-tub. 

CLODDINBSS--tub  tub. 

Cloddy— collu  tub  ;  oħxon. 

Clod-hoppbr — ħaddiem  ir-raba. 

Clod-patb — etupidu,  ras  kargħa. 

Cloff— calatura. 

Cloo— xchieljtfixchil,  teħel,  takbad, 
pis,  zoccla,  zucletta  (ċarcura  bil  kiegħ 
tal  għuda). 

CLOGOiNa  —tfixchil. 
^  Cloggy — li  jakbad,  jeħel  jew  iżomm; 
jimbarazza,  jagħlak  jew  i^.omm. 

Cloister — cunvent,  abatija,  mona- 
steru  ;  tagħlak  f  cunvent  etc. 

Cloisteral  —  Bolitariu,  magħluk 
(f  cunvent  6tc.) 

Cloisterer  —  min  hu  magħluk 
f  cunvent,  abatija  jew  monasteru. 

Cloistress— soru. 

Clomp— timxi  bil  ħsejjes,  thabbat, 
timxi  goff. 

Clonio — li  jitħeżżeż,  cunvulsiv. 

Close — tagħlak,  titbok,  teħles,  it- 
temm,  tispieċa;  għalka,  għeluk,  tmiem; 


shana ;  magħluk,  mitbuk,  fitt  (drapp), 
mitmum  (spiċċat,  bil-lest);  xhiħ  ;  krib, 
ħada,  ħdejn,  ma  gemb ;  /  was  told  to 
close  all  the  doors^  kaluli  nagħlak  U 
bwieb  collha ;  /  long  to  aee  t/iie  work 
brouglit  to  a  cloae^  għandi  mitt  sena  sa 
chemm  nara  dan  ix-xoghol  lest  (mit- 
mum) ;  theae  linea  you,  wrote  stand 
mighty  close,  dawn  il  versi  li  ctibt  kegħ- 
din  mrassin  sħiħ ;  /  must  get  a  close 
piece  of  linen,  irrid  (għandi  bżonn) 
biċċa  xokka  fitta  ;  my  houae  ie  cloee  to 
hia,  id  dar  tiegħi  krib  (hada)  tiegħu. 
llie  Boera  laid  close  siege  to  Mafeking^ 
il  Boeri  assediau  (żammeu  assediat) 
mil  krib  (jebes)  il  belt  ta  Mafeking  ; 
he  is  a  very  close  man ,  ragel  xħiħ  (idu 
magħluka)  wisk.  It  ts  very  close  to-day, 
is-sħana  wisk  (it-temp  fosc,  soffooanti) 
illum.  That  was  rat/ier  a  close  jest,  dic 
chienet  ċajta  li  tnigghes  (toffendi)  ;  a 
close  mouth  catches  no  /lies/rYiBXkmtkgħ' 
luk  ma  jidħolx  dubbien.  You  must7ol* 
low  vour  work  chse,  jaħtieġ  taħaem 
(twahħal  rasec  għax-xoghol)  sħiħ.  / 
am  following  him  close  now,  m'inhiex 
kie^ħed  nerħieh  xejn  minn  taħt  għaj- 
nejja;  keep  iv/iat  Itold  you  close,  żomm 
li  għedtlec  sigriet  (għalic  biss) ;  we 
went  alwayschse  by  the  wind,  dejjem 
morna  (rħejnielha)  mar-riħ.  When  are 
you  to  close  t/iis  account,  meta  sejjer 
taghmel  persaldu  (tħallas  dan  il  cont); 
t/ie  wound  will  soon  close  now,  dal  wakt 
tagħlak  il  ferita  issa;  t/iey  closed  wit/i 
t/ie  enemy,  tkabdu  sewwa,  gew  sider 
ma  sider  mal  għadn. 

Closely  —  bil  moħbi  (bis-sigriet) 
bl-attenzioni ;  /  /lave  been  toatc/iing  him 
closely.  Jena  cont  attent  sħiħ  fuku 
(ma  contċ  nerhiħ  minn  għajnejja). 

(]!loseness — dieka,  nukkas  ta  aria, 
għeluk,  rass,  sigritizza,  xeħha. 

Close-pent  — •  mitbuk  (magħluk) 
sewwa  jew  tajjeb ;  mtappan. 

Closer — min  jispiċċa,  jagħlak  jeħ- 
les  ħaġa. 

Close-stool— camra  privata,  gabi- 
nett. 

Closet — cmajra,  gabinett,  armariu ; 
taghlak  gewwa  cmaira  jew  gabinett ; 
taħbi ;  Water  Closet  (AV.  C.)  lochi  co- 
moda. 


Digitized  by 


Google 


CLO 


168  — 


CLO 


Close-tongued— li  jara  chif  jitchel- 
lem. 

Closet-sin  —  dnub  mifltur,  li  sar 
m'bux  fiddieher. 

Closh— isem  ta  marda  f  riġlejn  il 
bbejjem  ;  isem  ta  loghba. 

CLOSiNQ— tmiem,  għeluk,  ħelsienta 
ħaġa  (xogħol)  mill'idejn. 

Clos(JUE — għeluk,  għalka,  tmiem. 

Glot — tagħkkad  flimchien,tbattam, 
ghokda,  tuba. 

Clotbird — xorta  ta  ortulan  (għa- 
flfur^, 

Cloth — zokka,  drapp,  pannu  etc, 
dvalja,  terħa  ta  altar ;  lay  the  cloth 
please,  għamel  (ifrex)  id-dvalja ;  thia 
18  made  of  tiaaue  clpth,  dana  magħmul 
tal  imbruccat;  in  our  place  no  hody 
pays  for  the  hire  ofthehearae  clotli^  paj- 
jisna  ħadd  ma  iħallas  tal  vadrappa 
(cutra  tal  mejtin). 

Clothb— tilbes,  tlibbes. 

Clothes— Ibies,  ħwejjeġ. 

Clothes-horse— spalliera  (fejn  id- 
dendel  il  ħwejjeġ). 

Clothes-line— rumnell  (ħabel)  tal 
inxir. 

Clothes-man  —  bejjegħ  il  ħwejjeġ 
(Ibiesi). 

Clothes-pegs — labar  tal  inxir  tal 
injam  (mifrukin  min-nofs  biex  jakbdu 
jew  jidħlu  fil  ħabel^. 

Clothieb  —  bejjegħ  (mercant)  jew 
nisBieġ  il  hwejjeġ. 

Clothing— Ibies,  ħwejjeġ;  tgham- 
mar  bil  ħwejjeġ  jew  Ibiesi. 

Clotpoll — ras  jebsa. 

Clotted  — magħkud,  iwaħħal. 

Glotting— għakda,  ħaġamghakkda 
jew  maghkuda. 

Cloture  —  il  kawwa,  is-setgha  li 
taghlak  tispiċċa  fuk  fuk  (malajr)  cu- 
stioni  li  icun  bemm  fil  (kuddiem  il) 
cunsill. 

Cloud— sħaba,  dlam;  iddallam  (bis- 
shab),  titgharrex  (bil  għarixa). 

Cloudaqe— msaħħab,  bil  gharixa. 

Cloud  asoending  — li  jitla  sas-Bħab. 

Cloud  berry— għolliek. 

Cloud  BORN— mnissel  minn  sħaba, 
mis-sħab. 


Cloud-oapt— li  fil  kuċċata  għandu 
Cmgħotti  biB-)  sħab ;  Ilave  you  ever 
been  to  see  Mount  Etna  f  it  ia  almost 
cloud  capped,  katt  rajtu  il  Munġbelly 
tista  tgħejd  dejjem  bis-sħab  fil  kuċ- 
ċata. 

Cdoudily  —  li  fih  is-sħab  mgħotti, 
OBCur  mdallam  bis-sħab. 

Cloudiness  —  gliarixa,  dlam  (bis- 
sħab). 

Clouding— il  gost  bhal  mewġ(l-on. 
diar)  li  jatu  fiż-żagarelli  meta  jiżbghu- 
hom. 

CLOUDLESS—ċar,  safi,  bla  sħab. 

Cloudlet— sħaba  żgħira. 

Cloud  topt— ara  cloud  oapt. 
Cloudy— mBaħħab,mghajjeb,mghar- 
rex,  mudlam;  c/o{<^y  mor;i  1*71^8  turn   to 
clear  eveninga,  wara   il  maltemp  jigi  ii 
bnazzi. 

Clouqh— għolja,  tumbata;il  cala- 
tura  tal  użin. 

Clout— rokgħa,  ċarruta,  ħarka,  pa- 
Ijazza;  dakka  ta  ħarta;  circu  (ta'l 
ħadidj  ta  rota ;  musmar;  trakka,  tghe- 
żwer  f'ħarka,  tati  bil  ħarta. 

Clouted— mrakka. 

Clouted  shoes— żraben  tkal  gojfi 
(ħoxnin)  għan-nies  tax-xoghol,  (car- 
rettunari  etc ) 

Clout-nail  — taċċ  ta  li  scrapan  (ka- 
sir  għal  pettijiet  taż-żraben). 

Clovate — fuk  eħxen  minn  isfel. 

Clove— musmar  tal  kronfol ;  sinna 
tewm,  ħabb  (cocci)  tar-rummien ;  biċċa 
użin  tal  ġobon  u  tas-suf. 

Cloven— mifruk,  maksum,  xpaccat 
(part.  passat  tal  verb  to  cleavej. 


Gloven-footed 
Cloven-hoofed 


bid-difer    (sakajn) 
mifruka  (bħal  ba- 
kar,  mogħż  etc.) 
Clove-pink— kronfla  (li  fiha  rieha 
ta  msiemerj. 

Clover— silla,  to  live  inclover,  tghii 
fil  gid,  fil  ħala,  fil  cumdità. 

Clown—  ċaccar,  bniedem  rozz ;  pul- 
cinell  tal  cummidia,  paljazzu. 

Clownery — mgiba  ħażina,  goffa,  ta 
^akkar. 

Cloy— ixxabba  (bl-ichel)  timla,tba1- 
la',  iddeffes ;  /  am  cloyed  with  meat^ 
mxabba  sa  mniehri  mill  liAam. 


Digitized  by 


Google 


CLO 


—  169  — 


COA 


Cloylbss— bla  zaba  (ta'I  ichel). 

Glub  — ħatar,  mazza ;  casiu ;  il  fjuri 
jew  niazzi  (tal  carti  tal  loghob)  ~  tid- 
ħol  rcasin  (6  clubj  tixxierech,tagħmel 
sbab  (società^ ;  i/ie  hest  we  can  do  is  to 
be  every  man  his  cluh^  I-aħjar  li  nagħ- 
mlu  culhadd  ihallas  sehmu. 

Clubbed— ohxon,  goflf  (tkil)  bħal 
ħatar  jew  mazza. 

Clubbino— tixxierec,  tissocia  fl'im- 
chien. 

Clubbist— sociu  (sieħeb)  fcasin. 

Clubfisted— li  għandu  polz  (ponn) 
oħxon  jew  cbir. 

Club  pootbd  —  li  għandu  sakajh 
mghawġa  (il  pali  milwija);  b*sakaih 
makluba. 

Club-haul  —  issorgi  fuk  wiAda 
mill  ancri. 

Club-headed  — li  ghandu  rasujeb- 
sa,  rasu  ċagħka. 

Club-house— il  casin   (dar)  casin. 

Club-room — is-salatal  cumitat  (tal- 
lakgha)  ta  casin. 

Cluoe— ittaktak,  tkaki. 

Cluoking— ghajjàt  ta  meta  tkaki 
tigieġa;  taktik. 

Cluk— ara  Clew. 

Clump  — ċappa,  gozz;  zokk,  rokgħa 
(ħarga)  siġar. 

Clumpy— ċapep  ċapep  ;  oħxon,  ma- 
stizz. 

Clumsy— goff,  tkil,  mhux  tal  ma- 
niġġ. 

Clumsiness — guffaġni,  tokol. 

Cluno— (passat  tal  verb  to  oLiNa 
(  ara ) ;  magħlub,  niexef  bit-tbatija 
bil  ġuħ  etc. 

Clunuo  —  tal  ordni  (patrijiet)  ta 
Cluny. 

Clustbr— għankud,  gozz,  katta,  re- 
sta  (hut  etc.)  taghmel  għeniekod  ghe- 
nieked  jew  torbot  katta  katta ;  a  clus- 
ster^  of  idande^  gozz  (hafna)  gzejjer 
ħdejn  xulxin ;  ihey  came  in  cUtsters^ 
gew  bil/folla  (gozz  gozz). 

GluSterino— gabra  Tgħenieked. 

C!lustbry— li  jicber  fgħenieked. 

Clutgh— taħtaf,  taħfen,  tiggranfa; 
ħatfa,  ħfin  ;  difer  ta  għasfur  tas-serk 
(bħal  tal  bies,  ajcla  etc.) 


Chutohbs— dwiefer  mgħawgin  u  bil 
ponta  tal  għasafar  tal  ħatfa  (bħal  bies, 
iskra  etc.) — they  have  fallen  into  the 
enemya  chitchee^  wakgħu  tiJit  idejn  il 
għadu. 

Clutteb— ara  olatter. 

Clystbr— servizzlal  (oristierj. 

Clyster-pipb— li  strument  (serviz- 
zial)  li  bieh  tagħmel  cristier. 

C^AOBRVATB  —  tghezzoz,  tbarraġ 
(tagħmel  borġ  jew  gozz). 

GoAGH— carrozza,  tieħu  bil  carrozza. 

Coaoh-box— saldatur  (fejn  jircheb 
il  cuccier/ 

CoAGH-HORSE— żiemel  ta  carrozza. 

CoAGHMAN— carrozzier,  cuccier. 

Co-ACTioN— forza,  obligu  ta  bil  forz. 

Co-ADJUMBNT — għajnuua  ta  wieħed 
lill  jeħor. 

(3o-ADjUTANT — assistont,  min  jgħejn 
ma. 

Co-ADJUTOR— coadjutur;  assistent. 

Co-ADJUTRix  —  assistenta,  dic  li 
tgħejn  fix-xoghol  lill  ħadd  jeħor. 

CoADVBNTURBR  —  sicħeb  fil  ġrajja 
(fl-awenturi). 

(]!o-AOBNT — sidieb. 

Co-AGiTATB  —  tħawwad  u  tkankal 
flimchien. 

CoAouLANT— ħaġa  li  tista  tagħkad. 

CoAOULATB— tgħakad  ;  tghakkad,  it- 
tammas  (tgħakkad  bit-tames). 

CoAOULATOR—min  ighakkad. 

CoAGULUM— ħaġa  maghkuda  (bhal 
bakta  etc.) 

Co-AiD  —  ghajnuna  ta  flimchien 
(magħkuda). 

CoAKiNG— tgħakkad  it-truf  ta  ħaġa 
bil  pernijiet  fper  mezz  tal  pernijiet^. 

CoAKS— pernijiet  ta  rota  ta  taljola. 

CoAL  —  faħam  tal  ħaġra ;  tahrak 
tagħmel  faħam,  tati  il  faham  ;  tieħu, 
tagħmel  il  faħam  ;  Uie  ship  catne  in  to 
coal  die  will  leave  again  aoon^  \\  basti- 
ment  già  biex  jeħu  il  fiAam,  dal  wakt 
imur. 

GoAL  blagk— iswed  faham. 
(]!oAL-Box^caxxa  tal  faham. 
CoAL-DUST— trab  tal  tah%m,  ċnisa. 
CoALBRY— ara  gollibry. 
CoALBSGB— tgħakkad  (tiġbor)  flim- 
chien. 

22 


Digitized  by 


Google 


COA 


—  170 


COB 


CoALBSCBNCB  — ghakda  (ġabra)  flim- 
chien. 

CoALBSOBNT  —  magħkad  (miġbur) 
flimchien. 

CoAL  FiBLD  —miniera,  art  tal  minie- 
ri  tal  faħam  tal  ħaġra. 

CoAL  FiTTBR— sensal  tal  faħam. 

CoAL-HOD— caxxa  (żgħira)  għal  fa- 
ħam  bħal  sassla  (li  itellgħu  bil  faħam 
mill  cantina  etc.  għal  fejn  iċ-ċumnija, 
fis-Bwali  etc^ 

CoALiTioN  —  għakda  ta  nies  etc. 
flimchien. 

CoALiTioNBR  \  wieħed  li  igħakkad  li 

Coalitionist)  jigbor  flimchien  socie- 
tà  etc. — min  jaħdem  (irid)  li  issir  din 
il  għakda. 

Co-ALLT  —  sieħeb  flimchien,  alleat 
ma. 

(3oAL-MAN— wiehed  li  jinnegozia  fil 
faham. 

CoAL-HBASuRE  (fil  Geologia)— strat 
tal  faħam  (flrart,  f  miniera). 

CoAL-METBR— min  ichejjel  il  faħam. 

CoAL-piT  —  miniera  tal  fi^am  tal 
ħaġra. 

CoAL-woRE— post  fejn  isibu  il  fi^am 
tal  ħaġra. 

CoALT— li  fih  jew  li  jizbeħ  il  faħam 
tal  ħaġra. 

CoAHiNas— rpàr ;  twavel  etc.  li  itel- 
Igħu  dwar  xi  foss,  ħofra  etc.  biex  iżom- 
mu  li  ma  jidħolx  ilma,  muxxilara. 

CoAPTATioN — it-tkegħida  fil  loc  (sew- 
wa)  ta  ħwejjeġ  ma  xuixin. 

CoARSB  —  ordinariu,  comuni,  goflf, 
oħxon ;  aħrax,  ma  jafx  igib  ruħu. 

CoARSEN—tħarrax,  taghmel  goff  or- 
dinariu. 

0)A8T  —  plajja,  xatt,  costa ;  tmur 
jew  tghaddi  mal  plajja  il  plajja,  max- 
xatt  ix-zatt ;  we  received  goods  fram 
all  coasts^  ircevejna  oggetti  minn  cul- 
limchien. 

CoASTER— bastiment  (żgħir)  li  idur 
( isiefer  )  mal  costa ;  min  idur  mal 
piajja. 

(joAST-auARD— il  guardacosta;  ghas- 
sa  tax-xtut  biex  ma  ihallux  isir  (jew 
jakbdu)  ii  contrabandu. 

(ToASTiNa  —  is-safar,  iż-iamm  mal 
plajja,  mal  costa. 


0)AST  wisB— lejn  il  plajja,  xatt  jew 
008  ta. 

CoAT— libsa,  ġlecc,  ġacchetta;  tlib- 
bes,  ticsi,  a  coat  of  mail^  ġlecc  tal  ħa- 
did  etc.  tal  gwerrieri ;  coat  of  arme^ 
armi  (arma  ta  cunjom  pajjis  etc.) ;  he 
has  tarned  coat,  dar,  biddei  il  fehma, 
kaleb  ;  he  is  a  turn  coat^  dac  makiub 
(kaleb)  rinnegat ;  you  must  cut  your 
coat  according  to  your  cloth,  jeħtieġ  ii 
ma  tmiddx  sakajc  barra  mii  friex  (tkis 
b*xibrec)  ma  tonfokx  actar  milli  id- 
daħħal  ;  he  is  a  disgrace  to  his  coat, 
kiegħed  jagħmel  disunur  il  post  (il- 
libsa)  li  ghandu ;  tlie  coat  of  t/ie  horse^ 
ix-xagiiar  ul-lewn)  taż-żiemel ;  in  the 
sheep's  coat,   fil  makjel  tan-nagħġ. 

CoATBD —mlibbes,  micsi,  mgħotti — 
t/iese  are  sugar  coated  pills,  dawna  pil- 
luli  Qiicsijin  ("mcasbrin)  fiz-zoccor;  the 
hrill  is  a  soft  coated  fish,  but  t/ie  rock* 
cod  is  a  rough  coated  Jish,  il  barbun 
hua  ħuta  bla  scwam  (kxur  jew  scaldi) 
ic-cerna  hia  ħuta  bli  scwam. 

CoATBE — ġlecc  kasir  dejjak. 

CoAX— iżżighel,  tfissed,  tmelles. 

C!oAXBR— melliesi. 

CoAXiNOLT— biż-żeghil;  bil  fsied,  bit- 
tmellis. 

CoB— isem  ta  tajra  tal  baħar  (bħal 
margun);  brimba;  żiemei  mhux  msew- 
wi,  poni  f  siAtu  (jiflaA,  kawwi) ;  xorta 
ta  bixchilla. 

CoBALT— cobalt,  mineral  ta  culur 
gri*. 

CoBBiNO— xebgħa  cinturin,  oastig  ta 
swat  b'gilda. 

CoBBLB  —  tħaxlef,  trakka  mħaxlef, 
issewwi  il  cracar  jew  ii-żraben. 

(3oBBLBR-scarpan  li  irakka,  li  irak- 
ka  xi  żarbun  jew  carcur. 

CoBBT —  kawwi,  oħxon,  matnazz, 
f  si^tu,  mibrum. 

CoB-oAL— papoċċ  miftuħ  carcur. 
CoBOOALs — bcejjeċ  (ħaġar)  cbar  tal 
faħam. 

CoBBLLioBRENT  —  sicħeb  ma  jeħor 
(ma  potenza  ohraj  fi  gwerra. 

CoB-HORSE — xorta  ta  żiemel  kawwi, 
cbir,  matnazz. 

(30BIROU8— bħal  friechet  tal  ħadid  li 
fihom  (fukom)  idur  dussies  etc. 


Digitized  by 


Google 


COB 


-ifx- 


000 


OoBLB— frejgatina,  skiff  żgħir  tas- 
sajd. 

Cofi-LOAF— ħobża  b'ħafna  tumbati 
jew  gembiet. 

CoBNUT— gewża  jew  gellewża  cbira 
(il  bubu> 

OoBOOSB  —  caxxa  (inforra^  biex  i- 
għattu  ċumnija  ta  vupur. 

OoBOUBa— xorta  ta  drapp  ħafif  ('la- 
netta)  għal  Ibiesi  tan-nisa— xorta  ta 
ħobs  fin. 

OoBBA  DB  OABBLLO  —  Bcrp  velenus 
ferm. 

CoBSTONB-  ċangun,  gebla  cbira. 

CoBWALL  —  ħajt  magħmul  bit-tibeu 
u  it-tajn. 

OoBWBB— għankbuta;  nassa^mansba. 

CoBWBBBBD—collu  għankbut. 

OooA— coca  ("werak  tas-siġra  ta  dan 
l-isem). 

CooALON^-fosdka  tad-dud  tal  ħarir 
cbira  u  rkieka. 

OoooiFEROUS  —  bil  cocci,  żibe^ ;  li 
jagħmel  il  cocci,  żibeġ  etc.  (pianti  jew 
Biġar). 

OoooiNBLLA— il  cola  (i\  dud  jeħor 
bħala). 

OoooiNELLiNB  -  il  culur  H  tati  il  coc- 
cinilja. 

CooHiNBAL— coccinilja  (culur  aħmar 
li  isir  minn  dud  rkiek  mnixxof). 

CooHLEAR— macna  tal  ilma. 

CocHLBABE  (fil  modicina)  —  mimli 
mgħarfa. 

OocHLRARiFORMlIi  għandu   għamla 

CocHLBARY  /ta  koxra  ta  għac- 
ruxa  (bebbuxa)  jew  ta  vit— mdawwar 
garagor. 

CooHLEATBDUa  għamla  ta  garagor 

OocHLEOus  )  jew  spirali. 

OooK— serduk,  il  għammiel  jew  għa- 
sfur  (ragel) ;  grillu  ta  xcubetta,  mun- 
zell  ħuxlief,  pinnur;  vit  tal  ilma; 
twakkaf,  tifforma  (tati  forma)  ta  cap- 
pell ;  tlesti  arma  (xcubetta  fuk  il  gril- 
lu  jew  fuk  it-tradiment)  timmunzella 
il  ħuxlief,  tiżżarġan,  tisserdec ;  cock 
buU,  ħrejjef  li  ma  igħejdu  (ifissru) 
xejn  u  li  idejku;  to  tell  the  $tory  of 
ihe  eock  and  bull,  tgħid  li  storia  ta 
**  darba  chien  bemm  eultan  ħabat  rasu 
mat-tigan  etc.  " 


.  CooKADB— cuccarda. 

CooK  A  Hoop  —  ferħan  għall  aħħar, 
ferban  se'r  jtir. 

OooK-A-Too— pappagall  bit-toppu. 

OooK-A-TooN  —  għasfur  tal  Indii 
abiad. 

CocK-A-TRiOB  —  bazilisc  (il  ħrafa 
tagħmlu  serp  bil  ġwienaħ,  il  għaliex 
igħejdu  li  ħareġ  (fakkas)  minn  bajda 
tas-serduk. 

CooK  BiLL— 1-ancra  meta  tcun  lesta 
biex  jerħuha  (jixtuha)  il  baħar. 

CooK  BOAT— frejgatina  żghira  (tax- 
xmara). 

OocK  BRAiNBD— li  jistordi,  li  jagh- 
mel  il  ħwejjeġ  addoċċ,  bla  ma  iki- 
shom. 

OooKBROTH— brodu  tas-sriedec. 

CooK  cROwiNO  —  ħin  li  jiddnu  is- 
sriedek. 

CocKBREL— fellus  (scrduk  żghir^. 

OooKET— ufficiu  tad-dwana  fejn  iniż- 
żlu  I-oggetti  collba  li  icunu  għas-safar; 
sigill  ufficiali  li  juri  li  1-oggetti  daħlu 
(niżżluhom,  irregistrati). 

CooKET  BREAD  —  ħobs  tas-smid  fin 
(tal  prima). 

OocKBYB — ghajn  werċa. 

CocKE  YED — werc. 

CocKFiGHTiNa— ġlied  tas-sriedek. 

CocK  FouNDBR-^fundatur  tal  bronż 
jew  ram. 

C!ocKLE — arzella,  arzella  nigrà,  gan- 
dofila,  naccra;  ħaxixa  (ħażina  bħal 
sicrana)  li  titla  (tinbet)  mal  kamħ; 
tchemmex,  titchemmex  bħal  koxra  ta 
arzella. 

CocKLED — mchemmex,  mibrum  ga~ 
ragor. 

CocKLESHBLL— koxra  tal  arzell,  gan- 
doffla  jew  naccra. 

CocKLiNO  -  taħbila. 

CooKLOFT— raff,  camratafuk  il  bejt. 

CocKNBY— wieħed  minn  Londra,  In- 
glis  ta  Londra  (isem  li  jatuh  actarx 
b'disprezz). 

ClocKNBYisM— cliem  ('pronunzia  In- 
glisa)  bħal  majitchelmul-Inglisi  minn 
Londra. 

CooKPADDLB— isem  ta  ħuta,  il  cocca 
tal  baħar. 


Digitized  by 


Google 


ĠOC 


—  172  — 


COĠ 


CooKPiT— il  poBt  fejn  jiggielda  is- 
Briedek  (f  zi  circlu,  cummedia  etc.) ;  il 
post  abbord  fejn  jiccuraw  il  feruti. 

CooKROAGĦ— wirdiena  ħamra. 

CocKS — viti  tal  ilma  jew  tal  gas. 

GooKSOOHB— pianta,  il  bellusa. 

CooKSPARROW — il  għammiel  (għasfur 
tal  bejt  ragel). 

CooKSPDR— siġra  bħal  tan-naspli. 

CooKSURB — Bgurissimu. 

CooKSWAiN— il  cocsin,  dac  li  icollu  il 
cmand  (tmunier)  tad-dgħajsa,  frejga- 
tina  etc.  tal  Àrmirall,  Gvernatur  etc. 

CiooKWATBR — ilma  (gieri)  fejn  jaħslu 
it-trab  tad-deheb,  ħadid  etc. 

CiooKWEBD— pianta  (tal  bżar). 

CoooA  —  cawcaw,  siġra  (xitla)  tal 
cawcaw. 

CocoA  NiBS— il  cocci  tal  cawcaw. 

CoooANUT— gewż  tal  India. 

CiooooN— fosdka  tad-dud  tal  harir. 

C!ooTiBLB— li  tistà  tgħallih  (issajru). 

CooTiLE — magħmul,  misjur  bin-nar 
(bħaċ-ċlamit). 

CocTioN — għali,  tisjir  bin-nar. 

Cooi/swooD— 1-injam  li  minnu  jagħ- 
mlu  il  ilawtijiet  etc. 

CoD  -miżwet,  fosdka;  baccaljaw. 

CoDDLB— tati  nofs  għalja  ( tħalli 
nofs  sajran) ;  thejjem,  iżżigħel,  tħan- 
nen. 

CoDia— ctieb  tal-Iigi,  codici. 

CoDEx— ctieb  (manoscritt)  codici. 

CoDPiSHBRY— -il  kbid  u  chif  imel- 
Ihu  etc.  il  baccaljaw. 

CoDaBR— wieħed  xħih,  ċaccar,  rozz. 

CoDioiL — codicilla,  żieda  (tibdila  ta 
tastment). 

CoDiFY — tiġbor  u  tagħmel  flimchien 
(f  locom)  ligijiet. 

CoDELLA  —  it-truf  tal  kanneb  u  il 
għażel. 

C!oDLiN— tuffiħa  mgħollija. 

C!oDLiNB — cima,  ħabel  etc.  bi  tmin- 
tax  il  cap. 

CoDLiNa— baccaliawwa  żgħira,  tuf- 
fiħa  tajba  għat-togħlija,  tuffiħa  mgħol- 
lija. 

CoDLiVBR  oni — żejt  tal  ħut  (li  isir 
mil  fwied  tal  merluzz  etc.) 

CoBPPioiBNOY— cooperazioni. 


CosLiAo  (akra  8iljae)—tBl  imsarem, 
tazw^.akk. 

CoEHPTioN— ix-xirital  partita  collha 
(ta  collox,  jew  tal  lot  collu). 

Cu-KQUAL — bħal  xulxin  sewwa  f  col- 
lox. 

CoBROB—tgħafas,  tobbliga  bil  fors 
iġġaghal  bis-sewwa  jew  bid-dnewwa. 

CoERoioN— ġagħil  ta  bil  fors,  ta 
bid-dnewwa. 

CoERGivE— li  iġagħal  ta  bil  fors,  li 
obbliga  bid-dnewwa. 

CioETANBousHa  l-istess    daks  miż- 

CoBVAL  jżmien,  ta  żmien  wie- 
ħed,  daks  wieħed,  daksinsew. 

CoBxisT  '  tesisti  (iesisti)  flimchien, 
fli  stess  zmien,  fi  żmien  wieħed. 

OoFFEB— cafà. 

CoPFBE  oup— chiccra  tal  cafe. 

CoFFEB  HOUSB  -  caffe,  ħanut  tal  cafà. 

CoFPBE  POT— stanjata  tal  cafe  (ca- 
fettiera). 

CoFFEa— caxxa  tal  flus,  (tesor)  pa- 
new  sfundat  f  sakaf  etc,  tc^żen  il  flus. 

CoFFBR  DAM— -I-armar  tatwavel  (pa- 
li)  etc.ma  xatt  biex  iżommu  ma  jidħolx 
ilma  wakt  li  icunu  jagħmlu  moll  etc. 

CoFFiN  —  tebut ;  kartas,  borsa  tal 
carti;  tkigħed  gewwa  tebut. 

CoFFiN-MAKBR  —  min  jaghmel  it- 
twiebet. 

Coa  — sinna  ta  rota,  dgħajsa  żgħira, 
tgħammar  rota  bis-snien ;  tkarrak 
(tigdebj  tidħac  b'xi  ħadd  ;  iżżigħel 
tfaħħar  jew  tonfoħ  lill  xi  hadd. 

CooENCY  —  forza,  kawwa  (  bir-ra- 
ġunar). 

CooBNT—kawwi,  bil  forza,  ta  setgha. 

CoaoER— wiehed  li  ifaħħar  (jonfoħ^ 
lill  xi  ħadd. 

CoaoBRY — falsità,  daħc  jew  takriek. 

CoaaiNo — kerk,  dnhc. 

CoaaLE  — dgbajsa  żghira,  cajjic  tas- 
sajd. 

CoaaLB-STONB— ċaghka  mgherrba. 

CooiTABLE— li  wieħed  jista  ji^seb 
fuku  (jahsbu)  u  jirriflettih  ;  tal  hsieb. 

CoaiTATB— taħseb,  titħasseb. 

CoaiTATioN— ħsieb,  meditazioni. 

CoaNATB  —  cunjatu,  li  jigi  minn, 
kraba  (minn  naħa  tal  omm^. 

CoaNATioN— gebbieda,  razza. 


Digitized  by 


Google 


COG 


178  — 


COti 


CoGNAo— 1-iAjar  qualità  ta  Brandj 
(Francisa). 

CooNiTioN  7  conoxxenza  (li  tcun  taf 

CooNiZANOB)  ħaġa  etc.)  take  eognU 
zauce  o/  thU^  żomma  frasec  din,  tin- 
sibiex. 

CooNiZANT — li  jrtf,  li  għandu  oonox- 
xenza. 

CoGNouEN— cunjom,  lakam. 

CoGNOMiNAL— li  għandu  isem  wie- 
ħed,  ta  isem  vriehed,  li  jismu  xorta 
waħda  bhal  jehor. 

CoGNOMiNATioN— cunjom,  lakam. 

CoGNOscBNCB— għerf,  conoscenza. 

CoGNOBciBLB— li  jintgħaraf. 

CoGNoviT— il  conoxxenza  li  wieħed 
accusat  fil  korti  icollu  tad-dritt  ta  dac 
li  icun  għamillu  il  causa  (jew  giebu  fil 
korti) ;  li  wieħed  jagħraf  (jaccetta)  li  il 
cansa  li  icollu  fil  korti  tcun  saritlu  bid- 
dritt  (bil  ġustizia)  għaliex  icun  ħakku. 

CoGUB  -chejl  ta  xorb  ;  dramma. 

CoGWHBBL  -  rota  bis-snien. 

(3oGwooD  ~  injam  tajjeb  (usat)  għar- 
roti  tal  mtieħen. 

CoHABiT— tghammar  flimchien  (bħal 
ragel  u   mara  mizżewgin). 

CoHBiR— werriet  ma  jeħor,  sieheb 
werriet  (fil  wirt). 

CoHBRB  -  twaħħal,  tghakkad  flim- 
chien,  tingħakad,  teħel,tintrabat,  tak- 
bel  ma. 

Cohbrenob)  għakda  (^unioni)  rabta 

CoHBRBNOY)  flimchion. 

CoHERENT  —  mgħakkad,  mwaħħal 
ma. 

CoĦBBiBLB— li  jista  jitwahħal,  jit- 
għakkad  Himchien. 

CioHEBioM— ghakda,  rabta,  wehla. 

CoHOBATB  —  tarġa  tiddistilla  (tillam- 
pica). 

CoHORT  —  gemgħa*  cnmpannija  ta 
suldati  (ta  dwar  GOO  snldat). 

CoiP— scufia  tan-nisa  ("tax-xjuħ). 

CoiFFURE — dafra  (maxta  tax-xahar). 

CoiGNB— files,  ghuda  maktngħamill 
oħxon  għar-rkiek  (nieżla  għal  xejn 
ghal  xejn)  biex  tirfed  jew  tidhol  bhal 
files. 

CoiL— tcolji  (tkigħed.  tchebbeb  ħa- 
bel  fit-tond)  coljitura,  ħabel  mchebbeb 
dawra  dawra;  storbiu,  frattsurija;  coljut 


(habel) ;  those  tvho  have  been  hittin  by 
serpents  are  a/ratd  of  coiled  ropet — il 
chelb  il  mismut  cull  ilma  jaħsba  mi- 
sħun. 

CloiN — flus,  munita;  tistampa  jew 
taghmel  il  flus ;  tinventa  takla  mmn 
żniedec ;  il  files  tal  canun,ghuda  gejja 
mżerżka  biex  iżżomm  il  canun  il  fuk 
jew  I-isfel  chemm  icollu  bżonn. 

CoiNAGE— ghamil,  stampar  ta  flus 
(ta  munita) ;  invenzioni,  kalgħa. 

CoiNoiDB'-takbel,  titbok ;  tiġri  (is- 
sir  ħaġa)  f  ħin  uieħed. 

CoiNoiDBNCB— ġrajja,  bicċa  li  tiġri 
(issir  jew  tissucciedi)  fhin  wieħed, 
cumbinazioni ;  it  waa  by  inere  coinci* 
dence  t/iat  you  tnet  me  tliere^  chienet 
vera  cumbinazioni  li  iltkajt  miegħi 
hemm. 

0)iNER— stampier,  wieħed  li  jistam- 
pa,  li  jaghmel  il  flus,  li  jinventa,  li 
jakla  minn  żniedu. 

CoiNHERiTANCB—wirt  ma  ħaddjcħor. 

(JoiNiNG—stampar,  għamil  ta  flus. 

CoiNs  ) 

QuoiNs}  "*  «*»'«*"*«• 

CoiR — ħabel  tal  ħjut  tal  gewż  tal 
India. 

0)isTRiL— bla  ħila;  tfajjel;  span- 
julett. 

CoiTioN—migia,  għakda  ma  xulxin, 
conġunzioni. 

(x>KE  ~  cocc,  faħam  tal  cocc,  faħam 
tal  haġra  meħud  il  gas  minnu. 

CoLANDER  — passatur. 

CoLARES—imbit  portughis. 

CoLATioN— filtratura,  tisfija  ta  katra 
katra  minn  filtru  etc. 

0)LBBRTiNB'-xorta  ta  bizzilla. 

CoLCOTHAR — sadid  (tal  ħadid)   scur. 

(^LD  —  chiesaħ,  bsurd,  ksieh,  riħ, 
flissioni;  demmu  chiesah,  biered,  nej, 
bla  grazzia ;  ilont  go  outjnet  yet^  yotCll 
catch  a  cold^  toħroġx  ghal  issa,  tieħu 
riħ  ;  are  you  /eeiing  coldf  kieghed 
tħoss  il  bard?  hoto  cold  it  is  to-day^ 
chemm  hu  bard  illum  ;  it  is  as  cold  as 
ice,  chiesaħ  silġ ;  fie  gave  us  a  very  cold 
reception^  lakagħna  mejjet  (chiesaħ) 
wisk.  /  think  T  know  Atm,  he  is  such  a 
cold  blooded  man^  nafu  nghejd,  bnie- 
dem  chiesaħ  (biered,  demm  il  bakk^; 


Digitized  by 


Ġoogle 


COL 


-  m- 


COL 


he  killed  him  in  cold  bloodj  katla  heco 
chiesaħ  a  biered  (mhax  fis-Baħna  tad- 
demm);  he  ie  growing  cold,  kiegħed 
jibred  (jicsaħ),  ieir  indifferenti. 

CoLD-cRBAM^crema,  dlic  għal  frisc 
tal  gild'a,  magħmalha  minn  xama  ver- 
ġni  maħlal  fiż-żejt  il-lewż. 

CoLD-PiNOH— gardill. 

CoLD-HBARTBD—biered,  nej,  demm 
il  bakk,  bla  kaib,  ma  iħossx,  kalba 
bierda. 

CoLDiSH — ftit  a  xejn  chiesaħ. 

CoLDNESS—chesħa,  bard,  resha. 

C!oLD-sHOULDER  —  trascuraġni,  ^  in- 
differenza. 

CoLB— cromba. 

C!oLBA— xtieli  tal  coljm. 

CoLBMOusB— għasfar  żghir  bhal  ba- 
cħajla. 

CoLEOPTRA — xorta  ta  wirdien. 

CoLBRAPB — xitla  tal  cromb. 

CoLBSBED— żerrigħa  talcromb. 

CoLio  —  fetħa  (colica)  ħalla  ta  li 
msarem,  ugigħ  ta  żakk,  ugigh  tal  cal- 
culi  (ħaġra) ;  he  Iias  been  troubled  toit/i 
the  eolic  since  latt  week,  ilhu  bl-ugigh 
fi  msarem  (bil  fetħa)  mill  gimgha 
1-oħra ;  poor  soul  he  mffere  from  the 
stone  colicj  msejchen  ibati  bil  calculi 
(bl-ugigħ  tal  ħaġraj. 

CoLiGKY— li  ibati,  li  għandu  il  oo- 
Lio  (ara). 

GoLiNG— il  pira  butira  (lanġas). 

CoLisEUM— ara  oolossbum. 

CoLLABORATOR  —  collabaratur,  assi- 
stent  fiz-xogħol ;  minn  jahdem  biex 
igħin  (fiimchien)  ma  ħadd  jehor. 

CoLLAPSE — taka,  tinżel  f  dakka;  tin- 
għalaky  tingibed,  titchemmex,  takta 
kalbec. 

CoLLAR— ghonk,  cuUar,  teuk  (cullar 
ta  kassis^;  cinta,  mi^anka  ta  żiemel ; 
takbad  mill  għonk,  torbot  mill  għonk ; 
what  eize  ofcollars  do  you  weart  x'na- 
mru  (x'kies)  ta  għenuk  tilbes  ?  t/ie  po- 
liceman  tried  to  collar  him,  il  pulizija 
riedjatih  is-salt  (jakbdu  minn  ghonku) 
biex  jarrestah ;  he  succeeded  to  slip  t/ie 
coUar,  irnexxiela  jeħlisha  (jiscappaha). 

CoLLAR-BBAM— tavla,  travu  li  jorbot 
(jghakkad)  żewġ  travi  oħra. 


CoLLAR-BONB  —  il  clavicula  jew  il 
għadma  tal  ghonk. 

CoLLAR-DAY— il  ġumata  li  fiha  il  oa- 
valieri  (tal  ordni  tal  Ġarrattiera^  jilb- 
su  il  għonk. 

CoLLARBD--Ii  għandu  il  cullar;  mak- 
bud  minn  għonku. 

CoLLAR-MAKBR  —  min  jagħmcl  il 
għenuk. 

CoLLATABLB-— li  jista  icun  imlakka, 
mkabbel  jew  pariġġat. 

CoLLATB— tlakka,  tkabbel  chitba  ma 
oħra,  jew  cotba  ma  oħra;  tagħmel  col- 
leiioni,  ticcolleziona ;  tati  benefiziu  (li 
icun)  tal  cnisia. 

CoLLATBRAL  —  ta  mal  genb,  karib 
minn  nahħa  tal  genb,  li  hu  parallel ; 
collateral  security,  pleġġ  għal  ma  cun- 
tratt  (jew  f  cuntratt^. 

CoLLATioN — takbil,  tlakkigħ  ta  xo- 
għol,  chitba,  cotba  etc,  colazion,  icla, 
fatra,  għatia  (minn  tati)  ta  benefiziu 
tal  cnisia. 

-CoLLATOR— wieħed  li  ilakka^ikabbel, 
li  jagħmel  collezioni. 

0)LLEAauE— sieħeb,  tgħakkad  ma. 

CoLLBAOUESHip — ara  partnbrship. 

CoLLàcT  —  tiġbor,  tiġma,  iddomm  ; 
tinġabar,  tinġama,  tindamm. 

CàLLBOT  —  culletta,  talba ;  in  our 
churches  we  Iiave  the  coUect  for  the 
Queen  of  England,  fil  cnejjes  taghna 
għandna  il  culletta  (it-talba)  għar- 
llegina. 

CoLLEOTANEA— ġabra,  għażla  ta  bcej- 
jeċ  minn  bosta  auturi  fchittieba^. 

CoLLBOTONEOUs— miġbar  flimchien. 

CoLLBCTBD — miġbur,  b'għaklu,quiet. 

CoLLBOTiBLB  — li  jista  jinġabar,  jin- 
ġama.  ^ 

CoLLECTioN— ġabra,  gemgħa,  dam- 
ma,  collezioni ;  are  you  making  a  collec^ 
tion  of  postage  stamps  f  ofcourse  don*t 
you  Icnow  tliat  I  am  a  greai  philatelist^ 
kiegħed  tagħmel  collezioni  tal  bolli  ? 
chi^  ma  tafx  li  jena  collezionista  cbir 
talbolli? 

(3oLLEOTivE  — miġbur  f  dakka,  li  fiħ 
ħafna. 

CoLLBOTOR  —  collettur,  min  jiġbor, 
jiġma. 

C!oLLEOTOR  OF  ousTOMS— dwanior. 


Digitized  by 


Google 


COL 


—  175  — 


COL 


COLLEOTORATE 
COLLEOTOBSHIP 


l-ufficiUyjew  distrett 
ta  collettur  (ta  wie- 
ħed  li  jiġbor). 

CoLLEOB — culleġġ. 

CoLLEoiAL— tal  culleġġ. 

GoLLEoiAN—Bcular  (student)  ta  cul- 

OoLLBGUTB— collegiata  (cnisia) ;  ta 
culleġġ. 

CoLLBBBT—xibca  bħal  gangmu. 

CoLLBT  —  il  biċċa  ta  circhett  fejn 
tcun  keghda  mizmuma  il  fossa  (dia- 
mant  etc^ 

CoLLETio— li  iwaħħal  (bhal  colla). 

CoLLiDE—tahbat  (tħabbat)  ma  xul- 
xin,  tinvesti,  tagħmel  collisioni. 

CoLLiE— chelb  pastard,  tar-raghajja. 

CoLLiBR— min  jakta  il  faham,  min 
jinnegozia  fil  faham  tal  ħaġra,  vapur 
li  ighabbi  (iġorr)  il  faħam. 

GoLLiERT  —  minjera  tal  faham  tal 
ħaġra. 

CoLLiFLOWBR— ara  cauliflowbr. 

CoLLiNiATioN— mira,  linja  tal  vista 
(fejn  iħarsuil  ghajnejn)  ta  telescopiu. 

CoLLiNiATOR  —  strumont  biex  bih 
isibu  sewwa  il  pont  tal  orizzont  (il 
mira). 

CoLLiQUATioN — ħalla  (minn  tħoll). 

COLLIQUATIVE— li  iħoll. 

CoLLiQUEFACTioN  —  tħoll  fiimchien 
(ma  xulxin). 

CoLLisioN — ħabta  fiimchien,  lakta, 
collisioni. 

CoLLOCATB  —  tkigħed. 

CoLLOCATioN — kagħda. 

CoLLODioN — Boluzioni  taaIcooI,etere 
u  gun-cottan  li  jiusaw  għax-xoghol  tal 
fotografija. 

CoLLOOUB  —  tiġbor  nies  flimchien 
għal  conġura;  taghmel  confefl^a. 

GoLLOP  —  katgha  (  biċċa  )  laħam 
żgħira. 

CioLLOQuiAL— tad-discors,  tal  cliem, 
ta  taħdita  jew  cunversazioni. 

CoLLOQuiST — wieħed,  min  icun  jit- 
chellem  fi  dialogu  (jew  disputa^. 

CoLLOQUY  —  tahdita,  discors  bejn 
tnejn,  disputa,  dialogu,  collocwju. 

CoLLow — ġmied  tal  faħam. 

GoLLUCTATioN— opposizioni,  ġlied. 


CoLLUDB— ticcunfeffa,  taghmel  con- 
feffajew  conġurajew  cumplott. 

CoLLUM  —  il  ghakda  ta  (min  fejn 
joħroġ)  il  għerk  maz-zokk  ta  siġra. 

CoLLusioN— ċunfeffa,  conġura,  cum- 
plott. 

GoLLusoRY — tal  cunfeffa,  cumplott 
jew  conġura. 

CoLLY— ġmied,  swied  tal  faħam. 

CoLMAR  —  xorta  ta  lanġasa  (fina, 
tajba). 

CoLOBUB— xorta  ta  xadini  b'demb 
twil. 

CoLOGNB — spirtu  (alcool)  ifuħ;  (7o- 
logne  water  jew  eau  de  Cologne^  acqua 
di  Colonja  (fwieħa,  lavanda). 

CoLOMBiBR— folja  carta  cbira  ferm. 

CoLON— żewġ  ponti  (:) ;  (fl-Anato- 
mija)  Tacbar  musrana. 

COLONEL— curunell,cap  tariġment. 

GoLONELOY    \  post,  grad  ta  curu- 

COLONELSHIP)    nell. 

GOLONELLING  —  dnkk  Cfat-tnabar) 
għal  biex  jinġabru  is-suldati. 

GoLONiAL— colonjali,  ta  Colonja. 

CoLONiST  —  colon,  min  jgħammar 
fcolonja. 

GoLONiZATiON  —  colonizzazioni, 
tgħammira  ta  nies  (barranin)  fco- 
lonja. 

CoLONiZE  — tagħmel  coIonja,tgham- 
mar  colonja  (pajjis)  bin-nies  barra- 
nin. 

GoLONiziNG— ara  Colonization. 

COLONNADE— colonnat,dawra  (piaz- 
za  tonda^  mdawra  bil  colonni. 

COLONY  —  colonja,  pajjis  (  art ) 
nghammra  b'nies  barranm  jew  ta  art 
oħra ;  nies  barranin  li  imorru  igham- 
mru  f art  jew  f pajjis  jeħor. 

GOLOPiiON — is-sugu,  il  għakda  col- 
llui  fi  tmioin  ta  ctieb  (ta  lomanz  otc.) 
xorta  ta  raża. 

COLOPHONY  —  raża  sewda  li  isibu 
rColophon  (fl-Asia  Minore). 

CoLORATiNE  (fil  mu8ica)--variazio- 
nijiet  (tibdiliet)  sbieħ  jew  ħelwin  ta 
tonijet. 

GOLOIUTION— għati  ta  lewn  jew  ta 
culur. 

CoLOsSAL— colossali,  daks  ġgant,  li 
iwahħax  bil  cobor  tiegħu. 


Digitized  by 


Google 


OOL 


—  176  — 


COM 


.  ^  GOLOSSBUM  — Colosseu  (ta  Ruma)  — 
bini  ta  cobor  li  iwaħħax. 

GoLOSSUS— statwa  li  twaħħax  bil 
cobor  tagħha  (ta'l  belt  antica  ta  Ro- 
du) ;  daks  ġgant. 

COLOSTRUM— liba,  1-ewwel  ħalib  li 
jati  is-sider  ta  min  jeħles  (icoilu  it- 
tfal). 

CoLOUa— lewn,  culur,  żebgħa;  ban- 
diera,  standard  (ta  riġment);  cheu- 
tiela,'  scuza ;  tiżbogħ  ;  tiħmar  (issir 
aħmar),  tistħi ;  WJiat  cohnr  do  you 
want  itf  x'lewn  tridhu  ?  ahe  has  afine 
colour^  għandha  oulur  ("lewn)  ta  wiċċ 
sabiħ;  iwo  soldiera  ran  axoay  from  their 
coloure^  ħarbu  żewġ  suldati  (scartau 
mir-riġment) ;  he  eet  him  out  in  hie  true 
eoloursy  pingiħ  (ħażżu)  tajjeb  wisk; 
kaxxru  (għamlu  hu  mkaxxar,  li  ma 
iħalli  xejn  minnu  ;  TTie  moment  l  speak 
to  her,  her  colour  rieee  at  once^  malli 
inchellimha  dic  is-sigħa  issir  ħamra  ; 
lam  »ure  she  coloura  her  liair^  jena  naf 
sgur  li  hi  tiżboħ  xagħarha ;  You  are 
now  trying  to  colour  cruelty  with  t/ie 
name  of  justice,  issa  inti  trid  tghatti 
^tistor,  taħbi)  il  ħruxija  tiegħec  taħt 
i-isem  ta  ġustizia. 

CoLoURABLE  —  sabiħ;  dieher  (bid- 
dieher),  ċar. 

CoLOURED — culurit. 

CrOLORiFlo — lijati  jew  li  jaghmel 
il-lewn. 

COLOURING — il  culuri,  lewnijiet  ta 
quadru  etc. 

COLOURIST  —  pittur  imsemmi  ftaj- 
jeb )  għal  culuri. 

(JOLOURLESS  —  bla  lewn ;  traspa- 
renti. 

CoLOURMEN  —  dao  li  ilesti  (iħaw- 
wadj  il  culuri. 

COLOURS  — ^standardi  (bandieri)  ta 
riġment. 

COLPORTAGB  —  is-sengħa,  ix-xogħol 
ta  wieħed  li  idur  fit-triek  ibign  il 
cotba. 

CoLPORTER— bejjegħ  il  cotba  fit- 
triek,  wiehed  li  idur  ibigħ  il  cotba 
fit-triek. 

COLSTAPP  —  bastun  tal  men*à  (li 
'  erfgħu  bieħ  tnein  min-nies  (jew  ac- 
ar)  xi  ħaġa  tkila  fuk  spallejhom. 


CoLT — mohor,  felu  ;  takbeż,  tit- 
bagħrad,  titkabeż  ;  the  colt  of  an  ass^ 
felu  (ħmar) ;  a  ragged  colt  may  màke  a 
good  horse^  min  felu  jista  isir  żiemel 
(tifel  imkareb  etc.  jista  ucoU  isir 
ragel). 

C!OLTER— sicca  ta  moħriet. 

COLTSPOOT  — isem  taħaxixa. 

CoLT  STAFP  —  romblu  kasir  biex 
igherbu  (imixxu)  xi  gebel  cbir  jew 
tkil  fukhu. 

CoLTSTEETH— lewwel  snien,lewwel 
titliegħ  tas-snien  tal  anniroaii. 

COLUBRINE  -  hażin,  viljacc,  macacc. 

COLUMBARY— barumbara  (caxxa  etc. 
għal  ħamiem)  fejn  ibejjet  u  igham- 
mar  il  ħamiem. 

COLUMBIAN  —  ta  Columbu  (Cristo- 
foru)  jew  tal  America. 

CoLUMBiNB— xorta  ta  siġra  (dejjem 
thaddar) ;  il  prima  donna  ta  panto- 
mina ;  ta  jew  bħal  beċċun  (jew  ħa- 
miema). 

COLUMBINB— ħmieġ  tal  ħamiem. 

CoLUMELLA— colonna  jew  pilastru 
żgħir. 

COLUMN — colonna,  pilastru;  sarbut, 
filliera,  fila  suldati ;  the  first  column 
of  the  second  page^  fl-ewwel  colonna 
tat-tieni  faċċata  (tal  ctieb). 

COLUMNAR  —  magħmul  bħal  co- 
lonni. 

CoLUMNED  —  mgħammar  bil  (  li 
għandu  il;  colonni. 

CoLURE  (OOLURBS)  —  żewġ  circuli 
obar  li  jissupponu  jittraversaw  il  xul- 
xin  fil  poli  tad-dinja. 

CoLZA — xorta  ta  caboċċa. 

CoLZA-oiL— żejt  magħsur  miż-żer- 
rigħa  tal  coltay  li  jusaw  għal  lampi. 

CoMA— xuxa  ta  cometa  ;  ngħas  cbir 
(marda  ta  rkad);  isem  ta  ħaxixa. 

CoMATB— sieħeb. 

COMATE  —  bix-xuxa,  li  donnu  (ji- 
dher)  bix-xuxa. 

COMATOSE— ta  ngħas  cbir  u  tkil. 

CoMB  —  moxt ;  għalla  ta  serduk  ; 
xeħda  tal  għasel ;  tomxot,  tħallas  ix- 
xagħar ;  chejl  tal  kamħ  li  jasa  4  f^^h- 
els—gc  to  comb  your  liair^  mur  om- 
xot;  why  don*t  you  comb  you  horse  every 
morning,  għaliex  ma  tistriljax  iż-żie- 
mel  tiegħeo  cull  fil  għodu  ? 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  177  — 


COM 


CoMBÀT  —  tiggieled,  ticcumbatti, 
titkabad,  teħoda  ma  ;  ġlieda,  takbida, 
oumbatt. 

CoMBATANT — gelliod,  min  jiccum- 
batti,  jitkabad,  ielioda  ma. 

COMBATIVE — fijiggieled  bil  ponni- 
jet ;  tal  ġlied. 

COMBER— rixtiel,  wieħed  li  irextel 
is-suf,  kanneb  eto. 

GoMBiNABLE— li  jista  icun  mkabbel 
jew  mlakka. 

COxMBiNATlON— takbila,  fteliima. 

CoMBiNE— tghakkad,  tkabbel,  tlak- 
ka ;  takbel,  tiltaka,  tingħakad,  tifti- 
hem. 

COMBINEMENT-ara  COMBINATION. 

COMBINQ— mxit,  taħlis  tax-xgħar; 
tissellef  jew  tomxot  b*mod  li  tgħatti 
ii  kargħa  tor-ras  Cjew  ras  fartasa^. 

COMBLESS— bla  moxt  jew  bla  għal- 
Ja. 

COMB  Mi\KER— min  jaghmel  li  mxat. 

COMBUST—  sħun  ferm  (igħejdu  għai 
xi  cbewcba  etc.  metatcun  krib  ferm 
lejn  ix-xemx). 

COMBUSTIBILITY— kbid,  ħruk. 

COMBUSTIBLE-Ii  jista  jakbad  jew 
jinħarak. 

CoMBUSTlON— ħruk,  kbid  (bin-nar). 

CoMBUSTlVE  —  li  jista  jakbad  jew 
jinħarak. 

CoME— tigi,  tasal,  tilħak ;  taħbat, 
tiġri;  where  do  you  come  /rom  ?  minn 
fejn  gej  ?  come  io  me^  ejja  għandi ; 
the  bill  toill  come  to  more  than  two 
poundsy  il  cont  jilħak  iżjed  minn  żewġ 
liri ;  ihe  furniture  alone  comes  to  twenty 
poundsy  il  għamara  biss  tilħak  għox- 
rin  lira  ;  it  comes  all  to  the  same  Uiing^ 
jigi  i-istess  (xorta  waħda) ;  /  hope  iliis 
will  Boon  come  to  an  end^  nitma  Ji  dan 
dal  wakt  (ma  jidumx  ma)  jispiċċa;  / 
am  anxious  to  see  what  t/iis  ajfair  will 
come  to^  għandi  eursità  cbira  biex 
nara  chif  sejra  tispiċċa  din  l-afTari  ; 
see  what  he  is  come  to  now,  ara  issa 
fiex  già;,/  cant  see  how  he  conld  come  to 
ihat  estate,  ma  nistax  naf  chif  ħa  dac 
ilwirt;  J/youkeep  mixing  witli  ihat 
one  you  will  sure  come  to  mischie/  Jecc 
tibka  ta^ħmilha  ma  dac  sgur  ti^i  fil 
għali;  /  /lope  it  toill  come  to  good,  nispe- 
ra  li  tirnexxi;  he  taill  come  to  li/e  agaiti, 


jarġa  jeħu  ir-ruħ;  whenit  cotties  to  my 
turny  meta  imiss  lili ;  tliey  have  come 
to  an  agreement  at  last^  ftehmu  (iccur- 
daw^  sa  fl-aħħar;  when  she  wiU  come  to 
die^  meta  tigi  biex  tmut ;  /  soon]  came 
to  mysel/  agaiuy  malajr  rġajt  gejt  in 
s4.  I  can  never''come  to^  yotir  ietms^ 
katt  ma  nista  niftihem  miegħec  (^nic- 
corda  miegħec) ;  they  have  come  to  a 
conclusion  at  last^  sa  fi'aħħar  iddeci- 
dew ;  tJiey  nearly]  came  to  hlotosy  quasi 
gew  fl-idejn.  Ilow  did  he  come  to  know 
itt  chif  chien  jaf?  Tt  then  came  to 
pass,  ġara  imbagħad;;t/ you  go  there  you 
will  come  to  trouble,  jecc  tmur.hemm 
tigi  fil  għali  Cticser  ġhonkoc) ;'  T  know 
t/iai  one  o/your  letters  is  to  come  into  his 
handsy  naf  li  waħda  mill  littri  tiegħeo 
għandha  tigi  f  idejh.  nijjnd  a  way  to 
come  at  iiy  nsib  mezz  li  nasal  (nieħu 
jew  nottieni^;  come  tn,  idħol  Cidħlu);  / 
am  a/raid  some  obsiacle  will  come  in  tlie 
way^  nibża  li  jinkala  xi  għaw^ ;  come 
out  nowy  oħorġu  (jew  oħroġ)  ^issa;  not 
one  tootli  luis  come  out  yet,  1-ankas  għa- 
dha  ma  spuntat  (iflaċċat  jew  ħarget) 
sinna  ;  did  your  book  come  out  f  ħareġ 
(ippublicajtu)  il  ctieb  tiegħec  ?  come 
tipy  itla  (itilglm) ;  il^  grass  now  begins 
to  come  up,  issa  jibda  jitla  j(jinbet)  il 
ħaxix ;  come  up  to  mCj  ersak jlejja ;  tlie 
schooner  was  seen  to  come  up  to  tlie  ship, 
li  scuna  rawha  tinvesti  il  bastiment. 
You  will  never  com£  up  to  him,  int  katt 
ma  tista  tilħak  miegħu ;  come  down, 
inżel  (inżlu) ;  Hiis  is  not  strong  enough^ 
it  tvUl  soon  come  asunderj  dan  mhux 
sod  (kawwi)  biżżej  jed,  dal  wakt  jinfe- 
taħ  (jinkasam)  tnejn  ;  cotne  back  jew 
come  again,  arġa  ejja ;  when  toill  you 
come  back  f  meta  tarġa  tigi;  come  about 
ihat  way ;  ejja,  dur,  minn  dic  in-naħ- 
ħa';  come  along,  imxi,  ejja ;  who  came 
a/ter  him  f  minn  giż  jew  sar  waraih  ? 
wliat  comes  next  f  x'jigi  issa  (x'imiss) ; 
come  away  wiih  me,  ohroġ  (ejja  barra) 
miegħi ;  come  on,  come  /orward,  ersak, 
mur  il  kuddiem  ;  /  wish  you  will  come 
/orwai*d  \in  votir  mathematicSy  nixtiek 
li  tgħaddi])  il  kuddiem  (tavanza)  fil 
matematichi.  Come  o^i,  run,  isa  ("ar- 
ma)  iġri ;  she  is  come  o/  good  /amUy, 
gejja  (mnissla)  minn   familja  tajba ; 

23 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  178 


COM 


/  aee  tltat  your  hair  is  nearly  all  come 
off^  kiegħed  nara  li  xagħreo  għoddu 
waka  (niżel)  coUu ;  he  came  off  with 
credity  spiċċist  ta  ragel ;  Do  yon  think 
you  wUl  come  off  eof  tifhem  int  li  sej- 
jer  teħlisha  lieco  (ħafifj?  /  am  snre 

?fou  will  come  off  the  loser,  jena  sgiir 
i  inti  toħrog  tellief  (li  inti  titlef) ; 
who  knowB  what  will  come  of  him^  min 
jaf  x'isir  minnhu  ;  IIow.  did  you  come 
by  itf  chif  iddubbajtu,  chif  gifc  fi- 
dejo  ?  I  ehall  come  upon  you  for  it, 
fukec  naka  biex  tħallas  (inti  tħalla- 
shieli);/or  the  time  to  come^  għal  li  gej, 
(mil-lum  il  kuddiem) ;  first  come  firat 
servedf  min    jiddawwar   ma  jilħakz. 

(ToMEDiAN— cummidjant;  min  jagħ- 
mel  (jirrecita)  jew  jicteb  cummiedia. 

Ck)MEDONES~dud  rkiek  H  icun  fil 
gilda  (tal  gisem)  tat-tfal. 

CoMEDY— cummiedia. 

CoMEUNESS — sbuhija,  ġmiel,  ħlew- 
wa ;  dao  li  jixrak. 

(JoMELY — xierak,  sabiħ,  ħelu. 

CoMB  OFP— ħarba,  scappatura.  • 

COMER— min  jigi  (wieħed  li  gii) ; 
he  is  one  ofthe  new  comers^  hua  wieħed 
mil  ġodaa  ( milli  għadbom  chemm 
gew). 

CoMESTiBLE— tal  ichel. 

COMET— cometa,  chewcba  bix-zuxa. 

COMETARIUM — macna  biex  turi  id- 
dawran  (il  mixi)  ta  cometa  dwar  ix- 
xemx. 

CoMETARY — tal  cometi. 

CoMET-UKE — bħal  (li  jixbeħ  il)  co- 
meta. 

COMETOGRAPHY  —  descrizioni,  di- 
scors  fuk  il  oometi. 

(DoMPrr — cunfett,  perlini. 

CoMPiTURE— confettura. 
.  COMFORT  —  farġa,  twitija,  sabar ; 
confort;  tfarraġ,  twitti,  issabbar,  tio- 
conforta;  /  cannot  find  any  comfort 
liere^  ma  nistax  nsib  sabar  hawn  ;  my 
children  will  be  my  only  comfort  in  my 
qldage,  uliedhi  icunu  I-unicu  hena 
tiegħi  fi  xjuħiti. 

COMFORTABLE  —  li  iwitti,  ifarraġ, 
jaħji,  comodu,  tajjeb;  this  is  a  very 
comfortable  place^  dana  loc  tajjeb 
(comdu)  wisk.  Are  you  comfortable 
ihere  f  kiegħed  sewwa  (tajjeb)  hemm? 


CoWFORTER  — min  jfarraġ,  jaħji,  jic- 
comforta, 

CoMFORTiNG— li  ifarraġ,  jahji,  jew 
jicconforta. 

COMFREY—widnjet  il  għomor  (ħa- 
xixa). 

COMio— tad-daħc,  comicu,  liiġagħ- 
lec  tidħac. 

C!oMlOAL  —  comicu,  tad-daħc; 

(^IOMINQ — li  gej  ;  migja,  who  is  com- 
ing  ?  min  gej  ?  hefore  the  coming  of  our 
Lord,  kabel  il  migja  tas-Sinjur  tagh- 
na  (kabel  ma  gi6  Cristu  fid-dinja) ; 
since  his  coming,  mindu  gi6  hu  I 

COMING-IN— renta. 

COMITIA— lakghat  populari  (meet- 
ingj  tar-Rumani. 

CoMiTiAL— tal-Iakghat,  tal  meetings. 
•  CoMlTY— ħlewwa  fl-imgiba,  civiltà. 

CoMMA-virgola  (,). 

COMMAND  —  cmand,  ħacma;  tic- 
cmanda,  taħchem,  issaltan  ;  1  am  al- 
ways  ready  to  receive  your  commands, 
jena  dejjem  lest  għal  cmandi  tiegħec. 
You  must  learn  to  have  a  command  on 
yourselA  jaħtieġ  titgħallem  tcun  pa- 
trun  tiegħec  in-nifsec  (tgħid  ħaġa  u 
tgħamilha);  she  has  three  languages  at 
her  command,  hija  taf  tajjeb  (tippos- 
siedi)  tliet  lingui ;  aiiy  cwnmands,  Sirf 
ticcmandani  xi  ħa^a,  Sinjur?  Fort 
St.  Elmo  and  Ricasoti  command  the  en- 
trance  to  our  harbour,  Sant*Elmu  u  ir- 
Kicasli  jiddominau  (iħàrsu)  id-daħla 
tal  port  taghna  (ta  Malta) ;  he  was 
sent  to  command  the  two  armies,  bagħ- 
tuh  jiocmanda  iż-żewġ  armati. 

COMMANDANT— cmandant. 

COMMANDER— Comancfer;  fizzial  ta 
abbord  li  jigi  wara  il  Captan. 

CoMMANDER-iN-OHiEF  —  generalis- 
simu. 

CoMMANDERSHiP— post,  ufliciu,grad 
(rankj  ta  COMMANDER. 

CoMMANDERY — il  Cavalieri  etc.  ta 
ordni  jew  cumpannja  ;  commenda,  ir- 
renta,  palazz  etc.  ta  dawn  il  Cayalieri. 

CoMMANDiNG — li  jiccmanda,  li  jaħ- 
chem ;  what  is  the  name  of  tJie  Com- 
manding  Officer  ofyour  Regiment^  x'is- 
mu  il  curunell  (ufficial  Cmandant^ 
tar-Riġment  tagħcom  ? 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  179  — 


COM 


COMMANDMEND  —  craandament ;  the 
ien  CwnmandmenU^  il  għaxar  Cman- 
damenti  t*Alla. 

GoMMANDUBSS— cmandantu —  mara 
li  għandba  il  cmand,  li  ticcmanda. 

COMMATIO  —  maghmul  proposizio- 
nijiet  żgħar  jew  ksar. 

COMMATlSM-kosor  (ta  cliem)  ġa- 
bra  ta  cliem  (proposizionijietj  fil  ka- 
sir  jew  concisi. 

COMMEASURARLE  — li  tistA  iggibbu 
ta  I-istess  daks  jew  kies. 

COMMEMORABLE—  ta  min  jibka  jif- 
tacar  fih,  ta  min  jiftacru. 

CoMMEMORATE  -  tfaccar,  ticcomme- 
mora,  tissolennizza. 

COMMBMORATION— tifcbira,  comme- 
morazioni,  Rolennità. 

COMMEMORATIVE  1  li  ifaccarjiccom- 

CoMMEMORATORYjmemora. 

CoMMENCE— tibda ;  tati  bidu. 

COMMENCEMENT— bidu. 

COMMEND  —  tfaħħar,  tgħin,  tirrac- 
cmauda. 

CoMMENDABLE  —  ta  min  ifaħħru, 
isemmib  (fil  gid). 

COMMENDAM  (fil  ligi  tal  cnisia)  iż- 
żamma  ta  benefiziu  sa  cbemm  isir 
(jilħak)  sidu  (ta  min  icun). 

COMMENDATARY  — wiehed  li  icollu 
(li  ighix)  bil  Commendam  (ara). 

COMMENDATION — raccomandazioni ; 
tifhira ;  għajnuna  (mogħdija)  b*cbel- 
ma. 

COMMENDATOR  —  commendatur  — 
wieħed  (ragel  seculur)  li  icollu  (igau- 
di)  il  CoMMENDAM  (ara). 

COMMENDER  —  min  ifaħħar,  jirric- 
cmanda,  igħin  b'chelma. 

CoMMENSAL— wieħed  li  jecol  fl  i- 
stess  mejda  ma  jeħor. 

(^MMENSURABLE— li  għandu  daks 
jew  chejl  wieħed;  mdakkas,  mkabbel. 

CoMMENSURATE— iddakkuH,  tkabbel 
fid-daks  etc;  li  ghandu  li  stess  daks, 
mdakkas. 

COMMENSURATION— daks  fil  kics  etc. 
propoi-zioni. 

COMMENT  —  tifsira,  cumtnent,  an- 
notazioni ;  tfisser,  ticcummenta. 

COMMENTARY — commentariu,  chit- 
ba  biex  tiftacar,  biex  t^igħmel  niemo- 
ria ;  ħafua  (ġabra  ta)  tifsir,  tifchiriet. 


CoMMENTATE— tinnota,  ticteb  tif- 
sira,  ticcummenta. 

COMMENTATOR —  min  jiccummeuta, 
jagħmol  noti  jew  tifsiriet  (fxi  chitba). 

COMMENTITIOUS  —  immaginariu,  li 
ma  jesistix. 

CioMMERCB— cummerċ,  trafcu,nego- 
ziu;  ticcummercia,  tinnegozia.  Com- 
merce  w  very  elaekj  il  cummerċ  mejjet 
(batut)  wisk. 

COMMERCIAL— cummerciali,tal  cum- 
merċ  jew  negoziu ;  mercantili. 

CoMMETic  — li  isebbaħ,  jagħmħl  sà- 
biħ. 

COMMETIOS — ħwejjeġ  li  isebbhu  Cli 
taghmel  sabiħ  bighom;,  żebgha  għal 
wiċċ  etc. 

CoMMiQRATE  —  titlak  minn  paijis 
għal  jeħor  (temigra)  flimchion  (nama 
nies  fdakka^. 

CoMMiNATE—  tħedded. 

CoMMiNATiON—  theddida  (causa,  ac- 
cusa,  denunzia). 

CioMMlNATORY— li  ihedded  (li  jidde- 
nunzia). 

CoMMlNGLE — tħallàt  flimchien. 

CoMMiNUATE— titħan  (tagħmel  trab, 
tfarrac). 

CoMMiNUTiON-tahna,  thin. 

COMMISERABLE  —  ta  min  jagħdru, 
msejcben,  li  jisthokklu  ħniena. 

COMMISERATE— tgħader,  thenn. 

CioMMiSERATiON— mogħdrija,  ħnie- 
na. 

CoMMiSERATOR  —  min  iħenn,  min 
jagħder. 

CoMMissARiAT — cummissarjat,  I-uffi- 
ciali  ta  Armata. 

CoMMissARY  —  cumissariu  ("diparti- 
ment  fl-armata  minn  fejn  joħorġu  il 
provvisionijiet  tal  ichel  ghan-nies  u*l 
bhejjem  taht  il  cmand  ta  Ufficial  li 
hu  il  Cummissariu  General. 

CoMMissioN  —  cumissioni  ;  t-ati  cu- 
missioni,  tautorizza  jew  iġġaghal  lill 
min  jagħmillec  ħaġa;  taghmel  jew 
tkighed  bniedem  fpost. 

CoMMissiONAiRB—wieħed  li  icollu  il 
cumissioni,  jixtri  jew  ibigħ  (chif  icun 
mitlub',  currier. 

CoMMissiONARY— mflejjah,  magħmul 
h'warrani. 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  180  — 


ĊOM 


^  CoMMissiONBB  —  Cummissariu,  wie- 
ħed  li  għandu  is-setgħa  li  jara  (jesa- 
mina)  affarijiet  etc.  f  loo  ħadd'  jehor, 
jew  f  loc  il  gvem. 

CoMMissuRB— ġonta,  ġongitura  (ħja- 
ta). 

CoMMiT— tagħmel,  tafda,  tħalli  jew 
tati  f  idejn  xi  badd  ;  tibgħat  il  ħabs, 
If  you  do  80  you  commit  a  sin^  jecc 
tagħmel  becc  tagħmel  dnub.  /  must 
commit  it  to  memory,  jaħtieġ  nitghal- 
limha  bl-amment— /««  was  committed 
to  cu«^y, 'arrestawh,  ħaduh  il  ħabs  ; 
iliey  tlien  /lad  to  commit  themselvea  to 
God,  chellom  imbagħad  jerħu  ruħ- 
ħom  f  idejn  Alla. 

Commitment)      .^.^g^ 

COMMITTAL    ) 

CoMMiTTEB— cumitat,  xirca,  ġabra 
ta  nies  magħżula  biex  timmaniġġa, 
tagħmel  jew  tmixxi  xi  affarijiet. 

CoMMiTTBR— min  jagħmel,  jiccom- 
metti  Cxi  ħtija  etc.) 

CoMMiTTiBLB— li  jista  icuu  mngħ- 
mul,  arrestat,  jew  merħi  f  idejn  ħadd' 
jeħor. 

CoMMix— tħallat. 

COMMIXTION  7    x„i=i:x« 

rt  r  tanhta. 

COMMIXTURB) 

CoMMODATE  —  Cfil  ligi)  sclf  ( bla 
mgħax)  ta  xi  ħaġa. 

CoMMODB  —  scufia  tan-nisa  (li  chienu 
jilbsu  dari);  comodin. 

CoMMODious  —  commodu,  tajjeb,  a- 
dattat)  li  jaħji. 

CoMMODiTY— cumdità;  oggetti,  mer- 
canzia. 

CoMMODORB— commodor,  captan  li 
jiccmanda  squadra  ta  bastimenti. 

CoMMON— comuni,  ta  culħadd,  pub- 
blicu;  vili,  baxx,  li  jiswa  ftit,  (fil 
grammatica)  li  jista  icun  ta  genere 
maschil  jew  femminil ;  at  the  common 
rate^  bil  prezz  li  tcun  sejra  ħaġa  (bil 
prezz  current)  \  it  ia  a  common  talk 
nowy  'issa  f  ħalk  culħadd  (culħadd  kie- 
għed  igħejd) ;  every  one  has  a  right  to 
play  on  the  common^  culhadd  għandu 
dritt  (jista)  jilghab  fix-xagħra  (til 
wesgħa  etc);  they  are  living  in  com- 
mon  noWf  kegħdin  i^ħejxu  fiimchien 
(comunità,  bħal  familja  waħda),  issa. 


CoMMONAGB— id-dritt  li  tirgħa  an- 
nimali  f  xgħara  etc. 

CoMMONALTY — iu-nies  baxxi,  il  pop- 
lu  baxx. 

CoMMON-CRiBR— dac  H  igħajjat  (jav- 
ża  xi  ħaġaj  fit-torok. 

CoMMONBR— wieħed  (ragel)  mil  co- 
muni,  jigifieri  membru  tal  parlament 
li  ma  icunx  min-nobbli;  student  tat- 
tieni  grad  tal  Università  ta  Oxford. 

CoMMON-HALL-  sala  tal  cunsill  (fejn 
jiltakghu  il  pajżani  għal  xi  cumi- 
tati  etc.) 

CoMMON-LAW— ligi  mill  antic  (usu); 
ligi  mhix  mictuba,  iżda  hija  heco 
magħduda  (miżmuma)  ghaliex  tcun 
mill  antic. 

CoMMONLY  —  actarx,  comunement, 
generalment. 

CoMMON-PLACE — tas-soltu,  comuui ; 
memorandum,  ctieb  (scritt^fejn  wie- 
ħed  iniżżel  xi  hwejjeġ  li  irid  jiftaca- 
rom.  • 

CoMMON  PRAYER— talb,  orazioui. 

CoMMONS  -il  comuui,  il  camra  bax- 
xn,  il  cunsilieri  jew  membri  tal  Par- 
lament  maħturin  mill  poplu  tal  In- 
ghilterra ;  I-ichel  tas-soltu  li  jitlesta 
għall  mejda. 

CoMMON  SBNSB— sens  comuni,  melħ, 
għakal,^  /  appeal  to  your  common  seuse, 
nħalli  fissens  comuui  (fil  għakal)  tie- 
għec. 

CoMMON  WBAL     1  il  comuni,  is-SQcie- 

CoMMON  WEALTHjtà,  ir-repubblica. 


COMMORANOB 
COMMORANOY 


abitazioni,għamani, 
loc  fejn  wieħed  jok- 
.  għodjewigħammar. 
CoMMORANT— li  jokgħod,  H  jgħam- 
mar. 

(]!oMMOTioN— storbiu,  rewwixta,għa- 
għa,  takliba,  tkankila,  ċaklika. 

CoMMOTioNBR— miu  ikankal  storbiu 
jew  icwwixta,  ikalleb,  igib  takliba. 

CoMMovB— tkankal,  tkalleb,  tħaw- 
ħad,  ixxewwex. 

CoMMUNB  —  titchellem  ma,  tgħid, 
tgħarraf. 

CoMMUNB  —  parroċċa,  taksima,  di- 
strett  ta  Franza. 

CoMMUNicABLE  -  li  jista  icun  icco- 
municat. 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  181  — 


COM 


CoMMUNioANT— min  jitkarben,  lijie- 
ħu  jew  li  imissu  minn... 

CoMMUNiOATB— tgħarraf,  tgħid,  tit- 
ohellem  ma,  titkarben  — 7'U  communi" 
caie  this  mly  to  yoxi^  dan  ngħejdu  li- 
leo  biss. 

CoMMUNiOATiON  —  tagħrifa,  taħdida 
ma ;  oommunioazioni,  familjarità,cun- 
fidenza ;  evil  eommimications  corrupt 
good  mannerSf  il  cumpannija  ħażina 
tħażżen  (tgħarrakj  id-drawwiet  tajba 
(it^tajbin). 

CJoMMUNiCATOR— wieħed  (min)  igħar- 
raf,  igħallem. 

(>)MMUMiOATORY  —  U  igħarraf,  li  i- 
għallem. 

(ToMMUNiON  —  tkarbina,  tgħarrifa, 
xirca,  (societàX  ordni  (gemgħa)  ta 
religiusi,  (patrijet  etc.)  Did  you  re- 
ceive  lloly  Commimion  to-dayt  inti 
tkarbint  illum? 

CoMMUNiONiST— wieħed  ta  li  stess 
società,  ordui  jew  religion. 

CoMMUNiSM  -—  comunismu,  sociali- 
smu  ;  id-dutrina  (tagħlim)  tal  pro- 
prietà  comuui — il  fehma  ta  x'uħud  li 
cull  ma  hawn  fid-dinja  hua  ta  cuU 
ħadd  xorta  waħda  (culħadd  għandu 
sehmu  xorta  wuħda). 

CoMMUNiST — socialista,  min  għandu 
il  febma  tal  Comunism  (ara). 

CoMMUNiTY  —  comunità,  società, 
għakda  ta  nies  li  igħejxu  flimchien. 

CoMMUTABLB  -  U  jista  jimbidcl  jew 
jitpartat. 

CoMMUTATiON — bidln,  tpartit. 

CoMMUTB — tibdel,  tpartat;  his  sen- 
tence  had  been  commuted  from  execution 
tc  penal  servitude  for  life^  is-sentenza 
tal  mewt  bidluhielu  għall  ħabs  għall 
għomru. 

CoMMUTUAL  -  are  rboiprooal. 

GoMosB  —  li  għaudu  xagħar,  jew 
ħjut. 

CdMPàCT  —  cuntratt,  patt,  bakgħa 
(chif  wieħed  jibka  miftihem);  diis 
was  done  by  compacty  dana  sar  b'cun- 
tratt  (bi  ftehima)  bejniethom ;  this 
was  our  compacf^  dana  chien  il  ftehim 
tagħua  (hecc  conna  bkajna). 

CJoMPÀCT— trofls,tgħakkad  flimohien 
jew  nia  xulxin,  ittappan ;  mai*sus, 
mt^ippan,  ooncatenat,  magħkud,  mib- 


inim  ( trongi ) ;  ihat  toas  a  compact 
discourse  indeed^  dac  .chien  discors 
marbut  tajjeb  flimchien  (ooncatenat 
tajjeb)  tassew. 

CoMPAaiNATioN— għakda,  compagi- 
nar  (għamla  ta  pagina  flimchien). 

CoMPANioN— sieħeb,  xric. 

CoMPANioNABLB— li  jissieħcb,  U  jix- 
xerrec. 

CoMPANY—cumpannja,  xirca;  wens, 
katgħa,  ġmiegħa;  tissieħeb,  tixxeiTec. 
/  shall  he  very  pleased  with  your  com^ 
panyy  nieħu  gost  wisk  bic  (bil  cum- 
pannja  tiegħec);  you  Iiave  been  keeping 
a  very  bad  company  lately,  dan  1-anħar 
cont  tagħmilha  ma  cumpannja  ħa- 
żina  ħafna.  /  like  him^  Iie  is  such  a 
good  companyy  inħobbu  għax  minn 
tagħna  (luk  ruħu,  allegru,  mhux  buż- 
żieka) ;  that  soldiers  belongs  to  *•/?** 
companyy  dac  is-suldat  tal  (fil)  cum- 
pannja  "B  "  ;  they  came  by  companies^ 
gew  katgħa,  katgħa ;  don*t  mix  with 
hitn  he  is  a  company  keeper,  tagħmiliex 
miegħu,  dac  jagħmilha  mal  cumpan- 
n  ja  (disclu,  ta  condotta  ħażina) ;  all 
tlie  ship*s  company,  1-equipaġġ  collu— 
we  must  always  keep  company  iogeiliery 
imissna  dejjem  nokogħdu  ( nibkgħu) 
flimchien. 

CoMPARABLB— li  jista  jakbel,  jixxeb- 
baħ,  icun  paragunat. 

CoMPARATBS  —  iż-żewġ  ħwcjjeġ  li 
icunu  mkabblin,  mxebbħin  iew  ippa- 
ragunati  flimchien  (ma  xulxin). 

CoMPARATiVB— comparattiv(erad  ta 
aggettiv);  xebbieħ,  li  ixebbeħ,  li 
ikabbel,  jipparaguna. 

CoMPARB  —  xebħ,  takbil,  paragun  ; 
ixxebbeħ,  tkabbel,  tipparaguna,  be- 
yond  compare,  bla  paraglin  (li  ma 
ixxebbhu  ma  xejn),  he  is  not  to  be 
compared  wit/i  me^  hua  xejn  ma  għau- 
du  x'jagħmel  miegħi  (ma  jixbeħnix) ; 
let  us  compare  notes  togethery  ejja  nir- 
ra^unaw  ftit  flimchien  (nitħaddtu  ftit 
bejnietna). 

CoMPARisoN— paragun,  xebħ,  takbil. 

CoMPART— taksam,  tofrok,  tferrak.^ 

CoMPARTiMBNT — taksima,  comparti- 
ment. 

CoMPARTiTioN — ksim. 

CoMPARTMBNT — taksimaJ 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  182  — 


COM 


CoMPABTNBR— sieħeb,  sociu,  xvio. 

CoMPASS— dawwara,  circu;  boxxla; 
wisa ;  xifer,  limiti ;  iddawwar  ticseb, 
tħassel,  fakla  ;  in  thecompass  of  ayeav^ 
fi  żmien  sena  (dwar  ta8eua,tul  sena); 
iliU  ia  a  thing  not  within  the  compass  of 
mqn*9  memorr/,  din  ħaġa  li  1-ebda 
buiedem  ma  jiftacarha  ;  you  had  better 
draw  this,,,  into  a  narroxo  compass^ 
cbien  icun  aħjar  għalic  li  chiecu  cont 
tkassar  dan  il...  /  have  to  keep  him 
within  compass^  icolli  inżommu  mraż- 
ian  (inżommlu  is-siccajr).  /  wish  you 
speaJk  within  cwnpass^  nixtiek  li  tghejd 
il  ħaġa  sewwa  chif  chienet  (fukha 
biss)  minu  għajr  ma  tokgħod  thailat 
(tcabbar.  iżżid)  bi  cliem  (discors^  je- 
hor.  Have  you  seen  the  composs  when 
you  went  on  boardf  raitha  il  boxxla 
meta  cont  abbord  ?  Marco  Polo  was 
thefirst  one  that  introduced  tJie  mari- 
ners*  compass  into  Europe,  Marco  Polo 
ohien  lewwel  wieħed  h  daħħal  il  box- 
xla  fl-Europa ;  you  can  see  all  the 
winds  marked  on  a  card  of  t/ie  compass, 
tista  tara  rjeh  collha  immarcati  fuk 
il  carta  tal  boxxla;  Hie  sea  compasses 
the  land^  il  baħar  idawwar  I-art;  77/ 
trt/  to  compass  that  business^  nittanta 
uicseb  (nħassel^  dac  in-negoziu  (dic 
il  biċċa  xogħol). 

CoMPASSABLB— li  jista  icun  mdaw- 
war  etc. 

CoMPA8S-Box~iI  caxxa  tal  boxxla. 

CoMPASSBS  -cumpass. 

CoMPASSiON— ghadra,  ħniena,  cuni- 
passioni ;  [  cannot  bni  tàke  compassion 
o/you,  ma  nistax  ma  tiginix  uniena 
minnec  (ma  ngħadrecx). 

CoMPASSiONABLB — tal  ħuieua,  li  jist- 
ħokklu  mghodrija. 

CoMPASSiONATB— tgħader,  tħenn,  i- 
colloc  ħniena  jew  cumpassioni ;  li 
iħenn,  li  jaghder. 

OoMPABS-NBBDLB— il  labra  (calami- 
ta)  tal  boxxla. 

CoMPASS-SAW— serriek  li  jakta  tond. 

CoMPASS-wiNDOW— tieka  tonda. 

CoMPATiBiLiTY  -  kagħda  ma,  takbila 
ma. 

CoMPATiBLB— li  jakbel,  li  jokgħod 
ma. 


CoMPATRiOT — pajsan,  wieħed  ta  li  - 
stess  pajjis. 

CoMPEBR — sieħeb ;  tissieħeb. 

CoMPBL— iġġagbaI,tobbliga;  pover- 
ty  compels  him  to  bea^  il  fakar  ġaghlu 
imur  jitlob  il  carità.  Your  conduct 
compels  me  to  leave  this  place^  il  con- 
dotta  tiegbec  li  iġġagħalni  nħalli  dan 
il  post. 

CoMPBLLABLB—- li  jista  icuu  mgighel 
jew  obbligat. 

CoMPBLLATORY— ta  bil  fors. 

CoMPBLLBR  —  wieħed  li  (min)  iġa- 
għal. 

CoMPBND— compendiu,tkassira  (min 
tkassarj. 

CoMPENDiUM— tkasffira,  taħsira,com- 
pendiu,  sommariu  ('ġabra  ta  ħaġa,  sto- 
ria  etc.  fil  kasir). 

CoMPBNSATB— thallas,  tpatti,  tirric- 
cumpensa. 

CoMPENSATiON  —  ħlas,  tpattija,  ri- 
cumpensa. 

COMPBNSATION-PENDULUM — poudlu  ta 

arloġġ  magħmul  bil  virghi  waħda  tal 
azzar   u   I-ohra   tar-ram    biex   ipatti 
1-waħda  għas-sħana  u   1-oħra    ghal 
csieħ  (iżomm  ruħu  f  kies  wieħed  oiex 
I-arloġġ  ma  ivarjax). 
CoMPBNSATivB  )  H  iħallas,  H  ipatti  H 
CoMPBNSATORY  )  jirricumpeusa. 
CoMPBTE— tħabbatha  ma,   tħabrec, 
ticcompeti.   You   cannot   compete  with 
him^  ma  tistax  tħabbatha  miegħu  (te-  ' 
ħodha,  tilħak  miegħu). 

Compbtbncb)  competenza,  dac  li 
CoMPBTBNCY)  ħu  xicrak,  biżżejjed, 
ighaddi ;  li  wieħed  icollu  chemm 
igħix  jew  ighaddi  bih;  in-necessariu. 
Ile  has  just  a  competency  to  live  on^ 
għandu  sewwa  biżżej.je(l  biex  igħix. 
When  I  see  that  my  daughters  have  a 
fair  compefency  of  leaming  I  iniend 
witlidrawing  them  from  school,  meta 
narali  it-tfal  tiegħi,  il  bniet,  tgħalmu 
in-nece8sariu(chemm  jiddubbau)  feħ- 
siebni  nohroġhom  mill  iscola. 

CoMPBTBNT  -  li  hu  xicrak,  biżżejjed; 
igħaddi ;  li  għandu  il  jedd,  li  jista, 
competenti.  /  am  afraid  tliat  you  are 
noi  a  competent  man  for  iJiat  situationf 
nibża  li  ma  tgħaddix  (m'intix  tajjeb 
biżżejjed)  ghal  dac  il   post.  /  am  noi 


Digitized  by 


Google 


COM 


-  188  — 


COM 


a  competeni  judije  iodecide  ihis  guesiion, 

I'ena  m'iniex  competenti  (ma  niuka- 
ax)  biez  niddecidi  dic  il  custioni.     ' 

CoMPBTiTiON— li  wieħed  iħabbntlm 
mn,  jilħak  mn,  iħabrec  ghal  xi  ħnġa 
(jagħmel  giira)  ma  ħadd'  jeħor.  We 
cannoi  siand  in  compeiition  with  i/tem^ 
ma  ^istghux  iuħabbtuha  (  nilħku  ) 
ma^hom,  jew  naghmlu  gàra  Cnigga- 
reggiaw  magħhom). 

CoMPBTiTiVB— tal  CoMPETiTiON  (aia^; 
io  be  appointed  Sclioolmasier  you  mu9i 
firsi  undergo  a  compeiiiive  examinaiion, 
biex  issir  surmast  bemm  bzonn  lewwel 
tngħmel  esaini  (ma  oħrajn)  biex  tara 
tgħaddihomx. 

CJoMPBTiTOR  —  competitur,  wiehed 
(min)  irid  ihabbatha  ma  ħadd'  jeħor 
(fesami  etc.) 

CoMPBTJTRBSS  — competitrio),  dic  li 
trid  tħabbatha  ma  oħrajn  fesami  etc. 

CoMPiLATiON— damma,  ġabra,  com- 
pilazioni. 

CoMPiLB— iddomm,titfbor  (flimchien 
minn  hawn .  u  minn  hemm  bcejjeċ 
ta  auturi)  ticcompila  ;  1  have  a  mind 
io  compile  a  new  Geography  book,  għan- 
di  f  rasi  nagħrael  (niccompila)  ctieb 
tal  Geografia  ġdid ;  /  am  compiling  a 
new  Anglo  Maliese  Diciionary^  kieghed 
naghmel  (niccompila)  Diziunariu  ġdid 
mill  Inglis  għall  Malti. 

COMPILBMENT  -ara  COMPILATION. 

CoMPiLBR  —  minn  jiġbor  flimchien 
jiccompila. 

CoMPLAOENCE  )  cumpiaceuza,  li  wie- 

GoMPLACENCY  jħed  jaghmillec  għal 
kalbec  (chif  tixtiek),  li  jiccuntentac. 

CoMPLAGENT— compiacenti,  tal  pia- 
cir  ħelu,  afiabbli,  li  jagħmillec  ghall 
kalbec  (piacir)  jiccuntentac. 

CoMPLAiN  —  tghemghem,  tigres, 
tghergher,  tilmenta  Ci^ġnrrab  ħnsra). 
1  can  never  camplain  o/him^  katt  ma 
nista  nghemgħem  minnu  ('katt  ma 
ghandi  li  ngħejd  fih).  /  know  he  suf- 
fers  dread/uUy  /rom  tooifi  ache,  he  is 
always  complaining,  naf  li  ibati  wisk 
bl-ugigh  fi  dra8u,dejjem  jibchi  (iwah- 
waħ). 

CoMPLAiNANT — dac  H  jnghmel  causa 
fil  korti,  1-accusatur,  l-atiur. 


CJoMPLAiNBR  —  min  ighemghem,  i- 
gherger  jew  jigres. 

CoMPLAiNiNG'Imint,  tghemghim. 

CoMPLAiNT  — accusa,  Imenf,  tgher- 
ghir,  tghemghim ;  any  complainis  t 
ghandna  zi  ħaġa  xi  nghejdu?;  Iheard 
a  good  deal  o/  complaini  againsi  you, 
smajt  ħafna  tgherghir  (tghemgbim) 
fukec. 

C!oMPLAi8ANOB  —  civiltà,  cortcsia ; 
xbgħol,  ghamil  għal  kalb  dac  li  icun. 

CoMPLAiSANT—compiacenti,  li  jagh- 
millec  ghal  kalbec,  li  jiccunte'ntac; 
pulit,  civil. 

GoMPLANATR — twitti,  tiuvella. 

CoMPLBMENT  —  tagħmira,  sei  sħiħ 
tgħamira  s'.iiħa. 

CJoMPLBMBNTAL — li  ighammar  sew- 
wa,  jimla. 

CoMPLEMBNTARY — H  igħammar,  jim- 
la  jagħmel  tajjeb  fejn  jonkos. 

CoMPLBTB— sħiħ,  mitmum,  lest ;  it- 
temm,  tlesti,  tispiċċa  (xogħol)*  minii 
idejc;  ilieu  won  a  compleie  vicioiyi  reb- 
ħu  vittoria  għal  collox  (sewwa),  he 
is  a  compleie  genilemany  àeichu  il  veru 
sinjur. 

CoMPLETBNBSS  -  tmicm,  perfezioni. 

CoMPLBTiON  —  għemil  sa  1-ahhar, 
tmiem. 

CoMPLBTivB  -  li  jaghmel  sħih,  mit- 
mum,  lest ;  li  ilesti,  li  itemm. 

CJoMPLBTORY — tat-tmicm,  li  itemm, 
li  bih  jispiċċa— il  compieta  (li  ican- 
taw  jew  li  igħejdu  il  kassisin  etc. 

CpMPLBX  — mħallat,  mwigher;  com- 
plicat,  ta  bost^  bcejjeċ. 

(^MPLBXioN  —  taħlita,  twegħira, 
drawwa,  teraperament ;  lewn  jew  ou- 
}ur  tal  wiċċ ;  /  know  him  weU^  he  is  a 
man  o/a  rather  dark  complexiouy  nafu 
tajjeb,  hua  ragel  actarx  ismar;  she 
is  o/  a  /air  compleaion^  hija  bajdanija 
(wiċca  bajdani). 

CoMPLEXURB— taħlita  ta  haġa  ma 
bosta  oħra. 

CoMPLiABLB  -  li  iciedi,  li  jagħmel 
jew  jokghod  ghal  li  tghejdlu,  jew 
għal  dac  li  trid  jew  tixtiek  minnhu. 

CoMPLiANOB— rieda,għamil  chif  wie- 
ħedicun  irid  jew  jixtiek— tn  compliance 
io  your  command^  scond  il  cmandi 
tiegħec  (chif  ordnajt  u  ridt  li  isir). 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  184  — 


COM 


CoMPLUNT— li  jaghmel  collox  għal 
kalbeo  (  għalli  tgħejdlu  ),  jokgħod 
għal  dac  U  tcun  trid,  jew  ghal  dac  li 
tgħejdlu ;  compiacenti,  talpiacir. 

CoMPLiCATE—tħabbel,  tgherfex,twi- 
għer ;  mħabbel,  mgherfex,  mwigher ; 
he  is  Buffering  from  a  complicaie  disease^ 
għandu  marda  complicata  (mgherfxa). 

CoMPLiCATioN  —  tahbila,  tgherfixa, 
tweghira,  complicazioni. 

CoMPLiOB  —  complici,  sieħeb  fde- 
litt  etc. 

CoMPLioiTY  —  complicità,  Behem 
f  ghamil  ta  delitt  etc. 

CoMPLiBR— min  jagħmel  għal  kalb 
dac  li  icun,  min  iciedi  jew  jobdi  għal 
dac   li  tghejdlu. 

CoMPLiMENT  —  cumpliment,  tibgil, 
many  t/ianks  for  the  compliment^  gra- 
zie  nafna  mifl  cumpliment,  accept  this 
hook  with  my  hest  campliments^i\)si^  (ħu) 
dan  il  ctieb  bil  cumplimenti  collha 
tieghi. 

CoMPLBMBNTARY— li  jaghmcl  cum- 
plimenti  (li  ibiggel). 

CoMPLiMBNTER— min  jiccumplimen- 
ta,  jaghmel  il  cumplimenti,  min  ibeg- 
gel. 

CoMPLiNB— compieta. 

CoMPLOT— comp'ott,  ftehima,  con- 
ġura;  ticcomplotta,  tagħmel  conġura. 

CoMPLOTMBNT — ftchima,  conġura. 

CoMPLOTTBR — miu  jagħmcl  (wieħed 
tal)  conġura. 

CoMPLUviDM— loo,post,gjebia  cbira, 
depost  fejn  jinġabar  I-ilma  tax-xita. 

CoMPLY— tagħmel  għal  kalb  (chif 
irid  jew  jixtiek^  xi  ħadd  ;  ticcunlen- 
tah.  I  am  sorry  I  cannot  comply  with 
your  request,  jiddispiacini  li  ma  nistax 
niccuntentac  ffit-talba  tieghec)  ma 
nistax  naghmel  li  tixtiek  kalbec.    The 


hest  thing  you  have  to  do  is  to  comply 
xoith  the  will  of  God^  I-aħjar  ħaġa  li 
tagħmel  hija  ii  tokgħod  (ticcuntenta) 
għal  dac  li  irid  Alla — xoe  must  comply 
to  tlis  times^  jeħtieġli  nokgħodu  għaż- 
żmienijiet  (neħduha  chif  tigi^. 

CoMPO— tajn  għat-tichil. 

CoMPONENT  —  li  jagħmel  parti ;  il 
parti  (biċċa)  elementari  jew  ta  1-ew- 
wel  ta  ħaġa  composta. 

C6MP0BT — diportament^  mgiba. 


Comp6rt— iggib  i-uhec;  iggerraħ, 
issofri,  takbel  ma. 

Composb— ticcomponi,  taghmel,  tic- 
teb,  tgħakkad,  t'iġbor  flimchien ;  is- 
sabbar  ;  our  hand-master  is  trying  to 
compose  a  new  waltzer,  is-surmast 
tagnna  tal  banda  sejjer  jara  jictibx 
valz  ġdid.  One  of  tlie  printers  himself 
will  compose  this  article  for  x/ou,  wie- 
ħed  milt  istampaturi  stess  jiccompo- 
nilec  dan  l-articlu  (ghal  gazzetta). 
Compose  yourself  hefore  him,  gib  ru- 
ħec,  għamal  wiċċ  serju  kuddiemu.  Ile 
did  his  hest  to  compose  me,  għamel  II 
sata  biex  jiccwetali  rasi  (isabbarni). 

CoMPOSBD— cwiet,  miġbur,b'għaklu. 

CoMPOSER— min  jiccomponi,  com- 
positur;  chittieb  (wieħed  li  jicteb)  il 
musica. 

GoMPOsiNG  —  composizioni,  tkegħid 
flimchien  ta  tipi  fi  cliem  etc.  għal  li 
stampa. 

(3oMP08iNa  PRAMB— fejn  tcun  kegħ- 
da  il  caxxa  tat-tipi  (mżerżka)  ta  stam- 
patur. 

CoMPOsiNG  RULE— stilletta,dicii  biċċa 
ram  etc.  li  il  compositur  ikighed  bejn 
vera  u  jehor  meta  icun  jiccomponi. 

CoMPOSiNO-STiCK  —  compositur  (dio 
il  bicca  ħadidaetc.  fejn  dac  lijiccom- 
poni  (fi  stamperija)  ikigħed  it-tipi  fi 
cliem  etc.  ghal  li  stampa. 

CoMPOSiTB — compost. 

(3oMPOBiTE  ORDBR— Cfl-architettura) 
ordni  compost — I-ahhar  wiehed  mil 
hamsa  (ordni)  tal  arcbitettura — heco 
imsejjah  il  ghaliex  hua  il  ghakda  ta 
żewġ  ordnijiet  oħra  li  huma  il  Coinn- 
tiu  u'I  Jonicu, 

CoMPOST-NUMBBR  —  (  fl-aritmctica ) 
numru  compo8t--Ii  tista  tiddividih 
(iddahhal  fih)  b'numru  jehor  li  mhux 
in-numru  (acbar  min)  wiehed, 

CoMPOSiTioN— ghakda,  ġabra,  chit- 
ba ;  composizioni,  componiment;  (fil 
Ifgi)  ran^ar  ta  ħlas  ta  wieħed  li  icun 
falla,  cbif  ihallas  lill  dawc  li  għan- 
dhom  jehdu  scond  id-dejn  li  icollu 
maghhom);  wliat  is  the  snbject  for  your 
composition  to-day ;  x'inhu  it-tema  tal 
componiment  tiegħec  illum?  (fuk  hiex 
sejjer  taghmlu  (tictbu)  il  componi- 
ment  tiegħec  illum  ?) 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  185 


COM 


\ 


•CoMPOSiTiON  0ANDLB8— xama  raa^ħ- 
mul  mill  istearina  (li  jixgħel  min- 
għajr  ma  jagħmel  il  musmar  jew  bla 
nia  hemm  bżonn   li  tismiċċah). 

Ck)MP08iTiVB  —  mħallat,  compost ; 
li  jista  jitħallat,  icun  mħallat  jew 
compost. 

CoMPosiTOR— compositur  (6  stam- 
perija). 

CoMPOST— bżar,  demel;  tbażżar,  id- 
demmel ;  mħallat. 

CoMPOsuiST— ara  Composbr. 

OoMPOSUBE  —  ġabra,  sabra  (sabar) 
cwiet. 

CoMPOTATiON— xorb  fiimchien. 

•CoMPOTATOR— wieħed  li  jixrob  ma 
ieħor  flimchien. 

CdMPOTB  —  f rott  misjur  (mghotti, 
stuffat). 

CoMPOTBR— (ara  oompjtator). 

CoMPOUND  — taħlita,  mħallat;  com- 
post ;  tħallat,  issewwi,  tirranġa  ;  tis- 
sewwa,  tirranġa.  Yon\l  beiter  cmn- 
pound  wilh  your  creditors^  aħjar  tir- 
ranġa  ma  dawc  li  ghandec  tati  (ma 
dawc  li  isiluc) ;  he  was  forced  to  com- 
pound  with  his  esiate  io  save  his  life^ 
chellu  bil  foi*s  (chien  eostrett)  li  jati 
il  bcui  tiegħu  (cull  ma  chellu)  biex 
isalva  hajtu ;  the  woi^d  **workman**  is  a 
compound  word,  il  chelma  "workman" 
hia  chelma  composta(magħmuIaminn 
iewġ  chelmiet) ;  can  t/ou  work  com- 
pound practice,  compound  interest  and 
compound proportion  ?  t«f  (tagħmel)  il 
practice  compost,  l-interess  compogt 
u'I  proporzioni  composta  ? 

CoMPouNDABLB  —  li  jista  jitħallat» 
icun  raħallat,  irranġat  jew  msewwi. 

CoMPOUNDBD  —  compost ;  mħallat, 
magħmul  minn  bosta  zorta  ta  ħwej- 
jeġ  (ingredienti). 

CoMPOUNDBR— dac  li  jaghmel  taħlita 
dàc  li  ioffri  somma  biex  jirranġa  ma 
dawc  li  icollu  jati,  jew  biex  jirranġa 
Cisewwi)  xi  delitt  li  icun  ghamel. 

CoMPRRHBND— tifhem,  taghraf,  id- 
daħħal  frasec;  tahfen,  tasal;  /  cannot 
comprehend  how  ihis  can  be^  ma  nistax 
nifhem  chif  jista  icun  dan.  This  work 
comprehends  t/iat  also^  dtin  ix-xoghol 
fih  micghu  (jiccomprendi)  dac   ucoll. 


CoMPRBHBNDiNG  — li  jifhcm,  li  jaħ- 
fen  jew  jiccomprendi. 

CibMPRBHBNSiBLE — H  jista  jiftihem, 
icun  compris,  jew  magħruf. 

CoMPBBĦBNSioN — fehma,għarfa;  ħfin, 
usigħ  (miu  jasagħ  jew  tasagh);  this  is 
beyondmy  cqmprehension,  dana  ma  ni- 
stax  nifhmu ;  tliat  is  a  comprehension. 
ofseveral  sects^  dic  hiji  hafna  setet 
(ġabra  ta  bosta  setet)  flimchien. 

CoMPBBHBNSivB— li  jaħfeu,  jasagħ, 
jif  hem,  jaghraf,  ifisser. 

CoMPRi^ss  —  taghfas,  trassas,  tross .. 
flimchien. 

CdMPRBSS  — cuxxinett  (bhal  mhad- 
da)  li  jusaw  it-tobba  fis-sengħa  (^pro- 
fessioni)  taghhom. 

CoMPRBSSiBLB  —  li  jista  jinghafas, 
jitrassas  jew  jitgħażżaż. 

CoMPRBSSiON—rassa  (minn  tross) ; 
heat  is  also  produced  by  compression,  is- 
shana  issir  ucoll  bir-ra^^  (ta  żewġ 
ħwejjeġ  jew  actar  ma  xulxin). 

CoMPRBSSivB— li  jista  jingħafas,  jit- 
rassas  jew  jitghażżaż. 

(]!oMPRBSSURE~ara  Compression. 

CoMPRiNT— serk  ta  stampa,   stam- 

Ear  (bil  moħbi)  ta  hwejjoġ  n  icunu  t^ 
add  jeħor— serk  ta  xoghol  letterariu 
ta  ħadd  jehor. 

CoMPRiSAL  —  fehma,  għarfa  (minn 
tughraf). 
CoMPRiSE— ara  Comprehend. 
CoMPRisiNO— ara  Compbehbndino  u 

INCLUDINO. 

(]k)MPR0Mi8B— ftehima;  compromess; 
tiftihem,  tissewwa. 

(?OMPROMi8iNO— ftebim,tiswija  (bejn 
tnein  li  icollhom  xi  ighidu. 

CoMPROMiT— iggib  fil  csir  il  ghonk  ; 
twieghed,  taghmel  tajjeb  għal. 

CioMPT  (akra  counij— tghodd. 

CoMPTROL—  tara,  tifli  contijet  magħ- 
mulin  miun  hadd  ieħor. 

CoMPTROLLER — controIIur,dac  li  jara 
jew  jifli  il  contijet— jDo  you  know  the 
Comptroller  of  t/ie  CJiaritable  InstitU' 
iions  in  Maltat  inti  tafu  il  GontroIIur 
ta  li  Stituti  tal  Carità  li  ghandna 
Malta? 

COMPTROLLBRSHIP  —  il  pOSt,  l-ufficiu 

ta  Controllur. 


24 


Digitized  by 


Google 


COM 


—  1»6  — 


CON 


CoMPULBATTVB— li  igiegħel  bil  fors, 
ta  bid-dnewwa,  ta  bil  fors. 

CoMPULSATOBY— ara  Compulsory. 

CoMPULSiON  —  dnewwa,  ġagħil^forza. 

CoMPULSivB— li  igiegħei  bil  fors,  ta 
bid-dnewwa. 

GoMPULSOBiLY — ta  bil  fors,  obliga- 
toriu. 

CoMPULBORY—bil  fors,  obligatoriu ; 
In  England  education  is  compuUory^ 
1-InghiIterra  it-taghlim  bu  ta  bil  fors 
(culnadd  icollu  imur  Tiscola  bil  fora). 

CoMPUNOT — mnigghes,  mgiegħel. 

CoMPUNOTiON— Boghba,  nidma. 

GoMPUNCTious — niedem,  soghbien. 

CoMPURGATiON — ġustificazioni  (pro- 
va)  tas-sewwa  li  ighid  wieħed  bix- 
xi^da  ta  oliraju. 

CoMPUROATOR  -  dac  li  jixhed  f  uk  il 
verità  (is-sewwa^  li  igħejd  ħudd 
iehor. 

CoMPUTABLB— li  jista  jiugħadd. 

CoMPUTATiON — għadd,  calclu,  com- 
puta. 

GoMPUTB  — tghodd;  ticcalcula,  tic- 
computa. 

CoMRADB—sieheb. 

(JoN  (with)— rbiil  (fil  musica)  con 
spirito  Cwith  spirit)  bli  spiritu  ;  tuf, 
taghraf,  tistudia ;  con  f  loc  i.I  chelma 
contra  (against^  contra. 

GoN  A  CRB— tissubbafiitta,  ticri  lill 
ħadd  ieħor  mieghec,  Jew  tkabbel  biċ- 
ċa  art  li  icolloc  mkabbla  għaudeo  lill 
ħadd  jehor. 

CoNOAMBRATB— idsakkaf  bil   hnejja. 

CoNOAMBRATiON— hnejja,  sakaf  troll. 

CoMOATBNATB  —  tgħakkad,  torbot 
flimchien  (b'catina^. 

CoNCATBNATioN— għakda  (bhal  tal 
catina). 

GoNCAVfe — mħaffer ;  ħofra;  tħnffer. 

CoNCAVB  LBN8--ħġieġa(lenti)  li  tcun 
lixxa  ("ċatta^  mipn  l>anda  u  mħaffra 
mill  banda  I-ohra. 

CONOAVBNBSS) 
CONOAVITY       j 

CoNCAVO-coNCAVB  —  mħaffer  minn 
żewġ  bnadi  (minn  żewġnaħhiet)  bhal 
ħgieġ  ta  xi  uċċalijet. 

(JoNOAVO-coNVBX  —  mħaffer  minn 
naħħa  il  waħda  u  mkabbes,  jew  ib- 
buzzat  minn  naħħa  I-oħra. 


taħfir. 


CJoNOAVOUB— mhaffer  (lixz^. 

CoNCEAL — tahbi;  tistor;  1  cannot 
conceal  my  gi'ief^  ma  nistax  uaħbi  in- 
nichet  tiegħi. 

C^NCBALABLB— li  jista  jiuħcba  jew 
jinsat^r. 

CoNCBALED  —  moħbi,  mistur  ;  Jt  is 
impossible  fov  me  to  keep  this  tecret 
concealed  any  longer^  ma  jistax  icun 
iżjed  li  jena  nżomm  actar  moħbi  dan 
is-sigriet. 

CoNCBALER-  miu  jaħbi,  dac  li  jaħbi 
jew  jistor. 

CONOBALINO  —  ħabi. 

GoNCEALMENT— mohba,  loc  fejn  wie-r 
ħed  jinħeba  jew  jistaħba. 

GoNCEDE — tati,  ticconciedi;  tħalli, 
tistkarr,  tammetti.  llie  Pope  alone  can 
conc.de  thisy  il  Papa  biss  jista  jati  (jic- 
conciedi^  dan. 

CoNCBiT  —  ħsieb,  ħjel ;  cobor  (ta 
wiehed  fieh  in-nifau)  frugħa ;  pre- 
sunzioiii ;  taħseb,  tisthajjel. 

CoNCEiTED— prusuntus;  mimli  bih 
in-nifsu,  cburi,  fieragħ.  No  body  can 
bear  him^  he  is  so  conceited^  hadd  ma 
jaħmlu  chemm  hu  prusuntus  (cburi 
iuw  mimli  bieh  in-nifsu^.  Thàt  xoas  a 
conceited  language,  dac  chien  discors 
studiat  (affettat). 

GoNCBiVABLE  -  li  tista  taħsbu,  tifh- 
mu,  toħolmu. 

CoNCEivB  — tnissel  fil  ġuf  (ticconce- 
pixxi  jew  toħbol),  taħseb,  tifhem  tist- 
ħHJjel.  Ife  was  conceived  by  the  Iloly 
Ghost,  atid  born  of  the  \  irgin  Mary, 
Hua  chien  conceput  mill  Ispirtu  San- 
tu  *u  twieled  minn  Maria  Virġni. 

CoNOEiviNG— fehma,  hsieb. 

CoNCENT  -  cant,  armonia  tal  lehni- 
nijet,  o'"»^ij©t). 

C!oiCENTRATB~tiġbor  banda  waħda 
flimchien,  ticconcentra.  I  cannot  con^ 
centrate  my  thoughts  yet,  ghadni  ma 
nistax  nicconcentra  jew  niġbor  flim- 
chien  il  ħsiebijet  tiegħi  (ma  nistax 
nakbad  naħseb/ 

CoNOENTRATBD  —  miġbur  flimchien 
banda  waħda. 

CoNCBNTRATiON  —  ġabra  flimchion 
banda  wahda. 

CoNCBNTRATivB— li  jiġbor  flimchien 
banda  waħda. 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  187  — 


CON 


CoNOBNTRB — are  Concentratb. 

CoNOBNTRio     lli    għandu    centru 

CoNOBNTRioAL  /  wiehod,  li  jinġabar 
fpost,  f  centru  wiehed. 

CoNOBNTU  AL— armonjus. 

CoNCEPTAOLB^are  rbcbptaclb. 

CoNOBPTiBLB — are  Conobivablb. 

Conobption  —  ħsieb,  ħiel ;  ħbiela, 
concepiment;  tlie  f^aat  of  the  Imma" 
eulote  conception  takes  place  on  t/ie  8th. 
o/  Becember,  il  festa  tal  Cuncizzioni 
issir  fit-15  ta  Decembru.  You  have  a 
falee  conception,  inti  ghandec  idea  ħa- 
żina. 

GoNOEPnoNAUST — wieħcd  lijifhem 
(li  għandu  f  rasn)  illi  il  moħħ  jista 
jagħmel  ħsibijet  fidei)  genorali. 

CoNOBRN  — xogħol,  affari ;  tmiss  lill, 
tappartieni;  importanza,  conseguen- 
za;  he  had  better  mind  hie  own  con^ 
c^rfis,  aħjar  jilhak  1-affari  tiegħu  (jil- 
ħak  għastu) ;  this  is  a  thing  of  great 
concern,  din  ħaġa  ta  impurtanza  cbira, 
this  d^es  not  concem  me  in  no  way,  din 
ma  tmisx  lili  bl-ebda  mod.  Now  my 
life  is  concemedy  issa  hajti  hemm  fin- 
nofs.  1  donU  see  xohy  you  should  con» 
cem  yoursel/  in  this  businessj  ma  nistax 
nifhem  chif  ghandec  (il  għaliex  trid) 
tindaħal  f  din  il  facenda  ;  t^  concems 
you  as  much  as  ^  ine^  jimpurtac  daksi 
(daks  chemm  jimpurtani  jen). 

CoNOBRNBD-rinteressat,  li  ghandu 
interess,  li  ghandu  x'iaksam  ma; 
mdejjab,  mwaġġa  fil  kalb,  mnicchet; 
/  am  one  of  thepartieg  concemed.  Jena 
wieħed  minn  dawc  li  għandhom  in- 
teress,  what  is  the  maiter  with  you,  you 
seem  so  much  concemed  to-day  ?  xi  ġra- 
lec,  chemm  tidher  mnicchet  (sturbat, 
mgholli)  illum  ?  /  am  very  much  con^ 
cemedfor  your  troubles^  Jeua  jiddi- 
Bpiacini  wisk  (mgholli  wisk)  ghad- 
dwejjak  li  tinsab  fihom— H'Aai  are 
you  concemedf  X'jimpurtac?  Ile  is 
concerned  in  the  iheft^  hua  ghandu 
x'jaksam  fmdaħħal^  fis-serk.  /  am  not 
at  all  concemed  at  it,  Jena  ma  jimpur- 
tani  -xejn  għal  dan. 

CoNOBRNiNO— li  imiss  lill,  li  jappar- 
tieui;  ta,  fuk,  ghal.  Nothing  was  said 
conceming  your  affairsy  xejn  ma  nghàd 
(intkal^    fuk  1-affarijet   tiegħec;   as 


conceming  him  you  might  fuLve  gone^  in- 
quantu  ghalih  stajt  mort. 

CoNOBRNMBNT— impurtanza,  oonse- 
guenza;  this  is  a  business  ofgreat  con^ 
cemment^  din  affari  ta  impurtanza 
cbira,  he  /las  a  tender  concemment  for 
ihe  publie  good^  għandu  (jehu)  interess 
cbir  ghall  gid  tal  poplu  (tal  publicu). 

CoNoàRT— tiftihem,  takbel,  ticcum- 
bina;  tagħmel,  tkabbel,  ticcuncerta. 

CdNOBRT-^cuncert,  takbel,  ticcum- 
bina;  tagħmel,  tkabbel,  ticcuncerta. 

CdNOBRT— cuncert,  dakk— fteliima, 
pian,  kabla  (minn  tkabbelj  he  is  acting 
in  concert  with  fii«,kiegħed  jakbel  mie- 
għi  (jafi^ħmel  chif  naghmel  jen,  jagħ- 
mel  bhali);  Ilaveyou  been  to  the  conceri 
last  nightt  mort  il  cuncert  (^had-dakk, 
cant  etc.)  il  bieraħ  fil  ghaxija  ? 

CoNOBBTiNA— organett,  cuncertina. 

CJoNOBRTiON — tiswija. 

C!oN0BSSiON— gbati,  sensia,  permess; 
with  no  one's  coticessiofii  bis-sensia  ta 
ħadd. 

CJoNCBSSioNAiRB  —  ta,  U  jakla  is- 
sensia  etc. 

CoNOBSSioNARY —  moghti  bis-sensia, 

CoNOBssioNiST — dac  11  jati  sensia  eto. 

CoNOBssoRT— li  jippermetti,  iħalli. 

(?ONOH  (akra  conc)  -bebbuxa,  con- 
chilja  (tal  baħar). 

CJoNOHA — il  vojt,  it-tahfira  tal  ħaġa, 
il  ħofra  (ta  barra)  tal  widna. 

CoNCHiFEBOus — H  jaghmel  (li  inis- 
sel)  il  bebbux. 

CoNOHiTB — bebbuxa  ippetrificata; 

CoNOHOLOOiST  —  wieħod  li  jifhem 
(mħarreġ)  fil  Conoholoot  (ara). 

CoNOHOLooY — trattat,  studiu  fuk  il 
conchilji  (bebbux,  baħbuh  etc.) 

CoNOHus— il  ħofra  ta  fejn.tcun  il 
ghajn. 

CoNOHYLiAOBOUs — tal  bebbuz  (con- 
chilji  etc.) 

CoNoiATOR— cunzatur,  dac  li  jin*an- 
ġa  il  melħ  li  icun  hemm  bżoun  fil 
għamil  tal  ħgieġ. 

CoNOiBRĠB — calzrier,guardian  (1-ew- 
wel  wieħed^  ta  palazz  etc. 

CoNOiLiARY— tal  cunsill,tal  conciliu. 

CoNCiLiATB— taghmel  ħbieb  (thab- 
beb),  issewwi  tagħmel  paci  (tnejn  li 
icunu  miggeldin). 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  188 


CON 


CoNciLiATiNG — U  jiġbed  (bl-imgiba 
tajba  tiegħu).  > 

CoNciUATORY— tal  paci. 

CoNciMiTY — xerka  (min  jixrai^  tix- 
rakj.     . 

CoNCiSB— kasir  (fil  cliem,  taħdit) 
concis. 

CoNciflioN — koflor  (fil  cliem  f  tah- 
lita). 

CoNCLAVB — ġabra  sigrieta  tal  car- 
dinali;  conclavi. 

CoNCLUDB—ittemm,  tispiċċa,  tagħ- 
lak,  ticconcludi.  What  do  vou  conclude 
/rom  ihisf  xi  tgħid  (x'tifiiem)  minn 
dan. 

CoNOLUBiON  —  tmiem,  għeluk,  con- 
clusioni;  let  us  come  to  the  conclusion 
now^  ejja  nispiċċaw  issa. 

CoNCLUSiVB — tat-tmiem,  tal  gheluk, 
tal  aħħar,  li  jagħlak  collox. 

CoNcooT — ^issajjar  fli  stoncu,  tiddi- 
gerixxi ;  titħasseb  (tokgħod  ittalla  u 
tniżżel  b'moħħoc  jew  tixtar  bil  mohh) 
tbajjad,  tnaddaf  bis-sħana. 
•  (3oNcooTiON — tisjir  Csajran^  fli  ston- 
cu/digestioni,  tnaddif  bis-shana;  thas- 
sib,  tlugħ  u  nżul  bil  moħħ. 

CoNcooTiVB— li  isajjar  (fli  stoncu) 
li  jiddigerixxi,  tal  hsieb  tal  moħħ. 

Concohitancb)  għakda  ma  ħag'oħ- 

CoNOOMiTANCY)  ra. 

CoNCOMiTANT— sieheb,  li  imur  jew 
jingbakad  ma,  maghkud  jew  marbut 
;ma;.min  imur  ma  (jaccumpanja). 

CToNCORD—ftehima,  ghakda,  habla, 
paci,  armonija. 

;  CoNOORDANCB— ^ħakda,damma(ġab- 
ra)  flimQhien;  diziunariu. 

CoNOOBDAT— patt,  accordiu,ftehima. 

CoNOORDiA — isem  ta  pianeta  (chew- 
oba)  li  cbixfu  (raw  I-ewwel  darba^ 
fis-sena  1860. 

,,  CoNCORPORATB— tiġborfħaġa(fgem- 
għa)  waħda. 

.  CoNCouRSB— migimgħa  (ta  nies)ras- 
sa,  folla  ;  t/iere  was  a  great  concourse  o/ 
people  tfiis  year^  dis-sena  chien  hemm 
(marru)  salt  nies  (ħafna  folol  ta  nies). 

CoNCRBMBNT— ghakda  (haġa  magħr 
kuda^  maghmulba  minn  bosta  xorti 
(jew  hwejjeġ).  i 

CoNCRBScivB— li  jicber  flimchien. 


CoNCRETB  —  tghakkad,    twebbes, 
taghmel  haġa  wahda. 
*  CoNCRBTB  —  magħkud,   mwebbes, 
maghmul  ħaġa  wahda ;  mbux  astratt. 

CoNcuBiNAaE'għajxien  ta  mara  u 
ragel  flimcbien  li  ma  icunux  miż- 
żewgin. 

CoNCUBiNB  -  mara  li  tgħammar  raa 
ragel  li  mhux  żewġha. 

CoNcuPiscENOB — horma,  xewka  ħa- 
żina,  concupiscenza,  żina. 

CoNcupiscENT— ħormàn,  barrieki. 

CoNOUR— takbel,  tiftihem  ma,  tok- 
għod  ghal ;  tgħin. 

Concurrbncb)    ftehim,    għajnuna, 

CONOURRBNCY)      kbil. 

CoNCUss— tħeżżcż  bil  ferm. 

CoNOUSsiON—ċaklika,  theżżiża. 

CoNCUSSY— xorta  (isem)  ta  ngroppi 
fxi  njam. 

CoND  —  tmixxi  bastiment  sewwa, 
għar-rotta  li  ghandu  jehu. 

CoNDEMN  —  twahhal,  ticcundanna, 
he  will  be  condemned  to  die^  iqun  ic- 
cundannat  ghal  mewt;  all  t/iese  ard" 
cles  will  soon  be  condemned^  dawn  I-og- 
getti  collha  icunu  iccundannati  (jid- 
dichiaraw  li  huma  ħżiena^  dal  wakt. 

CoNDBMNABLB  —  ta  miu  jiccundau- 
nah. 

CoNDBMNBR  — min  jiccundanna. 

(^NDBNSABLB — li  jista  iouu  mghak- 
kad,  magħsur. 

C!ondensatb)   tjg^hakkad,     atghsar ; 

GoNDBNSB    )  tingħakad. 

CoNDENSBD— magħkud. 

(yONDBNSBR  -  caldaruu  maghluk  fejn 
jiġbru  fwar,  aria  etc. 

CoNDBNSiTY,  ghakda,  tagbkida. 

CoNDBSCBND  —  tiużel,  ticcuntenta, 
taka  għal,  tiocundixxendi,  Jie  will  ne- 
ver  condescend  to  this  I  am  sure^  jena 
sgur  li  hua  ma  jiccuntenta  katt  għal 
dan. 

OoNDBSCENDiNa—iimli,  li  jinżel,  li 
jiccuntenta  għall. 

CoNDBNSiON^Ii  wieħed  jaka  għal, 
jakleb,  idur,  jiccundisoendi^ 

(ToNDiON— li  jistħokklu,  li  ħakku, 
he  was  put  to  condign  punishment^  tawh 
il  castig  li  ħakku,  li  chien  jistħokklu 
(li  imissu). 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  189  — 


CON 


CoNDiBOiPLB— sieheb  fli  soola,  wie- 
ħed  li  ioun  fli  soola  (taħt  li  stess  sur- 
mastru,  olassi  eto.)  ma  jeħor. 

GoNDiTE— timmarina  ftagħmel  ma- 
rinat)  thawwar. 

CJoNDiTioN  —  kat^ha,  condizioni, 
(stat);  patt,  condizioni.  /  accede  to 
your  reqvest  on  condition  that  you  do 
your  work  hetter  in  future^  nioounten- 
tao  bil  patt  li  inti  ta^ħmel  iz-xogħol 
^tiegħeo  sewwa  ghalli  gej  —  xchen  1 
eaw  him  he  wa$  in  a  dying  condition, 
meta  rajtu  jena  obien  fl  stat  tal  mewt 
(kiegħed  imut) ;  you  are  not  of  his 
conditum,  inti  m'intix  tal  katgħa  tie- 
għu  ;  were  you  in  my  condition^  li  cont 
flochi. 

(^NDiTiONAL  —  (mod  tal  verb)  il 
mod  condizional,  tal  patt^  bil  patt,  bil 
oondizzioni. 

CoNDinoNALLY— bil  patt,  condizio- 
nalment. 

CoNDiTioNBD  —  H  għandu  qualità 
tajba  jew  ħ/iena  (minn  taghna  jew 
żorr)  ippattjiit— yow  are  to  receive  all 
your  goods  good  conditioned^  għandeo 
tircievi  I-oggetti  collha  fi  stat  tajjeb 
rcondizionàfi  tnjjeb)  ;  /  like  your  hro- 
t/ier  he  is  a  fair  conditioned  man^  in- 
hobbu  il  ħue,  minn  tagħna  ġmielu  — 
that  is  an  Ul  conditioned  mauj  dac  ra- 
gel  żorr. 

CoNDiTORY — loc  feju  tarfa  I-affari- 
jiet. 

CoNDOLB  —  tithnssary  tati  '1  għomor. 
/  cannot  but  cbndole  with  you  for  t/ie 
deat/i  of  your  fat/ier,  ma  nistax  ma 
nitħassarx  (ma  nibchix  mieghec^  il 
mewt  ta  missiereo— //ar^  you  been  to 
condole  wit/i  /ler?  mort  tatiha  il  għo- 
mor? 

CoNDOLBMBNT—dispiacir,  tħassir. 

CoNboLBNCB — hasra,  ghati  il  gho- 
morj  Iwant  to  write  him  a  letter  of 
condolence,  irrid  Dictiblu  ittra  ta  con- 
doljanza  (ta  tħassir,  biex  natih  il  għo- 
mor). 

CoNDOLEB  —  wiehed  (min)  jati  il 
għomor,  min  jitħassar. 

CoNDOMA—annimal  bħal  cerv. 

C!oNDON  ATioN — maħ  f ra . 

CoNDONB  -  tahfer;  tarġa  tmur  tgħam- 
mar  ma  mara  li  m'hiez  tal  galbu. 


.CoNDOR-r  seker  cbir  tal  Àmeripa  (tal 
muntanji  Andee). 

CoNDucB— tieħu,  twassat ;  tiswa,  is- 
servi  għal,  igħin.  /  cant  $ee  /low 
i/iii  can  conduce  to  your  happinesSj  ma 
nistax  nifhem  chif  dan  jista  katt  jis- 
wielec  (igħinec)  ghal   hena  tiegheo. 

O)NDU0BMENT— gibda  (xehta)  għal, 
tendenza. 

(]!onduoent1  li  jieħu,Ii  iwassal,  li  jis- 

CoNDUCivB  jwa  għal,  tajjeb,  van- 
taġġus  ;  early  rising  is  conducive  to 
/lealtliy  il  kawmien  cmieni  jati  f  jiswa 
għal)  sahhà;  (il  bocra  is-sewwi  iż- 
żocra). 

CàNDUOT— mgiba,  condotta;  cmand, 
/ic  is  a  very  bad  conduct  man^  hua  ragel 
ta  oondotta  ħażina  ħafna,  he  is  under 
my  conduct  nowj  hua  taħt  il  cmand 
(direzzioni)  tieghi  issa. 

CoNDĠCT— tieħu,  timxi,  twassal ;  ig- 
gib  ruħec  (tajjeb  jew  hażin) ;  who  is 
to  conduct  /iim  t/icre  1  min  sejjer  iwas- 
slu  (jehdu)  hemm. 

CoNDUCTiBLB— li  jista  jittiehed,  jit- 
wassal. 

CoNDUCTiNO  -li  jiehn,  li  jati  għal,  li 
iwassal.  1  t/iauk  /iim  very  much  for 
conducting  me  /icre^  nirringraziah  wisk 
ta'Ili  wassalui  (mexxieni,  giebni  sà) 
hawn. 

CoNDUOTORY  —  biox  iwassal,  tat- 
twassil. 

CoNDUiT— catusa,  canal,  gifun. 

(ZbNDURRiTP  —  ossidu  (bħal  sadid) 
tar-ram. 

CoNK—con,  figura  tal  geometria  li 
gejja  isfel  tond  u  tibka  tielgħa  għal 
xejn  għal  xejn  sa  chemm  tispiċċa  bil 
ponta  (bħal  stuta). 

CoNB  BHAPBD  — għamla  ta  cdn. 

CoNBY— fenec. 

CoNFAB — disoors,  cliem,  conversaz- 
zioni  familjari. 

CoNPABULAR— tad-discoi-s,  tal  cliem, 
tal  conversazzioni. 

CJoNFABULATB  —  titchellemj  tħarref, 
tiċċaċċra,  tlablab.  ' 

CoNFABULATioN  —  cHem,  discoi-s, 
tħarrif,  ċaċċrar,  tlablib. 

(JoNFADULATOUY  —  tat-tħarrif,  tal 
cliem,  tat-tlablib,  taċ-ċaċcrar. 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  190  — 


CON 


CoNFÀRRBATiON— tieġCfesta  tat-tieġ) 
K  isir  bl-ichel  tal  ħobs  flimchien. 

CdNFKCT      )ħaġa  ħelwa,   tal  ħelu, 

CoNFBOTioN  j  cunfetturtt. 

OoNFàcT-taghmel  il  ħelu,  ticoun- 
fetta. 

OoNPBOTiONBR — cunfe  tticr — bcjjegħ 
il  ħwejjeġ  ħelwa,  tal  helu. 

CONFECTIONEUY— ħanut  feju  isiru 
jew  jimbiegħu  il  ħwejjeġ  helwa,  ħa- 
nut  tal  ħelu  ;  ħwejjeġ  ħelwa,  il  helu. 

CoNFEOTOR  —  wieħed  (min)  joktol 
bbejjem  (annimali)  horox^  li  jigdmu. 

CONFEOTORY  —  tal  CONFEOTIONERY 

(ara). 

OONFEDERAOY— rabta  t^  hbeberija, 
ghakda,  lega,  confederazzioni. 

CoNFEDBRATE  (akra  confedereji) — 
tingħakad,  tiutrabat  f  lega,  rconfede- 
razzioni. 

CoNFEDERATE  (akra  confMeret)  — 
sieħeb,  wiehed  tal-Iega,  babib,  ċom- 
plici. 

CONFEDERATED— marbut  b'Iega,  bi 
ħbeberija,  b'cunfederazzioni.  . 

CoNFEDERATiNG— alleanza,  ghakda, 
rabta  ta  ħbeberija,  lega. 

CONFER— tati,  titħaddet  ma,  tgħid 
lill.  The  Director  of  Education  confers 
the  degreee  of  D,D.^  M.D,  etc.  in  \>ur 
University^  id-Direttur  tal  Educazioni 
(tal  Istruzioni  pubblica)  jati  il-Iawria 
ta  D.D.,  M.D.  etc.  {Teologu,  Ta- 
bib  etc.)  fl-Università  taghna  (ta 
Malta) ;  /  should  like  to  confer  with 
your  father  on  tliis  subject^  niztiek  li 
nitcbellem  ma  (nara  il)  missierec  fuk 
din  il  biċċa  (fuk  din  I-affari). 

CoNFERBNOB  -r  taħdita'  ma,  confe- 
renza,  lakgha  ta  nies  biez  jitchellmu 
flimchien,  jithaddtu  fuk  xi  affarijet; 
società. 

OoNFERENTiAL— tal  confereuza. 

CONFERRABLE^Ii  jista  jinghata. 

OONFERREE'wiehed  (dac)  li  mie- 
ghu  tithaddet  jew  titcbellem. 

CoNFERRER  -  min  jati,  min  jitchel* 
lem,  jew  jitħaddot  mn. 

OONFERRING  —  cliem,  tħaddit  ma ; 
għati. 

CoNFBSS  -tistkarr ;    tkerr,  tkarar ; 

it  is  verv  hard  to  make  hiin  confess  his 

/ault^  difSċIi  (ħaġa  cbira,  tkila)  wisk 


li  iġġ&għlu  jistkarr  il  ħtija  tiegħu. 
Ilave  you  been  to  conffss  last  night  f 
mort  tkerr  il  bieraħ  fil  għaxija  ? 

Conkessant)  min   ikerr  jew  jist- 

OoNFESSARY)  karr. 

CoNFESSOR— min  jistkarr  (ħtija^. 

CONFESSlON—krara;  auricular  con^ 
fession^  krar  fil  widnejn  (chif  ikerru 
I-Insara  għand  il  coufessur).  Ilave  you 
been  to  confession  ?  mort  tkerr  ?  H7io 
hears  your  confessions?  (who  is  your 
father  confessor  ?)  għand  miu  tkerr  ? 
(min  hu  il  patri  tiegħec?)  This  has 
been  his  confession^  dana  chien  li  hua 
stkarr. 

CONFESSIONAL        ] 

GoNFESSlON  BOX     cun fissinarju. 

CONFESSION  SEAT) 

OoNFESSiONALiST  —  confessur,  min 
ikarar. 

CONFESSIONARY  —  tal  krar,  confis- 
sinariu. 

OoNPESsiONiST— min  jistkàr  (jagħ- 
inel  confessioni  ta^  il  fidi. 

CONFESSOR— confessur,  sacerdot  li 
ikarar. 

OoNFESSORSHiP  — il  krar,  I-ufliciu  is- 
setgha  li  sacerdot  icollu  tal  krar.    . 

CONFEST  (bħal  confessed)  mkarar, 
mistkarr. 

CoNFiDANT— ħabib  tal  kalb,  wieħed 
li  tafdalu  kalbec  (is-sigrieti  li  icolloc). 

OONFIDANTE— ħabiba  (mara  li  tcun 
ħabiha  tal  kalbj. 

GONFIDE— tafda  fi  ;  fokgħod,.torbot 
fuk ;  confide  not  in  him^  tafdaz  fih,  tor- 
botz  fuku. 

CONFIDENOE  —  cunfidenza,  fiducia, 
làla,  tokghod  fuk  (cliem  etc.  zi  ħadd). 
/  have  no  confidence  in  you,  jena  ma 
nafdaz  fic  (ma  nokgħodz  għal  li 
tgħejdli)  —  I  huve  committed  this  in 
confdence  to  you  as  a  friendy  Jena  f daj- 
tlec  dana  lilec  bbala  ħabib.  Have  con" 
fidence  in  God,  itma  fÀlIa. 

CoNFiDENT  —  li  jafda  fi,  jokghod 
fuk. 

OONFIDBNTIAL  —  privat,  tal  cunfi- 
denza,  li  jafda  fi,  tal  kalb.  I  cannoi 
sliow  you  ihis  leiter^  it  is  a  confideniial 
letter  sent  io  me  by  my  chief  ma  nistaz 
nuric  din  littra  għaliez  privata  (pun- 
fidenziali)  bagħatieli  il  oap  tiegħi. 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  191  — 


CON 


CONFIDER— min  (dac  \i)  jafda,  jit- 
ma  fiy  jorbot  fuk. 

CONFIDIKG  -  tal  fiducia. 

CoNFiGURE  —  tiiiforma,  taghmel 
fforma,  f għamla. 

CONFiNABLE — H  jista  icun  maghluk, 
mduwwar. 

CONFINE  — xifer,  limti ;  tmiss,  tinfed 
ma;tagħlak  dawwara  mejt;  tghak- 
kea;  he  will  he  conjined  in  prison,  iraur 
il  ħabs  (jeħel  il  ħabs^ — he  had  to  con- 
fine  himHlf  to  only  one  meal  a  day^ 
cbellu  jibka  biex  ighaddi  fjiehu  biss) 
b'icla  waħda  culljura  ;  hia  wife  is  con- 
fined^  martu  fis-sodda  (spiċċat,  cbella 
tarbija). 

CoNFiNBMENT  -  gheluk,jasar,  kaghd 
gewwa  habs,  calzri— ħlas,  kaghad  ta 
mara  fis-sodda  wara  il  hlas ;  ehe  died 
of  confinement^  mietet  bil  ħlas. 

CoNFiRM— twettak,  ticconferma,  is- 
saħħaħ,  taglimel  il  griżma.  His  Grace 
the  Bishop  wa$  here  yeeterday  to  confirm 
the  school  children^  1-lskot  chien  bawn 
il  bierab  biex  jaghmel  il  Griżma  it- 
tfal  tal  iscola. 

CONFlRMATiON-griżma  tal  Iskof; 
wetka,  conferma ;  xieda  li  twettak,  li 
insahħaħ. 

CONFERMATIVE  -li  iwettak  jew  isah- 
ħaħ. 

CoNFlRMED— mwettak,  msahhaħ,bil 
f^riżma  (li  ghamel  il  graraa)  iccunfer- 

CoNFlRMEE~dac  H  Hlu  tigi  xi  haġa 
mwettka. 

CoNFiRMBR-min  iwettak,  isaħħah, 
jiccunferma. 

CoNFiRMOR-dac  H  iwettak. 

CONFiSOATE-takbad  bil  korti,  tic- 
confisca;  makbutbil  korti,  icconfiscat. 

CONFISOATED— makbud,  icconfiscat. 

CoNFlSOAToR  -  miu  jakbad  bil  kor- 
ti,  dac  H  jicconfisca. 

Q)NFIT— cunfett,  ħelu. 

CONFiTURE-cuufettura,  ħelu. 

CONFJX— twaħħal. 

CONFLAGRANT  -  li  jakbab  (bin-nar) 
flimcbien. 

CONFLAGRATION— kbid  (kruk)  cbir  ; 
ħruk  ta  ħafna  djar  etc.  (incendiu 
cbir). 


CoNFLATiON— nfihf  ħin  wieħed  bhal 
dac  ta  ħafua  strumenti  tad-dakk  flim- 
chien. 

CoNFLiOT—ti^gieled,  titkabad. 

CàNFUOT— ^lieda,  takbida;  habta 
cbira  ta  żewġ  nwejjeġ  ma  xulzin. 

CoNFLUBNCK— rassa,  folla,  concors, 
lakgħa  ta  żewġ  xmajjar  flimcbien. 

CoNFLUBNT  —  xmara  li  tiltaka  u 
tinzteħet  f  oħra  acbar ;  li  jiltaka,  jiġri 
ma ;  (fil  Botanica)  li  jicber  flimcnien 
ma. 

CoNFLUX— ara  Confluence. 

CoNFLUXiBLE— li  għandu  ix-xehta 
li  jiġri  flimchien  ma. 

CioNFORM— tkabbel,  taghmel  bhal; 
takbel,  tokgliod  ghal;  I  can  never  con- 
form  to  thisy  katt  ma  nista  (ma  jistax 
ioun  li)  nokgħod  għal  dan. 

CoNFORMABLE— li  jakbel  ma,  li  jok- 
ghod  għal. 

CONFORMATB  —  H  ghaudu  li  stess 
ghamla. 

CoNFORBiATiON  —  għamla,  katgha, 
takbila,  figura. 

CoNFORBnNG— li  jokghod  ghal,  li 
iciedi  ghal. 

CoNFORMlST  —  wieħed  H  jokghod 
ghal  dac  li  tgħid  il  cnisia  protestanti 
tal  Ingbilterra. 

CONFORMITY  -  xebh,  kgħad  ghal. 

CONFOUND  -  tħallat,tħawwad,  thab^ 
bel,  tisrom,  tgherfex,  issawwal,  tifxel, 
ticcontoudi,  tgħaggeb. 

CoNFRATEnNlTY-.fratelIanza,  cum- 
pannija. 

CoNFRiCATlON  —  għerik,  hakk  ta 
ħaġa  ma  oħra. 

CoNFRONT- tlakka,  tkie^ħed  wiċ6 
ma  wiċċ  jew  kuddiem  xulxin;  ticcon- 
fronta,  tokghod,  tigi  wiċċ  ma  wiċċ, 
kuddiem  xulxin. 


CJONFRONTATION 
CONFRONTMENT 


confront,tIakkigh, 
tkegħid  wiċċ  ma 
wiċċ. 


CONFUSABLE— li  jist^  icun  mħallat, 
imlakka  ma. 

CoNFUSE— thawwad,  tħabbel,  tis- 
rom. 

CiONFUSED  -  confus,  imħawwad,  im- 
habbel,  misrum— v<"<  conld  not  hear 
anything  but  a  confused  noise  of  people^ 
ma  contx  tista   tisma  haġ'oħra  ħlief 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  192  — 


CON 


(storbiu)  għagħa  ta  nies — tchy  are 
you  80  confused  to-day  f  għaliex  inti 
necc  inħawwad  (misrura)  illum? 

CONFUSION  —  confusioni,  taħwid, 
tħallit,  mistħija. 

CONFUTABLB— li  jista  icun  icconfu- 
tatjew  mġarraf  bir-raġunijet. 

CfoNFUTANT  — wiehed  li  jicconfuta 
lijurili  haġa  hija  falza,  li  iwakka 
bir-ragiunijet. 

ConfutaTion  —  confuta,  confuta- 
zioni,  twegiba  li  biha  turi  li  ħaġa  hia 
falza,   iġġarrafha  fir-raġunijet. 

CONFUTATIVE  —  11  jicconfuta,  tal 
confutazzioni. 

CoNFUTE  —  turi,  tipprova  li  ħaġa 
hija  falza,  twakka  jew  iġġarraf  ħaġa 
bir-ragiunijet— 1<  is  my  cluty  noto  to 
confute  thi8  elander^  hua  dmir  tieghi 
issa  li  nipprova  (nuri)  li  din  I-inġuria 
hija  falza  (li  nġarrafha). 

CoNFUTER  -  ara  Confutant. 

CONOE — għamil  ta  kima,  ta  mgiba 
ħelwa ;  addio ;  tieħu  il  permess  jew  il 
leave. 

CoNGEAL— tghakkad  bil  csieh,  treż- 
żaħ. 

CoNGEALED  —  congelat  ( mirżuħ  ) 
magħkud  f  silġ. 

(5oNGEAUNG— tiggela,treżżaħ,tagħ- 
kad  fsilġ. 

CONGEALMENT— tgħakkid. 

CoNGEDELlRE — il  warrant  (I-ordni 
jew  mandat)  tar-Regina  lid-decan  u 
il  capitlu  biex  jagħżlu  (għall  għażla 
ta)  Iskof. 

CONGEE— ilma  fejn  igħallu  ir-ross. 

CoNGELATlON  -  għakda  fsilġ. 

CoNGENER  —  dac  li  għandu  nisel 
wieħed  ma ;  min  jakbel  ma,  min  hu 
ta  geniu  jew  natural  wieħed. 

CoNGENERlO     )   tal   istess  nisel ;  li 

CoNGENERlOAL)  jakbel  ma. 

CoNaBNERous— tal  istess  xorta. 

CoNasNiAL— li  jakbel  ma,  li  hu  ta 
geniu  jew  natural  wieħed. 

CoNaENiALiZR  —  tagħmel  li  jakbel 
ma  li  icun  ta  genju  jew  natural  wiehed. 

CoNOBNBROus — ara  Congbnbrous. 

.CoNOBNiTAL — H  chien  jesisti  fil  ħin 
tat-twelid. 

CoNaBNiTB — tal  istess  twelid,  ta  li 
stess  gebbieda  jew  razza. 


CoNOBR-gringu. 

CoNGBRiBS— ġabra  ta  ħafna  frac  jew 
ħwejjeġ  żgħar  flimchien,  f  biċċa  waħda. 

CoNOBS— tiġbor,  ighezzez  flimchien. 

CoNaESTioN—ġabra  (bħal  dic  tad- 
demm)  ġabra  ta  umuri  li  jaghmlu 
tumur. 

CoNOBSTivB— li  fih,  li  għandu  (jew 
jagħmel)  ġabra. 

CoNaiB— rosB  (tal  India)  mgħolli. 

CoNOius — gallun. 

CoNaLACiATioN—bidla  f  silġ. 

CoNaLOBATB— tiġbor,  tgherbeb  fbalr. 
la  jebsa ;  magħmul,  mgherbeb  f  balla 
jebsa. 

CoNaLOBB— tgherbeb  f  balla  jebsa. 

(JoNGLOMERATB— tkebbeb  (ħajt  etc.) 
tiġbor,  tħallat. 

CoNGLOHBRATE— blàt  mgherbeb  bit- 
taħbit  etc.  tal  ilma  u  mgħakud  (miġ- 
bur)  flimchien  ;  miġbur  f  cobba. 

ĊoNGLOMBRATioN— ġabra  fcobba. 

CoNOLUTiNATB— duwa  U  tagħlak  il 
feriti  jew  zi  katgħa;  li  jagħlak,  li 
iwaħħal  ma  xuliin. 

CoNGLUTiNATB—tgħakkad,  twahhal 
flimchien  jew  nia  xulxin;  mghakkad, 
jew  mwahhal  flimchien. 

CoNOLUTiNATiON  — għakda,  twahhila, 
tgħakika. 

CoNOLUTiNATivB  —  H  igħakkad,  li 
iwahhal. 

CoNOLUTiNATOR  —  miu,  jew  dac  li 
ighakkad  jew  iwaħħal. 

CoNoo— xorta  ta  tà  iswed. 

CoNORATULANT— li  jifrah,  ferrieh. 

CoNORATULATE— tifraħ  lill  (jew  ma); 
/  congratulate  you  on  your  recent  pro- 
motionj  nifraħlec  bl-avanz  li  chellec 
issa. 

CoNORATULATiON — ferh,  congratulaz- 
zioni,  f  received  a  letter  of  congratula' 
tionfrom  him^  rcevejt  ittra  tal  ferħ 
minn  ghandu. 

CoNORATULATOR — min,  jew  dac,  li  jif- 
raħ ;  /  ioa8  one  of  the  congratulatore^ 
Jena  cont  wieħed  milli  ferhu  (ferħulu). 

CoNORATULATORY — tal  fcrh  ;  Uiis  u  a 
congratulatory  occaeion^  din  occasioni 
(loc)  tal  ferħ. 

(JoNGRBaATB— tiġbor  flimchien ;  tiġ- 
ma  ma  xulxin  ;  miġbur,  miġmugħ. 


Digitized  by 


Google 


OOK 


—  198 


ĊOK 


CoNaRBOATioN  — coDgregazioni,  ġab- 
ra  ta  nies  flimchien  (actarx  ghat-talb 
fi  cnisia  etc.) 

CoNGUKOATioNAfi  —  tal  congrogazio- 
ni ;   generali ;  indipendenti. 

GONORBOATIONALISM    —   CnOJjeS    JOW 

congregazzionijet. 

CoNGREG ATioNALiST — wioħod  (fratell) 
mictub  Tcongregazioni. 

CoNGRBss— congress,  gemgħa,  lak- 
għa  ta  nies  (ambaxxaturi,deputati  etc.) 
il  legislatura  ta  li  Stati  Uniti  u  Be- 
publichi  oħra  Americani. 

(JoNGRESsioN—  gemgħa  jew  lakgha 
flimchien. 

CoNGRESSioNAL  —  tal  congrcBs  ;  tal 
corp  legislativ  ta  li  Stati  Uniti  (fl-Àme- 
riċa). 

CoNORBssivB  —  li  jiltaka,  inġabar 
flimchien. 

CoNGREVB — sulfarina. 

CoNGRBVB  RooKBT-suffarel  li  jagħ- 
mel  ħsara  cbira. 

CoNGRUB— takbel,  lixrak,   taddatta. 

CoNGRUBNOE—  xerka,  takbila,  tke- 
għida  chif  jixrak. 

CoNGRUENT— xierak,  Jokgħod  lill,  li 
jakbel. 

CoNGRUiTY — ara  cougrueuce. 

CoNGRUOUS — ara  congruent, 

CoNic    Ual  cono,  ta  għamla  conica 

Conical/ jew  ta  cono  (bħal  lembut). 

CoNiGS—studiu  fuk  il  con  u  is-sezio- 
nijiet  (taksimiet)  tieghu  ;  ix-xienza  tal 
chejl  collu  tal  con. 

CoNiFBROus — li  jagħmel  coni  (frott 
għamla  ta  cun)  bkal  prinjoli. 

CoNiFORAi— għamla  ta  con  (ta  lem- 
but). 

CoNiMA— xorta  ta  raza  tfuħ  li  isibu 
(issir)  fxi  siġar  tal  Guiana  Inglisa. 

GoNiRosTRAL  —  H  għandu  munkar 
għamla  ta  c6n  (li  gej  bil  ponta  bħal 
lembut). 

CoNisTRA— il  post  fejn  iżommu  is- 
Bummien  ;  platea  ta  teatru. 

CoNJECT— ara  conjectnre. 

CoNJECTOR-  ara  coujecturer, 

CoNJBCTURAL— tal  congctturi,  tal  bsir 
(minn  tobsor). 

CoNJECTURE— congettura,baBra,  8ui>- 
posizioni ;  opinioni  (foluna)  nn'nghajr 
prova  ;  takta,  tobsor. 


CoNJBCTURBR— minn  (dac  li)  jiccon- 
gettura,  li  jobsor,  li  jakta. 

CoNJoiN— tgħakkad,  torbot,  twaħħal 
flinichion ;  tingħakad,  tintrabat  flim- 
chien. 

Conjoinbd)   mwaħħal,   imgħakkad, 

CoNJOiNT   J   marbut  flimchien. 

CoNJoiNTNEss  -  waħla,  għakda,rabta. 

CoNJUGAL  —  taż-żwieġ. 

CoNJUGATB  —  tghakkad,  ticconjuga; 
(fil  geometrija)  linja  dritta  (jew  dia- 
metru)  li  tofrok  (taksam)  id-diametru 
(li  icun  trasversali) ;  (fil  Botanica)  li 
jicber  tnejn  tnejn  (biz-żewġ). 

CJoNJUGATioN  —  conjugazioni  ( tal 
verb);  unioni,  għakda. 

CoNJUGiAL  -  ara  conjugal 

CoNJUNCT — marbut,  magħkud. 

CoNJUNCTioN  —  congiunzioni  (chel- 
ma  li  tgħakkad) ;  għakda,  rabta. 

CoNJUNCTivE  —  magħkud,  marbut 
sħiħ. 

.  CoNJUNCTURE  —  għakda,    rabta ;  il 
wakt;  ix-xokka  fmoxtha;  cungintura. 

CoNJURATioN — conġura,  ftehima;  se- 
her;  cumplott,  cunfeffa. 

CoNJURATOR — wieħedtal  cunfeffa  jew 
tal  cumplott ;  wieħed  marbut  b'ġura- 
ment. 

CoNJURB  —  torbot  b'ġurament ;  is- 
saħħar,  tħakkak  (traħħam)  jew  titlob 
bil  ħniena ;  taghmel  cunfeffa,  ticcon- 
ġura. 

CoNjuRB  — issaħħar,  taghmel  seħer 
jew  magħmul. 

CJoNJURBR— wieħed  tal  cunfeffa,  tal 
cumplott. 

CoNJURBR— sàħħar,  min  jagħmel  is- 
sħarijiet  jew  il  magħmul. 

CoNJUROR — wieħed  marbut  bil  ġu- 
rament  raa  oħrajn  (tal  cunfeffa,  tal 
cumplott. 

CoNNASCBNOB    f»J8«l   wiehcd ;     geb- 
_  -^  gieda  waħda ;  żmien 

CoNNASCENCY    [^^  ^^,^0^  flimchien. 

CoNNATE  — mwieled  ma  jeħor  ;  ta  li 
stess  twelid  (wild  wieħed)  ;•  (Bl  Bola- 
nica^  li  jicber  flimchien. 

CoNNATURAL  —  marbut  bin-natura; 
ta  li  stess  natura. 

(JoNNATURAiiizE  — torbot,  tagħniol  ta 
li  stesB  natura. 


25 


Digitized  by 


Gooġle 


OON 


—  194  — 


CON 


CoNNiOT— tgħakkad,  twaħħal,  tor- 
bot  flimchien. 

CoNNBCTBD  —  marbut,  mgħakud,  li 
jigi  minn. 

CoNNECTiNa  —  li  ighakkad,  jorbot 
flimchien. 

CoNNECTiON— għakda,  rabta,  karib  ; 
minjigiminn,  gebbieda;  thia  has  no 
connection  whaiever  vnth  our  Imsiness^ 
dana  ma  għandu  x'jaksam  xejn  nial 
affarijiet  tagħna. 

CoNNBCTivB  —  li  igħakkad,  jorbot; 
dac  li  igħakkad  jew  jorbot. 

CoNNEX— ara  connect. 

CoNNBXioN— ara  conneciion. 

CoNNiNo— chif  triegi  lill  (ir-rag  1) 
tat-tmun. 

CoNNiVANCB— injuranza  (għeluk  tal 
għajnejnj  għal  tal  apposta  biex  ħaġa 
thalliha  tgħaddi  a  monti. 

CoNNivB— taħmel ;  tagħrael  ta  bir- 
ruħec  la  tara  u  l'ankas  tisma;  tagħlak 
għajnejc  u  issodd  widnejc;  thalliha 
tgħaddi. 

CoNNiVKNT— conniventi,  li  jallinol  li 
jagħmel  ta  bir-ruhu  li  marax  u  Tankas 
sama. 

CoNNivBR— min  jaħmel,  iħalli  ħaġa 
tgħaddi ;  min  jagħmel  tal  għama  u 
ta't-trux. 

CoNNOiSBBUR  (bil  Fraucis,  akra  con- 
nesiàr)—mm  jaghraf,  jaf  il  ħaġa  minn 
għankudha  u  jaf  ^itħaddet  fukha  ;  wie- 
ħed  li  jiccritica  Ogl^arbel  jew  jifli)  il 
chitba  ta  ħadd*jeħor. 

CoNNOTATioN— ara  inference  jew  tV- 
lation. 

CoNNOTATiVB— attributiv. 

CoNNUBiAL — taż-żwieġ. 

CoNNUMERATioN — ghadd  flimchien. 

CoNNUSANT  —  innotificat,  infurmat, 
mgħarraf,  mħabbar. 

CoNoiD  (fil  geometrija)— bħal  cono, 
li  jixbeh  il  cono. 

CoNOiDAL— li  jersak  (li  għandu)  mil 
għamla  tal  cono. 

CoNOPS— xidia. 

CoNQUAi)RATB— iggib  Ctagħmol  ħaġa) 
fi  quadru. 

CONQU  ASSATB  — tħeŻŻOŻ. 

CoNQUER  —  tirbaħ,  taghleb,  tiehu  ; 
you  must  try  to  cotiquer  your  passionsy 


jahtieġ  tara  chif  taghmel  (thabrec) 
biex  trażxan  il  passionijet  (iddraw- 
wiet  il  ħżiena)  tieghec. 

CoNQUERABLE  —  H  jista  jintrebah, 
jintgħaleb,  jittieħed. 

CoNQUBRESs— dic  U  tirbaħ,  tagħleb 
lieħu  (taħt  idejha). 

CoNQUBROR'dac  li  jirbaħ,  jaghleb 
jeħu  taħt  idejli. 

CoNQUKsr  -  rebba,  vittoria,  ghalba, 
rebħ,  il  ħaàfa  mirbuha;  there  is  no  con- 
qnest  Uke  that  o/  ourselves^  ma  bemmx 
rebħa  aebar  niinn  dic  li  nirbħu  lilna 
infusna  (nia  nħallux  li  il  vizzijiet  je- 
għelbima^. 

CoNsvNGuiNEAL  \  \\  jigi    minu,    ta 

CoNSANGuiNEOusJ  domm  wieħed. 

CoNSANGuiNiTY  —  kraba,  ta  demm 
wieħed. 

CoNsciBNCE  —  cunxienza,  ruħ,  din, 
gewwenij  i —  clear  conscienct  fcars  no 
accusatioH,  inin  nia  ghandux  faħam 
miblul  ma  jibżax  (minn  ghandu  seb- 
ghu  dritt  ina  jibża  minn  ħadd);  he 
niahrs  no  ('ONsrianci  o/  his  woni,  ma 
jiscruplax  għaliex  jonkos  (nakas)  minn 
chelmtu ;  you  are  a  tender  conscience^ 
inti  tiscrupla  minn  xejn. 

CoNsciENCELESs — bla  cunxionza,  bla 
ruħ. 

CoNsciENTious  —  tal  cunxienza,  tal 
ħakk,  tar-ruh. 

CoNscioNABLB— scond  il  cunxienza, 
il  ħakk,  scond  is-sewwa. 

CoNscious— mgħarraf,  li  jaf  «ull  ma 
sar,  /  am  eonscious  o/  it^  naf  taj  jeb  ; 
he  made  nie  conscious  o/  his  desvjn^ 
għarrafni  x'għandu  frasu  li  jaghmel. 

CoNSCRiPT — mictub,  mniżżel,  ngaġ- 
ġat,  mniżżel  filleva;   suldat  bil  fora. 

CoNSCRiPTioN— leva,  ngaġġar  ta  sul- 
dati  bil  fors. 

CoNSECRATB—tkaddes,  ticcunsagra ; 
tati,  tħalli  ghal ;  moghti,  mholli  ghal ; 
iwo  Uishops  /rom  ahroad  came  ic  con- 
sacraii  our  new  Bishop^  gew  żewġ  Isk- 
fijiet  minn  barra  biex  jicconsagraw 
1-Iskof  ġdid  tagħna  ;  ilicy  loant  io  con- 
secrate  this  nians  memory  to  posieriiy^ 
iridu  iħallu  tifchii-a  ta  dan  il  bniedem 
lin-nies  li  ghad  iridu  jitwieldu. 

CoNSECRATioN — consRgrazioni. 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  195  — 


CON 


CoNSEOBATOB— min  jicconsagra. 

CoNSECBATORY — H  j  icconsagra. 

Cjnbectanboub  —  li  jigi  wara  bil 
fors. 

CoNSEOTART — H  jigi  warA. 

CoNSBCUTioN —  conseguenza,  H  jigi 
wara. 

CoNSECUTivE  —  consecutiv  —  H  jigi 
wiehed  wara  Tjeħor  ma  jakta  xejn. 

Consbnsion)  rieda,  cunsens  ;  H  trid 

CoNSBNT  )  tokgħodghal;  trid  tok- 
ghod  ghal,  tati  cunsens,  ticcunsenti ; 
/  sJuiU  never  give  him  my  consenfy  katt 
ma  ngħejdlu  iva  (ma  nokgħodx  ghal  H 
irid  hu) — silence  gives  conseni^  min  ma 
jitcheHimx  icun  accetta  jew  kgħad 
ghal  H  wieħed  icun  kal  jew  ried. 

CoNSENTANEOUS  —  H  jacconscnti,  H 
jokghod  ghal. 

Consbntbb— min,  jew  dac  li  jokgħod 

8'^*^-  .  .  .      .  , 

Gonsbntibnt — H  jakbel,  H  irid  jok- 

għod  għal. 

CoNSEQUBNOE  —  consoguenza,  haġa 
li  tiġbeb  1-oħra,  jew  H  tigi  wara ;  haġa 
tal  ħsieb  tal  impurtanza.  You  viust 
dmio  a  consequence  from  this^  issa  minn 
dan  għandec  tagħmol  couscgueuza 
(tara  z*jista  isir  wara  dana) ;  thls  is  o/ 
no  constqaence  whatevcry  dana  ma  hu 
ta  I-ebda  conseguenza. 

CoNSEQUENT— li  jigi  wara,  tal  conse- 
guenza. 

CoNSBQUBNTiAL  —  H  (ħaġa)  tiġbed 
I-ohra,  jew  tigi  wara,  li  hi  conseguenza 
ta ;  cburi,  mimH  bih  in-nifsu,  H  jidhir- 
lu  H  hu  xi  ħaġa ;  tal  ħsieb,  tal  impur- 
tanza. 

CoNSBnvABLE— li  jista  jintrafa  jew 
jinżamm  merfuħ. 

CoNSERVANCY  — ara  comervation. 

CoNSEBVANT — H  jiżomm,  li  jarfa,  li 
iħares,  jibża  ghall;  igħożż  tajjeb. 

CoNSBRVATiSM— il  principii  (il  feh- 
miet)tal  partit  conservativ, 

CoNSBRVATiVB — cunsorvativ— H  iha- 
res  jew  igħożż  tajjeb,  jarfa,  izomm  ;  H 
ma  ibiddilx  (wieħed  H  ma  iħobbx  tibdil 
fil  pulitca,  ara  iory). 

ċoNSBRVATOR — ara  preserver. 

CoNSBRVATORY — consorvatorju  —  post 
fejn  jerfghu,  jew  i/.ommu   merfugħin 


xi  ħwejjeġ,  nies,  tfal  etc.;  serra  fejn 
jinżammu  siġar  ta  barra  (għas-sħa- 
na  etc.) ;  li  iħares  jew  igħożż  tajjeb  ;  H 
ma  ibiddilx. 

CoNSBBVATRix — consorvatrici,  mara 

li  tarfa,  iżżomm,  tgħożż  tajjeb,  tħares. 

CoNSBRVB— tarfa,  ticconserva,  tgħa- 

mel    cunserva ;  tħares,    iżżomm,  ma 

tbiddilx ;  cunserva. 

CJoNsiDBR— titħaseb,  tiAseb,  u  tarġa 
taħseb,tkis;  tifli  bil  moħħ,  ticcunsidra; 
take  your  time  to  contider  this  fiues- 
tion,  hu  iż-żmien  tiegħec  biex  tanseb 
din  il  biċċa;  consider  xohatyou  do, 
kis  sewwa  (aħseb  tajjeb)  x'sejjer  tagħ- 
mel  —  /  consider  him  much  more  than  he 
considers  me^  jena  nistmah  wisk  actar 
milli  jistmani  hu;  /  «/iaM  consider 
you  for  it,  nibka  nafulec. 

(ioNSiDBRABLB  —  ħafna,  bosta,  ftit 
ġmielu;  li  jistħokklu  il  ħsieb,  tal  ħsieb, 
tal  considerazioni.  Ile  is  a  considerabU 
man,  hua  ragel  cbir  (tnsemmi)— /  h<ive 
spent  a  considerable  time  in  EngUindy 
jena  domt  ħafna  (żmien  twil)  l-Inghil- 
terra. 

(DoNSiDBRANCB— ara  considiration. 

CoNSiDERATB— tal  ħsiob,  soriu,  pru- 
dont,  li  jaħseb. 

CoNsiDBRATioN — tħassib,  ħsieb,  fili 
bil  moħħ,  considerazioni ;  /  leave  the 
matter  to  your  c^n«ufera<u>n,inħalli  1-af- 
fari  fi  ħsiebec  ;  you  have  taken  this  step 
wit/iout  any  consideration^  għamilt  dana 
('tajt  dan  il  pass)  minn  ghajr  ma 
kagndt  tkisa  xejn. 

(JoNSiDBRiNO  —  meta  wieħed  ikis— 
xħin  wieħed  jaħseb  (jew  jara)--<Jon«t- 
dering  the  lon^  iUness  he  had  to  suffer^ 
meta  wiehed  ikis  il  marda  H  marad. 

CoNsiON— tati  f  idejn,  tkabbad,  tic- 
cunsinna. 

CoNSioNATiON — ara  consignment. 

CoNsioNATURB— firma  shiħa— firma 
ta  tnejn  flimchien. 

CoNSiONBD  —  mkabbad,  moghti  f  i- 
dejn,  iccunsiniat. 

(JoNSioNBB— dac  li  lilu  ticcunsinna; 
min  jehu,  min  jircievi. 

CoNsioNBR  —  min  jiccunsinna,  jati 
fidejn. 

CoNsiaNiFioATioN--tifsira  waħda(ma 
xulxin,  ma  ta  ħadd  jeħor). 


Digitized  by 


Google 


OON 


—  19«  — 


CON 


CoNsiGNiPioATivB  — H  għandu  l-istess 
tifsira,  li  ifisser  xorta  waħda. 

CoNSiGNiPY  —  turi  tifsira  waħda — 
tfisser  li  stess  ħaġa,  jew  zorta  waħda. 

CoNsiGNMBNT  —  għatij  takbid,  ciin- 
sinna. 

CoNSiGNOR— ara  comigner. 

CoNsiMiLAR— li  jixbaħ,  bħal. 

CONSIMILITUDB  ~  Xebħ. 

CoNsiHT— tokgħod,  takbel  ma,  tix- 
rak,  tintgliamel  minn,  tcan,  ticcunsi- 
sti  fi.  The  wholi  thing  consists  simpli/ 
oJ\,.  1-affari  collha  ma  hiex  hlief..., 
your  doings  do  not  coniist  with  what  i/ou 
said,  il  għamil  tiegħec  ma  jakbilx  ma 
dac  li  gbedt  (ma  għamiltx  chif  għedt). 

CoNSisTENCE    ]  consistenza,  sustan- 
..  za  ;  wetka,   għakda, 

CONSISTBNCY     j  kabda. 

CoNsiSTBNT—li  jakbel  ma,  li  jiccon- 
sisti,  li  jokgħod,  xierak  ;  utiek  ;  magħ- 
kud. 

C0NSIST0RIAL|      ,  jj      j 

ConsistorianJ 

CoNsisTORY — concistoriu,  lakgħa  ta 
cardinali. 

CoNSOGiATB  —  ta^ħmel  shab,  tissie- 
ħeb ;  sieħeb. 

CoNsociATBD  —  msieħeb. 

CoNSOCiATioN-ftehima,  għakda,  as- 
sociazioni ;  società. 

CoNsoLARLE — H  jista  icun  mfarraġ 
jew  iccunsutat. 

CoNSOLATB  — ara  console. 

CoNsoLATioN  —  consolazioni,  farġa, 
hena,  tisbir. 

CoNSOLATOR  —  min  ifarraġ,  ihenni 
jicconsla  jew  isabbar. 

CoNsoLATORY  — li  ifarraġ,  ihenni,  jic- 
consla,  isabbar. 

Cons6le— tfarraġ,  thenni,  ticconsla, 
issabbar. 

C6NS0LB— mensuletta,  mensula,  chi- 
leb  (siek  ta  pedistall  etc.) 

CoNSOLER — ara  consolator. 

CoNSOLiDANT— ii  jgħakkad,  jorbot, 
isaħħaħ,  iwettak,  iwebbes. 

CoNsoLiDATE — tgħakkad,  torbot,  is- 
saħħaħ,  twettak,  twebbes. 

CoNSOLiDATBD  — mgħakkad,  marbut 
ħaġa  wahda,  msaħħab,mwettak,mweb- 
bes. 


CoNSOLiDATioN— wetka,  kawwa,  saħ- 
ħa,  rabta. 

CoNsoLiDATiYB  fduwa,  medicina)— H 
tgliakkad,  twettak,  issaħħaħ. 

CoNsoLiNO  — li  isabbar,  ihenni,  ifar- 
raġ,  jicconsla. 

CoNsoLs  — it-tlieta  fil  mija  mgħax  li 
jati  fuk  il  flus  il  banc  tal  Inghilterra, 
stock  Cdepositu,  self  ta  flus)  trasferibili. 

CoNsoMMR— consumo,  brodu  miġbud 
ferm  (mgħolli  ferm  li  cwasi  icun  mgħa- 
kud). 


CONSONANCB 
CONSONANCY 


takbil  fil  lehen  u  fid- 
dakk,  ftehim;  kalb  u 
fehma  waħda. 

CoNSONANT  -consonanti,  ittra  H  tis- 
siehob  (takbel  ma)  vocali ;  mkabbel 
(makbul)  li  jakbel  ma,  xierik—i/ou  are 
not  acting  consonant  to  reasoiiy  inti 
m'intix  taghmel  chif  imur  (chif  trid 
jew  jakbel  raar-raġuni). 

CoNsoNANTLY — H  jakbsl,  Hjixrak. 

CoNSONOUS — ara  Symphonious. 

CoNSOPiATE  —  tħannen  (biex  trak- 
kad). 

C6NS0RT -sieħeb  jew  sieħba,  żewġ 
jew  mart.  The  Prince  Consort  died  in 
1801,  ir-ragel  tar-regina  Vittoria  miet 
fis-sena   1861. 

CoNsoRT — tiżżewweġ,  tieħu  is-sieħba 
jew  issieheb. 

CoNsoRTSHip  — sħab,  società. 

CoNSPECTus  — veduta,  wirja  ta  collox 
f'dakka,  dehra  (^fiċ-ċocon). 

CoNSPiouous  —  msemmi,  li  jidher 
wisk,  jati  fil  ghajn,  jispicca.  You  were 
conspicuous /6r  you  absencey  cont  im- 
semmi  ghaliex  katt  ma  dehert  (ma 
dhert  xejn). 

CoNSPiRACY    1  conġura,  ftehima,cun- 

CoNSPiRATiON  J  feffa. 

(]!oNSPiRATOR  —  wieħed  tal  conġura, 
tal  ftehima,  tal  cunfeffa. 

CoNSPiRB— ticconfeffa,  ticconġura. 

CoNSPiRBR— ara  conspirator. 

CoNSPiRiNO — ftehim,  cunfeffar. 

CoNSTABLE  —  cuntistabH. 

CoNSTAULBRY      \\\  corp  tal  puHzia 

CoNSTAHLB  wicKJ  tal  cuutistabHjiet. 

CoNSTABLESĦip~ufliciu,grad  ta  cun- 
tistabli. 

CoNSTABULARY— tal  cuntistabH. 


Digitized  by 


Google 


CON 


-  197  — 


CON^ 


CoNSTANCY— custanza,  perseveranza, 
wetka. 

C0N8TANT- custanti,  mwettak,  per- 
severanti,  (li  jibka,  shih  ni  fobma),  li 
nm  ibiddilx. 

CoNSTANTiA — xorta  ta  imbit.  ħelu. 

CoNSTAT— certificat,  attestat. 

C0N8TELLATB  —  tiġbor  flimchien 
(fbanda  wahda)  dawl  jew  dija. 

CoNSTBLLATioN— -custellazioni;  rok- 
gha  (ġabra  ta)  cwiecheb  flimchien. 

C0N8TERNAT10N  —  twerwira,  biża  cbir 

CoNSTiPATE— tghakkad,  ixxidd. 

CoNSTiPATioN — xedda,  tghakida,  sti- 
tichezza. 

CoNSTiTUKNCY  —  costituenza,  hafna 
(il)  costituenti  jew  dawc  li  ghandhom 
il  vot  (eletturi)  ta  pajjis  otc. 

CoNSTiTUENT—  elementari,  li  jagh- 
mel,  li  jiccostituixxi,  essenziali  (li  min 
ghajru  ma  issirx  ħaġa);  elettur,  wie- 
ħed  li  ghandu  il  vot. 

CoNSTiTUTE'-tAghmel,  tiħtar,  tati 
vot.  tagħżel  għal  cunsiijer  etc. 

CoNSTiTUTBR  — min  jaghmel,  jaħtar 
jew  jatl  il  vot. 

CoNSTiTUTiNO  —  li  JAghmoI,  jaħtar 
jati  il  vot. 

CoNSTiTUTioN  —  costituzioiii,  ligi- 
jiet  ewlenin  ta  pajjis,  jew  għamla  ta 
gvern;  cumpIessioDi  tal  gisem. 

CONSTITUTIONAL— costituzionali,taI 
costituzioni,  scond  il  costituzioni  jow 
il-Iigijiet  ewlenin  ta  pajjis  (jew  il 
għamla  tal  gvern  ta  dac  il  pajjis). 

CoSTlTUTlONALlST— li  jokgħod  għal 
costituzioni  (għal-ligijiet  tal  pajjis). 

CoNSTlTUTloNARY,ara  constitulionaL 

(JONSTITUTIOXIST  —  ara  conHiitutio' 
nalist, 

CoNSTlTUTiVE -li  jagħmol,  li  min 
għajru,  ma  tistax  taghmel  ħaġn,  ele- 
mcntari,  cssoiiziali. 

C(JNSTIIAIN  —  iġġagħal  (bil  fbrs) 
trażżaii. 

CONSTRAINABLE  — li  jista  icun  mġa- 
ghal  Cbil  fors)  li  jista  jitrażżaii. 

CONSTRAINEDLY — bil  foi*s,bid-dnew- 
wa;  mgigħel,  bid-dnewwa. 

CONSTRAINER— -Avieħed  (min,  dac) 
li  iċragħal,  li  irażżan. 

CONSTRAINING  —  ġagħil  bil  fors, 
trażżin  (rnżna)  dnewwn. 


CoNSTRAiNT  —  dnewwa,  ġagħil  bil 
fors. 

CoNSTRAiNTiVR-Ii  igigħol  bil  fors 
Cbid-dnewwaJ. 

('ONSTRIOT— iġġagħal,  trosH. 

CONSTRICTION— ġaghil,  ras.sa. 

CoNSTRlCTiVE— R  iġaġhal,  li  iross. 

(JoNSTRiCTOR— li  iross— isem  li  jatn 
lis-snep  cbar  bhal  hoa  confttrictor^  i\ 
boa  fserp  li  iross,  jaghfas). 

ConSTRINGE— ara  constrain. 

CoNSTRlNGENT  — ara  constraintive. 

CoNSTRUCT  — taghmel,  tibni;  ttisser, 
iddomm  il  cliem  obif  imissu  jokgħod 
fid-discors  (jew  tieħu  il  costruzioni 
tiegħu). 

CONSTRUCTBR-min  (dac  li)  jibni, 
jagħmel. 

CoNSTRUCTiON— għamil,  bini;  tif- 
sir,  damm  il  cliem  chif  għandu  jok- 
ghod  fid-discors,  costruzioni— yo?«r«  is 
the  Ifest  construction  of  what  he  said^ 
tiegħec  hi  I-ahjar  tifsira  tal  cliem  li 
kal  (int  fimt  u  fissirt  I-ahjar  x'ried 
ighejd). 

CONSTRUCTIONAL— tat-tifsir. 

CONSTRUOTIVE— li  jagħmcl,  ifisser. 

CONSTRliCTIVENESS  — .  (fil  ficnolo- 
gija)  il  genju,  il  ħabta,  ix-xehta  Ji 
wiehed  icollu  għal  ghamil  jew  bini. 

CONSTRUCTURE  -  ara   structure. 

CoNSTRUE  — tfiehem,  tfisser. 

CoNSTUPRATE  -  aia  vioUtte. 

CoNSTUPRATlON— ara  violation. 

CONSUBSIST  —  tesisti  (tcun  tghix) 
ma  jew  flimchien. 

CONSUBSTANTIAL  —  (Vl    icolloc)    ta 

sustanza  (jew  essenza)  waħda. 

CONSUBSTANTIALIST— wieħed  (min) 
jemmen  bil  consustanzazioni  (li  wie- 
ħed  jista  icun  ta  sustanza  jew  essenza 
waħda). 

CoNsuBSTANTiALiTY  — partccipazio- 
ni  t^  li  stess  natura;  ta  li  stess  natura 
jew  essenza. 

CONSUBSTANTIATE— tgħakkad  fna- 
turajew  fsustanza  (fħaġaj  wahda; 
magħkud  fsustanza  jew  f  natura 
wahda  —  consustamiali' 

CIONSUBTUDE— drawwa,  ghàda,  iiżu. 

CoNSUETUDiNAL  1  tas-8oltu,tascond 

CoNSUETCTDiNARYjid-drawwa,iIghà- 
da  jew  l-uzu. 


Digitized  by 


Googk 


CON 


—  198  — 


CON 


CONSUL  — conshi. 

CONSULAQE— ħlas  (dwana)  li  iħalsu 
mercanti  tal  hwejje^  li  iħallu  biez 
icunu  mħai*sin  fil  pajjis  li  icunu. 

CoNSULAR— ta  conslu. 

CoNSULATE  )  consolat,l-ufficiu  (xo- 

CoNSULSHiPJ  ghol)  tal  conslu. 

CONSULT — tieħu  parir ;  tfittex  (il 
gid);  tilħak  (xogholj;  tagħmel  con- 
sulta — he  cousuUs  nolhiiKj  Init  his  owu 
inUvests,  ma  ifittix  ħlief  l-int<5ressi 
tiegħu. 

CONSULTATION  —  consulta  (lakgħa 
ta  nies  flimcbien,  cunsiljeri,  tobba, 
fratelli  etc.  biex  jiftiehmu  jew  jaraw 
bejniethom  x'ghandhom  jaghmlu  jew 
x'għandu  isir). 

CONSULTER — cunsultur,  wieħed  li 
icun  f  cunsulta. 

•    CONSULTING — li  jicconsulta,  tal  pa- 
rir  Cli  jati  jew  li  jeħu  parir). 

(JoNSUMABLE— li  jintemm,  jinħela, 
jinchedd,  jinħefa,  jittiechel. 

CONSUME— ittemm,  taħli,  tinchedd, 
taħfi,  tiecol. 

CoNSUMER— min  jahli,  jecol,  itemm, 
jaħfi. 

CoNSUMMATE— ittemm,  tlesti;  mit- 
mum,  lest. 

CoNSUMMATiON— temma,  tmieni. 

CoNSUMPTiON— consunzioni,  mard, 
rkiek  jew  marauttin,  mard  tas-sider ; 
etticija;  ħala. 

CONSUMPTIONARY— tal  coHSumption 
(eLva,). 

CONSUMPTIVE — li  għandu  il  mard 
rkiek  jew  il  marsuttin,  etticu,  marid 
b'sidru. 

CONSUTILE  —  meħjut  (mgħakkadj 
flimchien. 

CoNTABULATE— ticsi  (taghmel  pa- 
viment)  bit-twavel. 

CONTAOT— cuntatt,  mess. 

CJONTAGION  —  mard  li  jintricheb 
jew  jittieħed  (il  pesta). 

CONTAGIOUS  —  contagius,  mard  li 
jittieħed  {jintricheh)— leprosy  is  a  con- 
tagious  deseaae^  i\  ġdiem  liia  marda  li 
tittieħed  (bil  mess),  li  tintricheb. 

CONTAIN— tasa',  tieħu,  iżżomm;  this 
school  contains  sometwo  hundred  children 
and  not  more,  din  li  scola  tasa  (fiha)  xi 
200  tifel  u  mhux  iżiod— /*<?  could   not 


contain  his  amjer  on  seeimj  him  there^ 
ma  satax  iżomm  iżied  il  corla  (ncorla 
ħafna)  meta  raħ  hemm ;  that  book  does 
not  contain  more  than  SO  pages^  dac  il 
ctieb  ma  fiehx  actar  minn  30  pagina; 
try  to  contain  yonrself  next  time^  kis  li 
iżżomm  ruħec  (titrażżan  ftit)  darba 
ohra. 

CoNTAiNED — miżmum,  li  kiegħed  fi. 

CoN TAINEK  —  dac  li  ]/()inni,  miii 
iżomm. 

CONTAINING  —  li  fiħ,  li  iżomm,  li 
jasa'. 

CONTAMINATE  —  ittabba,  tħammeġ, 
tcasbar,  iddennes ;  mtabba,  maħmuġ 
(mhammeġ)  mcasbar,  mdennes. 

CONTAMiNATED— mtabba,  mcasbar, 
mnigges,  mħammeġ. 

Cgntamination  —  tcasbir,  ħmieġ, 
tniggis,  tidnis,  titbigh.  . 

CoNTAMlNATiVE— li  inigges,  iħam- 
meġ,  icasbar,  itabba. 

CONTANKEROUS— vili  ghall  aħhar, 
esecrabili  bla  kies. 

CONTECTION  — ghata. 

(^ONTEMERATE— iċċappas,  tniggcs. 

CoNTEMN— tmiegħer,  tmakdar,  tin- 
chi,  tiddisprezza. 

CoNTEMPER  — twieżen,  timmodera. 

CJONTEMPLATE— tkassat,  ticcuntem- 
pla  (Rusarju  etc.)  titħaseb,  ittalla  u 
tnizżel  (bil  ħsieb). 

CONTEMPLATION  —  tkasit,  cuntem- 
plazioni  (ta  Rusarju  etc.^ħsieb,  tlugħ 
u  nżul  bil  hsieb. 

0)NTEMPLATiST)  min   ikassat  jew 

(^ONTEMPLATOR  )  jiccuntempla  (Ru- 
sarju  etc.)  jaħseb  italla  u  iniżżel  bil 
ħsieb. 

CONTEMPORANEOUS  — li  icun  (jesisti) 
fli  stess  żmien. 

CONTEMPORARY— ta  li  stess  żmien; 
ta  żmien  wiehed. 

CONTEMPT  —  tmegħira,  disprezz, 
tmakdir,  inchejja;  (fil  ligi)  disprezz 
jew  disubbidienza  ghall  ordnijiet  tal 
korti. 

CoNTEMPTiBLE— ta  miu  imiegħru, 
jiddisprezzah  jew  imakdru. 

(30NTEMPTU0US  —  li  juri  disprezz 
jew  tmakdir  ;  tad-disprezz,  tat-tmak- 
dir ;    nnhejjus. 


Digitized  by 


Google 


CON 


19U  — 


CON 


CONTEND  —  tissara,  tiggieled,  tis- 
sielet. 

CoNTENDER —  iniu  jissara  jew  jig- 
gieled. 

CONTENT — cimtent,  ghal  kalbii  etc. 
ħena,  ferh,  cunteutizza;  tgħoġob, 
tħenni)  tferraħ,  tagħinel  għal  kalb  xi 
ħadd  ;  /  am  not  content  kerij  m'inhiez 
għal  kalbi  hawn. 

CONTENTED  —  cunteut,  ħieui,  għal 
kalbu,  ferħan. 

CONTENTION— ġlieda,  xenata. 

CONTENTIOUS  — gellicd. 

CONTENTLESS  —  bla  heua,  li  mhux 
cuntent,  bla  cuntentizza. 

CONTENTMENT — hena,  ountentizza  ; 
ferħ. 

CoNTENTS— dac  li  icun  fieħilctieb, 
indici  jew  Averroj  ta  ctieb. 

CoNTERMlNAL — ara  hordering. 

CoNTERMiNATE  —  li  għandu  li  stess 
limiti,  xfar  jew  dwar. 

CoNTBRMiNous—li  imiss  ma. 

CoNTBRRANBAN  —  ta  li  stess  pajjis 
jew  art. 

CoNTĠST — ara  conteml, 

CoNTBST — ara  contention, 

(vONTKSTATioN — ġlioda,  dlKputa,  ra- 
ġunar. 

CoNTBX  -  tinseġ  flimchien. 

CoNTEXT— test,  nisġa,  rabta  ta  di- 
scors. 

CoNTfexT— minsuġ,  marbut. 

CoifTBXTURE  -  nisġa,  rabta  ta  ħwej- 
Jeġ  flimchien,  sistema. 

CoNTBXTURBD — minsuġ. 

CoNTiGNATioN  — ħafna  travi  marbu- 
tin  flimchien. 

CoNTiGuiTY— nifda  ma,  mess  ma. 

CoNTiGuous— li  jinfed  jew  imiss  ma; 
ta  ħada  (ħdejn)  u  ta  ma  genb. 

Continbnck)  żamma  mid-dnub  taż- 

CoNTiNENCY)  f.iu'à,  ndafa,  castità. 

Continbnt— continent— waħda  mill 
ħames  bicciet  jew  taksimiet  tal  art  (li 
fiha  hia  mkassma  id-dinja);  1-acbar 
taksima  tal  art. 

CoNTiNGBNCE  )  ġ^ajia^  biċċa  li  tista 
(issir)jew  ma 


CONTINGENCY 


)  ġrajja; 
r  tiġri  (ie 
)  tiġrix. 


CoNTiNGKNT — H  jlġri   U  jissucciedi 
(b*  cumbinazioni) — li  mhux  cert;   in- 


nies  (suldati,  troppi^  li  tista  tibgħat 
potenza  f  li  tcun  alleata  ma  ohra)  bi 
gwerra. 

GoNTiNUAL— li  icompli,  li  ma  jakta 
xejn,  li  jissocta. 

CoNTiHUANCE— moghdija  il  kuddiem, 
continwazioni. 

CoNTiNUATB  (  akra  continwejt  )  — 
tgħakkad  krib  ma  xulxin  jew  krib 
flimchien. 

CoKTiNuATB  (akra  continuet) — magh- 
kud  (marbut)  flimchien,  mhux  mak- 
tuħ. 

CoNTiNUATioN — bkga,  continwazioni. 

CoKTiNUATrvBli  —  icompli,  li  jibka 
sejjer,  li  jissocta. 

CoNTiNUATOR— min  icompli,  igħaddi 
il  kuddiem  jew  jissocta. 

CoNTiNuB— tcompli,  tiBsocta,  tibka. 

CoNriNuBD~li  jitcompla,  li  icompli, 
li  ighaddi  il  kuddiem. 

CoNTiNuous  — ara  continuaL. 

CoNTO  ( chelma  mil  Portughis  )  — 
miljun. 

CoNTORNiATi — midalji  tal  bronż  li 
saru  fi  żmien  Costantinu  il  Cbir. 

CoNTORT— tobrom,  tilwi. 

(JoNTORTioN— liwja,  barma,  tkgħawi- 

ġa. 

CoNTouR  —  contom,  I-ewwel  taħżiż 
(il-linji  ta  barra  ta  figura). 

CoNTRA  (against) — contra. 

CoNTRABAND— contrabandu. 

CoNTRABASSO— cuntrabaxx. 

Contract'— tiġbed,  tkaħfed,  tchem- 
mex,  tkassar,  tiggronċa ;  tingibed,  tit- 
kanfed,  titcbemmex,  tiggronċa,  titkas- 
sar;  tintrabat,  tibka,  tagħmel  cun- 
tratt. 

Contract— cuntratt,  rabta,  bakgħa. 

CoNTRAOTED  —  mkassar,  miġbud, 
mkanfed,  iggrunċat. 

Contraotiblb)  "J^staiit'^asfaj^jin. 

PnMa.n.na.Tr-    V  gibed,jitkanfed,jig- 

CONTRACTILH    j  gronċa. 

(JoNTR.\cTioN — tiġbida,tichmixa,tak- 
sira,  tkanfida. 

CoNTRACTOR — cuntrattuT,  min  jeħu 
jew  icollu  jew  jagħmel  cuntratt. 

CoNTRADANCE^cnntradanza,  ('żifna). 

CoNTRADicT  — tmicri,  tiċhad,  ticcun- 
tradici — earcuse  me  contradictinij  you^ 
scusani  immeric. 


Digitized  by 


Google 


OON 


200  — 


CON 


CoNTRADiOTBR  — miii  imeri,  jiċħad. 

CoNTRADioTioN — contradizioni,  tme- 
rija. 

CoNTRADicTiVB— li  imiori,  li  ighejd 
il  cuntlariu,  li  jiċħad. 

CoNTRADicTORY — H  fiħ  contradizioni, 
tmerija  jew  ċaħda. 

CoNTRADiSTiNauisH  —  tgħaraf  ħaġa 
minn  ohra  mil  qualità  cuntlaria  li 
icollha. 

CoNTRAFissuRB  —  kasma  in-naħħa 
1-oħra  (cuntlariu)  ta  fejn  tcun  id- 
dakka. 

CoNTRAHBNT — U  jiġbed  (jiġbor^  flim- 
chien. 

CoNTRALTo  (fil  musica)— cuntralt. 

CoNTRAMURE — il  ħajt  ta  barra  mis- 
Bur  ta  belt. 

CoNTRANATURAL  —  li  mhux  naturali 
jew  scond  in-natura. 

CoNTRAPOSB— tkiegħed  biswit. 

CoNTRAPOSiTioN— kagħda  biswit. 

CoNTRAPUNTisT— wieħed  li  jaf  (mħar- 
reġ  fil  counterpoinl  (ara). 

CoNTRARiES  — prcposizionijet  (cliemj 
li  iġarfu  waħda  lill  oħra. 

CoNTRARiBTY — tmedja ;  għawi,  cun- 
trarietà. 

CoNTRARiLY  —  il  cuntlariu,  b'mod 
xort'oħra  (contra). 

CoNTRARiwiSB— bil  maklub,  il  cun- 
tlariu. 

C^loNTRARY— il  maklub,  il  cuntlariu  ; 
għawi ;  maklub,  cuntlariu ;  on  the  con- 
tmry^  ghal  cuntlariu,  (il  cuntlariu)  bil 
maklub. 

CoNTRÀsT— tkiegħed  ħdejn  xulxin, 
żewġ  ħwejjeġ  li  ma  jakblu  xejn,  waħda 
contra  1-oħra  biex  turi  id-divrenzia  ta 
bejnietom ;  ticcuntrasta. 

CdNTRAST— nukkas  tat-takbil,  1  op- 
post ;  divrenzia. 

CoNTRAYBNB— timpedixxi,  ma  tħal- 
lix,  topponi ;  ticser  il-ligi  jew  il  patti- 
jiet. 

CoNTRAVBNER  —  min  jagħmel  con- 
travvenzioni,  min  jicser  il-ligi  jinv  il 
pattijiet. 

CoNTUAVKNTioN  —  contravvoHzioni, 
opposizioni,  tfixchil. 

CoNTRAVBRsioN  —  takliba  (tidwira) 
ghan-narra  Toħra  (cuntlariu  j. 

CoNTRE  UASSB— contrabaxx. 


CoNTRETEMPS  (akra  contrldm) — con- 
tratemp,  disgrazia  li  ma  tcunx  tisten- 
niha. 

CoNTRiBUTABLB  — U  jisla  jintghata. 

CoNTRiBUTARY— li  iħallas  il  ħaraġ 
lil  cap  etc. 

CoNTRiBUTE  — tati,  toħroġ  xi  ħaġa 
(flus  etc.)  ma  ħadd  jeħor;  tidħol  lil 
hlas  raa  ohrajn  ;  ticcontribwixxi. 

CoNTRiBUTOR— min  jatijoħroġ  (flus) 
ma  oħrajn  —  dac,  jow  min,  jiecontri- 
bwixxi. 

CoNTRiBUTORY — ta  H  stcss  (H  igħad- 
di  il  kuddiem  li  stess)  ħsieb. 

CoNTRiTE— niedem,  soghbien — a  con- 
trite  heart^  kalb  niedma  u  sogħbiena. 

CoNTRiTioN  —  nidma,  ndiema,  sogħ- 
ba;  sai/  the  act  of  contrition,  għejd  1-att 
ta  l-indiema. 

CoNTRiTUUATE — tfarrac  trab. 

CoNTRiVABLE— li  jista  isir  bil  ħila 
jew  icun  ivvintat. 

CoNTRiVANCE  —  il  ħila  li  issib  jew 
tohroġ  biċċa  ġdida;  ħaġa  jew  biċċa 
ġdida ;  ħila,  invenzioni. 

CoNTnivE—  issib,  tohroġ,  tivvinta; 
icolloc  il  ħila,  tara  chif  taghmel ;  issib 
it-tarf ;  issib  rcaptu  ;  he  manaped  to 
contrive  that  machine^  ra  chif  għamel 
u  ivvinta  (chellu  il  ħila  jagħmel)  dic  il 
macna.  /  do  all  in  my  jwwer  to  con- 
trice  i/oii  (o  happiness^  nagħmel  chemm 
nista  biex  narac  (nagħralec)  ħieni. 

CoNTROL—ħacma,  controll,  razna, 
giem;  trażżan,  tirgħen,  iżżomm  ftaħ- 
chem);  registru  tal  contijiet;  tara,  tifli 
contijiet  magħmulin  xamn  hadd  jeħor. 

(3oNTROLLER — contrullur,dac  li  (min) 
jara  jew  jifli  contijiet. 

CoNTROLMBNT  — rażna,  ħacma,  con- 
troll. 

CoNVERsiAL  —  tal  ġlied  (fil  ġurna- 
li  etc.)  tal  polemica. 

CoNTRovERsiALisT— gellied  (polemi- 
cu)  min  jeħodha  raa  hadd  jeħor  fuk  xi 
ħa^a,  studiu  ete.  fil  ġurnali. 

CoNTRovEusY  —  ġlicda  (bil  chitba) 
tniorija. 

CoNTUovEST — tig^ioled  (bil  cliitba) 
traieri. 

CoNTUOVERTlST  —  ara  con troversialist. 

CoNTRusioN  — għafsa  (ghafis)  flim- 
chien. 


Digitized  by 


Google 


CON 


—  201  — 


CON 


CoNTUDBRNAL— fmejda  (f  i/im,\wah- 
da  bhal  baħrin. 

CoNTUMÀOious—  stinat,  disubbidient, 
rasu  jebsa  għal  ħaġa. 

CoNTUMAOY  —  contumacia,  jebueija 
ta  ras  (ras  stinata) ;  disubbidienza  ta 
wieħed  li  icun  mħarrec  u  ma  jitlaz  il 
Korti. 

CoNTUMBLious— insolenti,  li  icasbar, 
li  igħajjar. 

CoNTUMELY  —  tcasbiro,  tgħajjira; 
megħra. 

CoNTUMULATioN — d6ti  fli  stoss  kabar. 

CoNTUMULATB — tidfcn  fli  stess  ka- 
bar. 

CoNTOSB— tgħattan,  tobrox,  tbengel, 
tħabbat  (taħbat)  ma  xulxin. 

CoNUNDRUM — indovinalja. 

CoNusANCB— avvis,  tgharifa. 

CoNUSANT — mgħarraf,  avsat,  infur- 
mat. 

CoNVALENCB  —  tflek,  ticħu  ir-ruh 
minn  marda. 

CoNVALEscENOE  —  coiivalescenza, 
marda,  fejkien  minn  marda,  kawmien 
minn  marda. 

CoNVALBSCENT  —  convalesconti,  li 
għadu  chemm  kam  minn  marda,  li 
kiegħed  jissaħħaħ  wara  marda. 

OoNVENABLB— li  jista  jiftiehem. 

CoNVE^E— tigi  (tmur)  flimchien  ma, 
tissieheb ;  tiġbor  flimchien  li  stedina, 
tħarrec  fil  Korti. 

CJoNVBNBB — wieħed  miġbur  ma  oħ- 
rajn,  il  convenut  if causa)  —  dac  li 
icollu  issir  fil  korti  il  causa  contra 
tiegħu. 

CoNVENER — min  fdac  li)  isejjah  jew 
jiġbor  flimchien. 

CoNVENiBNCB  —  cumdità,  xerka  ;  at 
your  earliest  convenience,  mill  actar  fis 
li  tista :  come  xchen  it  shall  mit  ifonr 
own  conrenience,  ejja  nieta  tcun  tista 
int  (meta  tcun  comdu  jew  raeta  tista). 

CoNVBNiENT  — convcnienti,  li  jixrak, 
li  imur;  it  w  not  convenu*nt,  nia  jix- 
rakx,  ma  imurx. 

CoNVBNT— cunvent,  abatija,  mona- 
steriu. 

CoNVENT— issojjaħ  (iggib)  kuddiem 
magistrat,  jew  kuddiem  mħallef,  iggib 
iil  korti. 


CoNVENTicLE--ġabra  ta  nies  (sigrie- 
ta  jew  bil  moħbi). 

CoNVBNTioN— ġabra  ta  nies,  congre- 
gazzioni,lakgħa,gemgħa;  lakgħa,  i^att, 
ftehima. 

CoNVBNTioNAL  —  miftihem  .  (kabel), 
ippattjat,  ta  ftehim. 

CoNVENTioNALiTY  —  ftohim,  pattjar, 
drawwa. 

CoNVBNTioNARY— li  jimxi  (imur)  fuk 
il  cuntratt  jew  fuk  il  ftehim. 


CJONVERTIONBR 
(^NVENTIONIST 


wieħed  tal  ftehima, 
min  jaghmel  patt 
jew  ftehima. 

(JoNVENTUAL— ta  cunvont,  ta  mona- 
steriu,  ta  abatija ;  cunventuali. 

CoNVEROE— li  tiġbed  għall  pont  wie- 
hed  għall  naħħa  wahda,  għan-nofs. 

CoNVEROBNT-  li  jiġbod,  Cli  imil^  lejn 
pont  wieħed. 

CoNVBRSANT— li  jaf  tajjeb,  li  jaf  chif 
imiss  ħaġa  (minn  għankuda) ;  /  knoto 
t/ifit  he  is  conversant  xoith  him,  naf  li 
jafu  tajjeb ;  he  is  only  cne  conversant 
in  Hie  JtJncflish  lanifuagey  hua  biss  li  jaf 
tajjeb  bllnglis. 

CoNVBRSATioN  —  taħdit,  cunversaz- 
zioni ;  he  xvas  to  beqin  the  conversation, 
hwa  chien  li  beda  id-discors. 

CoNVERSATioNAL— tal  cliem,  tat-taħ- 
dit ;  he  is  well  up  in  his  conversationcU 
Englishy  hua  tajjeb  sewwa  biex  jit- 
chellem  bl-Inglis,  (jinkala  sewwa  fil- 
lingua  Inglisa). 

CoNVBRSATioNiST  — wieħed  imħarreġ 
fit-taħdit,  li  jitħaddet,  li  jitchellem. 

CoNVBRSAzioNB  Cbit-Taljan)  — lakgħa 
ta  nies  ta  li  scola  biex  jitchellmu 
foejnietom. 

0)Nvj&R8B  —  titchellem,  titħaddet, 
ticconversa. 

CdNVERSB-taħdit,  conoscenza,  fa- 
miljarità,  cunfidenza;  r  have  no  con- 
rerse  xoith,  ma  nafux,  ma  għandix  co- 
noscenza  tiegħu. 

CoNVERSBLY  — ara  Reciprocally, 

CoNVBRsioN  —  tibdila,  kalba  (minn 
takbelj^  bidla  (actarx  ta  Religion). 

CoNVERT—tibdel,  tbiddel,  takleb  (re- 
Hgion)  ticconverti. 

CoNVERT— maklub  (freligion)  minn 
jicconverti  \  he  is  a  convert  now,  kaleb 
issa,  sar  nisrani. 

2G 


Digitized  by 


Google 


OON 


—  20Ż  — 


CĠO 


CoNVBRTiBLE— li  jista  jitbiddel,  jew 
icun  convertut  (jakleb  ir-Religion). 

CoNVEX  —  mkabbes  jew  ibbuzzat 
(tond)  il  barra  ("cuntlariu  ta  concave^ 
ara). 


ConybXity 
convbxnbss 


ibbuzzar,  tondiatura, 
għoli  għan-naħħa  ta 
barra. 

minn 


CoNVBXO-ooNOAVB  —  ibbuzzat 
banda  u  mħaffer  mill  oħra. 

CoNVBXo-coNVEx  —  ibbuzzat  miż- 
zewġ  bnadi  (bħal  ħgieġa  tal-lenti). 

CoNVBY — iġ^orr,  tieħu,  tkandel;  will 
you  convey  tfns  to  him?  trid  teħodlu 
dan?  They  have  toconvey  this  gun  first  by 
land  and  then  hy  loater,  icollhom  ikan- 
dlu  (iġorru)  dan  il  canun  1-ewwel 
bl-art  mbagħad  bil  baħar ;  how  does 
he  convey  his  lettera  to  them?  chif  iwas- 
Blilhom  i-ittri  ?  ril  convey  my  rujhta  to 
him,  jena  incedilu  id-drittijiet  tiegħi ; 
he  is  trying  to  convey  poison  in  it^  kie- 
ghed  jara  chif  jagħmel  biex  jawele- 
naha  (jixħet,  jitfa  ii  velenu  fiha) ;  con- 
vey  my  love  to  them,  ^ylease^  when  yon 
write,  wassalli  (ibgħatli)  it-tislijiet  tie- 
għi  (lilhom)  meta  ticteb.  /  liave  done  my 
best  to  convey  him  out  of  danger,  għa- 
milt  chemm  stajt  biez  neħilsu  mill 
periclu  (mit-tiġrif). 

CoNVBYANCB— ġarr,tkandil;  dghajsa, 
carrozza. 

CoNVBYBR— ġarrier,  dac  li  iġorr  jew 
ikandel. 

CoNVioiNiTY— id-dwar,  korob  (krib). 

CoNvioT — issib  il  ħtija  fxi  ħadd, 
twi^al  b'ħati,  ticcundanna. 

C6NVI0T— ħati. 

CoNviOTiBLB— li  jista  icun  (iccun- 
dannat),  ħati. 

CoNVicTioN — wehla,  cundanna,  feh- 
ma  kawwija,  persuasioni. 

CoNviOTiVB— li  jippersuadi,  li  iġagħ- 
lec  tagħmel  fehma  kawwija ;  li  jiccnn- 
danna,  li  iwc^ħal  b'ħati. 

CoNViNOB— 'tfiehem  sewwa,  iggib  ca- 
paci,  tippersuadi;  notliing  will  convince 
me  now,  xejn  ma  jippersuadini  issa ; 
/  cannot  convince  him,  ma  nistax  ingibu 
capaci. 

CoNviNOBMBNT— ara  conviction. 

CovNiNOER— min  ifiehem  sewwa,  jew 
igib  capaci  (jippersuadi). 


CoNViNoiNa— li  jippersuadi,  li  igib 
capaci,  li  ifiehem  sewwa. 

CoNViOTious — ara  reproachfuL 

CoNViVB— tistieden  ghall-ichel,  tati 
pranzu. 

CoNViviAL— li  iħobb  il  festi,  ix-xa- 
lar;  sociali,  xalatur,  ferrieħ,  hieni. 

CoNviviALiST— xalatur. 

CoNviviALiTY  —-  xalar,  divertiment, 
ferħ  (festi  etc.) 

CoNvooATB— ara  convoke. 

CoNvooATioN— sejjħa,ġabra,  gemgha 
ta  nies  flimchien  (1-actar  iżda  tal  cleru 
jew  tal  capijiet  ta  università) ;  sinodu, 
cunsill. 

CoNvoKB— issejjah;  tiġbor  flimchien 
(nies,  capijiet  etc.) 

CoNvoLUTB-  mibrum,  mitni,  mitwi, 
mgherbeb  flimchien. 

CoNvoLVB— tobrom,titwi,titni,tgher- 
beb  flimchien, 

CoNvoLvuLus  —  ħaxixa,  il-lublieba 
jew  il  cabuccinella. 

CàNVEY  -wens,  nies  jew  bastimonti 
li  iwensu  (^jinducraw)  lill  xulxin  fil 
viaġġ. 

CoNvĠY — twennes,  tindocra  fi  viaġġ. 

CoNvuLSE--tkalleb,  iggib  rekt  tar- 
ruħ  jew  convulsioni. 

CoNvuLsioN — convulsioni,  takliba. 

CoNY— fenech,  wieħed  semplici,  be- 
Ihieni,  balalu. 

CoNY-BURRow— ħofra  fejn  igħammru 
il  fniec. 

Coo— tgorr  (bhal  ħamiem^. 

CooiNo  -garr  (tal  ħamiem);  stedina. 

CooK  —  coc  ;  issajjar  (titboħ) ;  too 
many  cooks  spoil  the  brotli,  bosta  cap- 
tani  il  bastiment  imur  travers. 

CooKBRY — sajjran,  is-sengha  tal  co- 
chi. 

CooKiNa— tisjir,  sajjran. 

•CooK-MAiD-coca  (mara  li  għandha 
ħsieb  il  chcina). 

CooKRooM— chcina(fejn  isajjru)  fuk 
bastiment  (ta  abbord). 

CooK — caA:^,  ħelwa. 

CooL — csuħa,  bruda,  bard ;  chiesaħ, 
biered  ;  tchesscÀ,  tberred ;  ticsaħ  ;  tib- 
red;  it  is  cool  to-day^  chiesaħ  (il  chesha) 
illum  ;  mtlier  cool,  il  frischett ;  this 
will  cool  our  coumge,  dana  iberred  il 
curagġ  tagħna. 


Digitized  by 


Google 


coo 


—  203  — 


OOP 


CooL-cup— xorb  li  jiffrisca. 

OooLBR— dac  jew  min  ichessaħ  (iber- 
red). 

CooLiNo— frisCy  csuħa. 

OooLisH— ftit  u  xejn  chiesali  (biered 
jew  friac). 

OooLNBSS — bruda,  indifferenza. 

CooLT— ħaddiem  Cpastas)  Indian. 

OooM— il  ħmieġy  ġmied,  (nugrufun) 
ta  eakaf  tal  fom,  ċumnija  etc. 

CooMB  (akra  cdm J—chejl  tal  kamħ  ; 
wżed. 

Oojp— cartell,  bittija,  barmil ;  gaġ- 
ġa ;  gallinar,  tagħlak  Tgaġġa  jew  gew- 
wa  gallinar. 

dooPER— buttar. 

CooPBRAOB— xoghol  jcw  ħlas  ("paga) 
ta  battar; 

OooPERANT — li  jahdem  (jghin)  ma 
ħadd  ieħor. 

OooPBRATB— tħawtel,  tħabrec,  taħ- 
dem  ma. 

CooPBRATivE— lijahdem  għall  avanz 
wi^ed. 

OooPBRATOR — wieħed  li  jaħdem  ma 
(li  iġhin)! 

(JooPERiNo)  is-sengħa  jew  ix-xogħol 

CooPBRY    )  ta  buttar. 

CooPTATB  —  tagħżel  flimchien  ma 
ħadd  ieħor. 

OooRDiNATB-— li  għandu  li  stess  rank, 
ta  li  stess  grad ;  li  mhux  taħt  (jidde- 
pendi  minn)  ħadd  ieħor,  li  mhux  m- 
haltem. 

CooT — (tajra),  gallozz  prim  jew  ti- 
gieċa  tal  baħar. 

Cop— ir-ras  jew  kuċċata  ta  ħa|a. 

CopaibaI  balzmu  ta  raża  mainlula 

C!opioi  /  (usat  fil  medicina). 

OoPAL— cupali  (verniċ). 

OoPAROENBR — sieħeb  fwirt  (fpatri- 
moniu). 

CoPARTNBR— sieheb  ma. 

CoPE— cappa,  callotta  jew  b^rritta 
ta  kassis;  sakaf  tond,  troll;  tgħir 
għall ;  tilħak  ma ;  tibdel,  tpartat ;  you 
ean't  cope  with  him,  ma  tistax  tlaħħak 
mieghu ;  ane  canHfind  the  like  of  him 
under  tfie  cope  o/fieavensy  ma  issib. 

OoPBOK— biċca  munita  (flus)  tar-ram 
Bussa. 


OoPB  MAN— bejjegh  (traflBcant). 

CoPERNioAN— ta  Copernicu  jew  tas- 
sistema  tax-xemx. 

CoPBSMATB — sieħeb. 

Oopposis— turxien^nukkas  ta  smiegh, 
dawl ;  togħma  jew  ħass. 

OoppousB  —  (fll  Meccanica)  —  post 
ghal  għodda. 

OopiBR— copista,  wieħed  li  jicteb 
Cjiccopia). 

CopiNo— xriek  wasagħ  minn  ħajt. 

Copious— ħafna,  wisk,  katiħ,  bosta. 

OoppED— tiela  bħal  con  (għal  xejn 
għal  zejn). 

CoppBL— strument. 

CoppER-— ram  aħmar  ;  nħasa,  calda- 
retta;  ticsi  bir-ram;  flus  (tar-ram); 
ffive  me  some  coppers^  tini  ftit  soldi ; 
i/OH  can  bny  one  like  thia  wit/i  a  /ew 
copperf^  tieta  tixtri  waħda  bħal  din  bi 
ftit  soldi  (bi  ftit  flus). 

CoPPBRAs— melħ  metallicu  ("tal  me- 
talli). 

OoppBRED  — micsi,  nfurrat  bir-ram, 
irramat. 

CoppBRHBAD— serp  velenus  tal  Ame- 
rica. 

CoppBRisii— bħal  ram— tar-ram. 

GoppBRNosE— mnieħer  aħmar. 

CoppBR  PLATB  —  folja  (biċċa  ram) 
b*incisioni  (figura  etc.) 

OoppBRSMiTH — caldaran. 

CoppBRwoBM— susa,  camla  (li  tirgħa 
jew  tiecol  il  ħwejjeġ). 

CoppBRY— li  fih  ir-ram. 

CoppiCB— bosc  b'siġar  żpħar. 

OoppiN— marden  tal  ħajt. 

OopPLED — li  tiela  fgħamla  ta  lem- 
but  jew  con. 

OopROPHAoous— li  ighejx  (jecoIX  fuk 
id-demel. 

OopsB — bosc  ta  siġar  żgħar;  mahtab. 

CoPT — Egizian  (bniedem  mill  Egit- 
tu)  antic  Copti. 

CopuLA—għakda,  rabta ;  verb  (chel- 
ma  li  tgħakkad  is-suggett  ma  1-attri- 
but). 

CopuLATB— tgħakkad,  torbot. 

CopuLATiNE— li  jorbot  jew  igħakkad, 
(onġunzioni). 

CopuPATORY— tal  għakda  jew  rabta. 

OoPY — copia,  haġa  bħal  onra,  ctieb ; 
tagħmel  jew    ticteb    bħal,   ticcopia; 


Digitized  by 


Google 


COP 


—  204  — 


COR 


tliis  w  a  trtte  copy  of  ihe  will,  din  il 
vera  copia  tat-testment;  when  yon 
publish  yoiir  hooh  please  send  me  a  copy^ 
meta  toħroġ  il  ctieb  tiegħec,  jecc  jogn- 
ġboc  ibgħatli  wiehed  (copia) ;  compare 
ihe  copy  with  tfie  original,  kabbel  (ara) 
il  copia  mal  original. 

CoPY-BooK— Bcritt  tal  cħitba  (għat- 
tagħlim  tat-tfal>. 

CoPYiNa— cupiar. 

CoPYiST— copista,  wieħed  li  jiccopia. 

CoPYRiaHT  —  il  propiietà  letteraria, 
id-dritt  li  wieħed  iżomm  għalih  ta  xo- 
għol  (chitba)  li  icnn  għarael  u  li  il-Iigi 
tiddefendih  jecc  ħadd  ieħor  jagħmillu 
bħalha. 

CoQUBLiooT — pepprin. 

CoQUBT  —  mara  fiergħa,  titchessaħ, 
titħannex ;  titħanzel  (bħal  mara  fier- 
gha),  tħajjar. 

OoQUETRY— tche88ieħ,tħannix;  tħan- 
xil  ta  mara  fiergha. 

CoQUETTB.— mara  fiergħa. 

CoRACLB  -  ferilla  tas-sajd  li  ju8aw  fil 
Galles. 

CoRAOOiD — ^ta  ghamla  bħal  munkar 
ta  ċawla. 

CoRAL — kroll. 

CoRALLAOBOus—- bħall  kroU,  tal  kroll. 

CoRALLiFBRous—Ii  fih  (H  jaghmol) 
il  kroll. 

(JoRALLiNE  —  tal  kroll,  bhall  kroll, 
krolli. 

CoRALLiTB—petrificazioni  bhal  tal 
kroll. 

CoRB — koffa  ghal  faħam  (biex  itel- 
Igħu  il  faħam  biha  fil  minieri). 

CoRBAN— bixchilla  fiex  jiġbru;  rigal. 

CoRBBiL — bixchilla  mimlija  bit-trab 
biex  fil  gwerra  iżommu  (ma  iħallux)  li 
isir  kbid  tan-nar  minn  dawc  li  icunu 
jassediaw. 

CoRBBL—niċċa. 

CoRBY— ara  raven. 

CoRCLB— rimja,  kalba  ta  pianta.* 

CoRD — ħabel,  siegla,  cima;  torbot 
b'ħabel  bis-swieghel ;  ħafna  (  salt ) 
DJam. 

CoRDAOR— stoppa  etc.  għal  ħbula, 
ħbula. 


CoRDATB— li  għandu  il  għamla,  (ta 
għamla)  ta  kalb ;  bħal  kalb. 

CoRDBD — marbut  b'habel,  jew  b'sie- 

gla. 

CoRDBLiBR  -patri  ta  San  Frangisc. 

CoRD  ORASS— ħabel  tal  ħalfa. 

CoRPiAL— curdial,  xorblijcAji,  jic- 
conforta;  li  jiaħji,  li  iġagħlec  tistejker, 
li  jatic  ir-ruħ,  tal  kalb. 

CoRDiPORM— li  għandu  għamla  ta 
(bħai;  kalb. 

CoRDiLLBRA--catina  ta  muntanja, 
ħafna  muntanji  rlnghiela  ma  xulxin. 

CoRDiNBR— scarpan. 

CoRD  MAKER — curdar -min  jagħmcl 
il  ħbula. 

CoRDON  -curdun— ħajt,  ħafna  gebel 
kiegbed  ringhiela  ffortificazioni ;  cu- 
runa. 

CoRDON  SANiTAiRB— curdun  sRnita- 
riu,  ringhiela  ta  suldati  ma  dwar  art 
jew  pajjis  fejn  icun  hemm  xi  mard  li 
jittieħed,  biex  ma  iħallux  li  il  mard 
jixtered. 

CoRDovAN— curdwana,  xorta  ta  gild 
spanjol. 

CoRDUROY— drapp  rigat  oħxon  (li 
igħidulu  ucoll  pelli  di  diavlu), 

CoRDWAiN  — curdwana  (gild  spanjol). 

CoRDWANiER — scarpan. 

CoRDwooD  -njam  għan-nar  (mghez- 
zez  fuk  xulxin). 

CoRB  —  il  kalba  (ta  gellewża  etc.) 
musmar,  gherk  ta  xi  frott. 

CoRF  —  chejl  ghall  faham  (ta  tliet 
bushehj, 

CoRiAOEOus — tal  gild,  jew  bħal  gild. 

CoRiANDER  —  il  carwisit,  xorta  ta 
ħwawar. 

CoRiNDO— il  fecruna  tal  bahar  \}\ 
nieclu). 

CoRiNTHiAN— il  Corintu  Cit-tielet  or- 
dni  tal  architettura  griega;  wiehed 
moghti  ghal  ħażen ;  ħarrieki ;  wieħed 
niill  belt  ta  Corintio  (il  Grecia). 

CoRiVAL--tħabbatha  ma;  trid  tgħad- 
di  lill. 

CoRiVALRY— ara  competition, 

CoRK— Bufra,  tapp,  soddieda,  is-sodd 
b'tapp. 

CoRKiNO  piN  —  labra  tar-ras  mill 
acbar. 

CoRK  JACKET— is-Bufri  għal  għawm. 


Digitized  by 


Google 


COR 


—  205 


COE 


CoRK  LBO— siek  frigel^  barrani  (tal 
injam  etc) 

CoRKBCBBW — tirabuxu. 

CoRMOBANT — marguH  (taira). 

CoBN — kamħ,  tgħam ;  oaflu  (tal  gil- 
da);  tmellaħ. 

CbRNAOB— daziu  fuk  il  kamh. 

CoRNBiN— caxxa  għat-tgħam  ("fejn 
ikeġħdu  jew  jerfgħu  il  kamħ). 

CioRNOHANDLEB — neguzianttal  kamh. 

CoBNGRAKB  —  fgħasfur  tajra)  bħal 
ċawla. 

CoBNBA— dic  il  gilda  trasparenti  ta 
kuddiem  tal  għajn. 

CoBNED  ^immellaħ. 

CoBNBD  BBBF— laħam  tal  caxxi  (ftit 
u  xejn  immellaħ). 

(jobnbl— xorta  ta  njam  jebes  ;  cri- 
niola. 

CoBNEOus— bhal  karn. 

CJoRNEB  —  rocna,  cantuniera,  mui- 
cheb  ;  he  Hves  in  tliat  corner  Iwuae,  jok- 
ghod  fdic  id-dar  cantuniera ;  ihis  is 
made  corner  tbts^,  dana  maghmul  bħal 
cantuniera,  bħal  muicħeb  (bix-xifer) ; 
ut  thia  cliair  in  a  comer,  kieghed  faħ- 
i)  dan  is-siġġu  f  rocna. 

Cobnebbd  —  bil  cantunieri,  bir-ro- 
cbon,  bil  muicheb. 

CoBNBB  STONB  —  il  ħaġra  angulari  — 
ta  rocna,  titgħamel  cantuniera. 

(]!oBNBB  wisB— minnrocnR('jew  can- 
tuniera^  għall  oħra. 

C!oBNBT — curnetta  (trumbetta) ;  uffi- 
cial  tal  càvallerija;  standard;  biċċa 
minn  rigel  iż-żiemel,  lanzetta  Cgħal 
fsada). 

CoBNETOY— cumissioni  (impieg)  ta 
ufficial  tal  cavallerija— jew  ta  trum- 
bettier. 

CoBN  FAOTOR — wieħed  li  jinnegozia 
fil  kmuħ. 

CoRN  FiELD— għalka  tal  kamħ. 

CoR^-FLOWER— fjur  U  jitla  kalb  il 
kamħ. 

GoBNiGE~iI  guarniċa,  supraporta. 

(JoRNicLB— karn  żgħir. 

CoRNicuLATE  —  mukrau,  bil  krun, 
bħal  karn. 

CoRNiFic — li  jagħmel  (jew  italla)  il 
krun. 

CoRNiFORN  —  ta  għamla  ta  (bħal) 
karn. 


i 


CoRNioBROUs— bil  krun. 

CoRNiNo— ix-xogħol  li  bih  jagħmlu 
il  porvli  cocci  cocci. 

CoRNiNO  HousB — fcjn  jaħdmu  il  por- 
vli  u  jagħmluh  cocci  cocci. 

CoRNisH  —  in-nies  jew  jd-dialett 
(Isien)  ta  Comwall  (fil  Galles). 

CoBNiST-dakkak  tal  curunetta* 

CoRN  LOFT  —  maħton  (fossa)  ghal 
kamħ. 

CORN  MARIOOLD— il-lelluX. 

CoRN  METBR—chejjiel  il  kamħ. 

CoRN-MiLL— mitħna  ghall  kamħ. 

CoRN  POPPY— il  pepprin  li  jitla  kalb 
il  kamħ. 

CoRN  STONB—gebla  taż-żonkor  ħam- 
ra. 

CoRUN  oopiA— Cdisin  ta)  kam  li  min- 
nu  ħergin  (juri  etc. 

CoRNUTB— tagħmel  il  krun— tieħu 
mara  ta  ragel  ieħor  (jew  ragel  ta  mara 
ohra). 

CoRNOON— il  midra  (biex  iderru  il 
kamh> 

CoRNWAiN  —  vagun  (  carrettun  ) 
mgħobbi  bil  kamħ. 

GoRNWBcoiL— bumunkar. 

CoRNY— jebes  bħal  karn  ;  bil  callu. 

CoROLLA — il  corolla  tal  fjuri. 

CoROLLARY— CoroIIariu  Sftal  Euclide 
Geometrija). 

CoRONA— curuna. 

CoRONAL— curuna,  ghirlanda. 

CoRONARY — bhal  curuna;  ta  ghir- 
landa  jew  curuna  tal  fjuri. 

CoRONATioN  —  incurunazioni  (meta 
jew  dac  inhar  li  ikeghdu  il  curuna  fuk 
ras  re,  regina  etc. 

GoRONBR— magistrat  (faccess). 

GoRONBT— curuna  tan-nobbli,  oma- 
ment  f  curuna)  għar-ras. 

GoBPORAL — capural  (baxx  fizzial^; 
corporal,  dvalja  tat-tkarbin ;  tal  gi- 
sem ;  materiali,  li  mhux  spirituali  jew 
tar-ruħ  ;  no  one  but  the  head  master  is 
alloxoed  to  infiict  corporal  punishment 
in  our  school,  hadd  ħlief  is-surmast  (H 
cbir)  ma  jista  isawwat  fli  scola  tagħna. 

GoRPORALE— corporal  Cgħal  lostia^. 

CoRPORATE — magħkud  fcumpannija 
waħda,  f  corp  wieħed. 

GoRPORATioN — xirka,  gemgħa,  lak- 
ghRi  corporazzioni. 


Digitized  by 


Google 


COR 


—  206  — 


COR 


CoRPORATOR — wieħed  minn  taz-zirca, 
tal  gemgħa,  tal*  lakgħa  jew  tal  corpo- 
razzioni. 

CoRPORAL--li  għandu  il  gisem,  bil 
gisem;  materiali,  mbax  spirituali  (jew 
tar-ruħ). 

CoRPORBALiST — materialista. 

CoRPOBANT— meteora  Cbhal  fiamma 
tan-nar  li  tittajjar)  fenomenu  elettricu 
li  xi  drabi  jidher  mas-sarsi  etc.  ta  ba- 
stiment. 

CoRPS— ħafna  riġmenti;  xirka,  gem- 
għa  (actarx  ta  suldati). 

CoRPBE — cadavru,  gisem  mejjet  — 
only  sia  of  us  accompanied  ihe  corpa  to 
the  gravcj  sitta  biss  minnba  wasslu  il 
cadavru  sal  kabar. 

CoRPULBNOB — simna,  ħxuna. 

CoRPULBNT — oħxon,  mgissem;  bejżu. 

CoRPus  Cħristi— il  festa  ta  Corpus. 

CoRPusoLB  —  atomu— farca  1-actar 
rkieka  ta  xi  ħa^a. 

CoRRADiAL— li  ħiereġ  (bħal  raggi) 
minn  geww  in-nofs. 

CoRRADiATB — ^tiġbor  raggi  flimchien 
jew  f  pont  wiehed. 

CoRRBOT  —  msewwi,  bla  ghilt,  bla 
żball ;  tajjeb,  corrett;  issewwi,  twiddeb 
ticcorriegi ;  he  reads  correcty  hua  jakra 
tajjeb  ;  /  hope  you  will  correct  yourself 
in  future^  nittama  li  inti  ticcorriegi 
ruhec  għalligej. 

Goi(REOTiNG — correzzioni  ta  li  stam- 
paturi. 

CoRRBOTioN— correzzioni,  castig,  tis- 
wija ;  twiddib. 

CoRRBOTiYB— li  jiccorriegi,  li  isewwi, 
li  iwiddeb. 

CoRRBOTOR  —  min  jiccorriegi,  iwid- 
deb,  isewwi. 

CoRRBLATB  —  icoUoc  rclazzioni  reci- 
proca  (ta  wieħed  lill  jeħor)  bhal  mis- 
sier  u  iben. 

CoRRBBPOND— takbel,  tixrak,twiegeb 
bil  chitba ;  tibghat  ittri  wieħed  lil  ie- 
ħor,  iżżomm  corrispondenza. 

CoRRBSPONDBNOB—kabla,  twegib  bil 
chitba ;  ittri  mibghutin  wiehed  lill  ie- 
ħor,  corrispondenza. 

GoRRBSPONDBNT  —  miu  iwiegcb  il 
chitba,  jibgħat  ittri;  corrispondent,  li 
jakbel,  xierak. 

CoRRBSPONSiVB— ara  answerable. 


CoRRiDOR — curitur. 

CoRRiOBNDA  —  hwejjcġ  (chitba  etc.) 
ghall  correzzioni. 

CoRRiaiBLB-^li  jiBta  icun  corrett,  li 
jista  jissewwa,  correggibbli. 

CoRRiVATB— tiġri  fcurrent  wieħed. 

CoRRiVATiON— ix-xħit  ta  widien  tal 
ilma  żgħar,  f  wied  cbir. 

CoRROBORANT  -  li  isaħbaħ,  jew  jati 
issaħħa  iwettak,  ikawwi. 

CoRROBORATE  —  twettak,  issahhaħ, 
tkawwi. 

CoRROBORATiON— twettik,  tisħiħ. 

CoRRODE— tiecol,  tgherrem,  taħfi, 
tifri. 

CORRODENT— li  jecol,  li  igheiTem, 
li  jaħfi,  li  jifni. 

CoRRODiBLEUi  (jista)  jittiechel,  jin- 

CoRROSiBLE  j  ħefa,  jinfena. 

CORROSION— ichel,  tgherrim,  ħefa. 

CoRROSiVE— li  jecol,  igherrem,  jah- 
fi  jew  jifni. 

CoRRUQANT — li  jitchemmex. 

CoRRUGATE  —  tchemmex  ;  mchem- 
mex. 

CoRRUGATED  IRON— ħadid  (galva- 
nizzat),mchemmex  (lijusaw  talħwie- 
net  etc.  ghall  bwieb  ta  barra  etc.) 

CoRRUGATiON— tichmix. 

CoRRUGATOR— il  musculu  li  ichem- 
mexx  il  ġbin. 

CORROPT — thassar,  tħażżen,  then*i, 
iddenni,  tfissed,  tixtri  jew  tħassar 
(xieda  etc.)  bil  flus ;  mħassar,  mherri, 
mfissed  ;  mixtri ;  he  tried  to  corrupt  the 
witneases^  ried  jixtri  ix-xieda  (ixanham 
ix-xieda  biex  iżommu  mieghu) ;  hia  are 
all  corrupt  principles^  il  principii  tie- 
ghu  collha  ħżiena  (mħassrin). 

CoRRUPTiBLE— li  jista  jitħassar,  jeħ- 
żien,  jitherra,  jinxtara. 

CoRRUPTiON-tahsira,  fisda  (pied) 
tidnija. 

CORRUPTIONIST  —  min  jiddefendi 
(irid)  il  corruption  fara). 

CORRUPrrvE— li  jista  iħassar,  ihaż- 
żen,  iherri,  jixtri  (xieda  eto.)  bil  flus, 
bVigali  etc. 

COKRUPTLESS— li  ma  jithassarx,  jid- 
denniex,  jitherrix  jew  ma  jinxtarax. 

CORRUPTNESS— are />ii/rtf«cenc^,  vice. 

CoRSAGE  — il  kadd— ic-cinta  ta  libsa 
ta  mara. 


Digitized  by 


Google 


cm 


-  ŻOt  - 


cos 


GoRSAiR — furban,  ħalliel  ta  fuk  il 
bi^ar. 

GoRSB— cadavrUygisem  inejjet,gifa. 

CORSELET— biċċa  (bħal  tarca)  għal 
fuk  is-sider  —  sidrija  tal  ħadid  jew 
ġacc. 

CORSET — curpett. 

GoRTEGE  —  se^uitu  jew  in-nies  li 
jaccompanjaw  (h  jimiu  wara  xi  fune- 
raljew  tieġ  etc. 

doRTES— il  corp  legislativtaSpauja. 

CoRTEX— il  koxra  (ta  barra). 

CORTIOAL — tai   koxra  (ta  barra). 

(JORTIOATED— bħal  koxra  ta  siġra. 

CoRTioiFEROUS— li  ja^hmel  il  koxra. 

CoRTiooSE— collu  (mimli)  koxra. 

CoRTlLB— bitħa. 

CoRUSOATE— tiddi,  tlekk,  tberrak. 

CORUSOATION — leħħa  — vibrazzioni 
ta  dawl  (ta  malajr^  bħal  meta  igħaddi 
mera  bix-xemx  mmn  kuddiem  ghaj- 
nejc. 

(]!oRVE— caiTU  tal  faħam  li  jaħdmu 
bib  minieri. 

CoRVES — kfief  tal  faħam  tal  ħaġra. 

CoRVETTA  —  curvetta  (bastiment 
żgħir  tal  gwerra  avvis). 

CORVINE — taċ-ċawla  jew  ċawlun. 

(JoRVORANT— għasfur  cbir  tas-serk 
lijixbah  lill  pellican. 

CORVUS— ċawla  jew  ċawlun;  macna 
militari  b'ganċ  bhal  munkar  ta  ċawla. 

CoRYBANTio  —  mħawwad  (agitat) 
sħiħ  (ferm^. 

CoRYMB— il  ghamla  ta  fjuri  meta 
icunu  maz-zocc, 

(JORYMBIFEROUS— li  jagħmel  għe- 
nieked  ghenieked  jew  mazzi  mazzi. 

CoRYPHEUS  —  id-direttur  ta  cor 
drammaticu. 

CORYZA  —  purgar  (tisfijajl  kawMri 
mill  imnieħer. 

CoSEN — ara  cozen, 

COSENING— ħaġa  Chwejjeġ)  li  isiru 
bil  kerk. 

CoSEY^chenni,  tajjeb,  comdu. 

CosiGNiFiOATiVB— li  itisscr  H  stess. 

C!0SMETI0  —  ilma  (ħasil)  li  ineħħi 
nemex  etc.  (li  isebbaħ  il  gilda  tal  gi- 
sem ;  li  isebbaħ  il  wiċċ  etc. 

tad-dinja  ffuk  id-dinja) 
•li  jitla  jew  li- jinżel  max- 
xemx. 


(TOSMIO 
COSMIOAL 


COSMOGONIST— wieħed  mħarreġ  fil 
cosmogony  (ara). 

CoSMOGONY  —  trattat  (studiu)  fuk 
in-nisel  tad-dinja. 

CoSMOGRAPHBR  —  wieħod  mħarreġ 
fil  cosmogmphy  (ara^. 

C!OSMOORAPHIGAL— tal  cosmography 
(ara). 

^  CoSMoGRAPHY— cosmografija  1-arti 
li  iiddescrivi  id-dinja  (fil  bicciet  col- 
Iha  tagħha). 

GosMOLAHE— strument  biex  tchej- 
jel  il  bogħod  (distanzi^. 

GoSMOLATRY  —  cosmolatrija,  kima 
(adorazzioni)  li  jatu  lid-dinja  u  il 
bċeijeċ  li  fiha. 

(X)SMOLOGiST^wieħed  mħarreġ  fil 
cosmology  fara). 

GoSMOMBTRY— is-sengħa  tat-tichjil 
tad-dinja. 

C!0SM0PLASTIG— li  jagħmol  id-dinja. 

GoSMOPOLrrAN)  wieħed  liighammar 

CosMOPOLlTE  J  fid-dinja  jew  dac  li 
id-dinja  collha  pajjiżu. 

CoSMORAMA  —  cusmurama ;  esibiz- 
zioni  (dehra  jew  wirja)  tad-diuja  jew 
ta  biċċa  minnha. 

CoSMOSPHERB  —  tħcjjija  ("apparat) 
biex  turi  chif  inhi  kegħda  id-dinia. 

C!oss — chejl  tal  bogħod  fl-India— 
xi  mil  u  nofs. 

CossAOK—cosacc,  pulizija  (suldati 
fuk  iż-żwiemel)  tar-Russia  etc. 

GosSET— ħaruf,  chelb,  canjolin  etc. 
mrobbi  fid-dar;  tal  ħoġor  iew  li  icun 
għażiż ;  trabbi  fil  għożża,  fiż-żegħiL 

CoST— siwi,  cost  prezz,  nefka,  spi- 
ża ;  tiswa,  tilħak  tasal  fil  prezz ;  wlmt 
is  the  cost  of  thiaf  chemm  jiswa  (jew 
jitlak  fil  prezz)  dan  ?  /  nhall  do  it  at 
your  cost,  nagħmlu  spejjes  tiegħec ; 
he  hae  lost  both  hia  labonr  and  coet^  ħa- 
dem  għall  lasta  (tilef  il  kaleb  u  il  ġob- 
na)— 7  wiil  do  it  let  it,  cost  what  it  willj 
nagħmlu,  jiswa  chemm  jiswa  (nonfok 
chemm  nonfok);  ii  wUl  cost  me  my 
life,  jiswieli  ħajti ;  il  coets  morcy  jiswa 
iżjed. 

GoSTAL — tal  custilji,  tal  genb,  tal 
custat. 

GOSTARD— tuffiha  cbira  tonda  (gher- 
bubija). 


Digitized  by 


Google 


cos 


-  m  - 


cou 


COSTARD    MONGER  )  ^^lJ^&ħ   it-tuf- 
^  >-  fieh  (jew   bei- 

COSTER    MONGER      (  j^g^  (i  frott;. 

CoSTATE — li  għanmi  11  oustilji. 

COSTATED  — mdawwar  bil  custilji. 

CoSTER— biċċa  art  tajba  għal  ħrit. 
.  CoSTlE— wild  (torbija)  mnisselminn 
abjad  (jew  bajda)  u  wieħed  (jew  waħ- 
da)  mill  Indii  tal  punent. 

CoSTlVE— stringenti;  stiticui  mix- 
dud. 

COSTLESS— li  ma  jiswa  xejn. 

CoSTLiNBSST-siwi  Cgħali^. 

CoSTLY— H  jiswa,  ^ħali. 

GoSTMARY  —  (ħaxixa)  erba  santa 
Maria. 

CoSTUME  —  costum,  katgħa  jew 
għamla  ta  Ibies ;  /  like  the  costume  you 
càtne  out  in  on  the  last  day  of  Carnivalj 
jogħġobni  dao  il  costum  li  ħriġtu  bih 
fl-iAnar  ġurnata  tal  Carnival. 

CoSTUME — liebes  costum. 

CoSTUMiER— dac  li  jaghmel  jew  jar- 
ma  bil  costumi  (bil  ħwejjeġ  tal  ma- 
scarati). 

OoSY — chenni— biċċa  (ghata)  biex 
iżżomm  ħaġa  sliuna. 

CoT  )  nieka,  benniena  —  għorna, 

CoTE)  għariz ;  branda. 

CoTEMPoRAY— ara  contemporary. 

CoTERio— società,  xirka. 

CoTHoN— mSI,  xatt. 

CoTHURNATE  —  H  eħandu  żarbun 
bit-tromba  (bħal  sdvali). 

CoTiouLAR — tal  (jew  bhal)  mola. 

CoTlLLoN — isem  ta  żifna. 

CoTLAND — art  li  tcun  (ta)  għarix. 

CoTGNEAN — ragel  li  jidha  (midhi) 
bi  ħwejjeġ  li  huma  (b-afTarijiet)  tan- 
nisa.  * 

CoTSWooLD,  makjel  (tau-ngħaġ  etc.) 
fll  campanja  (fil  beraħ). 

CoTTAGE— għarix,  ghorna. 

CoTTAGERldac    li    igħammar  jew 

CoiTER     J  i^ħix  f  għarix. 

CoTToN  — tajjàr,  koton  ;  kotni ;  tat- 
taijàr ;  i»  t/iia  toool  or  cotton  ?  dana 
sui  jew  tajjàr?  didyou  ever  see  cotton 
plants  groioiuij  ?  katt  rojt  Csiġar  tul) 
koton  ħl  ghelieki  ? 

CoTTON  GIN— raddiena  tal  ħalġ. 

CoTToKY — bħal  koton,  bħat-tajjtlr ; 
artab. 


Cotyla)  ( fl-Anatomija  ^  ħofra  ta 

CoTYLE)  ghadma  fejn  tidħol  (jew 
tokgħod)  ras  jew  tai'f  ta  ghadma 
oħra. 

CoTYLEDoN — it-tebka  li  tmantni  iż- 
żerrigha  ta  pianta  ;  siġra  tal  callijet. 

CoUOH — canapfc,  sufà ;  cawċ ;  timted 
tokgħod,  titbaxxa,  tmidd,  tkiegħed  ; 
tneħħi  bjada  minn  għajn;  chisja, 
stucchiatura,  sadda  ta  tokob  (pari)  {-& 
njam,  xokka  etc. 

CouOHANCY—mistrieħ  bil  mindud 
(fis-sodda  etc.) 

CoUCHANT— mindud. 

CouCHEE  (akra  cuxi)  — chelma  con- 
trata  levie—il  ħin  tad-dħul  fis-sodda; 
żjajjar  ta  fil  ghaxija  (ta  ħin  dħul  is- 
sodda). 

CouCHER— min  ineħħi  il  bjada  tal 
ghajn— min  jaghmel  I-operazzioni  tal 
panna  jew  il  cataratt^  (bjada). 

CouCH  FELLGW— sieħeb,  wieħed  li 
icun  fis-sodda  miegħu. 

CoUOH  GRASS— medd  fuk  sodda  jew 
canapi;  tmejjil,  tbaxxar;  operazzioni, 
(tneħħija)  tal  bjada  mill  għajn. 

COUGH  (akra  cJ/)— sogħla ;  tisghol; 
tkaħkaħ ;  whooping  cough,  chin  cough^ 
soghla  convulsiva. 

CouGHER— min  jisgħol  jew  ikaħ- 
kaħ. 

CoUGHiNG  -  sogħla,  tkaħkiħ. 

CoULD— il  passat  ta  can  {av&^--i/l 
couUl  I  would,  li  stajt,  cliiecu  iva;  / 
could  not  gOf  ma  stajtx  immur;  no  one 
could  do  ity  ħadd  ma  sata  jagħmilba 
(jew  jagħmlu). 

COULTER— sicca  tal  moħriet 

CoUNOiL--cunsiII,  lakgħa  gemgħa ; 
before  t/iejirst  meeting  of  tlie  councU^ 
kabel  1-ewweI  lakgħa  tal  cunsill ;  the 
council  was  dissolved  after  the  second 
sitting,  il  cunsill  chien  mahlul  (wara 
it-tieni  seduta  (lakgħa) ;  tfuzt  is  one  of 
t/ie  members  of  tlie  council  of  govem- 
ment,  dac  wiehed  mill  cunsiljeri ;  in 
the  council  cltamber^  fis-sala  (camra)  tal 
cunsill. 

CouNOiLLOR  -  cunsiljer  —  membru 
tal  cunsill. 

CoUNE  —  tagħkad,  tiġbor  tagħmel 
fwieħed. 


Digitized  by 


Google 


cou 


—  i09  — 


cou  . 


CoUNSEL — parir,  twissija;  avucat; 
tati  parir,  twissi — who  is  your  counselt 
miu  hu  I-avucat  tiegħeo? 
^  COUNSELLOR — avuoatdifousurf  kor- 
ti  otc. 

CoDNT — tgħoddi  iżżomm  bi,  tistma 
ta ;  għadd,  cout ;—  oonti ;  count  ihese 
for  mef  għodd  dawn  għalija ;  /  coiint 
you  08  one'  of  them^  jena  nżommoc 
bVieħed  minnom  ;  is  he  a  count  or  a 
baron  ?  hua  conti  jew  baruni  ? 

CoUNTABLE— li  jista  jiugħadd  jew 
icun  magħdud. 

CoUNTBNANCE-bixra,  wiċċ,  ħarsa; 
tati  il  wiċc ;  tgħin,  twieżeu,  tpoggi. 
/  donH  like  his  countenance  at  alt,  xejn 
ma  togħġobni  il  bixra  (i\  ħai*sa)  tie- 
għu ;  you  are  ttie  firat  one  that  refused 
nim  your  countenancCj  int  cont  1-ew- 
wel  wieħed  li  ma  għentux  (wieżintux, 
li  ma  po^gejtux  jew  li  ma  incorag- 
gejtux  bilJi  xtrajt  minn  għandu  etc.j 

COUNTER  —  min  igħodd ;  banc  ta 
ħanut ;  who  waa  at  the  counter^  min 
chien  hemm  ibigħ  (wara  il  banc^. 

(JouNTER— contra,  il  cuntlariu  I-op- 
post. 

CJoUNTERAOT  —  toppoiii,  tilka,  tfix- 
chel,  tagbmel  contra. 

CouNTERAOTiON  —  lakgħa,  għamil 
contra,  tfixchil,   opposizioni. 

CoUNTERBALANCE— tpatti  (bl-Uziu), 

tgħabbar,  twieżen. 

CtouNTERBUFP— tixħet,  titfa  lura. 

COUNTEROĦANGE  —  tarġa  tibdel ; 
tpatti  f  bidla  ;  bidla ;  tibdel. 

CoUNTEROBARM-ħaġa  biex  tnoħħi 
il  għajn  (krun  etc.) 

CoUNTEROHECK— trażżan,  tgħakkes. 

COUNTERDRAIN  —  contra  drena|[ġ 
( jew  canal)  biex  jiġbor  fih  dac  li  inix- 
xi  jew  jiscula  mil  canal  il  cbir  (jew 
majjistru). 

CoUNTERFElT  —  tgħajjeb,  tfallaz, 
taRħmel  ħaġa  falza ;  tagħmel  ta  bir- 
runec,  turi  ħaġa  b*oħra ;  tgħajjib, 
ħaġa  falza  (bħal  munita,  cbitba  etc.); 
għajjieb,  min  ifallaz  jew  jagħmel  ħaġa 
falza;  leuHire  of  counierfċit  money^ 
okghod  attent  mil  fius  foloz ;  ihis  ie  a 
couuterfeit  copy^  din.  copia  falza. 

COUNTERFEITKD— falz,imitat(magh. 
mul  bħal,  li,m*hux  genwin). 


CoUNTERFOOT — puntaIi,coIonni  eto. 
hieif.  iżommu  ħajt  etc. 

CoUNTBRFUGUE  (fil  musica)  —  con- 
tra  fuga. 

CtoUNTER  JUMPER— ragel  (bejjegħ), 
meroant  tal  ħwejjeġ. 

CouNTER  UĠHT— dawl  li  jitfi  (igħat- 
ti)  jeħor. 

CoUNTERMAND  —  contrordui ;  t^ti 
jew  taghmel  contrordni. 

CouNTERMARCH— timxi,tmai*ca  lura. 

CouNTBRMARK  —  coutra  maroa ;  il 
bolla  tal  argintieri  (ta  Londra). 

C!ouNTBRPANE  —  cutra,  għata  tas- 
sodda. 

CoUNTERPLEAD —  tmieri,  ticcontra- 
dici. 

OoUNTERPOiNT— għata,  contrapout 
(musica). 

CoUNTERPoiSE  —  tgħabir,  twiżin, 
contrapis;  tgħabbar,  twieżen,tagħmel 
contrapis. 

CoUNTER  PolSoN— tati  il  oontrave- 
lenu. 

Ck)UNTER3lQN— il  chelma  (il  kaddis) 
sinjal  tal  għases ;  il  firma ;  tagħmel 
ismec,  tissottoscrivi. 

COUNTERVAIL  —  toun  tiswa  daks ; 
pis  jew  siwi  (valur^  daks  wieħed 
(eguali). 

CouNTBR  WHEEL(fid-driII  militari)— 
iddur  timxi  lura  u  il  kuddiero. 

CoUNTESS— contissa. 

CCUNTING-għadd. 

CoUNTLESS— li  ma  fiehx  għadd,  bla 
numru,  innumerabbli. 

CoUNTRiBS  -plural  ta  country  (ara); 
$0  many  countries,  bo  many  custotnB^ 
cull  pajjis  id-drawwiet  tiegħu. 

CoUNTRYFiED— raħli,  tar-raħal. 

CoUNTRYFY— issir  mir-raħal. 

CouNTRY — pajjis,  raħal,  campanja  ; 
tar-rahal,  tal  campanja. 

CoUNTRYDANOB— contradanza  (żif- 
na). 

(JouNTRYMAN— pajżan,  raħħàl.      . 

CouNTY — contea;  kasan^  (art^  ta* 
conti. 

COUNTY  COURT  — il  korti  tad-dejn 
(ta  dejn  żgħir). 

COUP  DE  GRAOB  Càkra  citde^fw)  — 
I-aħħar  dakka,  id-dakka  ta  1-imgħaI- 
lem. 


27 

Digitized  by 


Google 


oou 


—  210  — 


cov 


COUPLE— pàr,  żewġ ;  iżżewweġ,  is- 
sieħeb ;  tiżiewweġ,  tissieħeb ;  In  a 
cQupU  of  dat/8f  fjumejn;  did  you  see 
the  Royal  couplef  raithom  il  gnarajjes 
Reali  (ir-Re  u  ir-Regina). 

CouPLEMENT— għakda, 

CoUPLET— disticu,  żewġ  versi  bil 
poeslja  Cli  jakblu;  mkabbliu^. 

CoUPUNG— għakda,  rabta,  żwieġ. 

COUPUNG-PIN  -  dic  il  molla  li  tgħak- 
kad,  torbot  flimcbien  vaguni  tal  va- 
pur  ta  1-art  etc. 

CoUPON— cupun,  certificat  (carta) 
li  biha  tiehu  1-imgħax,  ħlas  etc. 

COURAGE — curaġġ,  ħila,  kalb,  almu. 

CoURAGEOUS  —  curaġġus,  bil  ħila, 
kaibieni,  almAs. 

CoURANT^żifna  ħafifa,  kabbi/Jja. 

CODRB— ara  bend. 

GOURIBR — currier, 

COURSE—  girja,  tiġrija,dawr«,filata; 
triek  tat-tiġrija;  passata  xorU  jeu 
ichel ;  cors  (ta  studiu  etc^;  tiġri  wurn, 
tati  il  caċċa ;  in  thejirst  course  he  wa« 
second;  fl-ewwel  consa  Ctiġrija  jew 
girja)  chien  it-tieni ;  in  the  whole 
course^  fil  cors  collu;  how  many  courses 
o/  drinks  were  there  ?  chemm  il  pas- 
sata  xorb  chien  hemm  ? — in  the  course 
of  time^  maż-żmien  (fil  mogħdija  taż- 
żmien) ;  of  course^  naturalment. 

(JouRSER  —  żiemel  gerrej,  tal  giri, 
tat-tiġrija. 

CoURSES— il  porghi  tan-uisa. 

COURSING  —  id-divertimenti  (giri^ 
tal  caċċa. 

(30URT— bitħa,  wens;  in-niesta  ma- 
dwar  is-sultan ;  dar .  issultan  ;  korti; 
twennes,  tokgħod  ma  dwar  is-sultan, 
titħanxel,  titħannen,  tinnann*a ;  round 
the  court^  ma  dwar  il  bitħa  ;  the  King's 
courtf  in-nies  ta  ma  dwar  is-sultau ; 
tw  the  Commercial  Courty  fil  Korti  tal 
Cummerċ;  in  the  Criminal  Court^  fil 
Criminal  (il  Korti  tal  Giurl) ;  he  is  em- 
ployed  in  the  Court  of  Justice^  impiegat 
il  iCorti ;  he  was  brought  before  the 
Court^  giebuh  kuddiem  il  Korti  (ħar- 
ouħ^  ;  he  is  trying  to  court  his  sister, 
irid  jinnamra  ma  ohtu;  he  is  pauing 
court  to  Atfr,kieghed  jinnamra  magnha. 

C!ORTBOUS  —  dhuli,  ħelu,  afTabbli, 
mnji  tagħna,  cumpiacenti. 


CouRTER— namrat. 

CoURTESAN  —  mara  li  m'hijex  tal 
galbu. 

CoURTESY— ħlewwa  fl-imgiba;  ci- 
viltà,  cumpiacenza. 

CoURTESY— tislima  tan-nisa,  rive- 
renza ;  issellem  (mara)  tagħmel  rive- 
renza. 

COURTFOOL— pulcinella,buff'un,wie- 
ħed  li  icun  impiegat  fil  palazz  tar-Re 
biex  idiiħħac. 

COURTGUIDE— ctieb  bl-ismijet  tan- 
nies  (sinjuri  etc.)  u  fejn  jokghodu — 
direltoriu. 

CoURTiER— wennies,  wieħed  minn 
ta  ma  dwar  is*sultan. 

(JoURT  LADY— sinjura,  mara  ta  ma 
dwar  il  korti  tas-sultan  jew  tai^re- 
giurt. 

CouRTLiKE— pulit,  civil. 

CouRTLiNG— wieħed  li  dejjem  icun 
ma  dwar  il  korti. 

CtocuT  MARSHAL  —  marixxall  ("tal 
korli>. 

CouuT  BiARTiAL  —  korti  marziali, 
korti  tal  militari  jew  tan-nies  tas-ser- 
vizz  tal  bahar  (bil  magistrati  jew 
iniħalfiu,  ufiiciali  ta  1-art  jew  tal  ba- 
ħar). 

CouRT  PLASTER— stick  (ħarir  mid- 
luk  minn  banda-  waħda  b'xi  ħaġa  li 
twaħħuh. 

CouRT  RoLL— registri  (documenti) 
tal  korti. 

CouuTSHiP— namrar,  namur. 

COURTTARD— bitħa. 

CousiN— cugin,  cug^na  ;  cousin  ger- 
mun,  prim  cugin. 

COVE — kàla,  daħla  ta  bahar;  tgħatti 
bi  hnejja,  tati  il  cbenn. 

COVENANT— ftehima,  patt,  bakgħa; 
tibka,  tiftiehem,  tagħmel  patt ;  they 
entered  into  (made  a)  covenant^  għamlu 
patt,  ftehmu,  bakgħu  li... 

CoVENANTED— marbut  b'patt. 

CoVENUOS  "  ara  fraudolent. 

CoVER— għatu,  ghata,  tapit  ta  mej- 
da,  koxra;  satra;  tgħatti,  tiosi,  tleff, 
tistor;  platt,  mgħai-fa,  siccbina  u  fur.- 
chetta  (post  ta  wieħed  ghal  fuk  mej- 
da  tiil  icbel) ;  tlie  book  is  with  a  paper 
cover^  il  ctieb  bil  koxra  (copertina)  tal 
carta  (m'bux  legat);  cover  yourself  up^ 


Digitized  by 


Google 


oov 


—  211  — 


GBÀ 


itgħatta ;  ihere  were  SO  cowfrs  for  that 
dinnery  ohien  hemm  għal  għoxrin  ruħ 
fdao  il  pranzu;  cover  Uiis  with  wax^ 
iosi  dan  bix*xama ;  the  armu  covered 
all  the  plainy  1-armata  f is-suldati)  ħa- 
du,  mlew,  il  pianura  oollha. 

GovERiNG— għata,  Ibies,  libsa. 

C!oYEBLBT— outra,  overta  ta  sodda. 

CovERT  —  cbenn,  moħba,  bejta; 
maħtaby  boso;  mohennen,  moħbi ;  lie 
it  under  the  eovert^  kiegħed  fil  ohenn 
(moħbi).  ' 

CoTBRTURB— -ohenn,  difisa,  li  stat 
ta  mara  miżżewġa  (li  soond  il  li^i  ma 
tista  taffħmel  xejn  u  la  ountratti  eto. 
minn  gnajr  il  ounsens  ta  żewġa). 

CovBRT  WAY— il  mogħdija  jew  il 
wesgħa  il  barra  minn  foss  (ta  fortiz* 
za  etc.) 

CovBT  —  tlebleb  għal,  tizxennak ; 
tixtiek  bil  ħrara,  tirgħeb ;  all  covet  atl 
loee,  min  jirgħeb  għal  wisk  ma  jeħu 
xejn. 

CoYBTED— mixtiek  bil  ħrara. 

CoYETiNQ— xewkat  ħżiena,  sregu- 
lati. 

CoYBTOUS  —  mlebleb  għal,  mxen- 
nak,  mixtiek,  rghib;  għadma,  kan- 
oieċ. 

CoVEY— bejta  jew  katgħa  ^ħasafar. 

COYIN  —  ftehima  jew  brioounata 
biex  tafi'ħmel  ħsara  (tippregiudioa)  lill 
ħadd  jenor. 

CoviKOUS— ħawwadi,  briooun,  dis- 
onest. 

Cow— bakra;  tlibbet ;  tbażża,  twer- 
wer;  a  mt'/A;  cou^,  bakra  tal  ħalib  (li 
ti^Ieb) ;  a  eow  with  calf  bakra  li  tis- 
tenna  ioollha  il  għoġol  (tkila). 

CowARD-^beżżiegħ,  gifa/  bla  ħila. 
COWAROICB       )...      .       r.    .. 
C0WARDLINESSr^**'«f^^f^"J«- 

C!owARDLY— ta  ffifa,  bil  biża. 

(JowBEOK— il  feTtm  (pasta  ta  suf  u 
xagħar)  għal  opiepel. 

CoWBLAKES— ħmieġ  tal  bakar  nie- 
xef  ghan-nar. 

CJow-OALF— ffħoġla. 

Cow  DUNQ— fimieġ  tal  bakargħad- 
demel  (jew  biar). 

CoWBD — liebet,  mbażża,  bla  ħila. 

(TowBR — tinżel,  tibbaxxa,  billi  tilwi 
roubtejc. 


Cow*HBEL  —  is'^kajn  tal  bakra  li 
igħallu  għal  gelatina. 

CowHERD— ragħaj  il  bakar.     ' 

Cow-HIDB — il  gild  tal  bakra  lest  bil 
(jew  għal)  oonza. 

CoWHOUSB— razzett. 

GowiSH— bħal  bakra,  beżżieffħ. 

CoWL— barnuż,  oapoċċ,  ċokka. 

CoWLiOK  —  lagħkiet  il  far,  dio  it- 
trofia  xagħar  li  toun  ke^ħda  oontra 
I-peħor  fuk  ir-ras  (aotarx  kuddiem)  ta 
XI  ħadd. 

COWMAN— ragel  li  ioollu  il  bakar. 

CowoRK— taħdem  flimohien. 

CowPEA^pizelli  salvaġġa,  bħal  gil- 
biena. 

C!ow  POX— marda  (^idri)  tal  bakar, 
dao  li  iservi  għat-tilkim  tagħna. 

CowRY — baħbuħa,  arzella— arzell 
jew  baħbuħ  żgħir  li  fl-India  u  fl-Afri- 
oa  oull  mna  minnhom  igħaddu  (jis- 
wew)  b'soid. 

CowsLiP— primula  (fjur). 

CoWTREB  —  siġra  obira  li  tiober 
fl-Amerioa  t*isfel  u  li  tati  ilma  (sugu) 
bħal  ħalib. 

Cox  OOMB— għalla  ta  t9erduk;  bel- 
lusa  (pianta),  żabioott,  petitu,  puli- 
oaria, 

Gox  OOMIOAL— wieħed  ohiesiA,  fan- 
fari'un,  petitu,  prusuntus. 

GoT— tistħi,  titgherrex,  titmeżmeż ; 
tħajjar;  mistħi,   mgherrex,  metmieżi. 

GOYISH— mistħi,  mgherrex. 

CoTNBSS— mistħija,  tigrix,  tme^miz. 

Goz— chelma  mkassra  floo  covsin 
Cara). 

GoZEN— tkarrak,  tgħallat. 
»   GozENAGB— takriek,  tgħallit. 

CoEET) 
CoZTt*^*^*^- 

Crab— grani,  kabru ;  tuffiħa  sal- 
vaġġa ;  wieħed  li  jitfantas  minn  xejn; 
maona  biex  ivarau  il  bastimenti ; 
maona  żgħira  tal  manim;  żorr ;  tkar- 
ras,  tagħmel  żorr,  tmakkat. 

Crab-applb  -— tuffiħa  żgħira  sal- 
vaġġa  (karsa,  ħazina). 

Crabbbd— mkit,  fonkla,  mkarras. 

Crabber— ^urdien  tàl  ilma. 

Grabbt — diffioili,  li  iħawwad  ir- 
ras,  lijisrom. 

Crab  louse — furrax. 


Digitized  by 


Google 


GRA 


212  — 


CBA 


Crabro — insett  ara  horneU 

Crabyaw  —  ulcera  (piaga)  fkiegħ 
is-siek. 

Cragk— zakk,  kasroa,  gelgila,  tifki- 
għa,  ċakcika,  tkarmiċa;  tiiħira,  mu- 
meut'wieħed  ;  ixxokk,  taksam,  iggel- 
gely  ixxigħer,  tfakka,  iċċakċak,  tkar- 
meċ  ;  titfaħar ;  roill  aħjar,  bi  rġulia,  li 
ma  hawnx  cbifu. 

Craok-brained — belgħieni,  li  rasu 
m'hux  floca,  mherwel,  ibleħ. 

Craoked — roaksum,  mgelgel,  mix- 
kuk,li  għandu  rasu  m'bix  f^loca;  he  and 
1  have  cracked  many  a  boUle  together^ 
min  jai  chemm  xrobna  flimcbien 
(jena  u  hu). 

CrAOKER— dac  li  (min)  ixokk,  jak- 
sam,  igelgel,  ixigħer  etc. ;  faħħari ; 
tricchitrac;  karmeċ  (biscuttell). 

Craok  hemp—  wieħed  li  iddesrin 
tiep^ħu  hu  li  għandu  icun  mgħallak, 
bniedem  tal  forca — briccun. 

Craokle  —  tfakka,  iċċakċak,  tkar- 
meċ. 

Craoklinq — tifkiħ,  ċakcik,  tkarmiċ. 

Craoknel— biscott,  galletta  jebsa. 

Cradle— nieka,  benniena;  li  stat 
taż-żgħurija;  tkiegħed  fin-nieka;  tħan- 
nen. 

Cradle  SOYTHE — xorta  ta  mingel. 

Cradlinq— Iħemmi ;  dawc  il-Iasti 
ta  li  njam  (bħal  custilji^  li  icun  hemm 
fl-iskfa  bil  ħnejjiet  (jew  troll). 

Craft—  sengħa,  ħabta,  ħila,  ħiena, 
ħażen,  malizia ;  bastimenti  żgħar. 

Craftiness— ħażen,  malizia,  ħiena; 
sengħa,  ħabta,  ħila. 

Craftsman  —  wieħed  tas-sengħa, 
mgħallem.  « 

Oraftsmastbr— mgħallero  tas-sen- 
għa  tiegħu. 

Crafty  —  ħajjen,  ħaiin,  roacacc ; 
tal  ħabta,  li  jilħaklu.  * 

Crag — rduro. 

Cragged)  coIIu  ħotob  u  għoliet, 

Craggy  )  collu  blat  (rdum). 

Craq  PIT— ħofra  fi  blata. 

CRAiQ^blata  jew  għolja  tal  blat. 

CRAlQSMAN--dac  li  jixxabbat  mal 
blat  ta  dwar  il  baħar  għal  ħaroiem 
salvaġġ,  għasafar,  bejtiet  etc. 

Crake  (għasfur,  tajra) — gallozz  se- 
cond;  tiftaħan 


Cram — timla,  tross,  taħxi ;  tistiva  ; 
tJie  churoh  is  crammed  with  people,  il 
onisia  mimlija  bħal  bajda  (stivata) 
bin-nies. 

Cramminq  —stivar,  rass,  mili  bosta; 
what  I  want  is  real  study  not  cramming, 
irrid  studiu  sewwa  m'hux  stivar  (rass) 
ta  materii  fi  rjus  (mili  ta  rjus  bla  pro- 
fitt). 

Cramp— bugħawieġ,  ħedla,  xcbiel; 
vit  li  torbot  ix-xogħol  (ta  roastrudax- 
xa  etc.)  iggib  tagħroel  bugħawieġ, 
tħaddel,  ixxecchel ;  /  was  seized  with 
a  cramp,  tani  bugħawieġ. 

Cramped— bil  bugħawieġ,  li  għan- 
du  bugħawieġ  (gisrou  roiġbud). 

Crampfish  (ħuta)— il  ħaddiela. 

Crampit— dic  il  biċea  metal  fit-tarf 
isfel  ta  nforra  ta  xabla. 

Crampoons — grampuni. 

Cran — chejl  tal  (istivar  etc.)  tal 
ħut  ta  dwar  37  gallun  u  nofs. 

CRANAQE-ħlas  (dritt)  ligħandhom 
il  bastimenti  talli  iħottu  b'roacina. 

Crane— (tajra)  ajrun— roacina. 

Crane  fly— duda  bħal  nerousacbi- 
ra  li  għandba  sakajha  twal  twal. 

Cranesrill  —  geranju  —  xorta  ta 
tnalja  li  jusaw  it-tobba. 

Cranq— gisero  roejjet  ta  baliena. 

Cranial— tal  jew  bħal  scutella  jew 
kurrigħa  tar-ras. 

Craniologioal— tal  crnniology  (ara). 

Craniologist— wieħed  mħarreġ  fil 
craniology  (ara). 

Cranioloot — frenologija ;  is-sengħa 
li  wieħed  icun  jaf,  mill  ħotob  tar-ras, 
il  facultajiet  tal  bniedem. 

CRANioMETBR—Btrument  biex  tchej- 
jel  il  cobor  tar-ras. 

Craniosoopy  —  is-sengħa  li  tara  u 
tesamina  ir-ras. 

Cranium;—  ir-ras  ;  il  kurrigħa  tar- 
ras. 

Crank— it-tarf  ta  fus  milwi  (^anglu) 
l-isfel-'fus  tal  ħadid  milwi  (mgħaw- 
weġ) ;  tgħawiġa ;  tidwir,  tgħawiġ  fid- 
discorB ;  f  saħtu,  fuk  ruħu  ;  iddur  (id- 
dawwar),  tidħol  u  toħroġ  (iddaħħal  u 
tħarreġ). 

CaANKLB — tidħol  u  toħroġ ;  tchisser 
f  cantunieri  (bir-rochon),  liwja,  dawra. 

Crannibd— mxiegħer,  mixkuk. 


Digitized  by 


Google 


CRA 


—  218 


CRE 


Crannt— xegħira,  xakk. 

Cbanomanoy— li  wieħed  jakta  (jin- 
żirta)  x'għandu  igħaddi  minn  għalio 
billi  imisslec  u  jaraleo  rasec  (il  ħotob 
tar-ras). 

Crants— il  curuni  tal  fjari  li  jagħ- 
mlu  fuk  tebut  u  il  kabar  ta  xbejba. 

Crap— sicrana. 

Crapb— cripp ;  mustaxija,  bħal  gass 
(drapp)  iswed  li  jusaw  għal  vistu. 

Crapnbl— rampil. 

Crapula — ichel  u  xorb  żejjed. 

Crapulbnob — marda  bl-ichel  u  ix- 
xorb  żejjed. 

Crapulous— xurban,  fis-sacra;  mim- 
li»  mgħobbi  iżżejjed. 

Crash— ċakcika,  fakgħa,  tifrica,  iċ- 
ċakċak,  tifka,  tfarrac ;  it  came  down 
with  a  great  crash,  niżiet  (wakgħet) 
b'ħoss  (b'ċakcika)  cbira  ;  can  you  crash 
this  nut  with  your  teeth  1  tista  tfarrao 
din  il  gewza  bi  snienec  ? 

CRASHiNa— ċakcik,  tfakkigħ,  tifric, 
ticsir,  (ħsejjes  ta  ticsir). 

Crasis  (fil  grammatica)  —  ġabra  (tak- 
sira)  ta  żewġ  sillabi  f  waħda. 

Crass— onxon,  ordinariu,  goff. 

Crassambnt  —  is-sustanza  grassa 
(magħkuda)  u  ħamra  tad-demm. 

Crastination  —  dewmien,  tnicchir, 
tħollija. 

CRATCH—post  għal  ħuxlief ;  tigref. 

Crate  -  koffa,  kartalla. 

Cratbr— il  cratere,  it-tarf,  il  kuċċa- 
ta  Cmħaffra  jew  mtakba^  tal  vulcan 
mnejn  jitfa  in-nar  etc. 

Cratbriform— ta  għamla  ta  cratere, 
bħal  tazza  cbira. 

CRAUNOH-^tkarmeċ  (bi  snieneo^. 

Cravat — ingravata  (xalpa  jew  mac- 
tur  tal  għonk). 

Cravb— titlob  bil  leħħa,  tlebleb  għal, 
tixtiek  bil  ħrara;  may  I  cmve  your 
name  ?  tgħejdli  jecc  jogħġboc  x'ismec  ? 
/  C7xive  for  his  help  nixtiek  wisk  il 
għajnuna  tiegħu.    . 

CRAVhN— mirbuħ  u  avvilut,  msaw- 
wat  (mitluf  jew  li  tilef  fi  glieda  ect.) 
bla  ħila. 

Cravbr— wieħed  (min,  jew  dac)  li 
jixtiek  bil  ħrara. 

Craw— ħawsla. 

Craw-fisii — ccala. 


Crawl— titcaxcar,  titcarcar,  timxi 
mbajja ;  /  am  so  weak  tfiat  I  can  Iiard- 
ly  crawl  along^  nħossni  hecc  fiacc  (de- 
boli)  li  bil  chemm  nista  nimxi  pass 
(nitħarrec). 

Cray  fish— ara  crawjish. 

Crayon— lapes  (tal  culur) ;  disinn 
mħa^ież  (magħmul)  b*dawn  il  lapsjiet 
tal  culur ;  iddisinjat,  (maħżuż  jew 
magħmnl)  b*Iapes ;  tħożż,  tiddisinja 
b'lapes  culurit  (bil  crayon). 

Crazb — tchisser,  tfarrac;  iġġennen  ; 
genn. 

Crazbd  —  wieħed  li  għandu  rasu 
(moħħu)  m'hux  f  locu. 

Crazbdnbss —genn . 

Crazy  —  micsur,  mfarrac ;  għandu 
ħajta  jew  fitla  genn ;  maħsus,  mar- 
radi ;  tlie  children  are  driving  me  crazy^ 
it-tfal  kegħdin  iġennuni ;  acrazy  ship^ 
bastiment  smattat  (li  m*hux  armat 
tajjeb). 

Crbaoht  (akra  creit)  ^mriehel ;  tir- 
għa  fuk  1-artijiet  (moxa). 

Crbak— iżżakżak,  iċċakcak,  iċċech- 
ċech. 

Crbam— zibda,  crema;  il  fiur  jew 
1-aħjar  ta  xi  ħaġa ;  titla  jew  tinġabar 
fil  wiċċ  bħal  ma  tagħmel  iz-zibda  jew 
il  crema. 

Crbam  of  tartar— cremor  di  tartru. 

Crbam  oolourbd— lewn  il  crema. 

Crbam  faobd— safrani,  pallidu,  wiċċ 
ta  wieħed  marradi  jew  ta  wieħed  bla 
hila. 

Crbamy— tal  crema. 

Crbase  —  tinja,  tichmixa  ;  titni, 
tchemmex  ;  your  coat  is  full  of  creases 
(is  all  creases),  il  glecc  tiegħec  collu 
tichmix. 

Crbatablb — li  jista  jinħalak  jew 
icun  maħluk. 

Crbatb  — taħlakjtagħmel;  Godcreat-^ 
ed  thc  world  in  six  days,  Alla  ħalak 
id-dinja  f  sitt  tijiem  ;  you  went  there 
to  create  disturbances^  mort  hemm  biex 
gibt  igħamilt)  il  ġlied ;  This  Govemor 
Tias  created  two  new  Magistrates,  dan  il 
Gvernatur  għamel  żewġ  magistrati 
ġodda. 

Crbatbd— maħluk,  magħmul. 

Creation  — ħoIkien,'għemiI;  id-dinja, 
1-univers. 


Digitized  by 


Google 


CRE 


—  2U 


CRE 


Crbatiyb— li  jaħlak,  li  jagħmel. 

Cbbatob  —  il  Halliek  ;  min  jaħlak 
għammiel. 

Cbbàtobal — li  għanda  il  qaalità,  ta 
(li  ba),  creatara. 

Grbatubb— creatara,  (ħlika)  ħaġa 
miAlaka ;  wieħed  li  ican  mgħolli 
(avanzat)  f  poet  ect.»  bil  protezioni  (a 
xi  saperiar  li  ican  igibu  ;  he  ia  ihe  Ad- 
miraVa  creature,  hua  il  protett  tal  ar- 
mirall  (għalecc  għola  a  wasal  fejn  wa- 
sal);  you  are  a  siupid  creature,  inti 
bniedem  Btupidu. 

Cbbbbioostatb  —  li  għandu  il  cu- 
stilji  (jew  majjeri)  spissi  (jew  wisk  ma 
xulxin). 

Cbbbboub  — ta  BpisB,  ta  sicwit. 

Cbbdbnob— twemmin,  fidi ;  /  sħall 
never  give  ċredence  to  what  you  say, 
katt  ma  nemmen  dac  li  kigħed  tgħejd; 
1  thereby  gained  a  credenee  of  heing  a 
good  fnan,  a  b'dana  jena  klajt  il  fama 
lijenaragel  tajjeb. 

.  Cbbdbnda  —  fidi,  articuli  tal    fidi, 
ħwejjeġ  li  għandhom  jitwemmnu. 

Crbdbnduh  (singular  ta  credenda) 
ara. 

Cbbdbntial— credenziali,  li  jati  titlu 
ta  twemmin  (li  għandec  temmen). 

Cbbdbntial— credenziali ;  ittra,  cer- 
tificat  mictub  li  juri  li  wieħed  għandu 
il  oreditu  (jew  li  għandu  is-Betgħa  li 
jeħu  fluB  etc.) 

Cbbdiblb— li  jista  jitwemmen,  la 
min  jemmnUy  credibili ;  tliie  is  the  only 
eredtbile  witneee^  dana  biBS  hua  ix- 
xhud  ta  min  jemmnu ;  thie  is  liardl^ 
credible,  din  hia  ħaġa  li  bil  chemm  ti- 
sta  titwemmen. 

Cbbdit— -twemminytidjin,  gieħ;  cred- 
ta ;  temmen,  iddejjen,  iBsil ;  tafda  fi, 
tati  credtu ;  he  isa  nuxn  ofcredit,  bnie- 
dom  tal  gieħ  (li  ħakku  min  jiBtmaħ, 
jew  Btima) ;  yott  have  lost  your  credit 
with  him  noWf  iBBa  tlift  il  credita  tie- 
għec  miegħu ;  f  must  say  this  for  your 
creditf  ngnejd  dana  għal  gieħ  tiegħec 
(għal  credtu  tiegħec)— nofcorfy  will  give 
him  credit  now,  ħadd  ma  jafdaħ  (jew 
idejna)  iżied  iBBa;  Inever  gave  him 
credit,  katt  ma  emmintu. 

Cbbditablb— ta  min  jemmnu,  jist- 
mB^ħ.  jew  jatiħ  gieħ ;  he  has  now  a  very 


creditahle  employment,  hua  iBsa  għandu 
impieg  pulil  ħafna. 

CRBDiTOB-dejjSn,  creditur,  wieħed 
li  għandu  jeħu. 

Cbbdulity— twemmin  ta  collox  ma- 
lajr ;  lie  is  guilty  of  ioo  much  credulity^ 
għandu  biBB  (difett)  li  jibla  (jemmen) 
collox  malajr. 

Crbduloub  — li  jemmen  collox  Qibla) 
mali^i^  (checiċUy   mazzun). 

Cbbbd  —  credu,  twemmin ;  say  the 
Aposiles  creed,  għejd  il  Credu  ;  in  our 
school  we  have  bous  of  several  creeds^ 
fl-iscola  tagħna  gnandna  tfal  ta  boeta 
religionijet. 

Crbbk  -kàla,  daħla  tal  baħ%r ;  Ri- 
nella  creek,  Irnella;  DocJcyard  creek^ 
id-daħla  tat-tarzna  (bejn  l-lsla  u  *1 
Birgix) "tlie  French  creek,  iddaħla  ta 
wara  l-lsla. 

Crbbky— collu  dħul  jew  rocon  (tal 
baħar^. 

Crbbl — xorta  ta  bixchilla  jew  koffa. 

Crbep— titcaxcar,  titcarcar,  tixxab- 
bat,  tixxeblec;  tcun  Borvili;  he  managed 
to  creep  into  hisfavour,  ra  chif  għamel 
u  daħal  in  dramma  (għamel  ħabib 
miegħu,  daħallu  fil  għalka,  jew  għaraf 
jinħabb  miegħu );  Iie  has  always  a  hole 
to  creep  out  at,  dejjem  iBib  BCUBa  biex 
jeħles  (isib  dejjem  li  BCUBa  fil  com- 
ma);  old  age  creeps  on,  kegħdin  nixjie- 
ħu  ġmielna. 

Crebpbr— Biġrali  tixxabbat  jew  tix* 
xeblec;  dudu  li  jimxi  jitoaxcar  ma 
1-art ;  xorta  ta  għasf ur  ;  rampil ;  ivy  is 
a  creeper,  il-Iiedna  hia  Biġra  li  tixxe- 
bleo. 

Crbbp  holb— tokba  fejn  wieħed  jiB- 
taħba  ;  BcuBa. 

Crbbpino  — tcaxchir,tcarchir;  xeblic. 

Crbbpino  orowfoot  — xorta  ta  aiġra 
li  tixxeblec. 

Crbmation  — ħruk. 

Crbmona — xorta  ta  violin. 

Cremor  —  liquidu  (ħaġa  mcAIuIa) 
bħal  crema. 

Crbnatb  )  collu  tixlif,bit-tixlif»  Bnien 

Crbnatbd  j  Bnien,  jew  daħliet  dcAIiet. 

CRBNAUi— (fil  fortificazioni)  tokob 
jew  fetħat  zgħar  li  ioun  hemm  fiB- 
Bwar  ta  xi  belt  (fortificata). 


Digitized  by 


Google 


ĊRE 


—  215  — 


CRl 


Cbbnbllatbd  —  fortezza  bit-tokob 
jew  fetħat  fil  ħitan  (swar)  tagħba. 

GRBNBLLB—tokba,  fetħa  f  sur  etc, 
minn  fejn  jistgħa  jisparaw  is-sald'a- 
ti  etc.  bi  vleġeġ  etc. 

Cbbnbllbd  —  (fil  botanica)  werak 
etc  ,  li  għandom  tixlif  tond  jew  snien 
tondi  bit-truf  gejjin  pizzi  pizzi  tondi. 

Cbbnulatb— mimli  jew  collu  tixlif. 

Gbbolb— creolu  ;  wieħed  li  twieled 
fl-Àmerica  (spanjola)  jew  fl-Indji  tal 
panent,  li  bua  mnissel  izda  mir-razza 
Europea  (tal  Europei) ;  wieħed  li  sar 
minn  zwieġ  ta  Spanjoli  Àmericani  u 
Europei. 

Gbbolian— talj'ew  bħa],Greolu  (ara 
creole). 

Gbeosotk — creosoto;  flaida  (ilma)  li 
isir  (jiġi)  mil  katran  ilKmpicat  (jew 
distillatj. 

Gbbpanob  1  ħarka  (katgha)  f  ri^el  ta 

Cbbpanb  j  kuddiem  tażiemel  h  issir 
bin-nagħal  tas-sakajn  ta  wara  (billi 
taħbat  fil  mixi). 

Gbbpitatb— iċċakċak,  tfakka. 

GBBPiTàTioN — ċakċik,  tfakkigħ  (ħsej- 
jes  tal  ħatab  meta  icun  jakbad). 

Gbbpon— drapp  (magħmul  minnsuf 
u  ħarir)  bħal  cripp. 

Cbbpt— temp  passat  tal  verb  creep 
(ara).  • 

Gbbpusoulab  ]tal  crepuscalu    jew 

Cbepusoulinb    tad-dawl    ta     wara 

Cbbpusculous  ][għeb  ix-xemx  —  li 
igħammex ;  ta  għeb  ix-xemx. 

Cbbpusglb — ara  twilight. 

Gbbscbndo  (fil  musica) — sinjal  biex 
toctor  (titcattar),  il-kawwa  tal  leħen. 

CBBsoBNT—nofs  kamar ;  li  joctor, 
jew  jiżdied. 

Cbbscivb— li  jicber,  joctor,  jiżdied. 

Gbbss  (ħaxixa)  ~sija,  jew  crexxiuni. 

Cbbssbt  —  dawl  fuk  cavitell,  sinjal  ta 
fuk  il  kabar  etc;  dawl,  torċa;  reci- 
pient  tul  ħadid  etc  fejn  il  buttara  ja- 
narka  ħatab  etc  biex  idur  id-dugħ. 

CBBSt^għallata  serduk;  rix  ta  cap- 
pell ;  għolia,  xifer  ta  għolja ;  cburija  ; 
ornament  ta  elmu. 
.  Cbest  fallbn  —  umiljat,  b*demba 
taħt  il  blata ;  mceccben. 

Cbbstlbss — minn  għajr  crest  (ara). 


Cbbtaobous— li  għanda  mil  gibs; 
'gibsi ;  tafii. 

Cbbtatbd  —  miAkuk  (mgħoddi^  bil 
gibs. 

CBBTio—pied  (cbejl)  tal  vers  tal 
poesia  Inglisa  (antica). 

Cbbtin— wieħed  ibleħ,  belbieni. 

CBETiNisM—bluba  f  1-actar  ta  nies  li 
igħammru  f'xi  artijiet  dwar  il  mun- 
tanji  Alpi,  1-Italja). 

Cbbtism— falsità,  ghideb. 

GBBUTZEB*-biċċa  flus  tedesca. 

Gbbvassb— xakk,  fetħa. 

Gbbvet  -  grigiol  (borma  fejn  idewba 
id  debeb  etc)  1-argintieri. 

Cbbvioe— xakk,  kasma. 

Cbew  —  equipaġġ,  in-nies  (baħrin 
etc)  ta  bastiment,  dgħajes  etc,  ċorma 
nies,  katgħa. 

Cbew — temp  passat  tal  verb  crow — 
tħe  cock  crew  is-serduk  idden. 

Cbbwbl— ħajt  (mibrum  tat-tajjar) 
fln. 

Cbib— presepiu  ;  fossa  (caxxa)  għal 
kamħ ;  għarix,  nieka  ta  tarbija ;  tagħ- 
lak  gio,  issaccar  gewwa,  tagħlak  gid' 
gaġġa. 

CBiBBAaB—isem  ta  logħba  tal  Carti 
(Inglisa). 

Gbibblb  ~-  gharbiel  oħxon,  ordina- 
riu. 

Cbibbifobm)    mtakkab  bħal  għar- 

Cbibbosb     >    biel. 

Gbick— jebusia  tal  għonk  (meta  wie- 
ħed  iħossjew  icoUa  gfionka  jebes  għax 
icolla  xi  nerv  miġbud. 

Cbiokbt— werziek,  sersur ;  il  cricket 
(togħba  bil  ballun  u  pali  etc) ;  ban- 
chetta  baxxa. 

Cbiokbtbb — wieħed  (minj  jjlgħab 
il  cricket. 

GBiooiD~(fl-Anatomija)  ħolok  ħo- 
lok  ;  bħal  circbett  jew  ħolka. 

Cbibb  -  dac  li  igħajjat  (bejjegħ)  flt- 
torok  etc  min  igħajjat  biex  ibiegħ. 

Gbimb— delitt,  ħtia;  t/iis  i$  aheinoue 
crime  dana  delitt  faħxi  (icreħ,  chiefer); 
he  perpetrated  a  capital  crime^  għamel 
delitt  capitali  (tal  forca^ 

CBiMBFUL^ħażin,  ħati. 

Cbimblbss  —  bla  ħtija,  m'bux  ħati, 
innocenti. 

Cbimin AL—  crim  inali,  tal  ħtija. 


Digitized  by 


Google 


CRl 


—  216  — 


CHl 


CniMiNAL  —  crtminali,  ragol  ħa^àn, 
molfattur ;  tal  ħtija,  ħati ;  criminal 
conversation,  aduiteria. 

Griminate— tugża,  twahħal  fxi  hadd 
li  għamel  xi  ħtija  jew  xi  ħaġa  ħażina ; 
twassal,  tugża. 

CRiMiNATioN—accusa,  gauża,  (minn 
tu(/za). 

Cbiminous— ħażin,  ħati. 

Crimp— tcbemmex,  tfelfel,  iggighed, 
tkai^kaċ;  mchemmex,  mfelfel,  mgigħed, 
mkarkaċ;  wi^ed  (min)  jingagġa  is- 
Buldati  jew  iħajjar  in-nies  li  jidħlu 
Buldati;  tingaġġa  jew  iddaħħal  (tħaj- 
jar)  nies  ghas-seryizz  militari. 

Crimping  iron— hadida  li  jużaw  biex 
jinnucclau  ix-xagħar. 

CRiMPAaB — tchemmix,  ticmix,  tfelfil, 
tkarkiċ. 

Crimping  maohinb  —  dussies  jew 
mkass  ghal  cannoli  (biex  igħaddu  ħa- 
ġa  bil  cannoU  jew  jagħmlu  frill). 

Crimplb; —  tchemmex,  tiġbed ;  tit- 
chemmex ;  tingibed. 

GRiMsoN^ahmar;  cremiżi. 

Grimson  hued— ta  lewn  ħamrani,  ta 
culur  cremiżi. 

Crtnal  -  tax-xaghar. 

Crinatbd^U  għandu  xagħar  twil, 
muxgħar. 

Crinioum  --  tiġbid,  bugħawieġ. 

Crinbd— li  għandu  (bix-)  xagħar. 

Grinel— xagħar  fin,  rkiek  u  ħafif 
bħal  rix. 

Grinob  —  tislima  sa  1-art;  tmellis 
jew  żegħil  żejjed  ;  issellem  sa  1-art ; 
tmelles  iżżejjed ;  taka»  tinżel  wisk,  tib- 
baxxa ;  tiġbed  jew  tiġbor  flimchien. 

GRiNaBR— dac  li  (min)  isellem  sa 
1-art,  imelles  iżżejjed,  jakajew  jibbax- 
xa  wisk. 

CRiNaLB — ħolka  jew  ganċ  tal  ħadid. 

GRiNiaBRouB  —  tax-xagħar,  bix-xa- 
għar,  muxgħar. 

Grinitb— li  donnu  (bħal)  xagħar. 

Crinklb — tgħawiġa,tichmixa,tgħaw- 
weġ,  tchemmex. 

Grinklbd— mgħawweġ,.  mchemmex. 

Crino— mardatal  gilda. 

Crinolinb — ic-circu  (li  jilbsn,  jew  li 
chienu  dari  jilbsu  in-nisa). 


GniNOBB— bix-xagħar,  collu  xagħar. 

Cripplb — tgħattab;  magħtub,  zopp. 

Cripplbd  —  mgħatub,  wieħed  bla 
saħħa. 

Cripplinos— puntali,  dawc  it-travi  li 
jagħmlu  mil  wisa  tattriek  biex  iżom- 
mu  xi  bini  (meta  icunu  iħottu  xi  bini 
jeħor). 

Crisis  —  crisi ;  1-akkal  ta  marda ; 
il  wakt  li  fih  takleb  il  marda  (jew  għall 
aħjar  jew  għall  agħar);  żmien  criticu. 

Grisp  —  iggigħed,  tfelfel,  tkarkaċ ; 
tiggigħed,  titfelfel,  titkarkaċ;  mgigħed, 
mfelfel,  mkarkaċ. 

Crispbd— mgiegħed,  mfelfel,  mkar- 
kaċ. 

Crispbr  —  mkass  li  igħaddu  bieh 
cannoli  cannoli. 

Crispin— isem  li  isejħu  bieħ  li  scra- 
pan,  minn  San  Crispin  il  kaddis  pro- 
tettur  ta  li  scrapan. 

GRispiNa  iRON— ħadida  (mkass)  għal 
mogħdija  tal  ħwejjeġ  cannoli  cannoli. 

(jRisPY— mgighed,  mfelfel,  li  jitfar- 
rac,  mkarkaċ. 

Griss oross— is-salibli  jagħmel  wie- 
ħed  li  ma  jafx  jicteb  f  loc  li  iniżzel 
ismu. 

Gri8s-oross-i:ow— 1-alfabett  jew  is- 
Santu  Cruċ. 

Cristatb  ^  bix-rix  fuk,  li  għandu 
troffa  (kabda)  rix  fil  kuċċata. 

Critbrion     ] 

Criteru  prova,  criteriu. 

Criterious  J 

CRiTic—min  imakdar,  imiegher,  jit- 
caza,  jifli,  jiccritica. 

Gritioal — li  imakdar,  imiegħer,  jit- 
caża,  jifli,  jiccritica. 

CRiTicASTBR—wieħed  li  jiccritica  etc. 
li  icun  iżda  ta  ħila  żgħira. 

Griticism— tmakdir,  tmegħir,  criti- 
cismu,  critca  ;  caża,  fili. 

GRiTicizABLB—li  jista,  icun  iccriti- 
cat,  immakdar  etc. 

Griticizb— tmakdar,  tmiegħer,  tit- 
caża,  tifli,  ticcritica. 

Gritioizbr— min  imakdar,  imiegħer, 
jitcaża,  jifli,  jiccritica. 

Critique  -critica,  esami  rkiek,   fili. 

Grizzlb  (jew  crizzel)— ħruxija  (ħo- 
tob,  ħotob)  ta  fuk  il  ħgieg  (meta  il 


Digitized  by 


Google 


ĠRO 


2lt  — 


ċbO 


bgieġ  icun  aħrax  f  loc  lixx)  u  għalecc 
ican  mtappan  jew  m*bax  trasparenti 
sewwa. 

GiiOAK  —  taktik,  tlaklik  ;  ittaktak, 
tlaklak  ;  frogB  croak,  iż-żringijiet  itak- 
tka  (ipħajta). 

CBOAKBB^min  itaktak,  jew  ilaklak 
(igħajjat). 

Grooeous  -  bħal  żagħfran. 

Cboohet  (akra  crox^) —ix-xogħol  tal 
ganċ;  il  gano  li  bib  isflir  dan  ix-xogħol. 

Grocidolitb— gebia  jebsa  blu  (caħ- 
la). 

Cbock— borma  etc.  tai  fuħħar;  dac 
il  ġmied  inugrufun)  li  icun  hemm  ma 
ki^ħ  il  borma  etc. 

Crockbby— affarijiet  tal  fuħħar  jew 
fajjenza. 

Gbooket — ornament  (disinn)  li  jagħ- 
mlu  fil  cantunieri  (coxox)  ta  pila- 
stri  etc. 

Gbocky-coHu  nugrufun  jew  ġmied. 

Gbooodile— cuccudrill. 

Gbooodiliam— tal  cuccudrill. 

Gboous — żagħafran. 

Cboft— ġardina  (għalka  żgħirajew 
ġonta)  li  tinfed  mad-dar. 

Cboisadb— ara  crusade, 

Gbome— furchetta  (midra)  bis-snien 
(jew  friegħi)  cbar. 

Gbomlbch— ħafna  gebelcbir  li  ^fl-In- 
ghilterra)  jisso^ponu  li  hua  fdal  tal 
altari  tad-Druidi  (kassisin  antichi). 

Cbomobna  ( jew  Gbbmona^  —  bicċa 
biex  iżzomm  (twakkaf)  1-orgni. 

GBONB—nagħġa  xiħa ;  mara  antica, 
mara  xiħa. 

Cbonbt— xagħar  li  jicber  il  fuk  mid- 
dwiefer  taż-i^iiemel. 

CBONY—sieħeb  talb  kalb,ħabib  antic. 

Cboodlb — titghezzek — titchennen. 

Gbook  -  ganċ,  għasluġ  ta  ragħaj  ; 
bacla;  tagħwiġa,  liwja;  tgħawweġ.  tilwi. 

Gbook-back— wieħed  b'dahru  milwi 
jew  mgħawweġ ;  ħotbi. 

Gbookbd — mgħawweġ,  milwi,  mitni 
(bix-xjuħija)-/i^  in  givwn  crooked  with 
aye^  sàr  tnejn  fchiber  n  mitni  bix- 
xjuħga);  a  crooked  live^  linja  mgħawġa, 
he  has  a  crooked  mind,  'dac  bniedem 
ħażin  ;  a  crooked  nose,  mnieħer,  mkab; 
bes  (mgħawwejr). 

Crookbn— tgħawweġ,  tilwi. 


Croom  —  furchetta  ("biċċa  għodda) 
bil  ponot  mgħawgin. 

Cbop— wiċċ  tar-raba,  ħsad;  ħaWsla 
ta  tigieġa,^ħa8fur  etc.  tiAsàd,  tkaċċat!. 

Gbopb  — it-tmiem,  it-tarf  ta  xi  ħaġa. 

CBOP-BARBD---b'widnejħ  maktugħa. 

Gbopful  — bil  ħawsla  mimlga,mxab- 
ba,  xebgħan. 

Groppbd  —  mkaċċat,  maktuħ  minn 
fuk,  maħsud. 

Cboppbb— min  jaħsad  jew  ikaccat ; 
beccun  etc.  b*ħawsla  mimlija. 

CnoppiNa— ħsad. 

Gbopsick— marid  (ħawsltu  mimlija). 

Croqobt— logħba  bil  ballun  u  il  pala. 

Groqubttbs  —  bħal  pulpetti  f  balal) 
magħmulin  miMaħam  tat-tigieġ,  flie- 
les  etc.  misħukin. 

Crobb  (chelma  usata  fil  contijiet 
fl-India^-^għaxar  miljiuni. 

CJbosieb— baclu  (ta  Iskof). 

Cbosibbbd— li  igib,  li  għandu  baclii. 

Cbosslbt— salib  żgħir. 

Cboss— salib,  għawġ,  nichet,  ħsara ; 
li  isallab  jew  jaksam ;  mkareb,  żorr, 
mkit :  rasu  jebsa,  stinat ;  trodd  is- 
salib,  issallab ;  taksam,  tagħmel  salib, 
tħassar,  tisga88a(b*8alib);^ui^  tfie  sign 
of  the  Cro88  (jew  nign  t/ie  Cross^  jew 
cro88  youreelf)^  rodd  is-salib;  this  i^ 
my  crosSf  dan  hu  is-salib  (gwai)  tie^ħi; 
cross  /;otr,  kaws  (lastcu  ħabel  etc.  stirat 
biex  ita  jru  bieh  jew  jisparaw  vlegeġ  etc.); 
cro88  legged,  li  għandq  sakajħ  mgħaw- 
gin  ;  why  are  so  you  cross  t  għaliex  inti 
becc  żorr  (iffastidiat  jew  bil  buri^  ?  we 
have  had  across  wind  all  tfie  way,  chel- 
na  riħ  cnntlariu  il  viaġġ  collu ;  thi*  is 
a  vei*y  cross  answer  you  gave  me^  dina 
risposta  ħażina  wisk  li  taitni ;  you 
must  know  Uiat  t/iese  are  cross  words^ 
għandec  taf  li  dana  hu  cliem  ingiuJipius; 
this  is  a  very  cross  child,  dana  tifel 
mkareb  wisk ;  /  met  him  in  the  cross 
pat/i  (jew  on  i/ie  cross  way),  iltkajt 
miegħu  fsalib  it-torok.  /  saw  a  bivd 
on  t/ie  cross  bar  of  t/ie  window,  rait 
għasfur  fuk  ittraversa  tat-tieka ;  t/iey 
/lad  (made)  cross  matc/ies^  1-ahwa  iż- 
żewġu  lill-aħwa  ;  /le  /las  had  a  crossfor- 
tune  since  /le  came  /lere,  il  fortuna  sawti- 
tu(tatu  fuk  wiċċu)minn  metagià  hawii; 
t/ie  thieves  managed  to  reniQV^  t/iat  'cross 

28 


Digitized  by 


Google 


ORO 


—  218  — 


CRO 


piece  of  timber  and  entered  the  house^  il 
nallelin  ingenjaw  (raw  chif  għamlu) 
u  neħħ^w  it-traversa  (li  stanga)  u 
'daħlu  fid-dar ;  a  croaa  beam,  travu  pa- 
'stas ;  every  ihing  seeme  to  go  croaa  with 
ue^  coUox  donnu  gej  cuntlariu  ghalina 
(għal  wiċċna) ;  he  wallced  crosa  (across) 
the  woody  bua  ferak  il  bosc  bil  mixi ; 
let  U8  croas  over^  ejja  nittraversaw  (im- 
morru  in-naħħa  1-oħra  tat-triek,  jew 
mal  banchina  I-oħra) ;  you  are  trying 
to  cross  my  designs,  kiegħed  tara  chif 
tagħmel  u  tgherfex  tħassar  il  pianijet 
(xogħlijiet)  tiegħi ;  why  do  you  cross  me 
M(i«  ?,  għaliex  kiegħed  tintiscani  (tin- 
chini,  tinsultani)  hecc  ?  We  cro8»ed  the 
ehip  80me  four  milee  away  from  Mitlta, 
ittraversajna  (għaddejna  minn  mal 
bastiment)  xi  erba  mili  il  barra  minn 
Malta ;  crose  all  this  out,  ħassar  dana 
eoUu  (ħassar  collox)  ;  crose  your  legs, 
sailab  riġleic  (kiegħed  riġleic  msalbin ; 
cross  your  arms,  orbot  ideic ;  it  wan 
even  come  to  cross  and  pile  whet/ier  I 
should  go  or  stay,  cont  fid-dubiu  jecc 
ghandix  immur  jew  nokgħod. 

CBOto-ABMi£D— b*idejh  marbuta  jew 
msalbinj. 
*   Cross-abrow  -  vleġġa  (ta  kaws\ 

Cross-bab — traversa. 
*'  CROSs-BÀR-sHOT^balla  b'Iasta  (jew 
bi  traversa). 

Cross-bbam— travu  pastas. 

Grosb  bill— document  li  igib  il  con- 
venut  (dao  li  icollu  il  causa)  contra 
1-àttur  (dac  li  jagħmel  il  causa) ;  isem 
la  tajra  jew  għasfur  li  għandu  mun- 
karu  maksum  (magħmul)  salib. 

CRi>8SBiTE— kerk,  tradiment. 

Cross-bow — kaws. 

Crobs-bow-man— wieħed  (min)  jis- 
para  bil  kaws  u'l  vleġġa. 

Cross-brbd  — bastard. 

Cross-bun— ftira  immarcata  b*8alib. 

Cross-out— takta  min-nofs. 

Cross-cut-saw— lupa  (munxar). 

Crossed  —  msallab,  b'salib  fuku, 
Bgasàat. 

ĊROSSED-onBQUB— cecch,  ordni  għal 

ħlas  ta  flus,  iżda  bl-isem  tal  banchier 

(dac  il  banchier  li  icoUa  tgħaddi  mill 

'  banc  tiegħu). 

'-    Cross-bxamI NE — tagħmel  contra  esa- 


mi— tistaksi  (tagħmel  mistoksijiet  HU 
xhud  tal  parti  cuntlaria  etc.) 

Cross-byb  1  werċ   (b'għajnejh  taħt 

Cross-ey&dJ  mnieħru). 

CaossiNG—tislib,  salib  it-torok. 

Cross  jAOK—il  pinnur  t'isfel  ta  1-ar- 
blu  tan-nofs. 

Crosslet  'Salib  żgħir. 

Crossly— mil  gemb,  min-nofs. 

Cross  PURPOSE— tgherfixa,  misteru, 
ħaġa  tkihi  (mħawda  jew  mgberfxa) 
biex  tfidsii'ha  jew  tifihma. 

Crossquestion  —  tagħmel  contra 
esami  (ara  cross  examinej. 

Cuoss  ROAD  -salib  it-torok  ;  triek  li 
taksaui  (tofrok)  torok  oħra. 

Cross  Row— Santu  Cruċ  (1-aIfabett 
bis-salib  fit-tarf). 

Cross-staff— strument  biex  (fuk  il 
baħar)  jeħdu,  jew  isibu,  U  għoli  tal 
meridian  tax-xemx  jew  tal  chwiecheb. 

Cross  TiB-dawcit-travi  fbcejjeċ)  U 
icunu  ma  tul  il  ferrovia»  li  fukom  icun 
kieghed  il  ħadid,  jew  il-Iinja  tal  vapur 
ta  1-art  (njam  għal  ħadid  tal  binariu 
ta  vapur  ta  I-art  etc.) 

CuosswAY—salib  it-torok. 

Cross-wind  -  riħ  cuntlariu. 

Cross-wisb  —  min-nofs,  għamla  ta 
salib. 

Crosswort — isem  ia  siġra  (ħaxixa). 

CuoTALo — isem  ta  strument  tal  mu- 
sica  tat-Toroc. 

Crotalus  —  isem  ta  serp  velenus. 

Crotch  —  furchetta  (fejn  joħorġa 
żewġ  zkuk)  ta  siġra;  ganċ  jew  fur- 
chetta,  furcini. 

Cuotchbd  —li  għandu  (bil)  f urchet- 
ta ;  infiscat,  bużżieka. 

Crotghet  (fil  musica)  nota,  li  tiswa 
nofs  minima;  stramb;  biċċa  njam  in- 
gastata  gio'  oħra  (minċott,  ingast), 
żewġ  sinjali  bħal  parentesi,  becc :  [  ]• 

Crouch  -tilbet,  tokgħod  cocca,  tin- 
żel  cobba,  titrecehen ;  tagħmel  sinjal 
b'salib. 

CROup-il  crupp  (marda  tal  grie- 
'Aem);  wirk  ta  bħima,  ingroppa. 

CuouPBR  —  biċċa  (cinturin  etc.)  tal 
berdgħa  jew  tas-sarġ. 

CuoupiBR— dac  li  fuk  tavolin  (jew 
meida)  tal-Iogħob,  icoUu  ħsieb  jiġbor  il 
fiup  tal  eaxxa. 


Digitized  by 


Google 


CRO 


—  219  — 


CRO 


Crow— ċaulan,  il  għajjat  tas  serduk 
meta  jidden  ;  tidden,  tisserdec,  titcab- 
bar,  tiftaħar;  lie  has  an  ill  crow  io 
pluck^  għandu  x'jintef  jfx'jiġbed  għal 
sidru,  jew  għandu  x'jagħmel,  biċċa 
xogħol  scabrusa);  he  has  a  crow  to 
pluck  witk  you^  għandu  xi  ħaġa  fli  ston- 
cu  tiegħu  għalic  (x'jisbombicalec);  a 
Bcare  crow,  babaw,  dic  il  biċċa  ċarruta 
sewda  li  jagħmlu  fl'għelieki  tal  kamħ 
biex  ibeżżgnu  il  għasafar. 

Crow  bar— Bcarpellina,  ħadida. 

Crowd  —  folla,  rassa,  ċorma,  gbe- 
ġwegija — tiffolla,  tross;  titrass ;  /  suc- 
ceeded  to  wend  my  way  Uirough  Hie 
crou?d,  rnexxieli  ngnaddi  (nofrok)  minn 
gio'  il  folla ;  we  were  nearly  crowded  to 
death^  quasi  fgajna  fil  folla ;  t/iey  had 
to  crowd  the  saiU,  cbellom  jiftħu  il 
klugħ  collha. 

Crowdbd— marsus,  iffullat. 

Crowdbr— min  jiffolla,  irossj'itrass; 
dakkak  tal  violin. 

Growding  —  fullar,  rass,  rassa  ta 
nies  etc. 

Crowdy— ħobs  mgħoUi  (msajjar  fil 
ħalib— pudina  tal  ħobs  u  il  ħalib. 

Crow  poot— fjur,  ranunculi. 

Crow  kbbper — ara  scare  crow. 

Crow  MiLL^macna  (trabocc)  biex 
takbad  iċ-ċawl. 

Crown  —  curuna,  kurriegħa ;  biċċa 
ta  ħames  xelini ;  tincuruna ;  a  golden 
crown^  curuna  tad-deheb ;  he  will  come 
to  the  crown  after  his  fathers  death, 
bua  jeħoda  il  curuna  (jitla  fit-tron) 
wara  il  mewt  ta  missieru;  from  tlie 
crown  of  his  head  to  the  sole  of  his  feet, 
mil  kuċċata  ta  rasu  sal  kiegħ  ta  riġ- 
leih  (sal  ponta  ta  sakaih);  t/iat  vriest 
has  not  a  clean  sluiven  crown,  dac  il 
kassis  ma  għandux  circa  mkaxxra  fri- 
sca ;  I  donH  like  t/ie  crown  of  your  hat, 
it  is  too  high,  ma  nħobbiex  (ma  togh- 
ġobnix)  it-tromba  (il  forma)  tal  cap- 
pell  tiegħec,  għolja  wisk;  t/iere  are 
for  crowns  in  a  sovereign  (in  onepound^ 
Lira  fiha  erba*  bicciet  ta  hames  xe- 
lini;  /lave  you  acrownviecef  ghandec 
biċċa  ta  ħames  xelini  sni^a  ?  /  /lave 
some  crowns  from  a  stag's  head,  għandi 
xi  friegħi  żghar  mil  krun  ta  ras  ta 
cerv ;  t/iey  broke  i/ie  crown   of  ihe  an- 


chor,  chisru  is-salib  (ir-ras  ta  fuk)  ta 
l-ancra;  T/iope  to  see  your  work  crowned 
wiih  success,  nispera  li  nara  ix-xogħol 
tiegħec  jirnexxilec  (joħroġloo  collu  għal 
kalbec);  Crown-glass,  cristall,  ħgieġ  fin; 
Crown-oaw,  munxar  tond. 

Crowned  —  incurunat,  bil  curnna 
frasu,  li  igib  curuna. 

Crownbr— min,  jew  dac  H,  iincn- 
runa;  dac  li  jispiċċa  (biċċa  xogħol  etc.) 

Crownbt— ara  coronet. 

Crow-nbt  —  xibca,  xbiec,  trabocc 
ghaċ-ċawl. 

Crown  GiiAss  —  ħgieġ  fin  (cristall) 
għat-twieki  etc. 

Crown  impbrial — isem  ta  siġra  sa- 
biħa  li  tagħmel  il  fjuri. 

GRowNiNG—I-aħħar  dakka  ta  meta 
wieħed  icun  iżejjen  xi  ħaġa ;  incorona- 
zioni ;  ħlas  jew  premiu  ;  tati  I-aħħar 
dakka  fid-dakka  ta  I-aħħar  jew  ta 
I-imgħallem)  fbiċċa  xogħol. 

Grown  land  —  1-art  tal  curuna  tal 
gvern,  tas-sultan. 

CRowNLESs—bla  curuna. 

Crown-nbt —  bħal  terri^a ;  xibca, 
għażel  ta  tartarun. 

Grown-post^  ir-rusun  tan-nofs  ta 
sakaf. 

GaowN-THisTLB^isem  ta  fjur.  ^ 

Grown  whbel— ir-rota  ta  fuk  tà  ar- 

Crown  work— truncieri  ta  kuddiem* 
ta  camp. 

Crow  quill— il  pinni  (ir-rix  cbir)  ta 
ċawla  fċawlun). 

Crowsbill— strument  bħal  pinżetta 
biex  jakilgħu  (igibu^  bieħ  il  balal  mil 
feriti  f mil  gisem  ta  xi  hadd). 

CROwsFooT)dac  it-ticmix  li  icoUom 

CRowsFBET|ix-xjuħ  ( in-nics  avan- 
zati  fl-età)  taħt  ghajnejhom ;  isem  ta 
fjur. 

Crowsilk — ħarira  ("pianta^  li  ticber 
ħjut  ħjut  fl-ilma. 

Growsnest— il  post  tal  għassa  fuk 
il  kuoċata  ta  arblu  tad-dgnajjes  tas- 
sajjeda  tal  balienck. 

Crow  tob — isem  ta  pianta  (ħaxixa). 

CROY'ir-riservat,  post  (għalka  jew 
il  magħluk)  fejn  jaklxlu  jew  jistadu  il 
hut. 


Digitized  by 


Google 


CRO 


220  — 


CRU 


Gbozb— isetn  ta  biċċa  għodda  tal 
buttara,  dac  li.  bih  Jagħmla  canal  mat- 
tappan  fejn  jidħol  id-dagh. 

t^uoiAL  -  li  isallab,  msallab,  li  għad- 
dej  salib  jew  trasyersali :  li  iħawwad 
(isaħħanj  ir-ras. 

Cbuciatb— li  għanda  erba  rjas  (jew 
magħmul)  bħal  salib  tal  cavalieri  (jew 
li  gej  bħal  salib  ta  San  Ġwann. 

Uruoiation — tortara,moħkrija  cbira. 

CauoiBLE— grigiol. 

CBUoiFiBR^min  isallab. 

CBuoiFix—cracifiBS,  Crista  msallab. 

Cruoifixion— il  cracifissioni,  it-tislib 
(ta  Cristu  fuk  is-Salib). 

Cruoiform— li  ġħandu  għamla  ta 
salib. 

Crucify— issallab,  tagħleb,  tirbaħ; 
tittarmenta  jew  taħkar. 

Crucifbrous— li  igib  salib. 

CRUDB^nejy  nihax  misjur  bin-nar  ; 
m'hux  lest,  m'hux  spiċċat  jew  mit- 
mam ;  aħdar  (frott)  kares,  mkit. 


Crudbnbss 

(^RUDITY 


krusa  (ta  frott  m'hux 
misjur)  mkata;  bla  mis- 
jur. 

Crudlb— tgħakkad  bħal  bakta. 
Crudy— magħkud  bħal  bakta. 
'Crubl -chiefer,  crudil,  kalbu  ħa- 
żina,  kalil  — o/i,  this  U  eruel^  oh  din 
ħaga  chiefra!  jexo  x'chiefrija!  he  ia 
eni^l-mad,  mitluf  sħiħ,  iew  ncurlat  għal- 
1-aħħar;  cruel-hot,  janrak  infern  jew 
jaħrak  daks  in-nirien. 

Crublty— ħruxija,  chefrija,  kalb  ħa- 
żina ;  in  Malta  iae  have  a  aociety  to  prC' 
vent  cruelty  to  animals,  fMalta  (hawn 
Malta)  għandna  società  biex  ma  tħal- 
lix  issir  moħkrija  fuk  1-annimali. 

Crubt— oljera  (cunjetti  jew  flixchien 
iaż-żejt  u  ħall  etc.)  li  jingiebu  fuk  il 
mejda. 

Cruisb— chiccrà  żgħira. 

Cruisb — cruciera,  safar  (ta  flot- 
ta  etc.)  jew  burdiar  barra  il  port;  cors, 
għamil  ta  ħalliel  fuk  il  baħleir ;  tibbor- 
dia  il  barra,  tagħmel  cruciera ;  tagħ- 
milha  ta  ħalliel  ffurban)  fuk  il  baħar. 

Cruisbr  —  bastiment  tal  cruci^ra, 
furban,  ħalliel  ta  fuk  il  baħar. 

CRUisiNG^burdiar  fuk  il  baħar;  tal 
arbani  jew  hallelin. 


Cruh  >  farca,  bieba  tal  ħobs;  tfar- 

Crumb)  rac. 

Crumb  BBusH—xcupilja  tal  frac  tal 
ħobs  (li  jiġbru  biegha  il  frac  tal  ħobs 
minn  fuk  mejda). 

Cbumblb — farci  żgħira,  tfarrao ;  ta- 
ka  bcejjeċ  jew  frac. 

Cbumbnal— borsa  (portmoni). 

CuuMMABLB— li  jista  jitfarrac. 

Cbummy — ai*tab  (bħal  bieba  tal  ħobs); 
collu  frac. 

Cbump— mghawweġ,  mitni,  milwL 

Cbumpy}''^^"*'^'^*^  mkarkaċ. 
Cbumplb  -  tchemmex,  tgha£feġ,tkan- 
fed. 

Cbumpled  —  mibrum,  mgħaffeġ, 
mħarbat  bit-tgħaffi^. 

Cbumplino  —  tuffiħa  żghira  ħażina 
(kàrsa). 

CBUNOĦ-tkarmeċ  gio'  snienec  (tfar- 
rac  bi  snienec). 

Cbuob  —  is-sustanza  (dac  li  icun 
maghkud)  tad-demm. 

Cbup— makgħad,  tina,  tint. 

Cbuppbb— id-dafar  jew  dic  il  gilda 
(mibruma)  li  jagħmlu  jew  igħaddu 
minn  taħt  id-demb  taż-żiemel. 

Crubal— tar-riġlejn. 

Cbus^db  —  cruciata,  gwerra  contra 
it-Toroc  taħt  il  bandiera  tas-Salib. 

Cbusadbr  —  wieħed  minn  tal  cru- 
ciatajew  lijggwerra  contra  it-Toroc 
taħt  il  bandi^ra  tas-Salib. 

Cbusado— biċċa  flus  (munita)  Por- 
tughisa. 

Cbusca  (bit-Talian)  nuħħala;  isem 
ta  Àccademia  li  saret  fFirenze  msej* 
ħa  "  Accademia  della  Crusca  ". 

Cbusb  — chiccra,  cunjett. 

Cbusbt— grigiol. 

Cbush  —  tghaffeġ,  tfarrac,  therreż, 
tekred ;  tagħtiġa,  tifrica,  kirda ;  t/ie 
cart  wheel  haa  crushed  him  topiecee^  ir- 
rota  tal  carrettun  għafgitu  (jew  għam- 
litu)  frac  ;  if  I  were  you  Vd  try  Jiretto 
crush  tlie  pariy  down,  li  cont  minneo* 
I-ewwel  nara  chif  nagħmel  a  nekred  il 
partit;  T  am  afraid  tlds  building  will 
cruah  itsel/witn  its  own  weight,  nibża  Ii 
dan  il  bini  għad  jinżel  bil  pis  'tiegħd 
stess. 


Digitized  by 


Google 


CRU 


—  221 


GUB 


Gbushbd  — magħf as,  mgħa£feġ  flim- 
cbien. 

GBUSĦBB—min  igħaffe^. 

Gbushing— tgħaffi^,  tgħacchis. 

Gbust  —  koxra,  żiieġa ;  tagħmel  il 
koxra,  jew  trabbi  iż-żlieġa  jew  il  koxra; 
lokma,  buccun  (koxra)  tal  ħobs ;  tftis 
bread  is  stale^  it  ħas  beg^m  to  crust  al' 
readyj  dan  il  ħobs  jebes,  ġa  beda  jin- 
xef  (irabbi  il  koxra). 

Gbusta  ~  ħaġra  scolpita  etc.  biex 
titkiegħed  (jingastawha)  fxi  vasett  etc. 

Gbustaoba— annimali  crustacei  jew 
li  għandhom  gisimhom  ħolok  ħo!ok 
u  mgħottijin  b'  koxra  (bħal  awwi- 
sta  etc.^ 

GBUSTACBAN—tal  cruBtocea  {^x^). 

Gbubtageous— annimal  li  għandu  il 
koxra  bħal  awwista. 

Gbustatbd— bil  koxra,  biż-żlieġa. 

Gbustas— xorta  ta  tabacc  ordinariu. 

Gbustifio  —  li  jagħmel  jew  irabbi 
koxra  jew  żliete. 

Gbusty— bii  koxra»  biż-żlieġa. 

Gbut— il  koxra  ta  barra  ta  siġra  tal 
balluta  (tas-sufra). 

Gbutoh— crozza ;  iżżomm  jew  tie- 
kaf  (tpoggi^  fuk  crozza. 

Gbutohbd  fbiab  ( jew  Gbouohbd 
fbub);  ordni  ta  patrijiet  li  igibu  is- 
salib. 

Gbutchbs  —  crozzi  ;  he  goes  wiih 
crutchee  now^  issa  kiegħed  jimxi  bil 
crozzi. 

Gbuth— strument  (tal  corda)  bħal 
violin. 

Obux— salib. 

Gby— għajta,  xehra,  bichja;  tgħaj- 
jat,  tixher,  tibchi ;  iddamma ;  katgħa 
clieb  tal  caċċa;  great  cry  and  liitle 
woolf  ħafna  tlablib  u  fatti  xejn,  jew 
duħħan  bla  xiwa ;  /  heanl  a  loud  cry^ 
smajt  għajta  cbira ;  he  went  to  him  to 
cry  mercy^  mekr  jitolbu  il  ħniena;  he 
does  nothing  but  cry  all  day  long^  ma 
jagħmilx  ħlief  jibchi  il  ġurnata  collha. 

GBiEB-isem  ta  tajra  (bħal  seker^  ; 
min  jew  dac  li  igħajjat. 

Gbyino— għajjàt,  xhir,  bichi,  Iheard 
/iim  (;r^m^,  stnajtu.  jibchi  (jew  igħaj- 
jat),  it  is  no  use  crying  qver  spilt  milk^ 
issa  dac  li  hemm  hemm  (jew  dac  li 
chien  chien);   he  is  crying  otitfor  help, 


kigħed  ighajjat  ( jitlob )  ajjiit  (jevr 
għajnuna^;  his  wi/e  is  ready  to  cry  out, 
mjirtu  waslet  biex  tispiċċa  (l)iex  teħ- 
les). 

Cbyphobus— strument  biex  tgħak- 
kad  I-ilma  ftagħmlu  silg)  bl-evapora- 
zioni  tiegħu  stess. 

Gbypt— carnieria,  cripta,  kabar  jew 
għar  tràt  I-art— cantina,  sotterran. 

Gbyptoqamia — pianti,  ħxejiex  li  ma 
jagħmlux  ward  jew  fjuri  oħal  ma 
huma  it-tursin  il  bir,  u  felci  oħra. 

Cryptogbapht— is-sengħa  li  wie- 
ħed  icollu  li  jioteb  numri  sigrieti. 

Grtptology— criptologija;  liugua 
sigrieta  li  ma  jifħimiex  cullħad. 

Grystal— cristall,  tal  cristall;  safi, 
ċar  ;  rock  crystaly  oristall  fin  (msejjaħ 
dirocca), 

Crystalline— bħal  cristall,  tal  cri- 
stall ;  safi,  ċar,  trasparenti ;  erystalline 
humour  jew  crystauine  lens^  ħaġa  Csu- 
stanza)  trasparenti  li  tcabbar  (bħal 
lenti)  li  kegnda  fil  għajn. 

Grystallization  —  cristallizzazio- 
ni,  għakda  fi  cristall. 

Crystallize  —  tgħakkad  fi,  jew 
tagħmei  cristall ;  tagħkad  jew  issir 
bħal  cristall. 

Grystallogeny- 11  għamla  (i\  for- 
mazioni)  ta  minerali  n-intem  (roinn 
gewwa  (I-art  eto.) 

Grystallurgy— ara  crystallization. 

Cuartas — xorta  ta  tabacc  ordin.a- 
riu. 

CuB— ferħ  (geru)  ta  xi  annimali; 
armariu ;  tferraħ  (tiled)  annimali ; 
tagħlak  gio';  iddawwar  (taghlak) — 
you  are  a  cub^  inti  tetu  ('bħal  meta 
ngħejdu  lill  xi  tifel  nchejjus  etc.) 

Cubation  -—  kghad  baxx  jew  bil 
kegħda. 

Cubatory — are  Recumhent^ 

Gubature  —  iccubar,   chejl   ta  xi 
ħaġa  cuba  (solida  jew  li  ġħanda  għa- . 
mla  ta  cubu). 

Cubby-hole  —  tokba,  i-ocna  chen- 
nija. 

Gub  drawn— mirduħ  (mill  ġriewi). 

Gube— cubu  (figura  b'sitt  faċċati 
quadri   xorta   waħda);   ir-risult.at,   il 


Digitized  by 


Google 


CUB 


—  222  — 


CUL 


prodott^  jew  chemm  jati  niimni  im- 
moltiplioat  (mcattar^  għal  darbtejn 
bib  in-nifsu/ bħal ;  87  bua  il  cubu  ta 
3— għaliex,  3  għal  3  jatu  9,  u  9,  tar^a, 
għal  tlieta  jatu  27;  cube  root^  radici 
cubica,  (regula)  biexissib  in-numru  li 
għamel  il  cubu^  bħal :  3  hua  ir-radici 
cubioa  ta  27. 
CuBBB— b^,ar  jaħrak  ferm  tal  Java. 

CuBiCA  — xorta  ta  drapp  tas-Sui  fin. 

CuBioULAR— tal  camra  tau-sodda. 

CUBIFORM  —  li  ghandu  għamla  ta 
cubu. 

CuBiT— cubitu  chejl  ta  xi  18  il  pul- 
zier,  li  jitchejjel  mil  mincheb  sal  polz 
(ta  driegħ  ta  ragel). 

CUBiTAli— tad-driegħ  (mil  mincheb 
l-isfel). 

CuBLBSS— bla  ġriewi  jew  frieħ. 

CuBO-OUBE— is-sitt  potenza  ;  cnho' 
cubo-cnie,  id-disgħa  potenza. 

CuBSĦA — medicina  Indiana. 

CuGKlNa-STOOL  —  banchetta  fejn 
jiccastigau  lil  xi  ħatjin. 

CUKOLD — wieħed  li  kiegħed  igħam- 
mar  ma  mara  li  m*hix  fidila  miegħu 
(cornut);  tieħu  mara  ta  ħadd  jeħor. 

CuOKOO— sultan  il  ^amiem. 

CUOKOOPINT — garni. 

CUOKOO  SPITTLB — ilma,  bħal  nida 
li  jinsab  (isir)  fuk  il  werak  ta  xi  ħxej- 
jex,  mgħamul  minn  xi  insetti  fejn 
ibidu. 

CuOQUEAN— mara  li  għandha  żew- 
ġha  m'bux  fidil  magħha. 

CucuLLATB  )bil   capoċċ  jew  bar- 

CucULLATEDjnuż;  ta  għamla  (bħal) 
capoċċ  jew  barnuż. 

CUOULLUS— capoW  jew  barnuż  (tal 

Satrijiet),  isem  ta  għasafar  li  ^  għan- 
hom  mii  (bħal)  suTtan  il  gamiem. 
CUCUMBBR — ħjara  ;  xitla,   siġra  tal 
ħjar. 

CUOURBIT— tazza  (bħal  lembut)  tal 
ħgieġ  ta  li  spiżżiari  etc.  għal  filtrar 
jew  lampicar. 

CUD — 1-icheI  li  jixtarru  xi  annimali; 
ftit  (daks  xejn)  tabacc. 


CuD  BEAR  —  xorta  ta  culur  li  isir 
minn  xi  ħxejjex  (ħażiż  etc^  għuż- 
żebgha. 

CUDDLE  —  titghezzez,  titrecchen, 
tokgħod  għal  chenn  jew  għas-sħana. 

CuDDY— isem  ta  ħuta  (bħal  baccal- 
jaw) ;  pulcinella,  buffun ;  chcina  ta 
bastiment  ( ta  abbord  X  grabia  fuk 
tliet  strippi  jew  sakajn  biex  itellgħu 
biha  gebel  etc. 

CuDGEL—ħatar,  sawt;  tati  bil  ha- 
tar,  issawwat. 

CuDGELLER — min  isawwat  jew  jati 
bil  ħatar  (lill  ħadd  jeħor). 

CUDGELLINg  -  SWat. 

CuDGEL  PROOF— li  jiflaħ  jakla  is- 
swat. 

CuDLB—isem  ta  ħuta  żghira. 

CuD  wEED— isem  ta  ħaxixa. 

CuE  —  tarf,  tmiem,  cuda ;  sinjal, 
xamma ;  sticca  tal  biljard ;  nofs  tliet 
ħabbiet  (ħabba  u  nofs) ;  he  knows  his 
cue  jaf  ta.jjeb  x'ghandu  jagħmel  (xi 
n'hu  xogħlu). 

CuEiST — wieħed  Cmin)  jilgħab  il 
biljard. 

CuFP— dakka  ta  ħarta  jew  ta  ponn; 
/  Uiought  tliey  xoould  ^o  to  cuffs,  jena 
ħsibtu  li  jiġu  (li  sejnn  jiġu)  nl  ponni- 
jiet  (fl-idejn). 

Cui  BoNo  ?— għal  fejn  ? 

CuiNAGE-ix-xogħoI  ("il  għamil)  tal 
forom  minn  bcejjeċ  tal  ħadid,  lan- 
da  etc. 

CuiRASS  —  sidrija  tal  ħadid  jew 
ġacc. 

CuiRASSiER — suldat  liebes  il  ġacc. 

CuiRBOulLLT  —  gild  mgħolli  (biex 
jirtab)  li  bieħ  jaghmlu  xi  affarijiet. 

CuiSĦ  )  armàr,  għata   (biex  iħarsu) 

CuiSSB)  il  pxiexen. 

CuiSlNB— chcina;  tisjir. 

CuLDBB— ordni  ta  patrijiet  ta  li 
Scozia  jew  ta  I-Irlanda. 

CULDBSAC  (akra  cud^sà) --il  kiegħ 
ta  xcora;  skak,  jew  triek,  li  ma  tin- 
fiddx. 

CULBTTES  —  il  ħadid  (sqwam)  li 
chienu  igibu  ma  dwar  gembeihom  is- 
suldati  antichi. 

CuLEX — insetti  li  jatu  ix-xewca,  li 
iniggżu  (bħal  xidia  jew  żunżana). 


Digitized  by 


Google 


CUL 


—  m  — 


CUN 


CULIGIFORM— li  għanda  il  għamla 
ta  (bħal)  bergħud  jew  nemusa. 

CuuNARY^tal  chcina,  tat  tisjir. 

CULL— tijSjbor,  tagħżel,  taħt^r ;  wie- 
ħed  li  iddaħħlu  (li  jidħol)  fix-xcora 
malajr  (li  jibla  collox,  cull  ma  tgħej- 
dlu). 

CULLENDER — paBsatur . 

CULLER— min  (dac  li)  jagħżel,  jaħ- 
tar. 

GULLET — ħgieġ  (micsur)  għal  tid- 
wib. 

CULUBILITY — twemmin. 

CULLiBLE— li  jemmen,  jibla  collox. 

CULUNO— għażil,  ħatra. 

CuLUON  -  briccun,  disclu. 

GULLY—wieħed  balalu,  li  jibla  cull 
ma  je^ħdulu,  li  tgħaddi  i^i-żmien  bieh 
chif  trid ;  checiċu ;  tgħaddi  iż-żmieh 
bi ;  tidħac  bi. 

CuLAi— xorta  ta  faħatn  tal  ħaġra  ; 
antracit^;  iz-zocc,  il  kasba,  ta  xi 
ħxejjex ;  tiben  tal  oħxon. 

CULMINANT— ^Ji  kiegħed  il  fuk,  ta 
fuk,  tal  għoli  uett,  tal  kuċċata. 

CoLMiNATE  —  tcun  fil  meridian, 
fl-ogħla  post  jew  fil  kuċċata. 

CULMINATINO  —  tal  meridiaii,  tal 
kuċċata. 

CULPABILITY  -ħtija. 

CULPABLE  — ħati. 

GULPATORY— tal  ħtija,  li  għaudu  il 
ħtija. 

CuLPRiT  -  ħati. 

GULTEL— sicchina  (twila  li  i/.omm 
jew  li  igib  dac  li  icun  mal  oavalier). 

CULTELLATION— chejl  ta  għoli  biċ- 
ċa  biċċa. 

GULTIVABLE — li  jista  jinħadem  (ra- 
ba  etc.j 

GuLTlVATE— taħdem  I-art;  taħrat, 
tħarreġ,  tgħallem,  tgħarref;  tibża 
ghall.  Jf  I  toere  voti  I  toould  cultivatc 
Yiis  /nendshipf  li  cont  bħalec  cout 
niccoltiva  il  (nibża  gball)  ħbeberija 
tiegħu  ;  it  in  your  dtity  as  a  faiher  to 
cnltirate  your  son's  mind^  hua  dmir 
tieghec^bħala  missier,li  tħarreġ(tgħar- 
ret  jew  tibza  għall)  moħħ  ta  ibnec. 

GULTIVATION  —  cultivazioni,  ħdim 
ta  l-art,  tghallim. 

CULTIVATOR  —  min  jaħdem  I-art, 
ħadc|iem  ir-raba;  xorU  ta  moħriet. 


CuLTuRE— ħidma  ta  1-art,  ħrit;  taħ- 
riġ,  tagħlim,  għei*f ;  —  taħdem  1-art 
tahrat,  tħarre^ ;  tgħallem,  tgħarref ; 
he  18  a  man  ofa  high  culturef  hua  ragel 
ta  gherf  cbir. 

GuLTuRlST — ara  cultivator. 

CuLVER— ħamiema,  beċċun. 

CuLVER  HOuSE—barumbara,  guva 
tal  ħamiem. 

CuLVERiN — xorta  ta  ordinanza }  ca- 
nun  twil  daks  V18  pounder. 

CuLVERT-mogħdija  bil  ħnejja  taħt 
I-art,  jew  fxi  canal. 

CuLVER  TAIL  —  miuċott ; .  rbit  ta 
njam  etc.  ma  arblu  ta  bastiment. 

CuMBENT  — li  kiegħed  mixħut,  bil 
kegħda  etc. 

CuMBER— xchiel,  tfixchil,  tagħbija ; 
tokol,  tagħkis  ;  —  ixxicchel,  tfixohel, 
tgħabbi ;  ittakkal,  tgħakkes. 

CUMBERSOME  — siccanti,  tal  imba- 
razz,  tal  csir  ir-ras. 

CuMBRANCE;-xchiel,  tfixchil,  tagħ- 
bija. 

CuMBROUS— siccanti,  li  ifixchel,  li 
iissicca,  li  jicser  ir-ras ;  li  iħabbat, 
idejjak,  jincwieta. 

ĠUMiN  -chemraun  ;  one  of  the  ex- 
ports  of  Afalta  is  cumin^  waħda  mil 
nwejjeġ  li  isiefru  minn  Malta  hia  il 
cheminun. 

CuMMiNO  -  recipient,  vasca  fejn  i- 
żommu,  jagħmlu  il  birra  etc.  meta 
tcun  tifiermenta. 

CuMuLATB — tiġbor,  tghezzez,  trec- 
chen. 

CUMULATION  — ġabra,  gozz. 

GuMuLATiST— wieħed  li  (min)  jiġ- 
bor,  ighezzez,  irecchen. 

GuMuLATiVE-ġabbari,  li  għandu  il 
ħila  jiġbor  jew  irecchen. 

CuMuLOSE^coIlu  gziez ;  mghezzez, 
gziez,  gziez. 

CuMuLO  STRATuS  —  xorta  fwaħda 
mit-taksimiet)  ta  sħab,  li  icun  bħal 
faxex  faxex  u  gziez. 

CuN— taf,  tagħraf. 

CuNGTATiON  —  dewmieu. 

GuNEAL-Iipixbaħ  (bħal)  files. 

GuNEATE~li  gej  bħal,  tagħamla  ta 
files. 


Digitized  by 


Google 


CtlN 


—  224  — 


CtJtl 


CuNETTE — trunciera  fonda  gewwa 
fo88  fdwar  fortezza). 

CuNiouLOuS— tal  fniec. 

CuNNiNG — hiena,  ħżunija,  hila,  ħab- 
^,  sengħa;— ħajjen,  ħażin,  meħjel, 
tal  ħabta,  tas-sengħa,  li  jilħaklu ;  you 
are  very  cunning^  inti  ħajjen  (ħażin 
jew  jilnaklec)  wisk.  This  is  a  very 
cunning  piece  oftoork,  din   biċċa   xo- 

fhol    magħmufa  bir-ragel   (bil   cbif, 
'ħila  cbirà) ;   a  canning'many  ragel  li 
jakra  il  ventura. 

CuP  —  tazza,  chiccra ;  tagħroel  il 
fintusi  jew  il  cuppetti ;  a  silver  cup^ 
tazza  tal  fidda;  lel  ua  take  a  drinking  cup, 
ejja  nixprbu;  Iie  took  a  cup  (a  glassjew 
a  drop)  too  much^  ħa  xi  tazza  (xi  katra^ 
żejda ;  the  communion  cup,  il  ca^ci ;  / 
tàki  a  cup  of  tea^  nieħu  chiccra  tfe. 

CuP-BEARER— coppier  dac  li  iferraħ 
I-imbit  jew  iżomm  it-tażza. 

CuP  BOARD— arnmriu,  dispensa. 

CuPEL— biekia,  tazza  etc.  fejn  jas- 
saggiaw  (jippruvau)  il  metalli  (deheb 
u  fidda). 

CuPELLATiON — I-assaggiar,  it-tnad- 
dif  tal  metalli  preziosi  (  deheb  u 
fidda;. 

CuPFuL  —  mimli  tazza  jew  mimli 
ehiccra;  take  a  cupful  o/  this  wqter 
eveiy  evening,  hu  mimli  tazza  minn 
dan  I-ilma  cull  fil  għaxija. 

CuPiD  (61  roitologia)  Cupidu,  Alla 
ta  I-imħabba. 

CuPiDiTY— regħba,  xewka. 

CuPOLA — coppla. 

CyPPED^gej,  magħmul  bħal  tazza. 

CuPPER — min  jagħmel  il  fintusi  jew 
il  cuppetti. 

CuPPiNG  —  fsada  bil  cuppetti  jew 
bil  funtusi. 

CuPREOuS— magħmul  (tar)  ram. 

CuPRlFEROuS— Ti  jagħmel  ir-ram. 

CuPROSE — il  pepprin,  jew  xaħxiħ. 

Cupsħaped— għamla  ta  tazza  jew 
ta  chiccra. 

CuPuLE — il  koxra  ta  barra  tai  ġan- 
dra,  il  ħlief a  jew  koxra  ta  barra  ta 
gellewża. 

CuR—chelb  tar-rziezet,  chelb  aħ- 
rax;  chelb  li  ma  jiswa  għal  xejn; 
cewlieħ,  cerċur ;  bniedem  chelb ;  you 
(ire  a  curj  ja  chelb ! 


CuRABiLiTT  -  fejkien. 

CuRABLE  —  li  jista  jitfe jjak,  curabli. 

CURA90A  (  akra  cur<isà )  —  caraso 
(xorb). 

CuRACY— disti-ett  (parroċċa)  ta  cu- 
rat. 

CuRATE— curat,  cappillan. 

CuRATiVE— tal  fejkien  tal  mard ;  li 
ifejjak. 

CuRATOR — cura  tur. 

CuRATORSHlP— I-ufficiu    (ix-XOgħoI, 

il  post)  ta  curatur. 

CuRB-żamma,  rażna,  ħerża,  giem, 
bnlja;^  iżżomm,  trażżan,  tliggem,  tib- 
brilja ;  curb  your  tongue^  rażżan  Isie- 
nec. 

CuRBABLE  — li  jista  jitrażżau. 

CuRBGhain — brilja,  catina  ta  elmu 
(ta  cappell  tas-suldati  etc.j 

CuiiBiNG— trażżin,  tgħacchis. 

CuRBLESS— bla  brilja,  bla  trażżin, 
bla  tgħacchis,  li  ma  tistax  issib  rcap- 
tu  tiegħu. 

CuRBSTONE  --  il  gebla  fgebel)  ta 
barra  (tat-tarf  jew  mat-tarf)  ta  ban- 
china. 

CuROuLiO — xorta  ta  wirdien  u  dud 
bħal  bumunkar  etc. 

CuRD— bakta  ;  tgħakkad  il  bakta. 

CuRDMiLL  —  macna  biex  tgħasar 
I-ilma  (ix-xorrox)  inil  bakta. 

CuRDLE—tghakkad,  ittammas,  tagh- 
mel  il  bakta. 

CuRDLED — mgħakud  bakta,  mtam- 
mas. 

CuRDOO—chelb  b'dembu  maktugħ. 

CuRDT— mgħakud  bakta. 

CuRE— cura,  fejkien,  titbib;  par- 
roċċa,  cappillanija;  tfejjak ;  tkawwi, 
ittabbab ;  ticcura,  tmellaħ ;  thie  drink 
is  an  infaUible  cure  for  your  diseasCj 
dana  ix-xorb  hua  fejkien  sġur  għal 
marda  tiegħec  (\i  għandec) ;  /  am 
now  under  Dr,  N*s  cure^  jena  issati^ht 
il  cura.  tat-^tali  (tabib) ;  he  ahcays  finds 
a  cure  for  every  sore,  għal  cull  waħda 
isib  li  scusa  (jaf  jiżlok  minn  colloi^); 
prevention  is  better  Uian  cure^  tilka  il 
marda  aħjar  milli  ticcurah'a;  he  is  our 
cure  of  souls,  hua  il  cappillan  tagħiia. 

CuRED— mfejjak;  lohat  can'tbe  cured 
mu8t  he  enduredj  għal '  magħmul  raa 
hemmx  cunsilji,  issa  li  hemm  hemm ; 


Digitized  by 


Google 


m^ 


—  22&  — 


CUR 


he  is  now  perfecUy  cured^  issa  fiek 
seAvwa. 

-  CuaBLBSS— bla  cura,  blia  fejkien,  li 
iiia  jiifejjakx. 

CuREii— miii,  jew  tlac  li  ife^jjak. 

CuRFEW  —  katnpiena  li  chienet  id- 
dokk  żmien  ilu  (l-Inghilterra)  fil  għa- 
xija  biex  jintfew  id-dwal  u  in-nirjen 
tad-djar. 

-  CuRiA— korti  ta  I-Iskof  etc,   curia. 
CuRlNG  —  it-tisfija   taz-zoccor  rail 

ħmieġ  etc.  li  icollu  mieghu  ;  tmelliħ 
tal  laTiam. 

CuRloSiTY  -cursità,  flecsif ;  tlm  is  a 
fine  piece  ofcuriosity^  din  biċċa  cursità 
8abiħa(biċċa  sabiħa  tamin  icun  jafha). 

CUIUOSO  ('bit-taljan)  curius,  wieħed 
siccsiefi,  li  iħobb  jitchixxef. 

CURIOUS— curius;  secsiefi,  li  iħobb 
jitchixxef;  esatt;  singulari,  gustus, 
sabiħ ;  this  is  curious  indeedj  curiusa 
Cgustusa)  din !  he  is  very  curious  in  his 
diety  curius  wisk  (delicat  ħafna)  fl-ichel 
tiogħu ;  he  is  a  curious  aufhor^  hua  au- 
tur  (chittieb)  esatt ;  this  is  ajine  cu- 
riouSfdiu  ħaġa  sabiħa  rari  ranticaetc.) 

CURL  — noccI«,  felful  (xgħar)  gegħ- 
da  ;  iggigħed,  tfelfel,  tinnoccla;  tig- 
giegħed,  titfelfel,  tinnoccla;  ffice  me 
a  curl  of  your  hair^  tini  gegħda  xgħar 
niinn  tieghec :  how  do  you  manage  to 
curl  your  hair  so  I  chif  tagħmel  biex 
tinnoccla  xagħrec  hecc  ? 

CuRLED  -mgigħed,  innucclat,  mfel- 
fel. 

CuRLEDNESS[gegħid,  iiucclar,  tfel- 

CURLINESS     jfil. 

GURLER  —  min  (dac  li^  jinnoccla, 
ifelfel  jew  igigħed  ix-xagħar. 

CURLEW— ghasfur  (tajra),  gurlin. 
•CURLING— li  jitfelfel,  jinnoccla,  jig- 
gigħed. 

CuRLlNG  IRONS— molol  għan-noccM. 

CURLY— mgigħed,  mfelfel,  iiiiiuc- 
clat. 

CURLY  HBADED-li  għaiidu  xagħiu 
ingigħed,  mfelfel  jew  iiinucclat. 

CuRMUDGEON— bniedem  xħieh,ħan- 
/,ir,  li  ma  jecolx  sa  jixl»n,  interessat, 
idu  maghluka  sħiħ,  għadina. 

CuRRANT—  passulina. 

CuRRENGY — cora  ta  fliis,  circula- 
zioni,  mixi  jow  inogħdija  ta  iliis  f'paj- 


jis,  flus  li  igħaddu  (ta)pajji8  ;  Sicilian 
money  has  no  more  currcncy  in  this 
Islaiul  now,  il  flus  (ewiek  etc.)  ta 
Skallia  ma  igħaddux  iżiod  (m*huiniox 
tajbin,  jow  ina  jissarfux  actarj  issa 
hawn  Malta. 

CURRENT  — currenti,  gieri,  li  jiġri, 
igħaddi,  popolari,  generali  (flus  etc); 
this  is  current  money^  dawn  flus  igħad- 
du  (jimxu);  a  river  is  a  current  offresh 
water^  xmara  hua  current  ta  I-ilma 
(ħelu)  gieri. 

CURRICLB— carrozza,  pultruna  fuk 
ir-roti. 

CuRRlCULUM--rotina,cors  ta  studiu. 

CURRIER— cunzatur  tal  gild. 

CURRISII— aħrax  bħal  cholb,  ,gel- 
liedi,  mkit. 

CuJiRY — cari  ^ħwawar)  ;  rice  and 
curry^  ross  bil  cari;  tħawwarbil  cari, 
ticconza,  tistril ja ;  this  is  the  way  to 
curry  favour^  b'dan  il  mod,  billi  tfaħ- 
ħar,  takla  il  grazia  (^titħabbeb  jew 
issir  ħabib  ma). 

CURRY  COMB— strilja  taż-żwiemel. 

CuRRYlNG-cunzar,  striljar  ta  żie- 
mel. 

CURSE-saħta,  tisħct ;  taħluf,  tid- 
ghi ;  u'luit  a  curse  !  x  saħta  I ;  why  do 
you  curse  so  ?  għaliex  dan  il  ħlif ; 
curses  like  chickens  come  home  to  roosf^ 
min  jixtiek  id-deni  il  ġaru  jigi  fdaru. 

CuRSED— misħut,  scumnicat,  mid- 
għi ;  this  is  a  cursed  husinessy  din  biċċa 
xogħol  (affari)  misħuta ;  that  is  a 
cursed  viUain^  dac  bniedem  xellerat 
(misħut). 

CuRSER— dagħaj. 

CuRSHlP— viltà,  ghamil  baxx,  vili. 

CuRSiNG-dagħwa,  ħalfa,  saħta. 

CaRSlTOR-ufficial  tal  Cancellier. 

CURSIVE  —  mexxej,  gerrej,  gieri, 
curreiiti. 

CuRSoR — isem  ta  biċċa  ta  strument 
inatematicu;  il  inancu,  makbad  ta  ba- 
rometru. 

CURSORY  —  mgħaggel,  ħa6f  ħafif, 
bla  cont,  malajr  malajr,  magħmul  bil 
għaġġla  ;  T  just  had  a  cursory  gUtncv^ 
tajt  dakka  ta  gluijn  fuk  fuk(bil  għaġ- 
ġla)  jew  ħafif,  ħabf. 

CURT-kasir,  maktuħ  kasir. 

CuRTNESS— kosor,  ktigħ  fil  kasir. 

29 


Digitized  by 


Google 


CUR 


CUT 


CuRTAiL  —  tkassar,  takta  kasir; 
curtail-dogt  cbelb  dembu  maktuħ. 

CuRTAiLER  —  dac  H  (min)  jakta 
kasir. 

CURTAILINO — ktugħ  kasir. 

CuRTAlN—purtiera,  curtinaġġ,  se- 
pariu ;  (61  fortificazioni)  ħajt  bejn 
żew^  swar ;  tkieghed  tagħmel  il  pur- 
tien  jew  il  curtinaġġ ;  draw  the  cur- 
tain^  iġbed  il  purtiera  \  hefore  the  cur- 
tainfell,  kabel  ma  niżel  is-separiu  ; 
before  the  atrtain  drops^  kabel  ma  jis- 
piċċa  colloi. 

CURTAL— żiemel  b'dembu  maktugħ, 
kasir,  mkassar. 

CuRTiLAGE— bitħa  ta  dar. 

CURTSEY  —  riverenzu,  tislima  tan- 
nisa;  issellem  mara,  tagħmel  rive- 
renza. 

CURULE— ta  carrozza  miftuħa  (pul- 
truna  bir-rotij;  senatoriali,  jew  tas- 
senat. 

CuRVATED — mgħa  w  weġ. 

CURVATION— tgħawiġ. 

CURVE— tagħwiġa,  kaws ;  mgħ^w- 
weġ ;  mkawwas,  tkawwas,  tgħaw- 
weġ. 

CuRVED  — mgħawweġ,  mkaWwas. 

CuRVEDNESS— tgħawiġ. 

CURVET— takbes,  tokmos  bħal  żie- 
mel ;  kabża,  kamsa. 

CURVIOOSTATE  —  bil  custilji;  mgħaw- 
ġa  jew  milwija  kaws. 

CURVIFORM— ta  għamla  milwija. 

CURVILINEAL  —  ta  linji  curvi  jew 
mgħawgin. 

CURYING — tgha  wiġa. 

CuRVi  ROSTRAL — li  għandu  munkar 
jew  gbeddum  mgħawweġ  (milwi). 

CURVITY— Igħawiġ,  liwi. 

CUSHAT — ħamiema  salvaġġa. 

CUSHION— mħadda,  cuxxin;  sit  on 
the  cnshion^  okghod  fuk  I-imħadda. 

CUSHIONED  —  kiegħed  bil  kegħda 
fuk  mħadda. 

CuSHioNETT  —  cuxxinett,  mħadda 
żgħira. 

CuSK— isem  ta  ħuta  tajba  'wisk 
għal  I-ichel. 

Cusp  —  karnuna,  ponta  tal  ka- 
mar  etc. 


CuSPATED^Ii  jispiċċa   bil   karnuna 

CUSPIDAL  J  jew  bil  ponta. 

CUSPIDATED— li  għandu  ponta  cbi- 
ra,  li  jispiċċa  bil  pouta  mkabbża. 

CuSPlS— it-tarf  jakta  jew  ippuntat 
ta  ħaġa. 

CUSTARD  — crema. 

CUSTODIAL — tal  ħara  (li  icun  mħa- 
res)  jew  riguardat. 

CcSTODiAN— custodiu,gwardian  su- 
printendent. 

CuSToDY— ħars,  ħabs,  calzri,  he  was 
talcen  itito  cmU>dy,  ħaduħ  (ġabruħ)  il 
ħabs,  arrestawb. 

CusTOM— drawwa,  għàda,  costum  ; 
ħaraġ,  daziu,  dwana;  panoiċċan;  he 
is  the  only  tailor  here  that  has  good  cua- 
tom,  hua  biss  il  ħajjat  hawn  li  ghan- 
du  l-actar  parruċċani  (li  jaħdem  1-ac- 
tar) ;  this  ia  a  bad  custom,  din  drawwa 
ħażina;  /  had  the  custom^  chelli  il 
għàda ;  you  have  to  pay  the  customSj 
icolloc  tħallas  id-dwana;  so  viany 
countries  so  many  customs^  cull  pajjis 
id-drawwiet  tigħu. 

CuSTOMADLE  -comuni,  ias-soltu  ;  li 
iħallas  id-daziu,  il  ħaraġ,  jew  id- 
dwana. 

CuSTOMARY— tad-drawwa,  tal  għà- 
da,   ta  hecc,  cbif  dari,  soltu. 

CUSTOMED — mdorri. 

CusTOMER— xerrej,  parruċċan,  dwa- 
nier. 

CUSTOM-HOUSE — dwana. 

CuST()s(pluraI  custodes) — ^gwardiau, 
għassies,  suprintendent. 

CuSTREL— ġarra,  tazza  etc.  għall 
imbit ;  scudier,  dac  li  iżomm  it-tarca 
lill  cavalier. 

CUT  —  kat^ħa,  kasma,  xakk,  far- 
rett ;  maktugn,  maksum  ;  takta,  tak- 
sam,  ixxokk ;  tonkox ;  tinkata,  tinka- 
sam,  tiuxakk  ;  thejirst  cut  qf  a  làaf, 
I-ewwel  katgħa  (crustina)  tal  ħobs ; 
he  is  of  tlie  same  cut  with  the  rest^  bua 
li  stess  (xejn  ankas)  mill  oħrajn,  jew 
daks  I-oħraju  ragel ;  he  is  a  cut'tliroat, 
hua  coċċ  brodu,  lew  galantom,  jew 
ragol  tal  csir  il  għoiik ;  a  cut  fmrse, 
ħalliel  (dac  li  jaħtaf  portmoni  etc. 
minn  bwiet  in-nies) ;  1  want  to  have 
this  cut  topieccs,  ejja  naktgħu  fil  kasir, 
u   uispiiiċiawha ;  why  dont  you  have 


Digitized  by 


Google 


CUT 


227  — 


CYC 


this  vine  ctUf  għaliex  ma  tiżborbiez 
din  id*dielia  ?  ihey  are  ciUtina  the  corn 
noii\  kegħdin-  jaħsdo  il  kamn  issa ;  / 
alwayi  liavz  my  lips  aU  in  the  cold  wea- 
tlier^  dej^em  icolli  xuftejja  maksiimin 
(mixknkm)  bil  bard  ;  you  must  never 
cut  one  short  (when  he  is  apeakinfl)^  katt 
ma  għandec  takta  il  cliem  ta  min 
ionn  jitchellem  ;  cut  this  piece  ofmeat 
sniall,  iccappulja  (katta  rkiek^  din  il 
biċċa  laħam  ;  he  committed  a  suicide 
by  cutting  his  veins^  katel  ruħu  b'idejħ 
billi  svina  ruhu ;  he  is  the  only  one 
that  can  ctd  capons^  hua  bies  jaf  isew- 
wi  is-sriedak  ;  he  is  accused  qf  cuttim 
his  wtfe's  face  with  a  razor^  accusat  fi 
katta  (sfregia)  wiċċ  martu  b'mus  tal- 
leħja ;  cutfor  deal^  aksam  (il  mazz  tal 
carti  tal-logħob) ;  thcy  cut  his  hcad 
oJff\  katgħulu  rasu;  his  uncle  cut  him 
offfrom  the  estate^  zijuh  id-discreditab 
(neħħieb  minn  wernet)  tal  proprietà 
tieghu ;  the  English  succeeded  to  cut 
off  the  enemys  retreat^  1-Inglisi  rnex- 
zieloni  jaktgħu  il  mogħdija  (ma  iħal- 
luz  igħaddi)  il  għadu ;  ctU  off  delays^ 
fittez  isa  (fittez  eħlos) ;  the  whcd  cut 
him  asuudir^  ir-rota  kasmitu  hiojn; 
he  is  to  have  his  leg  cut  off^  icollbom 
jaktghulu  sieku  barra;  why  dftn^t  you 
cut  ont  same  work  for  him  ?  għaliez 
ma  tfassalluz  zi  ħaġa  z'jandem? 
can  yon  aU  up  this  capon  ?  taf  tkatta 
(tkassam)  dan  il  ħasi  r  this  tree  wants 
cutting  down,  din  is-siġra  trid  min  jis- 
serraha  (jaklagħha);  cxUand  long  tailj 
colla  chemm  huma  (arring) ;  /  saw 
him  quite  cut,  rajtu  f sacra  ma  jarax 
art ;  he  is  cut  out  for  music^  hua  maħ- 
luk  ghal  musica;  h€  has  not  ctU  his 
wise  teetli  yet,  għ&du  ma  tallax  id-dar- 
sa  tal  ghakal  (għadu  vavu) ;  measure 
twice  cut  hut  once^  kis  mitt  darba  u 
akta  darba;  Ilike  to  see  the  little  boys 
cuttina  capers  on  the  sand^  nħobb  nara 
lit-tfal  ighar  jitcabarsu  f uk  ir-ramel. 

CUTANBOUS— tal  gilda  —  cutaneous 
diseases^  mard  tal  gilda. 

CuTCH— ħaġa  bħal  rażali  twaħħal; 
il  bajd  ta  1-ostrica. 

CuTE— li  jilħaklu,  fuk   ruħu,   rasu 
tajba. 

CUT  GLASS— cristal  fin. 


CuTlBLE — il  gilda  rkieka  ta  barra 
tal  gisem  — rita  ta  barra  tal  ħzejjex. 

CuTicuLAR— tal  gi'da. 

CUTLASS  — sejf  b'zafra  wiesgħa. 

CUTLER  —  min  jagħmelis-scbiechen. 

CUTLERT  —  sti'umenti  jew  għodda 
collha  li  jaktgħu,  schiechen,  mwies, 
xfafar  etc.  * 

CuTLET— cotoletta;  katgħa  laħam. 

CUTLING — kamħjew  żerrigħa  mid- 
rusa  jew  mneħħjià  (mnaddfa)  mil 
ħliefa. 

CuT  LUGGED  —  b'wieduejh  maktu- 
għa. 

CuT  PURSB  —  ħalliel,  dac  li  jahtaf 
mil  bwiet  tan-nies. 

CUTTER  —  min,  jew  dac  li  jakta  ; 
cutcr^  bħal  frejgatina  lew  bastiibent 
żgħir  tal  klugħ  (għal  burdjar^  ;  ħal- 
liel,  brigand. 

CuT  TĦROAT — kattiol,  assassin  ;  wie- 
ħed  tas-siccbina. 

CuTTT  STOOL— banchetta  bazza. 

CuTTiNG  — katgħa,  biċċa  maktugħa. 

CuTTiNG  PLANB—ċana,  varloppa. 

CuTTLB— clamar  (tal  baħar);  kar- 
nita. 

CuTTY  piPB— pipa  biz-zocc  kasir. 

CuTWATBtt— it-talja  mar,  il  biċċa  ta 
isfel  ta  mol,  pilastru  tal  arcati  tapont. 

CuT  woBK— it-tokob  tar-raccmn. 

CuvBTTB  — truncieramaktugħafnofs 
ta  foss. 

Cynban  —  li  għandu  culur  caħlani 
(lewn  is-sema). 

Ctanombtbb— strument  biez  jaraw 
il  kawwa  tal  lewn  caħlani  tas-sema. 

Cyanopatht—  marda  li  min  icollu 
minnha  gismu  jicħal. 

Ctanosis— roarda  li  tagħmel  il  gi- 
sem  tal  bniedem  isir  lewn  iċ-ċomb. 

Ctanottpb — process  (xogħol)  li  bieħ 
jeħdu  ir-ritratti  (isir  iz-zogħol  tal  fo- 
tografija)  fix-zemz  bil  blu  ta  Prussia 
(cianuro). 

Cyar— it-tokba,  id-diAIa  tal  widna 
minn  gewwa. 

Cyathiform— magħmul  bħal  tazza 
jew  chiccra. 

Ctolambn — zorta  ta  ħaziza  (il  ħobż 
tal  ħnieżer). 

Cyclb— cicln,  rivoluzioni  ta  certu 
periodu  ta  żmien;  circuln;  orbita  (daw- 


Digitized  by 


Google 


CYC 


—  228  — 


DAB 


ra  jew  circu  i  immaginariii  (li  ma  je- 
sistix);  CycU  of  the  8un  jew  solar  q/cle, 
periodu  ta  żmien  ta  28  sena  li  wara  li 
igħaddi  dan  iż-żmien  li  stess  ġraiiet 
tal  gimgħa  jiġu  (jaħbtu)  fli  stess  ġra- 
net  tas-sena ;  cycle  of  the  moon  jew 
vietonic  cycle,  periodu  ta  żmien  ta  19 
il  sena  li  wara  dan  iż-żmieii  imbagħad 
il  kamar  ġdid  u  il  qwinta  jatibtu  fli 
stess  ġranet  (ta  19  il  sena  kabel). 

Cyclograph — strument  biex  biħ  tid- 
descrivi  1-archijjet  tac-circuli. 

Cyclometry— is-sengħa  li  bihaichej- 
lu  ic-circuli. 

Cyclonb— cichin  ;  riħ  kawwilijob- 
rom  u  li  igħaddi  fid-dritt. 

CYOLOPiBDiA— ciclopedija,  ctieb  jew 
cotba  li  fihom  ġabra  ta  tifsir  fuk  1-arti 
xienzi  etc.  u  kegħdin  irranġati  alfa- 
beticalment  wara  xulxin,  bħal  cliem  ta 
Diziunariu  (igħejdulha  ucoll  encyclo- 
j)(Cilia)  (ara). 

Cyolopean  — taċ-ciclopi ;  cbir  ferm  li 
iwaħħax,  li  ibażża. 

CycLOPBDio  —  tal  enciclopedija,  ci- 
clopedicu,  enciclopedicu,  li  cull  fejn 
tmissu  issibu  (li  jaf  jitħaddet,  jew  jif- 
hem  t'collox). 

Cyclopic— taċ-ciclopi,  ta  cobor  cbir, 
li  iwaħħax. 

Cyclorama  —  vedu^  tad-dawra 
(dwar)  ta  pajjis  etc. 

Cyclostomous — li  għandu  ħalk  tond. 

Cydbr— cidru. 

CyGNBT— zinna  żgħira. 

Cylindbr— cilindru. 

Gylindrio    )    li    għandu    għamla 

Cylindrioal(    (bħal)  cilindru. 

CYMBALs~cinnatati,pIatti  tal  banda. 

CxMBBLiA—ħaxix  bil  werak  wasa,  li 
jicber  fll  ghadajjar  etc. 

Cymbiform  — magħmul  bħal  dgħajsa. 

Cynanthropy  —  (  marda)  xorta  ta 
genn. 

Cynio— cinicu  —  wieħed  tost,  inso- 
lenti,  li  jaf  jicculjuna. 

CiNisM  —  cinismu,  tustaġni  inso- 
lenti. 

Cynips— galla,  xorta  ta  dubbiena. 

Cypher  -ara  cipher. 


Cypiionism  —  castig  li  chienu  jatu 
dari  lill  xi  ħatjin  billi  jidilculhom  gisi- 
mhom  bil  għasel  u  jħalluhom  biex 
idur  magħhom  dubbien  etc. 

Cyprbss  — cipress,  is-siġra  taċ-cipress 
(\i  hi  is-sinjal  tal  vistu  jew  tal  mewt^. 

Cyprian— wieħed  minn  Cipru  ;  pro- 
stituta. 

CYPRiNB—tas-siġra  taċ-cipress. 

Cyriologio  —  tal  littri  capitali  jew 
cbar  ftal  alfabett). 

Cyst — cistn,  bħal  zirma  jew  għokda. 

Cystinb— xorta  ta  calculu  (ħaġra) 
li  titrabba  fil  bużżieka  (tal  urina)  tal 
bniedem. 

Cystitis  -infiammazioni  (nefha)  tal 
bużiieka. 

Cystolithio -tal  gebla  li  titrabba 
fil  bużżieka. 

Cythbrban  -ta  Yenere  (alla  falz  ta 
li  mbabba). 

CzAR  —  il  Czar,  it-titlu  li  għandu 
1-Imperatur  tar-Kussia. 

CzARiNA—Mmperatrici  tar-Uussia. 

CzARBWiTz  — il  Czarewitċ,  it-(itlu  li 
għandu  (chif  isejħu)  ittifel  il  cbir  tal 
Czar  jew  Mmperatur  tar-Rnssia. 

I> 

D -ir-raba  ittra  tal  alfabett  inglis, 
it-tielet  cjnsolanti.  Bħala  abbrevia- 
zioni  tokgħod  f  loc  il  chelma  Doctor ; 
għalecc  D.D.  hia  Doctor  o/  Dinnity 
(wiehed  il-lawriat  fit-Teologia) ;  M.D. 
Medicinie  Doctor  (wieħed  il-lawriat  fil 
medicina,  jew  tabib) ;  LL.D.  kegħda 
f  loc  Leynni  Doctor^  wieħed  il-lawriat 
fil  giurisprudenza  jew  Àvucat ;  D,  bħa- 
la  numru  Kuman,  tiswa  ħames  mija 
(600) ;  D  hia  ucoll  chiavi  fil  musica. 

Dab — messa  (minn  tnms)  —  dakka 
ħafifa  bl-id,  jew  b^ħaġa  ratba  u  miblu- 
la ;  isem  ta  ħuta  zgħira  ċatta  (bħal 
sparlu). 

Dabble  —  iċċaflas,  iċċafċaf;  iċċap- 
pas ;  tindaħal  fi ;  you  have  dahbUd 
yonr  trousers  all  over,  mlejt  kalzieteo 
collu  tajn. 

Dabblbr— min  ioappas,  iċaflas;  min 
jindaħal  f collox,  deffusi. 

Dabstbr— min  (dac  li)  icun  jinkala 
(capaci)  f  xi  ħaġa. 


Digitized  by 


Google 


DAC 


—  229  — 


DàM 


Da  oapo  (fil  tnusica)— mil  ġdid,  arġa 
ibda  mil  lewwel,  ripetizioni. 

Dacb  —  isem  ta  ħuta  zgħira  tax- 
xmara. 

Dactyl— wieħed  mil  chejl  li  bieħ 
ichejlu  il  vers  tal  poesia  Inglisa. 

Dactylooraphy— is-sengħa  li  tiscol- 
pi  (taglimel  incisionijiet)  fuk  il  ħaġar 
prezius. 

Dactylium  —  xorta  ta  fakkiegħ  li 
jicber  maz-zocc  ta  xj^ħxejjex. 

Dactylolooy— titchellem  bilHtispel- 
li  il  cliem  b'subgħajc. 

Dactylonomy  —  il  għadd  fuk  is- 
swaba. 

Dad      )  P*»  P^P^'  J®^  missier  (chif 

--  >•  isejħu  it-tfal  żgħar  lill  mis- 

^^^^^  )  sierhom;. 

Daddle  —  tixxenghel,  timxi  mxen- 
ghel. 

Daddock— l-imħassar  (ta  zocc)  ta 
siġra. 

Dado  — iz-zocclu. 

Djsdal— ta  bosta  xorta,  ta  cull  cu- 
lur,  ta  bosta  lewnijiet. 

Daff— bniedem  (wieħed)  miġnun  ; 
titfa,  twaddab  fgenb ;  tnoħħi. 

DAFFODiL—pianta  (fjur),  in-narciai. 

Daft  — ibleħ,  belgħieni,  stupidu,  ba- 
lalu. 

Dao       ]  stallett;  he  was  stabbed  with 

DAOGERja  (laffgery  kala  dakka  ta 
stallett;  he  hcld  the  d^cfger  to  hxs 
throaty  waħħallu  (ippuntalu)  li  stallett 
ma  griożmu  ;  he  is  always-  at  daggers 
drawing,  dejjem  lest  għal  ġlied  (isib 
fiex  jattacca). 

Daoglr  —  iċċaflas,  titmaħmaħ  fit- 
tajn  jew  fiċ-ċaflis. 

Dagglb  tail  —  mara  maħmuġa  (li 
djula  dejjem  mcarcrin  fit-tajn). 

Daglock— tarf  tas-suf  maħlul,  mif- 
tuħ. 

DAGSWAiN—xorta,  qualità  ta  tapit. 

Dagtailed— niħamme^  (maħmuġ). 

Daguerreotype  —  process  inventat 
minn  Daguerrc  li  bih  ritratti  (figuri) 
mil-Ienti  ta  camra  oscura  jitkgħedu 
(jingiebu)  fuk  ^lacchi  tal  metall. 

Daħlia— dalja  (fjur,  piantai). 

Daulinb— sustanza  li  jagħmlu  mill 
għeruk  tad-dalji. 


Daily  —  ta  cull  jum ;  this  happcns 
daiUh  dana  jiġri  (isir)  culljum  ;  daily 
experience  teaches  rw,  1-esperienza  cull- 
jum  tgħallimna. 

Daint  —  delicat,  ta  togħma  tajba 
wisk;  li  idub,  li  jinħall  fil  fomm. 

Dairy— fejn  jinżamm  il  ħalib  (maħ- 
lub)  ;  fejn  jinħalbu  il  bakar  u  isir  il 
butir  u'I  ġobon. 

Dairying  -  żamma  (chif  iżżomm)  ix- 
xogħol  tad-Z>(iin/  (ara). 

Dais  — bradella,  palc  għoli  fcamra 
(fsala)  tal  ichel. 

Daisy— margheriti  salvaggi. 

Dak   1  il  viaġġar  mal  posta  (mal  va- 

DAWKJliġġa)  nl  pajjisi  tal  Lvant. 

Dakbrhbn  (tajra,  għasfur)  il  gal- 
lozz. 

Dalb — wied  (ħofra  bejn  żewġ  għo- 
Ijet). 

Dalliancb — tħaunin,  timlis,  tħan- 
xil,  żeghil;  tħollija  ta  xogħol  etc.  mil- 
lum  għall  għada  ;  tnicchir. 

Dally  —  tħannen,  tmelles,  iżżigħel 
bi,  titħannen,  titħanxel,  titniccher, 
thalli  mil-Ium  għall  għada. 

Dalmatic  — tunicella. 

Dalt— tifel  mrobbi  minn  omm  ohra 
(jew  minn  mara  li  m'hix  ommu). 

Dam— omm(bhima,  bħal  debba  bak- 
ra,  nagħġa  etc.) ;  sies  jew  lakgħa 
għall  ilma ;  mol,  tilka  l-ilma  b'sies, 
ħajt,  jew  mol. 

Damagb  — ħsara,  dammaġġ;  tagħmel 
ħsara  jew  dammaġġ. 

Damagbablb— suggett  għal  ħsara,  li 
tista  tiġrilu  il  ħsara 

Damagbd  — bil  ħsara,  bid-dammaġġ. 

Damas— xabla  magħmula  bl-azzar 
ta  Damasco. 

Damascbne  —  dumaschina,  berkuk. 

Damask — damasc  ;  iddamascat,  tin- 
seġ  damasc. 

Damaskbbn— tintarsia  il  ħadid  b'de- 
heb  u  fidda. 

DAMASKBBNiNG~is-sengħa  tal  intar- 
sjar  tal  ħadid  bil  (ħjut  jew  fili  rkaketc.) 
tad-deheb  u  fidda. 

Damask-rosb— warda  ħamra  (lewn 
id-damasc). 

Damassin  —  xorta  ta  damasc  iżda 
minsuġ  bii  ward  etc.  tal  ħjut  tad-de- 
heb  jew  tal  fidda. 


Digitized  by 


Google 


DAM 


—  280  — 


DAP 


Damb— sidt,  Binjura,  majjistra  ta  li 
Bcola. 

Dammbr— Bturdament  magħmul  (li 
jigi)  b'dakka. 

DAMN'-tisħet,  tindanna,  titlef  għal 
dejjem ;  twaħħal  il  ħati,  ticcundanna ; 
hia  lastjilay  was  damned,  1-aħħar  opra 
li  chiteb  Baffruhielu. 

DABfNABLB — misħut,  H  ħakku  telfa 
għal  dejjem  jew  dannazioni. 

DAMNATioN—dannazioni,  saħta,  tel- 
fa  għal  dejjem. 

Damnbd — indannat,  ta  min  jisħtu 
jew  jobogħdu. 

Damnifig — ara  mischievoua. 

Damnino  —  tindanna,  ticcundanna 
għal  saħta  jew  telfa  ta  dejjem. 

Damon— isem  ta  annimal  li  għandu 
gild  oħxon  bhal  ta  Ijunfant  etc. 

Damp— ndewwa,  umdu,  għakar;  nie- 
di,  mgħakkar,  umdu  ;  tniddi  (tagħmel 
niedi)  tgħakkar;  tberred,  takta  il  kalb. 
Thia  war  now  has  put  a  davip  npon  onr 
trade,  din  il  gwerra  isBa  żammet  il 
cummerċ  tagħna ;  /  can't  see  whij  snch 
a  trifle  should  put  such  a  damp  upon 
you,  ma  nistax  nifhem  għala  ħa^a 
hecc  żghira  għandha  tbeżżgħec  (taK- 
tagħleo  kalbec)  daks  hecc. 

Dampish— ftit  u  xejn  umdu,  niedi 
jew  mgħakkar. 

Dampnbsb — ndewwa,  għakar,umdità. 

Damsbl — xbejba,  sinjurina. 

Damson— pruna  (għajnbakra)  żgħira 
sewda. 

Dan— carretta  (carrettun  żgħir)  li 
jaħdmu  bih  fil  minieri  tal  faħam  tal 
naġra. 

Danburitb  —  isem  ta  mineral  sa- 
frani. 

Danob — żifna,  ballu  ;  tisfen,  iżżeffen; 
can  you  dance  ?  taf  tisfen  ?  we  are  in- 
vited  to  a  dance  to-niorrow,  mistednin 
f  ballu  għal  ghada ;  no  longer  pjpe,  no 
longer  dance,  jispiċċa  il  kiigħ,  jispiċċa 
ix-xalar;  /  like  to  dance  to  every  one*8 
pipe,  nixtiek  li  chiecu  niccuntenta  il 
culħadd. 

Danobr— min  jiżfen,  ballarina  etc. 

Danoino— żfin,  ballu ;  are  youfond 
of  dancing  l  tħobb  tiżfen  !  /  like  danc- 
ing  80  much,  chemm  nħobba  iż-żfin. 


Danoino-mabtbr  —  Burmastru  taż- 
żfin,  jew  dac  li  igħallem  iż-żfin. 

DANciNa-ROOM— camra  ta/-żfin,  sala 
tal  ballu. 

DANDBLioN—cicwejra  salvaġġa;  tfief. 

Dandiprat  —  ragel  kasir;  tfajjel, 
każwit. 

Dandlk  -  tkabbez  tarbija  fuk  idejc 
jew  iżżeilinha  fuk  rcubtejc  ;  i^iiegħel, 
tmelles. 

Dandrupf— brija. 

DANDT—żabicotfc,  petitu,  pulicarja. 

DANDYcocKUigieġ  tal  Ġava,   xorta 

Dandy-hbn  jta  tigieġ  li  għandhom 
is-sakajn  micsijin  ucoll  bir-rix. 

Dandyibm  --żabicotteria,  petitjar. 

Danb  —  Danis,  wieħed  mid-Dani- 
marca. 

Danegbld— taxxa  (ħaraġ)  li  id-Da* 
nisi  chienu  iġagħlu  li  I-Anglo  Sassoni 
iħalsu. 

Danb  wort  —  (ħaxixa)  sebuka  sal- 
vaġġa. 

Dangbr— tiġrif.  periclu ;  you  are  in 
dangcr,  kiegħed  fil  periclu. 

Dangbrlbsb — bla  periclu. 

Dangbrous — periculus. 

Danglb— tixxejjer,  tiggiera  dejjem 
wara  xi  ħadd  (minn  għajr  ma  titilku); 
ixxejjer. 

Danglbr— min  (dac  li)  dejjem  jig- 
gerra  wara  in-nisa. 

DANisħ  —  tad-Danimarca ;  do  you 
like  the  Dani^hflag  ?  tgħoġboc  il  ban- 
diera  Danisa  (tad-Danimarca) ;  he 
8peak8  Dani8h  a8  well  a8  a  Dane,  jit- 
chellem  bid-danis  daks  wieħed  mid- 
Danimarca  ("daks  Danis)  stesB. 

Dank— ara  damp. 

Dap    )  tniżżel,  tixħet  il  għalf  (lisca) 

Dapb  j  bil  mod  il  mod  il  baħar. 

Daphnb— xorta  ta  siġra  bħar-rand. 

Daphnia— isem  ta  ħaġra  preziusa. 

Dapifbr  —  camrier,  dac  li  iservi 
I-ichel  fuk  mejda. 

Dappbr— żgħir  u  fuk  rnħu. 

Dappbrlino— nanu,  wieħed  kasir. 

Dapplb — ta  bosta  lewnijiet,  mtabba, 
mnakkax— tvaria;  tiffaxxia  bil  lewni- 
jiet,  ittabba,  tnakkax ;  żiemel  Bturnell. 

Dapplb  oray  —  griż  mtabba  jew 
mnakkax. 


Digitized  by 


Google 


DAK 


m 


f)At 


Dab  —  iBem  ta  ħata  li  tinsab  fix- 
zmara  Sevem  (1-Ingbilterra). 

Darb — icolloc  il  ħila  jew  il  wiċċ,  tis- 
sogra;  tistieclen  ^hal  ġlied,  tisfida ;  do 
itf  i/  yoii  (lare,  lea  (għamel  eto.)  jecc 
għandec  il  ħila  ;  he  dared  to  ask  viefor 
the  money  beforc  every  one  preaent,  chel- 
lu  wiċċ  jitlobni  il  flus  kuddiem  cul- 
liadd  (in-nies  collba) ;  how  dare  yoa^ 
8ir  f  u  cbif  għandec  il  wiċc,  għejd  ? 
since  you  dare  me  to  it,  la  darba  inti 
kiegħed  tipprovocani,  ("tistedinni  jew 
iġġagħalni^  biex  nagħmel  dana. 

Da^ful  -  li  bil  ħarsa  tiegħu  jisfida 
lill  cnlħadd  ;  curaġġus. 

Dabbr  — min  jissogra. 

Dabio— biċċa  munita  (flus)  Persiana 
(tal  Persia)  tad-deheb. 

DARiNO-~8efka,  ħila,  wiċċ,  kalb,  al- 
mu,  curaġġ,  sfik ;  klubi  jew  kalbienii 
ouraġġus. 

Dark— dlam,  swied;  mudlam,  iswed, 
dark  weather,  temp  fosc,  scur;  his 
discourse  was  ratlicr  a  dark  oncy  id- 
discors  tiegħu  cbien  actarx  mudlam 
(li  ma  jistax  jiftiehem  sewwa,  m*huz 
ċar  biżżejjed) — it  is  growing  dark,  ki- 
għed  jidlam  (dieħel  ii-lejl>  /  am  still 
in  the  dark,  għadni  fid-dlam,  ma  naf 
xpjn;  I  had  to  gropc  my  way  in  the 
darkf  cbelli  nimxi  (nsib  it-triek)  bit- 
teftif)  fid-dlam. 

Darkbh— iddallam,  issewwed. 

Dabk  bybs  —  li  ghandu  għajnejħ 
Buwed. 

Dabkish  --  sewdieni. 

Darkmindbd— trist,  increpativ. 

DARKNBsS'-dlam,  swied,  oscurità ; 
he  is  gone  into  the  land  of  darkness, 
mar,  miet,  spiċca,  difnuħ. 

Darksomb— trist,  scur,  mudlam. 

DARLiNo—għażis,  maħbub,tal  kalb; 
il  ħanin,  il  maħbub  tal  kalb,  il  fessud. 

DARN—issarsar,  timla  bil  ħajt  tokob 
fil  ħwejjeġ,  calzetti  etc.  mtakba  jew 
m/.arda;  issewwi. 

Darnbl  (ħaxixa)  sicrana. 

Darnino  —  mili,  sarsir. 

Dart  —  vle^ġa  ;  twaddab,  tvenven, 
titf)i|  ixxewluħ  ;  titwaddab,  tidvenven, 
tintafa,  tixxewlaħ. 

Dartbr  — -  dac  li  ivenven,  jitfa 
vleġġa. 


Dartinolt  —  bil  ħefifa  (ħafit)  daks 
vleġġa. 

Dash— ħabta,  lakta,  tisbita;  sinjal 
gibda  hecc  :  ( — )  fil  chitba  ;  tħabbat, 
tolkot,  issabbat,  tfarrac;  tolkot  ma, 
tintafa,  tinxteħet,  tissabbat ;  tħallat ; 
troxx ;  tħarbex  jew  tħożż  (tpingi)  ħaġa 
malajr  (bil  għaġla^ ;  tneħħi  jew  tin- 
gassa ;  ħsejjes  tal  ilma  li  joħroġ  bis- 
salt ;  at  one  dashy  b^akka  wiAda ;  he 
cancelled  the  whole  conlract  with  one 
dash  of  the  pen,  ingassa  il  ountratt 
coUu  b'dakka  ta  pinna;  a  dash  of 
tcaterj  titjira  (tefgħa)  ilma  jew  tajn ; 
he  had  a  dash  on  his  teeth  from  his 
father^  kala  dakka  fuk  snienu  minn 
missieru ;  ifyou  dont  keep  quiet  Fll 
dash  yonr  head  against  the  wall,  jecc 
ma  tokgħodx  nfarraclec  rasec  mal  ħajt; 
he  dnshed  him  with  waterfirsty  hu  bex- 
xu  (xarbu)  bl-iima  lewwel ;  /  dashed 
the  glass  to  incces^  għamilt  it-tazza 
frac ;  the  ship  was  on  the  poitit  to  dash 
against  a  rock,  il  bastiment  għal  ftit 
ma  tfarracx  fuk  blata  (scoll);  they 
dashed  my  project  mnc,  issa  sfrattawli 
il  ħsiab  (iddisinn)  li  chelli;  I dashed 
him  out  of  countenance^  tliftu,  sramtlu 
rasu,  icconfondejtu,  ġagħaltu  jistħi;  he 
dashed  his  brains  ot/t,tajjarlu  rasu  b'tir. 

DASTARD—beżżiegħ,  għażżien,  gifa. 

Dastardize — tbażża. 

DASTARDUNBSs-biża,  għażż,  ġwefe- 
rija. 

Data  (i>!ural  ta  datum)  —  verità 
magħrufa  jew  mogħtija;  ħwejjeġ  li  saru 
magħrufa,  veri. 

Datart— dac  li  fil  korti  ta  Buma 
(fil  palazz  tal  Papa)  jiccertifica  il  hoUa 
tal  Papa. 

Datb  —  tamra;  żmien,  jum;  datai 
(chemm  għandna  mix-xahar);  tagħ- 
mel  ticteb  id-data  (jew  chemm  għadna 
mix-xahar  u  issena);  put  the  date, 
għamel  id-data ;  whai  date  does  that 
letter  bear?  meta  chienet  mictuba  dic 
littra  (x'data  fiha  dic  littra  ?);  this  Udng 
is  oiU  of  date  nowj  din  issa  ma  għa- 
dhiex  usata  (ma  għadhiez  moda^ ;  this 
is  of  an  old  date,  din  ta  data  antica 
(ta  żmien  ilu) ;  guess  wliat  is  the  date  of 
this  coiuj  akta  ii  millesimu  (1-annu)  ta 
din  il  munita. 


Digitized  by 


Google 


dat 


—  282  - 


1)AY 


Dated  —  bid-data,  taddata  ( ta 
żmien)  ;  /  rcccived  yoar  lelter  daled  the 
5th.  ultimo^  rcevejt  (  waslitli )  littra 
tiegħeo  mictuba  fil  5  tax-xahar  li 
ħareġ. 

Datelbss— bla  data. 

Dater— dac  11  jimmarca  (jiddata) 
iż-żmien  tal  chitba  li  jictob  jew  tal 
chitba  li  issir. 

Date  tree— palma,  siġra  tat-tamar. 

Dativb— il  cas  dativ  (fil-Latin,  Tal- 
jan  u  Griech). 

Datum— ħaġa  mogħtija,verità  magħ- 
nxte^ ;  datiim  line^  (fl-Ingenjerja)  hia 
dic  iMinja  orizzontali  fsezioni  li  min- 
nha  ichejlu  il  għoli  jew  il  fond  ta 
post  etc. 

Daub  — tiċpisa,  tiċlika,  pittura  ħa- 
żina  magħmula  ħorrox  borrox  jew 
mħaxilfa;  iċċappas,  iccellak,  tpingi 
ħażin  jew  ħorrox  borrox  ;  timpustura 
sħiħ,  taghmilhi^  tal  falz  jew  tal  ipo- 
crita  ;  turi  li  int  xi  kaddis  ;  tagħmilha 
ta  ragel  tajjeb. 

Daudbd — meappas,  mcellak,  mżel- 
leġ. 

Dauber  — pittur  tat-tużżana. 

Daubinq  —  pittura  mħaxilfa,  tat- 
tużżana. 

Dauby—U  icellak,  iċappas,  iżelleġ,  li 
iwaħħal. 

DAuaHTER—il  bint ;  dmu)hter'in4aw ^ 
mart  1-iben,  chenna  jew  ħtint ;  viy 
damjhter^  binti ;  he  has  six  duiujhtera 
and  a  son,  għandu  sitt  ibniet  u  tifel. 

'Dauohterless  —  bla  tfal  bniet. 

DAuaHTERLiNESS  —  li  stat  jew  id- 
dmirijiet  tal  ulied  bniet. 

DAuaHTERLY—ta  bint,  tad-dmir  ta 
t)int. 

Dauk— il  posta  jew  il  valigia  tal 
India  tal  Lvant. 

Daunt  —  tbażża,  trażżan. 

Dauntbr  -  min  ibażża jew  irnżżan. 

Dauntless— li  ma  jibżax,  curaġġus, 
bla  biża. 

Dauphin— it-tifel  il  cbir  tar-Be  ta 
Franza. 

Davit — gruwa  għal  ancra,  għal  froj- 
gatini  etc. 

Davynb  —  mineral  (bħal  ċagħk)  li 
jitfa  il  Vesuviu  (vulcan  ħdejn  Napli). 

Daw— ċawla. 


Dawdle— titniccher,  titligħeb,  taħli 
iż-żmien ;  tixxejjer  Thawn  u  l'liemm  ; 
min.  jew  dac  li  jitnicclier,  jitliegħeb 
jitgħażżen  jew  jaħti  iż-żmien. 

Dawdler— għażżien,  min  jitniccher 
jew  jaħli  iż-żmien. 

DAWE-katgħa,  kasma,  xakk  sinjal 
fli  njam;  taksam,  takta,  tagħmel  sinjal 
jew  ixxokk  biċċa  njam. 

Dawm— bioċa  munita  (flus)  tar-ram 
Indiana  (tal  India). 

Dawn  —  żernik,  tbexbix,  sebħ  ;  iż- 
żernak,  tbexbex,  tisbaħ  ;  at  dawn^  mas- 
sebħ  ;  it  dawns^  beda  jisbaħ  (ibexbex, 
iżernak);  the  dann  of  life,  il  bidu  tal 
ħajja  (ħajjitna). 

Dawnino— is-sebħ,  iż-żernik,  it-tbex- 
bix. 

Day — jum,  nhar,  ġurnata;  it  is 
hroad  dai/,  sebaħ  sewwa;  7iiffht  and 
day^  lejl  u  nhar  ;  come  and  spend  a 
day  with  mey  ejja  għamel  (għaddi) 
ġurnata  mieghi ;  not  the  whole  day, 
m'hux  il  gurnata  collha;  he  is  7iow  in 
rccript  of  G  shillintj  a  day^  issa  għandu 
(paga)  Ġ  xelini  culljum  ;  a  holiday,  fe- 
sta,  vacanza;  a  holy-ilay,  ġurnata  għa- 
żiża,  festa ;  a  tvork  day,  ġurnata  tax- 
xogħol,  a  week  day,  ġurnata  fost  il 
gimgħà;  day  hy  day^  mmn  ġurnata 
għall-oħra;  yood  day^  bonġornu  ;  the 
next  dayy  Tgħada ;  the  other  day,  il 
ġurnata  1-oħra;  every  day,  fculljum, 
cvery  othcr  day,  ġurnata  iva  u  oħra  le, 
every  third  dayy  cull  tliet  tijiem  ;  hy 
dayy  binhar,  at  day  Ireaky  mas  sebb, 
maż-żernik,  mat-tbexbix;  all  day  lony, 
il  ġurnata  collha;  this  day  a  week^  bħal- 
lum  tmien  tijiem,  this  day  fortniyht, 
bħal-lum  ħmistax;  to  this  very  day^ 
sal  ġurnata  tal-lum,  from  this  day, 
mil-lum ;  the  day  hefore  yesterday,  il 
bieraħ  tlura;  it  is  one  day  journey 
from  here,  ġnrnata  safar  bogħod  niinn 
hawn  ;  in  those  days,  f  dawc  iż-żmieni- 
jet ;  in  his  days,  fi  żmienu  ;  in  the  days 
ofold,  fi  żmienijiet  antichi  (li  għad- 
dew,  ta  dari)  ;  we  are  now  in  the  doy 
days,  issa  aħna  fit  ġranet  ta  1-actar  sħa- 
na  cl)ira;a  day  ^&our^/',ħaddiem  il  ġur- 
nata;  this  is  a  fasting  day  for  me,  illum 
sawm  għalija  (sajjem  illum  jena^ ;  this 
is  a  vicat-day,  illum  ġurnata  tal-làham 


Digitized  by 


Google 


t)AY 


—  283  — 


DEA 


(li  jiswa  jew  li  jista  jittiechel  il-laħam)'; 
in  the  day  Ught  fid-dawl  tax-xemx  (bi 
nbar)  a  day  book,  il  ġornal  (il  ctieb 
garnal) ;  ue  tvon  ihe  day,  aħna  rba- 
ħna  il  battalja. 

Day  BBÀM—raġġ  tax-xemx ;  xakk 
daw!. 

Day  bbd— cannape  sufà  fejn  wieħed 
jista  jimted  jew  jistrieh  ftit 

Day  BBBAK  —  sebħ,  żernik,  tbe^bix. 

Day-coal— il  faxx,  1-ewweI  strat  ta 
fuk  tal  faħam  tal  ħaġra  fminiera. 

Day  dbbam— ħolma,  ħsieb,  progett. 

Day  laboub— logħol  bil  ġurnata,  tal 
ġurnata. 

Day  ltght  —  id-dawl  tax-xemx,  bi 
nhar. 

Day  nbt— xbiec,  trabocc  għal  bliebel 
etc. 

Day  pbbp  —  I-ewwel  żernik,  meta 
jakbad  jisbaħ. 

Day  riMB— bi  nhar,  mal  ġurnata. 

Day  wobk— xogħol  tal  ġurnata. 

Dazzlb  |tgħammex,  tgħabbex. 

S:~t '«'""-"-■ . 

Deacon— dlacunu,  wioħed  li  liu  or- 
dnatl-Evangeliu. 

Dbaoonby  jew  Deaconbhip—  diaco- 
nat. 

Dbad — mejjet;  akkal,  kieraħ,  he  is 
a  dead  vian ;  spiċċa  (ragel  mejjet) ; 
this  is  dead  drink^  dana  xorb  sventat 
(sar  ilma) ;  Jnly  and  A  ngust  are  the 
dead  time  of  ouryear,  Lulju  u  Awwissu 
hua  iż-żmien  li  ma  nagħmlux  affarijet 
(li  fih  nokogħdu  kegħdin) ;  stop,  oryon 
are  a  dead  man,  ferma  hemm  (jekaf) 
jew  nigbidlec  (nqktloc)  ;  he  wishes  vie 
deadf  jixtiekni  (iridni)  mejjet ;  he  fell 
ilown  deadj  waka  (baka)  mejjet ;  you 
seem  to  he  half  dead,  donnoc  fnofsoc) 
mejjet.  /  was  dead  asleep,  cont  rieked 
ċomb  (fil  fond) ;  we  had  adead  calm 
for  ihree  days^  chelna  calma  perfetta 
għal  tliet  tijem  sħaħ ;  in  the  dcad  of 
nighty  fl'akkal  tal-lejl  ;  in  the  dead  of 
winter,  fl'akkal  tax-xitwa,  jew  fix-xitwa 
il  kiergħa ;  a  dead  wall,  opra  morta 
(ħajt) ;  /  am  workiny  for  a  dead  horse, 
kiegħed  naħdem  biex  nħallas  dejn  an- 


tic;  ihe  living  and  tlie  dead,  ilħajjin  u 
il  mejtin. 

Dbad  bobn— mwieled  mejjet. 

Dead  dbunk— fis-sacra  mejjet. 

Dead  lanouaob— lingua  mejta. 

Dbad  lbttbb— -littra  li  tibka  fil  po- 
sta  ghaliex  ħadd  ma  imur  ghaliha. 

Dbad  WATEB— dac  I-ilma  li  jagħlak 
mat  poppa  ta  bastiment. 

Deadbn— toktol,  tmewwet;  /  wear 
hrown  colourcd  glasses  in  suvimcr  to 
dt'xulcn  the  glare  of  the  sun,  nilbes  uc- 
ciali  iswed  fis-saif  għax-xomx  (biex 
ma  inħossx  id-dija  tax-xemx  fgħaj- 
nejja. 

Deadish  — donnu  niejjet;  stupidu. 

Dbad  killino— toktol,  tħalli  mejjet 
fil  colp ;  mad-dakka  il  mewta. 

Dbad  light— ħgieġa  ħoxna  ta  fuk  il 
cverta  ta  bastiment. 

Deadly— mortali,  li  jekred,  li  jok- 
tol,  li  igib  il  mewt ;  a  dcadly  diseasc, 
marda  tal  mewt  jew  periculusa,  this  is 
a  dc'idly  hlf)w,  din  dakka  tal  mewt 
(mortali,  ħarxa  ferm) ;  hc  hatcs  me 
dcadlyy  jobgħodni  għal  mewt  (ferm) ; 
thcyare  deadly  strong,  huma  kawwijin 
sħiħ  ;  it  is  raiuing  dcadly  hard,  nieżla 
(ix-xita)  bil  kliel. 

Deadly  night  shadb  —  għeneb  id- 
dib. 

Dbad  mabch— marcia  funebri ;  dak- 
ka  tal  mejtin  (tal  funerali). 

Dbadnbss — mewt. 

DBADS-dac  it-trab,  gebel  jew  kxur 
li  icun  mdawwar  bih  it-trab  tal  md- 
talli  (deheb  etc.)  meta  isibuhom  fil  mi- 
nieri. 

Dbad-stbuck— mibluħ,  scantat  għal 
laħħar ;  he  was  dcad  struck  at  the  news, 
miet  (baka  bħal  mibluħ)  xħin  sama 
I-aħbar. 

Dbap  top  —  marda  (fil  kliebi)  tax- 
xtieli  tas-siġar. 

Dbap— trux,  ittarrax. 

Deafbn — ittarrax. 

Dbafly— waħdu,  solitariu. 

Deafnesb — turxien. 

Dbal — sehem,  taksima  ;  ħafna  bo- 
sta,  (xebgħo,  katiħ)  ;  njam  tal  abjad, 
tavla ;  tkassam,  tati,  tferrak  ;  tbiegħ  ; 
tati  il  carti  (fil-logħob)  ;  icolloc  x'tak- 
sam  ma;  iggib  ruhec  (tajjeb  jew  ħa- 

80 


Digitized  by 


Google 


DEA 


—  m  — 


DEB 


żin)  ;  give  me  my  deaU  atini  sehmi ;  he 
haa  a  good  deal  of  these^  hua  għandu 
ħafna  minn  dawn  ;  we  are  in  a  grcat 
deal  of  trouble  non\  issa  ninsabu  f  ba- 
ħar  ta  incwiet  (dispiaciri  etc);  he  deals 
in  China  sillc^  jinnegozia  fii  ħarir  tac- 
Cina ;  yotv  dont  deal  well  at  all  with 
him^  inti  ma  iggib  ruħec  tajjeb  xejn 
miegħu  ("ma  tittrattah  tajjeb  xejn) ;  he 
is  a  sad  man  to  deal  with^  bniedom  tre- 
mend  biex  icolioc  x'taksam  miogħu. 
/  don't  know  how  to  deal  with  yoii,  jena 
ma  nafx  chif  nakbad  nittratta  mie- 
għec ;  /  shall  soon  let  yoii  see  with 
whom  you  are  dealing,  dal  wakt  nuric 
ma  min  kiegħed  tagħmilha  (min  jena, 
jew  ma  min  kiegħed  titħaddet) ;  who 
18  to  dml  ?  min  imissu  jati  il  càrti  ? ; 
cutfor  deal,  akta  (aksam)  il  carti  biex 
nati. 

DaALBATB— tbttjjad. 

Dbalbation— tibjid. 

Dbaler  —  traflBcant,  bejjegħ  ;  niin 
jati  il  carti  (61-logħob);  dont  tntst 
himheis  afahe  dealer^  tafdaħx  dac 
briccun  (m'hux  ta  min  jafdaħ). 

Dbalino  —  beigħ,  negoziu,  trufcu  ; 
għamil,  mgiba  ;  /  Jiever  had  any  deal- 
ings  with  him,  katt  ma  chelli  negoziu 
miegħu  (katt  ma  chelli  x'naksam  mie- 
għu)  ;  this  is  a  treacherous  dealingy  din 
hia  briccunata  mill  akwa. 

Dbalt — il  passat,  u  il  particip  ta 
deal  Cara) ;  /  always  foand  him  a  very 
nice  man  to  he  dealt  with,  dojjem  sib- 
tu  ragel  ħelu  ħafna  għal  i  aifarijet 
(biex  tagħmilha  miegħu,  tchelmu  etc.) 

Dban— decan. 

Dbanbby   )  decanat  (il  grad  1-uiBciu 

Dbanbhip  /  u  ir-renta  ta  decan. 

Dbar— għali,  li  jiswa;  għażis,  maħ- 
bub  ;  did  you  huyit  dcar  ?  xtrajtu  għa- 
li? — it  is  not  dear,  m*hux  għali,  J  lost 
my  dear  brother,  tlift  il  ħija  il  ghażis  ; 
oh  dear/  cekHpiiàl,  JJearme/  ommi ! 
xVaħda  din  !  Yon  have  to  pay  it  dcar, 
tħallasha  kares. 

Dbar  bought— li  Bwiet  għali. 

Dbarly— bil  għali ;  maħbub  ferm  ; 
/  loved  my  mother  dearly,  cont  inħobb 
1-ommi  ferm. 

Dbarnbbs  — -  għali  (fil  prezz)  siwi, 
mħabba,  għożża. 


Dbary  (f  loc  rfear)— għażis  tiegħi. 

Death— mewl,  mewta ;  nhen  he  is 
at  thcpoint  of  death,  wakt  li  icun  sej- 
jer  imut;  two  of  them  are  wonnd^d 
to  death,  tnejn  minnhom  huma  feruti 
għal  mewt  (mortalment) ;  after  death 
came  thc  physician^  meta  spiċca  coUox 
(jew  meta  ma  chienx  hemm  bton  n  ac- 
tar)  giet  il  għajnuna  ;  they  put  him  to 
deathf  iccundannauh  għal  mewt ;  this 
is  death,  dan  delitt  tal  mewt;  hegrieved 
himselfto  death,  ghela  għal  mewt. 

Dbath-bbd  -is-sodda  li  fuka  wieħed 
imut. 

Dbath-bbll— ħabar,  trapassioni. 

Dbath  boding— li  iħabbar  il  mewt. 

Dbath  dancb  -  żifna  tal  mewt. 

Dbath  daktino— tati  il  mewt. 

Dbath  dbvotbd  — iccundannat  għal 
mewt. 

Death  doinq— kirda. 

Dbath  doomed  —  sentenziat  (cuii- 
dannat)  għal  mewt. 

Dbathlbss  — li  ma  imut  katt. 

Death  like  — bħal  mewt,  li  jixbeħ  il 
mewt. 

Dbathly— tal  mewt,  fatali,  mortali. 

Dbath  rattle — il  ħurħara  (ta  meta 
wiehed  icun  wasal  biex  imut). 

Deaths  man  — il  boj.ia. 

Dbath  STROKB—id-dakka  tal  mewt. 

Dbath  tokbn  — sinjal  li  juri  korbot 
il  mewt. 

Dbath  ward  -  lejn  il  mewt. 

Dbath  WARRANT— l-ordni,  wan'ant^  li 
jinzel  (li  joħroġ)  tal  mewt  li  ghaliha 
wieħed  jigi  iccundannat. 

DEBACLE—id-diluviu,  salt  ilma.     t 

Dbbar— tħalli,  takta  barra,  ma  id- 
daħħalx,  tescludi. 

Dbbark — tinżel  1-art,  tisbarca. 

Debarkation  — nżul  fl-art,  sbarc. 

Dbbasb— tgħakkes,  tnakkas,  tniżżel 
(tavvilixxi)  tmiegħer;  this  goldisde" 
based,  dan  id-deheb  baxx  (f^ilsificat). 

Dbbasbmbnt  —  tgħakkis,  nukkas, 
nżul,  tmegħir. 

Debasbr  —  dac,  jew  min  igħakkes, 
iniżżel,  ibaxxi,  javvilixxi  jew  imigħer. 

Dbbatable— li  tista  titħaddet  jew 
tissielet  ("tgħeid  jew  titchellem)  fuku. 

Debatb  —  disputa,  discors,  cliem, 
għajdut,  taħdita;  tgħid,  titħaddet  fuk, 


Digitized  by 


Google 


DEB 


—  286  — 


DEC 


tissielet ;  ire  kept  two  nhole  hours  de- 
hatinrf  this  qucstion^  domna  sagħtejn 
sħaħ  niddiscutu  (nitchelmu^  fuk  din 
il  custioni. 

Dbbatbful— collu  cuistionar. 

Bbbater— dac,  jew  min  jiccustiona, 
jitchellem,  jitħaddet,  igħejd  jew  jissie- 
iet  fuk  ħaġa. 

Dbbauoh— socor,  żina,  fsAx,  discu- 
lagiui,  debuxxaġni ;  tħaż^.en,  tħassar, 
tiddiscla. 

Dbbauohbd— debuxxat,  disclu. 

DBBAU0HBR-~Bacranazz,  disclu. 

Dbbauchbry — debuxxar,  disclar,  żi- 
na,  ħajja  ħa/Jna. 

Dbbenturb  —  ceduli  (li  jatu  lil  xi 
impiegati  biex  fukom  jeħdu  is-salariu) 
cedtdi  tad-Duana. 

DBBiLiTATE—titlak,  terħi,  tarmi,  tif- 
fiacca,  tiddebolixxi. 

DBBiLiTATioN~debulizza,fiacchizza, 
telka,  reħja. 

Debility— debulizza,  fiacchizza,  tel- 
ka,  reħja. 

Dbbit— debitu,  dejn  ;  (flus  li  għan- 
dhom  jidħlu  jew  jitħalsu  ta  oggetti  li 
icunu  ittieħdu  jew  inxtrau  bla  flus 
kabd,  jew  bid-dejn) ;  il  folja  jew  faċ- 
ċàta  tannaħħa  tax-xellug  ta  ledger; 
iddejjen. 

Debonair— pulit,  bravu,  ta  mgiba 
tajba  educat. 

Dbbouoh — toħroġ  mil  fila,  tmarċa 
wara  xulxin; 

Dbbouchurb — il  fomm  jew  fejn  tin- 
fetaħ  jew  tiftaħ  (tispiĠċa)  ix-xmara. 

Dbbris — terrapien,  xaħx,  material, 
mazcan. 

Dbbt — dejn  ;  he  contracted  a  lot  of 
debts,  għamel  salt  dejn  ;  /  have  to  pay 
my  dehtsfirst^  lewwel  ma  nagħmel  ir- 
rid  (ghandij  inħallas  dojni ;  he  is  tip 
to  his  nose  in  debts,  mimli  milja  dejn 
sa  għonku  (għandu  dejn  chemm  jasa 
gildu);  /  am  stiU  in  yotir  dcht  (jew 
indebted  to  you  for  thisj,  għadni 
obligat  lejc  għal  dana.  Out  ofdebt  out 
of  danger,  minn  ma  icollux  dejn  baħri 
hu. 

Debted— mdejjen,  midjun,  għandu 
jati. 
■   Debtbb  —  dac  li  icollu  jeħu,  creditur. 

Dbbtor— dac  li  icollu  jati  jew  iħal- 


las ;  in-naħħa  il  waħda  tal  ctieb  tal 
contijiet  (tar-registru). 

Dbbut— debutt,  lewwel  dehra  kud- 
diem  il  (fil)  publicu. 

Dbbutant— min  jiddebutta,  jew  jid- 
her  (biex  jirrecita,  jitchellem  etc.) 
għall  ewwel  darba  kuddiem  il  (jew  fil) 
publicu. 

Dboaoħord— strument  antic  b'għa- 
xar  cordi. 

Deoacuminatbd — li  għandu  il  kuċ- 
ċata  mkaċċta. 

DBCADAL—maghmuI  għaxriet. 

DBCADE—għaxra. 

Dbcadbncb)  tinkis,  mawrien  lura, 

Dbcadbncy)  wakgħa. 

Decaoon  —  figura  tal  geometria 
b'għaxar  lati  (ġnieb)  u  pħaxar  anguli. 

DBCAaRAM-~pis  Francis  ta  għaxar 
granelli. 

Dboaħedral— li  għandu  għaxar  lati 
jew  ġnieb. 

Decahbdron  —  figura  li  għandha 
għaxar  basi  (jew  kigħan)  li  tista  tie- 
kaf  fuk  ghaxar  bnadi. 

DbcaLcification -it-tnaddif  tal  ge- 
bel  (ta  dic  il  materia  jebsa)  tas-snien. 

DBGALiTRE—chsjI  Francis  ta  għa- 
xar  litri. 

Droamp  —  tmur,  iżżarma  il  camp 
jew  it-tined  ;  takla  barra,  titlak. 

DccAMPMBNT—żarmar  tat-tined  ftal 
carop)  tluk. 

Dboanal — tad-decan. 

Dbcant — tferragħ  bil  mod  (fil  fliex- 
chen)  tchewwes. 

Dboantation — ticwis. 

DBOANTBR—flixcun  tal  ħgieġ  għax- 
xorb  (licuri  etc.) 

Decapitatb— takta  ir-ras. 

Dboapitation  —  ktigħ  ir-ras. 

Dbcapod— li  għandu  (b'għaxar)  sa- 
kajn. 

Deoarbonatb  1  tneħħi  il  carbon  jew 

Dbcarbonizb  j  il  faħam. 

Deoastioh— poesija  bgħaxar  versi. 

Deoastylb— bini  bil  porticu  li  fieh 
għaxar  colonni, 

Dboasyllabio— li  għandu  (b*għaxar) 
sillabi. 

Deoay  —  nukkas,  mawrien  lura; 
tħassir,  tonkos;  tmur  lura,  titħassar ; 
what  (h  you  think  of  the  decay  of  trade 


Digitized  by 


Google 


DEC 


—  286  — 


DEC 


in  Malta  latcly  ?  x  jidhirlec  min-nukkaB 
(mawrien  lura)  tal  cummerc  f'Malta 
dan  l'aħħar  ?  iny  viemory  is  (joing  to 
decay^  il  memoria  ("rasi j  sejra  lura  (ma 
għadni  niftacar  xein)« 

Dbcàyed  —  nakas,  mnakkas,  mar 
Inra,  decadut,  he  is  now  a  decayed  mer- 
chant^  dac  issa  mercant  fallit  (fallut) ; 
they  tviU  soon  he  a  decayed  faiuilyf  dal 
wakt  tirvina  ruħba  dic  il  familja ;  poor 
BO%d,  he  ia  decayed  nAth  age  noiVy  mi- 
Bcbin  iBBa  nizel  fxjieh)  għal  collox  ; 
thia  wine  is  decayed^  dan  I-imbit  spiċċa 
(Bvinta,  mar,  thasBar.) 

Dboàyinq  —  thasBir,  nżul,  mawrien 
lura. 

Dbobabb— mewt,  tmut. 

Dbobabed— mejjet,  miet;  the  num' 
ber  of  deceased  is  over  one  hundredy  in- 
numru  tal  mejtin  jiscorri  il  (hua  actar 
minn)  mia. 

Dbcbdent— lisejjer,  litelak. 

Deobit— kerk,  takrik  ;  dahk  bi,  in 
gann. 

Dboeitful — karriek ;  he  is  a  d^ceit- 
ful  man,  dac  ragel  karriek ;  these  are 
deceitful  hopes,  din  tama  karrieka; 
ymi  have  played  him  a  deceitful  trick, 
int  ghamiltlu  briccunata  (dħakt  dahca 
bih  sewwa.) 

Dbceivablb— li  jista  jitkarrak. 

Dbobivb— tkarrak,  tinganna,  tidħak 
bi,  tgħabbi ;  you  shan't  deceive  me  so 
easily,  ma  tidhakx  bia  chif  gieb  u  laħak; 
yon  are  deceivcd,  inti  għandec  sball 
(miexi  mkarrak). 

Dboeiving — kerk,  takrik. 

Dbobmbbb — Dicembru. 

Dbobmdentalb— li  għandu  għaxar 
Binniet  jew  ponot. 

Dbobmvir  —  wiehed  mill  għaxar 
cmandi  (capijiet  jew  Gvernaturi)  ta 
Buma. 

Dboemvirate— cumpannija  ta  għa- 
xra  min-nioB. 

DEOBNOY—xerka. 

DBOBNNAHY—zmien  ta  għaxar  Bnin. 

Deobnnial—H  iBir  (M  jigi  jew  jaħ- 
bat)  cuU  għaxar  snin  ;  ta  cull  għaxar 
Bnin. 

DKOBNNovAL—tan-numru  dsatax. 

Dbobnt — xierak,  li  jizrak. 


Deobntralize  —  toħroġ,  titbiegħed, 
tillarga  miccentru  (  min-nofB )  jew 
minn  certu  pont. 

Dboeptiblb— li  jiBta  icun  mkarrak. 

Dbception— kerk,  takrik. 

Deobptive  )  karrieki,  li  ikarrak,  in- 

Dbobptory  )  gannatur. 

DBOBRN-~tiġgudica,  tagħmel  ħakk. 

Dbobrpt  ->maktugħ,meħud,maħsud. 

Dbobrption  — katgha,  ktigħ,  ħasda. 

Dbobrtation— ara  di«pu<e. 

D  EOBBsioN — me  w  t . 

DBOHARM—tneħħi  is-seħer. 

Deoidable  —  li  tisia  tiddecidih  (11 
jista  icun  decis). 

Dboidb— tiddecidi,  takta  ;  lct  ns  d^- 
cide  this  questionfirst,  ejja  (ħalli)  nid- 
decidu  (naktgħu)  din  il  custioni  lew- 
wel. 

Deoided— decis,  I  am-  decided  not  to 
go,  jena  decis  li  ma  immurx. 

Deoidbncb  —  decadenza,  twakkigħ, 
nżul,  mawrien  lura  ('l-isfel). 

Degidbr— min  jiddecidi  jew  jakta 
(custioni  etc.) 

DboiduouB'— li  iwakka  il  werak,  11 
jinża  mil  werak,  li  ma  jibkax  is-sena 
collha  iħaddar. 

Dboimal — decimali,  magħmul  numfi 
ta  għaxra ;  decimal  fractions,  frazioni 
decimali,  frazionijiet  li  in-numeraturi 
tagħhom  huma  10,100,1000  etc. 

Dboimate — tnakkas,  tneħħi  (il  għa- 
xra  waħda) ;  tekred  (toktol)  minn  cull 
għaxra  wieħed  (bix-xorti  fuk  min  jigi 
għaxra). 

Dboimation  —  deċmar,  ħlas  ta  die- 
ċmi. 

Dboimb  —  biċċa  munita  tar-ram 
Francisa. 

Dboimo-sbbto — is-sittax,  mitwi  għal 
sittax,  folja  carta  mitwija  għal  sittax, 

Dboiphbr— takra,  tagħrafytfisser  in- 
numri  etc. 

DEOiPHBRiNa— tfisser  kari  tan-num- 
ri  etc. 

Dbgision — decisioni  katgħà;  we  have 
now  come  to  the  devision,  issa  aħna  id- 
decideina. 

Droibive  —  li  jakta  barra,  decisiv, 
positiv. 

Dboibory— li  jista  jiddecidi,  jagħraf 
jclgħmel  ħakk. 


Digitiżed  by 


Google 


DEC 


—  287  — 


DEC 


Deok— cverta  ta  bastiment;  mazz 
carti ;  iżżejjen,  issebbaħ  ;  they  slept  on 
deck  heinfi  3rd  class  paaaengers,  rakdu 
fuk  il  cverta  billi  chienu  pasBiggieri 
tat-terza  classi ;  we  always  deck  our 
rooniB  withfla^a  and  greens  for  Christ' 
vias,  aħna  dqjem  nżejnu  il  cmamar 
tagħna  bil  bandieri  u'l  ħaxix  għal  Mi- 
lied. 

DfiOKER—dac  li  (minn)  iżejjen ;  dac 
li  igħatti ;  a  dotible  decker,  bastiment, 
gifen  b*żew^  ponti,  a  three  decker,  ba- 
stiment,  gifen  ta  tliet  ponti. 

DEOKTNa—tiżijn,  ranġar. 

DBOKLB—tilari  fejn  ifirxu  iċ-ċraret 
misħukin  għagina,  u  fejn  iħalluhom 
jinxfu  biex  isiru  carta. 

Dbolaim  — tgħid  b'Idlen  għali,  tid- 
declami. 

Deolaimbr — min  jiddeclama. 

Dbolaiminq  >    declamar,   declama- 

Dbolamation)  zionii  kari  ta  poe- 
sija  etc.  b'Ieħen  għali. 

DE0LAMAT0R-~min  jiddeclama. 

DEOLARABLB-Ii  jista  icun  magħrnf 
jew  dichiarat. 

Dbglarant  -  min  jgħarraf  jew  jid- 
dicbiara. 

Dbolaration  —  tagħrifa,  dichiara- 
zioni,  proclama. 

Dbolarativb— li  igħarraf,  jew  jagħ- 
mel  dichiarazioni. 

DEOLARATORY—affermativ,  li  jiddi- 
chiara,  li  jgħarraf. 

DEOLARB—tgħarraf,  tiddichiara,  tip- 
publica ;  hz  declared  his  mind  to  vie, 
kalli  x'għandu  f  rasu  (stmani  ta  ħa- 
bib);  they  declared  the  war,  huma  id- 
dichiarauil  gwerra  ;  I  declaredfor  him 
and  the  others  declared  against  him^ 
jena  ^.ammejt  mieghu  u  I-oħrajn  con- 
tra ;  /  don't  like  it  at  all,  I  declare, 
jena  ngħejda  ċara,  ma  jogħġobniz.  I 
do  hereby  declare  that...  jena  hawn 
(b'din  il  chitba  etc.)  niddichiara  illi... 

Dbolared  -  dichiarat,  mgħarraf,  ip- 
publicat. 

Dbolarbr  —  min  jgħarraf,  jiddi- 
chiara. 

Deolarino— publicazioni,  dichiara- 
zioni,  tgħarifa. 

Dbolbnsion  —  declinazioni  (ta  nom 


jew  pronom)i  nżul,  tinkis ;  xeħta  għat- 
timjil. 

Dbolinablb— li  jista  jinżel,  jonkos 
jew  imur  lura,  li  jista  ioun  declinat 
jew  declinabli  (nom  jew  pronom). 

Deolinatb— mgħawweġ,  milwi  I-is- 
fel. 

Dbolination  —  nżuly  tinkis,  reħi, 
mawrien  lura,  declinazioni ;  declina- 
tion  of  a  celestial  body,  ffl'astronomja) 
angulari  mill-equatur ;  declination  of 
tlie  ma{fnetic  needle,  iddeviazioni  fit- 
tbegħid)  tal  fus  ta  labra  magnetica 
(calamitata)  mil  meridian  astronomicu. 

Deolinator  1  strument  biex  ichejlu 

Deolinatory/  bieħ  il  bogħod  tal 
chwiecheb  mill-equatur  etc. 

Dbolinatory — li  jitbiegħed,  li  jillar- 
ga,  li  m'hux  suggett  għal. 

Deolinb — niżlà,  tinkisa,  reħja;  maw- 
rien  lura ;  mard  rkiek,  tinżel,  tonkos, 
terħi,  tmur  lura ;  tirrofta,  tahrab,  ti- 
scarta,  tiddeclina  (nom  jew  pronom) 
/  decline  to  go,  nirrofta,  ma  irridz  im- 
mur ;  his  health  begins  to  decline  now^ 
saħtu  sejra  lura  issa  ;  decline  *'  boy  '\ 
id-declina  il  ċhelma  (in-nqm)   *'  boy  "• 

DEOLiNBR-~xorta  ta  faċċata  ta  ar- 
logg  (tax-xemx). 

DBOLiviTY—żurziekayniżIa  (ghal  xejn 
għal  xejn.) 

Dbolivus— mtorżak,  nieżel  għal  xejn 
għal  xejn. 

Dbooot  — tgħalli,  issajjar  fli  stoncu 
tiddigerixxi. 

Dboootion-  decott,  ħaġa  mgħollija. 

Dboootivb  -  li  jissajjar. 

Deoollatr — takta  ir-ras. 

Dboollation-— ktigħ  ir-ras. 

g=,. }'"»« « -'»■•  «•- 

Dbooulorizb  j  ^^^^^' 

Dboomplbx— magħmul  minn  ħafna 
idej  mħaltin. 

Dboomposablb — li  jista  icun  maħ- 
lul,  żarmat  jeu  maghżul 

Dboomposb — tħoll,  tagħżel ;  tinħall 
tingħażel. 

DBOOMPOsmoN  —  ghażla,  ħalla,  de- 
composizioni. 

Dboompound— tħoll,  tgħażel. 

Deoorambnt— ara  emheUishment. 

Deooratb— iżżejjen,  issebbaħ. 


Digitized  by 


Google 


DEC 


238  — 


DEE 


Dboobatiom— żina,  decorazioni;  the 
Btage  decorations  of  thai  theatre  are  vert/ 
fine^  iz-xeni  ta  dac  it-teatru  huma 
8bieħ  uisk. 

DBOORàTivB — li  iżejjen,  li  isebbaħ. 

Dboobous-— xierak. 

DBooRTiOATB—tkaxxar,  tnażża  (mil 
koxra). 

Dboorum— decor,  decenza,  xerka, 
mgiba  chif  jixrak. 

Dbcot  —  ħajra,  lisca ;  tħajjar,  tilli- 
sca,  decoy  diick^  wiżża  pulcinella  (li 
igħaddu  iż-żmien  biha  1-oħrajn). 

Dbcrbasb  —  tinkis,  tinżil ;  tonkos, 
tinżel ;  thefever  hegan  to  decreasc^  id- 
deni  beda  nieżel  (jonkos) ;  he  had  a 
decrease  instead  of  anincrease  ofsalary 
chellu  nukkas  f  loc  żieda  fis-salariu. 

Deorbb  —  digriet,  editt,  ligi,  pro- 
clamfk,  tagħmel  digriet,  tordna;  tlt^i 
Pope  has  decreed  that...  il  Papa  ordna 
illi...  this  i»  a  decree  ofstate^  it  vinst  he 
oheyed^  dana  digriet  (editt)  tal  Overn 
(ta  li  Stat)  jeħtie^  li  nobduh. 

Dborbbr  —  mm  jiddegrita,  jordna 
jew  jaghmel  edittt  ligi,  jew  proclama. 

Dborbbt— hakk,  sentenza. 

Dborehbnt— nukkas,  nżul,  mawrien 
lura. 

Dbcrbpit— xih  ġħakka  (għaġusa). 

Dborbpitatb — tfakka  bis-sħanajew 
bin-nar;  iċċakċak. 

Dborbsobnt— li  jonkos,  nukkas,  li 
jinżel  jew  imur  lura. 

Decrbtal— digriet  (editt)  tal  Papa ; 
ctieb  tal  editti ;  tad-digriet. 
.  Dborbtivb— li  jagħmel  digriet  jew 
feditlw   . 

Dborbtory  —  li  jagħmel  il-ligi,  il 
ħakk. 

Dborul  —  censura,  tmakdir,  tme- 
għir,  ċanfir  bil  għajjat. 

Dboribr  —  min  imakdar,  imigħer 
jew  jiccensura. 

Dborown — tneħħi,  iċċaħħad  mil  cu- 
runa. 

Dbort— tmigħer,  tmakdar,  tkarras. 

Dboumbbnob  ]*^Jt  fl-ar*»  Ckagħad 
-,  \     cocca    jew    cobba 

Dbcumbbnoy   j     fl.art). 


Decuhbiturb  —  i^.-żmien  li  marid 
jagħmel  fis-sodda. 

Deouplb— għal  ghaxar  darbiet. 

DEouRioN—cap  ta  għaxra  min-nies ; 
decununi]QVi  capural  ta  għaxar  sul- 
dati. 

Decurrbnt— li  jiġri  l-isfel. 

Dboury  —  għaxra  min-nies  (sulda- 
ti  etc.)  taħt  cap  jew  cmand. 

Dkoussatb— issallab  Itnji  (tagħmel 
anguli  billi  issallab  żewġ  linji). 

Dbcussativbly— msallab  bħal  X. 

Dbdboorous  —  mhux  xierak. 

Dbdioatb— issemmi  għal,  tiddedica; 
/  wish  to  dedicate  this  hook  to  yoi/,.  nix- 
tiek  li  niddedicalec  dan  il  ctieb. 

Dedioated  —  dodicat,  rasemmi 
(mħolli)  għal ;  this  altar  is  dedicated 
to  St.  Josephy  dan  1-aItar  hua  dedicat 
(mħolli)  għal  San  Ġusepp. 

Dedioatee— dac  li  lilu  tagħmel  id- 
dedica ;  dac  li  issemmi  għalih. 

DEDiOATioN-^dedica,  tismija  għall. 

Dedioator  —  min  jiddedica  jew 
isemmi  għal. 

Deduoe— tnakkas,  tneħħi,  tisconta. 

Dbducible  — li  minnu  tista  tnakkas, 
tneħħi  jew  tieħu. 

Deduot  —  tneħħi,  tnakkas,  tiscon- 
ta,  tissottra. 

Deduotion  —  deduzioni,  tnakkis, 
scont. 

Deduotivb  —  li  tista  tnakkas  jew 
tneħħi  minnu. 

Deed  —  għamil,  fatt,  azioni,  cun- 
tratt:  his  was  a  hrave  deed,  għamel 
biċċa  ta  curaġġus;  the  policcnian  took 
him  in  the  very  deed,  ii  pulizia  kabdu 
fil  fatt.  I  avi  nevar  satisfied  with  words 
I  amfor  deeds^  Jena  fatti  irrid  m'hux 
cliem  ;  he  himself  signed  the  deed^  hua 
stess  iffirma  (niżżel  ismu)  fil  cuntratt. 

Deedless  -  rieked,  trascurat^  indo- 
lent,  li  ma  jagħmel  xejn,  li  ma  iħab- 
ricx. 

Deem— taħseb,  tifhem,  /  deem  it  my 
dnty  to  inform  youy  jena  naħseb  (ni- 
fliem)  jew  jidhirli  li  hu  dmir  tieghi  li 
ngharrfec;  J  deem  it  nnse  to  do  so,  jena 
naħseb(nifhem  jewjidhirli)  li  hi  ħaġa 
sewwa  (xierka)  li  naghrael  hecc. 

Deemster  —  mħallef  tal  Gzira  ta 


Digitized  by 


Google 


DEE 


—  280  — 


DEF 


Wight  (fil  OaDal  Inglis,  bejn  Franza 
II  1-InghiIterra). 

Deep— baħar  (fil  fond^,  fond,  gham- 
miek,  carc,  scur;  li  jilhaklu,  ħażin 
minn  rasu  ;  this  ia  7iot  a  vcry  dccp  ivclU 
dan  il  bir  m'hux  fond  wiek ;  he  was  in 
a  deep  sleepj  chien  rieked  fil  fond ;  / 
ivaa  in  a  deep  study,  cont  fmeditazio- 
ni  1-actar  cbira  (profonda).  Your 
brother  is  a  deep  scholar,  ħuc  bravu 
ħafna ;  thcy  are  in  deep  mouniing, 
issa  għandhom  vistu  strett ;  this  lace 
XB  inore  than  half  a  yard  deep^  din  il 
bizzilia  hia  actar  għalia  minn  nofs 
jarda ;  the  colour  of  the  boat  is  of  a 
deep  blue,  il  lewn  tad-dgħajea  hu  ic- 
ħal  scur ;  you  shant  succeed  in  getting 
ichat  you  want  froin  him,  he  is  very 
deepi  ma  tagħmel  xejn  miegħu  (ma 
tienuz  li  trid  minn  rasu)  għaliez  ħa- 
żin  (macacc  jew  jilħaklu)  wisk ;  tliat 
was  adeep  cotispiracy,  dic  chienet  con- 
ġura  miżmuma  sigrieta;  our  ships  tvere 
sailing  on  the  deep^  il  bastimenti  tagħ- 
na  chienu  sejrin  (isiefru  jewmexjm^ 
fuk  il  baħar  (fl-Oceanu);  he  hasa  deep 
cut  in  his  head,  għandu  katgħa  (kas- 
ma  jcAV  farrett)  sewwa  frasu. 

DEEr  DUAWN— migiub  niil  fond. 

Deepen— tniżżel,  tħafl'er  actar  fil 
fond;  tagħmel  actar  carc  jew  scur; 
tinżel  actar  til  fond;  issewwed  actar 
il  kalb. 

Deep  gueen— aħdar  scur. 

Deep  LAID— maħsub  sewwa,  mki- 
għed  fil  fond. 

Deep-mouthjed  —  li  għandu  leħen 
kawwi  għali  (li  jinstama  mil  bogħod). 

Deep  MUSING— li  jaħseb  fil  fond. 

DEEPNESS-fond,  għoli. 

DEEP  UEAD— li  kara  sħiħ  ;  mħarreġ, 
li  jaf  sħiħ. 

Deep-rooted  —  li  kabad  ferm,  li 
niżżel  ferm  il  għeruk;  bil  għeruk 
cbar. 

Deep-seated— li  kiegħed  sewwa,  li 
ilu  stabilit. 

Deeu — cerv. 

Deeu-fold  — post  Cparc)  fejn  icunu 
magħlukin  biex  jiġru  jew  jirgħaw  ic- 
ċriev. 

Deeu  hound  — bracc,  chelb  tal  caċ- 
ċa  taċ-ċriev. 


Deer  hunting — ^caċċa  tac-cerv. 

Deer  neck— għonk  mgħawweġ  jew 
kieghed  ħażin. 

Deeu-stalking  —  il  kbid  (caċca) 
tac-cerv.  *     .      ' 

Deesis  —  invocazioni  ftalba,  jew 
meta  titlob  I-Alia). 

Deev— diva,  spiritu  ħażin;  saħħara. 

Defaoe— tħassar,  tħarbex,  tcher- 
raħ ;  sonie  of  those  posta^e  statnps  are 
defaced,  ftit  minn  dawc  il  francobolli 
(bolli  ta  littri)  huma  mħassrin  (mi- 
bruxin). 

Defaoement  ^  tħassir,  tħarbix; 
ħsara. 

Defaoeu  —  min  i&^harrak,  jobrox, 
icherreħ  jew  igħarraK. 

Defaloate  —  tneħħi,  takta  minn 
cont,  tnakkas  (tisconta). 

DEFALOATiON—ktigħ,  nukkas,scun- 
tar. 

Defamation — tmegħir,  tkassis,  dif- 
famazioni. 

Defamatouy— li  imie^ħer,  ikassas, 
jinfama,  li  jakla  minn  żmedu  fuk  ħadd 
jeħor. 

DEFAME---tmiegħer,  tkassas,  tinfa- 
ma  jew  tati  malafama. 

DEFAMrNG— ara  dcfamation. 

Default— nukkas ;  tonkos  ;  in  de- 
fault  whereof  he  is  to  pay  £60 ;  u  f  loc 
dan  (jecc  jonkos  minn  dan)  icollu 
iħallas  (multa)  ta  £  60 ;  you  sliaU  be 
contlemnedfor  default^  tcun  iccundan- 
nat  għax  ma  tlajtx(ma  dhirtx)fil  kor- 
ti  mota  isejħulec. 

Defaulteu — wieħed  H  jonkos  jew 
li  nakas  ;  min  hu  m'hux  sewwa  (lura) 
fil  contijiet. 

Defeasenoe— tahsir  ta  cuntratt. 

Defeasible — lijista  icun  mħassar 
jew  ngassat. 

Defeat— għalba,  xebgħa,  tagħleb 
tirbaħ,  tati  xebgħa.  ilie  Turks  were 
defcated  in  1666,  it-Toroc  kalgħu  xeb- 
għa  (tilfu)  fis-sena  1565. 

Defeoate—  tnaddaf  mil  ħmieċ  Ctip- 
porga);  mnaddaf  mil  ħmieġ,  ippur- 
gat,  msoffi 

Defeot — difett,  nukkas,  żelluma, 
xi  ħaġa  nieksa. 

Defeotiblb— li  jista  jonkos,  li  jista 
icollu  difett;  imperfett^  difettus. 


Digitized  by 


Google 


DEC 


—  238  — 


DEE 


Dboobation— żina,  decorazioni;  the 
stage  decorations  of  that  theatre  are  very 
Jine^  ix-xeni  ta  dac  it-teatru  huma 
sbieħ  uisk. 

Dboorativb — li  iżejjen,  li  isebbaħ. 

Dboobous— xierak. 

Dboortioatb— tkaxxar,  tnażża  (mil 
koxra). 

Dbooruh— decor,  decenza,  xerka, 
mgiba  chif  jixrak. 

Dboot  —  ħajra,  lisca ;  tħajjar,  tilli- 
sca,  decoy  duck,  wiżża  pulcinella  (li 
igħaddu  iż-żmien  biha  1-oħrajn). 

Dbobbasb  —  tinkis,  tinżil ;  tonkos, 
tinżel  \  the  fever  began  to  decrease,  id- 
deni  beda  nieżel  (jonkos) ;  he  had  a 
decrease  mstead  of  anincrease  qfaalary 
chellu  nukkas  f  loc  żieda  fis-salariu. 

Deorbb  —  digriet,  editt,  ligi,  pro- 
clamfk,  tagħmel  digriet,  tordna;  the 
Pope  has  decreed  that...  il  Papa  ordna 
illi...  this  is  a  dccree  ofstate,  it  mnst  he 
obeyedj  dana  digriet  (editt)  tal  Overn 
(ta  liStat^jeħtie^  li  nobduh. 

Dborbbr  —  min  jiddegrita,  jordna 
jew  jaghmel  editty  ligi,  jew  proclama. 

Dborbbt— ħakk,  sentenza. 

DB0REHBNT--nukka8,  nżul,  mawrien 
lura. 

Dbcrbpit— xih  ġħakka  (għaġusa). 

Dborbpitatb — tfakka  bis-sħanajew 
bin-nar;  iċċakċak. 

DbCRBPITNBSsI^.  ,|,..     „i-„i,i,„ 

DBCRBPiTUDErJ'^*J^^8ħakka. 

Dborbsobnt— li  jonkos,  nukkas,  li 
jinżel  jew  imur  lura. 

Decrbtal— digriet  (editt)  tal  Papa ; 
ctieb  tal  editti ;  tad-digriet. 
.  Dborbtiyb— li  jagħmel  digriet  jew 
fedittw   . 

Dborbtory  —  li  jagħmel  il-Iigi,  il 
ħakk. 

Dborial  —  censura,  tmakdir,  tme- 
għir,  ċanfir  bil  għajjat. 

Dboribr  —  min  imakdar,  imigħer 
jew  jiccensura. 

Dborown — tneħħi,  iċċaħħad  mil  cu- 
runa. 

Dbory— tmigħer,  tmakdar,  tkarras. 


Dboumbbnob 
Dboumbbnoy 


xħit  fl-art,  fkagħad 
cocca  jew  cobba 
fl-art). 


Decumbiturb  —  h-imien  li  marid 
jagħmel  fis-sodda. 

DE0UPLB>-għal  ghaxar  darbiet. 

Deourion— cap  ta  għaxra  min-nies ; 
decnriuni  je\v  capural  ta  għaxar  sul- 
dati. 

Dbcurrent— li  jiġri  l-isfel. 

Decury  —  għaxra  min-nies  (sulda- 
ti  etc.)  taħt  cap  jew  cmand. 

Deoussatb— issallab  linji  (tagħmel 
anguli  billi  issallab  żewġ  linji). 

DBOussATivBLY—msallab  bħal  X. 

Dedeoorous  —  mhux  xierak. 

DBDioATB—issemmi  għal,  tiddedica; 
I  wish  to  dedicate  this  book  to  ^o<f,.nix- 
tiek  li  niddedicalec  dan  il  ctieb. 

Dedicated  —  dodicat,  rasemmi 
Cmħolli)  għal ;  this  altar  is  dedicated 
to  St,  Josephy  dan  l^altar  hua  dedicat 
(mħolli)  għal  San  Gusepp. 

Dedioatee— dac  li  lilu  tagħmel  id- 
dedica;  dac  li  issemmi  għalih. 

Dedioation— dedica,  tismija  għall. 

Dedioator  —  min  jiddedica  jew 
isemmi  għal. 

Deduoe— tnakkas,  tneħħi,  tisconta. 

Deducible  — li  minnu  tista  tnakkas, 
tneħħi  jew  tieħu. 

Deduct  —  tneħħi,  tnakkas,  tiscon- 
ta,  tissottra. 

Deduction  —  deduzioni,  tnakkis, 
scont. 

Deductive  —  li  tista  tnakkas  jew 
tneħħi  minnu. 

Deed  —  għamil,  fatt,  azioni,  cun- 
tratt:  his  was  a  hrave  deed,  għamel 
biċċa  ta  curaġġus;  the  policenian  took 
him  in  the  vej-y  deed,  il  pulizia  kabdu 
fil  fatt.  /  am  never  satisfied  with  words 
I  amfor  deeds,  Jena  fatti  irrid  m'hux 
cliem  ;  he  himself  siijned  the  deed^  hua 
stess  iflirma  (niżżel  ismu)  fil  cuntratt. 

Deedless  -  rieked,  trascurat,  indo- 
lent,  li  ma  jagħmel  xejn,  li  ma  iħab- 
ricx. 

Deem— taħseb,  tifhem,  /  deem  it  my 
dnty  to  inform  yon^  jena  naħseb  (ni- 
fhem)  jew  jidhirli  li  hu  dmir  tieghi  H 
ngharrfec;  J  deem  it  anse  to  do  so,  jena 
naħseb(nifhem  jewjidhirli)  li  hi  ħaġa 
sewwa  (xierka)  li  naghmel  hecc. 

Deemster  —  mħallef  tal  Qzira  ta 


Digitized  by 


Google 


DEE 


—  280  — 


DEF 


Wight  (fil  Canal  Inglis,  bejn  Franza 
u  I-Inghilterra). 

Deep— baħar  (fil  fond^,  fond,  gham- 
niiek,  carc,  scur;  li  jilhaklu,  ħażin 
minn  rasu  ;  this  ia  not  a  vert/  (Ucp  wellf 
dan  il  bir  m'hux  fond  wisk ;  he  was  in 
a  deep  sleep^  chien  rieked  fil  fond ;  / 
waa  in  a  deep  studyy  cont  f  meditazio- 
ni  I-actar  cbira  (profonda).  Your 
brother  is  a  deep  scholur,  ħuc  bravu 
ħafna ;  thcy  are  in  deep  mouming^ 
issa  għandhom  vistu  strett ;  this  lace 
is  more  than  half  a  yard  deep^  din  il 
bizzilla  hia  actar  għalia  minn  nofs 
jarda ;  the  colour  of  the  boat  is  of  a 
deep  blue^  il  lewn  tad-dgħajea  hu  ic- 
ħal  eour ;  you  shant  succeed  in  getting 
ichat  you  want  froin  /a'm,  he  is  very 
deep^  ma  tagħmel  xejn  miegħu  (ma 
tieħuz  li  trid  minn  rasu)  għaliez  ħa- 
żin  (macacc  jew  jilħaklu)  wisk ;  tliat 
was  a  deep  conspiracy,  dic  chienet  con- 
ġura  miżmuma  sigrieta;  our  ships  were 
sailing  on  the  deep^  il  bastimenti  tagħ- 
na  cliienu  sejrin  (isiefru  jewmexjm^ 
fuk  il  baħar  (fl-Oceanu);  he  hasa  deep 
cut  in  his  head^  għandu  katgħa  (kas- 
ma  jew  farrett)  sewwa  f  rasu. 

Deep  duawn— migiub  niil  fond. 

Deepen— tnizżel,  tħafler  actar  fil 
fond;  tagħmel  actar  carc  jew  scur; 
tinżel  actar  til  fond;  issewwed  actar 
il  kalb. 

Deep  gueen— aħdar  scur. 

Deep  LAID— maħsub  sewwa,  mki- 
għed  fil  fond. 

Deep-mouthed  —  li  għandu  leħen 
kawwi  għali  (li  jinstama  mil  bogħod). 

Deep  MUSlNG— li  jaħseb  fil  fond. 

DEEPNESS-fond,  għoli. 

l^EEP  READ—li  kara  sħiħ  ;  mħarreġ, 
li  jaf  sħiħ. 

DEEP.ROOTED  —  li  kabad  ferm,  li 
niżzel  ferm  il  għeruk;  bil  għeruk 
cbar. 

Deep-seated— li  kiegħed  sewwa,  li 
ilu  stabilit. 

Deer — cerv. 

Deer-fold  — post  (parc)  fejn  icunu 
magħlukin  biex  jiġru  jew  jirgħaw  ic- 
ċriev. 

Deer  uound  — bracc,  chelb  tal  caċ- 
ċa  tuċ-ċriev. 


Deer  hunting— caċċa  tac-cerv. 

Deer  neck— għonk  mgħawweġ  jew 
kieghed  ħażin. 

Deer-STALKINQ  —  il  kbid  (caċca) 
tac-cerv.  '     .      ' 

Deesis  —  invocazioni  (talba,  jew 
meta  titlob  I-AIIa). 

Deev— diva,  spiritu  ħażin;  saħħara. 

Defaoe— tħassar,  tħarbex,  tcher- 
raħ ;  sonie  of  those  posta^e  stamps  are 
defacedy  ftit  minn  dawc  il  francobolli 
(bolli  ta  littri)  huma  mħassrin  (mi- 
bruxin). 

Defacbment  ^  tħassir,  tħarbix; 
ħsara. 

Defaoer  —  min  i&^harrak,  jobrox, 
icherreħ  jew  igħarrak. 

Defaloate  —  tnehħi,  takta  minn 
cont,  tnakkas  (tisconta). 

DEFALOATiON—ktigħ,  nukkas,scun- 
tar. 

Defamation — tmegħir,  tkassis,  dif- 
famazioni. 

Defamatory— li  imie^her,  ikassas, 
jinfama,  li  jakla  minn  żmedu  fuk  ħadd 
jeħor. 

Defame— tmiegħer,  tkassas,  tinfa- 
ma  jew  tati  malafama. 

DEFAMrNG— ara  dcfamation. 

Default— nukkas  ;  tonkos  ;  in  de^ 
fatdt  whereof  he  is  to  pay  £60 ;  u  f  loc 
dan  (jecc  jonkos  minn  dan)  icollu 
iħallas  (multa)  ta  £  60 ;  you  shaU  be 
cond^emned  for  default^  tcun  iccundan- 
nat  ghax  ma  tlajtx  (ma  dhirtx)  fil  kor- 
ti  mota  isejħulec. 

Defaulter — wieħed  li  jonkos  jew 
li  nakas  ;  min  hu  m'hux  sewwa  (lura) 
fil  contijiet. 

Defbasenob— tahsir  ta  cuntratt. 

Defeasible — li  jista  icun  mħassar 
jew  ngassat. 

Defeat— għalba,  xebgħa,  tagħleb 
tirbaħ,  tati  xebgħa.  Tlie  Turks  were 
defcatcd  in  1666,  it-Toroc  kalgħu  xeb- 
għa  (tilfu)  fis-sena  1565. 

Defeoate—  tnaddaf  mil  ħmieff  Ctip- 
porga);  mnaddaf  mil  ħmieġ,  ippur- 
gat,  msoffi 

Depeot — difett,  nukkas,  żelluma, 
xi  ħaġa  nieksa. 

DEFEOTiBLE—li  jista  joukos,  li  jista 
icollu  difett;  imperfett-,  difettus. 


Digitized  by 


Google 


DEF 


—  240  — 


DEF 


Defeotion  —  tbegħid  (rainn  reli- 
gion)  apostasija. 

Defeotive  -niekes;  difettiv  (verb). 

Defedàtion — ara  pollution. 

Defen.OE— difisa ;  kbiż  għal;  he  took 
wy  defencCf  bu  iddefendieni,  kabeż 
għalija.  /  am  ahvays  atanding  on  vty 
own  defenee,  Jena  kiegħed  dejjeni  lest 
(fuk  tiegħi) ;  he  haa  made  an  excellent 
defence  in  his  trial,  għamel  difisa  (id- 
defenda  i*uħu)  tajjeb  wisk  iil  causa 
(giuri)  tiegħu ;  who  nndertook  his  de- 
fence?  min  ħa  id-difisa  tiegħu?  (min 
sejjer  jiddefendih  ?)  We  must  now 
»t<ind  in  defence  of  our  own  lifcy  issa 
hemm  bżonn  li  nokogħdu  attenti  għal 
rasna  (li  niddefendu  il  persuna  tagħ- 
jia) ;  Idalta  ia  afine  place  of  defence^ 
Malta  hia  difisa  tajjeb  (mdawra  taj- 
jeb  bil  fortificazionijet^. 

Defenoeless— m'hux  armat,  li  ma 
jistax  jirresisti  għal  attacc,  li  ma  jis- 
tax  jiddefendi  ruħu ;  bla  difisa. 

Defend— tiddefendi,  thares,  takbes 
għall,  tipperciedi.  /  am  strong  enongh 
to  defend  myself  Jena  ghandi  saħħa 
biżżej jed  biex  niddefendi  ruħi ;  it  ia 
my  duty  to  defend  the  truth,  hua  dmir 
tiegħi  li  niddefendi  il  verità  ;  he'is  to 
defend  my  cause^  hua  sejjer  jiddefen- 
dini  (fil  causa) ;  why  don*t  you  defend 
your  brother  ?  għaliex  ma  takbisx  (ma, 
tippercedix)  il  ħuc  ? 

DEFENDANT-min  jiddefendi  ruħu ; 
min  jakbeż  għal,  rain  jipperciedi ;  il 
convenut  (dac  li  tcun  issir  il  causa 
contra  tiegħu  fil  korti,jew  I-imħarrec). 

Defensativb  -  difisa ;  rbit,  ġbara 
jew  cataplasma. 

Defensible — li  jista  icun  mħàres 
jew  difis. 

Defensivb  I  li  iservi  għad-difisa ;  li 

DBFENSORYjjiddefendi. 

Defer— iggebbed,  tħulli  għal  dar- 
b'oħra,  tiddifferixxi ;  -  tiddawwar,  id- 
durp ;  toffri,  tati. 

Deferbnob  —  kiem  (kima),  rispett, 
deferenza,  stima. 

Deferent — li  jeħu  jew  iwassal,  li 
igib  jew  jiġbor  fih  ;  bħal  tumur  jew 
nuffata  li  tiġbor  il  materia  ("marċa) 
tal  gisem. 


Deferential— tal  kima,  tar-rispett 
li  ħakku  stima  ;  li  igib  kima  jew  ri- 
spett. 

Deferrbr— rain  igebbed  (iż-żmieu) 
jew  iħalli  għal  darb'oħra,  mil-Ium 
ghal  għàda. 

Defervesoenoe— chesha,  bruda. 

Defianoe  —  stedina  għal  ġlied; 
sfida. 

Defiant     )  li  jistieden  għal  ġlied, 

DefiatoryJ  lijisfida. 

Deficienoe) 

Defioibnoy  nukkas;  bżonn. 

Defioit 

Defioient— niekes. 

Defier— min  jistieden  għal  ġlied, 
min  jisfida. 

Defile  —  iddennes,  tnigges,  tcas- 
bar,  tħammeġ,  ittabba  ;  mogħdiadej- 
ka  actarx  bejn  il  rauntanji;  timxi, 
tgħaddi  wara  xulxin  raid-diek. 

Defiled— mahmuġ,  mtabba,  mċap- 

Sas,  mdennes,  mnigges,  mcasbar  (fil 
mieġ). 

Defilement— ħmieġ,  tniggis,  tit- 
bigħ,  tcasbir,  tidiiis. 

Defiler  —  min  iħammeġ,  itabba, 
inigges,  icasbar  jew  idennes. 

Defiling— li  iħammeġ,itabba,  inig- 
ges.  icasbar  jew  li  idennes. 

Definable  —  li  jista  icun  mfisser 
(jew  jitfisser) ;  jinkata  jew  icun  de- 
fenut. 

Define— tfisser,  takta,  tiddefinixxi; 
define  a  noun^  a  verb  and  an  adjective^ 
ati  iddefinizioni  ta  ("għejd  x'inhu)  in- 
nora,  il  verb  u  I-aggettiv  ;  you  must 
define  now  thia  controversy^  jeħtieġ  li 
inti  issa  takta  (tispiċċa  tiddecidi)  din 
il  custioni  jew  din  it-tgherfixa. 

Dbfined— limitat)  maktugħ;  idde- 
finit. 

Definite  —  cert,  definit,  mfisser, 
magħtugħ. 

Definition— tifsira,  katgħa,  defini- 
zioni;  give  the  definition  of  a  noun^ 
fisser  (ghejd)  x'inhu  in-nom.    ' 

DEFiNrnvB— determinat,  definitiv, 
li  ifissor,  jakta;  jiddofinixxi. 

Dbfinitor  —  definitur;  assessur 
fcunvent. 

Deflagrable— li  jakbad  Cbin-nar) 
li  jixgħel  jew  li  jista  jinħarak. 


Digitized  by 


Google 


bEF 


-  241 


M 


Deflaqrate— takbad  f dakka  fes- 
plosioDi,  tfakkigħa  jew  sparatura. 

Deplagrator— strument  tal  elet- 
tricitii  ( ^alvauiou  )  li  jagħmol  tant 
sħana  obira  u  dawl. 

Dbflbct  — tgħawweġ,  toħrog  barra 
mid-dritt. 

DBFLECTiONHghawij;,   ħruġ   barra 

Deflexure  j  mid-dritt. 

Deflour— iziarma  (tnażża  mil  fju- 
ri,  jew  mil  ġmiel  incbella  mil  graz- 
zia);  tneUiy  ittellef  il  gieħ,  tcasbar 
(tisvirġna). 

Dbfluous— li  jinżel,  li  jiġri  (ilma). 

Defluvium  —  it-twakkigħ  (  n^.ul ) 
taz-xagħar  (jew  tal  gilda)  bil  mard 
(b'xi  marda). 

Defluxion— tisfija  ta  materia(mar- 
ċa  etc.);  flissioni. 

Defly— bil  ħeffa. 

Defouation— li  nżigħ  (meta  jak- 
ghii  jew  jinżlu^  tal  werak  mis-siġar. 

DRFOR0B-'iŻ7.omm  bil  fors  ħaġa  li 
m'hix  tiegħec;  ma  tatix  dac  li  hu  ta 
sidu;  tusurpa;  iżżomm  contra  (ma 
tagħmilx  chif  jordnalec)  il  marixxal  etc. 

DEFORciATioN—mandat,  kbid  ta  og- 
getti. 

Dbform— tcherraħ,  tħassar,  tiddisn- 
nnra  ;  he  is  accnsed  of  deforming  hia 
wife^s  face  xoith  a  razor^  hua  accusat  li 
sfregia  (katta)  wiċċ  martu  b'mus  tal- 
leħja. 

Deformbd— icreħysfigurat,  mħassar. 

Deformbr— min  jisngura,  icherrah 
jew  iħassar. 

Deformity— cruha,  tgħawi^. 

Defraud  —  tkarrak,  tgħabbi,  tber- 
bex,  tisrak  bil  kerk. 

Defrat— thallas,  tonfok ;  /  have  to 
defray  all  Uie  expenses^  jena  għandi 
nħallas  collox  (li  spejjes  collha). 

Defraymbnt — ħlas,  nefka,  nfik. 

Deft— sabiħ,  ħelo,  grazius,  fuk  ru- 
ħu,  ħafif,  ċajtier,  adattat,  li  kiegħed 
f  locu. 

Dbfunct — mejjet. 
.  Dbft— stedina  għal  ġlied,  sfida,  tis- 
tieden  għal  ġlied,  tisfida.  /  defy  you 
io  do  it,  jena  nisGdac  li  tagħmlu  (gha- 
mlu  jecc  għandec  il  ħila) ;  he  is  to  defy 
ileatli  in  t/ie  midai  of  such  danger^  sejjer 


jisfida  (jistieden)  il  mewt  f  dac  il  peri- 
culu  collu. 

Dbo — tbixx,  troxx  l-ilma. 

Dboarnisu — iżzarma,  tna/.^.a.         '  <' 

Dbobnbraot — ħas^.eu,  taħsir.         ' 

Dboenbratb  —  mħassar,  mħażżen, 
bagħli ;  teħżien,  tithassar.  ; 

DtoBNBRATioN— ħazen,  taħsir. . 

DEOBNBRATiYB~Ii  iħażżcn,  li  iħas- 
sar. 

Deobnbrouslt — baxx,  vili;  taħa- 
żin,  ta  baxx,  ta  vili. 

DBOLUTINATB—tisCOlla,  tħoll. 

Dbolutition  -  bligħ  Cminn  iiblaj  ta 
ichel. 

DBaLUTiTious— tal  bligħ  (minn  tib- 
la)  tal  ichel. 

Dboradation  1 8f?radar  (minn  ranc) 

DEORADBBfENTj  tneħħija,  nżul. 

Deoradb  — tisgrada,  tniżżel,  tneħħi 
minn  ranc,  tumilja,  tbaxxi. 

Dboradino— sgradar,  tbaxxija,  av- 
viliment. 

Dborbe  —  tarġa,  gra^,  lawria  ;  60 
mil  (geograficu),  (fil  matematica)  grad 
jew  it-860  wiAda  ta  circulu  ;  the  i/ier- 
mometer  aiood  fniarkedj  81/*  filegrees) 
this  aftemoon  in  t/ie  s/iade^  il  termome- 
tru  chien  jimmarca  84*»  (grad)  illum 
wara  nofs  inhar  fid-dell ;  i/ie  degree 
of  M.  D,  tcas  conferred  upon  /dm  and 
two  more  siudents  last  week,  il  gimgħa 
1-oħra  tau  il  lawrja  lilu  ta  tabib  u  lill 
tnejn  oħra  (il  żewġ  studenti  oħra)  ;  by 
degrees,  gradatament,  bil  mod  il  mod, 
ftit  ftit. 

Dbhort — ma  tatix  parir,  tneħħi  il 
fehma ;  ma  tħallix  ;  tiddisswadi ;  / 
was  to  de/iort  /lim  from  dolng  such  a 
thing,  jena  cont  li  ma  ħallejtux  (li  ma 
tajtux  parir)  jagħmel  dan. 

Dehortativb  ]!imajatixparir,lima 
^  Milallix  Ii  issir  naġa, 

DBHORTATORTjlijiddiBBwadi. 

Dbotoal}*^  ^'^  *^^*'  ^"^'  ^^^**^- 

Dbiform— bħal  Alla. 

Dbift— tagħmel  bħal  AUa  jew  divin, 
tgħoddmal  Allat;  tadura  bhal  Alla, 
tati  kima  jew  tfi^ħar  sħiħ  (bla  kies^. 

Dbion — tati,  tħalli;  togħġob,  tin- 
denja  ruħec. 

81 


Digitized  by 


Google 


DeI 


—  242  — 


DEIi 


Dbil — chelma  usata  mil  li  Scoccisi 
f  loc  Dbvil  (ara). 

Dbih— -twemmin  (fidi)  fl-esistenza 
t'Alla. 

Dbibt  —  wieħed  li  jemraen  bl-esi- 
fitenza  t'Alla  (\i  hemm  Alla)  iżda  ma 
jemminx  b'dac  li  tghallimna  ir  Reli- 
gion. 

Dbity — Alla,  in-natura  divina  (ta 
Alla),  he  pretends  to  be  a  Deiiy^  jidhir- 
lu  li  hu  xi  Alla  (x\  ħaġa  cbira). 

Dejbct— titlak,  tarmi,  tgħakkes,  is- 
sewwed,  iddexjak  il  kalb ;  why  do  yon 
deject .  yourself  so  much  ?  għaliex  is- 
sewwed  kalbec  ( tarmi  ruħec  )  daks 
hecc? 

Dbjbcted— mitluk,  mormi,  mgħa- 
cus,  kalbu  sewda;  he  f«  always  dejected^ 
dejjem  kalbu  sewda  (mitluk,  mormi 
jew  awilut). 

DBjBOTioN—telka,  tgħakkisa,  diek 
jew  swied  il  kalb.    • 

Dbjbctory— li  ineħħi,  jipporga  jew 
inaddaf. 

DBJBCTURB—dac  li  wieħed  ineħħi 
minn  gewwa  fih  (li  jipporga,  jew  il 
ħmieġ). 

Dbjeuner  (h\\  Francip,  akra  dt'ġn' 
nerJ^W  calazion  ta  filgħodn. 

Dblapsb  — tinżel  (tiżżerżak)  l-isfe', 
tmur  lura. 

Dblate— tugża. 

Dblay— dewmien,  tiġbid,  sarsir;  id- 
dewwem,  iddawwar,  iggebbed,  tcarcnr 
(  fiż-żmien ) ;  iddum,  tiddawwar  ;  it 
seems  that  the  jndge  is  going  to  delay  in 
judgeinent^  donnu  l-imħallef  sejjer  idiim 
ma  jati  is-sentenza  (sejjer  icarcar  jew 
jiddawwar  fil  causa). 

Delaybr  —  min  idewwem,  igebbed 
fit-tul ;  jiddawwar. 

Dblb— tħassar,  tneħħi,  tnaddaf. 

Delbble— li  jista  jitneħħa,  jitnad- 
daf  jew  imur. 

Dblectablb  -  li  ighaxxak,  jogħġob. 

Dblbction— għaxka,  għoġba. 

Delbgaoy— delegazioni,  nnmrn  ta 
nies  mibgħutin  floc  ħadd  jeħor,  (de- 
legatij. 

Dblroatr — mibgħut  f  loc  ħadd  je- 
ħor,  delegat ;  tibgħat  minn  flococ  jew 
tiddelega. 


Dblbgation— delegazioni,  nies  mib- 
għutin  minn  f lococ  (jew  minn  f  loc 
ħadd  jeħor). 

Dklbtb— tħassar,  tneħħi. 

Dblbtbrious  —  ħażin  għas-saħħa, 
velenus,  li  jagħmel  il  ħsara ;  li  joktol, 
jekred. 

Dblbtion — tħassir. 

Dklbtious  —  li  jista  jitħassar  jew 
Jitneħħa  (li  imur). 

Dblbtory — li  ineħħi,  li  iħassar. 

Dklft  — xorta  ta  fuħħar  jew  xak- 
kuf  hecc  msemmi  għaliex  sar  I-ewwel 
VDel/t. 

Dklibatb — idduk,  ittiegħem. 

Dblibbratb  —  iithaseb,  tagħmel  il 
ħsieb ;  tkis,  takta  bil  moħħ ;  li  jitħa- 
seb,  jughmel  il  ħsieb;  ikis,  jakta  bil 
moħħ. 

DELiBERATioN-tħassib,  tikjis,  kat- 
għa(bil  moħħ). 

Dklibbrativb— li  jilħaseb,  jagħmel 
il  ħsieb,  ikis,  jakta  bil  moħħ. 

Dklio^oy- ħlewwa,  rekka  fil  għa- 
mil,  jew  fix-xogħol ;  ichel  li  idub  jew 
li  jinħall  fil  fomm ;  tattte  this  tart  it  ie 
adelicacy,  duk  din  it-torti,  tajba  wisk, 
(iddub  til  fomm). 

Dblicate— ħlejju,  xipli,  rkiek,  deli- 
cit;  (ichel)  li  idub  jew  jinħall  fil 
fomm. 

Delicious  -li  igħaxxi  k,  iħenni. 

Delict-  delitt. 

Deligation  —  rabta,  faxxatura  (ta 
tabibS 

DELionT  -  għaxka,  hena  ;  tgħaxxak, 
thenni ;  titgħaxxak,  tithenna ;  /  de- 
light  very  nnich  in  di*awing,  il  għaxka 
tieghi  hu  iddisinn;  mitstc  is  my  dt- 
light^  il  musica  togħġobni  I-actar  (il 
miisica  hi  il  għaxka  tiegħi);  he  takes 
delight  in  every  thing/]e\\[x  piacir(jogh- 
ġbu)  b'collox. 

Delightful  }  li  igħaxxak,   iħenni, 

DELIGHTSOMEf  jati  gOSt. 

Delimit  -  tillimita,  tagħmel  it-truf 
jew  iMimiti. 

Delineambnt  —  I-ewwel  taħżiż,  ab- 
bozz 

Delinbator  —  min  jabbozza  jew 
jagħinol  l-ewwel  ħnżż. 

DisLiNQUENCY  —  ħtija. 


Digitized  by 


Google 


DEL 


—  248 


DEM 


D  BLIMQUENT — ħatl . 

dSSuutb}  *^^"*  iddewweb. 

Deliqubsce  — tħoll  bil  mod  flaria; 
tiġbed  1-ilma  mill  aria. 

Dblirious — hewdieni»  li  ihewdeD,  li 
jiddellirja. 

Deliriuh — tħewdin,  deliriu. 

Dblibiuh  trbhbns  —  marda,  tħew- 
din  tal  moħħ  li  jigi  bix-zorb  (billi 
wieħed  icun  jixrob  wisk). 

Dblitescbnoe— ħabi;  reġgħa  lura» 
mawrien  lura  ta  tumur  etc. 

Dblitbscbnt— moħbi,  mistoħbi. 

DBLivBR-teħlep,  tati,  tkabbad,  tic- 
cunsinna;  deluer  (hese  books  to  him^ 
iccunsinnalu  dawn  il  cotba ;  Judah  de- 
livered  his  Master  in  the  hands  o/ his 
eneviies,  Guda  reħa  Ciccunsinna,  ta) 
lill  Imgħallem  tiegħu  fidein  il  ġħe- 
dewwa.  /  ampaid  to  deliver  thi»  ermud, 
jena  mħallas  biex  nati  fnwassal)  din 
I-aħbar  (din  ir-risposta) ;  he  delivered 
a  verjf  fine  sermotiy  għamel  prietca  sa- 
biħa  wisk  ;  did  he  deliver  a  speech  ? 
għamel  xi  discors?  (kal  xi  ħaġa);  they 
came  to  deliver  us  from  bondaffej  gew 
biex  jeħelsuna  mill  jnsar ;  wtr  J)oetor 
was  called  to  delirer  her^  it-tabib  tagħ- 
na  sejħu  biex  ihellisha  (igħejna  teħles 
jew  tispiċċa) ;  his  toife  was  safcly  deli- 
vered  ofa  daughter,  martu  ħelset  tifla 
bis-sliema  (giebet  jew  cbella  tifla  bis- 
Bliema) ;  tfiis  pipe  delivers  some  90  gal- 
lons  a  minute,  dan  il  cannol  jati  xi  90 
gallun  fil  minuta;  the  Lordhat/i  deli- 
vered  you  into  my  hands  io  day^  Alla 
1-Imbierec  rhiec  f  idejja  illum ;  the  fort 
was  delivered  up  again,  reġgħu  rħew 
fcedew,  telku)  il  fortezza. 

DELiVBRANCElħlas,  ħelsien,     għati, 

Dblivert  jcundinna;  nearly  ai 
each  ofhis  word's  deliverance  there  was 
an  applause,  tista  tgħejd  li  chien 
hemm  applaus  għal  cullchelmali  kal; 
ihese  are  always  ready  for  delivery, 
dawna  dejjem  lesti  għal  consinna ;  we 
have  noi  bui  one  delivery  a  day  here,  ma 
igibulniex  (ma  ikassmux  jew  ma  ja- 
tax)  littri  hawn  ħlief  darba  cull  jum  ; 
9  o'clock  is  i/ie  hour  of  collection  and  1 
or  2  o'clock  is  i/ie  hour  of  delivery  here, 
hawn  jiġbru  littri  fid-disgħa  u  jiccun- 


sinnau  (jata  jew  ikassmu)  fis-sigħa 
jew  is-sagħtejn. 

Dbll— wied  dejjak,  rdum,  ħofra. 

Delta-  dac  il  ħama  eic.  li  jokgħod 
fejn  tispiċċa  ix-xmara  (depositu  tal  iU 
ma  tax-xmara  fejn  tigi  biex  tintafa 
il  baħar). 

Dbltoid— li  jixbeħ  il-littra  griegà 
A  delta  (jew  Dj;  l-isem  li  it-tobba 
jatu  lil  musculu  ta  li  spalla  (dac  li 
italla  jew  jarfa  id-driegħ). 

Delutablb  — li  jista  icun  mkarrak. 

Deludb  — tkarrak,tidħak  bi,tgħabbi. 

Dbludino— kerk,  daħc  bi. 

Deluob— diluviu,  għarka,  xita  kaw- 
wija;  tgħawwem,  tgħarrak  bl-ilma; 
before  the  deluge,  kabel  id-diluviu. 

Dblusion — takrik,  kerk,  daħc  bi. 

Dblusivb  1  li    ikarrak,    karriek,  11 

Dblusory  j  jidħac  bic. 

Delvb  -  taghżak,  tħaffer,  katgħa, 
għorma,  gozz  faħam  maktugħ  minn 
miniera. 

Dblvbr— għażzak,  dac  li  iħaffer. 

Dehagnetizb  —  tneħħi  il  magneti- 
smr. 

DbMAOOOIC      }    I  ••11 

Demaoogub— xewwiex  il  poplu. 

Dehain  -  demaniu,  artijiet  ta  sinjur, 
proprietà,  patrimoniu. 

Dehand  —  talba  (bil  jedd),  mistok- 
sija  ;  titlob,  trid  (bil  jedd)  tistaksi,  is- 
saksi ;  ii  is  impossible  for  me  io  yield  io 
you  demamh,  ma  jistax  icun  li  jena 
niccuntentac ;  whai  is  your  demandf 
xtitlob?  x'inhi  it-talba  tiegħec?  hepro- 
mised  io  paythis  ai  my  demand,  wiegħed 
li  iħallasni  meta  naghmel  it-talba  (ni* 
tolbu);  in  full  of  alldemands,  persaldu; 
/  toas  to  demand  a  quesiion,  cont  sejjer 
nagħmel  mistoksija  (nistaksi  ħaġa) ; 
he  intends  to  demand  his  daughter  for 
wife,  għandu  f  rasu  f bi  ħsiebu)  jitolba 
il  bintu  b*għarusa  tiegħu  (li  jeħu  il 
bintu) ;  ilie  English  will  demand  all  the 
prisoners  when  the  war  is  over,  I-Inglisi 
iridu  (jitolbu  bil  jeddjil  priġunieri  (tal 
gwerra)  meta  jispiċċau  mil  gwerra. 

Dehandablb — li  jista  icun  mitlub 
jew  mistoksi. 

DBHANDANT—min  jagħmel  il  cawsa. 

DENANPEn— min  jitlob  jew  jistaksi. 


bigitized  by 


Google 


DeI 


—  242  — 


DEii 


Deil — chelma  usata  mil  li  Scoccisi 
f  loc  Dbvil  (ara). 

Deim — twemmin  (fidi)  fl-eBiBtenza 
t'Alla. 

Dbibt  —  wieħed  li  jemmen  bl-esi- 
fitenza  t'AIla  (li  hemm  Alla)  iżda  ma 
jemminx  b'dac  li  tghallimna  ir  Reli- 
gion. 

Deity — Alla,  in-natura  divina  (ta 
Alla),  /le  pretends  to  be  a  Deity^  jidhir- 
lu  li  hu  xi  Alla  (\\  ħaġa  cbira). 

Dejbot— titlak,  tarmi,  tgħakkes,  is- 
sewwed,  iddexjak  il  kalb ;  xchy  do  yon 
deject .  yoitrseff  so  much  ?  għaliex  ia- 
sewwed  kalbec  ( tarmi  ruħec  )  daks 
hecc? 

Dbjeoted— mitluk,  mormi,  mgħa- 
CU8,  kalbu  sewda;  he  is  always  dejected, 
dejjem  kalbu  sewda  (mitluk,  mormi 
jew  awilut). 

Dbjbgtion— telka,  tgħakkisa,  diek 
jew  swied  il  kalb.    * 

Dejbctory—H  ineħħi,  jipporga  jew 
inaddaf. 

Dbjboturb— dac  li  wieħed  ineħħi 
minn  gewwa  fih  (li  jipporga,  jew  il 
ħmieġ). 

Dbjbunbr  f bil  Francip,  akra  dtġti* 
nSrJ—il  calazion  ta  filgħodn. 

Dblapsb  — tinżel  (tiżżerżak)  I-isfe^ 
tmur  lura. 

Delate—  tugża. 

Delay— dewmien,  tiġbid,  sarsir;  id- 
dewwem,  iddawwar,  iggebbed,  tcarctir 
(  fiż-żmien ) ;  iddum,  tiddawwar  ;  it 
seems  that  the  jndge  is  going  to  delay  in 
jndgementy  donnu  1-imħalIef  8ej.jer  idum 
ma  jati  is-sentenza  (sejjer  icarcar  jew 
jiddawwar  fil  causa). 

Delaybr  —  min  idewwem,  igebbed 
fit-tul ;  jiddawwar. 

DBLE—tħassar,  tneħħi,  tnaddaf. 

Dbleble— li  jista  jitneħħa,  jitnad- 
daf  jew  imur. 

Dblectablb  -  li  ighaxxak,  jogħġob. 

DBLECTioN-għaxka,  għoġba. 

DBLBOA0Y-~delegazioni,  nnmru  ta 
nies  mibgħutin  f  loc  ħadd  jeħor,  (de- 
legati^. 

DBLRaATB — mibgħnt  f  loc  ħadd  je- 
ħor,  delegat ;  tibgħat  minn  f  lococ  jew 
tiddelega. 


DBLBOATioN--deIegazioni,  nies  mib- 
għutin  minn  f lococ  (jew  minn  f loc 
ħadd  jeħor). 

DKLETB—tħasBar,  tneħħi. 

Dblbtbrious  —  ħażin  għas-saħħa, 
velenus,  li  jagħmel  il  ħsara ;  li  joktol, 
jekred. 

Dbletion — tħassir. 

Dkletious  —  li  jista  jitħassar  jew 
Jitneħħa  (li  imnr). 

Delbtory — li  ineħħi,  li  iħassar. 

Dklft  — xorta  ta  fuħħar  jew  xak- 
kuf  hecc  msemmi  għaliex  sar  I-ewwel 
rDel/t. 

Dklibatb— idduk,  ittiegħem. 

Dblibbratb  —  iithaseb,  tagħmel  il 
ħsieb;  tkis,  takta  biimoħħ;  iijitħa- 
seb,  jaghmel  il  ħsieb;  ikis,  jakta  bil 
moħħ. 

DELiBBRATioN-tħassib,  tikjis,  kat- 
għa  (bil  moħħ). 

Dkliberativb— li  jilhaseb,  jagħmel 
il  ħsieb,  ikis,  jakta  bil  moħħ. 

DKLiOiOY- ħlewwa,  rekka  fil  għa- 
mil,  jew  fix-xogħol;  ichel  li  idnb  jew 
ii  jinħall  fil  fomm;  taste  this  tart  \t  is 
a  delicacy,  duk  din  it-torti,  tajba  wisk, 
(iddub  til  fomm). 

Dblicate— ħlejju,  xipli,  rkiek,  deli- 
cit;  (icbel)  li  idub  jew  jinħall  fil 
foram. 

Delicious  -li  igħaxxi  k,  iħenni. 

Delict-  delitt. 

Dklioation  —  rabta,  faxxatura  (ta 
tabibS 

Delioiit  -  għaxka,  hena  ;  tgħaxxak, 
thenni ;  titgħaxxak,  tithenna ;  /  de- 
light  vevy  nnich  in  drawing,  il  għaxka 
tieghi  hu  iddisinn ;  mnstc  is  my  c/e- 
light^  il  mnsica  togħġobni  I-actar  (il 
miisica  hi  il  għaxka  tiegħij;  he  takes 
dellght  in  everj/  thing,jet\\i  piacirfjogh- 
ġbu)  b'collox. 

Deligutful  )  li  igħaxxak,   iħenni, 

DKLIGHTSOMEf  jati  gOSt. 

Delimit  -  tillimita,  tagħmel  it-truf 
jew  iMimiti. 

Delineambnt  —  I-ewwel  taħżiż,  ab- 
bozz 

Dklinbator  —  min  jabbozza  jew 
jagħmol  l-ewwel  ħnżż. 

Dj3Linqubncy  —  ħtija. 


Digitized  by 


Google 


DEL 


—  248  — 


DEM 


Dblimqdent — ħati. 

DfiLjQUBBGE  — tħoll  bil  mod  fl-aria ; 
tiġbed  1-ilma  mill  aria. 

Dblirious — hewdieni,  li  ihewdeD,  li 
jiddellirja. 

Deliriuh — tħewdin,  deliriu. 

Dblibiuh  trbhbks  —  marda,  tħew- 
din  tal  moħħ  li  jigi  bix-iorb  (billi 
wieħed  icun  jixrob  wisk). 

Dblitescbncb— ħabi;  reġgħa  lura, 
mawrien  lura  ta  tumur  etc. 

DBLiTBSCBNT—moħbi,  mistoħbi. 

DBLivBR-teħlep,  tati,  tkabbad,  tic- 
cunsinna;  deliver  these  books  io  hinxy 
iccunsinnalu  dawn  il  cotba  ;  Jttdah  de- 
livered  his  Master  in  the  hunds  o/ his 
enevxiesy  Guda  reħa  Occunsinna,  ta) 
lill  Imgħallem  tiegħu  Fidein  il  ġħe- 
dewwa.  /  ampaid  to  deliver  this  erratid, 
jena  mħallas  biex  nati  fnwassal)  din 
I-aħbar  (din  ir-risposta) ;  he  delivered 
a  very  fim  sermony  għamel  prietca  sa- 
biħa  wisk  ;  did  he  deliver  a  speech  ? 
għamel  xi  discors?  (kal  xi  ħaġa);  thej/ 
came  to  deliver  tts  from  bondafje^  gew 
biex  jeħelsuna  milljnsar;  imr  J)octor 
was  called  to  deliver  her^  it-tabib  tagħ- 
na  sejħu  biex  ihellisha  (igħejna  teħles 
jew  tispiċċa) ;  his  wife  was  safcly  deli- 
vered  ofa  daughter,  martu  ħelset  tifla 
bis-sliema  (giebet  jew  chella  tifla  bis- 
Bliema) ;  this  pipe  delivers  some  90  gal- 
lons  a  minute,  dan  il  cannol  jati  xi  90 
gallun  fil  minuta;  the  LoMhatli  deli- 
vered  you  into  my  hands  to  day^  Alla 
I-Imbierec  rhiec  iPidejja  illum ;  the  fort 
was  delivered  up  again^  reġgħu  rħew 
fcedew,  telku)  il  fortezza. 

DELiVBRANOElħlas,  ħelsion,  għati, 
Dblivbry  jcunsinna;  nearly  at 
each  ofhis  word*s  deliverance  there  was 
an  applause,  tista  tgħejd  li  chien 
hemm  applaus  għal  cull  chelma  li  kal; 
these  are  always  ready  for  delivery, 
dawna  dejjem  lesti  għal  consinna ;  we 
haye  not  but  one  delivery  a  day  here,  ma 
igibulniex  (ma  ikassmux  jew  ma  ja- 
tux)  littri  hawn  ħlief  darba  cull  jum  ; 
9  o'clock  is  t/ie  hour  of  collection  and  1 
or  ^  6'clock  is  tlie  hour  of  delivery  here, 
hawn  jiġbru  littri  fid-disgħa  u  jiccun- 


flinnau  (jatu  jew  ikassmu)  fis-sigħa 
jew  is-sagħtejn. 

Dbll— wied  dejjak,  rdum,  ħofra. 

Dblta-  dac  il  ħama  eic.  li  jokgħod 
fejn  tispiċċa  ix-xmara  (depositu  tal  il- 
ma  tax-xmara  fejn  tigi  biex  tintafa 
il  baħar). 

DBLToiD—li  jixbeħ  il-Iittra  griega 
A  delta  (jew  D);  1-isem  li  it-tobba 
jatu  lil  musculu  ta  li  spalla  (dac  li 
italla  jew  jarfa  id-driegħ). 

Delutablb  — li  jista  icun  mkarrak. 

Deludb  -tkarrak,tidħak  bi,tgħabbi. 

Dbludino— kerk,  daħc  bi. 

Deluob— diluviu,  għarka,  xita  kaw- 
wija;  tgħawwem,  tgħarrak  bl-ilma; 
before  the  deluge,  kabel  id-diluviu. 

Delusion — takrik,  kerk,  daħc  bi. 

Dblusivb  1  li    ikarrak,    karriek,  li 

Dblusort  j  jidħac  bic. 

Delvb  -  taghżak,  tħaffer,  katgħa, 
għorma,  gozz  faħam  maktugħ  minn 
miniera. 

Delvbr— għaż/.ak,  dac  li  iħaffer. 

Dehaonetizb  ~  tneħħi  il  magneti- 
smr. 

DbMAOOGIO      }    .  ••1^1., 

Demaoooub— xewwiex  il  poplu. 

Dehain  -  demaniu,  artijiet  ta  sinjur, 
proprietà,  patrimoniu. 

Dbmand  —  talba  (bil  jedd),  mistok- 
sija  ;  titlob,  trid  f  bil  jedd)  tistaksi,  is- 
saksi ;  it  is  impossible  for  me  to  yield  to 
you  demands,  ma  jistax  icun  li  jena 
niccuntentac ;  what  is  your  demand? 
x'titlob?  x'inhi  it-talba  tiegħec?  he  pro- 
mised  to  paythis  at  my  detnand,  wiegħed 
li  iħallasni  meta  naghmel  it-talba  (ni* 
tolbu);  in  full  of  alldemands,  persaldu; 
/  was  to  deinand  a  question,  cont  sejjer 
nagħmel  mistoksija  (nistaksi  ħaġa) ; 
he  intends  to  demand  his  daughter  for 
wife,  għandu  frasu  f bi  ħsiebu)  jitolbu 
il  bintu  b'għarusa  tiegħu  (li  jeħu  il 
bintu) ;  tlie  English  will  demand  all  the 
prisoners  when  the  war  is  over,  l-Inglisi 
iridu  (jitolbu  biljeddjil  priġunieri  (tal 
gwerra)  meta  jispiċċau  mil  gwerra. 

Dehandablb — li  jista  icun  mitlub 
jew  mistoksi. 

Dbhandant— min  jagħmel  il  cawsa. 

Demanpbu— min  jitlob  jew  jistaksi. 


Digitized  by 


Google 


DEM 


—  244  — 


DEM 


DBHAROATioN—sinjal  tal  limiti,  ħajt 
li  jofrok  art,  rabaetc.  minn  jeħor. 

Dembai^  —  iggib  ruħec  (tajjeb  jew 
ħażin);  tnakkas,  tniżżel,  tgħakkes, 
you  shallhave  it  ifyou  demean  youraelf 
welly  teħodba  (natihielec)  jecc  iggib 
raħec  tajjeb. 

Dbhbanour— mgiba  (tajbajew  ħa- 
żina)  diportament. 

Dbhenoy — genn. 

Dembntate}  iggennen,titlef  ir-raa. 

Dbhbntatb—  miġnun. 
.    Dem  bnt ation—  genn . 
,   Dbhephitizb — tnaddaf  (iBsaffi)  mill 
aria  ħażina. 

Deherit— ħtija  ;  tati  il  ħtija. 

Dehbrsed— mgħaddas. 

Dehersion— tgħaddisy  għarka. 

Dbhesne—  art,  proprietà  ta  raba,  li 
icun  ma  palazz  etc. 

Dbhi — nofs. 

Dbhi-dbvil— nofs  xitan. 

Dbhi  oauntlet  —  faxxatura  għas- 
Bwaba  maklugħin  (mfecchin). 

Dbhigod  —  nofs  alla;  ragel  (bnie- 
dem)  kalbieni  jew  li  wera  ħila  cbira  a 
li  għalecc  xi  nies  jatuħ  kima  t'AIIa. 

DBHiaoROB — (filfortificazioni)mogħ- 
dija  dejka  għal  gewwa  sàr. 

Dbhijoħn— damiġanatflixcun  mdaw- 
war  bil  virghi  minsuġa  etc.  becc  msej- 
jaħ  minn  Damaghan,  belt  f  Khorassan 
li  chienet  msemmija  għal  fabbrichi  tal 
ħgieġ  li  chien  hemm. 

Dbhihan — biċċa  ragel,  nofs  ragel 
(chelma  tad-disprezz). 

Dehiquavbr— nofs  quaver  fara). 

Dbhirilibvo  —  (fli  scultura),  figura 
nofsha  biss  risaltata  mil  fond. 

Dbhirbp — mara  li  għandha  ftit  fa- 
ma  tajba. 

Dbhisablb—H  jista  imut. 

Dbhise  —  mewt ;  tħalli  f  testment, 
twelli,  tati;  after  the  Queen*8  demiae, 
wara  il  mewt  tar-Begina. 

Dbhission — ara  degradation. 

Dbhissivb — amili. 

Dbhitint— (fil  piitara)  mezza  tinta, 
culur  li  juri  bein  id-dawl  a  id-dell 
(l-ombra). 

Dbhiuroio     1  tal  ħalliek    jew    tal 

Dehiuroioal  /  ħolkien. 


Dbhocraoy  —  democrazia,  xorta  ta 

Qvern  republican,  Qvem  li  ha  f idejn 

il  poplu    coUu    flimchien   (b'  capijiet 

maħturin  mil  popla  stess). 

Dehocrat       1  democraticu,  dac  jew 

T^  Vmin  irid  jew  iżomm 

Dbhocratist  J  jnfiddemocracy  (ara). 

Dbhooratio    >  democraticu,  tad-r{«- 

Dbhooratical)  mocracy  {bltb,) 

Dbhoisellb— 8injurina,xbejba;  isem 
ta  għasfur  bħal  gruwa. 

Dbholish— tħoll,  iġġarraf,  tgharrak, 
tħarbat. 

Dbholishhbnt  1  rvina,  tiġrif,  tħar- 

Dbholition       j  bit. 

Dbhon— xitan,  fergħun,  għadu,  de- 
moniu. 

Dbhonbss— xitana,fergħuna,  għadu. 

Dehonetizb— tneħħi  il  valur  (jew 
dac  li  tcun  tiswa)  ħaġa. 

Dbhoniao— v^ieħed  invasat. 

D™omACALl  t«-»;tan.  tad-demo- 
Dbmonuh    Jn>".talghada. 

Dehonish— ladurazioni  jew  kima  li 
jatu  I-id-demoniu. 

Dehonist— dac  li  jadura  jew  jati 
kima  lid-demoniu, 

Dbhonohania— marda  (genn)  li  min 
icollu  lilha  igħejd  (jcollu  f rasuj  illi 
icun  taħt  il  cmand  ta,  jew  immixxi, 
mid-demoniu. 

Dbhonstrablb— li  jista  jitfisser,  li 
jista  jinwera  biċ-ċar. 

Dbhonstratb— tfisser,  turi  biċ-ċar, 
tagħmel  dimostrazioni  (tiġbor  ħafna 
nies  flimchien  biex  jew  jura  li  ħaġa 
m'hix  tajba  jew  li  il  poplu  ma  iri- 
diex  etc.) 

Dbhonstration— dimostrazioni ;  tif- 
sira,  wiria  biċ-ċar. 

Dehonstrative  —  li  ifisser,  li  juri 
biċċar. 

Dbhonstrator— dac  jew  min  ifisser, 
li  juri  biċ-ċar. 

Dbhoralization— demoralizzazioni ; 
tfl^sira,  tħ&żżina  tal  morali. 

Dbhoralizb — tħażżen^tħassar;  tneħ- 
ħi  il  curaġġ,  iġġaġħal  li  tispiċċa  il  ħila 
(ta  suldat  nl  gwerra). 

Dehotio— tal  poplu,  comuni,  popo- 
lari. 


Digitized  by 


Google 


i)EM 


245  — 


DEU 


Demple  —  bħal  mgħażka  żgħira 
għaż-żrigħ  tal  patata. 

DBMP8TBR--il  bojja. 

DBMULOBMBNT—tħolly  trattab ;  me- 
dicina  li  tħoll  li  trattab. 

Dbmur— dewmien,  tnicchir,  tħassib; 
iddum,  titniccher,  titħasseb;  tcun  bejn 
ħaltejn,  bejn  iva  u  le,  tittituba. 

Demurb — ta  waħdu,  ħusbien,  serin. 

Dbmurbnbss  -  serietà,  ħsieb. 

Demurràob — ħlasetc.taż-żmien  (jew 
dewmien)  ta  bastiment  fport. 

Demurrbr  —  min  idum»  jitniccber 
jew  jokgħod  jitħaseb ;  il  custioni  bejn 
tnejn  (1-attor  u  il  convenut)  61  korti. 

DEMY-carta  mdakksa,  ftit  i^.għar 
min-nofs. 

Demt  royal— xorta  ta  carta  tal  chit- 
ba  ftal  ittri)  fina. 

Den — għar. 

DENARiu8--is-8old  Buman  (dwar  7 
8oldi  u  nof8  Inglisij. 

DBNARY--in-numru  għaxra;  li  fiħ 
għaxra. 

Denationaltze— tippriva,  iċċaħħad, 
minn  drittijiet  nazionali. 

DENDRiTE^iaem  ta  mineral  li  ghan- 
du  għamia  ta  siġar. 

Dertritio     I   iwinat  bħal    werak 

Dentritioal/  ta8-8iġar. 

Dendroid     fbħal  (lijixbeħ^  siġra 

Dendroidal  j  jew  xillrt. 

Dbndrolooy— li  Storia  naturali  fuk 
ia-siġar. 

Dendrometer— strument  biex  ichej- 
lu  (il  għoli  etc.)  i8-8iġar. 

Dbniable— li  jista  jinċaħad. 

Dbnial— ċaħda,  abjura. 

Dbnibr— dinier  (ħabba  jew  it-tnax 
il  waħda  mi8-8old  Francis). 

Deniorate — iesewwed. 

Denizen  —  barrani  maghdud  bħal 
wieħed  minn  tal  pajjia. 

Dennet—  isem  ta  carrozza. 

Denominable  —  li  jiata  jiasemma. 

Denominatb — isaemmi. 

Dbnomination— isem,  tismija;  tak- 
sima,  classi,  religion  jew  setta. 

Dbnominational—  tad-demoninazio- 
nijiet,  jew  tas-setet  jew  religionijiet. 

Dbnominative  —  li  hu  imsemmi. 

Dbnominator— semmej^  min  isem- 
mi ;  in-numru  ta  taħt  fil  frazioni  vul- 


gari  li  juri  il  ħaġa  fchemm  hi  mkas- 
sma  hecc :  f ,  sebgħa  hua  id-denatur 
jew  in-numru  li  juri  li  il  ħaċa  hia 
mkassma  f7  bicciet  (u  ittieudu  4 
minnhom). 

Dbnotb— turi,  tfisser. 

Dbnouncb— tgħarraf,  tħedded,  twas- 
sal  (tugża);  he  was  denounced  to  ihe 
chief^  gżawħ  lill  oap  tiegħu  ;  before  war 
was  denounced^  kabel  ma  chienet  mgħar- 
rfa  (dichiarata,  jew  chienu  jafu  biha) 
il  gwerra. 

Dbnounoino      1  causa,    tgħarrifa, 

Dbnounobment  /  tħeddida. 

Dbnsb— magħkud,  marsns,  jebes. 

Density  "  tgħakida,  rassa,  jebusija. 

Dbnt— tixlifa,  tagħtina;  dent^  bħal 
sinna ;  ixxellef,  tgħattan,  tħaxxem. 

Dental— tas-snien,  li  tippronunziah 
bi  snienec,  consonanti  li  tippronun- 
ziaha  actarx  bi  snienec  bħal  d^  ^,  «,  etc. 

Dentalb—  li  għandu  (bilj  ponot  bħal 
enien. 

Dbntation  —  il  għamla,  il  għakda 
tas-snien. 

Dentbd  -  bis-snien,  bil  cammini. 

Dentblli— drfts  (fil  bini)  dentelli. 

Denticle  —  dentell  (dràs  fil  'bini) 
żgħir. 

DBNTiouLE-il  gwarniċa  fejn  icuna 
(fil  bini^  maktugħa  iddentelh. 

Dentifobm— ta  għamla  (bhal)  sinna. 

D  ENTiFRioB  —  trab  għat- tnaddif  tas- 
snien. 

KIl!  ^-^  <*""^"'- 

Dbntilatbd— -magħmul  snien  shien. 

Dentilation— ara  dsntiiion. 

Dbntilave  —  ilma  għal  ħasil  tas- 
enien. 

Dbntiloquy— diem,  drawwa  li  tit- 
chellem  minn  bejn  is-snien. 

Dbntisoalp— bhal  xcupiljatas-snien. 

Dbntibt— dentista,  dac  li  jakla  ie- 
snien,  tabib  tas-snien. 

Dbntistry  —  is-sengħa  (ix-xogħol) 
i^À-dentiet  (ara). 

Dbntition— it-titligħ  tas-snien  ;  f/m 
baby  is  pale  because  she  is  snffering 
fromdentition^  din  it-tarbia  safra  gha- 
liex  marida  bit-titligħ  tas-snien. 

D&NToiD — magħmul  bħal  (li  donnu) 
3inna. 


Digitized  by 


Google 


DEN 


—  246  — 


DEP 


Dbnudate — iż:^.arina9  tna'>.ża,  tgħar- 
wen. 

Dbnudation— -tgħarwin,  tinżiħ. 

Dbnudb— tgħarwen,  tnażża. 

Dbnunciatb — ara  denounce . 

Dbnunciator— min  jugzajew  iwas- 
sal;  he  waa  your  denunciator^  hua  chien 
li  wasslec,  (li  gżacj. 

Dbny — tiċħad,  /  trust  you  loill  not 
deny  me  tliia  favour,  nittama  li  ma  iċ- 
ċaħħadnix  dan  il  favur  ;  he  haa  denied 
the  faith,  ċaħad  il  Fidi  (kaleb  ir-reli- 
gion) ;  when  I  go  to  aak  for  him  at  home 
he  always  deniea  himaelf  meta  immur 
nistaksi  għalieh  id-dar  dejjera  igħejd 
li  m'hux  hemm.  1  deny  mysel/no  plea- 
<Mr«,  jena  niddeverti  sħiħ  (ma  nċaħ- 
ħad  ruħi  minn  xejn) ;  who  can  deny  1 
min  jista  jiċħad  ? 

Dbobstruct  —  tneħħi  1-imbarazzi, 
ix-xchiel. 

Dbodand  —  ħaġa  mogħtija  1-AIIa ; 
dic  il  ħaġa  li  biha  icorri  bniedem  u 
toktlu  (bħal  carrettun,  żiemel  etc.)  u 
imbagħad  wara  li  icun  miet  sida,  ja- 
tuha  (din  il  ħaġa^  f  idejn  ir-re  biex 
timbiegħ  u  il  flus  tagħha  jintgħtitaw 
lin-nies  (lill  familja)  ta  dac  li  icun 
corra  ( jew  miet  maktul  b*dic  il  ħaġa). 

Dbodobizb— ma  tħallix  (tneħħi)  ix- 
xamm. 

Dbodorizeb  — dacli  ineħħi  (ma  iħal- 
lix)  ir-rieħa. 

DErART  — issiefer,  tmur,  titlak,tgha8- 
far,  tmut;  let  us  pray  for  the  soul  of 
the  faitliful  departed,  ejja  nitolbu  (nif- 
tacru)  fl-erwieħ  (tal  purgatoriu>. 

Dbpabtino— safar,  mawrien,  tluk. 

DBPARTMBNr— dipartiment,  taksima, 
who  M  t/te  head  of  your  Department  f 
min  hu  il  Gap  (taddipartiment)  tie- 
għec  ?  /  wish  that  he  xoill  be  employed 
in  the  Department  under  your  charge^ 
nixtiek  li  jimpiega  ruħu  taħt  idejc 
(fid-dipartiment  li  ghandec  taħt  idejc). 

Dbpartmbntal— dipartimentali,  tad- 
dipartiment ;  t/iis  is  a  departmental  en- 
ijuiry^  din  hi  inchiesta  dipartimentali 
^m'bux  pubblica,  għas-sodisfaxion  tad- 
dipartiment  biss). 

Dbpabturb— safra,  mawra,  mewt. 

Dbpasturb  — tirgħa,  tiecol 


Dbpaupbrate  —  tfakkar,  tagħmel 
fkir. 

Dbpaupbratbd  (fil  botanica)  xitla, 
werka,  zocc  etc.  li  tala  jew  ħareġ  hażin. 

Dbpbnd  -  tiddendel,  tafda  fi,  tok- 
għod  fuk  ;  torbot  għal ;  tagħmel  ma  ; 
tiddependi  minn ;  you  cannot  depend 
upon  himj  ma  tistax  torbot  fuku  (tor- 
bot  għal  li  igħejd) ;  fll  see  him^  you 
may  depend  upon  it^  narah  sgur,  okgħod 
fuk  cliemi ;  they  depend  on  me  for  a 
living^  collha  jiddependu  minni  (mà  a 
minni,  mdendlin  miegħi)  biex  jeclu 
(ghal  ħajja) ;  it  depends^  scond  ;  will 
you  come  this  morntng  or  to  moi^roiof^ 
it  all  depends  on  the  time  t/ie  steamer 
comesin^  tigi  dal  għodu  jewgħada?, 
scond  x'ħin  jidħol  il  vapur. 

Dbpbndanob— ara  dependence. 

Dbpendant — dependenti,  wieħed  Ii 
irid  minn,  li  hu  marbut  ma. 

DbpendenoeI  dendil ;   pajjis  li  jagħ- 

DependbngtJ  mel  ma  jeħor  ;  li  wie- 
ħed  jafda  fi,  jokgħod  fuk  ;  jorbot  għall, 
jiddependi  minn ;  my  whole  dependence 
is  on  you^  minnec  biss  niddependi, 
minnec  biss  irrid  (fic  biss  it-tama  tie- 
għi^,  the  Governor  of  Malta  and  its 
Dependencies^  il  Gvernatur  ta  Malta  u 
tal  pajjisi  Iljaghmlu  magħha(Ghaw- 
dex  u  Chemmuna). 

Dbpendent  —  dependenti,  mdendel; 
li  jafda  fi,  li  jokgħod  fuk ;  ii  jorbot 
ghal,  li  jagħmel  mo,  li  jiddependi  minn. 

Deperdit— ħa^a  mitlufu,  mekruda. 

Depiot— tpingi ;  pittura,  fpingija. 

DEPiOTURE-tpingi  bil  culuri,  tip- 
pittura. 

Depilate  —  tniżżel,  twakka  ix-xa- 
għar ;  tnittef. 

DEPiLATiON-nżul,  twakkigħ,  tnit- 
tif  tax-xagħar. 

Depilatory  —  ħaġa  li  tneħħi  jew 
twakka  ix-xaghar;  li  ineħħi  jew 
iwakka  ix-xagħar. 

Depilous  —  bla  Cminn  għnjr)  xa- 
għar. 

Deplantation  —  klugh  tas-siġar 
(minn  post  għall  jeħor). 

Depletion  -  fasda,  fsad  (tal  anni- 
tnali). 


Digitized  by 


Google 


DEP 


—  247  — 


DfiP 


Deplktory  —  li  jifsad,  li  ineħħi,  jew 
inaddaf  mid-demm. 

Leplorable— li  fih  ħasra^  ta  min 
jitħasf^rUy  t^  min  jibchih;  his  condiiion 
is  deplorable^  li  stat  tieghu  hu  li  igib 
ħasra  ;  jinsab  fi  stat  li  ibicchi. 

Deploration — ħasra. 

Deplorb  -  titħassar,  tibcbi ;  T  de- 
plore  yoH  and  your  children^  nitħassar 
(nibcbi)  lilec  u  lit-tfal  tiegħec. 

Deplorino— bichi,  ħasra. 

Deplot— tiftaħ  linea  suldati,  tfer- 
rak  issuldati  f  linia  cbira  jew  twila; 
cumpannija  suldati  miftuħa  (inkas- 
smin)  flinia  twila. 

Deplumation— tnittif. 

Deplumb— tnittef. 

DEPONB-tħallas,  tħalli,  toħroġ  flus 
bħala  pleġġ ;  tixhed. 

Deponent— xhud,  min  jew  dac  li 
jixhed. 

Depopularize  —  taghmel,  tirrendi 
m'bux  popolari. 

Depopulate  —  tbattal,  tekred  in- 
nies  jew  il  poplu. 

Depopulation— tbattil,  kerda  tan- 
nies  jew  tal  poplu. 

Depopu^iATOR  -  min  jekred  jew  ibat- 
tal  in-nies  jew  il  poplu. 

Deport  -  iggib  ruħec. 

Deportation— esilju,tneħħija  minn 
poi-t  (minn  art  jew  pajjis)  għall  jeħor. 

Deportment  -  mgiba,  raj. 

Deposable-H  jista  icuu  mneħħi, 
mniżżel  minn  fuk  tron. 

Deposal— nżul,  tneħħija. 

Depose — tneħħi,  tniżżel  mit-tron  ; 
tixhed. 

Deposit-  tkegħida,  ħaġa  mkegħda 
£is  sgur,  merfugħa  għand,  depositu 
(ta  flus) ;  tkieghed  fiji'Zgur,  tiddepo- 
sita.   tarfa  għand. 

Depositary  —  depositariu,  dac  li 
tarfa  għandu  (tatiħ  jerfagħlec  jew 
iżommloc)  flus  etc. 

Deposition  —  nżul,  tinżil,  xhieda  ; 
kiegħ  (ta  xi  haġa  meta  tokgħod) ; 
tneħħija  ta  sultan  etc.  mit-tron. 

DepoSitary— fejn  il  ħaġa  tcun  de- 
positata  merfugħa  jew  miżmuma. 

Depot— maħzen,  depositu. 

1  KPnAVATioN     tnħziu,  ħ«:?.eii. 

Depravb  — thażżen;  tħassar. 


tħassir, 
ħażen. 


tħażżin, 


Depravedness 

Depravement 

Depraving 

Depravity— ħażen,  viziu,  tħassir. 

Depregable—H  jista  jintalab  biex 
icun  mħares  jew  meħlus  minn  xi  deni. 

Deprhoatb— titlob  lill  xi  ħadd  bil 
ħniena  biex  iħaraec  jew  jeħelseo  minn 
xi  tabxa  (minn  xi  deni  etc  J 

Depreoatory— li  jitlob  bil  ħniena 
biex  icun  meħlus  minn  xi  gwai  etc. 

Depregation— t^lb  bil  ħniena. 

DEPREGiATE—tmiegħer,  tkgħabar, 
tniżżel,  tnakkas   mill  pi*ezz  ;  traħħas. 

Depregiation— tmegħir,  tkgħabir, 
tnakkis  mill  prezz,  roħs. 

Depredate  — tisrak,  tnażża,  iżżar- 
ma  wieħed  milli  icollu  (tisraklu  col- 
lox). 

Depredation  —  serk. 

Depreħbnd  -  tieħu  għall  għarrieda 
tiscopri  ticxef  bla  ħsieb  xejn  je w  għall 
għarrieda  ;  tissorprendi. 

Depress— tgħakkeSftkagħbar;  tniż- 
żel,  tnakkas,  iddejjak,  issewwed  il 
kalb. 

DBPRESSioN—tgħakkis,  nżul,  dieka 
t^  kalb,  swied  il  kalb,  melanconija. 

Depressivb  —  li  igħakkes;  iniżżel, 
idejjak  jew  isewwed  il  kalb. 

Dbpressor  —  musculu  li  iniżżel 
driegħ  etc.ffil  gisem  tal  bniedemetc.) 

Deprivation  —  sospensiomV  jew 
tneħħija  ta  kassis  ;  ċahda,  fatma. 

Deprive  -  iċċaħħad,  toftom,  tieħu  ; 
tiċċaħħad,  tinfatam  ;  1  doni  wani  you 
io  deprive  yourself  ilie  pleaeure  of  siop- 
ping  here  io  come  wii/i  me^  ma  irridecx 
titlef  il  -piacir  tiegħec  li  tokgħod 
hawn  biex  tigi  miegħi ;  he  was  de- 
prived  of  boi/i  his  faUier  and  moiher 
wiihin  4  tveeksj  ferba  gimgħat  tilef 
(mietuluj  missieru  u  ommu. 

Depth— kiegħ,  fond;  għoli,  kie- 
ragħ.  akkal ;  ihe  depili  of  ihe  eea  is 
noi  every  where  the  same^  il  baħar 
m'hux  fond  xorta  waħda  cullimchien; 
he  weni  oui  ofhie  depifi  and  was  drowned^ 
ħareġ  fejn  ma  jilħaklux  u  għerek; 
what  is  i/ie  depih  of  ifiis  lace?  chemm  hi 
għolia  (wiesgħa^din  il  bizzilla;  Christ' 
mas  coines  in  ihe  deplh  of  winier^  il  Mi- 
lied   jigi    fl-akkal  (fil   kieragħ)   tax- 


Digitized  by 


Google 


hkp 


—  248  — 


DES 


xitwa;  he  ran  twice  with  his  horse 
alatig  the  whole  depth  ofthe  squadron 
in  two  minntes^  fżewġ  minuti  gera 
darbteJD  biż-żiemel  ma  tul  il  battal  jun 
collu  (cbif  chien  scbierat) ;  he  ia  a 
nuin  of  great  dept/i,  liua  ragel  jilħaklu 
wisk^ħajjen,  bravugħarefj  wisk. 

Bepthless— bla  kiegħ. 

Depulsion  — tcbeccija,  tneħħija. 

Dkpulsory-H  ma  iħallix,  H  ibi- 
għed,  li  jiscansa. 

Depurate — tnaddaf,  issaffi ;  msoffi, 
mnaddaf. 

Depuration— tnaddifa,  tisfija. 

Deputation  —  deputazioni ;  nies 
ma^ħżula  u  mibgħuta  biex  jitchelmu 
għal  ħadd  jeħor,  jew  f  loo  ħadd  jeħor; 
we  aent  a  d-eputation  to  xoait  on  II,  E, 
ihe  Govertwr,  aħna  bgħatna  deputa- 
zioni  (nies  minn  flocna,  biex  jitchel- 
mu  għalina)  għand  il  Gvernatur. 

Depute— tibgħat  lill  minn  jagħmel 
minn  f  lococ  ;  tibgħat  deputazioni, 
tiddelega;  deputat,  min  jagħmel  f  loc 
(J6^  jirrapresenta  lill)  ħadd  jeħor. 

^  D^UTY  —  min  hu  mibgħut  ("jew 
kiegħed)  f  loc  xi  ħadd  biex  jagħmel 
minn  f  locu ;  deputat. 

Deraginate  —  takla  bil  għeruk 
b'collox,  tistradica  (tisradica). 

Derangb — tħabbel,tħawwad,tgher- 
fex,  ingennen. 

Derangement  —  tahbila,  taħwida, 
tgherfixa,  genn. 

Deray  —  briu,  storbiu,  f rattarija, 
għajjàt  ta  ferħ. 

Dereliot  —  mitluk  (abbandunat) 
minn  culħadd. 

Dereliotion  -  telka  minn  culħadd. 

DERiDE—tiddieħec  bi,  titcaża  bi. 

Deridingly — bid-daħc. 

Derision— -daħc  bi,  żuffiett  b'dac  li 
icun,  tcasar. 

Derisive)  tad-daħc,  taż-żuffiet;  li 

Derisory)  jiddieħec. 

Derivablb— li  jista  icun  mnissel. 

DerivatioN  — tnissil,    derivazioni. 

Derivative— li  gej,  mnissel. 

Derivb— tnis8el,titnissel,  tigi  minn. 

Derm — il  vera  gilda  tal  annimali. 

Dermal— tal  gilda  (tal  annimali). 

Dermatoid)  .^.    ., ,^ 

DerMOID    |bħalgilda. 


Dermatologist— wieħed  li  jifhera 
u  jicteb  fuk  il  niard  tal  gilda. 

D£RMi0~tal,  jew  fuk  il,  gilda. 

Dbrnier  (h\\  Francis)  I-aħħar,  ta 
I*aħħar  (finali);  as  Dernier  resort^  I-ah- 
ħar  mezzi  li  wiebed  jista  juża,  il  mez- 
zi  ta  I-aħħar. 

Deroqatb —tneħħi,  thassar,  tbiddel 
(ligi  jew  testment). 

Derogatory  )    l^  '»?^hi,   iħassar 

^  >  lew   ibiddel     (Iigi 

Derogativb   I  ]^,y  testraent). 

'Derrick— raacina,  crick  ta  basti- 
ment  biex  iħottu  jew  igħabbu  mer* 
canzia  etc. 

Dervis— derwix,  kassis  torc  (Mau- 
mettan). 

.  Desoakt  -għanja  mkassma  bċejjeċ 
bċejjeċ ;  discors,  disputa;  tcanta  bil 
partijiet  fwieħed  icanta  biċċa  u  1-je- 
ħor  oħra);  he  made  a  long  descant 
upon  ity  tcbellem   fit-tul  fuku. 

DesCEND  ~tinżel,titnissel,  tigi  minn, 
let  us  nct  descend  to  particularsy  ma 
ninżlux  fi  rkakat ;  /  would  not  desoend 
to  speakto  such  a  man,  jena  mu  nibkax 
li  nitchellem  ma  bniedera  bħal  dac. 

Desoendant — ranissel,  gej   rainn. 

Desoendent— li  nieżel. 

Dbscbndible— li  jista  Jinżel. 

Dbscbnding— nieżel. 

Dbscension  -  niżla,  nżul. 

Dbscbnt— niżla,  żurżieka;  twelid, 
nisel,  gidd ;  he  is  of  a  nohle  descent^ 
hua  gej  (ranissel)  rainn  farailja  nob- 
bli ;  she  is  ofa  base  descent,  hia  gejja 
minn  nies  ordinarij  (baxxi  ferm). 

DesCRIBB— tfisser,  tiddescrivi. 

DESCRiER-min  jinduna  bi,  jagħ- 
raf,  jilraaħ,  jicxef. 

Description  —descrizioni,  tifsira. 

DESCRiPTrVB  — descrittiv,  li  jedde- 
scrivi  jun  jew  ifissersewwa. 

Descry — tinduna  bi ;  tilraaħ,  tagh- 
raf,  ticxef;  that  is  tfie  only  thing  I  could 
descry  at  a  distance,  dac  biss  li  stajt 
nara  rail  bogħod. 

Desecrate  —  tcażbar ;  tipprofana. 

DkSERT  —  desert,  loc  waħxi,  bla 
nies,  xaghra ;  tax-xagħri,  desert,  jew 
bla  nies. 

DBSàRT—ħakk,  ħlas,  raeritu ;  taħ- 
rab,  tħalli,  titlak ;  he  deserted  me  when 


Digitized  by 


Google 


DE8 


—  24!)  — 


DES 


Iwantedhim  most,  telakni  Cħallietii) 
meta  chelli  bżoiinu  I-act4ir. 

Deseuter  — min  jaħrab,  niiu  jiscar- 
ta  jew  jisdinga  (suldat  ete.) 

JDesertion— scartiir,  ħrib  (mir-riġ- 
ment). 

Desertpul.— li  ħakku,  li  jistħokklu, 
li  jimmeritaħ. 

Desertless— min  għajr  meritu,  li 
ma  jisthokklux. 

Deserye — tistħokk,  tmiss,  timme- 
rita ;  i/ou  deserve  being  hanged^  ħakkec 
il  forca  (imissec  il  mewt) ;  he  de- 
serves  hexng  treated  welly  ħakkn  (imissu 
jew  jistħokklu)  li  icun  ittrattat  taj- 
jeb ;  as  every  one  deserves^  culħadd 
chif  ħakku. 

Dbshabille  (akra  rf<?ia&t7i)— libsa 
wiesgħa,  mlaħalha  ;  libsa  tad-dar ; 
Ibies  tal  facendi. 

Desiooant— siccant,  ħaġa  li  tnix- 
xeffliiħaltu  maż-żebgha  biex  tinxef 
malajr). 

Desiooatb  ~  tnixxef . 

Desioo  ATION — n  xief . 

Desiooativb— li  inixxef. 

Dbsideratb— tixtiek,  trid. 

DBSIDBKATIVE-Ii  jixtiek,  li  irid. 

Desideratum— ħaġa  li  ma  għan- 
decx  iżda  li  tixtieka  (li  tridha). 

DeSIDERATA  (plural  ta  desideratum). 

Desion— fehma,  ħsieb,  ħużż ;  di- 
sinn;  tagħmel  il  fehma,  il  ħsieb; 
tħoż^i,  tiddisinja.  You  have  done  this 
ihrough  design^  għamilt  dana  għal  tal 
apposta  (bil  felima);  /  design  to  go 
and  spend  a  few  days  abroad  next 
montfi^  kiegħed  naħseb,  għandi  il 
fehmajew  għamilt  disinn  li  immur 
nagħmel  fnsiefer  ghal)  xi  erba  tijiem 
ix-xahar  id-diehel;  who  made  the  design? 
min  ghamel  id-disinn  ?  (min  ħazzu  ?) 

DesignaTB— turi,  iBsemmi,  t^iħtar; 
tagħzel,  tagħmel ;  magħżul,  maħtur, 
msemmi,  magħmul. 

Desionation— turijajtismija,  ħatra, 
għażla,  għemil. 

Designer— disinjatnr,  min  jaghmol 
il  pian,  pianta  jew  disinn  ta  ħaġa. 

Desioning  — ħajjen,  ħażin,  jilħaklu, 
malizius ;  is-'sengħa  tad-disinn. 

DESiGNLESS^min  għ^jr  fehmajew 
disinn. 


Desipient  —  ibleħ,  belhieni,  bla 
sens,  bla  melħ. 

Desidbrable— mixtiek,  tal  piacir^ 
ta  min  jixtieku. 

Dbsirb  -xewka,  ħajra,  tiitiek,  tit»- 
ħajjar,  trid ;  I  have  a  strong  d^ire  to 
^ro  <o  iowcfo/i,  għandi  xewka  (ħàjra) 
cbira  li  immur  Lori(Jra;  Ihope  you  wiil 
have  everuiJiina  to  your  hearCs  desire^ 
nispera  h  icolloc  collox  chif  tixtiek 
kal  bec;  my  only  desire  is  that  you  should 
give  up  his  company,  ix-xewka  cbira  li 
għandi  hia  biss  li  ma  tagħrniliex  ac'- 
tar  mieghu ;  /  desire  you  to  writs  to 
himyourselj]  (nixtiek)  nitolboċ  liticti- 
blu  inti  stess;  /  am  desired  by  my 
father  to  ask  you  to».,  mitlub  (incari- 
cat)  minn  missieri  li  nitolboc  biex... 

DESlROUS-mixtiek,  mħajjar,  gh'an- 
du  ix-xewka  jew  il  ħajra.  /  am  desirous 
of  joining  the  Policej  għandi  xewks, 
(mħajjar)  nidħol  fil  pulizija. 

Desist— terħi,  tħalli,  takta  minn.    > 

Desistanob  -tħollija,  katgħa  minh. 

Desistivb— li  jakta,  iħalli,  jispiċċa 
jagħlak  jew  jiccoucludi. 

Dbsk  —  desc,  scrivaniia,  scrittoriu 
mejda  niżerżka  tal  chitba ;  tagħlak, 
takfel,  iżżomm  merfuħ  (gewwa  descj. 

Dbsman— il  ġurdien  tal  misc. 

Desolate— tħarreb.  (tagħmel  ħer- 
ba),  tħarbat,  tnicchet;  mħarbat^mnio- 
chet,  waħdieni,  bla  nies,  li  ig^blec  il 
bichi.  .     . 

Desolation  —  ħerba,  tħarbit,  ni- 
chet. 

Desolatory— li  inicchetj  li  igib 
nichet  jew  swied  il  kalb. 

Despair  —  ktiegħ  il  jiesjew  it-tama; 
takta  il  jies  jew  it-tama ;  never  de^ 
spair,  katt  takta  jiesec  (ibka  bit-tama 
dejjem);  lie  fell  into  despair^  issa  kata 
jiesu  għal  collox  (iddispra). 

Despairbr — miu  ma  jisperax,  min 
p^ħandu  jiesu  maktugħ,  mm  spiċċatlu 
it-tama. 

Despairing— bla  tama. 

DBSrATOil — għaġġla,  ħeffa,  għarfa 
(jew  ta^ħrifa^  ta  malajr;  jttra,  dl- 
spaċċ  ;  tibgħat,  tgħarraf  malajr;  tħaf- 
fef,  teħles,  toktol ;  four  hundred  fnen 
were  at  once  despatchedy  mbagħtu  ma- 
lajr  erba'  mitt  ruħ ;   he  was  despatc/ied 

82 


Digitized  by 


Google 


D£S 


—  250  — 


MS 


in  Jive  minuteSf  fħames  minuti  chien 
id-dinja  1-oħra  (katluħ) ;  did  yoii  hear 
anything  of  tlie  nexo  despatch  /rom  the 
Cohnial  Office  ?  smajt  xi  ħaġa  fuk  id- 
dispaċċ  (littra)  li  giet  1-aħħar  mill 
uffioiu  tal  Colonji  ? 

Desperado  (bli  Spanjol)— wieħed 
bla  cont  ta  ħajtu,  iddisprat. 

Desperate  —  bla  jies,  jiesu  mak- 
tugħ  ;  iddisprat ;  mitluf  (miġnun) ; 
his  case  is  declared  a  desperate  one ; 
katgħulu  il  jies  fgħandu  jiesu  mak- 
tugh ;  he  is  a  desperate  man^  dac  bnie- 
dem  iddisprat ;  she  is'suffering  from  a 
desperate  desease^  għandha  marda  li 
ma  tfiekx  minnha ;  he  was  despemte 
angry  when  I  saio  him  yesterdagy  chien 
f  rabia  mitluf  meta  rajtu  il  bieraħ. 

Desperately— ta  'ddisprat,  ta  miġ- 
nun,  ta  wieħed  mitluf ;  he  did  it  despe- 
ratelyi  għamilha  tad-disprat,  ta  wie- 
ħed  li  ma  għandux  cont;  he  drinks 
de^ratelyy  ymoh  chemm  isib  (jixrob 
sħiħy  jew  mitluf  wara  ix-xorb) ;  he  is 
now  desperately  in  love  witli  that  wo- 
inan^  issa  mitluf  (miġnun)  wara  dic 
il  mara. 

DESPERATlON--disperazioni,di8pra- 
ment,  ktiegħ  il  jies,  ktiegħ  it-tama. 

Despioable  )  vili,  ta  min  imakdrn, 

Despisable)  imiegħrujew  iżebil- 
ħu  ;  /  can*t  bear  him^  he  is  sudi  a  de- 
spicable  feUow^  Jena  ma  naħmlux, 
ehemm  hu  vili. 

DesPISE  —  tmakdar,  tmiegber,  iż- 
żeblaħ ;  /  despise  all  your  threatenings, 
jena  xein  ma  jimpurtani(nidhacj  mit- 
tħeddid  tiegħec. 

Despiser — min  imakdar,  imiegħer 
jew  iżeblaħ. 

Despising— tmakdir,  tmegħir,  żeb- 
liħ ;  li  imakdar,  imiegħer,  iżeblaħ. 

Despite — inchejja,  mibgħeda,  odiu, 
ħżunija;  tinchi,  tobgħod  ;  in  despite 
ofyou,  għall  inchejja  tiegħec. 

Despiteful— inchejjus,  cattiv,  ma- 
linn,  odius,  vendicattiv. 

Despoil — tnażża,  tgħarwen  ;  they 
are  trying  to  despoil  him  ofhis  sabstancey 
kegħdin  jittantau  (iridu)  jeħdulu  cull 
ma  għandu,  (ineżżgħuh  jew  ikaxxrux 
mill  gid  li  għandu). 

Pbspond  —  takta  il  kalb,  tbażża; 


Despotio 
Despotioal 


takta  il  jies  jew  it-tuma ;  he  begins  to 
despond  now,  beda  jakta  kalbu  (jibża) 
issa. 

DespondenoeI  ktigħ  il  kalb  jew  il 

Despondenoy/ jies;  biża. 

Despondent  —  kalbu  maktugħa, 
jiesu  maktugħ,  beżgħan  ;  why  are  yoti 
so  despondent  f  għaliex  inti  hecc  beż- 
għan  ("jew  kalbec  maktqgħa)  ? 

Despot  —  chiefer,  tirann  ;  Sultan 
dispoticu  jew  li  jagħmel  li  irid  u  li 
jogħġbu  (bla  ligi). 

dispoticu,  chiefer,  li 
jagħmel  li  irid  u  li 
jogħġbu  (ħieles). 

Despotism— dispotismu,  chefrija. 

Despumate  —  taghmel  jew  ittalla 
ir-ragħwa  jew  xcuma. 

Desquamate— tneħħi  li  sewam  jew 
il  kxur  tal  ħut  etc. 

Dessert — diżerta  (frott  ħelu  etc, 
li  wieħed  jeħu  biex  ineħħi  it-togħma 
wara  l-ichel). 

Desseutservice  —  servizz  (tagh- 
mira  platti  etc.)  taddiżerta. 

Desti n ate  ~ taħtar,  tagħmel,  tid- 
destina  ;  maħtur,  magħmul,  destinat. 

Destination— ħatra,  għamil,  wa- 
sla;  tmiem  tal  via^ġ  jew  il  post  għal 
fejn  wieħed  icun  siefer  ;  ihis  has  been 
his  deslination,  għal  dan  chien  magħ- 
żul ;  we  liad  to  experience  a  dreadful 
storm  before  reaching  our  destination^ 
rajna  (sofrejna)  tempesta  ħarxa  kabel 
ma  wasalna(għal  post  fejn  conna  sej- 
rin).  Are  you  sure  that  tlie  letier  luis 
reached  its  destination  ?  inti  sgur  li  lit- 
tra  waslet  fejn  chella  tasal  ? 

Destine  —  tahtar,   taghmel,  tidde 


stina  ;  heavens  destimd  him  for  other 
things,  issema  għażlu  ( iddestinah  ) 
għal  ħwejjeġ  oħra  (jew  għal  xogħol 
jeħor). 

Destinjst— wieħed  (min  jew  dac) 
li  jemmen  bid-destin  jew  bix-xorti. 

DeSTINY  -  destin,  xorti ;  cruel  des- 
tiny !  destin  chiefer !  /  bewail  yonr 
destiny^  nibchi  xortic. 

Destitute  — fkir,  abbandunat,  bla 
ħadd  li  jeħu  ħsielm  (bla  ħbieb)  priv, 
li  ma  għandux,  niekes  minn  cotlox ; 
poor  soul,  he  is  destitute  of  all  hopes^ 
msejchen  ma  għandu  l*ebda  tama. 


Digitized  by 


Google 


DES 


—  261  — 


DET 


'  Destrot— tekred,  fgħarrak,  tħar- 
bat^  taħli. 

Destroying  —  li  jekred,  jgħarrak, 
iħarbat  jew  jaħli. 

Destruotible  —  li  jista  jiukered, 
jitħarbat  jew  jitgħarrak. 

Destruction- kirda,  tħarbita,  ħe- 
la,  ħerba. 

Destruotionist— min  jekred,  jaħ- 
li,  iħarbat  jew  igħarrak. 

Dbstruotive— li  jekred,  jaħli,  iħar- 
bat  jew  igħarrak. 

DesudatioN  —  tneħħija  cbira  ta 
għarak. 

Desuetude— ara  disuse. 

Desultory  —  mkabbeż  (li  m'bux 
wara  xulzin  cbif  iniissu)  maktugħ. 

DeSuME— tnakkas,  tieħu  minn;  tis- 
sellef. 

Detaoh— tifred,  tagħżel,  takla  (jew 
takta)  barra. 

Dbtaoħment— stactament  suldati, 
firda,  għażla. 

DETAlL^għajdut  bir-rekka;  tifsir 
ta  ħaġa  b'ħajia  (bi  rkakat  collba), 
tghid  collox  bir-rekka,  tfisser  ħaġa 
b  ħaġa ;  in  detail,  bli  mnut. 

Detain  —  iżżoram,  iddewwem,  id- 
dawwar;  /  donU  toish  to  detain  you 
any  longery  ma  irridx  li  chiecu  inżom- 
moc  actar  ;  he  was  to  detain  me  fronx 
proeeeding  any  farther,  hu  chien  żam- 
mni  li  ma  ghaddejtx  actar  il  kuddiem. 
They  were  detained  prisoners  for  two 
months^  żammeuhom  priġunieri  għal 
xahrein. 

Detainder— (fil-ligi)  mandat,  war- 
rant  ta  arrest  (kbid^  etc. 

Detainer — min  iżomm  jeio  idew- 
wem. 

Detainment— żamma,  dewmien. 

Detkot— ticxef,  tiscopri  (issib  il 
ħtija)  he  succeeded  to  detect  tfie  fraud^ 
mexxielu  chixef  I-imbrolja;  t/iey  were 
detectedy  sabu  li  chienu  hatjin. 

Deteotion— chixfa,  ticxif;  7  am 
sure  be  will  escape  detection^  sgur  li  ma 
isibux  li  hu  ħati(Ii  ma  iinchixifx). 

Deteotive— pulizia  fa  paiżana  biex 
isib  u  jicxef  min  hu  il  ħati. 

Detent— biċċa  fl-arloġġ  li  tiftaħ  u 
tag  ħlak  il  maona  tal  arloġġ  meta  dana 
iou'C^  idokk. 


Detention— żamma,  gheluk,deten- 
zioni ;  do  you  call  tfiis  imprisonment  or 
mere  detentionf  din  prigiunjia  jew 
detenzioni  biss  ? 

Detenu— ara  detainer. 

Deter— tbażża,  iżżomm,  ma  tħal- 
lix. 

Deterqe— tnaddaf,  tħammel,  tim- 
saħ  (ierita  etc.) 

Detergent— li  inaddaf,  liiħammeL 

Deteriorate— tħażżen,  t^ħarrak ; 
i^g^b  lura,  tagħmel  malamira ;  teħ- 
żien,  tmur  lura  jew  agħar,  issir  ma- 
lamira;  his  healih  has  deterioraied  a 
good  deal  lately,  dan  I-aħħar  niżel  wisk 
(^idher  magħdur  wisk). 

Dbterment— tbeżżi^ħ,  żamma. 

Determinable— li  jista  icun  deter- 
minat,  maħsub,  maktugħ. 

Determinant— li  jispiċċa;  li  iakta, 
li  iiddecidi  jew  lijagħmel  ħsiebjew 
fehma. 

Determinate— li  għandu  il  ħsieb, 
bil  fehma ;  mabsub,  maktugħ,  deter- 
minat,  precis. 

DEi^RMiNATlON—ħsieb,  fehma,  kat- 
għa  fil-laħam  il  ħaj  ;  ni  abide  by  my 
determination^  nokghod  għal  <Jao  li 
iddecidejt  jien  (għal  dao  li  rsolvejt 
jien). 

Determinative— li  jagħmel  il  ħsieb 
jew  il  fehma,  li  jiddetermina,  jidde- 
cidi,  jii-solvi,  li  jicconoludi. 

Determinator— dao  li  (min^  jaħ- 
seb,  jagħmel  il  ħsieb  jew  il  fehma, 
dac  li  jakta'  fil-laħam  if  ħaj,  jew  jid- 
decidi  diirba  għall  dejjem. 

Determine  —  taħseb,  taghmel  il 
ħsieb  jew  il  fehma ;  takta'  fil-laħam 
il  ħaj,  tiddecidi  darba  ghall  dejjem ; 
t^  is  high  time  now  to  detef*mine  this 
business,  issa  chien  imissu  ilna  li  id- 
decidejna  diu  il  biċċa,  ..darba  għal 
dejjem. 

Detbrmined  —  decis,  risolut,  bil 
ħsieb  sħih,  bil  fehma  risoluta  jew 
kawwija ;  /  atn  determined  not  to  go^ 
jena  risolut  ((bil  fehma  sħiħ)  li  ma 
immurx;  he  has  determined  to  come^ 
ghamel  il  ħsieb  (iddeoida>  li  jig^. 

Dbterminism — ara  determination. 

Dbterration  —  ftuħ  (għażik  jew 
klib)  1-art. 


Digitized  by 


Google 


DlETi 


—  252  — 


DEV 


-  DE'TBRàlĠN— tnaddif,  tħammil,  mBlħ 
(ta  ferita). 

.  Detersivb  —  li  inaddaf,   iħammel 
jimsàħ  (ferita). 

Dbtbst       Ktdbgħod;   tistcheiTeħ, 

-  DetestateJ^  tistrnerr.     . 
Detestation— mibgheda,  stmerra, 

8tebernħ« 

Dethrone    )  tniżżel  mit-tron,  tneħ- 
.  DethrONIZej  ħi  ininn  sultan. 
:  Dbtonate  l  tfakka  (tispara)  oanun 

Detonize  J  jew  ragħda. 

Detonation— tfakkigħa,  sparatura 
ta  ċanun,  ragħda  eto. 

Dbtort  -takleb  (tbiddel)  jew  titbi- 
għed  mil-lewwel  fehma  jew  ħsieb  li 
toun  għamilt. 

Detour— dawra. 

Detrajdt— tnakkas,  tmiegħer,tkas- 
sas  jew  tghid  b'xi  ħadd  jew  fuk  xi 
ħadd. 

Detraotion— tmegħir,  tkassis  jew 
ghajdud  b*xi  hadd  jew  fuk  xi  ħadd, 
malafiE^ma. 

DetrÀotious— li    imigħer,   ikassas 
jew  igħejd  fuk  xi  ħadd,-  ii  jati  mala- 
fama,  li.joflTendi  jew  itabba  I-unur. 
.  Dbtractive — li  inakkas,  ineħħi. 

Djbstraotor  -^  kassies,  min  igħejd 
b'xi  ħadd  jew  fuk  xi  ħadd  ;  (fl-anato- 
mija)  xnusculu  li  iniżżel  jew  jiġbed 
Msfel.      . 

Detrain  —  tneħħi,  tni^żel  suldati 
minn  tren  Jew  vapur  ta  I-art. 
,  Detriuent  — ħsara,  telfa,deni;gha- 
iqel  ħsara  jew  id-deni. 

Detritus  —  frac,  trab,  ħama  jew 
ramel  (li  isir  mill  art  bit-taħbit  ta 
l-ilma>.  . 

:  Detrude— tniżżel  Msfel,  titfa  lura. 
.  DETRUNOATErrtakta,  tkaċċat^  tkas- 
sar.J     >     .    I 

Detrusion— nżul  jew  tfigħh  I-isfel. 

Deuob  (bil  Francis  akra  dua^  id-due 
(^denari,  piċhi,  fiuri  jew  cori^tal  mazz 
tal  carti  tal  logħob  ;  xitan,  mingħul ; 
y>hai  thedeuce  do  you  wantf  x'ix-xiaten 
tridf 

,  Dbutvro-oanomioal— dawc  il  cotba 
tas-Saora.Scrittura  li  ħaduhom  jew 
daħħluhom.wara  1-oħrajn. 
.^  DEUTBROOAifist^min  jiżżewweġ  it- 
tieni  darba. 


Dbutbrogamt — it-tie'ni  żwieġ. 
•  Deutoronomy  — deutoronomiu,  jew 
it-tieni  ctieb  tal-ligi  ta  Mosà. 

Dbvaporation  —  bidla  filma  minn 
fwar. 

Dbvastatb— tħarbat,  tekred,  tħar- 
reb  jew  tagħmel  ħerba. 

DBVASTATiON-tħarbita,  kerda,  hsa- 
ra  cbira,  ħerba. 

Dbvastavit  Cfil-Iigi)— ħsara  u  telf 
ta  ħwejjeġ  Cproprietà  etc.)  li  issir  bil 
maniġġar  ħażin  ta  eseoutur. 

Dbvblop — tħoll,  tfisser,  tisviluppa, 
turi,  ticxef,  jew  iġġagħal  jidher  dac  li 
icun  moħbi  jew  mgħotti. 

Dbvbst— tnaż^*,  tgharwen. 

Dbvbxity— liwi,  tgħawwiġ  fit-tond 
l-isfel. 

Deviatb  — toħroġ,  titbiegħed  mit- 
triek  it-tajba ;  tgħawweġ,  tgħilet,  tiż- 
'balja. 

Deviation— ħruġ,  tbegħid  mit-triek 
it-tajba  ;  tgħawiġ,  għilt,  żbaljar. 

DBVioB^ħila,,  ħabta,  almu;  arma 
ta  cuujom  jew  tar-razza  ;  invenzioni, 
mezz,  triek  ;  he  found  a  nexo  device,  sab 
mezz  (triek)  ġdid. 

Dbvil — xitan,  għafrid,  għadu,  de- 
moniu  ;  go  to  tlie  devil^  mur  għand  ix- 
xiaten  ;  mahe  not  the  devil  blacker  than 
he  isy  ix-xitan  m'hu;c  icreħ  daks 
chemm  ipinġuh ;  one  must  sometimes 
hold  a  candle  to  t/ie  devil^  xi  drabi  icol- 
loc  tbus  id  li  tixtieka  maktugħa; 
(five  the  devil  his  due^  ix-xitan  già  għal 
sehmu;  ix-xitan  m'hux  icreħ  daks 
chemm  ipinġuh  ;  he  needs  must  go  that 
tfie  devil  driv^s^  issa  la  hu  fiż-żifua  jah- 
tieg  jiżfen,  issa  la  giet  hecc  erħila ; 
talk  of  the  devil  andheHl  sure  to  appear^ 
min  issemmih  lesti  x'tatih;  he  that  hath 
shipped  the  devil  must  make  the  best  of 
himj  min  jidħol  għal  pis  jeħtieġ  li  jit- 
kanna  bieh. 

Dbvil— macna  li  taghżel  iċ-ċraret 
fil  fabbrica  tal  carta. 

Dbvilet  "jgħafrid  jew  xitan  żgħir;. 

Dbvilino  Vferħ  ta  xitan  jew  ta  min- 

DBVILKINJghuI. 

Dbvilish— tax-xjaten,  tal  mniegħel 
tad-demonii ;  misħut,  ħażin  ;  heis  cfe- 
'vilish  cunning^  ħażin  daks  xitan. 


Digitized  by 


Google 


DEV 


—  268 


DEX 


Dbvilrt — ħżunjia  tax-xjaten,  ħ^.u- 
njia  cbira. 

Dbvious— maħruġ  barra  mit-triek 
it-tajba;  mitluf,  mgħawwcġ. 

Dbvisablb  — li  tista  issib  tarfu,  li 
jista  isir,  li  iista  icun  maħsub. 

Devisb— tnollja  rtestment,  flegat; 
tara  x'takla,  tara  chif  tagħmel,  issib 
tarf,  issib  mezz,  issib  rcaptu,  icolloc 
il  ħila ;  tħalli  f testment  jew  flegat. 

Dbvisbb— dao  li  jired  b*testment, 
dac  li  jeħu  il-legat. 

Dbvisbr— min  isib  mezz  jew  tarf 
biex  jagħmel  ħaġa ;  dac  li  jara  chif 
jagħmel  biex  jirnexxilu  jagħmel  ħaġa. 

Dbvisor— min  jagħmel  jew  iħalli 
ftestmentjew  legat. 

Dbvoid— fieragh,imnażża,  mċaħħad; 
gharwien  ;  iliis  news  is  utterh/  devoid 
of  Joamliition  din  I-aħbnr  m'hix  f^is- 
seu  xejn  (fiergħa,  maklugħa  mind 
żnied  xi  ħadd  ). 

Dbvoir  (akra  devtcdr)  dmir,  servizz. 

DBVOLUTiON—mogħdja  minn  wie- 
ħed  għtil  I-jeħor ;  moghdjia  ta  ħaġa 
fuk,  jew  għand,  xi  ħadd  jeħor. 

Dbvolvb  —  tgħaddi  niinn  wieħed 
għal  Ijeħor;  tigi  għandjew  fjdein  xi 
hadd ;  taka  fuk  (wirt  jew  haġ'oħra); 
tħalli  wirt  jew  ħaġ'oħra;  all  i/iis  pro- 
perty  toill  sotne  day  devolve  to  hini^  dan 
il  gid  ġurnata  għad  icun  tiegħu(imiss 
lilu,  jew  jigi  fuku). 

Dbvonport  — xorta  ta  scrivanija  (tal 
chitba). 

Dbvotb  -  twiegħed,  \4\\\  b'wegħdn, 
tħalli,  she  then  devoted  herself  entirely 
to  the  service  of  God^  imbagħad  hi  t^t 
ruħha  għal  collox  I-Alla,  he  devoted 
his  yonth  to  the  e.tercise  ofarms,  għadda 
^.għużitu  fil  militar  (fl-eserciziu  jew 
ittaħrig  ta  I-armi  ), 

Dbvotbd  —  divot,  mogħti,  dedicat. 

Dbvoter  —  devot,  bigotta,  wieħed 
jew  waħda  li  tati  fiik  sidirha;  biżocca. 

Dbvoter  —  min  jadura  jew  jati  kima 

Dbvotion— devozioni,  kima  ;  ġibda 
lejn  Alla,  mħabba  t-Alla;  he  is  at  his 
devotion,  kieghed  f  ideiħ  (jagħmel  biħ 
li  irid,  kifgħed  biss  għal  dnc  li  ighej- 
dlu  ). 

DEVOTioNAii — devot,  religius,  ragel 
sewwa,  ragel  tajjeb. 


Dbvodr  —  tibla,  tiddivora,   tfendi. 

Dbvodrino  —  li  jibla,  jiddivora, 
ifeiidi. 

Dbvout— devot,  mogħti  1-AIIa,  miġ- 
bud  lejn  Alla;  li  jati  kima. 

Devodtly  —  bil  kima  collha,  bil 
gibda  collha  lejn  Alla,  bid-devozioni 
collha. 

Dbvoutlbss  —  bla  devozioni;  bla 
kima,  bla  gibda  lejn  Alla. 

Daw—nida,  rtuba;  ixxarrab  bin- 
nida. 

Dbwberry— xorta  ta  iM. 

Dbwbbsprent  —  mxarrab  bin-nida, 
(collu  raxx  jew  ktar  tan-nida). 

Dbwbrioht— -jilma  jew  ilekk  bin- 
nida. 

Dbw-claw  —  is-saba  (jew  id-difer) 
zghir  ta  wara  fsiek  ta  kattus  ecc. 

Dbw-drop—  katra  nida.  * 

DEW-FALL-nżuI  (xita)  tan-nida. 

Dbw-impearlbd  —  collu  fosoà  fosos 
tal  ktar  tan-nida. 

Dbwinbss— tixrib  bin-uida,  collhu 
nida. 

Dbwlap— għankra,  dic  il  biċċa  la- 
ħam  mdendla  (tlebleb)  ta  taħt  għonk 
il  bakar  ecc,  xoffa  mniżxla  tax-xjuħ 
(għacca). 

Dewlapt — bil  għankra,  b'  xuftejħ 
mnizżlin  jew  mdendlin  (bix-xjuħjia). 

Dbwless  — bla  nida,  m'hux  niedi. 

Dewpoint— dao  il  grad  tat  termo- 
metru  li  juri  li  beda  jaka  in-nida. 

Drwrbttiko  —  it-tkegħid  tal  għazel 
jew  kittien  (siġar)  għan-nida  jew  xita. 

Dewstone— -xorta  ta  ħaġra  taz-zon- 
kor  tal  Inghilterra. 

Dewworm— duda  li  tinsab  (li  tgħix) 
fin-nida. 

Drwy — bin-nida,  niedi,  mniddi. 

Dexter — il-Iemin ;  (fl'araldica)  t«n- 
naħħa  tal-Iemin  ta  arma ;  lemini,  tal- 
leinin. 

Dbxtbrity  —  lemin,  ħila,  ħabta, 
ħeffa. 

Dbxtbrods — meħiiel,  li  għandu  il 
ħila,  il  ħabta  jew  il  ħeffa ;  ħafif. 

DeXterodsnbss— ara  dexteinty. 

Dbxtral— tal-lemin,  ta  I-id  il-Iemi- 
nija. 

Dextrorsal — li  jitla  (li  jicber  ecc.J 
inil  leinin  għax-xellug. 


Digitized  by 


Google 


DEY 


—  264  — 


DIA 


Dbt — l-isem  li  chellu  dari  il  Qver- 
natur  tal  Algier. 

DHUBRA^iseR)  ta  chejl  (tal  kmugħ) 
ta  xi  pajjisi  ta  Lvant. 

DiABATBBiAL— li  jgħaddi  (jakbes  jew 
jiscorri)  il-limiti. 

DiABBTBS— diabete   (marda). 

DiABBTio       ]  diabeticu  —  tad  dia- 

piABBTiCAL  j  bete. 

(  bil   Francis  )    seħer, 


DlABLBBIB 

magħmul. 

DlABOUO 
buBOUOAL 


tax-iitan,  tremend,ħa- 
żin  bla  kies  ( ta  ħżu- 
nija  I-actar  cbira). 

DiABOLiBM  — proprietà  (pussess)  tax- 
xitah. 

DiAOATĦOLiooN  —  mcdicina  univer- 
sali,: 

piACHABTio  —  li  jaksam  jew  ixokk 
min-nofs. 

ftiAOHYLON— ġbara  biex  trattab. 

il^lAOODiUM— ġlepp   tax-xaħxiħ. 

DuooNAL— tad-diacunu. 

DiAOONATB  —  diaoonat,  l-ufficiu  ta 
diaounu. 

DiAOOUSTios— ix-xienza  (li  studiu^ 
fuk  is-smiegh  meta  il  ħsejjes,  dakk 
eoc.  jinferak  (jcun  refratt). 

DuoBiTio     1  li  jingħaraf  b'  marca 

DiAOBiTiOAL  j    jew  b'pont. 

Dmdbm— curuna  tar-ras  (tas-slaten, 
kaddisin  eco.)  diadema. 

DiADBMBD  — li  għandu  Cmżejjen  b') 
diaaema. 

DiADBSis— il  bdil  tal  marda. 

DiADBOM— coi*8  sħiħ;  it-tixjira  ta 
pendlu  ta  arloġġ;  vibrazioni  jew 
tixjira* 

Dlebbbis— dieresi  sinial  ta  zewġ 
ticchi  fuk  xi  vucali  hecc  (")  biex  minn 
sillaba  waħda  tinkasam  u  tinkara 
fi  tnejn. 

DuoLTPHio — (  fli  scultura^  jissejħu 
dawo  ix-xoj^ħlijiet  Cscultura)  mniżżla 
Cmħaftra  I'isfelj  fil  wicc  ta  Topra  jew 
il  biċċa  xogħol  ti  tcun. 

vDuoNOBis— djagnosi— il  ħila  (  ix- 
xienza  li  tagħraf  marda  minn  oħra, 
li  tagħraf  sewwa  xin  hi  il  marda. 

DuQNOBTio— sinjal  li  jurio  xi  tcun 
jew  xinhi  il  marda. 

DuGOMBTBB— apparat  (bhal  macna) 
biex  turi  x'kawwa  għandu  iż-żejt. 


DiAOONAL — diagonali,  linja  li  tgħad- 
di  mgemba  miun  rocna  għall-oħra  ta 
biswitha. 

DiAOBAM — diagramma,  ħatz,  disinn 
(ta  figura  ecc.) 

DuoBAPH  '  strument(biċċa  għodda) 
usat  fix-xoghol  tal  prospettiva  (  di- 
sinn). 

'DuoBAPHicAL — tal  prosi^ettiva. 

DiAOBAPHics  -  is-seugħa  (l-arti)  tad- 
disinjar. 

DuoBYDUTB— purgant  kawwi. 

DiAL — ^arloġġ  tax-xemX|  cwadrant 
ta  arloġġ. 

DiALBCT  —  dialett,  Isien  (lingua)  ta 
biċċa  min-nies  ta  xi  pajjs. 

DiALBOTiTUN — ara  logician. 
,  DiALBOTios  —  ix-xienza  (l-arti)  tar- 
mġunar  (li  tghalmec  tirraġuna). 

DuLiNO  —  issengħa  li  turic  chif 
tagħmel  I-arloggi  tax-xemx  jew  il 
quadranti  ta  l-ai*loggi. 

DiALiST  —  min  jngbmcl  (jaħdem) 
I-arloggi  tax-xemxjew  il  cwadranti 
ta  I-arloggi. 

DiALOoiBM  —  dialogU)  disputa,  di- 
soors  bejn  tnejn. 

DiALOOisT— niin  jagħmel  jew  jicteb 
id-dialoghi. 

DiALooisTic     1  li   għandu  għamla 

DuLooiSTiCAL  )  ta  (bħal)  dialogu, 

DiALooizB-^titchellem  fi  dialogu. 

DuLOOUB  —  dialogu,  disputa,  taħ- 
dita  bejn  tiiejn  (jew  actar) ;  titchel- 
lem  ma  ħadd  jeħor,  tiddisputa. 

DiALPLATB — il  cwadrant  ta  arloġġ 
jew  wiċċ  l-arloġġ  fejn  icunu  maħżu- 
żin  is-sigħat  etc.  ta  arloġġ. 

DuLUBic— tal  urina. 

DuLTSis — figura  tad-discors ;  sinjal 
(marca)  li  titkigħed  fuk  żewġ  vooali 
biex  turi  li  għandhom  jinkraw  għali- 
hom  (m'hux  flimchien);  (fil  medicina) 
debulizza  (ta  xi  parti  tal  gisem).  • 

DuLYTic — li  iholl,  li  jitlak. 

DuMANTiNB— diamantin,  jebes  ferm 
(daks  diamant). 

DiAMBTBB— diameti-u,  linja  li  tak- 
sam  circu  min-nofs  sewwa. 

DlAMBTBIO 
DUMBTBIOALJ 


^  [tad-diametru. 


Digitized  by 


Google 


DIA 


-  i5B 


m 


DiAMOND— diamant;  isem  ta  qua* 
lità  ta  tipi  ta  li  stampa  rkak  jew  żgħar 
ħafna ;  bħal  diamant. 

DiAMONDS— denari  (tal  carti  tal  lo- 
ghob;  t/ie  ace  a/  diamondSf  lass  de- 
nari ;  (ħe  trumps  are  diamonde^  it-trionf 
(latur  etc.)  hu  denari. 

DiAMONDBD  —  iflfaccettiat  bħal  dia- 
mant. 

DiANATiċ— li  jirraġuna  b'mod  ^ro- 
gressiv  (li  igħaddi  dejjem  il  kuddiem 
ħàġa  wàra  1-oħra). 

DiANDRiA  —  xorta  ta  pianti  b'żewġ 
boroż  eto.  (tat-trab  eto.  li  bibom  isir 
it-tnisĦil  tapianti  oħra). 

DiANTHUS— il  kronfol  (xorta  ta  kron- 
fol;. 

DiAPASM— trab  bil  fwieħa;  trab  ifuħ. 

DiAPASON— ottava  sħiħa  fil  musicà, 
strument  li  bib  dauo  li  jaħdmu  il 
strumenti  tad-dakk  jintonaw  is-sfa- 
far  eto* 

DiAPBNTB-^quinta  sħiħa  (fil  musi- 
ca>;  duwa  jew  medicina  magħmulha 
jew  li  fiha  ħames  hwejjeġ. 

DiAPBB—xokka  damascata,  tinseġ 
jew  tagħmel  xokka  damascata;  dva- 
lia,  sarvetta  damascata. 

DiAPHANEiTY  —  mogħdija  tad-dawl 
minn  xi  ħaga  (bħal  m'hu  il  ħgieġ, 
1-aria  etc.) 


DlAPHANIO 

DlAPHANOUB 

DlAPHONIO 


trasparenti,  li  iħalli  i- 

-ghaddiid-dawl  minnu 

(^bħal  ma  hu  il  ħgieġ). 

I  diafonicu,  tad-duip/to- 

DiAPHONiOAL  /  nics  (ara;.. 

DiAPHONics— ix-xieuza  jew  li  studiu 
fuk  id-dakk  ta  li  sfafar  ta  1-orgni  etc. 

DiAPHORBsis --għarak. 

DuPHORETio     1  medicina  li  ig^ib 

DuPHORBTiCAL  J  il  għarak  (li  iġ- 
ġagħleo  tgħerek  jew  tneħħi  il  għa- 
rak  jew  issir  għarkan). 

DiAPHRAGM~ara  midri^. 

DiAPORBSis— dubiu  chif  tgħaddi  il 
kuddiem  jew  chif  tcompli  id-discors. 

DiARiAN  -  tad-rfuwy  Cara). 

DuRRHCEA— fetħa,  diarrea,  sliħ. 

DiARY— ġurnal,  registru  jew  ctieb 
fejn  inni^^żlu  dac  collu  Ji  jiġrilna  jew 
igħaddi  minii  għalina  cull  juin. 

PiABTBM(filmusica)— intervall  sem- 


plici  (hecc  msejjaħ  biex  jiddistingwuh 
mill  intervall  compost). 

DiASTYLB  (fl-architettura  jew  il  bi- 
ni)— il  gost  li  fih  jirrani^aw  il  colonni 
fil  bini  b*mod  illi  dawna  ja^ħmlu- 
hom  bogħod  minn  xulxin  wisa'  ta 
ħxuna  ta  tlieta  jew  erbgħa  mill  li 
stess  colonni. 

DuTHBBMAL — U  tgħaddi  minnuijew 
li  iħalli  tidħol  fih,  is-sħana. 

DuTHBSis— li  stat  tal  gisem  jew  ta 
cbif  icun  iħossn  bniedem. 

DuTRiBB— prietca  sħiħa,  salt  oliemy 
discursata;  critica  twila  u  ħarxa; 
tgħajjira  bil  chitba  jew  bil  cliem. 

DiBBBR-biċċa  għodda  tax-xogħol 
tar-raba,  bħal  moxt  biex  itakkbu  jew 
jagħmlu  il  ħofor  fl-art. 

DiBOTHRUN  —  xorta  ta  duda  jew 
vermu  solitariu. 

DiBSTONB  —  il  passiu  (loghob  t«t- 
tfal). 

DioB  — dadi ;  tilghab  id-dadi. 

DiCER— lagħab  id-dadi. 

DioiNO — logħob  tad-dadi. 
*  DicB  Box— caxxa  tad-dadi.* 

DioHOPHYiA— marda    tax-xagħar. 

DioHROMATio — ta  żewġ  ouluri  jew 
lewnijiet 

DioiNO-HOUSB  —  dar  (loc)  fejn  isir 
il-logħob. 

DroKBR—mazz,  katta  eto.  ta  għa- 
xra. 

DioKY  —  felu  fħmar  jew  ħmara 
żghar^  ghonk  ta  kmis;  camizetta  jew 
ċamiza ;   saldatur  ("ta  carrozza  eto.j 

DiooTYLBDON  —  pianti  li  iż-żerrigħa 
tagħhom  tinferak  fżewi;  bicoiet  Cpħal 
werak)  ineta  tibda  tinbet. 

DiOTATB—tiddetta,  twissi,  ticcman- 
da;  twissia,  cmand. 

DioTATioN— dettatura. 

DicTATOR — min  jiddetta ;  min  jati  il 
ligi  jew  jiccmanda. 

DioTATORiAL— li  għaudu  is-setgħay 
I-awtorità  jew  il  cmànd. 

DioTioN— stil,  lingua,    espressioni. 

DioTioNARiAN— dac  li  jagħmel  jew 
jicteb  diziunariu. 

DioTioNARY — diziunariu. 

DioTUM— chelma,  għajdut,  prover- 
biu. 


Digitized  by 


Google 


DID 


—  266  — 


DIĠ 


1  DiD— il  passat  tal  verb  to  do^  għa- 
railt  etc.  did  i/ou  go  f  mort  ?  t/es  1  didy 
iva  (mort) ;  did  he  come  ?  gie  ?  he  did 
not^  Jà  ("ma  giex). 

DiDAOTics— is-sengħa  tat-tagħlim 


DlDAOTYL 
DlDACTYIiOUS 


li  għandu  żewġ  swa- 
ba  cbar  (tas-siek  jew 
j  tal  id). 

DiDASCALic— ara  didactic. 

DiDDBR— itterter  bil  bard,  iccech- 
cec  snienec  (bil  bard). 

DiDDLp—timxi  bħat-tfal  Cbejn  taka 
u  ma  takax). 

DiDRACHM  — ir-raba  waħda  ta  ukija 
iidda. 

DiDST-— it-tieni  persuna  tal  presont 
indicativ  tal  verb  to  do;  didst   thoudo 
80?  int  għamilt  becc  ? 
.    DiDUOTiON— ferka,  firda,  separazioni 
(t&  ħaġa  minn  oħra/ 

DiDYMOUS— li  jicber  tnejn  tnejn  jew 
pàr  pàr. 

DiE — tmut ;  tiżbogħ  ;  dad,  stampa 
tal  flus/  żebgħa;  he  died  a  naturdl 
deatfi^  miet  mewta  naturaJi ;  let  me 
die  ifit  isnot  true^  narraili  immut  jecc 
m'hux  tassew  ;  he  dies  awai/f  kieghed 
inin  (imut  rkiek  rkiek);  donU  let  your 
wine  die,  tħallix  I-imbit  jisvinta  ;  whi/ 
don*t  you  die  this  hox  hlack  f  għaliex 
ma  tiżbohx  diu  il  caxxa  sewda?  (għa- 
liex  ma  tiżboħħiex  sewda  din  caxxa?); 
it  was  within  Hie  turn  ofa  die...  għal 
ftit,  għal  nitfa,  għal  xagħra. 

DiBB— xorta  ta  chelb  salvaġġ. 

DiBD  — miet,  żebagħ  ;  miżbugħ;/<(! 
died  two  weeks  ago,  miet  gimghatejn 
ilu,  he  died  of  small  poxy  miet  bil  gidri; 
died  black^  miżbugħ  iswed, 

DiEGBSis—  tifsira,  spiega,  spiega- 
zioni. 

DiBNNiAL  (jew  bibnniàl)  —  ta  cull 
sentejn. 

DiBSis  — diesis  ("fil  musica). 

•DiBT— ichel ;   dieta    jew   ichel    bil 

kiesfil  mard;  titmn,  tiecol,  ticcol    bil 

kies  fil  mard;  tagħmel  id-dieta ;  gem- 

għa  ta  prinċpiet  etc.    corp  legislativ. 

DiBTARY  —  li  jogħkod  għad-dieta 
(jew  għall  ichel  bil  kies  fil  mard).         | 


DiBTBTics—ix-xienza  fil  medioina 
(tat-tobba)  li  tirregula  1-icbeI. 

DiFFBR— ma  tixbeħx,  ma  takbilr, 
tcun  xort'oħra ;  tiddifierixxi ;  we  dif^ 
fer  in  t/iisy  aħna  ma  nakblux  fdan. 

DiFFERENCK  — differenza,  divrenzia 
jew   nukkas  ta  xebħ  jew  ta  takbil. 

DiPFERENT—xort'oħra,  difierenti ;  li 
ma  jixbeħx  jew  ma  jakbilx. 

DiPFBRBNTLY— b'mod  H  ma  jakbilx, 
li  m*hux  xorta  watda ;  it  was  differ- 
ently  reported,  min  kal  vera  Cmod)  u 
min  kal  jeħor  (m'hux  culħadd  kal 
xorta  waħda  chif  ch>enet  il  biċċa). 

DiPFicuLT— tkil,  difficili,  jebes  biex 
tifmu  (għall  moħħ),  mwiegħer. 

DiFFicuLTATB— tagħmel  difllicili  jew 
tkil  (għall  moħħ,  li  ma  tistax  tifmu 
malajr). 

DiPFicuLTNESS— ara  difficulty. 

DiFFicuLTY — tokol  għal  moħħ  difli- 
cultà  f  bużillis);  /  hope  you  shant  expe- 
rience  much  diMculty  in  doing  it^  nit- 
tama  li  ma  issibx  dfiflScuItà  cbira  biex 
tagħmlu. 

DiPPiDBNCB  —  tħasib,  biża,  nukkas 
ta  fiducia  fħaġa,  fi  bniedem. 

DippibBNT— ħassiebi,  beżżieghi;  li 
ma  jafdax  fi,  li  ma  jorbotx  fuk. 

DiPPLUBNCE  1  giri     (  ta   ilma   etc.) 

DiPPLUBNCY  /  rhawn  u  Themm. 

DiPPORM — li  ma  jixbeħx,  li  m'hiix 
bħul. 

DiPFRANCUiSBMBNT — ara  disfranchi" 
sement. 

DiPFusB— ixxerred,  ixxandar;  tiġ- 
bed  fit-tul,  ittawwal  fil  oliem  (Bt- 
taħdit);  mxerred,  mxandar,  twil  fil 
cliem  jew  fit-toiħdit. 

DiPFusiBLB— li  jista  jixxerred,  jew 
icun  mxandar. 

DiPPUSioN— tixrid,  xandir;  tul  ta 
taħdit  etc. ;  ħafna,  bosta,  salt. 

DiPPUBivB  — li  ixerred,  li  ixandar. 

DiG— tħaflfer,  tgħażak. 

DiGAMY — it-tieni  żwieġ. 
.  DiGBST— issajjar  I-ichel  fli  stoncu, 
tiddigerixxi;  damma  jew  ġabra  ta   li- 
gijiet,  cticb   tal-ligi,   iddomm    tiġbor 


DiGBSTER  — min  idomin  jew  jigbor 
il-ligijiet  (fi  ctieb  tal  ligi  jew  codici) ; 
caldarun  (għal  ghali  tal  misħun). 


Digitized  by 


Google 


blQ 


267  - 


DIM 


l)iGB8TiBLE  — li  jista  icun  insajjar 
fli  stoncu,  jew  di^erit. 

DiOBSTiON  —  digestioniy  sajran  ta 
1-ichel  fli  stoncu. 

DiGBSTiYB  —  li  isajjar  (1-ichel  fli 
stoncu^. 

JL^iGGÀBLB— li  jisia  icun  magħżuk. 

DiGGEB— għażżiek. 

DiGiT— saba',  tliet  quarti  ta  pulzier, 
it-tnax  il  waħda  (il  parti)  tad-diame- 
tru  t^x-xemxjew  il  kamar;  numru 
taħt  il  ghaxra. 

DiGiTÀL — tas-saba'. 

Som"i,  }•»»«»"""'  bħ«»«-«»«^- 

DiGiTÀTioN  —  taksima  f  għamla  ta 
saba\ 

DiGiTiFOBM— maghmul  bħal  swaba. 

DiGiTiGBADB—annimal  li  jimxi  fuk 
subgħajh  ta  sakajh ;  timxi  fuk  is-swa- 
ba  tas-siek. 

DiGNiFiBD  —  mcabbar,  mgħolli  fil 
gioħ ;  dignified  clergy^  id-dignità  tal 
cleru  etc.  (iskfijiet,  decani,  arcidiacu- 
ni  etc.) 

DiGNiFY — tcabbar,  tgħalli  fil  gieħ. 

DiGNiTABY— wieħed  mil  cbarat,  mid 
dignità. 

DiGNirY — cburija,  dinj'ità. 

DiGBAPH— marca  doppia,  għakda  ta 
zewġ  vocali  flimchien  .li  minnhom 
tinstema  (tinkara^  waħda  biss. 

DiGBESS  —  toħroġ  barra,  takbes 
minn  ħaġa  għall-oħra  fil  cliem,  takbes 
minn  cliem  għall-jeħor. 

DiGBBSSiON  — digressioni,  ħniġ  bar- 
ra,  kbis  (jew  kabża)  minn  ħaġa  għal 
oħra  meta  wieħed  icun  jitchellem  ; 
kbiż  minn  cliem  għall-jeħor. 

DiHBDBAL — li  għandu  zewġ  naħ- 
ħiet,  b-zewġ  naħħiet. 

DijUDiCATB— nra  detertnine. 

DiKB— ħandak,  gandott,  sies. 

DiLAGBBATE— iċċarrat  jew  tofrok  fi 
tnein,  tkatta. 

DiLAPiDATB  —  tgħarrak,  iġġarraf ; 
laħliy  tbcrbak. 

DiLAPiDATloN— tgħarrik,  tiġrif;  ħala, 
tberbik. 

DiLAPiDATOB— hali,  berbiek. 

DiLATADLB— li  jista  jitwassa,  imidd, 
jittawwaL 


DiLATB— twassa,  tmidd,  ittawwal ; 
tusiegħ,  ittul,  titmedd. 

DiLATOB— ffl-anatomia)  musculu  li 
jittawwal  jew  jiftaħ. 

DiLATOBY  —  !i  itawwal,  igebbed, 
gebbiedi. 

DiLECTioN — mħabba. 

piLEMHA— dilemma  jew  ar^ument 
li  jorbtoc  b-żewġ  ragiunijiet  h  minn- 
hom  ma  tistax  toħrog. 

DiLBTTANTE  (bit-taljau)  dilettant. 

DiLiGENOE  —  bżulija,  dehwa ;  dili- 
genza  jew  carrozza  (bħal  omnibus). 

DiLiGBNT— bieżel,  ħaddiem,  attent 
għax-xogħol,  dehwien. 

DiLiGBNTLY— bil  bzuHja,  bil  ħedma, 
bl-attenzioni  jew  bil  cura  collha,  sew- 
wa  chif  imur. 

DiLL — (ħaxixa)  xibt. 

DiLLiNG— bażużlu  (tarbija  etc.  għa- 
żisa  jew  il  maħbub  t^  dac  li  icun). 

DiLUBNT— li  iħoll  jew  irattab. 

DiLUTB— tħallat,  iżżid,  trattab  bl-il- 
ma. 

DiLUTBNBSs— tħallit,  trattib  bl-ilma 
etc. 

DiLUTBB— min  iholl  jew  irattab. 

DiLUTiON— ilma,  ħaġa  li  tħolljew 
trattab. 

S=i  '•^^«-"- 

DiLLY— xorta  ta  carrozza  żgħira. 

DiLLY  DALLY— titniccher,  taħH  i*- 
żmien  fic-cechcich,  jew  fic-ċajt. 

DiLuviuM— trab,  ħama  etc.  li  jok- 
għod  wara  li  icun  għadda  I-wied  ta  xi 
xita  cbira. 

DiM  — iddallam,  iċċajpar;  mudlam, 
mċajpar;  msaħħab. 

DiMB  —  biċċa  munita  (flus),  ta  H  8t«- 
ti  Uniti  (America),  li  tiswa  dwar  'għa- 
xar  ħabbiet  (jew  carlin^. 

DiMENSioN— daks,  kies. 

DiMBNSiTY — cobor,  kies. 

DiMBNSivB — li  jimmarca  jew  juri  il- 
limiti,  jew  sa  fein. 

piM-BYBD— H  jara  mċajpar,  b'ghaj- 
nejh  mċajpra,  jew  li  ma  tantx  jara. 
•  DiMiCATiON— ġlieda,  takbida. 

DiMiDiATE — taksam   f  biċtejn. 

DiMiNisu  — tnakkas,  iccecchen,  tou- 
kos,  tiċchien. 


88 


Digitized  by 


Google 


hiii 


—  268  — 


bit> 


DiMiNiSHiNGLY— bin-nukkas,  bic-ċo- 
con. 

DiMiNiSHBR— min  iuakkas  jew  icec- 
oben. 

DhffTNUBNDO  (fil  musica)  li  juri  nuk- 
kas  ta  forza  bil  mod  fil-Ieben  etc. 

DiMiNUBNT— li  inakkas,  iceccben. 
.   DiMiNUTioN— nukkas,   ċocon  ;    tin- 
kis,  tiċcbin. 

DiMiNUTiYB  —  zgħir,  ċcbejcbeu ;  nak- 
kasi,  ċeccbieni. 

DiMiSH— ftit  u  xejn  mudlam,  jew 
mċajpar. 

DiMissoRY — li  ih^lli  imur,  li  jati  il 
permess  biex  imur. 

DiMiTY — drapp  ("tajjar  jew  xokka^ 
oħxon. 

DiMLY— mċajpar  jew  bic-ċpar,  mu- 
dlam  jew  bid-dlam. 

D1MMI8H— ara  dimish. 

DiMNBSS-dlam,  ċpar,  żlieġa. 

DiMOBPHOUS— li  gnandużewġ  gham- 
liet. 

DiMPLB— ħofretil  ħadd,  dic  il  ħofra 
jew  tokba  li  wieħed  icollu  f  wiċċu 
meta  jidħac,  iH'seiti  bellizzi. 

DiMSBBN— bic-£par,  biz-żlieġa  li  ma 
jistax  jidber  sewwa. 

DiMsiQHTBD— li  jara  mċajpar  li  jara 
iċ-ċpar,  ghajneih  bi^«-żlieġa. 

DiN— għageb  ta  ħsejjes  ;  titterzen- 
ta,  tagħmel  salt  ħsejjes,  għageb,  what 
diniathatf  dan  x'ħoss  hu  (x*għageb 
bu?) 

DiNAROHY— gvem  doppiu. 

DiNB  —  toftor,  tiecol,  tippranza, 
wlien  will  you  come  to  dhie  with  me  f 
meta  tigi  tiecol  miegħi  ? 

DiNER-ouT  — minn  jecol  barraCminn 
daru). 

DiNG  — issabbat,  tvenven,  tħabbat; 
iccencel,  iddokk  ;  you  do  nothing  elae 
but  ding  my  eare  with  ihe  eame  ihing, 
ma  tagħmilx  ħag'oħra  ħlief  tistordiiii 
fteħodli  widnejja)  billi  tgħejd  li  stess 
ħaġa. 

•DiNO-DONO— it-fin  tan  (  tul  kniepel 
jew  id-dakk.) 

DiNGBY  -  dinghi,  xorta  ta  frejgatina 
(tal  Bengal,  fl-India). 

DiNOiNBSs^sfura,  ħmieġ. 

DiNGLB  — ħofra  bejn  zewġ  għoljet. 

DjNGY— ismar,  sfajjar,  maħmuġ. 


DiNiNG-ROOM— camra  tal  icbel. 

DiNNER — fatra,  l-icla  il  cbira  tal 
ġurnata,  il  pranzu  ;  whoi  sliall  we  have 
for  dinner  to  day  !  x'icolna  gball-icbel 
(x'nieclu  fnofs  inhar^  illum  I 

DiNNBRLBSS— blaichel,  bla  pranzu. 

DiNNER-TiMB— ħin  I-ichcl. 

DiNT— saħħa,  forza,kawwa,  setgħa; 
tgħattan  ;  taghtina ;  sinjal  f  ħofra)  li 
tagħmel  meta  tuti  dakka  bis-saħħa 
b'xi  ħaġa ;  this  is  a  dint  0/  his  sword^ 
dan  sinjal  (ta  dakka)  bix-xabla  tiegħu; 
/  liked  t/ie  dint  ofhie  discourse,  għoġbi- 
tni  is-saħħa  (  il  bawwa  )  tad-discors 
tiegħu  (ta  cliemu,  chif  tħaddet). 

DiNUMBRATiON  —  tghodd  wieħcd 
wieħed. 

DiooBSAN— id-diocesan,  jew  1-Iskof 
tad  diocesi. 

DiooESB  -  diocesi  (  art  li  jcollu  taħt 
idejħ  iskof.^ 

DiODON— xorta  ta  ħuta,  il  mola  ka- 
mar,  jew  pixxiluna. 

DioPTRA—strument  biex  icbejlu  il 
għoli. 

DioPTRio      1  li  jati,  mezz  għad-dawl 

DioPTRiGAL  j  tal  għajnejn. 

DioRAMA— diorama  (pittura  ta  sceni 
b'mod  li  titfà  l-ombri  etc.  •  per  mezz 
ta  purtieri  u  scondchif  icollocbżonn) 

DlORISTlO       I  ,.  .      .  .        1.  -n 

DlOBI8TIciL/'»J""^"'  '>'««««' 

DiORiTB — xorta  ta  ħaġra  ħadra. 

DiOTA— chiccra  b'żewġ  widnejn. 

DiP— għadsa;  tgħaddas  ;  togħdos; 
ixxarrab  chemm  chemm,  tbilT;  dip 
some  bread  in  thai  milk^  xarrab  ("bilt) 
ftit  ħobs  fdac  il  ħalib. 

DiPHTERiA     I  difterite  ( mard    tal 

DiPHTBRiTis  )  grie^.em). 

DiPHTHONG  —  dittong  jew  għakda 
ta  żewġ  vocali  f  leħen  wieħed. 

DiPHYLous— b'żewġ  werkat. 

DiPLEiDoscoPE  —  strument  biex  ja- 
raw  bih  il  mogħdija  tax-xemx  minn 
fuk  il  nieridian.<^ 

DiPLiNTHius— ħajt  ("taċ-ċlamit  jew 
maduin)  doblu. 

DiPLOMA  —  diploma. 

DiPLOMACY — diplomazia,trattat  Cxo- 
għol,  corrispondenza.  ftehim  ma  li 
stati  esteri;  corp,  ġabra  ta  ambaxxa- 
turi. 


Digitized  by 


Google 


DIP 


—  269  — 


DIS 


DiPLOifATB— wiebed  li  għandu  id- 
diploma;  tiddiploma  jew  tat'  id-di- 
ploma. 

DipiiOMATBD— maghronl  b'diploma. 

DiPiiOMATio— diplomaticu  ieid'diplo' 
macy  (ara). 

DiPLOMATics— ix-xienza  li  tgħaraf 
(u  takra)  chitba  jew  scrizionijiet  an- 
ticbi,  u  t-ara  meta  chienu  mictuba. 

DiPLOPiA— marda  (difett)  tal  ^ħaj- 
neju  li  iġġagħlec  tara  ħaġa  doppia. 

DippBR— għaddas ;  cuċċarun. 

DiPPiNO-NBEDLR  —  strument  li  juri 
id-direzioni  tal  forza  magnetica  tal 
art 

DiPSOMANiA— għaċċ  cbir;  għaċċ  li 
ma  jakta  xejn;  ħeġġa  cbira  għax- 
xorb. 

DiPTBRA — insetti  li  ghandhom  par 
ġwienaħ. 

DiPTBRAL  )  bV.ewġ  ġwienaħ,  b'żewġ 

DiPTBROUS)  colonni. 

DiPTOTB— nom  li  għandużewġ  casi 
biss. 

DiPTYOH     7    registru    fejn    icunu 

DiPTYCHUM)  mniżżlin  I-ismijiet  ta 
nies  cbar,  jew  ta  kaddisin,  jew  ta 
.martri;  tabella  li  chienu  jusaw  ir-Ru- 
mani  għal  chitba. 

DiRADiATiON— it-tixrid  (il  ħruġ)  tar- 
raggi  miun  ħaġa  mdawla  jew  Ii  tati 
id-dawl.  , 

DiRB— wahxi,  tal  biża,  chiefer,  ka- 
lil ;  thoLt  has  been  a  dire  calamiiyy  dac 
chien  flagell  aħrax  (kalil). 

DiRBCT— tmixxi,  tiddirigi;  bla  tgħa- 
wiġ  xejn,  dritt ;  if  you  datit  direct  me 
I  shant  be  able  to  do  it^  jecc  ma  turi- 
nix  (ma  tmixxinix)  int,  jena  ma  nagħ- 
mel  xejn  ;  whom  I  am  to  direct  this  let- 
ier  tof  lill  min  għandi  nicteb  (nib- 
għat  jew  nindirizza)  din  il  littra?— 
can  you  direct  me  to  tlie  placcy  please  ? 
tista  turini  (tmixxini  għal)  post,  jecc 
'  jogħġboc?  àiis  is  directfrom  the  fabricj 
dana  gej  dritt  mill  fabbrica  ;  in  a  di- 
•  rect  line^  f  lin ja  diretta ;  go  direct  to 
him^  mur  dritt  għandu. 

DiRBCTiON-rdirezioni,  tmixxija,  so- 
prnsorittA  ta  ittrii ;  tchich  dircction  are 
we  goingf.tejn  (liema  direzioni)  aħna 
sejriu? 


DiREOTiVB — li  jurio  id-direzioni  jew 
li  imixxic,  li  igħarrfec  jew  jurio. 

DiRBOTLY— dlonc,  malajr,  bla  tagħ- 
wi^  .x^P)  dritt ;  /  am  cotning  direetly, 
gej  inalajr  Cdal  wakt  ^ej^  ;  write  to 
him  directlyj  icteb  lilu  dritt. 

DiRBOTOR — direttur,  mexxej,  gwida; 
strument  tat-tobba. 

DiRBCTORiAL — tad-dircttur.' ' 

DiRBOTORSHiP  —  direttui*at,    uffioiu 
jew  impiegh  ta  direttur ;   during  his 
ien  years  Direeiorehip,  fil  għaxar  snin 
li  gnamel  (li  dam)  Direttur  (jew  tad-  . 
Diretturat  tiegħu). 

DiRBCTORY— direttoriu,  werrej,otieb 
(gwida^  bl-ismijiet  tan-nies  (magħ- 
rufa)  ta  belt  etc.,  bord  (gemgha  jew 
cumitat)  tad-diretturi  (ta  cuippan- 
nija  etc.) 

DiRBCTRESS— direttrioi,  dic  li  tmix- 
xi,  turi  jew  tig^wida. 

DiRBCTRix— hnja  li  turi  (fil  geome- 
trija). 

DiRBFUL — waħxi,  tal  biża,  chiefer, 
kalil. 

DiRBMPTioN— separazioni,  firdaf* 

DiRENBSS—waħx,  orrur,  biża. 

DiRBPTioN— serk,  sacchiġġ. 

DiRQB — uffiziu  (cant)  tal  mejtin. 

DiRiOBNT— ^irigenti,  linja  (fil  geo- 
roetria)  li  turi  fejn  hi  miġbuda  il  nnja 
għal  għamla  tal  figura. 

DiRK — stallett ;  tati  bli  stallett. 

DiRT— ħmieġ,  kżież,  tħammeġ ;  hie 
dirt  will  not  eiickj  li  jagħmel  tiegħu  u 
ta  wiċċu ;  he  tried  io  Uirow  eome  dirt 
on  Atm,  ried  icasbru  (jiddisprezzah) 
bi  cliemu. 

DiRTY— midimuġ,  mokżież,  mcasbar; 
tħammeġ,  tcasbar;  ihis  is  a  diriy  irick^ 
din  ċajta  vili  (azioni  infami) ;  go  and 
wash  your  dirty  face^  mur  aħsel  dao  il 
wiċċ  tiegħec  maħmuġ. 

DiSABiLiTY— nukkas  ta  ħila. 

DisABLE  —  tneħħi  jew  tnakkas  il 
ħila ;  tismatta  bastiment. 

DisABUSB  —  tkiegħed  jew  tagħmel 
sewwa. 

DisAoooMODATB  —  tkiogħed  soomo- 
du,  tisoommoda. 

DiSAocusTOM^tneħħi  id-drawwa. 

DlSACKNOWLBPGB  — tlċħad. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


—  260  — 


DIS 


DiSACQUAiMT— tneħbi  il  conoscenza 
ta. 
DiSADORN— iżżarma,  tneħħi  it-tiżijn. 

DiBADVANTAaB  —  tclf,  ħsara,  svan- 
taġġ ;  ittellef,  iggib  ħsara  jew  svan- 
taġġ. 

DiSADVATAaHOUS— li  itellef,  jaghmel 
ħsara,  svantaġġus. 

DiSAFFBCT —  tbiegħed  jew  tneħħi 
mil  kalb;  tberredil  kalb,  tobgħod. 

Di^AFFBCTED  —  bicrod,  mneħħi  mil 
kalb. 

DiSAFFBOTiON— kalb  bierda,  bruda, 
baghda. 

DiSAFFiRM— tmiein,  tiċħad. 

DiSAFFiBMANCB  —  ċaħda,   tmerija. 

DiSAORBB  —  ma  takbilz,  ma  tifte- 
bimz,  tiggieled. 

DiSAaRBEABLB— li  ma  jakbilz,  idej- 
jak,  li  ma  jogħġobz,  m'huz  għal  kalb; 
he  has  been  very  diaagreeable  laiely^ 
chien  increpativ  wisk  da  I-aħħar; 
ihere  liaa  been  very  disagreeabU  mnell, 
chien  hemm  rieħa  hażina  ħafna. 

DiSAaRBBMBNT  —  glicd,  nukkas  tal 
ftehim  jew  tal  kbil. 

DiSALLOW  —  ma  tħallix,  ma  tatiz 
permess,  ma  tippermettix. 

DiSALLOWABLB— -li  ma  iħallix,  ma 
jippermettix  jew  li  ma  jatiz  permess. 

DiSALLOWANCB — ċaħda  (ta  permess) 
proibizioni. 

DiSALLY— tifred  (ma  tħalliz  ħbieb). 

DiSANCHOB— tneħħi  minn  fuk  I-an- 
cra. 

DisANiMATB— takta  il  kalb,  tneħħi 
1-aImu  (il  ħila  jew  il  curaġġ). 

DisANNBX — tifred. 

DiSANNUL — tingassa,  tneħħi. 

DisAPPARBL — tnażża,  tneħħi  il  ħwej* 

DiSAPPBAR— tgħib,  iddub,  tghasfar ; 
tbewweġ,  timbala. 

DiSAPPLiBD— mkieghed  ħażin. 

DisAPPOiNT — tonkos  (  mil  chelma  ) 
tħalli  bħal  erbgħa  fost  il  gimgħa,  jew 
b'ziber  mnieħer ;  tfizchol ;  J  hope  you 
shanU  disappoini  tne  ihis  iime^  nitma  li 
ma  tonkosnix  din  id-darba. 

DiSAPPOiNTBD  —  wieħed  li  icunu 
naksuh  mil  chelma;  ingannat. 

DiSAPPOiNTMBNT— nukkas  mil  chel- 


ma,  tħollija  bħal  erb^ħa  fost  il  ^m« 
għa,  jew  b'ziber  mnieħer ;  tfizchil. 

DisAPPROYB  —  Ma  tgħaddix,  tmie- 
għer,  tiddisapprova  ;  ticcundana.  / 
disapprove  yonr  conduci  aliogheier^  Jena 
niccundanna  il  condotta  tiegħec 
b'cull  mod  ^ħal  colloz). 

DiSARM— iżżarma,  tnażża  mill-armi. 

DiSARMBD— żarmat,  mnażża  mill-ar- 
mi. 

DiSARMBR— min  iżarma  jew  inażża 
mil  I-armi. 

DisARMiNO— żarmar,  tneżżigh  mill- 
armi. 

DiSARRANaE — tħawwad,  tgherfex. 

DiSARRANOBMBNT— tahwid,  tgherfix. 

DiSARRAY — tnażża,  tgherfez,  tħaw- 
wad  ;  tinżigħ,  tgherfiz,  taħwid. 

DiSASSociATR—tħoII  miuu  flimchieu, 
tifred  minn  xulxin. 

DiSASTER — ħsara,  hemm. 

DiSASTBous  —  tal  hemm  jew  tal 
ħsara. 

DiSAVOucn  —  truġġn  lura  professioni. 

DiSAVOw— tiċħad. 

DiSAVowER—min  jiċħad. 

DiSBAND— tibgħat,  titlak,  tħoll  ri- 
giment,  tizzerred  (rigment  jew  folla); 
tirtira  mis-servizz. 

DiSRARK— tneħħi  il  kozra;  tisbarca. 

DisBARRiNO — tneħħja,  tcheccija  ta 
avucat  minn  postu  (fil  Corti). 

DisBELiEF— nukkas  tat-twemnin. 

DiSBBLiBVE— ma  temminx,  ma  tatix 
credtu. 

DiSBELiBVER~min  ma  jemminz  jaw 
ma  jatiz  credtu. 

DiSBBNCH  —  tchecci,  tneħħi  minn 
post. 

DiSBOWBL— toħroġ  mill  vizxri. 

DiSBRANCĦ  ^  tinchiser,titkacċat  bħal 
fergħa. 

DisBUD— tneħħi  il  blanzuni. 

DisBURDEN— tħott,  tneħħi  it-tgħa- 
bja. 

DisnuRSB— tonfok,  toħroġ  flus,  ti- 
sborAa. 

DiSBURSBMBNT— nfik,  ħriġ  ta  flus, 
sbui*żar  (ta  flus). 

DisBURSER— min  jonfok,  min  joħroġ 
il  flus,  min  jisborża,  spenditur. 

Digitized  by  V:jOOQ lC 


DIS 


—  261 


DIS 


DiSBURTHBN — tħott,  tneħħi  it-tgħa- 
bja. 
DiBO— wiċċ  ix-xemx  jew  il   karoar 

i'ew  ta  pianeta  (chewba  etc),  wiċċ  ta 
Laġa  tonda  u  ċatta. 

&ISOALOEATB— tneħħi  ( tnażża  jew 
tinża)  iż-żarbun. 

DiBOABD— tneħħi^  twarrab,  tiscarta. 

DisoARNATB— scarnat^  mkaxkax  mil- 
laħam. 

Di80ASB--tnażża. 

DisoBPTATOB  —  min  jiddecidi  jew 
jakta  custioni. 

DisoBRN— tifhem,  tagħraf,  tara. 

DiscBRNER— min  jara,  jifbem  jew 
jagħraf. 

DisoBRNiBLB  —  H  jiftihem,  jidher, 
jint-gharaf. 

DisoBRNiNO — li  jiftihem,  li  jidber, 
li  jintgħaraf. 

PisoBRNiMBNT— ftehim,  tgharif. 

DisoERP— -tkatta  bċejjeċ. 

DisoERPTiBLB  —  li  jiuchiser,  jitfar- 
rac. 

DiscERPTioN— csur,  tifric  bċejjeċ. 

DisoĦAROB — ħatt  (minn  <feo«^,bagħ- 
ta  ('minn  lihghatj,  ħlos  ;  għamil ;  tef- 
għa,  tifkigħa,  tir ;  tħott  ftitfa  I-ilma 
bħal  ma  tagħmel  xmara  fil  baħar), 
tibgħat,  teħles,  tħallas;  tagħmel,  tfak- 
ka,  tispara,  titfa  ;  iwo  where  charged 
xoiih  the  crime  but  one  o/  them  is  dis- 
charged  now^  tnejn  cbienu  accusati 
(tad-delittj  wieħed  minnom  iżda  ħe- 
les  (sabuħ  bla  ħtija) ;  he  tries  now  to 
diachar^e  his  conscience^  issa  irid  iħott 
(ineħħi)  minn  fuk  spallejh  (mil  cun- 
xenza  tieghu) ;  you  must  disclmrge  your 
servant,  jeħtieġ  (imissec,  għandeo^ 
tibghat  (il  barra)  I-is-seftur  tiegħec  ; 
canH  you  discharge  him  from  this  duty, 
pleasey  ma  tistax  teħilsu  minn  dan  ix- 
xogħol  Cdmir)  jeco  jogħġboc;  ihe 
Nue  is  the  laraest  river  t/iai  discharges 
iiself  into  the  Mediterranean  sea,  in-Nil 
hua  l-acbar  xmara  li  tinxteħet  fil  ba- 
ħar  Mediterran  ;  /  heaM  the  discltarge 
of  tlie  guns^  smajt  li  sparar  (it-tir)  tal 
canuui ;  he  came  for  the  discharge  of 
his  dutiesy  già  biex  jagħmel  id-d'miri- 
jiet  tiegħu. 


DisoiFORM— tond  bħal  dise  (ara). 

DisoiPLB— dixxiplu,  scular. 

DisoiPLiNABLB— li  jista  icun  mgħal- 
lem,  mwiddeb  jew  mrobbi  sewwa. 

DiSOiPLiNAL  —  tad-disciplina,  tagħ- 
lim,  trobbija,  jew  twiddib. 

DiSOiPLiNANT— patri  (religius  etc^ 
ta  ordni  stretta. 

DiSOlPLiNARiAN—  tat-tgħalim,  tat- 
trobbija,  tat-twiddib;  wiened  li  igħal- 
lem,  irabbi  sewwa,  iwiddeb;  li  i^.omm 
is-siccajr;  to  be  a  good  ieacher  one 
must  bejirsi  a  good  disciplinarian^  biex 
tcun  surmastrn  tajjeb,  hemm  bżonn  • 
li  tcun  taf  lewwel  iżżomm  1-ordni,  id- 
dixiplina  (jew  il  cwiet  u  rattenzioni) 
ftl  classi. 

DlSOiPLiNARY— tad-dixiplina. 

DisoiPUNE— ta|^ħlim,trobbija  (sew- 
wa)  twiddib;  castig ;  dixiplina;  tgħal- 
lem,  trabbi  sewwa,  twiddeb ;  t^ħad- 
deb,  ticcastiga ;  notfiing  like  mtlitary 
discipline,  id-dixiplina  militari  ma 
hemmx  bħala  (ma  hawux  chifha);  you 
are  lucky  io  be  under  tJie  discipline  of  a 
such  a  good  masterj  inti  għandec  xorti 
li  tcun  taħt  id-dixiplina  (mgħallem 
jew  educat)  taħt  8urmasti*u  bħal  dac  ; 
it  is  really  a  hard  iqsk  to  discipline  tfuU 
armyj  fiha  tassew  biċċa  xogħol  jebsa 
biex  tiddixiplina  dio  1-armata ;  he  han 
been  whipped  wit/i  a  discipliney  kala 
dakka  ta  (sawtuh  bid-)  dixiplina. 

DlSOLAlM— itiċħad. 

DiSOLAlMANT— min  jiċħad  ;  min  jir- 
rinunzià,  jew  iħalli,  jew  ma  ifittix  id- 
drittijet. 

DiSOLOSB— tiftaħ,  ticxef,  tgharraf, 
ixxandar ;  he  came  to  disclose  his  heart 
to  mcy  gii  jiftaħ  kalbu  miegħi;  he 
was  the  frst  one  to  disclose  ifie  secret, 
hu  chien  lewwel  wieħed  li  chixef 
(xandar)  is-sigriet. 

DlSOLOSORE— ftuħ  ;  ticxif,  tagħrif, 
xandir ;  that  led  io  tfte  disclosurcy  dao 
chien  il  mezz  li  wieħed  wasal  biex 
jicxef. 

DiSOOLOUR— tneħħi  jew  tbiddel  il- 
lewn ;   titfa  jew  titlef  il-Iewu. 

DisooMFiT— tagħleb  (tati  xebgħa), 
tirbaħ. 

DisOOMFORT— dieka,  xchiel ;  iddej- 
jak,  ixxecchel. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


262 


DIS 


DlSOOMMBND  —  tmakdar,  issib  xi 
tgħejd  fiy  ticceDsura. 

DlSOOMMENDATlON — tmakdir,  cen- 
sura  (ħtija). 

DlSOOMMBNDER— min  imakdar,  jic- 
censura,  isib  il  ħtija  jew  icollu  xi 
igħejd  fi.  ' 

DiSOOMMENDABLE-ta  min  imakdru, 
(tat-tmakdir  jew  ta  min  isib  xi  igħid 
fih). 

DlSOOMMODB  —  iddejjak,  ixxecchel, 
tiscomoda. 

DlSOOMPOSB— tħassar,  takla,  tgher- 
*  fex,  tkalleb. 

DisooMPOSURB  —  tħassir,  takliħ, 
tgherfix,  tkallib. 

DlSOOMPT— ara  discounL 

DiSOONOBRT  — -utħawwad,  tgherfex, 
twiegħer. 

DisoONDUOTiVE  —  li  jisrom,   li   ma 
iħallix,  li  itellef. 
,  DlSOONGRUITY — ara  inconsistency. 

DiSOONNEOT— tagħżel,  takta,  tifred. 

DISOONNBOTED— magħżul,  maktuħ, 
mifrud ;  a  disconnected  speechy  discors 
maktuħ  (li  meħux  mgħaxkad  sewwa). 

DisooNNEOTiON  —  għażla,  katgħa 
jew  ktigħ,  firda. 

DlSOONSOliATE-rmdejjak,  mnicchet, 
magħdur,  trist,  kalbu  dejka;  li  idejjak 
'-  li  isewwed  il  kalb. 

DlSOONTENT— dieka,  ^ħokla,  għali; 
mdejjak,  mgħoUi,  iddejjak,  tgħalli. 

DiSOONTENTMBNT— dieka,  għali. 

DiSOONTlNUABLB  —  li  jista,  icun 
maktugħ  li  ma  jitcompliex. 

DISOONTINUB— tiekaf,  takta,  tħalli, 
titlak,  tispiċċa,  ma  tcomplix ;  yotr 
muet  discontintte  this  bad  practice  notOy 
issa  jeħtieġ  li  ma  tcomplix  (takta)  din 
id-drawwa  ħażina. 

DiSOONTiNUBD  —  mwakkaf,  mak- 
tugħ,  mitluk,  m'hux  complut. 

DisooKtinuity  —  ktigħ,  twakkif, 
wakfa. 

Disoontinuous  —  wiekat,  mitluk, 
mħolli,  maktuħ. 

DlSOORD^nukkas  ta  ftohim,  ġliod, 
ħabla,  sarma;  ma  tiftehimx,  ma  tak- 
bilx ;  titħabbel,  tinsaram,  titwiegħer ; 
Hieyare  alxoays  at  dwcorrfdejjem  mwe- 
għrin  (ghandhom  xiigħejdujew  mig- 
gildin). 


DiSOORDANOE  —  nukkas  fit-takbil, 
ħabla,  sarma,  stunar. 

DlSOOUNT  —  tinkis,  ktigħ  ta  dejn, 
roħs,  scont ;  tnakkas,  takta  id-dejn, 
traħħas,  tisconta,  what  discount  do  you 
give?  xi  scont  (roħs)  tati? 

DlSOOUNTENANOE  —  lakgħa  ħażina 
jew  chiesħa;  tilka  ħażin,  jew  chiesaħ; 
ma  tatix  wiċċ. 

DISOOURAGE— takta  il  kalb,  tneħħi 
I-almu  jew  il  curaġġ;  tiscora^gixxi. 

DlSOOURAGBMENT  —  ktigħ  il  kalb, 
nukkas  ta  almu  jew  ta  curaġġ ;  sco- 
raggiment. 

DisoouRSE  —  taħdit,  għajdun,  di- 
scors;  titħaddet,  tghejd,  titchellem, 
tiddiscorri ;  he  intends  to  fuive  his  dis- 
course  printedy  irid  (għandu  febma)  li 
jistampa  id-discors  tiegħu  (li  għamel) 
tohen  I  drew  near  he  turned  (changed) 
his  discourscy  meta  i-sakt  jena  dawwar 
il  cliem  (iddiscoi-s). 

DlSOOURSER— min  jitchellem  Jitħad- 
det,  jiddiscorri  jew  jagħmel  discors. 

DiSOOURSiNG— cliem,  taħdit,  cun- 
versar  jew  curversazioni. 

DlSOORTEOUS  — ħoxni,  goff,  raħli,  li 
m*hux  pulit  jew  civil. 

DisoouRTESY — mgiba  ta  oħxon,  tà 
goff. 

DlSOOUS  -  ċatt,  wasagħ,  bħal  disc 
(ara). 

DlSOOVENANT— tneħħi  jew  thassar 
patt. 

DlSOOVER— tioxef,  issib,  tinduna; 
he  succeeded  to  discover  tfie  conspiracy^ 
rnexxielu  jicxef  il  conġura  (  il  ftehi- 
ma)  I  want  to  discover  my^elf  now,  irrid 
nuri  min  jena  (\\  hu  jena)  issa  ;  Cris- 
topher  Columbus  was  the  first  one  to 
discover  America^  Cristofru  Columbu 
chien  1-ewwel  wieħed  li  sab  (chixef) 
I-Àmerica;  he  is  working  hard  to  di- 
scover  the  enemies  designs,  kiegħed  iħa- 
brec  chemm  jista  (jandem  sħih)  biex 
jicxef  il  pian  ta  (jew  x'għandom  f  ra- 
som  li  jagħmlu  j  il  għedewwa  ;  no  one 
could  diitcotjer  wfiere  I  was^  ħadd  ma 
sata  jinduna  fejn  cont. 

DiSOOVERABLE  —  li  jista  jinchixof 
jewjinsab;  lijidher. 

DisooVBRER— min  isib,  jicxef  jew 
jinduna  bi ;  spija. 


Digitized  by 


Google 


m 


—  à68  — 


m 


DlSOOVEħT  (fil-ligi) — waħdu,  m'hux 
miżżewweġ. 

DlSOOVERY — chixfa,  ecoperta ;  ^  this 
18  a  i*ecent  dxBcovery^  din  chixfa  li  ma 
ilhiex,  din  scoperta  ^dida. 

DlSORBDlT  —  nukkas  tat-twemmin 
jew  ta  gieħ,  għajb;  ma  temminx ; 
tneħħi  it  gieħ,  tagħmel  għajb;  he  did 
all  in  his  power   to  discredit  me^  hua 

fħaifiel  cħemm  felaħ  (chemm  sata) 
iex  ineħħili  il  gieħ,  jiscreditani,  jew 
jagħmilli  għajb;  it  will  be  muchto 
you^  diecredity  icun  ta  disunur  wisk 
għalio. 

DiSCRBDiTABLE— bla  unur,  bla  gieħ. 

1[)IS0REDITED— bla  ^ieħ,  bla  unur, 
sc^editat,  m'hux  ta  mm  jemmnu. 

DiSORJI^iTOR— min  iiscredita,  ineħ- 
ħi  il  gieħy  jagħmel  gnajb. 

■  DiSOkEET— tal  għakal,  bid-dehen, 
għakal ;  discret,  prudent. 

DiSOREETLY— bil  għakal,  bil  pru- 
denza. 

DiSOREETNESS  —  għakal,  dehen, 
nebħ,  prudenza. 

DlSOREPANCEl,.^^,.^^^^ 
DlSOREPANOY/^'ff^'^'^^^- 

DiSOREPANT— li  ma  jakbilx,  li  fieh 
difierenza. 

DiSORETE — maktugh,  m*hux  com- 
plut,  distint,  mifrud, 

DlSCRETiON— għakal,  dehen,  nebħ, 
prudenza ;  do  every  tliina  wiUi  discre- 
tion,  għamel  collox  bil  għakal  (bil 
prudenza  ;  t/ie  years  of  discretion^  is- 
snin  li  wiehed  jagħraf  il  gid  mid-deni; 
iż-^jnien  tal  għakal. 

DlSCRETiONAL   ]tal   prudenza,    tal 

DlSORETlONARYj  għakal,  tad-dehen. 

DiSORETiVB — li  juri  firda  jew  sepa- 
razioni,  li  m'hux  marbut  jew  magħ- 
kud ;  mifrud. 

DiSCRlMiNABLE— li  jista  jintgħaraf 
jew  jingħażel. 

DiSCRlMlNANOY  —  kawwa,  setgħa, 
ħila  jew  capacitÀ  li  biha  tagħraf  jew 
taghżel. 

jDiscriminate  —  tagħraf,  taghżel ; 
maghżul;  magħruf;  discriminate  bet- 
ween  ;  "  to  avoid  "  and  ••  to  shun  *', 
iddistingui  għa^.cl  Csib  jew  x'inhi  id- 
diflerenza)  bejn  "  to  avoid "  u  "  to 
shun"? 


DisoRiMiNATiON— ^ħarfa,  għażla. 

DiscRiMiNATlVE— h  jagħrat,  jagħżel 
li  jiddistingui ;  li  juri  jew  jagħżel 
ħa^a  minn  oħra. 

f)iS0RiMiNAT0R— min  jagħraf  jew 
jagħżel. 

DisoRiMiNOUS— periculus. 

DisoROWN— iċcaħħad  mil  (tieħu  il) 
curuna. 

DisouBiTORY— li  ipoggi  ma. 

DiSOULPATB — teħles  mil  ħtija,  tis- 
scolpa  ruħec ;  tneħħi  il  ħtija  (jew 
minn  fuk  spallejc). 

DisouMBBNOY  —  meta  tpoggi,  tin- 
xteħet  lura  wakt  I-ichel. 

DiSCURSiON^moeħdija  minn  argu- 
ment  għall  jeħor  fid-discors. 

DiSoURSiVB)  lijakbes  minn  argu- 

DiscuRSORY  r  ment  għall  jeħor  fid- 
discors ;  mkaboes,  maktugħ;  li  dejjem 
jiggiera,  dejjem  sejjer. 

1)ISCUS — ara  diec. 

Disouss — tifli,  tgħarbel,  tiddiscuti ; 
let  U8  discuss  this  matterjirsty  ejja  (ħal- 
li)  niflu,  ngħarblu  jew  niddiscutu  fuk 
din  il  facenda  (l-affari)  1-ewweI. 

DiscussiON  —  fili,  esami,  tgħarbil, 
discussioni. 

DiscussiyB-Iijifli,  lijgħarbel;  li 
iħoll ;  tJiis  is  a  discussive  remedy^  dana 
rimediu  (medicina)  li  tħoll  li  tneUi 
(1-umuri). 

DiSCUTiENT— li  iħoll,  duwa  li  tneħ- 
ħi  tħoll  1-umuri  )ta  tmur  etc^ 

DiSDAiN— żebliħ,  tmegħir,  6tmen*a; 
iżżeblaħ,  tmiegħer,  tistmeiT. 

DiSDAiNFUL— li.  iżebleħ  (żeblieħi), 
I-imiegħer. 

DiSDAiNiNQ— żebliħ,tmegħir,  stmer- 
ra. 

DlSEASE— marda  ;  tmarrad ;  to  con- 
tract  a  disease^  tiġbed  (tieħu)  marda ; 
Dright's  disease^  in-nefrite,  jew  marda 
fil  cliewi ;  /oul  disease^  mard  ħażin. 

DiSE  ASED — marid. 

DlSEDGED-  bla  xifer,  bla  ponta. 

DiSEMBARK-tisbarca,  tinżel  1-art, 
(suldati  etc.  minn  fuk  vapur  etc.) 

DisBMBARRAS — tisbarazza,  tnaddaf 
jew  tneħħi  min-nofs;  teħles,  takla 
minn  t^xbxa. 

DiSBMBELLisu— iżżarma  ("mil  ġmiel 
jew  tneħħi  it*tizjin^. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


—  264  — 


i)I8 


DiSEMBODY— tifred,  tgħażel  mil  gi- 
seDQy  ma  tħallix  flimcnieu  jew  roa 
xulxin. 

DiSEMBoaUE— tixħet,  titfa,  ixxerred 
(bħal  ma  tagħmel  xinara  meta  tasal 
ghal  baħar). 

DiSEMBOWEL— tneħħi  (tnaddafmilj 
1-imsaren. 

DiSEMBRÀNQLE  —  teħlcs  miU  ġlied 
jew  mit-tgerfix. 

DiSEMBROiL — teħles  (toħroġ)  min- 
nassa  jew  minn  xi  ncwiet. 

DlssEMPLOY — tneħħi,  tibgħat  minn 
imnieg. 

DiSEKABLE— ma  tħallix,  tieħu  is- 
setgħa. 

DlSENCHÀRMt— neħħi  is-seħer  jew 
il  magħmul. 

DiSENOLOSE— tiftaħ,  ticxef. 

DiSENOUMBER  —  tneħħi  it-tweghir, 
jew  it-tgherfix. 

DlSENPRANOHiSE— tneħħi  il  vot  jew 
xi  privileggi  oħra  lill  xi  ħadd. 

DiSENGAGE  —  teħles,  takla  minn 
tabxa,  tħoll. 

DiSENGÀGEp— meħlus  (minn  tabxa) 
maħlul. 

DiSENGÀGEMENT  —  ħelsien  (minn 
tabxa  eto.)  ħalla. 

DlSENROLL— tneħħi  minn  fuk  ras- 
senja. 

DiSENSLAYE— tifdi  mil  (ma  tħallix 
fil)  jasar. 

DiSENTANGLE — issew  wi  ħaġa  mħab- 
bla ;  teħles,  takla  (minn  ħabla  jew 
tgherfixa). 

DiSENTER— takla  minn  taħt  1-art 
(ħaġa  li  tcun  midfuna). 

DiSENTHRAL— teħles. 

DlSENTHRONE  —  tnizżel  mit-tron, 
tneħħi  minn  sultan. 

DiSENTlTLE — tneħħi  jew  ma  tħallix 
titlu. 

DlSENTOMB-*takIa  minn  kabar. 

DlSENTRANCE— tkajjem  minn  estasi 
jew  minn  telfa  tas-sensi  fil  ħsieb 
t-AIIa  jew  ta  hena  cbir. 

DlSERT — eloquen  t. 

DiSESl'OUSE — tagħmel  divorziu,  jew 
tifred  ('tinfired^  ir-ragel  mill  mara. 

DiSESTABUSH  —  tneħħi,  iżżarma,) 
twakka.  { 

DlSESTEEM— ma  tatix  il  gieħ.  j 


DiSFBATURE  —  tcherraħ,  taghmel 
icreħ,  tisfigura  (il  wiċċ  J. 

DlsFiGURATioN— cruha ;  taħsir  tal 
għamla. 

DiSFiGURE— tisfigura,  tcherraħ  jew 
tagħmel  icreħ ;  thassar  il  għamla. 

DlSFRANCHiSE-tneħħi  il  vot,  jew 
privileggi  oħra  lill  xi  ħadd. 

DiSFRANCiiisEMENT  —  tneħħija  ta 
vot  jew  ta  xi  privileggi  oħra  lill  xi 
ħadd. 

DlSFURNiSH  — ma  tfornix,ma  tgħam- 
marx,  tneħħi  jew  iżżarma  mill  għa- 
mara. 

DisGARNlSH  —  tneħħi,  iżż.arma  mit- 
tiżijn  (miż-żina^  jew  mill   ornamenti. 

l3lsGoRGE— tneħħi,  tixhet,  tivvom- 
ta,   takla,  tferraħ  jew  tisvoita. 

DlsGRACE —  għajb,  gharucasa  jew 
disunur ;  tagħmel  għajb ;  għarucasa, 
jew  disunur. 

DlSGRACEFUL— tad-disunur,  li  jagh- 
mel  għajb  ;  your  hehaviour  ia  disgrace' 
faly  1-imgiba  tiegħec  tagħmillec  ghajb 
Chia  tad-disuuur; ;  notliing  can  he  more 
disgrace/uly  ma  jistax  icun  ghajbacbar 
(ma  tistax  tcun  e^ħarucasa  jew  disu- 
nur  abcar  minn  oana). 

DlSQRACIOUS — ara  unvleasing. 

DiSGUiSE— Ibies  li  bien  tinbidel  jew 
ma  tistax  tingħaraf ;  turija  ta  ħaġa 
b-oħra ;  ixxidd  lill  xi  ħadd  Ibies  li  bih 
ma  jistax  jingharaf ;  turi  ħaġa  b-oħ- 
ra,  taħbi ;  he  appeared  in  disguise^  de- 
her  liebes  ħwejjeġ  oħra  biex  ma  jin- 
tgħarafx ;  you  canU  disguise  ceriain 
focts^  certi  fattijet  ma  tistax  iżżom- 
inom  moħbija. 

DlSGUST— għali,  dispiaciri;  tkalligh 
ta  li  stoncu;  tgħalli.  iggib  mibgheda; 
tkalla  li  stoncu,  tkażżeż. 

DiSGUSTFUL— li  igħalli,  li  ikażżeż. 

DiSGUSTiNG— li  ikażżeż,  li  ma  jatix 
piacir. 

DisB— platt,  past,  siett,  dixx ;  is- 
servi  jew  iggib  fi  platt  (jew  siett) 
tħaffer;  chejl  tan-nies  tal  barrieri; 
%oe  had  some  fioe  ov  siv  dishes  (conrses) 
ai  dinnevy  chelua  xi  ħanies  jew  sitt 
pasti  fil  pranzu  ;  this  is  a  dainty  dish^ 
dan  platt  tajjeb  ferm  (squisit) ;  donU 
lay  this  t/iing  in  my  dish  pUase^  la 
twaħħalx  fija  jecc  jogħġboc. 


Digitized  by 


Google 


ms 


—  265 


t)lS 


DiSHABiLLB  —  liebes  tad-dar,  libsa 
tad-dar ;  mnażża  fixxamplat^. 

DlSH-OOVBR  —għa  t  u . 

DiSHBÀRTBN— takta  il  kalb,  tneħħi 
1-aImu  jew  il  ciiraġġ;  tbażża. 

Djshbartbned  —  kalbu  maktugħa, 
mbazża,  scoraggit. 

DisHBD— migiub,  mkigħed,  servut 
jew  mnewwel  fi  platt ;  rvinat,  mħar- 
bat. 

DiSHBRiT  --  tneħħi,  tescludi  minn 
werriet. 

DiSHBRiTOR— min  ineħħi  jew  jesclu- 
di  minn  werriet. 

DiSHBVEL— tkanfed,  tħoll,  tħabbel 
jew  tħarbat  ix-xahar ;  tizħet  jew  ix- 
xerred  riiawn  u  rhemm  (addoċċ  jew 
chif  già  gie^. 

DiSHBVBLLBD  —  mħabbel ;  maħlul ; 
s/ie  is  ahoays  wiih  her  hair  dishevelled^ 
dejjem  b'xagħarha  maħlul  fmħabbel). 

DiBHFUL— mimli  platt. 

DiSHiNa— mħaffer,  concave. 

DiSHMAT—biċċa  ta  fuk  il  inejda,  ta 
taħt  il  platti. 

DisiioNBST  —  fnħxi,  bla  gieh,  bla 
mistħija,  disoiiest,  li  ma  jixrakx  ;  donH 
mix  witli  /a//i,  he  is  a  dishonest  man^  la 
tehamiliex  mieghu,  dac  ragel  bla  gieħ 
(disonest). 

DiSHONBSTY— fahx,  disonestà,  nuk- 
kas  tal  gieħ  jew  tal  mistħija. 

DiSHONouR— telfa  ta  gieħ,  għajb, 
disunur ;  tneħħi,  ittellef  il  gieh,  tagħ- 
mel  għajb  jew  disunur,  tiddusuuura  ; 
yo?f  have  dishonoured  j/our  faiher  wiih 
your  reproochfulconduciymii  iddisunu- 
rajt(tlift  il  gieħ;  lil  missierec  bil  con- 
dotta  tiegheo  taut  ħażina;  he  was 
sentenced  iojive  years  imprisonment  for 
having  tried  to  dishonour  ihai  girl^  mar 
ħames  snin  ħabs  talli  ried  jicser  ghonk 
dio  it-tifla  (àio  ix-xebba ). 

DiSHONOURABLB — faħxi,  ta  bla  gieħ, 
li  jagħmel  għajb  jew  disunur. 

DisHONOURBR— miu  jagħmel  ghajb 
jew  disunur,  min  jiddisunura. 

DiSHORN— tneħħi  jew  takta  il  krun, 

DiSHUMouR— ara  illhumour. 

DiSH  WATBR— ilma  (misħun)  tal  ħa- 
sil  tal  platti. 


DiSH  WHEBLS— rotiibbuzzati(li  icu- 
nu  mkabbżin  minn  banda  u  concavi 
jew  mħaffrin  mill  banda  1-oħra). 

DlSINOARCBRATB  —  toħroġ    (  tcħleS  ) 

mill  ħabs. 

DisiNOLiNATioN— nukkas  ta  gibda. 

DisiNOLiNB  —  tneħħi  il  kalb,  1-im- 
ħabba,  tberred  il  gibda  lejn. 

DisiNooRPORATB  —  iċċaħħad  minn 
drittijet ;  ixxerred,  tħoll,  tifred ;  mak- 
tugħ,  mifrud,  separat  minn  corp, 
cumpannija  jew  società. 

DisiNFEOT  -  tnaddaf,  issaffi,  tiddis^ 
infetta  jew  ma  tħallix  li  mard  jiġri 
jew  jittiehed. 

DisiNFBOTANT  —  disinfettanti,  ħaġa 
(trab,  ilma  etc^  li  tnaddaf,  issaffi,  jew 
tiddisinfetta,  jew  li  ma  tħallix  li  mard 
jittieħed  r jew  jixtered^. 

DisiNFEOTBD  —  disiufettat,  msoffi, 
mnaddaf. 

DisiNFBOTiON— disinfezioni,tnaddif, 
tisfija  li  ma  tħallix  li  mard  jiġri  jew 
jixtered.  ^ 

DisiNOBNUOUS— li  ma  igħejdiex  chif 
iħossha. 

DisiNHARiTBD  —  disabitat,  li  m'hux 
bin-nies,  li  in'hux  mgħammar  min- 
nies. 

DisiNHBRisoN — tneħħija  minn  wirl. ' 

DisiNHBRiT— ma  iddaħħalx  fil  vnrt,% 
toħroġ  barra  mil  wirt. 

DisiNHBRiTANCB  —  ħruġ  barra  mil 
wirt. 

DisiNHUMB-takla  mil  kabar. 

DisiNTBORATB— tneħħijtifred  il  bċej- 
jeċ  sħaħ. 

DisiNTBR— takla  mil  kabar. 

DisiNTBRBSTBD  —  disiiitercssat^  li 
m'hux  interessat ;  li  ma  jagħmilx  bih 
I-interess ;  li  iżomm  ma  is-sewwa ; 
imparziali. 

DisiNTERMENT — klugħ  barra  minn 
kabar. 

DisiNTBRRBD  -  maklugħ  mil  kabar. 

DisiNTHRAL  — tehles  mill  jasar. 

DlSINTHALDOM    )  t,    i   •  •11  • 

DisiNTRiOATB — teħlcs  minu  ħabla 
jew  min-nassa. 

DiSJBOTioN— xhit  fi-art. 
DisjoiN— tifred,  tagħżel. 

84 


Digitized  by 


Google 


DIS 


—  266  — 


DIS 


DisJOiMT — tof  tok,  tħoll,  tifred,  takla 
mil  ġbc,  tisloga;  tinfetaħ,  tinħall, 
tinfired. 

D18JOINTBD  —  niiftuk,  maħlul,  mif- 
inid,  maklugħ  minn  locu  jew  slugat. 

D18JUNCT  —  mifi-uk,  magħżul,  mif- 
ruk,  maklugħ. 

D18JUNOTION  — firda,  għażla,  kligħ. 

D18JUNCTIVB  —  li  jifred,  li  ma  jgħak- 
kadx  flimchien;  (fil  grammatica)  li 
ma  igħakkadx  is-sens  iżdali  igħakkad 
il  cliem  ;  a  diajunctive  conjunction^  con- 
giunzioni  disgiuntiva. 

DisjUNOTUBE--firda,  għażla,    kligħ. 

DiSK — ara  disc. 

DiSKiNDNB8S~ara  unkindneaa. 

DiSLBAL— ara  disloyal. 

DisuKB — mibgħeda,  nukkas  ta  li 
mħabba,  tobgħod,  ma  tħobbx,  ma 
taħmilx ;  that  is  ihe  only  thing  I  dislike 
in  him^  dac  biss  li  nobgħod  fih. 

DisLiKEN' —  tagħmel  m'hux  xorta 
waħda;  ma  ixxebbaħx,  ma  tkabbilx, 
ma  tagħmilx  bħal. 

DiSLOOATB— takla  mil-Ioc,  tfecchec, 
tisloga. 

DiSLOOATB.  1   maklugb,    mfecchec, 

DlSLOCATBD  )     Slugat. 

DiSLOCATiON-kligħ,  ifecchica. 

DiSLODQB  — toħroġ,  takla,  tkabbeż 
barra ;  toħroġ,  tinkala,  takbeż  barra. 

DisLOiONED  -  bogħod,  bgħid. 

DisLOYAL  —  karrieki,  sleali,  m*hux 
fidil. 

DlSLOYALTY— kerk,  taknk,  slealta. 

DiSMAL — waħxi,  mudlam;  magħdur, 
kalbu  dejka,  mnicchet,  it  was  a  dismal 
sight,  chienet  dakka  ta  gliajn  (ħaġa^  li 
tchexchex  ;  he  hasadismal  loolc,  għau- 
du  ħarsa  li  twaħħax. 

D18MANTLB  —  tħott  (mis-swar  etc.) 
tnaxża,  tgħarwen. 

DiSMARRY— ara  divorce. 

DiSMARSHAL  -  tgħcrfex,  tħarbat,  ti- 
sfratta. 

DiSMASK—  tneħħi  il  mascra,  ticxef. 

DiSMAST— tisniatta  (tneħħi  I-arbli  ta 
bastiment). 

DiSMAY  —  twerwira,  dehxa,  biża  ; 
twerwer,  iddehex,  tbażża  ;  he  tvasJiUed 
witli  ({ismay,  twerwer,  chien  minili  bil 
biża. 

DiSMAYBD — ara  disheartened. 


DiSMEMBBR  — takta,  taksam,  tifred, 
tkatta  biċċa  biċċa. 

DisMBMBBRMBNT—ktigħ,  ksim,  firda; 
taktigħ  biċċa  biċċa. 

DiSMBTTLED— bla  (miuu  għajr)  spi- 
ritu. 

D18MIS8— tibgħat,  titlak,tchecci;  he 
tried  to  dismiss  himfrom  his  employment^ 
ried  li  icheccih  m»I  l-impiegh ;  everu 
body  thought  he  ivonld  dismiss  his  wije 
after  xvhat  happened^  culħadd  ħaseb  li 
sejjer  ichecci  il  martu  il  barra  għalli 
ġara  ;  at  what  time  do  you  dismiss  your 
school  ?  xħin  tibgħatoni  it-tfal  ta  li- 
scola  tiegħec  ?  (  xhin  tisculahom  it- 
tfal  ?  ) 

DisMissAL    ]  bagħta,  tluk,  tcheccija 

D18MI8SION  /  after  his  dismissal^  wa- 
ra  it-tcheccija  (wara  li  checcewh)  jew 
bagħtuħ  il  barra. 

D18MI88ED  '  mibghut,  mchecci,  mit- 
luk  ;  the  nuigistmte  dismissed  the  case^ 
il  magistrat  baghat  il  culħadd  il  barra. 

D18MORTOAGB  —  tjfdi  mil  I-ipoteca 
(mid-de jn  li  wieħed  icun  għamel  billi 
issellef  fuk  il  beni. 

DiSMOUNT— tinżel  minn  fuk  żiemel 
jew  carrozza ;  tniżżel  minn  fuk  żiemel 
jewcarrozza;  tismonta  jewiżżarma; 
let  ns  help  them  to  dismount  this  gun 
ejja  ngħenuhom  iniżżlu  dan  il  canun 
(minn  fuk  il  carru). 

DiSNEST     ara  dislodge. 

DisoBEDiBNOB  —  disubbidieuza,  li 
wieħed  ma  jismax  minn,  jew  ma  job- 
dix. 

DisoBEDiBNT  —  disubbidieut,  li  ma 
jismax  jew  ma  jobdix  ;  yoiir  son  has 
been  dismissed  from  school  for  good^ 
heing  disohedlent^  I-ibneo  checcewh 
mil  li  Bcola  għall  collox  ghaliex  ma 
jobdix. 

DisoBEY —  ma  tobdix,  ma  tismax 
ininn  ;  why  do  you  disobey  my  onlersy 
għaliex  ma  tobdix  l-ordnijie*t  tiegħi  ? 
you  onght  to  be  ashamed  of  yourself  to 
disohey  your  father^  iniisseo  tistħi  li  ma 
tismax  minn  missierec. 

DisoBLiOATORY-  H  incħħi  ( iħallas) 
l-obligazioni. 

D18OBLIOB  — tagħinel  fnk  il  kalb ; 
takdi  ħażin,  ma  takdix  ;  tofTendi  jew 
tagħmel  azioni  ħażina. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


—  267  — 


DIS 


DisoBLioiNO — li  jagħmel  fuk  il  kalb 
li  jakdi  hazin ;  pffensiv,  li  jagħmel 
azioui  ħaziua. 

DisoRBBD— mitfuħ  barra  mi!  1-orbi- 
ta  (passagg  jew  triek)  tiegħu. 

DiBORDEB— sarma,  takliba,  taħwida, 
tgħerfixa,  fixcla;  tisrom,tkalleb,  tbaw- 
wad,  tgħerfex,  tifxel ;  vshen  1  %oas  sent 
there  I  found  that  everythmg  wae  in 
disorder^  meta  mort  (baghtuni)  hemm 
sibt  colloz  mgherfex  (jew  mkalleb),  lie 
is  suffering  the  consequences  of  his  disor- 
ders  (ofdrink)i  kiegħed  isofri  il  conse- 
guenzi  (  iħallas  il-Iaħam  )  tax-xorb  li 
xorob  (jew)  tas-socor  li  sicher;  f  have 
done  my  hest  to  hide  Jier  disorder  għa- 
niiet  chemm  stajt  biex  ma  iiurix 
x'chienet  iġġaiTab  fkalbha. 

Dibordbred)  misrum,  mkalleb,  ma 

DisoRDBRLT)  hux  flocu,  mħarbat, 
irregulari  ;  storbius  (  frattarjus  )  ;  he 
vms  accused  for  being  drunk  and  disor- 
derlt/,  chien  accusat  li  chien  fis-sacra 
u  għamel  storbiu. 

DisoRDiNATB— vizius,  H  ma  igħix 
ħajja  sewwa. 

l3isoRaANizATiON— taħwida,  taħbila, 
takliba,  sarma. 

DisoROANizR  —  tħawwad,  tħabbel, 
tħassar,  tisrom. 

DisoBOANizBR  —  ħawwadi,  ħassari, 
min  iħabbel  jew  jisrom. 

DisowN — tiċħad  ;  you  cant  disown 
your  doinp  of  it,  ma  tistax  tiċħad  li  ma 
għamiltiex  int ;  he  had  the  cheek  to  try 
to  disown  even  his  own  son^  hua  chellu 
il  wiċċ  tost  li  ried  saħansitra  jiċħad 
ribnu  stess. 

DiBPAiR— ttarrad  (żewġ). 

DisPARADiSED— mcheccimill  genna. 

DisPARAOB — tfarrad,  tispariggia  jew 
ma  tħallix  (tagħmilx^  P^^i'^^ljC  (bħal 
xulxin  jew  li  jakblu)  ;  tneħħi  il  g^eħ, 
tkassas,  tmiegher,  iċċanfar. 

DisPARATB— li  m'hux  pariġġ,Ii  m'hux 
bħal ;  mxattar. 

DisPABATES — bil  fard,  ħwejjeġ  spa- 
riġġati,  li  m'hux  pariġġ,  li  ma  jakblux. 

DisPARiTY  —  tifrid,  tixtir,  nukkas 
tad-daks,  tax-xebh. 

DisPARK — tiftaħ  park  (ġnien  cbir 
jew  għalka  bis-siġar  etc.) 


DisPART— tofrok  fi  tnejn  ;  tcun  mif- 
rud,  jew  mifrud  fi  tnejn. 

DisPARTBD— mifrud,  jew  mifrud  fi 
tnejn. 

DisPAssiON— Qacca,  natural  biered, 
indifierenza,  bruda. 


DlSPASSIONATB 
DlSPASSIONBD 


spassionat ;  mode- 
rat,  calm,  biered, 
quiet,  bla  passioni. 

DiSPATOH  -  are  despatch, 

DisPATHY— apatija,  bruda  (ta  kalb). 

DisPBL  -  tkecci,  tkabbes,  tixħet  bar- 
ra  ;  0  Loi'd  dispel  t/ie  darkness  of  my 
understanding,  o  Sinjur  checci  id-dla- 
mijiet  ta  moħħi  t 

DisPBND — tonfok. 

DisPENSABLB— li  tista  tgħaddi  minn 
għajru. 

DisPBNSARY- diflpensatoriu,  il  ber- 
ġa  (^spiżżeria  għal  fokra). 

DisPBNSATioN— għati  (b'xejn),  tkas- 
sim,  tifrik. 

DispBNSATiVB— li  jati,  iferrak  jew 
ikassam. 

DisPBNSATOR— min  jati,  ikassam  jew 
iferrak. 

DcsPENSATORY  -  dispousatoriu,  ctieb 
li  juriq  chif  taghmel  jew  thallat  me- 
dicini  etc. ;  farmacopeja. 

DisPENSB — tkassam,  tferrak,  tati; 
tgħamel  ricetta  jew  medicina;  teħles, 
tesenta  ;  dispense  withj  tiscarta,  teħles, 
tgħaddi  minn  għajr ;  he  will  dispense 
with  all  his  riches  hefore  dying^  sejjer 
iferrak  gidn  collu  kabel  imut.  Icannot 
dispense  with  you  this  week^  ma  nistax 
nesentac  (ngħaddi  minn  għajrec)  din 
il  gimgha;  1  hope  you  will  dispense  with 
me  if  I  say  tliat  1  don't  believe  in  him^ 
nittama  li  ticcumpatini  (  tiscusani  ) 
jecc  nghejd  li  ma  nemmnux. 

DisPBNSER  — min  ikassam,  jati  jew 
iferrak ;  the  Dispenser  ofall  blessings^ 
Alla  rimbierec. 

DiSPEOPLB — ara  depopulate. 

DisPBRANOB  -  ara  despair. 

DiBPBRMous— H  fiħ  żewġ  żergħat  biss 

DisPERSAL— tixrid,  ħala. 

DisPBRSB— ixxerred,  taħli;  theif  sue* 
ceeded  to  disperse  the  enemy^  rnexxielom 
ixerrdu  (icheċċu  bil  giri)  11  ghedewwa; 
Hie  wind  will  disperse  the  ctouds^  ir-riħ 
ixerred  (itajjar)   is-sħab ;   he  was  Vie 


Digitized  by 


Google 


DI8 


^-  268  — 


DIS 


first  one  to  disperse  this  inimour^  hu 
ohien  1-ewwel  wieħed  li  xerred  din 
ix-xnigba ;  you  u;t7/  soon  disperse  all 
your  substancesj  dal  wakt  tuħli  cull 
ma  għandeo  (gidec  coHu^. 

D18PBR8ED — mxerred. 

D1SPBR8TON  —  tixrid,  ħala.  taksima, 
tifrik. 

DispiRiT — takta  il  kalb,  tneħħi  1-al- 
mu  jew  il  curaġ^. 

DisPiKiTiNG— li  jakta  il  kalb,  jneħħi 
1-almu  jew  jiscorraggixxi. 

DispiTEOUs— raalizius,  ħażin. 

DispLACE  —  tkankal,  tneħħi  ħaġa 
minn  loca ;  tneħħi  minn  post. 

DisPLAGBMBNT  —  tkaukil,  tnehħija 
minn  post. 

DisPLAOBNOY— guffaġni,  inciviltà. 

DisPLANT— tbiddel,  takla  minn  loc 
jew  minn  post ;  tneħħi,  takla  siġra 
jew  xitla  minn  post  fejn  tcun. 

DisPLAT— tħoll  (il  malja). 

DisPLAY— turi,  turija,  naxra;  tper- 
riċ;  tonxor,  turi,  tperreċ;  he  wants-to 
display  hvi  wit,  jrid  jnri  għerfu  (x'jafi; 
they  have  diftplayed  their  colourn^  fetħu 
(perrċu)  li  standardi  tagħhom;  Uiere 
was  a  great  display  of  plants^  chien 
hemm  wirja  sabiħa  ta  pianti  (xtie- 
Vi  eto.);  he  managed  to  display  tfiat  in- 
trigtte^  ra  chif  għamel  u  chixef  (wera) 
dic  in-nassa  (basla  eto.  j 

DisPLKASE  —  tgħalli,  tati  dispiacir, 
ma  togħġobx;  tagħli,  tieħu  dispiacir, 
jiddispiacic  ;  thia  will  not  displease  hhn 
lam  sure^  naf  sgur  li  dan  ma  jatihx 
dispiaoir,  (  ma  igħalliħx  jew  ma 
iġagħlux  jagħli). 

DisPLBASiNG— tnd-di8piacir,tal  għa- 
li ;  that  was  very  displeasxng^  dac  chien 
dispiacevoli  wisk. 

DisPLEASURB—għali,  ghokla,  dispia- 
c\Y  \  to  my  great  displeasure^  b'għokla 
cbira  tiegħi. 

DisPLODB— tfakka,  tixcatta. 

DisPLUMB— tneħħi  ir-rix  jew  tintef, 
tisgraàa  jew  tneħħi  I-unuri(Ii  wieħed 
icollu). 

D18PONB  —  tati,  ticcunsinna,  tiddi- 
sponi. 

DispORT  —  logħob,  mogħdija  taż- 
imien,  divertiment ;  tilgħab,  tgħaddi 
iż-żmien,  tiddeverti,  titforraġ. 


DisposABLE— li  tista  tagħmel  min- 
nu,  li  tista  tiddisponi  minnliu  ;  dispo- 
nibili,  li  jista  jitkassam  jew  jimbiegħ. 

DisposAL  -—  tkegħida,  taksima,  di- 
sposizioni ;  Ileave  this  to  your  disposal^ 
nnalli  dan  għal  idejc  (biex  tagħmel 
bih  li  trid  u  li  jogħġboc);  1  am  aluHiys 
at  your  dis^osal^  Jena  dejjem  għad- 
disposizioni  (għal  omandi  jew  għall 
ordnijiet)  tiegħec). 

DisposB— tkigħed,  tkassam,  tħejji, 
tħajjar ;  tneħħi,  tbiegħ,  teħles  minn, 
tiddisponi ;  he  is  to  dispose  of  his  pro- 
perty  by  will,  sejjer  jagħmel  it-testment 
ta  ħwejjġu ;  you  can  dispose  of  these 
two  booksj  tista  •  tagħmel  li  trid  (li 
jogħġboo)  b-dawn  iż-żewġ  cotba ;  how 
will  yon  dispose  of  yonrselft  x'sejjer 
tagħmel  fbic  innifsec)  ?  Qiese  papers 
are  disposed  0/,  dawn  il  carti  lesli 
(  mhejjin  ),  raithom  (  spicciajt  min- 
nhom). 

DisPOSiTiON  —  tkegħida,  taksima; 
teħ  jia,  gihdti,  xoħta ;  he  has  a  very 
good  disposition  for  drawing^  għandu 
gibda  cbira  għad-disinn  ;  he  is  first 
rate  for  his  disposition  of  mind^  ma 
hawnx  bħalu  għat-talent  (għal  moħ- 
ħu). 

D18PO8ITIVB     li  juri  disposal  (ara). 

DispossBss  -tnażża,  tieħu  minn  taht 
idejn  xi  ħadd  ;    toħroġ  mill  pussess. 

D18PO88B88OR  —  min  inażża,  jeħu 
minn  taħt  idejn  ħaddjehor,  min  jis- 
pussessa  jew  joħroġ  mill  pussess. 

D18P09T— tneħħi,   takla  minn  post. 

D18PO8URB  -  ara  disposal, 

D18PRAI8B  — tmakdar,  tiddisprezza, 
tmiegħer ;  megħra,  tmakdira,  dis- 
prezz. 

D18PRAISBR  —  min  imiegħer,  jew 
imakdar. 

DisPRBAD  —  ixxerred  1-hawn  u 
I-hemm  ;  tinfired,  tixtered. 

D18PRISON  — teħles  (mil  ħabs). 

DispRizB  ~tmakdar,tnizzel  fil  prezz, 
traħhas. 

DispROFiT— telf,  ħsara,  svantaġ^. 

D18PR00F  ^confuta,  tiġrif  ta  ghajdun 
ta  ħadd  jeħor. 

DispROPORTioN  —  nukkas  tad-daks, 
tixtir. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


—  269 


DIS 


Dispboportionablb)  sproporzionat, 

DispROPOBTioNAL  )  li  ma  ħux  ta 
daks  wi^ed,  mxattar. 

DisPBOVAL— ara  disproo/. 

DisPBOVB  -  tarmi,  iġġarraf  għajdun 
ta  ħadd  jeħor,  ma  tgħculdiz,  ma  tap 
pruvax. 

DispuNiSHABLB  ~li  m'ħux  tamin  jic 
castigaħ,  li  ma  ħakkux  castig. 

DisPUTABLB-dubbius,  ta  min  jig 
gieled  jew  jiddisputa  (jissielet)  fuku. 

DispuTANT—minjissieletj'iddisputft 
jiddiscuti  jew  jiggie'ed. 

DispuTATioN — disputa,  ġiieda  ;  silta. 

DlSPUTATlOUS)        ,,:  j.        ,,.   .. 

D18PUTATIVB  \  8«"'«''''  ««"'«*' 

DispuTB— tiggieled,  tissielet,  tiddi 
sputa  jew  teħoda,  ma;  silta,  ġlieda. 

DispuTER  -  ara  disputan t 

DiSQUALiFY— ma  ticcwalificax,  ma 
tgħaddix,  ma  tappruvax. 

D18QUIBT— incwiet,  dieka;  tincwieta, 
tiddisturba,  tħawwad  il  moħħ,  ma 
tħallix  cwiet,  iddejjak,  tħabbat. 

D*8QUIBT0US> 

DiSQUiBTivE  >-  bla  mistriħ,  bla  cwiet. 
D18QUIBTBD  } 

DlSQUIBTUDB  ) 

DlSQUIBTNBSSr      "a  «,..«««««. 

D18QUISITION  —  esami,  fili,  discus- 
sioni. 

DiSRANK  -  tneħħi,  tniżżel  mir-ranc, 
tisgrada. 

DiSRBOAnD  —  tiddisprezza,  tittra- 
scura,  ma  tatix  cont  ta ;  disprezz,  tra- 
scuraġni,  nukkas  ta  cont. 

DisRBOARDFUL  —  ti'ascurat,  li  ma 
jatix  cont. 

DiSRBLiSH  —  ara  dislike. 

DiSBBMBMBBR— tinsa. 

pisRBPUTABLB— ta  bla  unur,  infami, 
li  jagħmel  għajb  jew  disunur. 

DisREPUTR— nukkas  tal  gieħ,  għajb; 
disunur;  tnakkas  il  gieħ,  tagħmel 
ghajb,  tiddisunura;  he  bronght  hinisel/ 
into  diHrepute  by  his  mean  hehaviour^ 
iddisunura  ruħu  Cgbamel  għajb  cbir 
lilu  in-nifsu)  bl-imgiba  vili  (baxxa) 
tiegħu  ;  this  will  bring  a  disrepnte 
npon  the  company,  dana  jiscredita  (i- 
neħħi  il  gieħ)  lill  cumpanija. 

DiSRBSPBOT— nukkas  ta  rispett,  jew 


ta  kima,  tonkos  mir-rispett  jew  mil 
kima  (lil  xi  ħadd). 

DiSBESPBOTBD — li  jonkos  mir-rispett; 
li  ma  għandux  kima  lejn. 

DisROBB — tnażża ;  tinża. 

DisBooT— tifred,  takla  mill  għeruk. 

DisRULY—incwiet,  disubbidient,  aħ- 
rax. 

DisRUPT— taksam,  tifred,  ticser. 

DisRUPTioN — kasma,  firda,  csur. 

Di8s.\Ti8FACTioN  —  Dukkas  tal  għoġ- 
ba.  għali,  dispiacir. 

D18SATI8FACTORY  —  li  ma  jogħġobx, 
m'hux  għall  kalb  ;  li  igħalli. 

DissATisFiBD  — m*hux  cuntent,m*hux 
għall  kalb;  mgħolli. 

DissATisFY  —  ma  togħġobx,  ma  tcunx 
għall  kalb,  tgħalli. 

DissEAr— takla  barra  mil-Ioc,  tieħu 
il-loc. 

DissBOT— tkatta  (cadavru  etc.)  biex 
tezaminah ;  tiddissetta. 

DissEOTioN— anatomija,  studia  tat- 
tobba  (  billi  ikattgħu  bcejjeċ  bcejjeċ 
il  cadavru  biex  jistudiau. 

DissBCTOR  —  min  ikatta  cadavru  biex 
jistudia  I-anatomija. 

DissEiziN  (fiMigi)  il  ħarġa  mill 
pussess  ta  wieħed  mill-artijiet  etc.  li 
icollu  m'umiex  tiegħu,  liicuniżomip 
contra  il-ligi  (illegalment^.     *  r''-.^ 

DissBizB — toħroġ  mill  pusses^  tie- 
ħu,  iċċahħdd.  -  *  '•'  . 

D188BMBLB  —  turi  ħaġa  b'oħra.;  tagħ- . 
mel  ta  bir-ruħec:  tgħatti,  taħbi.  ^    ;     < 

DissBMBLiNO-ħabi,  wiri  ta  ħaġa 
b  oħra,  ipocrisija. 

DissEMiNATB — tiżra,  ixxerred  (bħaż- 
żerrigha)  ixxandar. 

DissBMiNATioN— żrigħ,tixrid,  xandir. 

DissBMiNATivB  — li  jiżra,  li  ixerred, 
ixandar. 

DissBMiNATOR— min  jiżra,  ixerred, 
ixandar. 

DissBNsioN—nukkas  ta  ftehim,  ta 
takbil ;  tweghir ;  he  has  been  trying  to 
sow  dissension  among  the  brotliers  and 
sisters^  chien  kiegħed  jarachif  jaghmel 
biex  igib  it  twegħir  (  il  ġlied  ) .  bejn 
I-aħwa» 

DissBNT— ma  takbilx  (fil  fehma)  ma 
tiftehimx,  tiċħad;  nukkas  tal  ftehim, 
tat-takbil,  twegħir,  ċaħda. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


270  — 


DIS 


D1B8BNTANEOU8— li  ma  jakbilx,  cun- 
tlario. 

D18BENTBR— min  ma  jiftehimx  jew 
ma  jakbilx  ;  dissentera  jisBejhu  il  Pre- 
8biteriani  etc.  li  ma  jakblux  mal  Pro- 
teetanti. 

D188ENTIENT — li  ma  jakbilx  jew  li 
ma  jiftehimx. 

Di88ENTiNa''nukka8  ta  kbil  jew  ta 
ftehim  ;  li  ma  jakbilx  jew  li  ma  jifte- 
himx  ;  li  ma  jakbilx  jew  li  ma  jifte- 
himx. 

D188EPIMBNT— it-taksim,  flieli  etc. 
ta  frotta. 

D188BRT— titchellem,  tiiħaddet,  tid- 
discuti  jew  tiddi^puta. 

D188BRTAT10N  -  għajdun,  taħdit,  di- 
8Cor89  di88ertazioni. 

D188ERTATOR— min  jitchellem,  jit- 
ħaddet  jew  jagħmel  discorB. 

Di88ERyE— tagħmel  ħ^ara  lill,  twaġ- 

D188ERV10E— ħsara,  inġuria. 

D188BYBR— taksam,   tofrok  fi  tnejn. 

D188EVBRBD— makeum,  mifruk  tnejn 

D188IDENOB — ara  disagreement  jew 
dissension* 

D188IDBNT — ara  dissenter  jeyf  dissen- 
tient. 

D188ILIBNCB— keim,  frik  minn  nofs 
jew  fi  tnejn. 

.DissiLiTioN-kasma,  firda  minrnofs 
jew  fi  tnejn. 

Di88iMiLAR-Ii  m'hux  bhal,  li  ma 
jixbebx. 

D188IMILARITY I  nukkastaxebħ  jew 

D188IMILITUDB I  tal  għamla. 

D188IMULATB  —  ara  dissemble  jew 
feian. 

DissiMULATiON^ara  eimulation  jew 
deceit, 

D188IMULB — ara  dissemble. 

D188IPABLB— li  jista  jixtered  jew  jin- 
ħela. 

D188IPATE— taħli,  tberbak  ;  theheat 
ofthe  8un  will  dissipate  tlm  fog^  is-eħa- 
na  taz-xemx  ixxerred  (itta.]jar)  dan  iċ- 
ċpar ;  before  not  very  long  he  uiU  dis^ 
sipate  all  his  %oeall/t,  ma  idumx  wisk 
ma  itajjar  jew  iberbak  collox  (cull  ma 
ghandu)  ;  try  to  dissipate  your  bad 
humours  ara  chif  taghmel  u  derri  (  taj- 
jar  id-dwejjak  ta  kalbec. 


D188IPAT10N— ħala,  tberbik. 


Dl  88001 ABLB 

D18SOOIAL 


ta  waħduy  magħmul 
għaliħ  waħdu,  ma 
jagħmilha  ma  ħadd. 

DissooiATE— tifred,  ma  tħallix  flim- 
chien. 

DISSOLUBLK— li  jista  jinħall. 

DissoLUTE  -bardaxza,  ta  ħajja  ħa- 
żina;  you  are  leading  a  dissolnte  life^  kie- 
għed  tgħaddi  ħajja  ħażina  (ta  bardax- 
xa),  he  is  a  dissolute  youngman,  dac 
ġuvni  bardaxxa  (  li  kiegheil  fħajja 
ħażina.) 

DissoLUTiON  —  triħ,  tidwib,  firda, 
għażla ;  after  the  dissoluiion  ofparlia' 
meni  wara  il  għażla  (il  ħalla)  tal  par- 
lament;  iluat  hrought  about  t/ie  dissolu- 
iion  of  iheir  ma^^'iage,  dac  li  gieb  il 
firda  il  (għazla)  tagħhom  ( tar-ragel  u 
il  mara)  minn  xulxin. 

DissoLVABLE— 1i  jinhall,  li  idewweb, 
li  jinteraħ;  li  jinfired  jewjingħażel. 

DissoLVE-titraħ,  tħoll,  iddewweb, 
tifred  ;  titterraħ,  tinħall,  tiddewweb, 
tinfired,  tinghażel ;  firc  dissolves  every 
thing,  in-nar  idewweb  collox  ;  what  are 
you  doing  to  dissohe  this  swelling  f  x'in- 
ti  tagħmel  biex  tholl  (trattab)  din  in- 
nefħa;  it  is  ihought  tJiat  parliament 
will  be  dissohed  before  the  end  of  this 
month,  jissopponu  (jaħsbu^  li  il  parla- 
ment  (consill)  jispiċia  (jinħall  jew 
ixioljuħ)  kabel  I-aħħar  tax-xaħar ;  / 
don*t  knoic  what  to  do  to  dissolve  tJie 
spell^  ma  nafx  x'nakbad  naghmel  biex 
ineħħi  dan  is-seħer. 

DissoLVENT-  li  iħoll,  iterraħ,  idew- 
web. 

nukkas  tat-takbil  fil- 
leħen  ;  stunar ;  nukkas 
tat-takbil  fil  fehma. 

DISSONANT— li  ma  jakbilx  fil-Ieħen 
jew  fil  fehma,  stunat,  scurdat;  my 
opinion  is  dissonant  from  yours,  il  feh- 
ma  tiegħi  ma  takbilx  ma  tiegħec. 

DissuADE  —  iddawwar  jew  tbiddel 
fehmiet  ħadd  jehor  ;  tħassarlu  ;  Ican't 
dissuade  hini  from  going,  ma  nistax  in- 
dawru  (nġaġħlu  ibiddel  il  fehma^  li 
ma  imurx. 

DissuADBR— min  idawwar  jew  ibid- 
del  il  fehma  ta  ħadd  jeħor ;  min  iħas- 
sar. 


DlSSONANCE 
DlSSONANCY 


Digitized  by 


Google 


ms 


—  271  — 


m 


DissuASiON-tidwir,  tibdil  fehmiet 
ħadd  jeħor. 

DissUASiVR-li  idawwar  jew  ibiddel 
(iħassar)  il  fehma  ta  ħadd  jeħor. 

DissuNDER-taksara,  tofrok,  iċċar- 
rat  min-Dofs. 

DissYLLABio-ta  żewġ  (li  fieh  żewġ) 
sillabi  jew  taksimiet. 
Dissyllabify)     tagħmel,  taksam 

DissYLLABLE— chelma  b'żewġtakei- 
miet  jew  sillabi. 

DiSTAFP— magħżel,  lokkata. 

DiSTAiN— iċcappas,  ittabba. 

DiSTANOE  —  bogħod,  medda,  tul ; 
tbigħed,  twarrab  ;  /  saw  him  at  a  dis- 
tance,  rajta  mil  (fil)  bogħod  ;  thei/  are 
agreat  distance  from  here,  huma  bo- 
għodħafna  minn  hawn;  /  know  my 
distance,  naf  sa  fejn  għandi  nasal 
(x'jiswajewx'inhu  tajjeb  għalija) ;  / 
alwaye  kept  t/iat  at  a  dietance,  jena  dej- 
jem  żammejt  ruħi  bogħod  niinn  (ma 
għamilta  katt  ma)  dao  ir  ragel. 

DlSTANT— bogħod,  bgħid;  it  is  not 
verydistant  ^far)  from  here,  m'hux 
bghid  wisk  minn  hiwn  ;  Ifind  that  it 
M  equally  distanty  nsib  li  hu  bgħid  xor- 
ta  waħda  (daks  wiehed). 

DiBTASTE  -tgħoma  ħażina,  mibgħe- 
da ;  tobgħod,  ma  taħmilx. 

DiSTASTEFUL  -  ta  togħma  ħaxina, 
mkit;  t/iat  has  been  a  very  distasfeful 
answer.di  chienet  twegiba  mkita  hafna. 

DiSTEMPBR  —  ħass  ħażin,  marda; 
takliba ;  tmarrad,  tkalleb  ;  tempro, 
tiUempra  culur  (lewn)  billi  tħallat 
abjad  tal  bajd  etc.  floc  iżżejt;  taħ- 
lita  ta  abjad  tal  bajd  etc.  maż-żebgħa 
(culuri;  f  loc  iż  żejt  (tal  chittien) ;  t/ie 
least  thinff  distempers  my  stomac/i,  l-an- 
kas  ħaġa  tkallibni  (tkallibli  li  stoncu). 

DiSTEMPERED— marid,  mkalleb  ;  /le 
suffers  from  a  distempered  stomac/i, 
għandu  li  stoncu  marid  (isofri  bli 
stoncu  tiegħu). 

DlSTEMPBRATURE— ħass  ħażin,mard 
taklib. 

DiSTEMPERiNG  —  tpingija  biz-żejt 
ittemprat  (jew  mħallat  b*abjad  tal 
bajd  jew  ħwejjeġ  oħra  li  iwaħħlu). 


DiSTEND — tmidd,  tifrex;  ittawwal; 
tonfoħ  (bużżieka  etc);  he  tried  to 
distend  the  bladder  bnt  it  burst^  ried 
jonfoħ  il  bużżieka  iżda  inkasmitlu  (in- 
fakghet). 

DiSTENSiON  \    medda,    tifrix,   tul ; 

DiSTENTiON  /    wiea. 

DiSTENT  —  mifrux,  bil  medda,  fil 
medda. 

DiSTiOH  -  dieticu,  żewġ  versi  poesija. 

DiSTiOHous— i^ħaxix  etc.)  kieghed 
fillieri  tillieri  (^zewġ,  żewġ). 

DiSTiL-tkattar,  tillambica. 

DiSTiLLATE— iima  (fiuidu;  mkattar 
jew  lampicat  ("li  jagħmlu  jew  jaħdmu 
li  spiziari  etc.) 

DiSTiLLATiON— tkattir,  lampicar. 

DiSTiLLER  — min  jillampica. 

DiSTiLLiNG -tkattir,  lampicar;  it- 
tkattir,  illampicar. 

DlSTiLMENT-ara  distillation. 

DiSTiNOT-ċar,  divrenziat,  distint, 
li  jidher  sewwa;  /  wish  yoti  would 
read  wit/i  distinctpronunciation^  nixtiek 
li  takra  bi  pronunzia  ċarH. 

DisTiNOTioN  -  di8tinzioni,divrenzia ; 
try  to  learn  well  t/ie  distinction  by  points^ 
ħabrec  li  titghallem  sewwa  il  punteg- 
giatura  ( li  tkassam,  tiddivrenzia  is- 
eens  tal  cliem  etc.  bil  ponti,  virguli  etc. 

DiSTiNOTiVB  -li  jiddivrenzia,  li  juri 
ċar. 

DiSTiNGUisu  -taghraf,  tagħmel  di- 
vrenzia ;  1  cannot  distinguish  one  from 
t/ie  ot/ier,  ma  nistax  nagħraf  wieħed 
mil-Ijeħor  ;  distinguis/i  between  a  '^qua- 
litatioe''  and  a  "quantitaiive''  adjective^ 
gliejd  (uri)  x'hini  id-diflferenza  bejn, 
aggettiv  qualificativ  u  aggettiv  quanti- 
tativ ;  /le  always  distinguis/ied  himself 
in  all  t/ie  examinations^  dejjem  jiddi- 
stingua  ruħu  f  cull  esami. 

DisTLVGUisHABLE -li  fih  divrenzia, 
li  jingħ  iraf ;  ta  min  jagharfu,  li  ħakku 
icun  magħruf. 

DiSTiNGUisHED  —  magħruf.  distint ; 
nobody  spoke  to  him^  /le  being  a  distin- 
gnis/ied  man^  ħadd  ma  chelmu  (ma 
kallu  xejn)  billi  hu  bniedem  magħruf. 

DiSTiNGUlSHlNG  — li  jiddivrenzia. 

DiSTiTLB  —  iċċaħħad  minn  (tieħu) 
dritt  jew  privileġ^. 


Digitized  by 


Google 


DIS 


—  272  — 


DIS 


DlSTORT— tgħawweġ,  tilwi,  she  ia  so 
fond  of  distortinp  her  moidh^  tħobh  wisk 
tgħawweġ  ħalkha;  Wij/  do  you  distori 
your  eyes  sof  għaliex  tgħawweġ  (takleh) 
għajneio  hecc  ? 

DlSTORTiON— tgħawiġ,  liwi. 

DiSTORTiVE— li  igħawweġ  jew  jilwi. 

DiSTRACT — ixxerred  moħħ  xi  ħadd 
jew  talienaħ ;  tbelleħ,  iggennen. 

DiSTRAOTED  —  b'moħħu  mxerred, 
miġnnn,  rasa  m*hix  f  locha. 

DiSTttAOTiON— distrazioni,  genn,tix- 
rid  ta  moħħ. 

DlSTBAOTiVE  —  li  idawwar  ir-ras,  li 
ikalleb  ii  moħħ. 

DiSTRAiN— takbad  (tagħmel  man- 
dat)  bil  korti. 

DiSTRAiNABLE— li  jista  icun  mak- 
budjew  sequestrat. 

DlSTRAiNT— mandat;  kbid  (bil  kor- 
ti)  sequestru. 

DlSTRAUGHTED— ara  distixieted. 

DiSTRESS—dieka,  bemm,  għali,  ni- 
cbet,  fakar,  bżonn;  kbid  (bil  korti) 
mandat  jew  sequeBtru ;  iddejjak  tnic- 
chet,  tgħalli,  tfakkar ;  takbad  (bil  kor- 
ti)  tftgbmel  mandat  jew  sequestru ; 
'firet  Uiey  s^wandered  all  iheir  subatances 
now  tlieyfind  themselves  in  great  distresSy 
1-ewwel  ħlew  (tajru  jew  berbku)  cull 
ma  cheliom  u  issa  jinsabu  fi  bżonn 
(dwejjak)  cbir. 

DiSTREsSBD — mdejjak,  fil  bżonn; 
t/iey  were  distressed  for  watery  chienu 
mdejkin  wisk  għal  1-ilma ;  we  are  now 
in  a  very  distressed  condition,  issa  nin- 
sabu  f  dieka  cbira  ("batuti  ferm). 

DlSTRESSPUL  — .  mdejjak,  ragħolli, 
mnicchet ;  tal  għali,  taddwejjak,  tan- 
nicbet;  tfiat  is  indeed  a  distressful 
condition^  dac  hu  tessew  stat  tad-dwej- 
jak  (tan-nichet  jew  tal  għali). 
..  DiSTREssiNQ  — li  inicchet,  idej  jak  tal 
^ħali,  tad-dwejjak  etc.  /  pitif  his  dis- 
tressing  condition,  nibchi  (jiàdispiacini 
għad)-dwejjak  li  jinsab  fihom. 
*  DiSTRiBUTABLE  —  li  jista  jingħata, 
jitkaBsam  jew  jitferrak. 

DiSTRlBUTE— tkassam,  tferrak,tkas- 
sat ;  distribute  this  sum  of  money  equaU 
ly  among  your  children,  kassam  dawn 
il  fluB  lil  uliedec  li  jeħdu  daks  wieħed. 


DiSTRiBUTiON  -għati,  tkassim,  tfer- 
rik  ;  J  have  heeu  invited  to  assif*t  at  the 
distribution  of  prizes,  confc  mistieden 
biex  nara  il  premiazioni  (il  għati  jew 
it-taksim  tal  premi). 

DiSTRiBuriVE  —  li  ikassam,  iferrak 
jew  ikassat. 

DiSTRiOT  -  distrett  (taksima  ta  paj- 
ji8);tkaB8am  fdistretti;  f  belong  to  tJie 
4th  district,  jena  nagħmel  mar-raba 
distrett ;  he  has  been  appointed  District 
Medical  Ojficer  ( D.  M.  O.J  sar  (lahak) 
tabib  tal  pulizia  (tabib  distrettuali  jew 
tal  gvern).  The  fslands  of  Multa  are 
now  divided  into  teu  Jilectoml  Districts, 
il  gżejjer  ta  Malta  huma  issa  mkas- 
smin  f  għaxar  Distretti  elettorali. 

DlSTRiNGAS  -hecc  msejjaħ  warrant 
(ordni)  lis-sindcu  biex  jagħmel  mandat 
jew  sequestru. 

DiSTRUST — tħasBib,  biża ;  li  wieħed 
ma  jifdax  fi,  jew  ma  jorbotx  għall ; 
tħasseb,  tbażża  ma  torbotx  għall,  ma 
tifdax ;  /  distrust  him,  ma  għandix  fidi 
fih  (ma  nafdax  fih). 

DiSTRUsTKUL— li  iħassob,  ibażża,ma 
jorbotx  għal,  ma  jafdax. 

DISTRUSTING  -•tat-tħassib,  tal  biża. 

DisTRUSTLESs  ~Ii  ma  ibażstax,  li  ma 
iġagħlecx  tibża  jew  titħasseb.     ^ 

DiSTURB  -tħawwad,  twiegħer,  tfix- 
chel,  you  came  to  disturh  my  rest,  gejt 
tisfrattani  ( tiddisturba  il  mistrieħ 
tiegħi);  he  disturbed  me  while  f  was 
speaking  (jew  in  my  speechj  itterrom- 
pieni  jew  katgħali  cliemi ;  they  disturbed 
us  in  our  work,  fixcluna  fix-xogħol 
taghna  (fdac  li  conna  nagħmlu) ; 
nothing  disturbs  me  morCy  ma  hemmx 
ħaġa  li  tfixchilni  (tħawwadni  actar); 
why  will  you  disturb  your  mind  about 
Huch  trifles?  għaliex  tħawwad  rasec 
(  ticconfondi  )  għal  ftietak  (ħwejjeġ 
zghar)  bħal  dawn  ? 

DisTURBANOE  —  taħwida,  twegħira, 
tfixchila  ;  storbiu,  rvell ;  it  is  saul  that 
t/iere  was  a  great  disturbance,  igħejdu 
li  chien  hemm  (rvelljew  frattarija) 
cbir;  the  police  worhed  hard  to  ijuell 
the  disturbance,  il  pulizfa  ħadmet  sħieħ 
biex  sicctu  rvell  (biex  iccwetau  id-di- 
storbiu). 


Digitized  by 


Google 


m 


—  278  — 


biV 


DisTURBER — ħawwadi,  fixchieli^stur- 
biatur. 

DiSTURBi.^G — li  iħawwad,  ifixchel, 
jiddistorbia. 

DiSTYLE  -  (loġġa)  b  żewġ  colonni. 

DlsUNiON  —  għas^Ja,  firda;  this 
hrouglit  about  their  difimion,  dic  gie- 
bet  (chienet  il  c^ġun  ta)  il  firda  tagħ- 
hom. 

DisUNiTB-tgħażel,  tifred. 

DisuNiTY— għażla,  firda. 

DisusAQE)  tħollija,  tluk,  katgba  ta 

DiSUSE  )  drawwa  jew  ta  usu ;  now 
itfellin  eft«tf««,  issa  ma  għadiez  issir 
(inkatgħet  id-drawwa  tagnha).. 

DlsusE-tħalli,  titlak;  takta  draw- 
wa ;  /  have  disnsed  xoine^  ktajtu  1-imbit, 
ma  għadnix  nixrob  imbit. 

DlSVALUB— tmiegħer,  tmakdar. 

DisvouoH— tiċħad,  tneħħi  il  credtu. 

DlSWiTTED— miġnun,  moħħu  m^hux 
flocu. 

DiswoNT  —  iċċaħħad  minn  drawwa 
jew  usu  li  icun  ilu  (M  wieħed  icun 
mdorri  bih). 

DiT— biċċa  Cpoesija)  ghal  cant  jew 
tal  cant;  tagħlak. 

DiTOH— handak,  foss;  thandak,  id- 
dawwar  b'ħandak  jew  foss ;  how  long 
will  90  men  take  to  ditch  in  this  fort^ 
chemm  iridu  zmien  disgħin  ruli  biex 
idawru  din  il  fortizza  b7oss?  fbiex 
iħaiTru  foss  ma  dwar  din   il  fortizza). 

DiTOHBUR  ~  isem  ta  ħaxixa  li  titla 
fil  fossijiet  etc. 

DiTOHER  —  min  jakta  jew  iħaffer 
("min  jaħdem  fil)  fossijiet. 

DiTOHiNG  -  is-sengħa  tat-taħfir(għa- 
mil  jew  ktigħ)  tal  fossijiet. 

DlTOH-LlKB  — bħai  fosB. 

DiTHEisM-^it-tgħallim'  tad-dutrina 
f-zewg  Allat. 

DiTHYRAMB      1  għanja  (  cant )  lill 

DiTHYRAMBio  /  Bacco  (  alla  falz  ta 
I-imbit  jew  tas-scaren). 

DiTHYRAMBUS  -innu  Iil  Bacco  (  alla 
falz  tas-scaren. 

DrroNE— (fil  musica)  ton  doppiu,  in- 
terVall  ta  żewġ  tonijiet. 

DiTTARY— sagħtar  (ta  Franza). 

DiTTiED— cantat^  li  tcantà  (adattat, 
tajjeb  għal  cant  jew  ghal  musica  )  li 
jista  icun  cantat. 


DiTTO  -  li  stess  (  chif  għedna  jew 
semmejna  fuk ) 

DiTTOLOGY— lettura  (kari)  doppia. 

DiTTY— poesija  għal  cant;  canzu- 
netta,  għanja. 

DiURBSis-salt  aurina;  aurina  li 
nieżla  spiss. 

DiURETio  —  li  iġaghlec  tagħmel 
1-aurina — medicina  (xorb  etc.)  li  iġagħ- 
lec  tagħmel  ħafna  aurina,  jew  tagħ- 
mel  aurina  spiss  (li  ibewwel). 

DiURNAL-^ta  bi-nbar,  ta  cull  jum  ; 
the  diurnal  motion  of  the  suti ;  il  mot 
(mixi)  ta  cull  jum  tax  xerax. 

DiUTURNAL— li  idum  ħafna,  li  jibka 
sejjer  għal  żmien. 

DiuTURNiTY— dawmien. 

DiVAN--korti  tas-SuItan  Torc;  il 
Cunsill  cbir  tal  Imperu  Torc ;  oamra 
(sala)  tat  tipijip. 

DiVAPORATiON-titjir  (tneħħija)  tal 
fwar (dħaħen)  binnai'. 

DiVARiOATB— tiftaħ  beraħ  ;  tinferak 
fi  tnejn ;  tifrex  (tiftaħ)  fil  wisa. 

DiVE  -  togħdoB  ;  tifhem,  iddaħħal 
frasec,  ticcomprendi ;  I  can't  dive  into 
ity  raa  nistax  nifhrou. 

DrvELLENT  -  tofrok.  tiftaħ  min-nofs. 

DiVELLiOATE-iċċarrat,   tiftaħ. 

DiVER  -  għaddàs ;  margun  (tajra). 

DiVERGE — toħroġ  minn  pont  wieħed 
u  tiftah  bħal  raggi. 

DlVERGEMENT— -ii  ħruġ  ( ftuħ  )  ta 
raggi  ecc.  minn  pont  wieħed. 

DiVERGENOE  I  ħruġ(ftuh)  minn  pont 

DiVERGBNOY )  wieħed  bħal  raggi. 

DiVEUGBNT  —  li  joħroġ  (  li  jiftaħ  ) 
minn  pont  wieħed  bħal  raggi. 

DlVERS  — xi,  bosta ;  in  divers  places^ 
f  bosta  lochijiet  (  bnadi )  ;  of  divers 
colours  ta  bosta  lewnijiet;  he  is  a  man  of 
divers  humoura,  dac  bniedem  bisbeticu. 

DiVERSE-ta  għamla  oħra,   divers 

DiVERSiFY-ma  tkabbilx,  tagħmel 
għamla  oħra,  tbejjen. 

DiVERT  —  tfarraġ,  ixxigħel,  tidde- 
verti,  idderri,  tibdel,  iddawwar,  tati 
piacir  jew  gost ;  he  dtd  all  his  inpower 
to  divert  (entertain)  tlie  (;At/(/r«ii,gnamel 
chemm  sata  biex  jiddeverti  (  jixxala ) 
lit-tfal ;  you  mnst  now  divert  to  ot/ier 
studies,  issa  jaħtieġ  tibdel  (iddawwar) 
li  studiu  tiegħec  (tistudia  ħaġ*oħra). 

86 


Digitized  by 


Google 


£)IV 


274  — 


bvA 


DiVERTEK— min  ifarraġ,  jixxala  (lill 
ħadd  jeħor  ;  jiddeverki. 
.  DiVERTiNG— li  jati  piacir,  li  ifarraġ. 

DiVERTlSE  —  tati  piacir,  togħġob, 
tiddeverti. 

DivERTisEMENT— piacir,  gost,  xalar, 
divertiment. 

DiVERTiVE — li  jati  piacir  jew  gost. 
.    DivEST— tna/ża,  tgħarwen. 

DiVESTiBLE  -li  jista  jcun  meħlus. 

DrvESTiTURE— cesflioni,  telka,  reħja 
(minn  terhi)  ta  proprietà. 

DiVBRTMENT— neżgħa,  nzigħ. 

DiviDABLE  -  li  jista  jinkasam. 

DlviDB  —  tkassam,  tifred,  tofrok  ; 
tagħżel,  tiddividi;  thegeneral  was  ofopi- 
nion  to  divide  tlie  two  regimenta  in  ten 
companie8y  il  general  ried  li  jaksam 
(ikassam)  iż-żewġ  rigimenti  f-għaxar 
cumpanniji;  the  beat  thing  is  to  divide 
the  male /rom  the  female,  1-aħjar  ħaġa 
Iiia  li  tifred  ir-ragel  mill  mara  ;  diviile 
900  by  4,  iddividi  (kassam)  900  bejn 
erbgħa  (  jew  b'erbgħa  ) ;  divide  tlds 
watermelon  among  your  foitr  children, 
aksam  (  ferrak  j  din  id-dulligħa  bejn 
I-erba  tfal  tiegħec ;  he  succeededy  by  his 
mean  inainuations,  to  divide  tliat  family^ 
bil  klajja  tiegħu  infami  (  bit  tkassis 
tiegħu  vili)  rnexxielu  li  jisfratta  (jofrok 
minn  xulxin)  dic  il  familja ;  I  connot 
divide,  ma  nistax  ninkasam  (  ncun 
hemm  u  haun  ). 

DiViDEDLY— bil  firda,  mifrud,  divis, 
maksum. 

DiviDEND  — biċca,  porzioni,  somma 
jew  sehem,  li  jeħu  cull  wieħed  mil  cre- 
dituri  mis-somma  ta  wiehed  li  icun 
falla;  li  mgħax,  is-sehem,  jew  ir-renta 
ta  bano  (li  jatu  flus  ta  banc) ;  fl-Arit- 
metica  in-numru  li  icolloc  biex  tiddi- 
vidiħ. 

DjviDER-dac  li  jaksam,  ikassam, 
iferrak  jew  jiddividi. 

DividERs  — cumpass  żgħir. 

DiviDiNG -firda,  separazioni. 

DlviDuAL    I  maksum,  divis  ;  mfer- 

DiViDUOUs  j  rak  bejn;  maksum  bejn 
culħadd  xorta  waħda. 

J)lviNATioN— induvnatura,  basra. 

DiviNATOR— minjobsorjaktajindo- 
vna  jew  jakra  il  vinturi. 

DiviNE— Divin,  t-AIIa;  kassis,  teo- 


logu  ;  tbassar  (tobsor)  tindovna,  takta, 
takra  il  vinturi. 

DiviNBR— bassàr,  min  jakta  il  vin- 
turi. 

DiviNG-għadis. 

DiviNG-BELL— macna  ta  bugħaddas. 

DiviNG-DRESS— libsa  ta  bugħaddas. 

DiviNG-ROD — zocc,  lasta  (bħal  fur- 
chetta)  biex  jaraw  (itittxu)  mini  jew 
ilma  taħt  I-art. 

DiviNiTY -Divinità,  Alla,  teologia; 
he  has  the  degree  of  D.D.^  hua  ghandu 
il-Iawria  ta  teologu  (jew  tat-teologia). 

DrvisiBLB— divisibili,  li  jista  jinka- 
sam  jew  jiddividi  ruħu. 

DIVISION — kasma,  divisioni;  can  you 
ivork  long  division  ?  taf  taħdem  (tagħ- 
mel)  id-divisioni  lunpa. 

DivisiONAL  -  tiid  -  divisioni,  tal 
kasma. 

DivisiONARY — li  juri  divisioni  jew 
kasma. 

DivisivE  -  li  igib  separazioni,  firda 
jew  divisioni. 

DivisoK -divjsiir  jew  in-numru  li 
biħ  tiddividi  numru  jcbar,  jew  in-nu- 
mru  li  jidħol  fl-jeħor. 

DivoROE-di  orziu,  firda  tar-ragel 
mil  mara  (jew  tal  mara  mir-ragel  )  ti- 
fred,  tagħżel  ir-ragel  mil  mara  ( jew  il 
mara  mir-ragel.) 

DivoRCED—mifrud,  separat;«//tf  is 
divorccd  from  her  husband,  liia  mifruda 
minn  żewġha. 

DivoROEE  -  minn  icun  mifrud  minn 
żewġhu. 

DivoROELESs  — li  ma  icunx  mifrud 
(bla  mirrud). 

DlvORCEMENT  -  ara  divorce. 

DivouOER-ddc  li  jifredjew  jiddi- 
vorzia. 

DivoRCiBLE  -  li  jista  icun  mifrud. 

DivoRCivE  -li  jista  jifred. 

DivuLGATEIixxandar,  ixxerred,   is- 

DivuLGE     [samsar;  tniedi. 

DivuLGEMENT— xandir,  tixrid,  tne- 
dija. 

DivuLGER  —  min  ixerred,  ixandar 
jew  iniedi. 

DiZEN  — tirranġa,  iżżejjen. 

DizzAUD-stupidu,  ibieħ. 

DizziNESS  -  ihejt,  sturdament. 

DizzY— bturdut,  li  għandu  il  mejt 


Digitized  by 


Google 


DO 


276 


DOC 


jew  rasu  iddar  bih ;  1  cant  dance  more^ 
Jfeeldizzy  to-day^  ma  nistax  nisfen 
iżied,  uħofisni  sturdut  (għandi  il  mejt) 
ii-lum. 

Do — tagħmel  —  tcun  tħossoc  ffiB- 
saħħa);  Ifiave  todo  some  work  yet^  bak- 
għali  nagħmel  xogħol  iżied  (bakgħali 
x'nagħmel  għad) ;  I  willdo  my  bestfor 
you,  nagħmel  li  nista  għalic  ;  you  have 
nothing  to  do  with  him^  ma  għandec 
xejn  x'taksam  miegħu  ;  do  well^  and 
have  well,  għamel  it-tajjeb  u  it-tajjeb 
issib  ;  do  a$  you  would  be  done  by,  chif 
trid  lilec  trid  il  għajrec ;  when  you  are 
at  Rome  do  as  the  Romans  doy  scond  il 
pajjis  fejn  tcun  għamel ;  how  do  you 
do  ?  chif  int  ? ;  how  doe»  yourfather  do  f 
chif  in  hu  missierec?  Uow  does  she  do  ? 
chif  in  hi?  he  wants  to  do  like  for  like^ 
irid  ipattihielu  (jagħmillu  chif  għamel 
lilu) ;  will  thie  do  f  dana  (daks  hecc) 
biżżejjed?;  that  will  do,  please,  biżżejjed 
jecc  jogh^boc ;  this  wonH  do,  dana 
m*hux  biżi^.ejjed,  dana  m*hux  sewwa ; 
willyoudo  so  again  ?  tarġa  iżied?  do 
hnt  go  and  you  shall  see,  inti  mur,  im- 
bagħd  tara ;  will  yon  do  as  we  do  ?  trid 
tcompli  magħna,  itieħu  buccun  magħ- 
na?);  but  whateuer  you  do,  write  to 
him,  iżda  hi  chif  inhi  ictiblu  ;  /  have 
nothing  to  do  witli  him  now,  ma  għan- 
dix  x'naksam  miegħu  actar,  issa  ;  you 
have  nothing  to  do  with  it^  m'hix  affari 
tiegħec  ;  do  as  you  are  told^  obdi  (għa- 
mel  li  igħedulec;  do  it  over,  arġa  għa- 
milha ;  do  you  know  ?  taf ;  /  do,  iva 
(naf) ;  do  you  speak  English  ?  titchel- 
lem  (taf )  bl-Inglis.  Yes,  I  do,  iva,  naf; 
he  is  goiag  to  do  away  with  it^  sejjer 
ineħħiha;  how  much  do  I  spend  to  do  it 
over  witli  gold  ?  chemm  nonfok  biex 
ninduraha?,  we  must  do  as  we  may,  if 
we  cannot  do  as  we  would  ma  tagħmilx, 
li  trid,  taglimel  li  tista. 

Do— do  (waħda  min-noti  tal  musica 
li  il  Prancisi  isejħu  "  ut ". 

DOAT — ara  dote. 

DoOBNT— li  igħallem,  għalliem. 

DooiBLE— li  tista  tgħalmu,  tat-tagħ- 
lim. 

DooiLE— ħelu,  ħlejju, — tat-tagħlim 
li  tista  tgħalmu,  li  jista  icun  mgħal- 
lem. 


DooiMAOT  —  is-sengha  li  tassaggia 
(tipprova  jew  tesamina)  minerali  jew- 
metalli  (deheb,  fidda  etc.) 

DooK— bacil  (għal  bastimenti);  bar- 
ra  jew  il  post  fejn  il  ħati  jokgħod  fil 
korti  wakt  il  causa  ;  (isem  ta  ħaxixa) 
karsaja ;  demb  żiemel  maktugħ ;  id- 
daħħal  bastiment  il  bacil ;  takta  demb 
żiemel. 

'»*DooKAGE--ħlas  (dritt)  ta  meta  ba- 
stiment  jidħol  il  bacil. 

DooKET— carta  mictuba  biex  turi 
għal  fejn  huma  I-oggetti;  ġabra  ta 
chitba  fi  ftit  chelmiet ;  werrej,  sum- 
mariu,  incartament  (  carti)  ta  causa 
etc  (fil  korti) ;  ticteb  (tiinmarca)  minn 
barra,  jew  minn  wara,  chelma  jew 
chelmtejn  biex  tcnn  taf  x'icun  fiha> 
dic  il  carta  document  etc. 

DoOKYARD  — tarznar. 

DooTOR  —  duttur,  lawriat,  tabib/ 
mgħallem  (min  ighallem  jew  surmast); 
(f-macna  ta  listampa)  il  post  fejn  icun 
I-inchiostru  lest  għac-cilindri ;  tfejjak, 
ticcura ;  tati  il-lawrija ;  Doctor  of 
Divinity  (D.D.)  wieħed  il-lawrijat  fit- 
Teologia;  L.L.D.  (Logum  Doctor  jew 
Doctor  in  law  )  avucat;  M.D.  f  Medici- 
nae  Doctor )  tabib  -I  saw  Dr.  (Doctor) 
N.N.  —  rajt  it-Tabib  N  N. :  call  the 
Doctor  at  once  sejjsA  it-tabib  malajr. 

DooTORAL-ta  duttur  (ta  lawrjat). 

DOOTORATE— il-Iawrja  tatabib;  tati 
il-Iawrja  ta  tabib. 

DocTORBSS— mara  il-Iawrijata ;  ma- 
ra  tabib ;  tabiba. 

DooTORiNG— tgħassid,  tjAwid  jew 
taħlit  li  ihaltu  fix-xorb  u  ħwejjiġ  oħra 
(tal  ichel  u  tax-xorb). 

DOOTORSHIP— ara  doctorate. 

DOOTRESS  —  mara  tabib  ;  majjstra 
jow  mara  li  tghallem. 

DooTiiiNAL  — taddiitrina;  li  igħal- 
lem,  igħarraf,  tat-tagħlim. 

DoOTRiNE—tagħlim,  għerf,  dutrina; 
he  is  a  man  ofhigh  (great)  doctrine  hua 
ragel  ta  għerf  cbir. 

DoooMENT— document  (  carta  jew 
chitba  li  biha  tipprova  jew  turi  xi  ħaġa; 
tgħallim,   turi. 

S^nJJI^^fnvl  iad-documenti 

DOOUMBNTARY) 


Digitized  by 


Google 


DOD 


276  — 


DOG 


DODDART— isem  ta  logħba  (Inglisa) 
bil  ballun  a  '1  bsaten. 

DODDED  —  min  għajr  krun  (  bħal 
nagħġa  ). 

DoDDEK— ioem  ta  ħaxixa,  il  pittma. 

DoDDERED-mimli  (jew  coliu)  pit- 
tma  (ħaxixa). 

DODECàGON-  dodecagunu,  figura  bi 
tnax  il  gemb  u  tnax  l-anp'lu. 

DoDBCAHBDRoN— tigura  (solida)  tal 
geometria  magħmula  minn  tnax  il 
pentagujtu  regulari  u  ta  daks  wieħed. 

DoDECASYLLABLE — cbelma  bi  tnax 
il  taksima  jew  sillaba. 

DoDQE— twarrab,  tiscansa  dakka, 
tbewwex,  tiscarta  baxx  baxx  ;  /  dealt 
him  a  hlow  bnt  he  was  guick  eiiough  to 
dodge  it^  jena  tajtu  (  xejjirtlu  )  dakka 
ta  ponn  izda  hua  chien  pront  (għaraf) 
scansaha;  youarealwaya  ihejirst  one 
to  dodge  worh\  inti  dejjem  tcun  1-ewweI 
wieħed  li  tiscarta  (teħles  jew  tiscansa; 
mix-xogħol. 

DoDGER— min  jiscansa,  jiscarta  jew 
ibewweg  baxx  baxx. 

DoDGEUY— pcansar,  scartar;  tbew- 
wiġ. 

DoDKiN — biċċa  munita  Olandisa  li 
tiswa  ankas  minn  tliet  ħabbiet ;  t^  is 
not  ti'ortJi,  a  dodkin^  ma  tiswix  ħabba 
(ma  tiswa  xejn). 

DoQMAN— bebbuxa  tal  granċ. 

DoE— cerva. 

DoER—min  jagħmel  ħaġa;  għam- 
miel ;  an  evil  doer,  malfattur  ;  the  evil 
doer,  id-demoniu  (ta  1-infern). 

DoES— (it-tielet  persuna  tal  present 
indicativ  tal  verb  **  to  do  ")  jagħmel 
jew  'tagħmel ;  he  does  his  hest^  hua 
jagħmel  mill  aħjar  li  jista ;  how  doea 
your  mother  do  f  chif  inhi  ommoc?  it 
doea  not  matter,  ma  jimpurtax  ;  it  does 
happen  some  timeSy  jiġri  xi  drabi. 

DoESKiN— gilda  taċ-cerv;  xorta  ta 
pannu  fin. 

DoFP  —  tneħħiy  takla  (il  cappell) 
tnażża ;  teħles  minn. 

DOPPER  —  macna  ta  l-imxit  (ħliġ) 
tat-tajjar  li  takla  jew  tneħħi  it-tajjar 
mic-cilindri  (rombli) 

DOG—chelb  ;  tmur  wara  (bħal  chelb 
wara  sidu) ;  ġabra  ta  cwiecheb  (ghan- 
kud)  li  fil  costellazioni  għandu  l-isem 


ta  "  Oanicula  ";  virga  tal  ħadid  li  ju- 
saw  fix-xoghol  tagħhom  is-serraturi : 
makbad  f  xi  macna ;  he  is  gone  to  the 
dogs  now,  spiċċa  ghal  collox  (rvina 
ruħu)  issa  ;  a  mastrff  dog^  chelb  ma- 
stin,  a  hull  dog,  chelb  ''  bulldog  '*  (hecc 
msejjsJi  għaliex  jaħbat  għal  gniedes) ; 
he  treated  me  like  a  dog,  ittrattani 
("gieb  rnħu  miegħi)tachelb(ta  ingrat); 
it  is  ilog  cheapy  rħis  ferm  mas-sakajn, 
(bħad-demel) ;  he  plays  the  dog  in  t/ie 
manger^  u  la  jecol  hu  u  I-ankas  iħalli 
minjecol,  da  ma  jecolx  hu  I-ankas 
iħalU  jecol  lill  ħadd  jeħor) ;  love  me, 
love  my  dog^  min  iħobb  il  chelb  iħobb 
il  sidu  ;  a  hungry  dog  will  eat  dirty 
pudding,  il  ġugħ  iġaghlec  tiecol  coUoi 
(min  hu  bil  ġugb  jecol  collox). 

DoG-APE  —  xorka  ta  xadin  b'rasu 
bħal  dic  ta  chelb, 

DoG-BANE— isem  ta  ħaxixa. 

DoG-BELT  -  xorta  ta  cinturin  oħxon 
li  jilbsu  il  ħaddiema  tal  minieri  (dac 
li  jaħdmu  fil  minieri  tal  faħam  tàl 
ħa^ra). 

DoG-BisouiT— frac  tal  galletti. 

DoG-CART— xorta  tacarrettun  ħafif. 

DoG-CHEAP — rhis  ferm  (mas-sakajn). 

DOG-DAYS  (jew  canicular  days) — ġra- 
net  tas-sħana  cbira  fis-sajf  (li  jibdew 
mit-tlieta  ta  Lulju  sal  ħdax  ta  Àw- 
wissu). 

DoQE  -doge  (1-ewweI  magistrat  tar- 
repubblichi  antichiy  ta  Venezia  u  ta 
Genova. 

DoGFANOiER-wieħed  ii  iħobb  il  (li 
jiddelitta  bil)  clieb. 

DoGFiGHT-ġlieda  tal  clieb. 

DoG-PisH-gattarell. 

DooPLY-xidia. 

DoG-Pox-volpi  (gilpa)  ragel. 

DOGaAR--gebIa  tal  ħadid  (  chif  tin- 
kata  mil  miniera). 

DOGGED— bil  gheddum,  bic-ciera; 
mkarras,  nfuscat,  rasu  jebsa. 

DCOOEDLY— ta  wiehed  bil  gheddum, 
bic-ciera,  ta  nfuscat,  ta  rasu  jebsa. 

DoGGEDNEss^gheddum,  ciero,  nfu- 
scar,  ras  jebsa. 

DoGGER  — bastiment  zghir  (Olandis) 
b'arblu  wieħed. 

DoGGEUMAN  — wieħed  mill  equipaġġ 
ta  dogger  ("ara). 


Digitized  by 


Google 


DOG 


—  277  — 


DOL 


DoGOERBL — poesija  (bVersi  mg&ar- 
kia)  li  raa  tiswa  xejn;  versi  tat-tuz- 
sana ;  baxx  ta  min  jiddisprezzah,  ize- 
bilħu  jew  imakdru. 

DoGGBT — ara  docket. 

DoGGisH  -  ta  chelb,  clubi ;  mkarras, 
nfuscat. 

DoG-HEARTED— crudil,  aħrax,  ma- 
linn,  ta  kalb  ħazina ;  kalb  ta  cbelb ;  / 
cant  bear  him^  he  u  dog-hearted^  ma 
nahmlux  chemm  hu  cholb  (chemm  hu 
kalbu   ħażina). 

DOG-HOLE-tokba,'  camra  zgħira. 

Doo-KBNNEL-caxxa  (  camra  )  fejn 
jokgħodu  jew  iżommu  il  clieb. 

DoaLATiN  — Latin  ħażin. 

DoG-LEECH  -  tabib  tal  clieb. 

DoG-LOUSE  -  knrdiena. 

DoGLY— bħal  chelb,  ta  cholh. 

D0G5IA -dogmn,   articulu  tal  fidi. 

DoG-MAD— irrabiat  (bħal  meta  icun 
xi  drabi   il  chelb ). 

DoGMATio      I  tad  dograa  jew  arti- 

DOGMATIOAL  J  Culu   tal   fidl. 

DoGMATics  — dograatica,  it-tagħlim 
fuk  l-articuli  tal  fidi. 

DooMATisM— foluna  (opinioni)  sħie- 
ħa,  Boda,  ferraa  jew  li  raa  titbiddilx. 

I)oGMATi.sT    I  raiit  jgħallera    iddo- 

Dogmatizer(  gniatica. 

DoGUOSE-il  fjur  tal  għolliek. 

DOGS— clieb,  ħadid  (catina)  li  .tor- 
bot  bini  (haġar  etc.)  flirachien. 
Dog's-Bane        I  .        i    *.«  • 

DoG'S-CABBAGEr^^"^^*^^^^^^ 

DooVrar  —  tarf  ta  folja  ta  ctieb 
raitni. 

Doo*B-oRA88— nigem . 

DoGSHARBB  —  batticlu  jew  puntal 
raill-art  għall  poppa  raeta  ivara  il  ba- 
stiraent. 

Doa-8iCK  -  raarid  bħal  chelh. 

Doo-8KiN~tal  ġlud  tal  clieb. 

D0G-8LISBP — ngħa8  ħafif,  nġħa8  ta- 
par8i. 

Doo'8-mbat  -  laħara  tal  clieb,  fdal, 
laħara  li  jbka  eto. 

Doo'b-mbroury) 

Doo's-RUE  >-  israijiet  ta  ħaxix. 

Dog'stail         ) 

Doa's-BTAr^— il  chewba  "SiriuB"  jew 
il  *'CanicuIa*' 


Dog's  TONGUB    I         1     i.     1=      • 

DOOTAILORA88 /"••*»  *»*"«• 

Doo-tooth— nejba;  he  w  cutting  his 
dogteethy  kiegbed  jaksara  fitalla)  njeb. 

Doo-tooth  violbt  —  xorta  te  violi 
bojjod. 

Dog-trick  -  azioni  ħażina. 

Doo-trot  -trott,  ħafif  Csabiħ). 

Dog-violbt  -  violi  blu. 

Dog-watch — għassa  ta  sagħtejn. 

Doo-wEARY— ghaja  ta  cheib. 

Dog-whblk  —  bebbux  bħall  bran- 
cutlu. 

DoiLY  —  earvetta  zghira. 

DoiNi    I  għarail;  /  blame   i/oa  for 

D01NO8  f  doing  ihaty  nitcasa  bic  ("na- 
tic  tort  jew  nca^brec)  talli  għarailt 
hecc  ;  /  dont  like  anch  doings  at  all, 
dan  il  għarail  (xogħol)  raa  jogħġobni 
xejn  affattu ;  he  voas  taken  in  the  deed 
doing^  kabduħ  fil  fatt;  it  was  your 
doing  that  he  lost  the  place,  chion  ranab- 
ba  fic  (xogħol  tiegħec)  li  tilef  (tcheċċa 
rail)  post. 

DoiNG— tagħraet,  għarail ;  what  are 
you  doing  ?  x'inti  tagħrael  ?  F  gave  hini 
some  doing^  tajtu  ftit  x'jagħrael. 

DoiT — ara  dodkin . 

DoLCB— (bittaljan,  fil  raueica)  ħelu. 

DoiiB  —  sehem,  tak^iraa,  tkae^ara, 
tati ;  he  had  to  d^de  out  sonie  60  kisse.ħ 
to  his  children  and  nephews^  chellu  jati 
xi  ħara^in  bew8a  lill  uliedu  u  in-nepu- 
tijiot. 

D0LBFI8H  —  is-eehera  (dic  il  biċċa 
rail  ħuta)  li  iraieeu  i8-8ajjed. 

DoLBFUL— ragħolli,  ranicchet,  kalbu 
sewda ;  tliie  is  a  dolpful  8tor\/y  din  sto- 
ria  ta  swied  il  kalb. 

DoLBFULLY  —  bil  għali,  nichet  jew 
kalb  8ewda. 

DoLBNT  —  ara  aorrowfuL 

D0LE8OMB— ara  dole/ul, 

Do-LITTLB— rain  jaħdera  ftit,  banc 
il  ghażż. 

DoLL  -  pnpa. 

DoLLAR^-ukija,  tallara  (gorda)  biċ- 
ċa  raunita  (  flu8 )  tal  fidda  li  tiswa 
dwar  erba  xelini. 

DoLLY-bħal  għarbjel  ta  linjara 
ghal  ħa8il  tat-trab  tal  rainieri. 

DoLMàN — mantell  (cappa)  ta  sinjura. 

DOLOR-Ugigħ. 


Digitized  by 


Google 


DOL 


—  278  — 


DON 


DOLORIFBROUS] 

DoLORiPio         tal  ugigħ. 

DoLORIFICAIi 

.  DoLOROus— tan-nichet  jew  swied  il 
kalb. 

DoLPĦiN  — iddelfin. 

DoLPHiNBT— delfina  (delfin  mara). 

DoLT  -wieħed  etapidu,  ibleħ,  ras 
kargħa,  felu. 

DoLTiSĦ— stupidu,  ħmar. 

DoM — kawwa,  setgha,  art,  bhal  ma 
insibuha  fii  chelmiet  kingdom  (saltna 
kawwa  jew  art  ta  sultan)  dnkedom^  du- 
cat  (setgħa  jew  art,  proprietà  ta  duca). 

DoMABLR— li  jidta  icun  immansat 
jew  li  tista  iggibu  għall  idejc. 

DoMAiN  — kasani,  saltna,  domiuiu. 

DoMAL— ta  dar. 

DoMANiAL  —domanial,  tad-demaniu 
(art,  proprietà). 

DoMB  -coppla ;  dar,  bini. 

Dqmbd — bil  coppla. 

DoMBSDAY — ara  doomsday. 

DoMBBĦ\PBD  — magħmul,  li  gej  bhal 
(ta  għamla  ta)  coppla. 

DoMBSTic-tad-dar,  mans;  kaddejf 
seftur;  ihe  horse  is  one  of  the  mosi  itse- 
fal  domestic  animals,  iż-żiemel  hua  wie- 
ħed  mill  actar  annimali  mansi  li  jinħ- 
tieġu;  some  domestic  affairs  prevented 
him  ( kept  him)  jrom  coming  wit/i  us^  xi 
affarijiet  taddar  żammewħ  li  ma  giex 
magħna  ;  send  down  your  domestic  for 
it,  ibgħat  il  kaddej  (seftur)  tieghec 
għaliha. 

DoMKSTioATK -tgħakkal,  timmansa. 

DoMBSTiCATBD  —  mgħakkal,  mans ; 
fidil. 

DOMBSTIOATION  I  .^«.^11  ;,    ^„^«a^ 

DoMBSTioiTY     |tgħakkil,man8ar 

DoMBTT'-zorta  ta  drapp  minsuġ, 
suf  ftajjar  (il  medd  tajjar  u  it-togħma 
suf). 

DoMicAL— magħmul  bħal  (ta  għa- 
mla  ta)  coppla. 

DoMiciLB  —  dar,  għamara  (loc,  fejn 
wiehed  igħammar  jew  jokgħod). 

DoMioiLiARY  -  tad-dar,  tal  għamara, 
li  jidħol  fid-djar. 

DoMioiLiATB  —  tokgħod,  tgħammar 
tgħakkal,  timmansa;  where  does  he 
domicUiate  ?  fejn  jokgħod  bid-dar  (fejn 
jgħammar), 


DoMiciLiATBD  —  H  jghammar,  jew 
jokgħod  bid-dar;  xoliere  is  he  domicilui' 
ted  now  ?  fejn  jokgħod  bid-dar  (igħam- 
mar)  issa? 

DoMicuLTURB  —żamma  ( ħsieb  )  jew 
trigija)  taddar. 

DoMiFY — timmansa;  tkassam  fi  djar. 

DoMiNANGBlsaltna,    hakraa,  cmand 

DoMiNANGYJewlieni,    autorità. 

DoMiNANT~li  isaltan,  jaħchem,  li 
jicmanda,  ewlieni. 

DoMiNATB  —  issaltan,  taħchem,  tic- 
cmanda. 

DoMiNATiVB  ~ara  dominant. 

DoMiNATOR--min  jaħchem,  jew  jic- 
cmanda,  cap,  governatur. 

DoMiNB— surmastru  (li  ifittex  rka- 
kat  jew  ħwejjeġ  żgħar  fittagħlim). 

DoMiNEBR  -issaltan,  taħchem,  tic- 
cmanda ;  he  domineers  wherever  he  goes, 
jiccmanda  (isaltan  jew  juri  ruħu)  fuk 
cullħadd  cull  fejn  imur ;  /  shall  never 
let  you  domineer  over  me,  ma  nħallicx 
titla  fuk  rasi  (ticcmanda  fuki  jew  tic- 
cmandani). 

DoMiNBERiNG— li  jiccmanda,  li  hu 
mimli  bieh  innifsu,  li  jidhirlu  li  hii 
fuk  culħadd,  li  jrid  jitla  fuk  ras  cul- 
ħadd ;  mzattat,  prusuntus. 

DoMiNiCAL — tal  ġurnata  tal  Hadd, 
ta  nhar  ta  Hadd  ;  il  Hadd. 

DoMiNiCAN— patri  Dumnican  jew  ta 
I-ordni  ta  San  Uumincu. 

DoMiNiciDB  ~min  joktol  is  superiur 
(jew  il  cap)  tiegħu ;  he  is  accnsed  of 
dominicide,  accusat  (igħejdu)  li  katel 
is-sinjur  (il  cap)  tiegħu. 

DoMiNioN— jedd,  saltna,  cmand,  do- 
miniu,  territoriu,  art  cbira ;  t/ie  Domi- 
nion  of  Canaila,  id-Dominiu  ta  Canadà. 

DoMiNo  — surmastru  (hecc  msejjaħ 
fli  Scozia). 

DoMiNo— barnuż  ftal  canonicij  libsa 
ta  Domind  li  tintlibes  fil  Oamival 
(hecc  msejħa  għaliex  bil  barnużj;  isem 
ta  logħba.  id-domind  jew  domnu. 

DoN — tilbes,  ixxidd;  dun  (sinjur) ; 
T  have  spoken  to  Don  Giusej^pe  ahout  ii^ 
tchellimt  ma   Dun  Giusepp  fuk  dana. 

DoNAciTB  —  koxra  ^ta  arzella  ect.) 
petrificata  (li  isibu  fil  ħaġar). 

DoNARY— rigal  (ħaġa^  li  ^ieħed  jati 
lill  cnisia  etc. 


Digitized  by 


Google 


DON 


279  — 


i)Olt 


DoNATioN—għati,  donazioni,  rigal. 

DoNATisT— seguaci  ta  "  Donatus  "  ; 
teologu  tar-raba  seculu. 

DoNATivB— rigal,  ħaġa  nioghtija,  be- 
nefiziu. 

DoNB  (il  particip  passat  tal  verb 
io  doj  -— macħinul ;  marret,  għaddiet, 
jew  saret  (mnatra) ;  it  is  done,  saret ; 
I  have  done  it!  għamilthal  Is  tliere 
anything  to  be  done  for  us  here!  bemm 
xi  ħaġa  (x'nagħmlu;  għalina  bawn? 
xce  shall  settle  wlien  is  all  done^  nirran- 
^aw  (niftebmu)  meta  nillestu  collox  ; 
tf  you  do  soy  it  will  be  very  nicely  done 
tfy  youy  jecc  taghmel  becc  tcuu  taħ- 
dem  bil  għakal  (tcun  għamilt  sewwa, 
tassew ;  f  have  done  with  you,  ma  irridx 
affari  actar  miegħec  ( ma  għandiz 
x'naksam  miegħec  nctar) ;  t/iis  is  a 
thing  easy  to  be  donCy  din  ħaga  li  tista 
issir  malajr ;  Hud  may  be  done^  jista 
icun  li  issir,  jista  isir  ;  this  meat  is  not 
done  enough^  dan  il-laħam  m*hux  mis- 
jur  biżżeijed ;  tliese  maccheroni  are 
overdone,  dan  l*imkarrun  sar  wisk ;  do 
as  you  would  be  done  by^  chif  trid  lilec 
trid  il  għajrec ;  welt  done !  tajjeb ! 
bravu  !  J'llbet  you  siv  ponndsy  nagħ- 
mel  mħatra  miegħec  ta  sitt  liri;  done, 
I  accept  (I  yield  to  it)  7narretj  (nok» 
għod  għall  imħatra). 

DoNEE— dac  li  lilu  tagħmel  dona- 
zioni,  dac  li  lilu  tati  xi  ħaġa. 

DoNiuM— isem  ta  metall  ('li  m*ilux 
wisk  magħruf). 

DoNJON  (akra  danġan)  —  post  (loc) 
għal  priġunieri  f  nofs  ta  castell. 

DoNKBY— ħmar,  ħmara  ;  donkey  en- 
gine^  macna  tal  pumpiar  (porapa); 
the  donkey  means  one  thing  and  the 
driver  anotlier,  cullħadd  jagħmel  cbif 
jakbillu,  jew  cullħadd  iressak  in-nar 
lejn  xawwatu. 

DoNNA  (bli  Spanjol)  sinjura. 

DoNNAT— wieħed  għażżien. 

DoNOB--dac  li  jati,  li  jagħmel  dona- 
zioni. 

DoNSHip— sinjurja  jew  cavaljerat. 

DoNZBL  -  paġġ,  seftur. 

DooB  ORAss—isem  ta  siġra   (li  tix 
xeblec)  stmata  wisk  fl-India. 

DooDLB — wieħed  għażżien,  li  m'hu 
tajjeb  gbal  xejn;  belhieni. 


DooLY— xorta  ta  catalett  għal  mor- 
da. 

DooM  —  cundanna,  ħakk;  tagħmel 
ħakk,  ticcundanua  takta  (sentenza) ; 
he  is  doomed  to  suffer^  iccundannat  li 
ibati. 

DooMAGB— multa,  sentenza,  piena. 

DooM  PALM — isem  ta  siġra. 

DooM*s  DAY  — jum  il  ħakk  jew  il 
ġudiziu. 

DooMSDAYBOOK  -  ctieb  magħmul  (or- 
dnat)  minn  Guglielmu,  msejjaħ  *'  the 
Conqueror*',  re  ta  Mngbilterra,  fejn 
chienu  irregistrati  1-artijiet  etc.  tar- 
renju  li  chellu. 

DooMSMAN — mħallef. 

DooR— bieb;  the  back  door,  il  bieb 
il  falz  ;  door-sill,  ħoġor  il  bieb  Cwiċċ  il 
ghadba) ;  door  case,  iċċaccis  ta  bieb ; 
dvor  keeper^  il  pnrtinar  jew  dac  liicollu 
ħsieb  tal  bieb  (ta  palazz  etc);  door- 
bar^  stanga  ta  bieb,  door  sfeadj  fetħa 
lloc)  ghal  bieb;  doorplate^  placca 
f  bieb  bl-isem  ta  dac  li  icun  jokghod 
hemm  ;  door-post,  bieba:  to  knock  at  tlie 
door,  tħabbut  il  bieb ;  who  is  knocking 
(at  the  door)!  min  kiegħed  iħabbat  il 
(il  bieb)  ?  1  Uve  next  door  to  hiniy  nok- 
għod  bieb  ma  bieb  miegħu;  this  is  next 
door  to  madness,  dana  quasi  genn  ;  he 
ttas  next  door  to  being  killed,  għall  ftit 
ma  katluhx  ;  to  go  out  ofdoors^  tohroġ 
barra  mid-dar  ;  /  have  not  been  out  of 
doors  for  nearly  afortnight^  ili  manoħ- 
roġ  (mid-dar)  dwar  ħmistax  il  ġurna- 
nata ;  lie  was  turned  out  of  doors,  chec- 
cewħ  il  barra ;  within  doors ;  gewwa 
(id-dar)  magħluk  ;  dead  as  a  door  nail^ 
mejjet  għall  collox ;  when  one  door 
shuts  another  opens^  Àlla  jaghlak  bieb 
u  jiftaħ  mij&;  the  door  must  be  eitlier 
shut  or  open,  jecc  hecc  jew  xort'oħra. 

DOR 
DORR^ 

DoRADo  —  fisem  ta  ħuta)  il  pixxi 
San  Pietru. 

DoRio— doricu  (ta  Doriif)  lactar  or- 
dni  antic  tal  Architeitura  Griega. 

DoRioiSM  -  frasi  jew  idioma  Dorica. 

DoRis— isem  ta  pianeta  li  sabu  fis- 
sena  1857. 

DoRMANCY— rkad,  cwiet,  ħemda.' 

DoRMANT  ~  rieked,  mindud,  cwiet^ 


>  żarżarellu. 


Digitized  by 


Google 


DOL 


278  — 


DON 


DOLORIFBROUBJ 
DOLORIFIO  tal  ugigħ. 

DOLORIFICAL     j 

.  DoLOttouB— tan-nichet  jew  swied  il 
kalb. 

DoLPĦiN  — iddelfin. 

DoLPHiNBT— delfina  (delfin  mara). 

DoLT  -wieħed  Btupidu,  ibleħ,  rae 
kargħa,  felu. 

DoLTiBĦ—Btupidu,  ħmar. 

DoM — kawwa,  Betgba,  art,  bbal  ma 
insibuha  fil  chelmiet  kingdom  (ealtna 
kawwa  jew  art  ta  sultan)  dukedom^  du- 
cat  (eetgħa  jew  art,  proprietà  ta  duea). 

DoMABLR— li  jidta  icun  immanaat 
jew  li  tista  iggibu  għall  idejc. 

DoMAiN  — kasani,  Baltna,  dominiu. 

DoMAL— ta  dar. 

DoMANiAL  —domanial,  tad-demaniu 
(art,  proprietà). 

DoMB  -coppla ;  dar,  bini. 

Dqmed — bil  coppla. 

DoMEBDAY — ara  iloomsday. 

DoMBBH^PBD  — magħmul,  li  gej  bhal 
(ta  għamla  ta)  coppla. 

DoMBBTiG-tad-dar,  manB ;  kaddej> 
Beftur;  ihe  horse  is  one  of  the  most  use- 
ful  domestic  auimals,  iż-żiemel  hua  wie- 
ħed  mill  actar  annimali  manBi  li  jinħ- 
tieġu ;  ftome  domestic  ajfaxvs  prevented 
him  ( kept  him)  from  coming  with  us^  xi 
affarijiet  taddar  żammewħ  li  ma  giex 
magħna  ;  send  down  your  domestic  for 
it,  ibghat  il  kaddej  (Beftur)  tieghec 
għaliha. 

DoMKBTiGATK-tgħakkal,  timmanBa. 

DoMBBTiGATBD  —  mgħakkal,  manB  ; 
fidil. 

DOMEBTICATION  K^l,^.  .  ;,    ^„„    -^ 

DoMBBTiciTY     |  tgħakkil,  mansar 
DoMBTT— xorta   ta  drapp    minBuġ, 
Buf  ftajjar  (il  medd  tajjar  u  it-togħma 

BUf). 

DoMiGAL— magħmul  bħal  (ta  għa- 
mla  ta)  coppla. 

DoMiGiLB— dar,  għamara  (loc,  fejn 
wiehed  igħammar  jew  jokgħod). 

DoMiGiLiARY  '  tad-dar,  tal  għamara, 
li  jidħol  fid-djar. 

DoMiciLiATB  —  tokgħod,  tgħammar 
tgħakkal,  timmanBa;  where  does  he 
domiciliate  ?  fejn  jokgħod  bid-dar  (fejn 
jgħammar). 


DoMiGiLiATBD  ^  li  jghammar,  jew 
jokgħod  bid-dar;  where  is  he  domicilia' 
ted  now  ?  fejn  jokgħod  bid-dar  (igħam- 
mar)  iBBa? 

DoMicuLTURB  —żamma  ( ħBieb  )  jew 
trigija)  tad-dar. 

DoMiFY — timmanaa;  tkaBBam  fi  djar. 

DoMiNANCBlBaltna,    hakraa,  cmand 

DoMiNANCYJewlieni,    autorità. 

DoMiNANT— li  iBaltan,  jaħchem,  li 
jicmanda,  ewlieni. 

DoMiNATB  —  iBBaltan,  taħchem,  tic- 
cmanda. 

DoMiNATiVB  — ara  dominant. 

DoMiNATOR— min  jaħchem,  jew  jic- 
cmanda,  cap,  governatur. 

DoMiNB— Burmastru  (li  ifittex  rka- 
kat  jew  ħwejjeġ  żgħar  fittagħlim). 

DoMiNEER  -iBBaltan,  taħchem,  tic- 
cmanda ;  he  domineers  wherever  he  goes^ 
jiccmanda  (iealtan  jew  juri  ruħn)  fuk 
oullħadd  cull  fejn  imur  ;  /  shall  never 
let  you  domineer  over  me,  ma  nħallicx 
titla  fuk  rasi  fticcmanda  fuki  jew  tic- 
cmandani). 

DoMiNBERiNG— li  jiccmanda,  li  hu 
mimli  bieh  innifau,  li  jidhirlu  li  hii 
fuk  culħadd,  li  jrid  jitla  fuk  raB  cul- 
ħadd;  mzattat,  pruBuntuB. 

DoMiNiCAL — tal  ġurnata  tal  Hadd, 
ta  nhar  ta  Uadd  ;  il  Hadd. 

DoMiNiCAN— patri  Dumnican  jew  ta 
I-ordni  ta  San  Dumincu. 

DoMiNiciDE  — min  joktol  ia  Buperiur 
(jew  il  cap)  tiegħu ;  he  is  accused  of 
dominicide,  accusat  (igħejdu)  li  katel 
is-sinjur  (il  cap)  tiegħu. 

DoMiNioN— jedd,  saltna,  cmand,  do- 
miniu,  territoriu,  art  cbira ;  the  Domi' 
nion  of  Canada,  id-Dominiu  ta  Canadà. 

DoMiNo  — Burmastru  (hecc  msejjaħ 
fii  Scozia). 

DoMiNo— barnuż  ("tal  canonici)  libea 
ta  Domino  li  tintlibes  fil  Gamival 
(hecc  msejħagħaliex  bil  barnużj;  isem 
ta  logħba,  id-domind  jew  domnu. 

DoN — tilbes,  ixxidd;  dun  (sinjur) ; 
T  have  Hpoken  to  Don  Giuseppe  about  it^ 
tchellimt  ma   Dun  Giusepp  fuk  dana. 

DoNAciTB  —  koxra  ^ta  arzella  ect.) 
petrificata  (li  isibu  fil  ħaġar). 

DoNARY— rigal  (ħaġa^  li  ^ieħed  jati 
lill  cnisia  etc. 


Digitized  by 


Google 


DON 


—  279  — 


boli 


DoNATioN— għati,  donazioni,  rigal. 

DoNATisT—  seguaci  ta  "  Donatus  '* ; 
teologu  tar-raba  seculu. 

DoNATivB— rigal,  ħaġa  moghtija,  be- 
nefiziu. 

DoNE  O^  particip  passat  tal  verb 
to  do^  — macħinul;  marret,  għaddiet^ 
jew  saret  (mnatra) ;  it  is  done,  saret ; 
I  have  done  it!  għamilthal  Ts  tfiere 
anyihing  to  be  done  for  us  here!  bemm 
xi  ħaġa  (x'nagħmlu;  għalina  hawn? 
we  shall  settle  wlien  is  all  done,  nirran- 
^aw  (niftehmu)  meta  nillestu  collox ; 
xf  you  do  so,  itwill  be  very  nicely  done 
f^y  yon^  jecc  taghmel  hecc  tcuu  taħ- 
dem  bil  għakal  (tcun  għamilt  sewwa, 
tassew ;  l  have  done  wiili  you,  ma  irridx 
affari  actar  miegħec  ( ma  għandix 
x*naksam  miegħec  nctar) ;  this  is  a 
thing  easy  io  be  done,  din  ħaġa  li  tista 
issir  malajr ;  that  may  be  done,  jista 
icun  li  issir,  jista  isir ;  ihis  meat  is  not 
done  enough^  dan  iMaħam  m*hux  mis- 
jur  biżżejjed ;  thesc  maccheroni  are 
overdone,  dan  l-in)karrun  sar  wisk ;  do 
as  yon  would  be  done  by,  chif  trid  lilec 
trid  il  għajrec ;  welt  done !  tajjeb ! 
bravu  !  J'llbet  you  si,v  ponnds,  nagħ- 
mel  mħatra  miegħec  ta  sitt  liri;  done, 
I  accepi  (I  yield  to  it)  marretj  (nok- 
għod  għall  imħatraj. 

DoNEE— dac  li  lilu  tagħmel  dona- 
zioni,  dac  li  lilu  tati  xi  ħaġa. 

DoNiUM— isem  ta  metall  (\i  m*ilux 
wisk  magħruf). 

DoNJON  (akra  danġan)  —  post  (loc) 
għal  priġunieri  fnofs  ta  castell. 

DoNKBY— ħmar,  ħmara  ;  donkey  en- 
gine,  macna  tal  pumpiar  (porapa); 
t/ie  donkey  means  one  thing  and  the 
dHver  another,  cullħadd  jagħmel  chif 
jakbillu,  jew  cullħadd  iressak  in-nar 
lejn  xawwatu. 

DoNNA  (bli  Spanjol)  sinjura. 

DoNNAT  — wieħed  għażżien. 

DoNOR— dac  li  jati,  li  jagħmel  dona- 
zioni. 

DoNSHip— sinjurja  jew  cavaljerat. 

DoNZBL  -  paġġ,  seflur. 

DooB  oRASB—isem  ta  siġra  (li  tix 
xeblec)  stmata  wisk  fl-India. 

DooDLB — wieħed  għaż^Jen,  li  m*hu 
tajjeb  gbal  xejn;  belhieni. 


DooLY — xorta  ta  catalett  għal  mor- 
da. 

DooM  —  cundanna,  ħakk;  tagħmel 
ħakk,  ticcundanna  takta  (sentenza) ; 
he  is  doomed  to  suffer,  iccundannat  li 
ibati. 

DooMAOE— multa,  sentenza,  piena. 

DooM  PALM — isem  ta  siġra. 

Doom's  day  —  jum  il  ħakk  jew  il 
ġudiziu. 

DooMSDAYBOOK  -  cticb  magħmul  (or- 
dnat;  minn  Guglielmu,  msejjaħ  ''  the 
CJonqueror**,  re  ta  Mnghilterra,  fejn 
chienu  irregistrati  1-artijiet  etc.  tar- 
renju  li  chellu. 

DooMSMAN — mħallef  • 

DooR— bieb;  the  back  door,  il  bieb 
il  falz  ;  door-sill,  ħoġor  il  bieb  (wiċċ  il 
ghadba) ;  door  case,  iċċaccis  ta  bieb ; 
door  keeper^  il  purtinar  jew  dac  li  icollu 
ħsieb  tal  bieb  (ta  palazz  etc.);  door- 
bary  stanga  ta  bieb,  door  sieady  fetħa 
lloc)  ghai  bieb;  doorplate^  placca 
f  bieb  bl-isem  ta  dac  li  icun  jokghod 
hemm  ;  door-post,  bieba:  to  knock  at  tlie 
door,  tħabbut  il  bieb  ;  who  is  knocking 
{at  ihe  door)i  inin  kiegħed  iħabbat  ii 
(il  bieb)  ?  7  live  next  door  to  him,  nok- 
għod  bieb  ma  bieb  miegħu;  ihis  is  next 
door  to  madness,  dana  quasi  genn  ;  he 
was  next  door  io  being  killed,  għall  ftit 
ma  katluhx  ;  to  go  out  ofdoors,  tohroġ 
barra  middar  ;  /  have  not  been  out  of 
doors  for  nearly  afortnigltiy  ili  ma  noħ- 
roġ  (mid-dar)  dwar  ħmistax  il  ġurna- 
nata ;  he  was  turned  out  of  doors,  chec- 
cewħ  il  barra ;  wiihin  doors ;  gewwa 
(id-dar)  magħluk  ;  dead  as  a  door  nail^ 
DQejj^t  għall  collox ;  when  one  door 
shuts  anoiher  opensy  Alla  jaghlak  bieb 
u  jiftaħ  mij&;  ihe  door  must  be  eit/ter 
shut  or  open,  jecc  hecc  jew  xort'oħra. 


>  żarżarellu. 


DoR    r 

DORR  /  ' 

DoRADo  —  Cisem  ta  ħuta)  il  pixxi 
San  Pietni. 

DoRio— doricu  (ta  Dorvf)  lactar  or- 
dni  antic  tal  Architettura  Uriega. 

DoRiGiSM  -  frasi  jew  idioma  Dorica. 

DoRis— isem  ta  pianeta  li  sabu  fis- 
sena  1857. 

DoRMANGY— rkad,  cwiet,  ħemda.' 

DoRMANT  —  rieked,  mindud,  cwiet^ 


Digitized  by 


Google 


DOK 


280 


DOU 


moħbi,  li  ma  jidbirx  jew  li  ma  jaħ- 
dimx ;  that  ia  dormant  monet/,  dac  (Hus) 
capital  kiegħed. 

DoRMBR — trava  cbir;  tieka  f'sakaf 
mżerzak. 

DoRMiTivB  — xaħxiħa,oppiu  etc.  ħaġa 
(medioina)  li  trakkad  jew  li  iggib 
ngħas. 

DoRMiTORY  -—  dormitoriu,  loc  post 
fsala,  camra,  curitur  etc  )  bis-sodod 
ghar-rkad. 

DoRMousB— annimal  (bħal  ġurdien) 
li  jorkod  ix-xitwa  collha. 

DoRNioK  —  drapp  (oħxon)  minsuġ, 
damascat  bil  figuri,  hecc  msejjaħ  minn 
''Dornock'%  belt  fili  Scozia,  fejn  sar 
1-ewwel  darba. 

DoRR  I  żarżarellu  ;    tistordi 

DORR-BBBTLB  /  (bil   għajjàt). 

DoRR-HAWK — isem  ta  għasfur. 

DoRROOK— drapp  tal  għażel  minsuġ 
bil  figuri. 

DoRBAL— tad-dahar,  li  jicber  jew  li 
jitla  fuk  id-dahar. 

DoRsBL  I  pannell  (ta  fuk  dahar  bhi- 

DoRSBR  /  ma). 

DoRSiFEROus   l^.a^^f  (8iġar)  li  igiba 
(icollom)  iz-zerrigna 
DoRsiPAROus    ]  tj^ħt  il  werak. 

DoRY  —  isem  ta  ħuta;  frejgatina, 
dgħajsa  żgħira. 

DosB  —  doża  (porga  għall  darba) ; 
tati  doża ;  9*'^^  him  a  ilose  of  pliysick^ 
atiħ  porga ;  he  has  had  his  aose,  xorob 
sewwa  'sicher). 

DosoLoaY— trattat  fuk  id-dozi  tal 
medicini(tal  porog  etc.) 

Doss  —  tati  bir-ras,  bil  krun  bħal 
barri  jew  ilmuntun);  sakku  bit-tiben. 

DossER— bixchilla  ż^ħira. 

DossiL— sflax  (ħajt  msellet  lijagħ- 
mlu  gewwa  ferita)  ;  lent  (għal  ferita). 

DosT—it-tieni  persuna  tal  present 
indicativ  tal  verb  "to  do  ";  thou  dost^ 
inti  tagħmel ;  dost  tJion  go  ?  inti  tmur  ? 

DoT  —  ticca,  nicta,  pont ;  tnicchet, 
taghmel  nichtiet  jew  ponti. 

DoTAGB  —  bluha,  rtuba  tal  moħħ  ; 
tfulija  fix-xjuħ ;  mhabba  belha  (bla 
kies). 

DoTAL— taddota. 

DoTARD — xiħ  li  jibliħ  jew  jibda  jitlef; 
wieħed  li  iħobb  ta  ibleh  (ferm,  bbiħ). 


DoTATioN— dolazioni,  (għati  ta  do- 
ta). 

DorB--tibIiħ.  tibda  titlef  fix-xjuhija; 
tħobb  bla  kies. 

DoTH—it-tielet  persuna  tal  present 
indicativ  tal  verb  •*  to  do  **  minn  f  loc 
does  (ara). 

DoTiNo  -li  iħobb  bla  kies(ta  ibleħ). 

DoTTARD— siġra  li  iżommuha  baxxa 
biż-żbir  (  billi  ikattgħu  minnha  ). 

DoTTBD  —  itticcbiat,  mtabba;  bil 
ponti. 

DoTTERBL — (isem  ta  għasfur)  il  bir- 
wina ;  wieħed  ħaia  belgħa  li  malajr 
tidħac  bih  chif  trid. 

DouANiBR  —  dwanier  (il  Cap  tad- 
dwana). 

DouBLE  -  doppiu,  mtenni,  għal  dar- 
btejn  ;  darbtejn  ;  ittenni,  taghmel  għal 
darbtejn,  titwi ;  takbes  (tħaddi)  pon- 
ta  jew  cap ;  tarġa  lura ;  tiċċajta,  tiU 
għab ;  ċajta  ;  a  double  barrelled  gun, 
xcubetta  bV.ewġ  canni ;  fni/  shoes  are 
donble  soled,  iżxarbun  tiegħi  bid-dop- 
pia  solatura  (Wte^ff  pettijiet) ;  double 
chin,  ghankra ;  double  or  qnits,  għal 
paci  (meta  wieħed  icun  jilgħab  u  jitlef 
partita  u  jilgħab  oħra  biex  jew  ipaci 
jew  icollu  jati  ta  tnejn);/b/d  itdouble, 
itwiha  għal  tnejn ;  t/te  general  wanted 
to  donble  the  rank,  il  general  ried  jir- 
doppia  il  fila ;  thei/  succeeded  to  double 
(Ike  cape  in  a  terrijic  storm,  rnexxielom 
jakbżu  (igħaddu)  il  cap  ftemx^esta  ka- 
lila. 

DouBLE-BASS— contra  baxx,  I-acbar 
violin. 

DouBLE-DEALER— falz,  faċċol,  b*żewġ 
uċuħ. 

DouBLB-BNTBNDRE  (bil  Francis,  akra 
dablantdndrj  chelma  jew  cliem  li  għan- 
du  sens  doppiu  jew  li  jista  jiftihem 
f żewġ  xorta. 

DouBLB  HBARTBD  —  li  għandu  kalb 
karrieka ;  karrieki. 

DouBLBNEss  -duppiezza. 

DouiiLKT  — sidrija;  żewg,  par. 

DouBLBTONOUKD^karrieki,  falz;  li 
issa  igħejd  ħaġa  u  issa  igħejd  oħra. 

DouBLiNG    ċajta. 

DouBLooN  —  dublun  vbiċċa  munita 
jew  11  us  Spanjola). 


Digitized  by 


Google 


bou 


—  281  — 


DOW 


DouBLY--<-għaIl  darbtejn,  karrieki, 
faċċol. 

DouBT  —  dubiu,  tħassib,  li  wietied 
ioun  bejn  ħaltein,  jew  bejn  iva  jew  le; 
li  ghajnu  tagħkru  ;  tiddubita,  titħaseb; 
tcun  bejn  ħaltein,  bejn  ivau  le,  tghak- 
rek  għajneic ;  wUhout  any  doubt,  min- 
għajr  I-ebda  dubiu ;  no  doubt  you  will 
be  ihere^  inti  tcun  hemm  sgur  ;  do  you 
make  a  doubt  of  it  f  inti  ghandec  xi  du- 
biu  ?,  doubt  not,  taħseb  xejn,  /  doubt  it 
very  mnch^  jena  niddubita  wisk. 

DouBTABLE— ta  min  jiddubita  roin- 
nu  ;  li  m'hux  sgur. 

DouBTER — min  jiddubita,  ma  jcunx 
sgur,  icun  bejn  ħaltejn,  jewbejn  iva  u 
Ih. 

DouBTFUL— dubbius,  li  m'bux  sgur. 

DouBTLBBS  — bla  dubiu,  cert,  sigur. 

DouoKBR— (għasfur  tajra)  bugħad- 
das. 

DouDON  —  biċca  flus  (tar-ram)  tal 
India. 

DouGH— (akra  dou)  għagina. 

DouoHBAKED~m*hux  roitmum  jew 
spiċċat ;  artab. 

DouoĦ-FAGBD— ta  gifa,  ta  wieħed  bla 
ħila. 

DouQHKMEADBD  -  artab. 

DouGHNUT—  s6nġa. 

DouGHTY  —  curaġġuB,  kawwi,  bil 
ħila. 

DouGHY— artab  bħal  għagina. 

DousB  — taka  jew  tinżel  bis-salt  fl-il- 
ma;  Itniżżel  jew  tnakkss  il  klugħ 
f  dakka  (jew  għal  għarrieda). 

DouT-titfi. 

DouTBB— stuta  (għat-tifitax-xama). 

DovB— ħamiema. 

DovBCOT— kafas  għal  ħamiem. 

DovBLET — beċċun . 

Dovb's  foot— xorta  ta  geraniu. 

DovBTAiL  —  minċott,  timminċottia, 
taħdem  jew  tgħakkad  bil  minċotti. 

DovisH— fidil  bħal  ħamiema. 

Dow— dgħajsa  cbira. 

DowABLB  —  li  jista  icun  dotat,  ta 
min  jiddutah  jew  jatiħ. 

DowAGER—armla  għania. 

DowDY— mara  dendula,  eerċura. 

DowEL  — tukkala  bħal  minċott  fnofs 
biċċa  njam  etc,  rabta  (għuda  li  torbot 
ma  xulxin)  tal  corvi  tar-roti ;  torbot 


tgħakkad  flimchien  bcejjeċ  ta  njam, 
ħadid  etc. 

DowBR— dota,  gie'^*. 

DowERLESs— bla  dota,  fkir. 

DowERY-dota,  gież. 

DowLAs— drapp  ordinariu  (li  actarx 
isir  fl-Irlanda)  għal  komos. 

DowLY — kalbu  sewda,  trist. 

DowN— lewwel  rix  li  italla  għasfur  ; 
pil  (bhal  suf)  tal  werak  etc,  żajbra  ; 
moxa,  ramla ;  isfel ;  fl-art ;  disunurat 
(mcasbar);  iogodown,  tinzel,  tibbaxxa; 
to  bring  down,  tniżżel,  tumilja,  tib- 
baxxa ;  to  lie  down^  timted ;  to  set 
down,  tniżżel  (ticteb)  f  carta ;  to  fall 
(2ot<^/7,  taka;  to  pay  money  downy  tħal- 
las,  bil  ħlas,  bil  flus  kabel ;  io  drink 
one  down,  issaccar  Cbix-xorb)  wieħed  ; 
up  and  downy  I-ħawn  u  I-hemm  (il  fuk 
u  l-isfel) ;  t/ie  vps  and  downs  of  life,  il 
ġrajja  ta  ħajjitna;  i/ie  wind  xoas  cUnon 
in  ilie  emning,  ir-riħ  cieda  (^nitel  batta 
jew  nakas)  fil  għaxija ;  1  found  every- 
thing  upside  down,  sibt  collox  ta  taħt 
fuk ;  turn  ihe  ladd^r  upside  down,  akleb 
is-sellum  rasu  I-isfel;  down  t/ie  stream, 
mal  current;  down  upon  ihe  nail,  flus 
akbad  u  kabbad  (kabd) ;  down  with  the 
traiiors  !  abbasso  it-tradituri ;  he  iliaVe 
downy  down  wiiJi  hini,  min  jaka  fl-art 
in-nies  tirfsu  (il  ħmar  il  magħkus  idur 
għalieh  id-dubbien) ;  he  is  quiie  down 
in  tlie  mouili,  għandu  buli  ta  iswed. 

DowN  BBD— sodda  tar-rix. 

DowN  OAST— kalbu  sewda.  mitluk, 
mormi ;   mniżżel,  mixħut. 

DowNFALL — wakgħa,  rvina. 

DowN  HAWL  —  tiġbed  1-isfel ;  biċċa 
cima  (ħabel)  marbuta  mar-rocna  ta 
fuk  ta  kala. 

DowN-HEARTBD— kalbu  scwda. 

DowNuiLL— niżla,  għan-nizla. 

DowN-LooKiNG  —  U  għandu  ħarsa 
(jew  ciera)  ta  kalbu  sewda. 

DowNLYiNG— ħinirkàd,  ħin  is-sodda. 

DowNRiGHT— collu  chomm  hu,  die- 
her  ċar ;  ihis  is  a  downright  contradic- 
tion^  din  contradizioni  ċara ;  he  ia  a 
downrighi  genileman,  hua  sinjur  collu 
chemra  hu  fil  veru  sinjur);  you  are  a 
downright  rogae,  inti  il  veru  briccun. 

DowN  SHARB— xorta  ta  moħriet. 

86 


Digitized  by 


Google 


DOW 


—  282  — 


t)BA 


DowN-BiTTiNG— kagħd  bil  kiegħda, 
mi^triħ. 

DowN  TROD      )  mirfuB ;  taħt  iB-sa- 

DowNTRODDBN)  kajn. 

DowNWARD  —  1-isfel;  he  u  going 
downicai^ds^  nieżel  l-isfel. 

DowN  MEBD— Cc^Won  meed)^  żerrigha 
tal  koton ;  isem  ta  pianta. 
.    Dawny— magħmul  mil  pil  (mir-rix) 
artab. 

Dqwbbbs  —  mara  li  għanda  dritt 
għad-dota. 

DowBY— dota,  gież. 

DowsE-— dakka  ta  ħarta. 

DosY— mara  li  m'hix  tal  galbu. 

DozB— tongħos;  wlien  Iwas  apeaking 
he  dozed  oġ\  meta  cont  nitchellem 
għajnu  marret  bih. 

DoZEN— tużżana  ;  «u?  ahillingħ  a  do- 
zen^  sitt  xelini  it-tużżana  ;  haker'a  do- 
zen\  tlettax  bi  tnax  (tlettax  floo  tnax). 

DozY — Bturdut,  bin-ngħas. 

Drab— mara  m'hix  tal  galbu,  cer- 
ċura;  drapp  oħxon  kastni  taB-suf; 
tagħmilha  ma  nisa  li  m'humiex  tal 
galbu ;  lewn  kastni. 

Dbabblb — tcarcar  • 

Dbab-coloub  —  lewn  it-tafal  scur ; 
kastni. 

DRABLBR--żieda  (biċċa)  klugħ. 

Dbao— tal  infern,  demoniu,  ittenta- 
zioni. 

Dbaohm— biċċa  munita  (flu8)griega 
tal  fidda,  it-tmienija  waħda  ta  ukija 
(dramma). 

Dbaco— id-dragun,  isem  ta  costella- 
zioni  (ta  gemgħa  ta  cwjecheb), 

Dbaoontic  — tad-dawran  (chif  idur) 
il  kamar. 

Dbacontinb — ta  dragun. 

Dbaff— iż-/ibel,  il  frac,  dac  li  jibka 
minn  ħaġa  jew  fdal,  il  chnis. 

Dbaffish)  •*  ma  jiswiex ;  fdal  li  ma 

_  >•  hux    tajjeb    ta    ħaġa ; 

Dbaffic  j  maħmuġ. 

Dbaff-tub— ħawt  għal  majjali. 

Dbaft  —  ġbid,  staccament  suldati, 
cambiali,  ħa/ż,  abbozz  ;  tigbed,  tiBtac- 
ca  Buldati ;  thożż ;  tagħmel  abbozz  ^ara 
draught). 

Dbaq— gangmu  (xbiec)  scarpa  ta 
rota ;  carrozzin;  tiġbed,  tcarcar,  tcax- 
Car  titniccher;  he  loas  dragged  loprison, 


carcruh  il  ħabs  ;  he  is  alwaye  dragging 
behind,  dejjem  jibka  lura  (fil  mixi  etc.) 
jew  jitniccher. 

Dbags  — ċattra  ( travi  marbutin  ma 
xulxin  li  iservu  biex  igħabbu  jew  iġor- 
ru  xi  ħaġa  fukom  ). 

DBAGaLB—tcaxcar,  titcaxcar ;  terhi 
il  curcar,  tħammeġ  il  curcar  (ta  libsa) 
billi  terhi  (id-diwl  twal)  jitcarcru  ma 
I-art  (fit-tajn  etc.) 

DRAaMAN--8ajjed  bil  gangmu. 

Draonbt  -gangmu  (  xibca  li  is-saj- 
jeda  icarcru  ma  kiegħ  il  baħar  ). 

Draooman  —  draguraan,  interpreti 
tat-Toroc. 

DRAOON—dragun  ([serp  li  ma  jesistix 
iżda  li  ipinġu  bil  ġwienaħ;  isem  ta  me- 
teora  cbira  ;  ragel  ( jew  mara )  kalil 
jew  aħrax  ;  isem  ta  costellazioni  fjew 
għankud  cwiecheb  )  ħdejn  il  polo  ta 
fuk. 

Draoonfly — mazzarelli. 

Draoonish — ta  għamla  ta  (  bħal ) 
dragun. 

Draoon-likb  ~bħal  dragun ;  aħrax, 
kalil. 

DRAaoN*s-HBAD  -  isom  ta  pianta  ( si- 
ġra). 

DRAaoN-TRBB— xorta  ta  palma. 

Draooon— dragun  ;  suldat  fuk  iż- 
żiemel,  xorta  ta  ħamiem ;  titlak  jew 
terħi  għall  killa  tas-suldati ;  tjassar. 

Dbaosman  —  min  jaħdem  bil  gan- 
gmu. 

Drain  '  canal  għall-ilma  hażin,  tnix- 
xi,  tixxotta  bil  canali;  if  yon  go  on 
apending  ihis  way  you  will  soon  drain 
yourpurae,  jecc  tcompli  sejjer  tonfok 
chif  int  dal  wakt  isBib  il  kigħ  tal  borsa 
(tixxotta,  tahli  il  flus  li  għandec  ).  ' 

Drainaob  -  drenaġġ,  il  canali  collha 
li  jixxuttaw  belt  etc.  mill-ilma  ħazin. 

Drained  -mgħoddi  ( ixxuttat  )  bil 
canali. 

Drainbr— min  jixxotta  ;  passatur. 

DRAiNiNa-TiLKs— catusi,  canali  għal 
I-ilma. 

Drakb  -  papru ;  isem  ta  canun  żgħir. 

DRAM—ara  dmchm. 

Dbama— dramm  (dramma)  opra  tat- 
teatru. 

Dbamatio       )     drammaticu    ( tad- 

Dbamatical  /    dramm ). 


Digitized  by 


Google 


DRA 


288 


DRA 


Dramatist — dao  li,  jew  min,  jicteb 
id-drammi  (opri  tat-teatra). 

Dramatizb— tagħmel  ( tirridnci )  fi 
dramma  (opra  tat-teatra). 

Dbamatubqy — ix-xienza  (1-arti)  tal 
poesija  drammatica  (jew  tad-drammi ) 
u  tar-rappresentazionijiet  tad-drammi 
fit-teatru. 

Drank— xorob;  Atf  rf^awi  ttoo  glassea 
of  beer,  xorob  żewg  tazzi  birra. 

Drapb— taghmel,  tinseġ  il  ħwejjeġ. 

Drapbr  —  tal  ħwejjeġ,  bejjegħ  il 
ħwejjeġ  (jew  iddrappijet). 

DiEUPBRT— ħwejjeġ,  drappijiet. 

Drabtio— kawwi,  li  jagħmel  effett 
(li  jaħdem). 

Drastiob— porga  kawwija  li  tagħmel 
effett  malajr. 

Drauoht— ġbid,  żiffa  riħ,  belgħa  jew 
bokka,  Btaccament  suldati,  baħar  fejn 
bastimeut  ipixca,  pixcar,  hażż,  abbożż; 
ħabeli  tarant  ( li  bih  żwiemel  etc. 
jigbdu  carrettuni  etc.) ;  cambiali ; 
kabda  ħut  (Fxibca  ete.) ;  lochi  (canal); 
he  drank  it  all  at  one  draugħt,  xorbu 
fbelgħa  (fbokka)  waħda;  who  made 
tlie  draught  of  t/iie  fortress^  min  għamel 
(ħażż)  il  pianta  ta  din  il  fortizza  ? 
You  keep  tne  draught  and  give  the  fair 
copy  of  tlie  work  to  me,  inti  żomm  1-ab- 
bozz-u  lili  tini  il  copia  pulita  tax- 
sogħol  (tal  chitba)  li  għamilt;  This  is 
a  s/iip  of  stnall  draughi,  dan  bastiment 
ta  pixca  żgħira  (ma  tantx  ipixca  wiBk); 
/le  has  a  quick  draug/it,  inehħi  (  ibiħ  ) 
mb(BJjet  etc.  ħafna;  heer  on  dmught, 
birra  fil  btieti,  fil  cantina,  etc. ;  the 
transport  hrought  several  draughts  of 
soldiera,  ittrasport  gieb  bosta  distac- 
camenti  ta  suldati. 

DRAuGĦT-BOABD—mejda  (għuda  jew 
tavla)  għal-Iogħob  tad-damma. 

Drauoht  -  coMPABBEB  —  cumpass 
magħmul  (jew  li  jistajintrama)  b'bosta 
bdejj0c  jew  ponot  għall  ħażż  tal  pianti 
(ghall  abbozzi). 

Drauoht-enginb  —  macna,  pompa 
biex  ittalla  ftiġbed)  I-ilma  etc. 

Draught-hook— ganċ  cbir  tal  hadid 
fcarru  ta  canun  etc.  biex  jiġbdu 
minnu. 

Draught-horbb  —  żiemel  tat-tagħ- 
bija. 


Draught-housb— loc  għaż^żibeh 
Draught-het — tartarun,  gangmu 
Draughts— damma    (logbba)  ;  ean 
you  play  at  draug/its  ?  taf  tilgħab   id- 
damma  ? 

Drauqhtbman— ħażżie^^  (  min  iħozz 
pianti  ta  djar  etc.);  diBinjatur. 

Draughtbmanship— il  post  ( ufficiu ) 
jew  xogħol  tad-disinjatur. 

Draw— tiġbed,  tcarcar,  toħroġ  ;  tis- 
let ;  tħajjar,  tħożż,  tiddisinja ;  two 
horses  are  /tardly  sujfficient  to  draw  this 
loady  żeuġ  zwiemel  bil  chemm  buma 
biżżQ/jed  biex  jiġbdu  din  it-taghbia; 
whenever  he  comes  here  he  draws  such 
sighs  and  tears  that  makes  me  feel  for 
him,  cuU  meta  jigi  hawn  joħroġ  crib, 
tnehid  u  dmugħ  li  igħaffiġli  kalbi  (li 
igibli  ħniena) ;  the  ojfficers  were  obliged 
to  draw  the  swordj  I-ufficiali  chellom 
(bil  fors)  jisiltu  (joħorġu)  ix-xabla; 
can  you  lend  me  your  pail  to  draw  up 
some  water,  tista  tislifni  is-satal  tie- 
għec  biex  nimla  ftit  ilma ;  the  doctor 
had  to  draw  blood  from  him,  it-tabib 
chellu  jifsdu;  the  beautifal  open  country 
and  t/ie  hracing  air  tliat  draw  so  many 
people  every  year  t/iere,  il  campanja 
sabiħa  u  1-aria  tant  tajba  li  hemm.li 
tħajjar  tant  nies  li  imorru  hemm  cull 
sena ;  you  /lave  to  draw  tlie  fowls,  għàn- 
dec  (trid)  tħammel  (tnaddaf  żakk)  dauc 
ittigieffiet  etc;  /  saw  ihe  calves  drawing 
the  cow  8  hreast,  rajt  i\  għegiela  jerd- 
għu  mil  bakra ;  t/iis  plaster  does  not 
draw,  did  il  ġbara  ma  tiġbidx ;  when 
is  /le  going  to  draw  his  work  to  an  issuet 
meta  sejjer  joħorġu  (jippublicah)  ix- 
xogħol  tiegħu  ? ;  diat  s/np  draws  about 
ten  feet  water,  dac  il  bastiment  ipixca 
xi  tnax  il  pied  ilma ;  can  you  draw  his 
picturef  taf  tpingih  (tagħmilli  ir-ri- 
tratt?);  drawitup  in  writing,  ictbU 
(għamlu  bil  mictub) ;  draw  a  circle 
and  a  sguare^  ħożż  (għamel)  circlu  n 
quadrat.  You  must  now  t/iink  to  draw 
t/iis  debate  to  a  conclusion,  jeħtieġ  tlA- 
sbu  issa  biex  tispiċċaw  minn  diu  il 
custioni ;  /  can  /lardly  draw  breath  in 
this  room,  bil  chemm  nista  nieħu  in- 
nifs  f  din  il  camra ;  to  dmw  nig/i^  tok- 
rob,  (tersak  ħdejn);  make  him  draw 
back,  ġagħlu  jarġa  lura;  draw  away 


Digitized  by 


Google 


DM 


—  284  — 


DRE 


ihal  curlain^  iġbed  (neħki)  dtc  il  par- 
tiera ;  nothivg  will  dvaw  me  away  from ' 
going^  xejn  ma  idawwarni  (ineħħili  il 
fehma)  li  ma  immurx  ;  he  succeeded  io 
draw  the  two  parties  together,imeyix\e\a 
igħakkad  i/.-żewġ  partiti  flimchien ; 
no  one  can  draw  tJiem  aeunder^  ħatt  ma 
jiBta  jifridhom  minn  xalxin  ;  see  ifyoxt 
can  draw  him  on^  ara  tistax  tiġbda  (tħaj- 
xw)  ;  me  must  he  quicky  time  draws  on^ 
jeħtieġ  nħaffu,  iż-żmien  kiegħed  jagħ- 
fas;  2chen  night  commenced  to  draxo  on^ 
meta  beda  isir  il-lejl  (jidlam)  ;  t/ie  hest 
ihing  to  do  is  to  draxo  a  peiition  at  once^ 
I-aħjar  ħaġa  li  tagħmel  ibgħat  (icteb) 
petizioni  Cmemorial)  mill  actar  {i&;  he 
was  ready  io  draxo  up  t/ie  army,  chien 
lest  jischiera  l-esercitu  ;  /  had  to  draw 
it  along  all  the  way,  chelli  incarcru  it- 
triek  collha ;  draxo  it  out  jew  draxo  it 
forthy  oħroġha,  aklagħha;  you  s/iall 
never  be  ready  ifyou  /ceep  drawing  out 
t/ie  time,  int  katt  ma  tlesti  jecc  tok- 
għod  tħalli  dejjem  millum  għal  għàda. 

Dbawadlb — lijista  jingibed  etc. 

Drawback— daziu  li  jarġa  jintgħata 
lura  jew  li  jitradd ;  il  ħażin,  l-agħar. 

Drawbab  —  il  ganċ  li  jorbot  jew 
iwaħhal  il  macna  tarvapur  tal  art  mal 
vagun. 

Dbawboys— tfal  li  igħejnu  (jigbdu) 
fli  nsiġ  tax-xallijiet  etc. 

Dbawdridob— pont  li  jiġri  jew  li 
jista  jintrafa  jevi:,  itneħħa. 

Dbawbb— dac  li  fuku  tingibeb  il 
cambiali. 

Dbaweb— min,  jew  dac  li,  jiġbed  jew 
jiddisinja;  caxxun;  a  toot/i-drawer  dac 
li  jakla  is-snien. 

DBAWEBS-kalziet  ta  taħt. 

Dbawobab— l-arnes  (armar)  ta  zie- 
mel  ghal  carrettun. 

Dbawinq— disinn,   ħażz. 

Dbawino-mastbb  --  surmast  tad-di- 
sinn. 

Dbawino-pbn— pinna  għad  disinn. 

Dbawing-boom  —  sala,  camra  fejn 
wieħedjilka  in-nies. 

Dbawl— leħen  jew  cliem  imcarcar 
bil  lajma  il-Iajma ;  titchellem  bil  laj- 
ma  il  lajma ;  tcarcarc  il  chelma. 

Dbawling  —  tcarchir  ta  cliem  bil- 
lajma  il  lajma. 


Dbawn—  miġbud,  maħzuż,  iddisi* 
njat. 

Dbawn-battlb  —  battalja  (  gwerra 
jew  takbida  )  fejn  dawc  li  icunu  jic- 
cumbattu  (iż-żewġ  naħhiet)  igħejdu  li 
tagħhom  (it-tnejn)  hia  il  vittoria. 

Dbaw-nbt  — xbiec,  trabocc  tal  għa- 
safar. 

Dbawplatt  — .  dio  il  placca  (ħadi- 
da  etc.)  mtakba  b*tokob  ta  cull  ħxuna 
jew  daks  ghall  argentieri  etc.  biex 
igħaddu  il  fildiferru  etc.  a  irakku 
chemm  iridu. 

DBAW-WBLL—bir  fond. 

DBAY-carrettun  jew  carrozza  bax- 
xi ;  xorta  ta  carrettun. 

DBBAD-biża,  waħx;  tal  biża,  waħ- 
xi ;  tibża,  titwaħħax  ;  /  dread  t/ie  mo- 
ment  1  /lave  to  meet  Atm,  nibża  mil  (ni- 
trighed  meta  niftacar  fil)  mument  li 
jena  għandi  niltaka  miegħu  ;  he  dreads 
me^  hua  jibża  minni. 

Dbbadful — tal  biża,  waħxi;  terribli; 
it  was  a  dreadful  day^  chienet  ġurnata 
tal  biża  ;  nofHnly  mixes  wiih  him^  /le  is  a 
dreadful  man,  ħadd  ma  jagħmilha  mie- 
għu,  għaliex  ragel  terribli  (tremend, 
li  ibażża). 

DBBADLESs—bla  biżB,  bla  waħx. 

Dbbadnauqht  — xorta  tadrappfpan- 
nu)  bil  pil  għoli  jew  cbir. 

Dbeam  —  ħolma  ;  toħlom  ;  /  /lad 
(dreamtj  a  dreadful  dream  laat  nig/ifj 
chelli  (ħlomt)  ħolma  tfil  biża  dal-lejl ; 
thia  is  only  a  dream^  din  m*hix  ħlief 
ħolma;  my  dream  is  out,  il  ħolma  tiegħi 
seħħet  (sar,  ġara  chif  ħlomt) ;  xo/ien  T 
was  a  youngster  I  used  to  dream  more 
i/ian  f  do  at  present,  meta  cont  ^għir 
cont  noħlom  actar  milli  noħlom  daż- 
żmien. 

Dbbambb— min  joħlom;  ħalliem. 

Drbamless  -  bla  ħolm ;  t/uxn/c  God^ 
t/tis  is  t/ie  Jirst  di*eamless  niq/U  I  had 
this  mont/iy  niżziħajr  l-Alla  àan  chien 
l-ewwel  lejl  li  ghaddejt  bla  ħolm  dan 
ix-xahar. 

Dreamt  (it-temp  passat,  u  *1  parti- 
cip  passat  tal  verb  "fco  dream**),ħlomt; 
Idreamt  of  you,  hlomt  bic. 

Dbbamy  —  collu  ħolm ;  li  joħloro, 
ihewden;  donU  talce  any  notice  of  /lim 


Digitized  by 


Google 


i)BE 


—  286 


Dbi 


he  it  a  dreamy  fellow,  tieħuk  għalih, 
dac  kiegħed  ihewden  (ibleħ). 

Drbarinbss— waħx,  biża. 

Drbdgb  — gangma  (xibca  li  titcarcar 
u  ittalla  mil  kiegħ)  tistad  bil  gan- 
gmu ;  izzerred  jew  trozx  it-tkiek  fuk 
ħutjew  laham  li  icun  jinztewa;  taħ- 
lita  ta  ħafur  u  zghir  miżrugħin  flim- 
ohien. 


Drbdqb-box 


cazxa    etc.    mtakba 

^.  -biex  troxx  minnha  il 

Drbdoino-boxJ  bzar  jew  tkiek. 

Drbdoe-man  —  min  jistad  lil  gan- 
gmu.  •      I  /. 

Drbdobr — min  jistad  bil  gangmu  ; 
cazza  intakba  biex  trozx  biba  it-tkiek; 
carracca  tal  ħama. 

Drbdoino-machinb  —  carracca  (tal 
ħama). 

DREB  —  issofri,  iġġarrab. 

Dreooinbss— ħmieġ,  għakàr,  fond, 
(kiegħ  ta  xi  haġa). 

Dreooish — maħmuġ,  mgħakkar. 

Drboot-bit  —  tajn,  bil  ħama,  bil 
(kiegħ,  fondetc). 

Drbo— għakar,  tartru,  ħmieġ,  zcu- 
ma,  fond  (il  kiegħ  li  jibka  jew  li  jok- 
għod) ;  he  belongs  to  the  dregs  of  the 
people,  dac  wieħed  mil  canalji. 

Drbnoh  — xarba  cbira ;  porga  ta  żie- 
mel  (doza  ta  porga  kawwija  jew  cbira); 
tixriba  cbira  (għasra) ;  tiski  porga  lill 
żiemel,  ixxarrab ;  tagħmel  xraba,  għa- 
sra  jew  bħal  fellus  ;  canal  tal  ilma ; 
f  was  drenched  to  the  skinj  ixxarrabt 
għasra,  sirt  fellus. 

Drbnchin.o— tixrib. 

Dress— xedd,  libsa;  ixxidd,  tilbes, 
tidfor;  issajjar;  iżżejjen,  iddewwi  fe- 
rita;  issewwi,  tiġbor  jew  tirranġa 
ħaġa ;  a  night  dress^  scnfia  (Ibies)  ta 
bil-lejl  ;  she  has  to  dress  her  head  yet^ 
bakgħilba  tidfor  għad  (ghad  trid  tid- 
for) ;  if  I  were  yon  Vd  try  to  dress  Hiose 
old  clothesj  li  cont  minnec  nara  cbif 
nagħmel  u  niġbor  (nsewwi,  nirranġa) 
dawc  il  hwejjeġ  kodma ;  cook,  dress 
tJie  meat^  coc,  irranġa  (sajjar)  il-laħam; 
the  doctor  came  at  once  to  dress  his 
.irou;)rf,it-tabib  %\h  minnufib  biex  idew- 
wilu  il  ferita;   can  you  dress   leaHierf 


taf  ticconza  il  gild  ?  no  but  I  can  dress 
fiax  and  vines,  le  iMa  naf  nomxpt  il 
gha^.el  u  niżbor  id  dwieli ;  I  donUlibs 
yonr  dress  at  all,  xeju  ma  togħġobni 
il-Iibsa  tiegħec;  dress  yourself  andcame 
wit/i  me,  ilbes  u  ejja  miegħi ;  ptU  on 
another  dress^  ilheB  (xidd)  libsa  oħra; 
dress  (chelma,  ordni  lis-suldati  fid- 
drill  biex  jindrizzau  u  jokoghdu  flii^ja 
wiAda) ;  dress  on  number  one^  indriz- 
zau  rwieħcom  (okgħodu  linja  jew  fila 
dritta  man-numru  ta  lewwel  jew  mà 
I'ewwel  wieħedj;  right  dress,  indrizzau 
ma  tal-lemin. 

Dressbr  -  dac  jew  min  jirranġa  etcl 
il  banc  (xriec  etc.)  fi  obcina  fejn  ikat- 
tghu  il-laħam  eto. 

Drbssino— Ibies,  ranġar;  tidwija  ta 
ferita ;  demel  jew  bżar ;  ornament 
(żinaj  f  bini. 

DrbssinO'OOwn— libsa,  ġobba,  bluża 
(libsa  ta  mara). 

Drbssino-ro  oh — camra  ta  Ibies. 

Dress  makbr—  ħajjata. 

Dr^ssy— min  iħobb  jilbes  jewiħobb 
juri  ruħu  (h\\  ħwejjeġ  jew  bi  Ibies). 

DRBST—temp  passat  u  particip  pas- 
sat  tal  verb  *'to  dress",  nra. 

Drbw—  temp  passat  tal  verb  "  to 
draw". 

Drib— takta,  tkaċċat ;  katra. 

DRiBBLB—tkattar,  tliegħeb. 

Dribblino  ~  taktir,  Igħàb. 

Driblbt  —  somma  żgħira,  ftit ;  a 
driblet  debt^  dejn  żgħir  (  ta  somma 
żgħira). 

Dried— niexef,  mnixxef. 

Drieb— nixxief. 

Drift— ħaġa  sejra  mal  current  mal 
mewg  jew  mar-riħ;  gozz  silg,  ramel, 
trab  etc.  li  jin^ama  bil  mewg  jew  bir- 
rih  ;  ħsieb,  għajn,  tir ;  salt  bhejjem  (li 
icun  isukom  xi  ħaddj  ;  titfa,  tiġma 
gozz  ;  tmur  mal  mewġ  jew  mar-riħ ; 
tinġamagozz;  is-suk  ilbhejjem  b*mer- 
ħla ;  1  fully  understood  the  whole  drifi 
of  tlie  business/]eii9k  ^mihxk  sewwa  it- 
tir  oollu  (il  ħsieb)  tal  afiari  jew  tal  fa- 
cenda  ;  1  know  the  drift  of  his  discourse^ 
jena  naf  (fimt)  għal  fejn  hi  għajnn, 
jew  it-tir  tad-discors  t  egħu  ;  1  satv 
the  boai  going  adrift,  rajt  id-dghajsa 
sejra  mal  mewg  (mar-riħ) ;  <m  our  way 


Digitized  by 


Google 


i)Ri 


—  286  — 


DRI 


here  we  mei  some  hig  drifts  of  ice,  aħna 
a  gejjin  rajnasilt  bcejjeċ  tas-Bilg  cbar 
fwiċċ  1-ilma ;  when  the  wind  abated 
there  were  drijts  of  sand  all  alovg  the 
way,  meta  batta  ir-riħ  chien  hemm 
(ħalla)  gziez  ta  ramel  mat-triek  collha. 

Dbift-land— ħlas  ta  flus  li  wieħed 
iħallas  talli  ighaddi  bli  mrieħel  tal 
bhejjem  minn  gew  raba  jew  minn  gew 
ħwejjeġ  ħadd  jeħor. 

Drift  sail — biċċa  kala  li  igib  basti- 
ment  taħt  I-ilma  biex  tmixxih  f  xi  tem- 
pesta. 

Dbift-way — mogħdija,  triek  mnejn 
igħaddu  (isuku)  li  mrieħel  tal  bhej- 
jem  ;  it-triek  fejn  jiġbed  jew  li  jakbad 
bastiment  rtempesta. 

Drift-wind  —  rih  li  itajjar  collox 
kuddiemu. 

Drift-wood — njam  mitfuh,  mcarcar 
jew  immixxi  mil  mewġ. 

DRiLL—radda  tal  moħriet;  żgorbia; 
golja;  xmara  żgħira  ;  xadin  jew  ghed- 
mejmum  ;  drill  (tas-suldati  jew  tagħ- 
lim  militari);  ittakkab  bi  żgorbia,  tid- 
drilla  jew  tgħallem  id-drill  lis-snldati, 
you  have  to  drill  these  keys^  għandec 
ittakkab  (tagħmel  it-tokba)  dawn  ic- 
cwievet;  children  like  drill  as  much  aa 
soldiera  themselveSy  it-tfal  iħobbu  id- 
drill  daks  li  stess  suldati ;  some  people 
80W  potatoes  in  drilU  othera  in  holes^ 
x*uħud  jiżirghu  il  patata  fir-radda  tal 
moħriet  u  oħrajn  fil  b^tiet. 

Drjll-box — oaxxa  ^jniżommu  pa- 
tata  ete.  għaż-żriegħ  wara  il  (fir  rad- 
da  tal)  moħriet 

Drilung  — żriegħ  fir-radda  tal  moħ- 
riet,  taghlim  ( tad-drill)  lis-suldati ; 
drill  (drapp  tat-tajjar) ;  7  am  liaving 
viy  'Srilling  suit  wasliedy  kiegħed  nah- 
silha  il-libsa  tad-drill  tieghi. 

Drill  serqeant— surgent  li  igħal- 
lera  id-drill. 

Drill  STOck  -  ir-rebecohin,  il  mak- 
bad  tal  golja,  mnejn  iżżomm  żgorbia 
jew  rebeccnin. 

Drink  —  xorb,  xarba;  tixrob ;  hot 
tnilk  is  an  excellent  drink,  il  ħalib  sħun 
hua  xorb  tajjeb  ferm  ;  when  I  saw  him 
he  wae  a  little  in  drink^  meta  rajtu  chien 
ftit  xurban  ;  he  lived  three  whole  days 
^vitli  out  either  food  or  drink^  għax  tliet 


tijiem  sħaħ  bla  ichel  u  xorb ;  you  muei 
drink  within  boundg^  għandec  tixrob 
moderat  Cbil  kies) ;  to  dinnk  hard,  tix- 
rob  sħiħ  (tatiha  għax-xorb) ;  let  us 
dnnk  the  King's  health^  ejja  nixorbu 
bis-saħħa  tar-Re.  I  drink  your  heaWi, 
nixrob  bis-saħħa  tiegħec;  this  wine 
drinksflat,  t/iat  beer  drinks  well^  dan 
l-imbit  kares  (spont)  dic  il  birra  taj- 
ba ;  they  kept  him  to  drink  him  down^ 
żammewh  biex  saccruh  ("biex  skewh 
tant  li  sicherj ;  to  drink  in,   tarda. 

DRlNKABLE^tax-xorb;  tajjebgħax- 
xorb. 

Drinkbr— min  jixrob,  sacranazz. 

Drinker-moth  —  xorta  ta  camla 
cbira. 

Drinking— xorb,  tax-xorb  ;  he  was 
drinking,  chien  jixrob,  there  was  a  lot 
of  eating  and  drinking,  ehien  hemm 
salt  ichel  u  xorb  ;  a  drinking  glass, 
tazza  tax-xorb. 

Drinkinqbout— xalata,  bauxata. 

Drinking-qlass— tazza  għax-xorb. 

Drinkinq-house— ħanut  tax-xorb. 

Drinkless— bla  xorb. 

Drink-money— flus  (xi  ħaga)  li  tati 
il  wieħed  x'jixrob  ;  he  liad  two  diUlings 
from  him  drink  money,  kala  (taħ)  żewġ 
xelini  x'jixrob. 

Drip— katra,  demgħa  ;  tkattar,  id- 
dammagh. 

Drbppinq  — taktir,  xaħam  li  joktor 
mil-laħam  meta  icun  jinxtewa. 

Dripstonb— ħaġra  tal  filtru  ("ghal 
flltrar  tal  ilma). 

Driye  — ħarġa  bil  oarrozza ;  toħroġ, 
tmur  bil  carrozza,  triek  għall  oarrozzi; 
titfa,  iġġagħal,  issuk,  tchexchex,  id- 
daħhal,  twahħal  musmar;  we  have 
been  out^oradrine  tfiis  morning,  ħriġna 
ħarga  bil'carrozza  dal  għodu  ;  t/iere  is 
afine  drive  from  Valletta  to  Notabile, 
hemm  triek  sabiħa  għal  oarrozza 
(ricba  sabiħa)  mill  belt  għall-Imdina; 
t/ie  wind  will  sure  drive  that  ship  as/iOre^ 
ir-riħ  sgur  jitfa  dac  il  bastiment  1-art; 
drive  me  to  Valletta,  suk  ghal  (  ħudni 
il  )  belt ;  to  drive  one  to  despair,  iggib 
bniedem  fdisperazioni,  can  you  drive 
tliis  nail  in  ?  tista  iddaħħal  (twaħħal 
jew  titfa  gewwa  )  dan  il  musmar  ? 
to  drive  away  t/ie  eiW,  tghaddi  jż-zmien; 


Digitized  by 


Google 


bvii 


—  28i 


bħo 


to  drive  at  sametliing^  ioolloc  mira 
(fmoħħoo)  ziħaġa;  $ħe  was  driven  of 
ike  stage,  saffrulba  (  meta  cbienet  fuk 
il  palo  tirrecita  (fit-teatruj;  to  drive  a 
tħing  /rom  day  to  day^  tħalli  ħaġa  minn 
ġumata  għall-oħra ;  to  drive  out^  tcbec- 
o\\one  nail  drives  out anotħer,il  musmar 
il  ġdid  jakla  il  kadim  ;  Ifyou  go  there 
you  are  to  drive  a  roaring  trade^  jeco 
tmur  bemm  Bgur  tagħmel  affarun  ;  he 
ie  driving  pigs,  kiegħed  jonħor  sħiħ 
(daks  ħanżir). 

Drivel— tliegheb,  tiblieħ  jew  issir 
ibleħ ;  Igħab,  ibleħ. 

Drivellino— bluħa,  nzul  ta  Igħab. 

Driven— partecip  passat  tal  verb 
"to  drive"  as  white  as  t/ie  driven  snow^ 
abjad  daks  is-silġ,  borra  (  li  icun  jit- 
tajjar  jew  nieżel). 

Driver— min  isuk  carrettuuy  bur- 
dnar,  carrettunar. 

DRlVlNO-BAND^gilda  li  iddawwar 
rota  ta  macna. 

Drivino-note  —  nota  li  tgħakkad 
zewġ  battuti  (fil  musica). 

DmzzLE— rxiex,  cirċ,  traxxax,  jagħ- 
mel  ic-cirċ :  it  drizzles^  nie^Ja  rxiex 
(rxiexa) ;  we  had  a  drizzliug  rain  all 
the  weekj  ohelna  rxiex  (  cbien  ic-cirċ  ) 
il  gimgħa  collba. 

Drizzlt  — li  iraxxax,  li  jagħmel  ic- 
cirċ,  tar-rxiex,  tac-cirċ. 

Droqer  —  bastiment,  vapur  tat 
tagħbija. 

Droil  —  taħdem  addof ċ,  tħaxlef 
fix-xogħol. 

Drcll— buff*un,  ċajtier,  wieħed  li 
idaħħac  (ħluki  jew  li  iħobb  il  ħlieka). 

Droll  — buffiin,  ċajtier,  wieħed  li 
idaħħao  (ħluki  jew  li  iħobb  il  ħlieka), 
iddiAħak,  tagħmilha  tal  buff'un,  tiċ- 
ċajta  ;  tidħak  b'xi  ħadd. 

Drollbr  -  buffun,  ċajtier,  min  idaħ- 
ħac  biċ-ciajt,  cliem,  jew  bil  mutetti 
li  jagħmel. 

Dromedary  -  gemel  b'ħotba  waħ- 
da,  jew  dromedariu. 

Drone— naħla  bagħlija  jew  bagħal 
(tan-naħal) ;  żanżin  ;  għażżien  ;  iżżan* 
żan,  titgħaż^.en. 

Drone  pipe — iżżanżin  (ta  nemusa, 
dubbiena  etc.) 

Dronish— ta  għażżien. 


Dronishness  -għażż. 

Droop — tidbiel,  tintelak,  tintrema. 

Droopinq  —  telka  ;  /le  is  now  in  a 
drooping  condition^  issa  jinsab  mitluk 
(mormi  jew  midbiel)  wisk..  s 

Drop— katra,  demgħa,  dendiela  ta 
misluta ;  tkattar,  iddamma,  tmut  sob- 
tu  (taka  u  tmutj,  tkattar,  twak.ka, 
titlak,  tħalli,  tiscot;  to  drop  hstern^ 
tmur  jew  tarġa  lura ;  by  drops  jew 
drop  by  trop,  katra  katra ;  it  seems  thai 
he  has  a  drop  in  his  eye  tJiis  evening, 
donnu  għàndu  xi  katra  żejda  il-Ieila; 
give  me  a  little  drop^  tini  (ferragnli) 
katra,  waħda  (ftit  wieħed);  /  am 
afraid  he  will  drop  my  watdi,  nibż^  li 
iwakkagħli  (jerħili  fl-art)  1-arIoġġ ;  he 
took  precioi^s  good  care  not  to  drop  a 
word,  hua  kagħad  attent  ferm  li  hia 
iħallix  tiscappalu  (toħroġlu  minn  fom- 
mu)xi  chelma;  let  usdrop  the  argument^ 
ejja  nħallu  (nitilku)  dm  il  custioni ; 
drop  it^  please,  biżżejjed  (iscotj  jecc 
jogbġboc;  in  cold  weather  my  nose  drops 
continually,  fil  bard  mnieħri  dejjem 
ikattar ;  tchen  you  come  tliis  way  please 
drop  t/f,  meta  tigi  Hiawn  għa^i  (ejja 
ftit)  jecc  jogħġboc ;  they  are  expecting 
him  every  minuie  todropp  off^  kegħdin 
jistennew  minn  minuta  għal  I-onra  li 
imut. 

Droplet— katra  żgħira. 

DRopping  -  taktir,  ktar;  ecesdrop- 
pingj  tissamma  minn  wara  bieb  jew 
minn  tokba  tal  muftiħ  ;  your  nose  is 
dropping^  mnieħrec  kigned  ikattar ; 
before  dropping  this  argumentj  kabel 
ma  nerħu  mn'idejna  (nitilku  jew  nħal- 
lu)  din  il  custioni. 

Drops— ktar/katriet(medicina  etc. 
xorb  jeħor)  ;  lemon  drops,  ħelu  ^ktar 
ktar)  bl-essenza  tal  (togħma  ia)  lumi. 

Dropsoene— is-separiu  (ta  teatru). 

Drop  serene— marda  tal  għajnejn 
(metail  għajnejn  idemmgħu). 

Dropsical  I  minfuħ  (marid)   bl-il- 

Dropsied   j  ma. 

Dropsy  —  nefba  (marda)  bl-ilma, 
jew  idropisija. 

DroPT  —  (temp  passat  u  particip 
passat  tal  verb  "to  drop  ")  ;  he  dropt 
the  stone  on  his  head,  reħa  (telak)  i| 
gebla  fuk  rasu. 


Digitized  by 


Google 


i)Ri 


—  286  — 


DRI 


here  %ce  mei  some  big  drifts  of  ice,  iJina 
a  gejjin  rajnasilt  bcejjeċ  tas-silg  cbar 
f  wiċċ  1-ilma ;  when  ihe  wind  abated 
ihere  were  drijts  of  eand  all  along  the 
wat/,  meta  batta  ir-riħ  chien  hemm 
(ħalla)  gziez  ta  ramel  mat-triek  coUha. 

Drift-land— ħlas  ta  flus  li  wieħed 
iħallas  talli  ighaddi  bli  mrieħel  tal 
bhejjem  minn  gew  raba  jew  minn  gew 
ħwejjeġ  ħadd  jeħor. 

Drift  sail — biċċa  kala  li  igib  basti- 
ment  taħt  I-ilma  biez  tmixzih  f  zi  tem- 
pesta. 

Dbift-way— mogħdija,  triek  mnejn 
igħaddu  (isuku)  li  mrieħel  tal  bhej- 
jem  ;  it-triek  fejn  jiġbed  jew  li  jakbad 
bastiment  f  tempesta. 

Drift-wind  —  rih  li  itajjar  colloz 
kuddiemu. 

Drift-wood — njam  mitfuh,  mcarcar 
jew  immizzi  mil  mewġ. 

DRiLL—radda  tal  moħriet;  żgorbia; 
golja;  zmara  żgħira ;  zadin  jew  ghed- 
mejmum  ;  drill  (tas-suldati  jew  tagħ- 
lim  militari);  ittakkab  bi  żgorbia,  tid- 
drilla  jew  tgħallem  id-drill  lis-suldati, 
you  have  to  drill  ihese  keys^  għandec 
ittakkab  (tagħmel  it-tokba)  dawn  ic- 
ċwievet;  children  like  drill  ae  much  aa 
eoldiere  ihemaelves,  it-tfal  iħobbu  id- 
drill  daks  li  stess  suldati ;  some  people 
sow  potatoes  in  drills  oihers  in  holes^ 
z'uħud  jiżirghu  il  patata  fir-radda  tal 
moħriet  u  oħrajn  fil  be^'tiet. 

DrjlLtBOX— cazxa  ^jn  iżommu  pa- 
tata  ete.  għaż-żriegħ  wara  il  (fir  rad- 
da  tal)  moħriet 

Drilung  — żriegħ  fir-radda  tal  moħ- 
riet,  taghlim  ( tad-drill)  lis-suldati ; 
drill  (drapp  tat-tajjar) ;  1  am  having 
my  arHling  suit  washed,  kiegħed  nah- 
silha  il-Iiċsa  tad-drill  tieghi. 

Drill  serqeant— surgent  li  igħal- 
lem  id-drill. 

Drill  STOGK  -  ir-rebeccbin,  il  mak- 
bad  tal  golia,  mnejn  iżżomm  żgorbia 
jew  rebeccnin. 

Drink  —  xorb,  zarba;  tixrob ;  hot 
milk  is  an  excellent  drink^  il  ħalib  sħun 
hua  zorb  tajjeb  ferm  ;  when  I  saw  him 
he  was  a  little  in  drink^  meta  rajtu  chien 
ftit  zurban  ;  he  lived  ihi^e  whole  days 
^oitli  out  either  food  or  drink,  għaz  tliet 


tijiem  sħaħ  bla  ichel  u  zorb ;  you  musi 
drink  within  bounds^  għandeo  tizrob 
moderat  (h\\  kies) ;  to  dinnk  hard,  tiz- 
rob  sħiħ  (tatiha  għaz-zorb);  let  us 
dnnk  ihe  King*s  healih^  ejja  nizorbu 
bis-saħħa  tar-Re.  /  drink  your  heaWi^ 
nizrob  bis-saħħa  tiegħec;  ihis  wine 
drinksflatf  t/iat  beer  drinks  well^  dan 
l-iml)it  kares  (spont)  dic  il  birra  taj- 
ba ;  tfiey  kept  him  to  drink  him  down^ 
żammewh  biez  saccruh  ("biez  skewh 
tant  li  sicherj ;  to  drink  in,   tarda. 

DRlNKABLE^taz-xorb;  tajjebgħaz- 
zorb. 

Drinkbr— min  jizrob,  sacranazz. 

Drinker.moth  —  xorta  ta  camla 
cbira. 

Drinking — xorb,  taz-xorb  ;  he  was 
drinking^  chien  jizrob,  there  was  a  lot 
of  eating  and  drinking,  chien  hemm 
salt  ichel  u  zorb  ;  a  drinking  glass^ 
tazza  taz-zorb. 

Drinkinqbout— xalata,  bauzata. 

Drinking-glass— tazza  għax-xorb. 

Drinking-housb— ħanut  tax-zorb. 

Drinkless— bla  zorb. 

Drink-monet— flus  (xi  ħaga)  li  tati 
il  wieħed  z'jixrob ;  he  luxd  two  diHlings 
from  him  dtnnk  money,  kala  (taħ)  żewġ 
zelini  z'jizrob. 

Drip— katro,  demgħa  ;  tkattar,  id- 
dammagh. 

DrippinG  — taktir,  zaħam  li  joktor 
mil-Iaħam  meta  icun  jinxtewa. 

Dripstonb— ħaġra  tal  filtru  (ghal 
flltrar  ial  ilma). 

Driye  — ħarġa  bil  oarrozza ;  toħroġ, 
tmur  bil  oarrozza,  triek  għall  oarrozzi; 
titfa,  iġġagħal,  iasuk,  tchezchex,  id- 
daħhal,  twahħal  musmar;  we  have 
been  outforadrine  t/iis  morning,  ħriġna 
ħarga  bil'carrozza  dal  għodu ';  t/iere  is 
ajine  drive  from  Valletta  to  Notabile^ 
hemm  triek  sabiħa  għal  oarrozza 
(ricba  sabiħa)  mill  belt  għall-Imdina; 
the  wind  will  sure  drive  that  ship  asliore^ 
ir-riħ  sgur  jitfa  dac  il  bastiment  I-art; 
drive  me  to  Valletta,  suk  ghal  (  ħudni 
il  )  belt ;  to  drive  one  to  despair^  iggib 
bniedem  fdisperazioni,  can  you  drive 
this  nail  in  ?  tista  iddaħħal  (twaħħal 
jew  titfa  gewwa  )  dan  il  musmar  ? 
to  drive  away  the  time,  tghaddi  iż-żmien; 


DigitizQfl  by 


Google 


l)Kl 


—  28) 


t>llO 


to  drive  at  sometliing^  ioolloc  inira 
(fmoħħoc)  ziħaġa;  ^e  wa»  driven  of 
the  stage,  saffrulha  (  meta  cbienet  fuk 
il  palo  tirrecita  (fit-teatruj;  to  drive  a 
ihvng  from  dav  to  day^  tħalli  ħaġa  minn 
ġurnata  għall-oħra ;  to  drive  outy  tcbec- 
oi; oiu  nail  drives  out  another,  il  musmar 
il  ġdid  jakla  il  kadim  ;  I/you  go  there 
you  are  to  drive  a  roarina  trade^  jecc 
tmur  bemm  sgur  tagħmel  affarun  ;  he 
is  driving  pigs^  kiegħed  jonħor  e^iħ 
(daks  ħanżir). 

Drivel— tliegheb,  tiblieħ  jew  issir 
ibleħ ;  Igħab,  ibleħ. 

Drivellino— bluħa,  nzul  ta  Igħab. 

Driven— partecip  passat  tal  verb 
**to  drive"  as  white  as  the  driven  snow, 
abjad  daks  is-silġ,  borra  (  li  icun  jit- 
tajjar  jew  nieżel). 

Driver— min  isuk  carrettun,  bur- 
dnar,  carrettunar. 

Drivino-band— gilda  li  iddawwar 
rota  ta  macna. 

Drivino-note  —  nota  li  tgħakkad 
zewġ  battuti  (fil  musica). 

DiUZZLE^rxiex,  circ,  traxxax,  jagħ- 
mel  ic-cirċ :  it  dvizzles^  nie^Ja  rxiex 
(rxiexa) ;  we  fiad  a  drizzling  min  all 
the  weekj  chelna  rxiex  (  cbien  ic-cirċ  ) 
il  ^mgħa  collha. 

I)RlzzLT~Iiiraxxax,  li  jagħmel  ic- 
cirċ,  tar-rxiex,  tac-cirċ. 

Droqer  —  bastiment,  vapur  tat 
tagħbija. 

DROIL  —  taħdem  addojċ,  tħaxlef 
fix-zogħol. 

Drcll— buff*un,  ċajtier,  wieħed  li 
idaħħac  (ħluki  jew  li  iħobb  il  ħlieka). 

Droll  — buffiin,  ċajtier,  wieħed  li 
idaħħac  (ħluki  jew  li  iħobb  il  ħlieka), 
iddiAħak,  tagħmilha  tal  buff'un,  tiċ- 
ċajta  ;  tidħak  b'xi  ħadd. 

Droller  -  buffun,  ċajtier,  min  idc^- 
ħac  biċ-ciajt^  cliem,  jew  bil  mutetti 
li  jagħmel. 

Dromedary  -  gemel  b*ħotba  waħ- 
da,  jew  dromedariu. 

Drone— naħla  bagħlija  jew  bagħal 
(tan-naħal) ;  żanżin  ;  għazżien  ;  iżżan- 
żan,  titgħażżen. 

Drone  pipe — iżżanżin  (ta  nemusa, 
dubbiena  etc.) 

Dronish— ta  għażżien. 


Dronishness  -  għażż. 

Droop — tidbiel,  tintelak,  tintrema. 

Droopinq  —  telka  ;  /le  is  now  iw  a 
droopinp  condition^  issa  jinsab  mitluk 
(mormi  jew  midbiel)  wisk.  , 

Drop— katra,  deragħa,  dendiela  ta 
misluta ;  tkattar,  iddamma,  tmut  sob- 
tu  (taka  u  tmutj,  tkattar,  twakka, 
titlak,  tħalli,  tiscot;  to  drop  hstern^ 
tmurjew  tarġa  lura ;  by  drops  jew 
drop  by  trop,  katra  katra ;  it  seems  t/iai 
/le  has  a  drop  in  /lis  eye  tliis  evening, 
donnu  għàndu  xi  katra  żejda  il-leila; 
give  me  a  little  drop^  tini  (ferragħli) 
katrai  waħda  (ftit  wieħed);  /  am 
afraid  he  will  drop  my  watch,  nibż^  li 
iwakkagħli  (jerħili  fl-art)  1-arIoġġ ;  he 
took  precious  good  care  not  to  drop  a 
word,  hua  kagħad  attent  ferm  li  hia 
iħallix  tiscappalu  (toħroġlu  minn  fom- 
mu)xi  chelma;  let  usdrop  t/ie  argumentj 
ejja  nħallu  (nitilku)  dm  il  custioni ; 
drop  it,  please,  biżżejjed  (iscot^  jecc 
jogbġboc;  in  cold  weather  mv  nose  drops 
continually,  fil  bard  mnienri  dejjem 
ikattar ;  u/ien  you  come  t/iis  way  please 
drop  t/f,  meta  tigi  riiawn  għaadi  (ejja 
ft.it)  jecc  jogħġboc ;  t/iey  are  expecting 
/iim  every  minute  todropp  off^  kegħdin 
jistennew  minn  minuta  għal  I-onra  li 
imut. 

Droplet— katra  żgħira. 

DRopping  -  taktir,  ktar;  evesdrop- 
pingy  tissamma  minn  wara  bieb  jew 
minn  tokba  tal  muftiħ  ;  your  nose  is 
dropping^  mnieħrec  kigned  ikattar ; 
be/ore  dropping  this  argumentj  kabel 
ma  nerħu  mn'idejna  (nitilku  jewnħal- 
lu)  din  il  custioni. 

Drops — ktar,  katriet  (  medicina  etc. 
xorb  jeħor^  ;  lemon  drops,  ħelu  ^ktar 
ktar)  bl-essenza  tal  (to^ħma  ta)  lumi. 

Dropsoene— is-separiu  (ta  teatru). 

Drop  SERENE  — marda  tal  għajnejn 
(metail  għajnejn  idemmgħu). 

Dropsical  I  minfuħ  (marid)  bl-il- 

Dropsied   j  ma. 

Dropsy  —  nefħa  (marda)  bl-ilma, 
jew  idropisija. 

Dropt  —  (temp  passat  u  particip 
passat  tal  verb  "to  drop  "j  ;  he  dropt 
t/ie  stone  on  /tis  head,  reħa  (telak)  i| 
gebla  fuk  rasu. 


Digitized  by 


Google 


i)ħo 


»-  288  — 


DRY 


Drop  wort  -haxixa  (pianta^  li  tic- 
ber  fl-ilmay 

Drosoheter  —  drosometru,  stru- 
ment  biex  iohejhi  (jaraw)  chomm  wa- 
ka  (niżel)  nida  bil-lejl. 

DROSS-cagazza,  ħmieġ,  fdal  etc. 
tal  ħadid  etc.  meta  idewbu ;  marma- 
Ija,  cai*fa. 

Drought  —  nixfa,  għaċċ  ;  we  have 
had  a  great  droitght  this  year^  ehelna 
nixfa  (^nukHas  ta  xita)  cbira  din-sena  ; 
I  had  great  drought  on  me^  chelli  nixfa 
(għaċċ)  cbir. 

Droumy— mħabbat ;  mkankal. 

Drout-  ara  droughi. 

Drove — merħla,  katgħa;  rassa,  fol- 
la ;  ( it-temp  passat  tal  verb  ''  to 
drive ") ;  we  t/ien  drove  (o  Notabile^ 
aħna  mbagħad  sokna  (morna  bil  car- 
rozza)  lejn  l-Imdina  ;  he  drove  as  /ast 
as  he  could,  sak  (gerra)  chemm  felaħ. 

Drover— dao  li  isuk  (jehu)  il  bhej- 
jem  għal  bejħ  (jew  is-suk);  jew  min 
isemmen  il  bhejjem  (  barrin,  ba- 
kar  etc.)  ghal  ktil. 

Drown — tgħarrak)  tgħaddas,  tegħ- 
leb ;  tgħerek ;  he  attempted  to  droion 
himself,  ried  jegħrek  ;  the  light  of  the 
8un  drowns  tJiat  of  the  stars^  id*dawl 
tax-xemx  jegħleb  (ighaddi,  hu  akwa) 
minn  dac  tal  cwiecheb. 

Drowned  -  mgħarrak  Cfgat) ;  he  is 
drowned  in  money,  mgħarrak  (fgat^  bil 
flus ;  às  wet  as  a  drowned  rat,  xraba 
joktor  (fellus^. 

Drowninq— għarka,  my  dog  saved  a 
man  from  drowning^  il  chelb  tiegħi 
salva  bniedem  (ragel)  mil  għarka. 

Drowse— tongħos,  iggib  ngħas  jew 
il-Ianja ;  trakkad. 

Drowsiness— ngħas,  lanja. 

Drowsy— bin-għas,  bil-Ianja. 

Drub  — ħabta,  dakka;  taħbat,  id- 
dokk,  issawwat. 

Drubbing— swaf. 

DRUDGE^tahdem  bħal  chelb,  tħac- 
ohec,  isseftor;  seftur,  hoccliiec ;  min 
jaħdem  bħal  chelb  jewbħal  rsir. 

Drudger  -  seftur,  min  jaħdem  bħal 
chelb  jew  bħal  rsir,  ħacchiec. 

Drudgbry— ħajja  ta  chelb,  ħajja 
ta  rsir,  xogħol  ta  rsir,  tħacchic. 


Drug  -duwa  ;  xi  ħaġa  li  ma  tiswa 
xejn,  taħwir;  tħawwar,  tati  id-duwa. 

Druggbt— drapp  oħxon  ordinariu 
usat  biex  igħattu  bieh  ittapiti. 

Druggist— bejjegħ  il  ħwawar  u 
id-duwa,  spizziar. 

Druid  —  kassis  tan-nies  Gelti  li 
chienu  fl-antic  igħammru  fi  Franza  u 
1-Inghilterra. 

Drum— tambur,  tabal ;  iddokk  it- 
tambur  jew  it-tabal ;  to  beat  thedrum, 
iddokk  it-tambur,  ittambar;  the 
dratn  of  the  ear^  it-tambur  tal  widua  ; 
to  drum  out^  tchecci  wieħed  il  barra 
bil  għajjàt  (  bil  frattarija  )  kuddiem 
culħadd. 

Drumly  —  magħkud,  mtajjan  kie- 
ġħed  (ilma  etc.) 

DRUfti-MAJOR  —  it-tambur  ma^ġur 
ta  riġment. 

Drummer— min  idokk  it-tambur, 
jew  tamburlin  ;  miiin  itambar. 

Drummond-ligiit  —  dawl  kawwi 
ferm. 

Drum-stick  -  lasti  tat-tamburlin. 

Drunk— (particip  passat  tal  verb 
*'to  driiik"  )  mixrub;  lis-sacra  ;  he  was 
charged  with  being  drunk,  accusawħ 
(kalu)  li  chien  f  is-sacra  ;  half  Urunk, 
ftit  xurban  (nofsu  fis-sacra)  ;  to  make 
drunkj  issaccar  ;  ei^er  drunk^  ever  dry, 
actar  ma  tixrob  actar  jatic   li   tixrob. 

Drunkard— sucranazz,  sponża. 

Drunken — xurban,  fis-sucra. 

Drunkennes— socor. 

Drupe — dac  li  jakamis-siġra  (frott 
misjur  li  jaka  waħdu)  il  frott  li  hu 
magħmul  biċċa  waħda  (jew  li  ma 
jinfetaħx  meta  isir  )  bħal  ma  hu  il 
ħawħ,  għajnbakar,  cirasa  etc. 

DRY—niexef,  xott,  mkaxlef,  mkad- 
ded;  tnixxef,  tixxotta,.tkaxIef,  tkad- 
ded;  tinxef,  tixxotta,  titkaxlef;  tit- 
kadded;  a  dryfountain^  ghajn  (funtana 
niexfa  (\\  ma  tarinix  ilma);  some  people 
think  trigonmnetry  is  a  dry  studt/,  x'u- 
ħud  jidrilhom  li  it-trigonometrija  hua 
studiu  chiosaħ  (bla  gost)  ;  /  am  drif^ 
gliandi  il  għaċċ;  that  is  rather  a  drt/ 
answer  you  gave  him^  dic  chemm 
chemm  ma  hiex  risposta  xotta  li  tajtu; 
no  Ifody  mives  with  him  he  is  so  dry, 
ħadd  ma  jakbol   (jagħmilha)  miegħu 


Digitized  by 


Google 


dby 


—  281)  — 


DUC 


hua  becc  mkit  (mgħtnul  għalih) ;  you 
ioonU  gei  anytlUnp  from  him^  he  is  so 
dri/,  zejn  ma  tieħu  ("tiddobba)  minu 
għandUyidu  magħluka  wisk  (għadma) 
have  this  exposed  to  the  sun  to  dry^  ħal- 
Jih  fix-xemx  ħal*  (biex)  jinxef. 

Drtad— Àila  falz  (mara)  tal  ħrafa; 
Alla  tal  boschijiet. 

Drt  beat — tati,  issawwat  ħafif  ħa- 
fif. 

Drtboned  —  niexef  għuda;  mkad- 
ded,  għadma  u  gilda. 

Drteted— bla  dmugħ. 

Drtfoot— chelb  tal  caċċa  li  ixomm 
il  pedati. 

Drting— nxief,  tnixxef. 

Drtite  — njam  petrificat  (li  sar  ge- 
bel;. 

Drtlt— xott  xott. 

Drtness— nxief. 

Drt-nurse — mara  li  trabbi  tnrbija 
bl-ichel  etc.  (\x  m*hux  bil  ħalib  ta  si- 
dirha). 

Drt-rot  —  marda  (  bħal  susa)  li 
njam. 

Drtrub— tnaddaf  minn  għajr  ilma 
(minn  għnjr  bell  jow  tixtrib). 

Drt-suod— li  għandu  sakajh  xotti. 

Drt-stove— camra  bil  ħgieġ  fojn 
iżomma  il  pianti  li  iridu  li  nxief. 

DUAD  -  in-numru  tnejn. 

DuAL— tnejn,  bi  tnejn,  ta  tnejn. 

DUALISM — dwalismu  jew  ta^ħlim 
ta  żewġ  principi  (jew  ta  żeuġ  divinità) 
1-wieħed  tajjeb  u  I-jeħor  ħa/Jn. 

DUALITT — li  juri  tnejn ;  firda,  se- 
parazioni. 

DuAROHT — gvern  f  idejn  tnejn  min- 
nies. 

DUB  —  dakka  (ħafifa^  jew  messa 
chemm  chemm  b'xabla ;  tati  xi  din jità 
(xi  unuri  etc^,  tħabbat,  ittectec;  dak- 
ka,  messa  ħafif  ħafif. 

DUBASH— interpreti  Indian  (dac  li 
ifisser  bi  Isien  jehor)  li  icun  igħejd 
hadd  jeħor. 

DuBBED— bla  ponta,  bla  xifer,  spun- 
tat,  ma  jaktax. 

DUBBER  —  flixcun  tal  gild  għaz- 
'  żejt  etc. 

DUBBING — tati  xi  dinjità(unuri  etc.) 
żejt  li  jaħdmu  bih  dawc  li  jiccunżaw 
il  ġlud. 


DUBHE — isem  ta  cheucba  mil  cbar 
nett. 

DuBiATE^tiddubita,  tcun  bejn  ħal- 
tejn  jew  bejn  iva  u  I&. 

DuBiETT— dubiu. 

DuBious  —  dubbius,  bejn  ħaltejn, 
bejn  iva  u  \h. 

DuBiTABLE— ta  min  jiddubita  min- 
nu,  li  m'hlix  oert,  sod. 

DuBiTATlON— dubiu. 

DuOAL — ducali,  jew  ta  duca. 

DuOAPB— xorta  ta  ħarir  fin. 

DuOAT — ducat,  biċċa  munita  11  ti- 
swa  dwar  erba*  xelini  u  nofs. 

DuOHBSS — duchessa. 

DUOHT— ducat,  ir-renta  jew  il  pro- 
prietà  (artijiet  etc  )  ta  duca. 

DuOK— paprà  ;  cutnina,  luna,  doco  ; 
togħdos,  tgħaddas ;  gebla  li  tixħet  la 
gemba  gewwa  I-ilraa  jew  ''ħobża  u 
sardina  *' ;  my  ducJc^  għażis  f  ġojja)  tie- 
ghi ;  come  to  me,  my  duck,  ejja  għandi, 
ġojja;  buy  eome  duck  for  a  pair  of 
slipperSf  ixtri  biċca  docc  Cluna  jew  cu- 
tnma)  għal  par  papoċċ ;  give  him  a 
duckf  għaddsu  għaddsa  (atiħ  majna- 
ta) ;  dnck  your  head,  għaddas  (baxxi 
jew  nizżel  rasec ;  1  saw  the  two  boys  on 
t/ie  sea  shore  playing  at  **drakes'and 
ducks'\  rajt  iż-żewġt  itfal  fuk  il  molJi 
fix-xatt)  jilgħabu  '%obża  u  sardina  *' 
(jixtu  il  gebel  la  gemba  fwiċċ  I-ilma 
biex  jarawh  jakbeż);  wildducky  borca. 

DuoKANT  —  xorta  ta  nemla  (sal- 
vaġġa). 

DUOKER— għaddàs. 

DuoK  HAWK  —  t-ajra  bħal  borca 
(margun). 

DUOKING  —għadis  (nżul  taħt  I-iloia). 

DucK  LEGGED  —  li  għandu  riġlejh 
ksar. 

DuCKLiNG— paprajew  borcażgħira. 

DucK  MEAT)  ħaxix  li  jicber  fl-ilma 

DucK  WEED)  kieghed. 

DucT  —  moghdija,  canal,  catusa, 
passaġġ  ;  cujueduct^  acquedott  jew  ca- 
nal  tal  ilma. 

DUCTIBLE— li  jiggebbed,  li  tista  it- 
tawlu. 

DU0TlLE-—artab,  li  jingibed,  jitwal 
(metall  bħad-deheb  etc.) 

DUOTION— guida,  wiri. 

DuoTURE— direzioni,  wiri,  guida. 


87 


Digitized  by 


Google 


DUD 


—  290  — 


DUM 


DUD — biċċa  ċaiTuta,  dendula. 

PUDDBKY — fejn  idendlu  jew  ibie- 
għu  iċ-ċraret  jow  xi  dniedel. 

DuDQEON— stallett  żgħir;  ghadba, 
buli. 

DuDQEON-DAQQER— xabla  żgħira. 

DuDMAN— babaw,  ħaġa  li  tbażża. 

DuB  —  dmir,  ħakk  ;  dejn  ;  li  jist- 
ħokk,  li  imiss,  xierak;  tliat  is  all  rnoney 
due  to  me^  dawo  oollha  flus  li  imissu 
lili ;  doni  pay  your  bill  before  it  is  duej 
thallasx  il  oambiali  kabel  ma  tagħ- 
lak  (kabel  nia  imisseo);  there  are  four 
Bħillinga  due  to  rne,  hemm  erba  xelini 
sehmi  (li  imissu  lili) ;  speak  to  him  with 
all  due  reverence,  ohelmu  bil  kima  ool- 
Iha  li  tistħokklu ;  he  annved  there  in 
due  season^  wasal  hemm  fli  staġun  (fi 
^«mien  tajjeb);/?ay  what  is  due  to  others^ 
ħallas  h  għaudeo  tati  (dejneo) ;  give 
every  one  his  due^  ati  lill  oulħadd  li 
imissu ;  we  must  give  the  devil  his  due, 
ix-xitan  ra*hux  ioreh  daks  ohemm 
ipinġuh. 

DUEL— dwell,  silta  (ġlied  bl-armij; 
tiddwelluy  tissielet. 

DuELLiST— min  jiddwelln. 

DuENNA — mara  xiħa  (jew  avanzata 
H  tiehu  hsieb  (tindoora)  xbejba. 

DUBT—dwett,  biċċa  musioa  oantata 
bejn  tnejn. 

DuPFER  —  min  ibiegħ  (  fit-torok  ) 
ħwejjeġ  ordinarii  (foloż  jew  misruka). 

DUQ — (temp  u  partioip  passat  tal 
verb  *'to  dig* )  jena  eto.  għażakt  (ħaf- 
firt),  magħzuk  (mħaffer);  driegħ  (bez- 
znla)  ta  bakra,  nagħġa  eto. 

DUKE  -  duoa, 

DuKBDOM — ara  duchy. 

DUKELINQ  — xorta  ta  duoa. 

DULCET— ħelu. 

DuLOiPY--tagħmel  ħelu. 

DULOILOQUY  —  oliem  jew  disoore 
ħelu. 

DULOIMOR  —  strument  tad-dakk 
bħall  oimblu  bill  oordi. 

DuLOiTUDE  — ħlewwa. 

DULCORATE— tagħmel  ħelu  ;  trat- 
tab. 

DuLL  — mdeijak,  kalbu  sewda  jew 
dejka ;  bil  buli ;  ta  swied  il  kalb ;  b'a 
pontay  bla  xifer,  xifru  maklub;  stu- 
pidu,  moħħu  xieref,  rasu  jebsa  (  kar- 


għa  )  ibleħ,  rieked  ;  iddejjak,  issew- 
wod  il  kalb ;  tagħmel  il  buli,  tnehħi 
(takleb)  xifer  ta  xafra,  tneħħilha  il 
ponta ;  Hiis  is  a  dull  razor^  d^n  mus 
taMeħja  ma  jiswa  xejn  ( ma  jaktax 
biżżejjed) ;  he  is  aman  ofdull  wit^  hua 
ragelmoħħu  xieref,  batut  ininn  rasu; 
ldon*t  like  this  house,  the  rooms  are 
milier  dull^  ma  toġħġobnix  din  id-dar 
il  omamnr  mudlamin  (  idejkuleo  kal- 
beo  ) ;  this  ia  a  dullpiece  of  work^  din 
biċċa  xogħol  tediusH,  stooanti,  jew  li 
iddejjak;  there  was  a  dull  noise,  ohieii 
hemm  tgħerghir  (damdim);  thia  glass 
is  growing  dull^  dan  il  mera  kiegħed 
jittappan;  my  sight  is  dull,  għajnejja 
mċajprin  (nara  mċajpaiv  iċ-ċpar)?;  tlie 
lamp  is  burniitg  dnU  this  evening,  il 
lampa  xejn  ma  hi  turi  il-lejlu  ;  Uuit  is 
a  dull  coloury  dao  oulur  ioreħ  (tfist)  ; 
trade  is  very  dull,  il  oummerċ  batut; 
he  is  dull  of  hearing^  daks  xejn  batut 
minn  widnejħ,  ma  tanto  jisma;  it  is 
no  use  to  explain  to  him,  he  is  dull  of 
apprehension,  għull  xejn  tfissirlu  (tfeh- 
mu)  għaliex  rasu  ma  tarfax  (kargħa); 
thisfiring  will  soon  dall  our^  hearing^ 
dan  li  spurar  dal  wakt  itarraxna. 

DULLARD  —  stiipidu,  ras  kargħa, 
ħmar. 

DuLLNESs  - dieka,  swied.il  kalb, 
buli,  moħħ  xieref,  ras  jebsa  ;  bluha. 

DuU)CaACY  -gvern  tal  irsiera. 

DULY  -ohif  jistħokk,  ohif  imiss  chif 
iinur. 

Ddmb  — mbioohem,mutu,ma  jitohel- 
limx;  tbioohem,  issioohet;  dumh  signs 
jew  mute  signs,  il  figuri  tal  animafi  li 
bihom  hua  lukassam  u  maħzuż  iz-zo- 
diaou  ;  the  dumb  creaturess,  l-animali, 
deaf  and  dumb^  triix  u  mutu  ;  f  struck 
hvn  dumh,  bioohimtu,  Cimmutajtu  jew 
sioohittu)  ghalaktlu  ħalku. 

DUMBELLS-r^m/»^/«,  ħadid  inFassal 
għal  tal  apposta,  biex  wieħed  i^.om- 
mu  f  idejh  u  jagħmel   il  gennastioa. 

DUMB-DISCOURSIVE  —  li  jitlob  bitf- 
sohiet  (bla  cliein;. 

DuMB-sHOw  -  farsa  bla  oliem  xejn, 
pantomima. 

DuMBWAiTKR— isem  ta  biċċa  għa- 
mara. 


Digitized  by 


Ġoogle 


DUM 


—  291  — 


DUS 


^  DUMFOUND  —  tbicclieQ],  timmcita, 
tistorba.  < 

DUMMT— wieħed  li  tna  jitchellem 
xejii  (speci  tn  pupu). 

D»  MP  —  dieka,  dispiacir,  swied  il 
kalb. 

D  MPISH— mdejjak,  kalbu  sewda. 

DUMPLING  — pudiiia  żghira  (tonda). 

DUMPS  — għexiewi  (  attacchi  )  ta 
dieka. 

DuMPY— mbaċċac,  godli  (  kasir  u 
oħxon  ). 

DuN--c8irir-ras;  dejjien  (min  icollu 
jeħu)  jicser  sar  dac  li  icollu  jatih  (jew 
1-imdejjen);  rmiedi,  ismar;  titlob  li 
icolloc  tieħu  (dejn)  —  għalja,  gozz, 
munzell,  borġ. 

DoNBiRD— ^tajra)  brajmla  ta  rasha 
sewda. 

DUNOE— ħaġa  belha  (għalla  belha) 
belhun,  stupidu,  ras  kargħa,  ħmar. 

DUNOISH  — ta  (bħal)  stupidu,  ta 
ibleħ,  ta  ħmar. 

DuNB— borġ  (għolia,  munzell)  ra- 
mel. 

DuNG — ħmieġ  tal  bhejjem,  bagħar, 
demel,  ^jbel,  bżar  ;  iddemmel,  tbaż- 
żar ;  tħammeġ  (f^iħra). 

PUNG-CART-carrettun  ta?^.-żibel. 

DUNGEON — calzri  taħt  I-art,  crimi- 
nal ;  tagħlak  f  calzri  taħt  1-art,  titfa 
criminal. 

DuNG-HlLL  -  miżbla. 

DUNGING— tbażżar,  iddemmel  1-art. 

DuNGY — collu  demel,  żibel;  maħ- 

DuNGYARD — ^mandra  jew  post  għal 
mis^ibla. 

DUNNAGE— rpar;  paIjett,xcora,  mazz 
virghi  etc.  li  ioun  mal  gemb  ta  frejga- 
tina  etc.  biex  meta  tcun  ma  1-art  ma 
tagħmilx  ħsaraigiiejdulu  ucoll  fender. 

DUNNER — min  jgliergher  jew  jistor- 
di  (idawwar  ras  dac  li  icun)  għal  xi 
ħaġa  li  icollu  jeħu. 

DUNNING— titlob  u  tarġa  titlob  flus 
li  icolloc  tieħu. 

DuNNiSH  —  safrani,  lewn  actarx 
rmiedi. 

DUNNOOK— il  għasfur  tal  bejt. 

DUNNY — trux  ;  li  raoħħu  ma  jarfax. 

DuNT— gibda  (mħabba;  li  tbiddel 
(\i  m'hix  soda  jew  sħiħa). 


Duo— dwett  (T)i66a  cant  bejn  tnejn). 

DuoDEOBNNiAL— ta  cull  tuax  il  sena. 

DuoDBoiMO— manetta  ta  tnax  il  fol- 
ja ;  folja  carta  mitnija  għal  tnax  (il 
darba). 

DuoDBOUPLB— magħmul  tnax  tnax. 

DuPABLB—li  tista  tidħac  bih ;  (li 
tista  iddaħħlu  fix-xcora/ 

DuPB— belhun,  għalla  belha,  ibleħ, 
tidhac  bi,  iddaħħal  fix-xcora;  he  is 
very  eaaily  dtipedy  tidħac  bih  malajr, 
(iddaħħlu  fix-xcora  malajrj. 

DuPBRY— daħc,  kerk. 

DuPLB— doppiu,  għall  tnejn. 

DuPLfOATB— ittenni ;  chitba  mten- 
uija ;  mtenni ;  /  kad  to  send  the  report 
in  duplicatef  chelli  nibgħat  ir-rapport 
mtenni  (iewġ  copij  ta  li  stess  rap- 
port). 

DuPLiOATURB  — tinja, 

DuPLiciTY  —  titnija ;  uċuħ  (sebat 
uċuħ)  kerk,  falsità. 

DuRABiLiTY— dewmien. 

DuRABLB  —  li  idum,  dewwiemi  (li 
iżomm). 

DuRABLBNBss — dcwmien. 

DuRA  MATBR  — ir-fita  li  tcun  mdaw- 
ra  mal  moħħ. 

DuRATioN— dewmien,  żmien  ;  tAie  ie 
a  thing  of  a  ahort  duration^  din  m'hix 
ħaġa  li  iddum  wisk  (m'hux  ta  żmien 
twii;. 

DuRDBN  —  bosc  żgħir  (  buschett ) 
gewwa  wied. 

DuRBBS— għeluk,  ħabs,  calzri. 

DuRiNO— wakt,  fil  ħin,  meta;  during 
the  firet  Uiree  yeare^  fl-ewwel  (għal- 
lewwel,  jew  wakt  lewwel),  tliet  snin, 
during  my  stay  in  Londonj  wakt  (^fiż- 
żmien,  meta)  cont  Londra  jena. 

DuRiTY — ebusija. 

DuROY— xorta  ta  sarġ  (drapp)  min- 
suġ  bil  figuri  (werak  etc.) 

DuRRA— xorta  i-a  karaboċc. 

DuRST  (temp  passat  tal  verb  **  to 
dare  " )  -issugrajt  etc,  f  never  durst 
to  go  therey  katt  ma  chelli  il  ħila  (is- 
sugrajt)  li  immur  hemm. 

DusB  (jew  Dbuob)  —  demoniu,  il 
għadu ;  ta  barra  minn.  hawn ;  tal 
infem. 

DusK  —  għabex,  raxx  id-dlam,  id- 
dlam,  għieb  ix-xemx ;   mudlam,  sew. 


Digitized  by 


Google 


DUS 


—  292  — 


DYK 


dieni ;  1  shall  be  there  before  dusk^  I 
hope,  ncuDU  bemm  kabel  ma  jibda 
jialaitiy  nispera ;  at  duek^  għall  fil  għa- 
xija  (għal  għejb  ix-xemx) ;  we  must 
go^  it  begins  to  dask^  immorru,  beda 
jidlam. 

DusKiSH — ^mudlam. 

Du8Ki8ĦNB88— ħajta  dlam. 

DusKY — mudlam,  scur ;  mgħajjar. 

DusT— trab,  għabra  ;  tneħħi  il  għa- 
bra,  tfarfar ;  tgħabbar,  timla  bit-trab; 
who  ts  raising  dust  f  min  kiegħed  ikan- 
kal  fitajjar)  it-trab?  sprinkle  eome 
water  to  lay  the  dust^  bixx  ftit  iima 
biex  tkiegħed  (trakkad)  it-trab  ;  you 
could  see  not/iing  but  clouds  ofdust^  ma 
contx  tara  ħaġ'oħra  ħlief  sħab  tat- 
trab  ;  we  are  but  dust  and  aslies^  maħ- 
niex  ħiief  trab  ;  dust  the  table^  please^ 
imsaħ  (farfar)  il  raejda  (mit-trab)  jecc 
jogħġboc  ;  if  they  keep  dancing  here 
they  will  dust  off  every  thing^  jecc  jok- 
għodu  jisfnu  hawn  jimlew  collox  bit-. 
trab  f  igħabbru  cull  ma  hawn) ;  fine- 
dust^  għabra;  saw-dust,  sorratura;  iroti 
dust  ffdings)  jeyv file  dust,  limatura. 

DusT-BBUSH — pinzell  (xcupilja)  tat- 
tfarfir  (tat-trab^. 

DusT-CABT— cari'ettun  tat-trab  (taż- 
żibel). 

Du8T-coNTBACTOB — cuutrattur,  min 
jeħu  i-appalt  tal  cnis  (tat-torok  etc.) 

DusT-PAN — pala  għal  ġbir  tat-trab. 

DusTBB— mm  ifarfar,  biċċa  tat-tfar- 
fir. 

DusTiNBSS — tgħabbir. 

DusTMAN — ragel  li  jiġbor  it-trab 
(taż-żibel). 

DusTY — mgħabbar,  bit-trab. 

DosTY-POOT  —  bejjegħ  li  idur  fit- 
torok. 

DuTCH— Olandis,  tal  Olanda  ;  /  like 
t/ie  Dutchflag^  togħgobni  il  bandiera 
Olandisa ;  de  yo  speak  Dutch  too  f  taf 
brOIandis  ucoll  r  this  is  not  Duich 
c7i«««^,  dana  m'hux  ġobon  tal  Olanda. 

DuToH-cLiNKBBS— xorta  ta  madum 
jew  ċlamit  li  jigi  mill'OIanda. 

DuTCHMAN — Olandis. 

DuTCH-BUSH— pianta,xorta  ta  ġum- 
mar. 

DuTOHY— (duchy)  ta  Duca,  diicali. 


DuTBOusl  li  jagħmel  dmiru  (cul  ma 

DuTiFULJ  jixraku  sewwa);  li  jsma 
minn,  obbedient ;  he  is  a  dutiful  boy^ 
hua  tifel  ubbidient. 

DoTY  — dmir;  to  be  on  duty^  tcun 
Cgħassa);  I  cameoff  duty  this  moming^ 
smuntajt  mill  għassa  dal  għodu ;  it  'is 
my  duty  to  infoi*m  you  (  iew  /  deem  it 
my  duty  to  report)  hua  amir  tieghi  li 
ngħarifec  (li  ngħejdleo);  I always paid 
my  duty  to  him,  jena  dejjem  irrispet- 
tajtu. 

DuTY— dwana  (ħlas,  taxxa^  ;  tobacco 
pays  a  heav^  duty  in  Jtaly^  it-tabacc 
iħallas  daziu  cbir  1-Italia  ;  this  is  not 
subject  to  duty^  dan  ma  iħallas  dwana. 

Duuif  viBATB  — gvern  ta  tnejn  (f  idejn 
tnejn)  min-nies  fpost  wieħed. 

DwALB  —  għeneb  id-dib  (  velenu 
kawwi);  (fl-araldica  jew  it-tpingija 
ta  I-armi);  sewdieni,  iswed. 

DwABP— kerkni,  botni,  ċchejchen, 
żghir,  nanu  ;  ma  tħallix  jicber,  iż- 
żomm  ħaġa  żgħira  (li  ma  ticbirx> ; 
have  you  been  to  see  ihe  two  dwarfs  f 
mort  tarahom  iż-zewġ  nani  ? 

DwABFiSHNBSs— ċcunija,  żgħurija. 

DwELL  —  tgħammar,  tokgħod,  id- 
dum  ;  tiġbed  fit-tul ;  where  does  he 
dwell  ?  fejn  jgħammar  (jokgħod)?  Ile 
did  not  lUce  to  dwell  on  this  snbject^  ma 
riedx  jiġbed  fit-tul,  (idum  jitchellem 
jew  jgħejd)  fuk  din  il  haġa. 

DwBLLiNa  — dar,  għamara. 

DwBLLiNQ  housb)  id-dar  fein   wie- 

DWBLLINO   PLACB)    ħcd  jokgfiod. 

DwELT-(temp  u  particip  passat  tnl 
verb  *'to  dwell")  jena  għammart, 
kagħdt ;  għidt  jew  tchellimt  fit-tul. 

DwiNDLB  —  tiċchien,  tonkos,  tnin ; 
iccecchen,  tnakkas ;  this  will  dwindle 
away  to  nothingy  dan  jispiċċa  Cjonkos) 
fix-xeju;  he  is  dwindling  away^  kiegħed 
inin. 

Dyb— żebgħa,  lewn ;  tiżbogh,  tati 
il-lewn. 

Dybb  (^dibb)—  żebbiegh. 

Dyino  —  li  imut,  tal  mewt ;  he  is 
dying,  kiogħed  imut;  before  dying^  ka- 
bel  il  mewt  (kabel  nia  miet,  jew 
imut). 

DYKB-diga,  hajt  mibni  biex  jilka 
il  baħar. 


Digitized  by 


Google 


DYN 


—  298  — 


EAR 


Dynambtbk— strutnent  biex  jaraw 
il  kawwa  ta  telescopiu. 

DYNAMiTARD~min  ifakka  jew  itajjar 
bid-dinamite. 

Dynamitb— diuamite. 

Dtnamios  —  dinamicsy  ix-xieuza  ta 
dac  collu  li  iċaklak  jew  iħaddem. 

Dtnamometbr— dinamometru,  stru- 
ment  għal  chejl  tal  kawwa  ta  ħaġa ; 
il  kawwa  li  għandu  (li  icabbar)  tele- 
scopiu. 

Dynastic    7  tad-dinastija  fara  dy- 

Dynabtioal)  nasiy), 

Dynabty— dinastija,  razza  (familja) 
tas-slaten  (wara  zulxinj  ;  saltna. 

Dysbntbry — disen  terija. 

DYSMBNrA— purgar  'tad-demm  (men- 
stniazioni)  li  iddum  ma  tibda  jew  li 
tcun  difficultusa. 

Dysopsy— ċpar  fil  għainejn. 

Dysorexy  — nukkas  tal  aptit. 

Dyspepia— dispepsia,  marda  ta  li 
stoncu  (nieta  li  stoncu  ma  isajjarx). 

Dyspeptic— min  hu  marid  bid-di- 
spepsia  (bli  stoncu). 

Dyspeptical— li  għandu  li  stoncu 
tie^ħu  ma  isajjarx  malajr. 

Dysthymic  —  dwejjak  Craarda  fil 
moħħ). 

Dysurio  —  li  ibati  biex  jagħmel 
I-urina. 

Dysury— tbatia  biex  tagħmel  1-uri- 
na. 

Dytiscus  — ħanfusa  ta  1-ilma. 

Dzeren — sorta  ta  cerv. 

13 

E— II  ħames  ittra  tal  alfabett;  it- 
tieni  vocali:— E,  tokgħodflocil  chel- 
ma  East  (Lvant)  jew  E.  N.  E.  f  loc 
Edst^  NorOi  Kast,  Qriegh  Lvant. 

Each— cull,  cull  wieħed,il  wieħed; 
each  time^  cull  darba  ;  each  and  every 
one  ofyou^  cull  wieħed  u  cuU  waħda 
minncom  ;  /  hought  them  two  shUlings 
each,  xtrajthom  żewġ  xelini  il  wieħed. 

EAOER-mlebIeb,ruħu  ħierġa,mħeġ- 
ġeġ,  mixtiek  wisk,  rgħib. 

Eaobrly  — bil  ħeġġa,  b'xewka  cbira, 
b'regħba  cbira;  %oe  toorked  eagerly  for 


three  whole  weeks^  ħdimna  daks  .olieb 
(tajna  daichiddajo)  għal  tliet  gimgħat 
sħiħ. 

Eaoernbss  —  tleblib,  ħei[ġa,  ħrara, 
xewkà  cbira,regħba;  Uiey  snowed  greai 
eagerness  this  time^  din  ia-darba  urew 
ħeġġa  (xewka)  cbira. 

Eaqlb — ajcla;  biċċa  munita  (flus) 
tad-deheb  ta  li  Stati  Uniti  (America) 
li  tiswa  għaxar  gordi. 

Eaolb  eybd— għajncjn  taajcla  (taj- 
bin,  li  jaraw  ferm). 

Eaolet  —  ajcla  żghira,  (ferħ  ta 
ajcla). 

EAaRB— current  jew  mewġa  li  tob- 
rom  fuk  oħra. 

Ean— tilhed,  tferragħ  (nagħġa). 

EANLiNa — ħaruf. 

Ear —  widna,  widen,  udit,  żbula ; 
taghmel  iż-żbula;  he  /uis  good  ears^ 
għandu  widnejh  tajba ;  she  fias  a 
(juick  earj  ghandha  widnej  tajba  (li 
jeħdu  malair);  /  come  to  box  your  ears^ 
nigi  natic  dakka  ta  ħarta  ;  /  saw  him 
whispering  something  in  his  ears^  rajtu 
igħejdlu  bil  mod  xi  ħaġa  f  widintu; 
do  noi  give  ear  io  whai  he  says,  tatix 
widen  għal  dao  li  igħejd ;  he  wUl  be 
much  offended  if  ihis  reaches  (comes  to) 
his  ears,  jeħu  fastidiu  ferm  jecc  ja- 
sallu  dan  (il  cliem)  fwidnejh;  he  is 
deaf  of  one  ear,  trux  minn  widna  waħ- 
da  ;  in  at  one  ear  and  out  of  ihe  oiher, 
minn  widna  jidħol  u  mill  oħra  joħroġ; 
to  be  by  the  ears,  titkabad,  tiggieled; 
he  set  them  by  the  ears^  hu  gellidom 
(cheschishom  għal  ġlied);  he  barely 
escapedfrom  having  all  the  rabble  about 
his  ears,  għall  ftit  ħeles  minn  idejn 
in-nies  (chienu  sejrin  jagħmlu  għa- 
lih) ;  he  is  in  love  wiih  her  up  to  the 
ears,  mitluf  warajha  (iħobbha  sħiħ) ; 
ihey  are  tn  debi  over  head  and  ears^ 
gbandhom  dejn  chemm  jasagħ  gil- 
ahom  ;  she  Iias  a  good  ear,  ghandha 
udit  tajjeb  ;  she  sings  by  the  ear,  tcan- 
ta  bl-udit ;  /  iried  io  open  his  ears,  ridt 
natih  id-dawl  ( niftahlu  għa jnejh  ) ; 
catch  i/ie  cup  by  ihe  ear,  akbad  il  chic- 
cra  mil  widna ;  tfiis  is  a  fne  isar  of 
corn  !  din  żbula  kamħ  sabiha  I 

Ear-aohb— ugigħ  tal  widnejn. 

Ear-borbd— bil  widnejn  mtakba. 


Digitized  by 


Google 


EAR 


—  294  — 


EAR 


•     EAR-DBAPBNiNa— ittarrax  (bi  ħsejjes 
cbar). 

Ear-drum— it-tambur  tal  widna. 

Earbd— bil  widDCJn. 

Ear-holb— it-tokba  tal  widnor. 

Earinq— tinzlor  (biċċa  cima  t'tarf 
ta  kala  biex  jorbtu  mal  pinuur). 

Ear  KissiNG  ~  mess  chemm  chemm 
tal  widna. 

Earl— conti  (marchis)  tal  Inghil- 
terra. 

EARLAP-il  ponta  tal  Avidnejn. 

EARLDOM-—contea  jew  marchisat. 
•  Earlbspbnnv  —  ara  Eamesi  monei/. 

Earless— bla  widnejn;  trux,  bla 
udit. 

EARLiKB—bħal  widna,  bħal  żbula. 

Earlinbss — bocra,  cmieni. 

Earlmarsħal  —  wieħed  mill  ogħla 
ufficiali  ta  li  Stat  fl-Inghilterra. 

Earlook  —  beżbuża,  noccla,  lagħ- 
kiet  il  far. 

Early — cmiehi,  bicri ;  ewwel ;  he 
ia  an  early  riser^  dac  ikum  cmieni ; 
early  rising  is  conducive  ta  heaWi,  il 
kawmien  cmieni  jati  is-saħħa,  jew  il 
boora  issewwi  iż*żocra ;  it  seenia  we 
are  going  to  have  an  early  winter  this 
yeary  donnu  sejrin  icolna  xitwa  bicrija 
(tibda  ix-xitwa  cmieni)  dissena;  we 
Qommenced  in  tlie  early  spring^  bdejna 
fl-ewwel  (għal  bidu)  tar-rebbigħa; 
very  early\  cmieni  ferm;  early  soto^ 
early  moxo,^  min  jiżra  bicri  (cmieni) 
jahsad  bicri,  (min  jitlak  cmieni,  jasal 
lewwel);  it  is  the  early  bird  that  catches 
the  worn,  min  jiddawwar  ma  jilħakx, 
jew  min  jorkod  ma  jakbadx  ħut 

Earn— takla,  tiddobba,  tistħokk; 
he  came  here  to  earn  his  hread^  già  hawn 
biex  jakla  x'jecol ;  yoa  have  earned 
Uie  prize  very  well^  chien  jistħokkloc 
tassew  il  premiu  (għaliex  ħdimtj. 

Earnbst  —  seriu,  tabilħakk,  tas- 
sewwa;  mlebleb,  mħeggeġ,  miġnun, 
ruħu  ħier>a;  /  am  in  good  earnest^  bis- 
serietà  oollha  (m'hux  biċ-ċajt);  are  you 
in  earnest  ?  int  kiegħed  tgħejd  bis- 
sod?  (tabilħakk  ?) ;  /  xoas  not  very 
eamest  with  him  to  stay^  ma  tantx 
ħegg^ġtu  biex  jokgħod ;  t/iis  is  an 
earnest  business,  din  biċċa  ser ja;  earnest 
money^  capparra;    /  paid  5/-  earnest 


money^  tajt  fħallast)  tmien  xelini  oap- 
parra. 

Eaknbstlt— bil  ħeġġa,  bil  ħrara ; 
tabilħakk;  bis-f^eriu,  tassew;  7  spoke 
earnestly  to  him,  chellimtu  bis-sod 
(bis-serielà  collha  jew  tassew) ;  ne  is 
earnestly  bent  on  thvt  study^  hu  mitluf 
Cmlebieb  sħiħ)  għal  dana  li  studiu) ; 
/  earnestly  entreatyou  not  to  go  there^ 
nitolboc  bil  ħrara  Ii  ma  tmurx  hemm. 

Earnest-money  -  capparra,  (flus  li 
tati  kuddiem  biex  iżżomm  ħaga  mix- 
trija  għalic). 

Earnebtnbss  -  serietà,  leblieba,  ħeġ- 
ġa,  ħrara,  genn. 

Earning  )    l'''^S^    ^   ^*^1.^»    "^l 

^  >•     earnmgs^     ngħix    mill 

EabningsJ     kliegħ  tiegħi. 

Earpiok— għc^dma  etc.  għat-taħmil 
tal  widnejn  (netta  orecchi). 

Earrinq  -misluta. 

Earshot— fejn  jinstama  (bil  wid- 
na) ;  within  earshot^  minn  fejn  (sa 
fejn)  jista  jinstama. 

Ear-sorb— mard  ("ugigħ)  tal  wid- 
nejn. 

Earth— art,  dinja,  trab,  ħamrija  ; 
taħbi  taħt  I-art,  tghatti  bit-trab,  tid- 
ħul  taħt  l-art,  tindifen,  tistaħba ;  God 
created  heaven  and  earth,  Alla  ħalak 
is-sema  u  I-art;  Our  Lord  came  on 
eart/i  to  redeem  us,  Mulejna  gife  fid- 
dinja  biex  jifdina;  man  is  made  of 
earthy  il  bniedem  hu  magħmul  mit- 
tv^àXi ;  foxes  earHi,  il  volpi  jidħlu  taħt 
1-art ;  earih  these^   idfen  dawu. 

Earth-din  —  terremot,  tħeżżiża  ta 
I-art. 

Earthbd  — moħbi  taħt  I-art. 

E\rthbn — tal  fuħħar. 

Earth  bnokndbrbd  —  muissel  mit- 
trab. 

Earthbnwarb — fuħħar,  fajjenza,af- 
farijiet  tal  fuħħar  jew  tal  fajjenza. 

Earthlinq— creatura  tal  art,  min 
ighammar  fl-art. 

Evrthly  -tal-art,  ta  din  id-dinja  ; 
we  are  not  born  for  this  earihly  habita* 
tion,  aħna  ma  twiolidniex  biex  nibk- 
għu  ngħammru  f  din  id-dinja. 

Earthnut — cawcawett. 

Earthqdakb  —  terremot,  theżżiża 
jew  ċaklieka  ta  I-art. 


Digitized  by 


Google 


EAft 


—  295 


EAV 


Earth-wandbrino— lijiggerra  mad-. 
dinja. 

Earth  wàRD— lejn  1-art. 

Earth  wobk— xatt,  nioll. 

Earth  woRM— ħanex  ta  I-art. 

Eabthy— t«l  arf,   tad-dinja. 

Eartrumpbt—  stniment  (trumbet- 
ta)  għal  widnejn  (għat-torox  biex  ji- 
simgħu). 

Ear-waz  —  il  għacar  (ħmieġ)  tal 
widnejn. 

Earwio  -  mkass  (duda). 

Ear  WITNES8  — xhud  li  chien  hemm 
jisma. 

Earwort— isem  ta  ħaxixa  (li  igħej- 
du  tajba)  biex  tfejjak  it-turxien. 

Ease— serħ,  taħ6f,  ħeffa,  cumditÀ 
jew  wesgħa  iil  ħajja  jew  fiż-żmien ; 
isserraħ,  tħafFef,  tati  il  wesgħa ;  he  is 
now  living  at  easey  issa  kiegħed  ighejx 
fil  cumdità  (fil  wesgħa  tal  ħajja) ; 
/  love  viy  ease^  jena  nħobb  ncun 
comdu  (filcumdità) ;  iho^e  pills  gave 
me  some  ease^  dawc  il  pilluli  serħuni  xi 
ftit ;  t/ou  can  do  this  wifh  ea^e  nowy  issa 
tista  tagħmel  dana  bil  ħeffa  (malajr 
jew  bla  tbatija) ;  he  has  had  a  writ  of 
ease,  tawħ  il-Iibertà ;  /  hope  this  wiil 
ease  my  pain^  nitma  li  dana  iserrahni 
xi  ftit  mill  ngigħ  ;  /  tried  to  ease  him 
ofhis  burden^  ridt  inserħu  mil  pis  li 
chellu;  before  leaving  iheif  had  orders  to 
ease  the  ship,  kabel  ma  telku  chellom 
1-ordni  li  iħaffu  il  bastiment ;  stand  at 
ease,  okgħod  (  okgħodu  )  mistrieħa 
(strieħu). 

Easeful  -  cwiet,  pacificu. 

EASEL—cavallet  (għodda  tal  pittu- 
ri  fejn  ipoġġudac  li  fuku  icunu  ipin- 
ġu). 

Easeless  —  miu  għajr  ħeffa,  mi- 
strieħ  jew  cumdita. 

EASEMENT—privilegġ  li  ġar  icollu 
fuk  jeħor ;  mistriħ. 

EAsiLT—facilment,  malajr,  bilħeffa 
jew  bil  wesgħa  coUba. 

EASiNEBS  —  serħ,  ħeffa;  /  like  his 
easiness  of  helief  inħobb  it-twemmin 
tiegħu  li  jemmen  malajr  cull  ma 
tgħeidlu. 

East  — Ivant. 

Eastbr  -  il  Għjd  il  cbir. 


Eastjbr  Sunday  —  il  Għid  il  Cbir, 
nhar  il  Għid. 

Eastbrlino  —  wieħed  li  twieled 
f  pnjjsi  ta  Lvant 

Eastbrly— li  kiegħed  lejnilLvant; 
they  took  an.  easterly  direction^  gibdu 
lejn  Lvant;  easterly  winds^  rjiħ  ta 
Lvant. 

Eastbrn  —  ta  Lvant ;  the  eastern 
countrieSf  il  pajiisi  ta  Lvant. 

Eastward  — fejn  Lvant. 

Easy— ħafif,  comdu  ;  this  is  a  very' 
easy  titsk  for  yov,  din  biċċa  xogħol  ħa-r 
fifa  ghalic  ;  he  is  àn  easy  man  to  deal 
withy  ragel  minn  tagħna  (ħelu)  biex 
tippratcah;  free  and  easy,  liberu,  ħelu, 
franc ;  minn  taghna,  igħejda  chif 
iħossa ;  easy  ofbelieve,  jemmen  collox, 
culi  ma  jisma ;  his  wife  has  an  easy 
labour  ihis  tivie^  martu  chellha  ħlas 
bis-sliema  (  felici  )  din  id-darba;  as 
easy  as  kiss  my  hand,  ħafif  rix ;  jew 
bħal  tazza  ilma ;  bħal  li  chiecu  xejn. 

Eat— tiecol ;  they  have  nothing  to 
eat,  ma  għandom  xejn  x'jeclu;  this 
meai  eats  well,  dan  il-Iaħam  tajjeb  ;  / 
had  hardly  iime  to  eat  my  dinnery  bil 
chemm  chelli  żmien  (  ħin  )  niecol ; 
whenever  he  comes  here  he  eats  his  belly 
fullj  cull  meta  jigi  hawn  jecol  li  icun 
sejjer  jixpacca ;  /  made  him  eat  his 
wordsy  ġagħaltu  ighiddeb  ruħu  (  milli 
kal ). 

Eatablb  —  tal  ichel,  tajjeb  għall 
ichel. 

EATBN—mecuI ;  this  is  to  be  eaten, 
dan  għall  ichel. 

Katbr— miu  jecol,  wecchiel. 

Eatino— tal  ichel,  ichel. 

Eatino-housb— dverna. 

Eataob— ichel  ghal  bhejjem 

Eau  (b  I  Francis  akra  oo)  ilma. 

Eau  de  Ooloone  (bil  Francis,  akra 
0  de  colon)  ilma  tal  fwieha,  jew  Acqua 
di  Cologna. 

EAVES-ċnutjew  truf(taxoroc  etc.) 
ta  sakaf  li  johorġu  il  barra  mil  ħajt ; 
miżieb. 

Eavesdrop — ilma  li  joktor  mil  mi- 
żieb;  tokgħod  tissamma  taħt  xi  tieka; 
titchixxef. 

Eavebdroppino  — tchixxif,  smigħ  ta 
discors  (ta  dac  li  wieħed  icun  igħeid) 


Digitized  by 


Google 


EAV 


—  296  — 


EDE 


min  taħt  xi  tieka  jew  tokba  tal  muf- 
tieh  eto. 

Eavbbdroppbr  —  min  jokgħod  jis- 
samma  minn  taħt  xi  tieka,  tokba  tal 
muftieh  eto.  ;  min  jitebixxef. 

Ebb — il  frugħ  tal  baħar  ;  tofrogh 
(il  baħar) ;  tonkos,  tinżel. 

EbenI  ebanu,    tal    ebanu  ;   iswed 

Ebon/  bħal  (tal)ebanu. 

EBONY—ebanu  (njam). 

Ebonist — min  jahdem  fl-ebanu. 

Eboulbment  — wakgħa  ta  ħajt  ( ta 
sur  ). 

Ebribty— socor. 

Ebullibnoe— għali»  għalja,  (ta  il- 
ma  eto.  fuk  in-nar). 

Ebullition— ghali  (bin-nar^;  tgher- 
ghir,  tbakbik,  (għali)  tal  imsaren. 

EBURNBAN--taI  avoriu. 

EcAUDATB— minn  għajr  (bla)  denb. 

EcBATic  —  ta  ġrajja  Cħwejjeġ  )  li 
għaddeu. 

EccBNTRic    >  eccentriou,    stramb, 

EccENTRicAL)  miġnuu,  mħerwel ;  li 
għandu  rota  jew  ħajta  nioksa  ;  ma- 
ħruġ  barra  mm-nofs  jew  mic-centru. 

EccBNTRiciTY  —  stramberija,  ġenn, 
eccentricità. 

EccHYMOSis—tbengila,  tbengil. 

EccLESiARCH— cap  ta  cnisia. 

EccLBSiASTics— ctieb  tal  Antic  te- 
stament  (tat  Testment  il  Kadim  j. 

EccLBSiASTic  — -kassis,  sacerdot  ;  tal 
cnisia,  tal  kassisin. 

EccLBSiASTiCAL  —  tal  kdssisiu,  tal 
cnisia. 

EccLESiASTicus— wieħed  mil  cotba 
tal  "apocrifa". 

EccLESiOLOGY— discors  (cliemj  fuk 
il  cnejjes.   • 

EcHEANCB  — ġurnata  mħollija  fsta- 
bilita  jew  li  kegħda)  għal  ħlas. 

EcHELLB  (bil  Francis  akra  exeU)— 
sellum. 

EcHELON— il  marciar  ta  armata  tar- 
ġa  fuk  I-oħra  fbħal  sellum). 

EcHBVBTTB— merilla  (marella)  żgħi- 
ra  tal  hajt  (tajjàr  eto.) 

EcHNiATB    )  bix-xewc  bħal  tal  kan- 

ECHNIATBD  J  fud. 

EcuiNUS — ^granċ  bix-xewc  fuk  dah- 


EcHO-ecu,  damdim  ;  tagħmel  ecu 
jew  iddemdem. 

EcHOMETRY  —  is-seugha  (xienza)  li 
tchejjel  chemm  idum  ħoss. 

EcLAT  (akra  ^c/à^— applaus,  fratta- 
rija,  għageb  jew  unur. 

EcLiPSB  —  ecclissi.  ticfis  tax-xemx 
jew  tal  kamar ;  ticfes,  tghatti,  titfi, 
tagħleb. 

EcLiPTic  — eclittica  jew  ic-circu  li 
miegħu  nistħajlu  ix-xemx  id-diir. 

EcLoauB  —  poema  (biċċa  poesija^ 
pastorali. 

EooNOMio     )  ©conomicu,   tal    eco- 

_  >•  nomija,  tal  ġabra,  tal 

EcoNOMiCAL  j  kj^g^  ,i  igewweż. 

EcoNOMiGS — economija  Tchif  triegi 
jew  tmixxi  1-afFarijetj  tad-dar. 

EcoNOMisT— economu,  min  jonfok 
bil  kies,  min  hu  tal  ġabra  jew  tal  eco- 
nomija,  min  iriegi  jew  imixxi  I-affari- 
jiet  ta  stabiliment  etc. 

EcoNOMizE  —  tagħmel  economija, 
iggewweż,  tagħmel  collox  bil  kies 
jew  bil  ġabra. 

EcoNOMY  -  economija,  kies,  ġabra. 

EcRYTĦMus-  polz  H  ma  iħabbatx 
(regulari). 

EcsTASiZR — timla  XA'ecsiasy  (ara). 

EcsTASY  — estasi  jew  telfa  tas-sensi 
fil  ħsieb  t'Alla  jew  ta  hena  cbir 

EcsTATic     >  tal  estasi,"  mitluf  bar- 

EcsTATiCAL)  ra  minnu  in-nifsu. 

EcTHYMA — fawra,  ħniġ  ta  .ħafua 
ponot  jew  msiemer  żgħar  fil  gisem. 

EcuMBNiCAL— universali,  tad-dinja 
fejn  ingħammru. 

EcuRiB—stalla  għaż-żwiemel. 

EczBMA— marda  fil  gilda 

Edacious — li  jecol  ferm,  wecchiel. 

Edacity— ichel,  regħba  għall-ichel. 

Edder— rbati,  ħaxix  (bħal  ġummar 
jew  virghi  rkak)  għar-rbit  tal  kat- 
tiet  etc. 

Eddy— riefnu,  degħbien,  belligħa; 
iddur  bhal  riefnu  deghbien  jew  bel- 
ligħa. 

Eden— genna  tal  art. 

Edental  — ta  blu  snion. 

Edentalous  I  bla  snien,  li  ma  għan- 

Edentatbd  J  dux  snien. 

Edbntata—  annimali  li  ma  għan- 
dhomx  snien  ta  kuddiem. 


Digitized  by 


Google 


JfeDE 


-àĠ7  - 


£FF 


Edbntation— kligħ  tas-snieu. 

Edob— xifer,  toħroġ ix-xifer,  is-sinn, 
tcbeffCtcoff),  tberfel;  take(eatj  a  emall 
hit  of  breadjuBt  to  take  off  the  edge  of 
yonr  stomachy  bu  (oul)  buccun  cbemm 
tneħħi  it-tafia;  the  whole  army  toas  piU 
to  the  edge  offhe  8tooi*d^  l-esercitu  collu 
chien  lest  għat-taktigħa ;  set  these 
knives  on  edge,  sinn  (sonn)  dawn  is- 
scbiecben ;  do  not  sharpen-your  slate 
pencil  here  because  it  sets  my  teet/i  on 
edgcy  la  tittemprax  il-Iapes  tal  lavanja 
bawn  għaliex  iddarrasli  snieni. 

EDaB-TOOL— biċċa  għodda  misnuna 
(li  takta,  bix-xifer). 

Edobwisb — għax-xifer  (għan-naħba 
fojn  jigi  ix-xifer). 

Edging — xifer,  cheffa,  tberfila,  biz- 
zilla  rkieka  jew  puntina  ;  frenża. 

Ediblb  — tajjeb  għal  iobel. 

E.DiCT — Editt,  bandu,  proclama. 

Edificant— li  kiegħed  jinbena,  t^il 
bini. 

Edificàtion—  edificazioni,  għaxkn, 
taghlim  (mogħdija  il  kuddiemj  fil 
ħwejjeġ  tar-religion  jew  morali. 

Edifioatory— li  jedifica,  li  igħax- 
xak,  li  i^ħnddi  il  kuddiem  fil  ħwejjeġ 
tar-religion  jew  tal  morali. 

Edificb— bini,  fabbrica. 

Edificial— tal  bini. 

Edifibr— min  jibni  (bennej) ;  min 
igħallem  igħaddi  il  kuddiem  fil  ħwej- 
jeġ  tar-religion  jew  tal  morali. 

Edify— tghallem,  tgħaddi  il  kud- 
diem,  tibni. 

Edit — tara,  tifli,  tesamina  cbitba 
kabel  ma  tatiba  għal  li  stampa. 

Edition— edizioni,  cotba  etc.  stam- 
pati  fdarba  waħda. 

Editio  princeps — I-ewwel  edizioni 
(ħarġa^  t«  ctieb. 

Editor— Editur,  min  jicteb  għal  li 
stampa  ;  min  jiddirigi  ġurnal  jew 
gazzetta. 

Editrbss-— editrici,  mara  li  ticteb 
u  toħroġ  cotba,  mara  li  tiddirigi 
(tmixxi)  ħruġ  ta  ġurnal  jew  gazzetta. 

Eduoablb — li  jista  icun  educat. 

Eduoatb — trabbi,  tgħallem,  teduca. 

Eduoation  —  trobbija,  tgħallim, 
educazioni. 

EDUOB—toħroġ,  tiġbed,takla  barra. 


Eduot  —  il  ħru|,  dao  li  icun  maħrug 
jew  meħud,  klign  barra. 

Eductob — min  jakla  jew  joħroġ 
barra. 

EDULooRATB^tagħmel  helu,  issafli, 
taħsel  min  acidi,  melħ  etc. 

EDULcoRATOR—flixcun  li  ikattar. 

EBKiKa—żieda. 

Ebl — sallura. 

E'bn— floc  even   (ara). 

Eff— gremxula  żgħira(tal  insolia). 

Effaob — tħassar,  tobrox,  tisgassa. 

Effbot  —  effett,  għemil  li  saħħ ; 
tagħmel,  ittemm  ;  this  is  of  no  effect^ 
dana  għal  xejn  (ma  jiswiex)  ihe  thing 
made  its  effect,  1-affari  gbamlet  1-effett 
tagħba  (seħħet);  to  take  effeci^  tibda 
(isseħh). 

Effrotiblb— li  jista  isir  jew  iseħħ. 

Effbctivb — effetti v,Ii  isehħ,Ii  jagħ- 
mel  effett,  efiicaci  ;  an  army  of  60000 
men  e^ectioe^  Armata  ta  60000  ruħ  ef- 
fettivi  (tajbin  għal  cumbattiment). 

Effbotor— min  jagħmel. 

Effectual  —  kawwi,  bis-setgħa  li 
jagħmel  effett. 

Effbotuatb  —  tagħmel,  ittemm, 
tcompli. 

Effeminaoy  —  hejm,  fsied,  gibda 
għan-nisa,  tidlil. 

EFFEMiNATB-tbejjem,  tfissed,  id- 
dellel  (tagħmel  għad  djul)  iggejjef  ; 
titbejjem,  titfissed,  tiddellel  (tagnmel 
għad-djul  jew  għan-nisa);  mbejjem, 
mfissed,  mdellel  (miġbud  għad-djul 
jew  għan-nisa)  mgejjef. 

Effendi— lord,  sinjur,  cap,  rajjes  ; 
Rejs  (rajjes)  Effendi  il  prim  Ministru 
Ottoman  (tat  Turcbia). 

Efferous— kalil,  salva^ġ,  aħrax. 

EFFEuyESCE-tagħli,  tbakbak,  it- 
textex,  tisħon. 

Effervescenob  —  għali,  tbakbik, 
textix,  tisħin. 

Effete— għajjen  ferm  bix-xiuħia, 
kadim  ferm,  li  ma  jiswa  għal  xejn 
iżied,  micdud,  ħawli. 

EFFi0A0l0US~efficaci,li  jiswa  ferm, 
li  għandu  si^ħa  jew  kawwa  fgħa- 
milu. 

Efficacy  —  efĦcacia,  kawwa  jew  . 
saħħa,  sedka,  ħila. 


91 


Digitized  by. 


Google 


efp 


—  298  — 


EIG 


Epfioience  1  ^;.       >. 

EPPIOIENCYr^'^'^*^'- 

Epfioient— bil  ħila  jew  meħjel  li 
jiswa. 

Efpigial— li  juri  xbiha  jew  sura. 

Efpiqiate — tagħmel  bi  xbiha  jew 
sura  (ta  ħadd'ieħor). 

Eppigy —  xbiha,  sura ;  il  wiċċ  ta 
biċċa  munita  (in-naħħa  ta  fejn  icun 
il  wiċċ  fil  flus). 

Efpile  -  xorta  ta  għażel  (fil6). 

Epflate  -  tonfoħ,  timla  bir-riħ. 

Epflation  -  nifs. 

Epfloresce  — titgħabbar  billi  (me- 
ta)  ħaġa  tcun  kiegħda  micxufa  għal 
1-aria ;  titmermer. 

Efploresoenoe)    ftuħ    1-inwar   u 

Epfloresoenoy)  iż-żahar  ;  fawra, 
sbrofi,  ħrar  (marda);  tmermir. 

Efpluenoe  1   ilma  etc.   li    joħroġ, 

Eppluenoy  J  li  jiġri  jew  li  jiscula : 
giri  jew  ħruġ  ta  ilma  etc. 

EPPLUViUM-ħruġ,  giri,  tmixxija; 
ħruġ  ta  riħa  (tinten)  min  xi  ħwejjeġ 
li  icunu  bdew  jithassru  jew  jitherrew. 

Efplux— tfigħ  (ħruġ)  il  barra. 

Efpodient  —  mogħti  għat-taħfir 
jew  għall  għeżiek. 

.  EFP0RT--dmir,  tkanżiħ,  sfoi'ż. 

Epfranohise— tatiid-dritt  ta  cit- 
tadin  għal  vot. 

Epfray  — tbażża,  tgberrex. 

Epfuloe— tiddi,  titfa  id-dija,  tilma 
bid-dija,  tlekk. 

EPFULGENOE-dija,  dawl. 

Eppuse — tferraħ,  ixxerred,  issaw- 
wab,  tbiddel ;  ħala,  tixrid,  ħruġ  ta 
nwar  etc.  tas-siġar. 

Efpusion— tixrid,  tiswib,  tbiddid, 
ħala. 

Eft  —  gremxula  żgħira,  wiżgħa  ; 
malajr,  bil  ħeifa. 

Eptsoon— malajr,  f  kasir  żmien. 

EOER— mili  tal  baħar  għal  ghar- 
rieda  (malajr  malajr) ;  tulipan  (fjur) 
li  jiftaħ  cmieni  (bicri). 

Egest— tneħħi  minn  gio  fic  ;  tip- 
porga. 

Egg— bajda;  iġġaghal,  tkubbes  il 
ku^diem  ;  the  tohite  ofan  effg^  I-abjad 
tal  bajda ;  t/ie  yolk  oj  an  egg^  I-isfar  tal 
bajd  ;  a  new  laid  egg^  bajda  frisca ;  an 
addle  eag^   bajda  m'hix  ngallata;  a 


rotten  egg^  bajda  mifsuda,  hatxl  boiled 
egg^  bajda  mgħolli ja  jebsa  ;  reat  jew 
rathe  egg^  bajda  mgħollija  chemni 
chemin  ;  egg  ahell,  koxra  tal  bajd  ;  egg 
cup^  oviera. 

Egger— min  (dac  li)  jiġbor  il  bajd ; 
min  i^agħal,  isaħħan  contra  jew  għal 
xi  ħadd,  ikabbes  il  kuddiem. 

Eggery  — bejta  bil  bajd. 

EoGiNQ-ġngħil. 

Eggler  ~  tniu  jinnegozia  fil  bajd. 

Eggnog  -  flipp. 

Egg-shaped  ovali,  bħal,  jew  għa- 
mla  ta,  bajda. 

Egg  whisk— mazz  fildiferru  li  iħab- 
btu  il  bajt  bih. 

Eglandui.ous  —  bla  (li  ma  għan- 
dux)  glanduli. 

Eglantine  -xorta  ta  warda. 

EGLOGUE-ara  ealogue. 

EoLOMERATE-tħoli  minn  cobba. 

Egoist  —  min  ihobb  lilu  in-hifdu 
biss,  minn  jaħseb  għar-rasu  biss. 

Kgoism   }  mħabba    ta  wieħed  in- 

Egotism)  nifsu   biss. 

Egotize  — titchellem  fukec  in-nif- 
sec  biss. 

Egkegious  —  għoli  ferm,  distint, 
ma^hżul,   msemmi. 

Egress— ħarġa,  ħruġ,  tluk  ;  toħroġ, 
titlak. 

Egression— ħar^a,  ħruġ. 

Egrett — agrett  (tajraj;  rixa  tat- 
tjur,  is-suf  (il  pil)  tal  ward  taxxewc  ; 
xorta  ta  xadina. 

Egrette  —  ornament,  rix,  pjumi 
diamanti  etc.  jew  tal  bizzilli  għar-ras 
(li  jusaw  in-iiisa). 

Egyptian  —  Egizian,  miirEgittu  ; 
xorta  ta  carta  għad-disinn. 

EiDAM  -xorta  ta  ġobon  tal  Olanda. 

Eidograph  -  strument  biex  bih  tic- 
conia  disinn. 

EiGHT  -tmienia  ;  g^.ira  fi  xmara. 

Eighteen  -tmintax. 

Eighteenth  —  it-tmintax  (il  wie- 
ħed). 

EiQHTFOLD  —  għal  tmienia,  għal 
tinien  darbiet. 

EiGiiTH  —  it-tiiiiunia  (it-tmien*wie- 
ħed  etc.) 

EiGHTLY  -fit-tniien  loc. 

EiGHTlETii  -it-tmenin  wiuħed  etc. 


Digitized  by 


Google 


EIG 


—  299  — 


ELB! 


EiQHT-soORE  —  tmienia  għal  għox- 
rin,  jew  għoxrin  ^ħal  tmienia. 

EiaHTT— tmenin. 

EiGNE— I-aobar  wieħed  (I-imwieled 
1-ewwel)  fost  I-aħwa. 

EiTHBR  -  il  wieħed  jew  1-jeħor;  jew; 
either  of  Uie  ttooj  wieħed  mit-tnejn  ; 
he  is  either  a  fool  or  a  knave^  hua  jew 
mififnun  incbella  briccun  ;  he  is  not  ao 
ricJi  as  either  of  them^  hua  m'hnx  sin- 
jur  daks  1-ebda  wieħed  (ħadd)  min- 
nhom;  eiiher  ofUiem  will  do^  il  wieħed 
jew  I-jeħor  mmnhoni  tajbin. 

Ejaoulate— twaddab,  titfa,  tven- 
ven  ;  titlob. 

Ejaoulatory  —  li  iwaddab,  jitfa, 
ivenven.  li  jitlob. 

EjaouLATION  —  twaddiba,  tefgħa, 
tvenvina,  talba  kasira. 

EjEOT—titfa,  tixħet^  takla  barra, 
tkecoi ;  he  left  the  place  becanse  he  knew 
tliat  lie  was  about  to  he  ejected^  ħalla  il 
post  għaliex  chien  jaf  li  sejrin  icheċ- 
ċuh. 

Ejeotion  —xħit,  tfiħ  barra,  tchec- 
cija. 

Ejeotor — min  jixħet  jew  jitfa  bar- 
ra,  min  ichecci. 

EIjeotmbnt —rcupru,  uynrrawi  ghar- 
rcupru  (biex  tieħu)  dac  li  hu  tiegħec 
tassew. 

Ejulation— għajjàt,  Iment. 

Ejure  —  tirrinunzia,  icciedi,  terħi 
jew  titlak. 

IJkb  —  iżżid,  tcatt^ir,  tcabbar  ;  it- 
tawwal,  tcabbar  billi  iġġannat;  ucoll, 
barra  minn  dana,  żieda. 

Ekino— żieda. 

Elaborate  ~  maħdum  bir-rekka ; 
taħdem  bir-rekka ;  Iie  delivered  a  very 
elaboraie  disconrsey  għamel  discoi*s  sa- 
biħ  wisk  (bil  għakal). 

Elapse  -tgħaddi(igħaddijiż-żmien; 
after  the  elapse  of  more  than  100  years^ 
wara  li  għaddew  actar  minn  mitt 
sena. 

Elastio      1  lastcu,  li  jingibed,  jer- 

Elastioal  j  ħi  u  jarġa  jigi  għal  li 
chien  ;  li  jakbes  jew  jogħla  meta  is- 
sabtu  fl-art. 

elasticità,  tiġbid  ta 
-ħaġa  li  terħi  u  tarġa 
għal  li  cbienet. 


Elastioity 
Elastioness 


Elastio-OUM  —  gomma  elastica 
(gomma  li  tħassar  ħżuż  tal  lapes  tal 
carta^. 

Elate— tneffaħ,  tfaħħar,  minfuħ, 
mimli  biħ  in-nifsu,  moabbar. 

EiiATER—min  ineffaħ,  ifaħħar  jew 
jonfoħ  ;  ħajt  rkik  mibrum. 

Elatbrium— sugu  tal  ħjar  salvaġġ. 

Elation— tinfiħ,  tifħir,  tcabbir. 

ELBOW—mincheb,  rocna;  tati,  tol- 
kot  b'mincbec ;  tagħroel  minoheb ; 
toħroġ,  tintafa  il  barra ;  tiżżakkak ; 
tiżżaccar ;  he  is  always  at  my  elbowy 
dejjem  ma  gembi  (taħt  ghe^duini, 
fejn  nilħku). 

Elbow  ohair— siġġu  tad-dirgħajn. 

Elbow-room  —  camp,  wisa. 

Elder— xiħ,  obir  iiż-żmien,  mzak- 
zak)  anzian;  sebuka;  izjeħ,  icbar; 
he  is  an  elder  of  the  chureh^  hu  wieħed 
mill  anziani  talcnisia;  our  elders^  mis- 
sierijetna  jew  1-antichi  (  1-antenati 
tagħna). 

Elderly— cbir,  mdaħħal  fiż-żmien, 
mzaczac,  xiħ. 

Eldership— cobor,  xijuħija,  anzia- 
nità. 

Eldbrwinb— mbit  Inglis. 

Eldest  —  1-ixjeħ,  I-acbar,  1-actar 
kadim  jew  antic. 

Eleot  —  tagħżel,  tiAtar,  teliegi ; 
magħżul,  maħtur,  elett. 

Elbotion— elezioni,  għażla,  ħatra. 

Eleotionebr  —  tnAdem  għall  ele- 
zioni  ta  consiljer  etc. 

Eleotioneerinq— ħidma  ^ħall  ele- 
zioni  (jew  fi  żmien  I-elezioni^  ta  cun- 
siljeri  etc. 

Eleotivb — elettiv,  li  sar  bil  għażla 
jew  bil  voti ;  bil  għażla,  bil  ħatra;  li 
jinħatar,  jingħażel. 

Eleotor— elettur,  wieħed  li  għan- 
du  il  vot  biex  jagħżel  (jaħtar)  cunsi- 
lier  eto. 

ElbOTORATB— eIettorat,in-nie8  col- 
Jiha  li  għandhom  il  voti. 

Elbotrb  --għambra* 

Elbotrbpbtbr— strument  biextbid- 
del  id-direzioni  (il  mixi)  ta  current 
elettricu. 

Elbotress— il  mara  (jew  armla)  ta 
elettur  lew  wieħed  li  għandu  (jew 
cbelln  il  vot. 


Digitized  by 


Ġoogle 


ELE 


—  800  — 


ELI 


Eleotrio     )    elettriou,   li  għandu 

Eleotmoal)    (bl.)elettricità. 

Eleotricity — elettricità. 

Eleotrioian— min  jaħdem  fl-elet- 
tricità  jew  fl-elettricu. 

Electrifiablb— li  jista  icun  elet- 
tricizzat. 

Eleotripied— mimli    bl-elettricità. 

Eleotuify  1  tati  l-elettricità,  tbel- 

Eleotrize  /  leħy  iggennen. 

Eleotrology  —  ix-xienza  (studiu) 
tal  elettricità. 

Eleotrolysis— analisi,  fili,  jew  esa- 
minar  (chif  tħoll  ħwejjeġ  composti 
fl-elementi  tagħhom)  bl-elettricità. 
'  Eleotrometer— strument  biez  tara 
il  kawwa  tal  elettricità. 

Eleotroplate  —  chisia  jew  ħasla 
bid-deheb  jew  il  fidda  fuk  ir-ram  jew 
xi  metall  jeħor  bl-elettricu. 

EleoTROSOOPB— ara  elecirometer. 

Eleotrotype— stampa  (tieħu  co- 
pia  ta  midalji,  flus  etc.  bl-elettricità. 

Eleotrum  —  ambra  (metall  mħal- 
lat). 

Eleotoary— duwamħghmulaminn 
xi  cunserva,  ġlepp,  għasel  etc. 

Eleemosinary  —  wieħed  li  igħejx 
bil  carità,  għajxien  bil  .carità. 

Eleqanoe   I  sbuħija,  hlewwa,  rik- 

Kleqanoy  j  ma;  eleganza. 

Eleoiao      I  tal    elegija,  taH-swied 

Eleqiaoal  /  il  kalb,  tan-nichet. 

Elegit  —  mandat  (sequestru)  lill 
wieħed  li  icun  daħhal  xi  flus  ta  xi 
dejn  etc. 

Eleqy— elegija,  poesija  ta  swied  il 
kalb,  tan-nichet  (li  actarx  wieħed  jic- 
teb  fuk  il  mejtin). 

Elbgiast  I  min  jicteb  1-elegija  jew 

Eleqist    J  takbil  ta  swied  il  kalb. 

Element— bidu  ;  piacir,  għors,  di- 
vertiment;  he  is  notv  in  hi»  element^  isna 
kiegħed  f  sictu ;  fishing  is  his  element, 
is-sajd  hua  il  għors  (l-acbar  diverti- 
ment)  tiegħu;  earth^  air^  water^  and 
fire  are  ealled  t/te /our  elements^  I-art, 
1-aria,  I-ilma,  u  in-nar  jissejħu  1-erba 
elementi. 


Elenoh 
ġunar. 


argumout,   sofisma,  ra- 


Elemental 
Elementary 


tal  bidu,  ta  Tewwel 
tagħlim;  elenientari, 
tal  elementi. 


Elephant  — Ijunfant;  Atf  makesofa 
Jlu  an  elephant^  ħaġa  żgħira  jagħmilha 
cbira  (jagħmel  ghageb  ghal  xejn). 

Elephantiasis— xorta  ta  ġdiem. 

Elephantinb— tal  Ijunfant ;  cbir, 
dismostru. 

Elbphantoidal  —  ta  għamla  ta 
Ijunfant. 

Eleuteria  —  duwa  (  medicina  ) 
magħmula  minħ  koxra  ta  siġra. 

ELEVATB--tarfa,  ittalla,   tgħalli. 

Elevated  — mgħolli,  merfuħ,  min- 
fuħ  bieh  innifsu,  mcabbar;  high  ele- 
vated  thonghtsy  ħsebijet  sbieħ  (^nobbli 
jew  għoljin)  ;  he  is  elevated  in  his  own 
conceit,  hua  minfuħ  wisk  bieh  in-nifsu 
(għandu  żakku  mimlija  li  jaf  wisk) ; 
thet/  were  a  little  elevaied  last  night^ 
chellom  katra  żejda  (chienu  f  tit  mċa- 
kalkin  j  il  bieraħ  fil  għaxija). 

Elevation— għoli,  dinjità;  il  faċ- 
ċata  ( disinn,  ħażż  ta  faċċata  ta 
dar  etc);  thy  mng  a  Iteanti/nl  piece  at 
the  eUvation  o/ ihe  hosi^  cantau  biċċa 
sabiħa  wakt  l-elevazioni  (  fil  kud- 
diesa). 

Elevator— min  igħolli,  italla  jew 
jarfa  il  fuk  ;  strumeiit  (biċċa  għodda) 
tat-tobba. 

Elevb  —  scular,  wiehed  mrobbi, 
educat  jew  mgħallom  minn  ħadd 
jeħor.  • 

Eleven — hdax,  at  eleven  o*clockj  fil 
ħdax. 

Eleventh— il  ħdax  (il  wieħed);  Ite- 
/ore  the  eleventh  insty  kabel  il  ħdax  ta 
daii  ix-xaħar. 

Elf— fatat,  ruħ,  spirtu,  għafrid, 
tħabbel  ix-xagħar. 

Elp-bolt  — ras  ta  vleġġa  tal  ħaġra 
taż-żniet. 

Elfin— tal  fatati,  tar-rwieħ  etc. ; 
tifel  żgħir,  tfajjel,  għafrid. 

Elflock— cobba  (troffa  jew  beż- 
buża)  xagħar  immaljata  jew  mħab- 
bla. 

Elicit— takla,  toħroġ  barra,  tieħu 
mir-ras. 

Elidb  — tkassar,  taktafsillaba). 

EnaiBLB— li  jista,  jew  għandu,  jin- 


Digitized  by 


Google 


ELI 


—  301  — 


EMA 


ħatar  jew  jingħażel ;  H  jakbel,  jaħbat; 
xierak,  tojjeb,  preferibli. 

Elimatb— tuaddaf,  tillixxa. 

ELiMiNATB^takfn,  tħalli  jew  titfa 
barra,  tneħħi,  tnakkas. 

Elinouid— li  għandu  Isienu  mar- 
but,  rautu. 

Eliquation  —  il  għażla  (  firda )  ta 
zewġ  metalli  minn  xulxin  bit-tidwib 
(binnar^. 

Elision — elisioni,  katgħa  barra  jew 
tneħħija  ta  ittra  Cvocali)  jew  sillaba 
min  tarf  ta  chelma. 

Elite— il  fjur,  1-aħjar. 

Elisir— elisir,  essenza,  soluzioni, 
taħlita  ta  xi  ħwawar  fl-acidu  sulfu- 
ricu. 

Elk— xorta  ta   cerv  cbir. 

Elke— zinna  cbira  salvaġġa. 

ELL-chejI  Inglis  li  fih  jard:i  u 
ijiuirt  (dwar  kama). 

ELLiPSB-ellissi,  sezioni  ta  con  (fil 
geometrija). 

Ellipsis — figura  fir-rettorica  li  biha 
tħalli  barra  xi  ħaġa ;  (  fil  georoetria) 
ellissi  jew  figura  ovali. 

Ellipsooraph  -  strument  biex  tħożz 
ellissi  (jew  figura  ovali). 

Elliptio      )elittica,tagħamlata 


Elm— ulmu  (siġra,  njam). 

ELMBN~taI  ulmu. 

Elmy— li  fih  ħafna  siġar  tal    ulmu. 

Elooution — elocuzioni,  is-sengħa  li 
tgħallimna  naħtru,nkegħdu  u  ngħidu 
cliemna  sewwa  fit-taħait. 

Elocutionist  —  min  jitchellem  bil 
proprietà. 

Elooe— orazioni  funebri,  discors  li 
isir  fuk  il  ħajja  ta  xi  ħadd  li  imut. 

Elooy  — tifħir,  ologiu,  panegiricu. 

Eloiiim— isem  li  jatu  ^li  bih)  isejħu 
TAlla  (brEbrajc. 

Eloignb)   tbigħed,  tesilja,   tibgħat 

Eloin     )  il  barra,  fil  bogħod. 

Elonoatb  — ittawwal,  tbiegħed,  jew 
tiġbed  fit-tftl  jew  għal  bogħod. 

Elonoation— tftl,  bogħod. 

Elopb  -  taħrab  (actarx  mara  ma  ra- 
gel.) 

Elops— isem  ta  ħuta;  serp. 

Eloquenoe — eloquenza  jew  is-sen- 


għa  li  tgħàllimna  chif  bi  cliemna  im- 
missu  kalb  min  iismacħna  u  inġàgħ- 
luh  jokgħod  għal  dac  Ti  ngħidu. 

Eloqurnt  — eloquenti,  tal  eloquen- 
za,  li  jitchellem  sewwa  (sabiħ). 

Elsb— jeħor,  ħaġoħra  ;  no  body  else 
ħadd  i^ied ;  eome  bodt/  else^  xi  ħadd 
jeħor ;  some  were  eUe^  xi  mchien  jeħor; 
do  80,  else  go  ont^  għamel  heco  jew 
(inchella)  mur  il  barra  ;  he  minds  no- 
thing  eUe  but  hU  own  interests,  ma  ifittix 
ħlief  I-interessi  tiegħu. 

Elsbwherb— band'oħra,  xi  nxohien, 
jeħor. 

Elucidatb— tati  dawl,  tfisser,  tiċ- 
ċara,  turi  aħjar  jew  ċar,  tkassat. 

Elucidation  —  tifsir,  spiegazioni, 
dawl. 

Eluoidator— min  ifisser,  jispiega, 
jew  jati  id-dawl  (fuk  haġa). 

Eludb— tkarrak,  taħrcu). 

Elul— itrtnax  il  xaħar  tas-sena  tal 
Lhud. 

Elusion — takrik,  ħrib,   ħarba. 

Elutb— tnaddaf,  taħsel. 

Elvan— Cjew  «/ri«/i)  tal  fatati,  rwieħ 
jew  għefiered. 

Elvb— I-isem  li  in-nies  tal  barrieri 
jatu  lill  marlazz  jew  mancu  ta  bakr 
kun. 

Elvblock  — lagħkiet  il  far,  trofia 
jcAv  kabda  xagħar. 

Elvbr— grinffu  (żgħir). 

Elvms  (plural  ta  elf  )  (ara). 

Elydorio— tal  pittura  taz-zejt  bl-il- 
ma. 

Elysun— tal  genna  tal  art,tal  hena 
cbir. 

Elzbvir— tal  edizioni  tal  classici 
pubblicati  mil  familja  Elzevir. 

'Em— minn  f  loc  àtem  Cara). 

Emaobratb tgħallob  :    toghlob, 

tinxef. 

Emacbration— għelubja,  nxief. 

Emaoiatb — togħlob,  tinxef,  titkad- 
ded  ;  tgħalleb,  tnixxef,  tkadded  ;  nie- 
xef,  magħlub,  mkadded. 

Emaoiation— għelubija,  nixfa,  tkad- 
did. 

Emaculatb— Ineħħi  (tnaddaf  m')  it- 
tbajja. 


Digitized  by 


Google 


EMA 


.-  302  — 


EMB 


Emanant— li  hiereġ  (gej)  minn  xi 
ħaġ*ohra. 

Emanatb — tigiy  tibda,  titnissel ;  li 
jigi,  joħroġ  jew  jitnissel  minn  ħaġ'o- 
ħra. 

Emanation— mi^i,  bidu,  nisel. 

Emanativb-^Ii  jibda,  tal  bidu,  li  gej, 
jew  tal  migiy  tannisel,  li  inissel. 

Emanoipatb— teħles  mill  jasar,  tifdi. 

Emanoipatb    )    meħlus   mill   jasar, 

Emanoipatbd  j  mifdi. 

EmaNOIpation  -  ħelsien  mill  jasar, 
fidwa. 

Emanoipatob  — min  (  dac  li )  jeħles 
mil  jasar. 

Emanoipist — wieħed  mifdi  jew  me- 
hlus  mill  jasar. 

Emarginatb  —  tneħħi  ix-xifer;  li 
għandu  tixlifa  (katgħa)  fit-tarf  (bħal 
ma  tcun  werka  etc.) 

Emasoulatb — issewwi,  taħsi. 

Emasoulatbd — msewwiy  moħsi. 

Embalb  —  tagħlak,  torbot  (gio  balla) 

Embalm— tibbalzma. 

Embalmbd  ^ibbalzmat. 

Embalmbb — dao  li  (min)  jibbalzma. 

Embank— tghezzez,  tagħmel,  tibni, 
ittalla  mol  jew  cint. 

Embar— tagħlak,  twakkaf,  ma  tħal- 
lix,  timpedixxi. 

Embaroation — imbaro. 

Embabgo— żamma  ta  bastiment  li 
ma  isefirz  fimpediment  tas-safar). 

Embàre— ittalla  fuk  bastiment,  tim- 
barca,  iddaħħal  il  xi  ħadd  f  xi  biċċa, 
tghabbiħ  jew  tintrigaħ  biha;  titla  fuk 
bastiment,  timbarca ;  tindaħal  fxi 
biċĊBy  tidħol  għaliha  ;  titgħabba,  tin- 
triga  biba. 

Embarkation  —  tlugħ  fuk  bastiment, 
imbaro. 

EMBARRASS—tfixchel,  tħabbely  tim- 
barazza,  tgħallet,  tghawwe£[. 

Embarrassino     )    \^l^^!}i  ,^*^¥'' 
„  >   tghallit)  tgawic', 

Embarrassmbnt  j    imbarazz. 

EMBASB—tħaż^.en,  tgħarrak. 
Embasis— banju,    mastella  mimlija 
bil  misħun. 
Embassadob  — ambaxxatur. 
Embassadorial— tal  ambaxxatur. 


Embassy  — -  ambaxxata,  tibxir,  xo- 
ghol  baxxar. 

Embattlb  —  tħejji  jew  tlesti  għat- 
takbida;  issarbat,  tagħmel  sarbut  jew 
filliera. 

Embay— tagħlak  bl-art,  gewwa  baj- 
ja. 

Embbd — tkiegħed  f  sodda  ;  iddaħ- 
ħal  ħaġa  f  oħra  jew  tingasta. 

Embbddbd  — mdaħħal  gew'ħaġ'ohra, 
mwaħħal,  ingastat. 

Embbllish -iżżejjen,  issebbaħ,  tir- 
kem. 

Embbllishmbnt  -  żiua,  rikma,ġmiel. 

EMBBB-DAY8--quattrutempi. 

Embbrs  —  ġamar,  rmied  (li  icun 
ghàdu  bin-nar. 

Embbzzlb— tisrak,  tieħu,  iżiomm, 
tagħmel  tiegħeo  ħaġa  li  tcun  taħt 
idejc. 

Embbzzlembnt  —  serk,  żamma  ta 
flus  etc.  ta  ħadd  jeħor  li  icunu  taħt 
idejn  xi  ħadd. 

Embittbr— tmarrar,  taghmel  mqrr, 
tintosca. 

Emblazb  — iżżejjen,  iżżewwak,  tpin- 
gi  armi  tar-razza  etc. 

EMBLAZON—iżżejjen  bl-armi  tar-raz- 
za;  iżżewwak,  tnakkax. 

Emblazonbr  ^  min  ipiugi  I-armi 
tar-razza;  iżewwakjew  izejjen  (bit- 
tpingija  ta  armi  etc.) 

EmblazonmbntI  tpingija  ta  armi  tar- 

Emblazonry  Jrazza,  tinkix  jew 
tnakkix  (tpingija  bil  culuri). 

Emblbm— emblema,  simbulu,  figura 
jew  xbiha  taħt  tifsir  jeħor. 

Emblbmatio     I   emblematiou,   tas- 

Emblematioal  j  simblu  jew  xbiha 
taħt  tifsir  jeħor  ;  figurativ. 

Emblbmatist  —  chittieb  jew  min 
jicteb  I-emblemi,  simbuli  jew  figuri. 

EMBLBMBNT8~I-uċuħ  ta  raba  mkab- 
bel. 

Embloom— timla  (tghatti)  bli  nwar, 
tati  ir-ruħ  jew  il  ħajja. 

Embody— iggissem.tgħakkad,  tagħ- 
mel  ħaġa  waħda,  tgħakkad  flimchien. 

Emboguino  — it-tixrid  (met^  xmara 
tixħet  1-iIma  tagħha  fil  baħar) ;  post 
fejn  xmara  tasal  u  tixħet  I-ilma  tagħ- 
ba  fil  baħan 


Digitized  by 


Google 


^MB 


—  808 


i&m 


Emboldbn— tkawwi  il  kalb,  tagħ- 
mel  ]-alinu  jew  il  curaġġ. 

Emboldbnbb— niin  ikawwi  il  kalb 
jaghmel  1-almu  Jew  curaġġ. 

Embolibm  —  intercalar  jew  żieda 
(dħul)  ta  suin,  ġranet  etc.  biex  jir- 
ranġaw  iż-iimien  (is-sniu)  sewwa  (li 
jaħbtu  cbif  imiss). 

EMBOLUS—ħaġa  li  tahdem  gewwa 
oħra. 

Embordbr— iżżejjen  mad-dawra. 

Embobk  —  tokgħod  mistohbi  (  ti- 
staħba)  (gewwa  bosc;  :  taħbi. 

Embosom— tħaddan,  tgħannak;  til- 
ka  fi  ħdanec. 

Emboss— tnakkaSy  tiscolpi  ħuġa  li 
tigi  maklugħa  il  barra  (  jew  ibbuz- 
zata.  ) 

Embossbd  —  ibbuzzat,  mkabbes  il 
fuk  jew  il  barra. 

Embottlb  — tibbottilja  jew  tkieghed 
(tgħalak)  fil  fliexcheu. 

Embouohurb— it-tarf  ta  (fejn  tispiċ- 
ċa)  xmara  jew  fejn  tasal  biex  tintafa 
il  baħar;  il  bicca  ta  li  strunient  tad- 
dakk  fejn  tkiegħed  fħalkec,  boccbin 
jew  l-imboccatura. 

Embow — tilwi  bħal  (tagħmel)  kaws. 

Embowbl— tiftaħ  u  tohroġ  l-imsa- 
rem  barra. 

Embowbr — tkiegħed  jew  tarfa  taħt 
cannizzata. 

Embraob— tgħannakythaddan;  ghan- 
ka,  tagħnik,  taħdin. 

Embracbrt — (fil-Iigi)  salt  li  wieħed 
jati  (attentat)  biex  jixtri  (b*xi  riga- 
li  eto.)  lill  xi  mhallef,  magistrat  jew 
ġurat. 

EMBRAOiNa  — thaddina,  tagħnika. 

Embranchmbnt — għamla  ta  bixmch 
(ara). 

Embranolb — ara  entagle. 

Embrasurb — imburżuna,  trunciera 
jew  fetħa  (tiċrita)  f  xi  sur  jew  fortifi- 
zioni  minn  fejn  jisparaw  il  canun. 

Embrayb— iżs^.eijen  ;  timla,  tagħmel 
il  ci:raġġ  jew  1-almu. 

Embright  —  issebbaħ,tagħmel  ilekk, 
jew  ilellex. 

Embrooatb  — tidlec  ferita  jew  fejn 
icolloo  ugigħ  b*duwa  etc. 

Embrocation  —  dlic  ta  feriti  jew 
fejn  icolloc  ugiħ. 


Embroidbr— tirraccma. 

Embroidbrt—  raccmu. 

Embroil  —  tfixchel,  thabbel,  tbix- 
cbel,  tħawwad,  tisrom,   issarwah 

Embroilmbnt— tfixchil,  tahbil,  tah- 
wid,  srim,  sarwil. 

EMBRONZB—ticsii  tgħatti,  tinforra 
bil  bronż. 

Embrutb  -  issir,  tidbiddel  f  bbima ; 
issir  annlmal. 

Embrto— rimi;  bidu  (ta  għamilj  ta 
ba^a  (li  għadha  m'hix  lesta). 

Embbton— 11  ghadu  m*hux  lest. 

Embrtotonomt  -operazionita  corri- 
ment  (jew  meta  tigi  biex  tarmi  mara). 

Embdulatb— tneħħi  il  biebajewil 
kalba  minn  zocc,  frott  eto. 

Embndablb— li  jista  icun  msewwi, 
corrett. 

Embndals-  contijiet(ohifdari  chie- 
nu  isejhulom). 

Embndation  —  correzioni,  nidma, 
bidla  għall  ahjar. 

Embndator— mio  jiccorrie^. 

Embndatout— li  jiccorriegi. 

Embrald— smerald  (ħaġra  preziusa 
ħadra). 

Embrob  — tohroġ  barra,  tinkala,  toħ- 
voġ,  titla  minn. 

Embrobncb  )   emergenza,    ħaġa  li 

Embrgbnot  j  tinkala  bla  hsieb,  ġraj- 
ja ;  you  had  beiter  keep  thesefew  pomde 
/or  8ome  emergency^  aħjar  izżomm 
dawn  il  ftit  flus  (liri)  ghal  xi  ħaġa  li 
tista  tinkala  bla  ħsieb. 

Embrgbnt  —  lijoħroż  barra,  jitla 
minn  ;  jinkala  jew  ji|;i  bla  ħsieb. 

Embril— isem  ta  mmeral  jebes  ferm 
li  jaktgħu  bieh  il  ħaġar  prezius. 

Emeritbd — giubilat,  wieħed  li  dam 
jew  li  chien  ilu  iservi  (fis-servizz). 

Embroids— ara  pUes. 

EMBRSiON—ħarġa,  dehra  oħra. 

Embrt— ara  emeril. 

Embrt-papbr  —  carta  ħoxna  għal 
brix  jew  biex  tnaddaf  (jew  tixcatla) 
biha,  bħal  Bandpaper. 

EmesIs  —vomitar,  tkalligħ. 

Embtio— li  ijjib  il  vomtu,  li  ikalla*, 
kalliegħi,  vomitiv. 

Embtic  tartar  —  tahlita  (ta  tliet 
xorta  ta  melħ^  ta  antimoniu,  potassa, 
u  acidu  tartaricu. 


Digitized  by 


Google 


fekE 


—  304  — 


EMP 


Embtioally — b'modliigibil  vomtu. 

Emioant— li  joħroġ  bħal  xrar,  li 
ilekk  (igħammex). 

Emioation—- xrar,  titjir  ta  xrar. 

Emiotion— tneħħija  ta  aurina  etc. 

Emiorant— min  jemigra  jew  ihalli 
pajjisu  biex  imur  ighammar  ( jew 
igħejxj  fjehor. 

Emigbatb  — temigra,  tħalli  ^  pajjiaec 
biex  tmur  tgħammar  (takla  'x'tiecol) 
fjeħor. 

Emigration  —  emigrazioni,  safar  jew 
tħollija  ta  pajjiseo  biex  tmur  tgħam- 
mar  f  jeħor. 

EBnaRATIONIBT)    „^^  ^     .  , 

Eminbnob  )  għoli,  fama,  eminenza, 
Eminenoyj  jew  titlu  ta  Cardipal ; 
he  18  a  person  of  emiTience  there^  hua 
persuna  msemmija  (għolja)  bemm ; 
/  luid  the  honour  to  apeak  to  Ilis  Emi- 
nence  the  Cardinal^  chelli  I-unur  in- 
chellem  (nithaddet)  mal  Cardinal. 

Eminent — għàli,  fil  għoli,  eminenti) 
illustri,  muemmi,  li  għandu  dinjità. 

Emir— Emir  (titlu  ta  dinjità  li  jatu 
it-Toroc  lil  Bàxa). 

Emissary  —  spiun,  emissariu,  wie- 
ħed  mibgħut  biex  jitchixxef. 

Emission— bagħta  (minn  tibghat) 
ħàrga  (il  barra). 

EMiS8iVE~li  jibghat^  li  joħroġ. 

Emit— tibgħat,  toħroġ. 

Emittent— li  jibgħat,  li  joħroġ. 

Emmet— nemla. 

Emmew — tagħlak.iddawwarCb'ħajt) 

Emolbsoengb— rtuba  ta  metall  me- 
ta  jibda  idub. 

Emolliate  — trattab,  tħoll  ("tinħall 
fejn  tara  xi  mara). 

Emollibnt— li  n-attab,  rattàb,  ħaġa 
li  trattab. 

Emolliment — rtuba,  rtubija. 

Emolition — trattib. 

Emolumbnt— hlas,  kligħ. 

Emolumental— t^I  hlas,  tal  kligħ. 

EMOTioN—tkankila,  messa  tal  kalb. 

Empaistio  -—  imbullat  (b'sigill  li 
jagl>fas  u  jidħol  fil  ħaġa). 

EMPALE—timpala,  tagħlak  post  (là- 
dawwar)  bil  pali;  toktol,  tati  il  mewt 
billi  timpala  jew  twaħħal  ras  bnie- 
dem  f  zocc. 


Empanbl  —  tagħmel  (issejjaħ  jew 
tlakka)  il  ġurati  (ghal  ġuri). 

Empark  — taghlak  (iddawwar)  gew- 
wa  parc. 

Empasm  — trab  (bhal  terra)  li  nusaw 
ghal  gisimna. 

Empbror  -imperatur. 

Emphasis  —  emfasi,  saħħa  li  natu 
fuk  xi  lehen,  sillaba,  jew  fiik  xi  chel- 
ma  meta  ncunu  nitchelmu. 

Emphasize — tati  I-emfasi  jeAv  sahha 
fuk  xi  chelma  meta  incunu  nitchelmu. 

Emphatio      I  bis-saħħa,    bil   foraa, 

Emphatical  j  bl-emfasi ;  kawwi. 

Emphractio— li  isodd  (jaghlak)  il 
pori  (it-tokob  rkak)  tal  gilda. 

Emphyteubis— cens  (perpetwu). 

Empirio— saltna,  imperu. 

Empirio      >  wieħed  li  (min)  jiccura 

EmpiricistJ  jew  irid  ifejjak  mard 
bil  pratca  biss,  u  m*hux  bli  studiu; 
tabib  tat-tużżaua. 

Employ  — xogħol,  hedma,  impieg  ; 
tħaddem,  'tkabbad  fix-xoghol,  tim- 
piega. 

Employe— impiegat;  he  i/t  a  Go- 
vemment  employe^  hua  impiegat  mal 
Gvern  ;  nearly  all  the  Government  em- 
ployen  are  entitled  to  a  vension^  tist^ 
tgħid  li  I-impiegati  eollna  tal  Qvern 
għandhom  (dritt  ta)  il  pensioni. 

PjMployment — impieg,  xogħol,  ħed- 
ma;  he  is  ont  o/employment,  issa  m*hux 
impiegat ;  /  am  in  nearch  of  an  em- 
ployment^  kiegħed  infittex  impieg. 

Emplunge  —  titfa  bis-saħħa  għal 
għarrieda. 

Empoison— tivvelena,  tintosca,  tati 
il  velenu,  tekred  bit-toscu. 

Emporetio— tal  mercanzia. 

Emporium  -suk  ;  loc,  post  fejn  icun 
hemm  afliirijet  għal  beigħ. 

Empoverish— tfakkar. 

Empoverishment— fakar,  tifkir. 

Empowbr— tati  li  jedd,  is-setgha,  il 
kawwa :   tagħmel  jew  tati  il  ħila. 

Emphbss — imperatrici. 

Emphish— imprisa,    azzard. 

Empbyohosis— il  għakda  tar-ruħ  mal 
gisem. 

Emptied  — battàl,  svojtat,inferragh. 

Emptiness  —  frugha  (haġa  fiergħa 
battala  jew  vojta). 


Digitized  by 


Google 


mp 


—  5k)6  — 


enc 


JEmption— xiri. 

Empty— battftl,  vojt,  fieragħ  ;  tbat- 
tal,  tferragħ,  tisvojta ;  /  donU  like  to 
ffo  home  empti/  handed,  ma  nħobbx  im- 
mur  id-dar  idi  f-idi  (minnghajr  ma 
nieħu  xejn  miegħi);  he  has  always 
been  an  empty-headedmany  dejjem  chien 
raoħh  ir-riħ  ;  /  dont  like  hitn  at  all,  he 
ie  80  empty  hearied,  jena  xejn  ma  naħ* 
mlu,  kalbu  ma  tħossx  (vojta  mill  ini- 
ħabba,  jew  bierda). 

Emptying— svojtar,  frugħa. 

EMPTYiNas— il  kiegħ  li  jibka  tal  bir- 
ra  etc. 

Empurplb— tiżboħ  aħmar. 

Empybma  (fil  medicina)  ġabra  ta 
demm  jew  ta  materia  (  marċa  )  xi 
mchien  fil  gisem. 

Empyrbal    )  Tnagħmulbin-narbiss, 
^  >•  ta    1-acbar    dija,    ta 

Empyrban    j  i.og|,,a  eema. 

Empyreumatio     )    li  għandu  ir-riha 

Empyrbumatical)    jew  it-togħma 
ta  xi  ħaġa  mabruka  (jew  tal  ħruk). 

Empyrobis— ħruk,  nirien. 

Emulate— tghir,  tixtiek,  tilbak  ma; 
tcun  bbal. 

Emulob— tahleb. 

Emulobnt— li  jahleb,  li  johroġ  jew 
li  jiscuia; 

Emulous— li  igbir,  li  jixtiek,  li  jil- 
hak  ma,  li  icun  bhal. 

EMULSioN—emuIsioni,  tablita  ta  me- 
dicini  (xorb)  li  icun  actarx  artab  u 
bhal  halib. 

Emulsiyb—H  irattab;  bhal  balib. 

Enablb— taghmelil  hila ;  iġġaghal. 

Enact— tagbmel  ligi,  tordna,  tiddi- 
grieta. 

Enallagb  —  bidla  ta  cas  jew  ta 
mod  f  jehor. 

Enambusħ — tistahba,  tahbi. 

Enambl  —  enamel,  material  (bħal 
żebgħa  li  tibies  u  tagħmel  żlieġa  sa- 
biħa ;  dic  il  koxra  bajda  bhal  avoriu 
li  tidber  fis-snien;  tàti  jew  ticsi  bl'-ena- 
mel. 

Enambllbr— min  jahdem  jew  jagh- 
mel  1-enameI. 

Enamblling— is-sengha ;  ix-xogbol 
tal  enamel. 

Enamour— iggib  mhabba,  tghaxxak. 


Enantiopathio  (fil  medicina)  li  iser- 
rah  (li  jabji)  iżda  li  ma  ifeijakx. 

Enantiosis.— haġa  li  tiftinem  il  cun- 
tlariu  jew  bil  maklub. 

Enarmbd  Cfl-araldica  jew  fix-xoghol 
tal  armi  tal  eunjomijiet  etc.) ;  bil 
kinin  jew  bid-dwiefer  ta  lewn  jehor,  li 
m'hnx  tal-Iewn  tal  gisem  tal  annimal 
li  icun). 

Enoagb-— tagblak  gewwa  gaġġa. 

Enoamp— twahhal  it-tined ;  tagħmel 
il  camp ;  tokgbod  taħt  jew  fil  camp. 

Enoankbr— tbassar,  ticcancra. 

Encanthis  —  tumur  ete.  li  johroġ 
mir-rocna  Cta  gewwa)  tal  gbajn. 

Enoardion  — il  kalba  jew  il  bieba 
(taz-zocc  tal  ħxejjex). 

Enoasb— tagħlak  (fcaxxa  etc.) 

Enoashmbnt  —  ħlas  ta  cont,  cam- 
biali  etc. 

Enoaustio  -—  maħruk  (scolpit  jew 
stampat  bin-nar  jew  bil  ħruk) :  tpin- 
gija  fuk  ix-xama, 

Enoaustio-tilb— canffatura  (tac-ce- 
meut  etc),  b'ħafna  cuTuri  jew  lew- 
nijiet. 

Enoave — taħbi  gio'  għar. 

ENCBiNT—imburżuna,  għalka,  biċca 
art  (ffortificazioni)  magħluka  jew 
mdawra  bis-swar ;  ħobla  jew  tkila. 

Enceph^loia— ugigħ  ta  ras  cbir. 

Encephalic  -  li  kiegħed  fir-ras. 

Encbphalitis— infiammazioni,  nef- 
ħa  tal  inoħħ. 

Encbphalon— dac  collu  li  jinsab  fli 
scutella  tar-ras. 

Encephalatomy  —  dissezioni  (tak- 
tigħ  għall  esami^tal  moħħ. 

Enchafe  —  tirrabia ;  issaħħan  (ig- 
ġagħal  lill  min  iiżbel). 

Enchain  —  torbot  b'catina,  tincatna; 
ixxecchel  bil  ctajjen. 

Enchainmbnt — rbitfil  ctajjen,xcbiel 
bil  ctajjen. 

Enchant  ~  issaħħàr,  tgħaxxak. 

Enchantbr — saħħar. 

Enohanting— li  isaħħar,  li  igħaxxak. 

Enchantmbnt— seħer,  ghaxka. 

Enchantrbrs— saħħara. 

Enoharaxis  —  fsada  (bil  cuppet- 
ti  etc.) 

Enchasb — tingasta. 

Ench  ASiNO  — iugastar. 


Digitized  by 


Google 


EKC 


—  806 


und 


Enchabtbn  —  tghaddeb,  tgħakkes, 
ticcastiga. 

Enchiridion— ctieb  żgħir,  ctieb  tal 
idejn ;  manuul. 

Emchissel— takta  bi  scarpell ;  ti- 
Bcolpi. 

Enchorial— ta  dac  id-distrett  jew 
pajjis  li  icun. 

Encindebbd— maħruk  rmied. 

ENomoLB— iddawwar,  tgħalak  gio'. 

Enciiiclbt  —  kaghka,  circu  żgħir, 
circhett. 

Encloibteb  —  tgħalak  gewwa  mo- 
nasteru  jew  cimvent. 

Enclose  —  tagħlak  ;  iddawwar 
b'ħajt  ecc. 

Encoach— tieħu  b'caiTozza. 

Encoppin— tgħalak  gewwa  tebut. 

Encollab— tlibbes  cullar. 

Encomiast — min  ifaħħar,  min  jagħ- 
mel  panegirigi,  jew  prietchi  ta  tifħir. 

SZI\T»  [  'i  if«»h*'-,  faħhari. 

iliNCOHlASTICAL  )  ' 

ENCOMiUM—tifħir,  panegiricu. 

Encompasb  —  iddawwar,  tagħlak 
gewwa  circu. 

Encohb  —(  bil  Francis )  darb'  oħra, 
mil  ġdid  ;  arga' ;  reġgħa. 

ENCOUNTBB—Iakgħa,  tkabida,ġlieda; 
tilka,  taħbat  għal,  titkabad,  tiggieled. 

Enooubagb— tkawwi  il  kalb,  tagħ- 
mel  I-almu  jew  il  curaġġ,  tincorag- 
gixxi. 

ENCouBAGEMBNT—kalb,  ħila,  almu, 
curaġġ,  incoraggiment,  fwish  to  do 
somet/iinff  better  but  I  dorCt  find  any 
encouragement^  nixtiek  chiecu  nagħmel 
xi  ħa^a  aħjar  iżda  ma  nsib  1-ebda  kalb 
(I-ebda  incoraggiment). 

Encoubaoino— li  jagħmel  il  kalb,  il 
ħila,  1-aImu  ;  li  jincoraggixxi. 

Encbadlb  —  tagħmel,  tkiegħed, 
tmidd  fnioka  jew  fbenniena. 

Encbimsonbd  -  ta  lewn  cremisi  (aħ- 
mar). 

Encbispbd — mġigħed. 

ENCROACH—tagħmel  jedd  fuk,  tid- 
ħol  fil  għalka  ta  ħadd  jeħor  (jewfi 
ħwejjeġ  ħadd  jeħor)  tidħol  bil  moħbi. 

Encboachmbnt— dħul  bil  mohbi  fi 
ħwejjeġ  ħadd  jeħor. 

Encumbbb— tfixchel,  tbixchel,  tim- 
barazza. 


Encumbbancb— tfixchil,  tbixchil,im- 
barazz. 

Enctclical  —  circulari,  ittra  mxerda 
ma  1-artiiiet ;  enciclica  jew  circulari 
(ittra)  tal  papa  etc. 

Enoyclopcedia— enciclopedija;  ctieb 
(jew  cotba)  li  fihom  issib  collox  (tifsir 
ta  xienza,  arti,  letteratura  etc.) 

Encyclopbdian  \        «1        !• 

Kncvclopedio     l«Y'cloped«c".jew 

ENOYCLOPBDiOALr'  enc.clopedija. 

Encyclopbdism— ix-xogħol  (il  għa- 
mil  jew  il  chitbaj  tal  Enciclopedija. 

Encyclopedist— min  jicteb,  jiccom- 
pendia,  jew  jaħdem  biex  issir  enciclo- 
pedija. 

Encystbd  -magħluk  fbużżieka. 

End  —  tmiem,  għeluk,  mewt ;  it- 
temm,  tagħlak,  teħles  ;  tispiċċa,  tin- 
temm,  tmut;  the  eml  of  tlie  toorld^ 
1-aħħar  tad-dinja ;  yougo  to  the  fartlier 
end  ofthe  street,  inti  mur  fit-tarf  J-jeħor 
tat-triek  ;  7  have  it  at  my  tongue'n  end, 
keġħda  iil  ponta  ta  laieni  (chelma, 
isem  etc);  1  know  it  on  my  fingers*  endj 
nafha  fuk  ponot  subghajja;  you  have 
to  put  an  end  to  t/iis^  jeħtieġ  li  tispiċ- 
ċana  din  ;  he  is  sure  to  come  to  an  igno^ 
minious  end^  sgur  jispiċċa  wisk  ħażin  ; 
to  what  end  was  man  createdf  ghal 
fejn  (għal  liema  fini  jew  scop)  già 
maħluk  il  bniedem?  t/ie  war  is  almost 
at  an  end  now^  il  gwerra  tista  tgħejd 
spiċċat  issa  ;  he  is  determined  to  make 
an  end  of  him  (to  kill  him)^  ghamilha 
f  rasu,  rsolva)  li  joktlu  ;  you  /lad  t/ie 
betterend  ofthe  staff^  inti  ħbatt  I-aħjar 
(inti  mort  1-aħjar)  ;  to  no  end,  għal 
xejn  ;  /le  cares  not  w/iich  end  goes  for- 
ward,  xejn  ma  jimpurtah,  kieghed 
iħalli  collox  imur  attorġu.  Il  malces 
my  /tair  stands  on  end,  chexchixni 
(werwirni)  ;...worldwit/toutend^  Amen^ 
issa  u  dejjem  ta  deijem,  hecc  icun ; 
/te  /las  always  been  for  /lis  own  end^  dej- 
jem  fettex  (kies)  biss  I-interessi  tie- 
għu  (dejjem  kies  kiesu) ;  in  t/ie  end^ 
ff-aħħar  mill  aħħar;  end  on,  prua  ghal; 
we  stood  end  on  t/ie  enemy*s  s/iip,  għa- 
milna  (connu)  prun,  (ġbidna)  għal, 
fuk  il  bastiment  t^il  għedewwa;  we 
veered  t/ie  cables  end  for  end^  virajna 
(^rhejna)  il  gumni  collha  (minn  tarf 


Digitized  by 


Google 


END 


—  807  — 


ENF 


sa  tarf) ;  when  do  you  intend  to  end 
thiB  businessf  meta  sejjer  tispiċċa  (t^ħ- 
lesj  diQ  1-affari. 

End-àll— kirda  eħiħa. 

ENDAMAaB— tagħmel  il  ħsara. 

ENDAMAGEABLB—Ii  jagħmel  il  ħsara. 

Endangbr— ittarraf,  iddaħħal  fit-ti- 
ġrif,  tilgħab^  tissogra^  tippericula. 

Endanobrmbnt  — -  titrir,  tiġrif,  peri- 
culu. 

Endbar— tfissed,  tmelles,  iddellel, 
tħobb,  tgħożż. 

Endbarmbnt— tifsid,  fsied,  tmellis, 
mħabba,  għożża. 

Endeavoub  -  dmir,  thabric  ;  tagħ* 
mel  id-dmir,  tħabrec ;  tħacchec,  tfit- 
tex,  tirsisti,  titħabat,  ta^ħmel  ħiltec, 

ENDECAOON—fifi^ura  (piana)  tal  geo- 
metrija  bi  ħdax  il  genb. 

Endeictio— li  juri. 

Endbixis— wiri  (xi  tcun)  il  marda. 

Endemio    I  endcmic,  (  marda  ecc. ) 

Endbmial  /  ta  dac  il  pajjis  li  icun 
an  endemic  diseaee  marda  li  tiAdem 
f  dac  il  pajjis  li  icun  biss  (  ma  tixxer- 
ridx^. 

Endiot— ara  indict. 

Ending— tmiem,  għeluk;  li  jispiċċa, 
li  jaghlak ;  these  6  shillinge  are  the 
payment  for  tlie  auarter  ending  3IsL 
March  lasi,  dawn  il  hames  xelini  huma 
il  ħlas  tattliet  xhur  li  għalku  fil  81 
ta  Marzu  li  għadda. 

Endibons— il  ħadid  tal  gnieb  tal 
fuclari 

^  Enditb — ticcomponi,  ticteb,  (tgħejd 
tiddetta  componiment). 

Endivb— indivia   (ħaxixa,  insalata). 

Endlbbs— bla  tmiem,  li  ma  jispiċċa 
katt. 

End  most  —  fl-aħħar  nett,  fit-tarf 
nett. 

Endocardium— riia  (li  biba  hia  in- 
furrata  il  kalb  minn  gewwa). 

Endobsation— ara  endorsement. 

Endobsb— ara  indorse, 

Endow— tati,  tiddota,  i/iejjen ;  it 
pleased  God  to  endow  him  wit/i  an  ex- 
cellent  memory^  Alla  ghoġbu  iżejnu 
(.jiddotah)  b'memoria  (moħh  tajjeb) 
felici. 

Endowbd— moghti,  dotat,  mżejjen. 


Endowbb— mtn  jati,  min  jiddota, 
min  iżejjen. 

Endowmbnt  — dota,  gid,  għati,  gie- 
heż  ;  moħħ  tajjeb,  intelligenza,  għerf. 

Endub— iżżejjen,  tati,  (bħal  ma  iżej- 
jen  AUa  1-Imbierec,  bil  virtu  etc), 
tlibbes. 

Endurablb— li  tista  issofrih,  li  taħ- 
mlu. 

Enduranoe — pacenzia,  ħmil,  sabar. 

Endure — tnAmel,  i^gerragħ ;  iġġar- 
rab,  tara  bi ;  issofri,  iddum.  /  can  not 
endure  him  any  longerj  ma  nistax  naħ« 
mlu  (insofriħ)  actar ;  what  cannot  be 
cured  must  he  enduredj  wieħed  jistabar 
b'dac  li  Alla  jogħġbu  jibgħatlu ;  will 
this  endure  longf  dana  sejjer  idum 
wisk? 

Endwisb— il  fuk,  arbulat. 

Enema — injezioni,  clistier. 

ENBMY-^gnadu. 

Energbtio     1  bieżel,  bil  ħeġġa,  bil 

Enbrgetioal  J  ħrara. 

Enbrgio— bieżel,  bit  ħeġġa. 

Enbrgize— tagħmel  bieżel,  tkankal 
il  bżulija,  tħagge^, 

Enbrgumbn — wiehed  invasat  jew  li 
ghandu  id-demoniu  gewwa  fih. 

ENERGY--bżuIija,  ħeġġa. 

Enbrvatb)  tiffiacca,   tħaddel,    tit- 

Enbrvb    >  lak. 

Enbrvation— ħedla,  telka. 

Enfamille— ta  ħbieb,  ta  gewwa, 
tal  familja,  familjarment. 

Enfamisħ— toktol  bil  ġuħ. 

Enfbbblb — titlak,  tarmi. 

Enfeeblbmbnt — ħedla,  telka. 

Enfeoff — titlak  jew  terħi  fidejn, 
tati  jew  tħallas  dritt  ta  flus  etc. 

Enfbtter — tincatna,  timmanettia, 
taghlak  flc-cipp. 

Enfevbr — i^gib  id-deni  (mard). 

Enfilade— tiġbed  dritt  bil  balla. 

Enfirb— tkabbad,  tati  in-nar. 

Enforcb— twettak,  iġiaffħal. 

Enforoement — ġaghil  bilfoi-s,  twet- 
tik. 

Enfobcbd— ta  bil  fors,  obligat. 

Enfranohisb  —  teħles,  tati  il  vot 
Cghal  għażla  tal  ounsiljeri)  lill  min 
ma  ghandux. 

Enfranchisbment  —  ħelsien,  ^ħati 
ta  vot  ghall  elezioni  tu  cunsiljen. 


Digitized  by 


Google 


ENF 


—  '308  — 


ENJ 


ENFRlSE^toħleS. 

ENaAaE—torbot  b'cuntratt  jew  bil 
cbelma;  tkabbad  ġlieda,  iggelled; 
tkabbad  għax-xogħon  tħaddem  ;  tin- 
trabat  b'cuntratt,  tati  il  chelma ;  tin- 
kabad  ;  1  engaged  my  word  now  (I  am 
engagedj^  issa  tajt  il  chelma  (jew  issà 
jena  marbut) ;  yon  muat  do  it  since  you 
/lave  engaged  yqurself  to  this  busiueaa^ 
jinhtieg  taghmlu  la  darba  dħalt  għal 
dan  ix-xogħol ;  they  have  engaged  in 
battle^  tkabdu  (taw  battalja). 

ENaÀaBD  —  marbut,  ta  il  chelma 
(għarus). 

ENaAaEMBNT— rabta,  cuntratt;  chel- 
ma,  tkabida ;  ġlieda  ;  he  gave  her  the 
engagement  ring,  tàha  ic-circliett  tal 
rabtu  ;  he  is  trying  now  to  break  off 
his  engagement^  irid  issa  jeħles  mil 
ehelma  (taż-żwieġj  li  ta 

ENaAOiNO  —  li  iiukala,  li  iġagħlec 
tingibed  għalih  ;  li  jorbot. 

Enoaol — ticcalzrn, 

Enoabland — iddawwar  b'ghirlanda. 

Enoabison— tħares  (tipprotiegi  jew 
tiddefendi)  bis-suldati  jew  bir-rigi- 
menti. 

ENaBNDER— tnissel,  trabbi,  taħlak ; 
tgħallel ;  titnissel,  tohlok. 

Enoild— tindura. 

ENaiNB— macna;/rtf  engine,  macna 
(pompa)  għat-tiii  (biex  titfi)  in-nar 
(kbid> 

Enoinbd  —ittorturat. 

ENaiNBBR—inginjer,  machinista. 

ENaiNBERiNa — is-sengħa  (ix-xogħol) 
tal  inginjer  jew  tal  machinista),  inge- 
njerija. 

Enoine-han  —  miu  iħaddem  jew 
.imixxi  il  macna. 

Enoinbry  —  aifarijiet  /ta  macni; 
macni. 

Enoird  -  iddawwar. 

ENaiRT—mdawwar,  iccircundat. 

ENaiscoPE  —  microscopiu  (li  jirri- 
fletti,  jew  compostj. 

Enolish— Inglis;  do  you  speak  Eng- 
lish?  taf  titchellem  bl-Inp^lis;  t/ie 
Boers  arefighting  againt  the  English^  il 
Boeri  kegħdin  jiggwerrau  contra 
1-Inglisi ;  translate  this  passage  into 
English^  fisser  (ittraduci)  dan  il  cliem 
bl-Inglis. 


Enoloobi  —  iddallam^  issowwed  il 
kalb. 

ENaLUB— tgħakkad  flimchien,twaħ- 
ħal  jew  tincolla. 

Enolut —tibla ;   timla. 

ENaoRaB  —  tibla,  tleflef ;  tcarwat, 
tiecol  (tibla)  bhal  serduk  għama. 

ENaBAiL— takta  it-tarf  ta  ħaġa  piz- 
zi  pizzi  (tondi). 

ENaRAiLMBNT — ^pizzjar  (dawra,  tarf) 
ta  ħaga  maktugħa  pizzi  tondi. 

ENaRAiN— tiżbogħ  (aħmar^  tati  il 
culur ;  iddeffes  (tniżżel  jew  twaħħal) 
fil  fond. 

Enorasp  —  taħtaf,  taħfen,  iżżomm 
tajjeb  jew  sħiħ. 

ENaRAVB— tonkox,  tincidi,   tiscolpi. 

ENaRAVED— minkux,  incis  (scolpit). 

ENaRAVER — incisur. 

Enoravino — incisioni. 

ENaRoss—ticteb  cbir  (actarx  fuk  il 
balċmina) ;  tixtri,  tiġbor  collox  taħt 
idejc  biex  tbigħ  chif  trid ;  tagħmel 
monopolju. 

Enorossmbnt— chitba  cbira  (actarx 
fuk  il  balċmina) ;  monopolju. 

ENĦANCE—tgħalli  fil  prezz,  iżżid, 
tcabbar. 

Enhanobmbnt  —  għoli  ( żieda  )  fil 
prezz,  żieda,  tcabbir. 

Enhancer—  min  igħalli  fil  prezz, 
min  iżid;  min  icabbar. 

Enhardor  —  tgħammar,  tokgħod 
f  dar  etc. 

Enhbartbn— ara  encourage. 

Enhydrite —gebla,  blat  bl-ilma  (li 
fih  I-ilma). 

Enhydric — tal  blat  li  fih  I-ilma. 

ENiaMA— enigma,  indovinella,  ħaga 
(cliem)  li  trid  tokghod  taħseb  biex 
tifmu,  il  għaliex  ma  icunx  ċar  biż- 
żejjed  (chif  icun  kiegħed). 

ENiOMAToaRAPHT  )  is-seugħa  (il  ħila) 

ENiaMATOLoav  J  li  wieħed  jagh- 
mel  jew  igib  (jakta,  jindovna  jew  jin- 
zerta)  1-indovineIli. 

Enjail— ticcalzra. 

Enjoin  —  twissi ;  iġġagħal,  /  will 
enjoin  you  not  to  go  there^  jena  nwissic 
li  ma  tmurx  hemm. 

Enjoiner— min  iwissi,  jew  iġagħal. 

Enjoy— titfarraġ,  titgħaxxak,  tieħu 
piacir  bi,  tgawdi ;  /  intend  going   to 


Digitized  by 


Google 


ENJ 


—  809  — 


BNS 


Naples  next  year  to  enjoy  my  holidays 
betteVf  feħsiebni  immur  Napli  is-sena 
li  gejja  biex  ngawdi  ahjar  il  vacanzi ; 
are  you  enjoying  youraelfl  kicgħed  tie- 
ħu  piacir  (kiegħed  titfarraġ  jew  tid- 
deverti?) 

ENjoYMBNT-farġa,  għaxka,  piacir. 

Enkindlb— tkabbad  in-nar,  toheb- 
bes. 

Enlacb— torbot  b'kafla;  torbot  jew 
taktel  (bil  kfieli). 

Enlabd — tati  ix-zaħam,  tidlec  bix- 
xaħam. 

Enlargb— tcabbar,  tcattar,  tinfexz; 
teħles,  titlak;  tiġbed  fit-tul  (fil  chitba 
jew  fil  cliemj  ;  tliis  time  he  intends  to 
enlarge  upon  Hie  subject^  din  id-darba 
bi  ħsiebu  jiġbed  fit-tul  (jitcbellem  jew 
igħid  actar)  fuk  dan. 

Enlargbmbnt— ticbir,  tcattir. 

Enlabobr— wieħed  li  (min^  icab- 
bar,  jew  icattar ;  cabbari. 

E  NLAROiNG — tcabbir. 

Enlink  —  tgħakkad  (torbot^  b*ca- 
tina. 

Enlibt  —  tuiżżel,  ticteb,  iddaħħal 
nies  suldati  (  tingaġġahom  )  tidħol, 
ticteb  suldat,  tingaġġa. 

Enlistmbnt  —  chitba,  ingaġġar  ta 
suldat  ecc. 

Enlivbn— tferraħ,  tfarraġ. 

Enmanghb  (fl'araldica)  —  li  jixbeħ 
comma. 

En-massb  (bil  Francis)  flimchien, 
il  coU  f-dakka. 

Enmbsh  —  iddaħħal  ( tħabbel )  fil 
malji  ta  xibca. 

Enmity— bagħda,  odiu. 

Enmurb— ara  immnre, 

Ennbacontaħbdbal  — li  ghandu  dis- 
għin  (b-disgħin)  genb. 

Ennbad  -  in-numru  disgħa. 

ENNEAGON-figura  b'disa'  ġnieb  u 
disa*  anguli. 

Ennbahedria  -  figura  b'disa*  ġnieb. 

Ennoblb  "  tgħalli,  tcabbar,  tagħ- 
mel  nobbli. 

Ennoblbment — għoli,  tcabbir. 

Ennui  — dieka,  buli. 

Enodation— ħalla  ta  għokda. 
^  Enodb — bla  għekiedi. 


Enormity— cobor  li  iwaħħax  jew 
bla  kies;  ħżunija,  ħruxija  cbira,  tal 
għageb. 

Enormous  '  bla  kies,  li  iwaħħax,  tal 
għageb,  daks  jex  ;  this  ia  an  enermous 
crimej  dan  delitt  li  iwaħħax  ;  we  saw 
an  enormous  big  fishy  rajua  ħuta  daks- 
jex  (ta  cobor  li  iwaħħax) 

Enough  —  biżżejjed;  /  A^wAad^ouflrA, 
chelli  biżżejjed,  sure  enough^  sgnrissi- 
mu  (certissimu  jew  bla  dubiu  taxejn), 
1  know  him  well  enough^  nalu  tajjeb ; 
enough  is  as  good  as  a  feast^  min  hu 
cunteut  billi  ghandu  ħieni  hu. 

Enounce— tiddiehiara,tgħejd,  tħab- 
bar. 

ENow—ara  enough. 

Enpassant— int  hu  għaddej. 

Enquioken  -  tħaffef,  tgħaggel. 

Enquirb— ara  inquire. 

Enragb— tinbex,  issaħħan  ;  tincor- 
la,  tiżbol,  tisħon. 

EnrapturbI  iggennen,  ittajjar  bil 

Enravish    S  ferb,  issaħħar. 

Enrtch— taghni. 

Enrichmbnt— għana,  gid. 

Enrobb— tlibbes. 

Enrockmbnt— ħafna  blat  jew  gebel 
cbir  fuk  xulxin,  magħmul  bħal   ħajt. 

Enrol  -  tniżżel,  ticteb  fir-roll;  tkar- 
tas,  issorr,  tgheżwer. 

Enroot  — tħawwel,tkabbad  xitla  bil 
għeruk. 

Enroutb— fit-triek,  huahusejjer. 

Ens— ħolkien,  esistenza,  esseri. 

ENSAMPLB—mudell,  campiun. 

Enbanguinb— iċċappas  bid-demm. 

Ensi.te  (fil  botanica^  ghamla  ta 
xabla. 

Enboalb  —  tiscolpi  jew*  taghmel 
scwam  scwam  jew  kxur  kxur. 

Enbconoe— -tħares,  tchennen,  tkie- 
għed  għal  chenn;  tagħmel  fis-sħiħ 
jew  fis-sigur. 

Enbbal  — tissigilla. 

Ensbam  —  tagħlak,  iddawwar  bi 
ħjata. 

Ensbamed  —  mħaxxen,  iggraBsat, 
msemmen. 

Ensbar— ticwi,  taħrak  b*ħadida. 

Ensbel — tagħlak  (tffħamraex)  għaj- 
nejc  chemm  chemm  (bnal  ma  jaghmel 
is-seker). 


Digitized  by 


Google 


ENS 


—  810  — 


ENT 


Ensemble  (bil  FranciB,  akra  an' 
samblj —eoWox  flimchien. 

Enshawled  —  mgħotti,  mgheżwer 
b'xall. 

Enshrine- tkiegħed  gewwa  nicċa, 
artal  jew  reliquariu  ;  tarfa  tajjeb. 

ENSHROOD-tcheffen,  tgheżwer  b'li- 
żar  etc. 

Ensiform  (fil  botanica)  li  ghandu 
għamla  (werka)  ghamla  ta  xabla. 

ENsiQN-sanġacc,  standard,  insinja, 
bandiera  ta  rigiment;  ensignhearer,  in- 
sinja  jew  ufficial  (l-ankas  wieħed;  taħt 
tenent),  li  jarfa  li  standard. 

Ensignoy— ir-ranc  ta  I  ufficial  in- 
sinja  jew  dac  li  jarfa  li  standard  ta  Ri- 
giment. 
Ensilage  — ħuilief,  mgħalef. 
Enslave— tjassar.  tagħmel  rair. 
EnsnaRE — ara  inanare. 
ENSNARL-^ara  snarl,  entangle. 
ENSPHERE—tagħmel,  tifforma  sfera, 
(balla  tonda)  tgherbeb  f  balla  tonda. 
Enstamp— timbolla,  twaħħal  bolla. 
Enstatine— isem  ta  mineral. 
Ensub— jigi  wara,  jiġri. 
Ensure  -  tassigura. 
Entablature  f    (  fl-architettura  \ 
Entablement  j   Bcrizioni    (  chitba 
tas-sena  etc.  li  fiha  sar  dac  il  bini  etc.) 
11  icun  hemm  il  fuk  mil  colonni  ta  bini 
(palazz,  dar  etc.) 

Entail— vinglu,  tiwingla  (boni  jew 
raba  ) ;  tintalja,  takta,  tħaffer  (  fi 
njam  etc.)  tiscolpi. 

Entame  —  timmansa,  iggib  għal 
idejc. 

Entangle  —  tisrom,  tħabbel,  twi- 
għer,  tfixchel. 

Entanglement— srim,  tħabbil,twe- 
għir,  tfixchil. 

ENTASis-ħxuna,  li  tcun  bil  chemm 
tidher,  fin-nofs,  ta  colonna. 
Entassment— gozz.  għolia. 
BNTENTE-fehma. 
Enter— tidħol,  ticteb,tniżżel  fi  ctieb; 
1  tvas  not  allowed  to  enier  the  room  be- 
fore  10  o'clock,  ma  ħallewnix  nidhol  fil 
camra    kabel   il   għaxra;    he  entered 
upon  the  eatate  last  year^  ħa  pusses  tal 
artijiet  is-sena  1-oħra;  the  threeof  them 
now  entered  into  a  league,  it-tlieta  issa 
ftehmu  flimcbien  (għamlu  alleanza) ; 


j/ou  have  to  enter  all  Hiese  facta  in  yonr 
book  (registerj,  inti  ghandec  (imissic) 
tni/iel  dawnl-affariiiet(ġrajja)  filctieb 
(registru)  tiegħec ;  he  entered  (enlisted) 
08  a  prioate  soldier^  daħal  (ingaġġa) 
b'suldut ;  he  intends  to  enter  an  action 
against  me,  għandu  f'rasu  (irid  jew  bi 
ħsiebu)  jagħmilli  causa ;  he  was  that 
entered  me  in  learning^hn  chien  li  kab- 
badni  li  studiu  ;  it  uever  entered  into 
my  mind  to  come  to  you  first^  katt  ma 
giet  frasi  li  (għandi)  nigi  għandec 
I-ewwel ;  /  will  enter  into  bound  for 
him,  jena  sejjer  nidħol  garanti  għalih 
("Bejjer  naghmillu  tajjeb). 
Entera— I-imsaren. 
Enteralgia  -ugigħ  fl-imsaren. 
Enterio  —  tal  imsaren;  enteric  fever^ 
deni  fl-imsaren  (fil  vixxrij. 

Enterltis— enterite,  infiammazioni 
ta  I-imsaren  (jew  fl-imsaren). 
ENTEROOELE-bażwa  fl-imsaren. 
ENTEROLiTH-gebla  (ħaġra )  fl-im- 
saren  jew  fli  stoncu. 

Enterology— trattat,  studiu,  chit- 
ba  ecc.  fuk  li  msaren. 

Enterprise  —  biċċa  jebsa  ;  tidħol 
għall  biċċa  jebsa. 

Enterpriser  -wieħedIi(min)jidħol 
għal  biċċa  jebsa. 

Entertain— tgħaddi  iż-żmien  lill, 
efarraġ  ;  tistieden,  tilka,  iddewwem  ; 
iżżom ;  he  entertains  more  servants  t/ian 
he  requires,  izomm  (għanduj  actar  ser- 
vi  milli  għandu  bżonn  ;  he  always  en- 
tertained  that  principle^  hua  dejjem 
żamm  (  chellu  )  dic  il  fehma  (  dac  il 
principiu);  they  will  he  entertained 
there,  huma  jiddevertu  hemm  (icpllom 
biexjeħdu  piacir.^ 

Entertaining  -  li  jati  piacir,  li  ifar- 
raġ. 

Entertainment  —  moghdija  taż- 
żmien,  farġa,  stedina,  lakgħa,  mejda, 
trattament;  whenever  we  went  there 
we  always  met  with  very  good  entertain^ 
menty  cull  meta  morna  hemm  dejjem 
chelna  lakgħa  sabiħa;  we  had  a  prince- 
ly  entertainmentf  chelna  lakgħa  ta 
princep. 

Entertissued— mżewwak  (minsuġ) 
b'ħafna  culuri. 


Digitized  by 


Google 


ENT 


-311  - 


ISNV 


Entural  — tjassar,  ixxecchel,  tim- 
manettia,  tkiegħed  fic-cipp. 

Enthrone  -tkiegħed,  ittalla  fit-tron 

Enthusiasm — ħrara,  heġġa  chira, 
fanatismu. 

Enthusiast— wieħed  mimli  bil  ħra- 
ra  jew  bil  heġġa ;  fanaticu. 

Enthusiastio     )  li  għandu  ħrara 

Enthusiastioal)  jew  ħeġġa  cbira. 

Entiob— tħajjar,  iddewwak  tigbed 
lejc. 

Entioement— dewkieu,  tħajjir. 

Entire— sħiħ,  collu;  he  alwaya  be- 
fiaved  to  my  entire  satisfaction^  dejjem 
gieb  ruħu  sewwa  (chif  ridt  jien). 

Entirely— collox  flimchien,  collox 
sħiħ. 

ENTiTLE-tati  titlu,  tati  il  jedd ; 
I am  entitledtodo  tf,  jena  għandi  il  jedd 
li  nagħmlu,  are  yoa  entitled  to  a  pen" 
sion  ?  inti  għandec  (icolloc  jedd  gnall) 
pensioni  ?  he  was  entitled  the  ^*crHeV\ 
cbienu  ighedulu  (  chien  magħruf  bl-i* 
sem  ta')  ^'ahrax.'* 

Entity— entità,  xi  ħaġa  ;  he  is  no 
entity  whatever^  dac  m'hu  xejn  (  dac 
min  hu  ?  x'jiccmanda  ?) 

Entoil— ara  insnare. 

ENTOMATOGnAPHY— diBCors  (  chitba 
jew  trattat )  fuk  l-insetti  (fuk  id-dud). 

Entomb— tidfen. 

ENTOMBMENT-dfin. 

Entomoid -li  jixbaħ  (bħal  )  insett 
jew  duda. 

Entomology  —  Btudiu  fuk  id-dud 
jew  l-insetti. 

Entomopuagous -li  ighix  bid-dud 
jew  bl-insetti. 

Entrails  —  I-imsaren,  gewwieni, 
]-interjuri  (taż-żakk). 

Entrain  —  tibgħat  is-euldati  (  ri- 
gimenti,  truppi  ecc.)  bil  vnpur  ta  I-art. 

Entrangb  —  daħla,  dhul,  intrata, 
entrance  fee,  ħlss  (flus  li  wieħed  iħal- 
las)  tad-dhul  ;  at  the  entrance  of  the 
liaihour^  fid-daħla  tal  port. 

ENTRANOE—toħroġ  lill  xi  hadd  barra 
minn  sessih  bil  hena,  Rħageb  jew  ħa- 
g'oħra;  ittajjar  bil  ferħ,  issaħħar. 

Entrap—  iddaħħal  fin-nassa,  tak- 
bad  fin-nassa;  iddaħħal  gewwa  ix-xco- 
ra,  tisrom. 


Entreasure— ara  intreasure. 

Entreat— titlob  bil  ħniena,  tħak- 
kak. 

ENTREATER-dac  U  (min)  jitlob  bil 
kalb,  li  iħakkak. 

EntreatMent— talb  bil  kalb,  thak- 
kik. 

Entrbaty— talba,  petizioni. 

Entree— daħla. 

Entrelaos— ħjut  (ħajt,  spaga). 

Entrepot — miAżen . 

Entrepreneur  (inil  Francis^  cun- 
trattur. 

Entresol  —  art  (kiegħa  jew  pavi- 
ment)  bejn  art  oħra,  sular  bejn  jeħor. 

Entry— daħla,  intrata,  dħul,  tinżil 
(chitba  jew  registrar);  fi  ctieb  ;  ħaġa 
mniżzla  fi  ctieb  ;  bidu  (  introjtu)  tal 
kuddiesa;  double  entry^  doppia  scrittu- 
ra,  can  yon  keep  books  hy  double  entry  ? 
taf  izzomm  il  cotba  (bid  doppia  scrit- 
tura). 

Entune— tintona,  tcanta. 

Entwinb  •  .  ,  ii    •   •      ui 

Entwist  j  *^'^'^^™»  *il^>»  ixxeblec. 

Enubilous  —  ċar,  safi,  min  għajr 
sħab  jew  ċpar. 

Enumerate — tgħodd. 

Enumeration — ghadd. 

Enumerator  —  għaddied,  dac  jew 
min  igħodd. 

Enunciable— li  jista  icun  mgħar- 
raf  jew  mfisser. 

ENUNOiATB-tgħarraf,  tfisser. 

Enunoiation— tgharif,  tfissir. 

Enunoiator— għarrief  (min  igħar- 
raf)  jew  ifisser. 

Enure  -  tcun  stabilit,  magħruf. 

Envault— tidfen. 

Envelop  —  ticsi,  issorr,  tkartas ; 
tgheżwer,  tliff,  tgħatti. 

Envelop    i  chisi,  koxra,  envelopps 

Envelope  j  ta  ittra 

ENVELOPMBNT-chisi,  tkartis,  tghe- 
żwir ;  tħabbila,  tgherfixa. 

Envenom — tati  il  velenu,  tinfisca, 
tirrabia.    . 

Enviable-H  igib  għira. 

ENVious-għajjur. 

Enviousness— ghira. 

Environ— iddawwar,  taghlak  bi. 

Environs— id-dwar,  naħħiet,  vici- 
nanzi,  il-lochijiet  ta  ma  dwar  (belt). 


Digitized  by 


Google 


tetjv 


—  ài2  — 


Er>l 


ENVOY—baxxàr,  ambaxxatur. 

Envoyship  —  grad,  ufficiu  (xogħol 
jew  post)  ta  baxxàr  jew  ta  ambax- 
xatur. 

Envy— għira,  tgħir,  /  dont  envy 
eiUier  hi8  wU  or  his /ortime,  jena  ma 
ngħir  u  la  għal  għaklu  u  1-ankas  għal 
gidu, 

Enwomb  —  tħabbel ;  tidfen;  taħbi 
gewwa  għar,  bosc  etc. 

ENWRAP-tgheżwer,  tkartas. 

Enwreatħe — iddawwar  b'ghirlanda 
jew  curuna  tal  ward  etc. 

EoOBNE  (fil  geologija)  —  ta  l-ewwe1 
mit-tliet  taksimijet  tal  periodu  (żmien) 
hecc  msejjaA  terziariu  jew  tat-tielet 
żmenijiet  ta  1-art. 

EoUAN— li  jindakk  (li  idokku)  bir- 
riħ ;  t!ie  Eolian  harp  (1-arpa  ta  Eolu, 
strument  liidokku|(li  jindakk  b')ir-riħ. 

Eouo— tad-dialett  griec  ta  Eolia. 

EoSTRE— isem  ta  Alla  falz  (mara) 
taB-Sassoni. 

Epaot— epatta  jew  divrenzia  tat- 
tui  (taż-żmien^  tax-xemx  u  dac  tal  ka- 
mar. 

Epagoge  (  fir-Rettorica  )  —  wahda 
mil  figuri  tad-discors. 

Epaoon— rota  (taljola)  żgħira  fma- 
oina  jew  macna. 

Epanthous— li  jicber  fuk  il  fjuri. 

Eparoh  —  gvernatur  (ħachem)  ta 
provincia. 

Eparchy— provincia. 

Epaule— spalla  (tarf  etc.)  ta  sur. 

Epaulement—  ħajt  (fortificazioni), 
li  jimbena  jew  jittalla  malajr  biex  jit- 
ħàrsu  (jcunu  protetti)  il  oanuni  u  in- 
nies. 

Epaulet— spalletta  (ta  fizzial  etc.) 

Epenetio— li  ifaħħar. 

EPENTHESis-dhul  (żieda)  ta  ittra 
jew  sillaba  fnofs  ta  chelma. 

Epenthetio— miżjud  fnofstachel- 
ma. 

EPHELis—isem  ta  mardali  tittiehed 
billi  wieħed  jokgħod  wisk.  fix-xemx 
(xemxata,  frenesija). 

Ephemera— deni  ta  ġurnata ;  duda 
(insett)  li  igħix  ġurnata  waħda  biss. 


Ephemeral 
Ephemeric 
Ephemerous 


ta  culljum,  ta  ġur- 
nata,  ta  ħajja  kasira, 
ta  ftit  għomor. 


Epukmeran— dubbiena  etc.    (dnda, 
insett  ta  hajja  kasira,  ta  ġurnata  ħaj- 

ja;. 


Ephemeris 
Ephemerides 


ġurnal,  gazzettaeto. 
li  toħroġculljum;  al- 
manac  astronomicu. 

Ephemerist— wieħed  li  jistudia  il 
pianeti,  cwiecheb  etc.  ġornalista  (dac) 
min  jicteb  il  ġurnali. 

Ephesian  —  wieħed  min  (min  hu 
minn)  P^feso. 

Ephialtes  —  il  ħmar  il-lejl. 

Epic  —  epicu ;  poesija  raccont,  jew 
raccont  mictub  bil  poesija  (bil  versi). 

EPiCEDE-elegija,  orazioui  funebri, 
discors  (prietca)  li  issir  meta  imut  xi 
ħadd,  biex  wieħedigharrafilghemil  it- 
tajjeb  etc.  tiegħu. 

EpiCERiB-ħwejjeġ  li  ibigħ  tal  ħa- 
nut  tal  merċa,  ħwawar  etc. 

Epicure— wieħed  mogħti  għal  pia- 
ciri  tad-dinja. 

Epicurean  —  mogħti  għal  piaciri 
tad-dinja. 

Epicycle  -  circugewwacircu,(mdaw- 
war  b'circu)  jeħor. 

EPiDBMic)epidemia,  marda  (mard) 

Epidemy  )  li  jittaccaw  bosta  nies  bih 
fi  żmien  wieħed  (fħabta  waħda^;  mxi- 
•a. 

Epidemic     >  epidemicu   (mardj    li 

Epidemical)  jigi  fuk  nies  ta  paj- 
jis  etc.  li  jattaccaw  bih  fi  żmien  wieħed; 
cholem  ia  an  epidemic  diseaae,  il  colera 
hia  epidemia  (  marda  generali  ) ;  ta 
mxija. 

EpidermousV*'^^^'^^*^^"^'^^'^- 

Epidermis— il  gilda  (tal  gisem),  il 
koxra  ta  barra  tas-siġar. 

Epidermoid— li  jixbeħ  b'xi  mod  il 
gilda  jew  il  koxra  tas-siġar. 

Epidictic— li  juri  (fir-Rettorica). 

Epidote— isem  ta  mineral  fcristal- 
lizzat). 

Epigram— epigramma,  biċċa  poesja 
kasira. 

Epigraph— epigrafe,  scrizioni  ma 
xi  bini;  monument  etc. 

Ppigraphics— ix-xienza  ta  li  scri- 
zionijet. 

EPiLEPSY-il  mard  tal  kamar. 


Digitized  by 


Google 


M 


—  818  — 


EQU 


Epilbotic— li  ibati  (min  ibati;  b'tal 
kamar  ;/?oor  «owZ  he  is  epilepticy  mi- 
Bcbin  ibati  b'tal  kamar. 

EriLEPTios  -medicini  Cduwa  li  jatu 
għal  min  hu  marid,  jew  lil  min  jatih 
tal  kamar). 

Epilogue  —  epilogu,  ġabra  fi  ftit 
chem  ta  cull  ma  għedna. 

Epilogism— għadd. 

EpiMELAS—isem  ta  ħaġra  preziusa 
bajda. 

Epimehal  —  li  tigi  fuk  il  ghaksa 
jew  fuk  il  ġoo. 

Epipastio— tal  cura  Ttal  fejkien)  tal 
mard  tal  gilda. 

EpiPEDOMETRY-il  kies  rchejl)  ta 
figuri  liicunu  kegħdin  fuk  li  steBs 
basi. 

Epiphany— it-Trer6  jew  1-Epifanja. 
EpiPHYLLOUS-li  jicber  fuk  il  werak 
tas-siġar. 

Episoopacy— vescovat. 

Episcopal— ta  iskof. 

EPlsOOPATE-ara  Bislwpric. 

Episoopy— fili,  esami,  vista,  t6ccija. 

Episode— ejpisodiu,  raccont  jew  sto- 
ria  mdaħħla  f  oħra  acbar  biex  isseb- 
baħha  u  ittawwalha. 

Episodial  ] 

Episodioal[  tal  episode,  ara. 

Episodio     J 

Epistaxis— fgir  (tnehħija  ta  demm 
mill  imnieħer.) 

EpiSTLE-ittra,  epietola. 
Epistolary— tal  ittri,  tal  epistoli. 
Epistolet— ittra  żgħira. 
Epistolographio  —  tal  chitba  tal 
ittri. 

Epistolography— is-sengħa  li  biha 
ticteb  ittri. 

EPiSTYLE—architrav. 

Epitaph— scrizioni  fchitba)fuk  ka- 
bar,  monument  etc. 

Epitaphist  —  min  jicteb  I-epitaffi 
jew  Bcrizionijiet  ta  fuk  kabar  etc. 

Epithalamium  —  poesija  fuk  iż- 
żwieġ. 

Epithem  — dhc,  duwa  biex  tidlec 
biha  minn  barra. 

EpiTHET-epitetu,  isem,  titln,  tia- 
mi.ja. 

Epitome— taksira,  compendiu. 


Epitomist   Iminjictebħaġafil  ka- 
EpiTOMiZERj  sir,  min  jiccompendia. 
Epitomize  -  tkassar,  ticcompendia. 
Epizoan— dud  li  joktol   (li  jakbad 
ma)  il  ħut. 

Epizooty— marda  (pesta)  tal  bhej- 
jem. 

Epoch    )  .    .       ^  ,. 

Epocha  j  ®P^^* »  zmien,  ħabta. 

Epopcbia  \  li  storia  (hrafa)  ta  poe- 

Epopee    /sija,  epica. 

Epos— poesija  raccont. 

EpROtrvETTE—  macna  biex  wieħed 
jipprova  (jara)  il  kawwa  tal  porvli. 

Epsom  SALT-melħ  tal  Inghilterra 
(tal  porga). 

EpuLARY-ta  festa. 

EpuLATiON-festa,  banchett,  mejda. 

EpuRATioN-tisBja. 

Equability— takbil,  daks  wieħed. 

Equable  -  li  jakbel,  li  hu  xorta 
wahda,  ħaġa  waħda  ma. 

EQfjAL— sieħeb;  min  jakbel  ma  ;  hu 
bħal ;  xorta  waħda,  daks  insew  ;  li  jak- 
bel  ma,  li  hu  bħal,  li  hu  xorta  waħda, 
li  hu  daks  insew ;  tkabbel,  iddakkas, 
tagħmel  bħal,  xorta  waħda,  daksin- 
sew  ;  takbel,  tcun  bħal,  xorta  waħda, 
daks  insew ;  he  has  not  his  equal,  ħatt 
ma  iħabbatha  miegħu;  he  loants  to 
equal  himsel/to  me,  irid  jilħakk  (iħab- 
batha)  miegħi ;  his  strength  eguals  his 
coi(,raffe,  is-saħħa  tiegħu  hia  cbira 
daks  il  ħila  li  għandu. 

Equality— takbil,  daks  wieħed. 

Equalize  —  tagħmel  daks  wieħed, 
tkabbel,  tagħmel  daks  insew. 

Equanimity  —  fiacca,  mod,  placi- 
dezza  jew  cwiet  tal  moħħ. 

Equation— equazioni,  għamil  daks 
wieħed  jew  daks  insew. 

Equator— ecwatur ;  linja  imma^i- 
narja  (jew  li  ma  tesistix)  li  taksam  id- 
dinja  min-nofs,  f  biċtejn  daks  insew,  u 
li  jissejħu,  I-emisferu  ta  fuk,  u  l-emis- 
feru  ta  isfel. 

Equatorial— tal  ecwatur;  strument 
biex  tkiegħed  telescopiu  iħares  lejn  xi 
chewcba  etc.  u  tħallih  hecc  għal  xi 
Amien  minngħajr  ma  ivaria  fil  kagħda 
li  icun  fiha. 

Equerry— 1-Ufficial  incaricat  miż- 


40 

Digitized  by 


Google 


EQU 


—  3H  — 


Ettl 


i  fÀemel, 


żwiemel  tar-re  etc:  stalla  cbira  għaż- 
żwiemel. 

Equestiuan  — taż-żwiemel,tar-rchib. 

Equianqled  1  H  għandu  angoli  daks 

EQUiANGULARJinsew  (daks  wieħed). 

Equiform^U  għandu  (ta  li)  stesB 
għamla. 

EQUiLATERAL--li  għandu  il  ġnieb 
daks  insew. 

Equilibrate  —  twieżin  ;  tgħabbar 
(bil  miżien). 

Equilibrious— mwieżen. 

EquiLIBRIUM  —  equilibriu,  tweżin, 
tagħbir. 

Equinal  \ . 

Equine    /^^ 

Equinox  —  equinoziu  (lejl  u  nhar 
daks  insew). 

Equinumerant— li  għandu  li  stess 
numru. 

Equip— tħejji,tequipaġġa  jew  tgħam- 
mar  bastiment ;  tlibbes  baħrin  jew 
suldati  billi  jinħtieġu. 

Equipage     I  il  ħwejjeġ  collha  li  bi- 

Equipment  /  hom  tgħammar  jew 
tħejji  bastiment;  tlibbes  baħrin  jew 
suldati  minn  fuk  sa  isfel ;  iż-żwiemel 
(^bhejjem  etc.)  u  il  carrijiet  li  iġorru 
ħwejjeġ  is-suldati  warajhom. 

Equipoise — ara  etju  Uihrinm. 

Equipollencei  saħħa  jew   kawwa 

EquipollenoyJ  dakswieħed. 

Equirotal  —  li  idur  xorta  waħda 
jew  daksinsew. 

Equitable  -  sewwa,  tabilħakk,  im- 
parziali. 

Equitanoy  —  żamm  ta  żwiemel, 
rkib  etc. 

Equitation  —  rchib  fuk  iddahar 
(fuk  iż-żwiemel). 

Equity— ħakk,  is-sewwa. 

Equivalenoe  i 

Equivalenoy  / 

EQUiVALENT-ħaġa  li  tiswa  daks 
oħra»  chemm  tiswa,  cbemm  ħakka ;  ta 
siwi  wieħed,  li  jiswa  xorta  waħda,  li 
ħakku  daks  ħaġ'oħra;  give  me  an  etjui' 
valent  for  ihin  word^  għejdli,  Boinmili 
chelma  oħra  li  tfissor  ucoll  blial  din  il 
chelma. 

'  Equivooal— mtenni  fit-tifsir,  equi- 
vocu ;  li  jista  jiftihem  xort*oħra. 


-  siwi  wieħed. 


Equivocate— tgħejd  cliem  li  jista 
ifisser  żewġ  ħwejjeġ(li  jista  icoUu  żewġ 
tifsiriet),  tiehu  ħaġa  b'oħra. 

EQUivoKE-equivocu,  chelma  li  ti- 
sta  tfisser  jew  tiftihem  xort'oħra. 

Equivorous— li  jecol  (jghix)  bil  la- 
ħam  taż-żwiemel. 

Era— żmien. 

ERADiATE-toħroġ  bħal  raggi,tiddi. 

ERADiATiON-ħruġ  bħal  raggi;  dija. 

Eradicatb— takla  mill  gheruk,  tek- 
red. 

Eradication  —  klugħ  miU  għeruk, 
kirda. 

Eradicative  —  li  tfejjak  sewwa,  li 
tekred  /"jekred)  il  marda  għall  collox. 

ERASE-tħassar,  tneħħi,  tobrox. 

Eraser  -  li  iħassar,  ineħħi,  jobrox  ; 
biċċa  gomma  li  tneħħi  (tnaddaf  jew 
tobrox)  linca  etc. 

Erasement)  .^,      .    ,   . 

Erasion      r*^««'^'  '^"*- 

Erasure  — barxa,  tħassira,  sgassa- 
tura. 

Erbium— idem  ta  metall  li  m'ilhnx 
wisk  maghruf. 

ERB-kabel. 

Erebus  — 1-infern  (jew  il-limbu)  il 
lK)8t  tad-dlam,  kiegħ  iddinja. 

Erkct  -  twakkaf,  ittalla,  tibni;  wie- 
kaf,  fuk  riġlejh  ;  they  will  soon  erect  a 
Htatue  for  hivt^  dal  wakt  itellgħulu 
(iwakkfulu)  statua  (tiegħu). 

Erection  -twakkif,  bini,  fabbrica. 

Ere-long  —  kabel  żmien,  quantu 
pri ma ;  yoti  will  ere  long  see  him  here, 
ma  iddumx  ma  tarah  hawn. 

EREMiTE-eremita;  isem  tamineral. 

Eremitic     l  solitariu,  waħdu  waħ- 

Eremitioal)  du. 

Eremitism  -  ħajja  ta  eremit. 

Ere  now— kabel  issa. 

EREPTiON-hatfa  bis  salt. 

ERErniSM  -  irritazioni. 

Ere  avhile— ftit  ilu. 

Ergo  -(bil-Latin)  allura. 

ERGOTiNE-ergotina,  sustanza  (ħa- 
ġa^  li  trakkad  jew  velenusa. 

ERtionsM— niarda  (bħal  moffa)  fil 
kamli. 

Erin— floc  Ireland  ('l-Irlanda;. 

Eriometer  —  eriometru,  strument 
(bħal   microscopiu  etc.)  biex  icbejlu 


Digitized  by 


Google 


ERM 


—  816  — 


ESC 


jew  jaraw  il  ħxuna  (il  cobor  ta  diame- 
tru^  ta  ħaġa  rkieka. 

Ermelin)  ermellin  (annimal  li  jeħ- 

Ermine  /du  il  gild  tieghu). 

EuoDE— tiecol  minn,  tghawwar. 

Erogatb— tati. 

Erosion— ichel,  tghawwir;  this  is 
not  subject  to  erosian^  dana  ma  jitte- 
chilx  fma  jinħeliex  etc.) 

Eroteotio— li  jicxef  bil  mistoksija, 
li  jistaksi,  curins,  li  iħobb  jitchixxef. 

Erpetology  —  trattat,  chitba  jew 
stndiu  fuk  ir-rettili. 

Err  —  tiggiera,  ixxecchec,  tohroġ 
barra  mit-triek,  tisbalja,  taghwweġ, 
tigħlet,  tarra ;  to  err  is  hmnas,  io  for- 
give  is  divinc,  tisbalja  bħan-nies,  tanfer 
bħal  ma  irid  Alla. 

Errand  —  kadia,  facenda,  to  run 
errandsy  takdi ;  he  is  gone  to  run  an  er- 
rand  for  me^  mar  jakdini ;  he  went  on 
a  sleeveleas  errandj  mar  u  baka  fwiċċu 
fma  għamel  xejn,  gieba  kastna). 

Errand-boy— lifel  għal  kadi,8eftur, 
messaggier. 

Errant— li  jiggiera,  xecchiechi,min 
idur  (imur)  minn  ^ost  għall'jeħor. 

Errantry— gin,  xecchic. 

ERRATA—sbalji  (ta  li  stampa  etc. 
li  isiru  fi  ctieb  etc^ 

Erratio — li  jiggiera,  li  m'hux  sod 
f  post,  li  imur  minn  post  għall  jeħor ; 
ħażin,  falz,  li  jisbalja. 

ERRATUM-żball  tali  stampa  (ara 
errata), 

Errħine  —  xorta  ta  tabacc  ta  li 
mnieħer  li  jatu  it-tobba  biex  iġagħlu 
wieħed  inaddaf,  (jomħot  ferm). 

ERRING—Ii  jiggiera,  li  jisbalja. 

Erroneous— nażin,  falz,  mgħallat. 

Erroneousness  —  ħażen,  falsità, 
tgħalit. 

Error— għilt,  errur,  żball  cbir. 

Errorist— wieħed  li  (min)  icollu 
żball. 

Erubescenoe)    fc        ..   /    •  xi=-  V 

Ebobescenoy}    hmur.ja(ini8tħya). 

Eruga  —  duda  għada  ħierġa  mil 
fosdka. 

Eruot— titfewwak,  takla  (flati  etc.) 
mil  li  stoncu. 

ERUOTATB-takla,  tivvomta. 


Erudite  — għaref,  li  għandu  ħafna 
studiu,  erudit. 

Eruditeness  )  għerf,    studiu  cbir, 

Erudition      j  erudizioni. 

Erugate— lixx  mit-tichmix. 

Eruginous— li  għandu  mir-ram. 

Erupt— tixcatta,  tixpacca. 

Eruption— xcattatura,  xpaccatura, 
sbroflF. 

Erysipelas  — rsipla. 

Erythem A  —  ħmura  fil  gilda,  bħal 
rsipla. 

FRYTHROs-(lewn)  aħmar. 

EsGALADE  —  tinżel  mas-swar  bia- 
slielem  tal  ħabel  etc. 

EsGAPADE  —  sferratura  ta  żiemel; 
scappata,  żball,  errur. 

EsGAPE— ħarba,  ħelsa  ;  taħrab,  teħ- 
les,  twassal,  tiscarta,  tisghiċċa;  /le 
succeeded  to  effect  (make)  his  ecape,  rnex- 
xielu  jaħrab  ;  you  have  committed  a  se* 
rious  escape,  int  għamilt  żball  cbir ; 
/  have  Iiad  a  very  narrow  escape,  għall 
ftit  hlista  (għall  ftit  ma  correjtx,  ma 
nkbaddx  etc.) ;  these  are  mistakes  (er» 
rors)  that  fiave  escaped  the  press,  (daw- 
na  sbalji  li  ħarbu  (minn  għajnejn)  li 
stampa  (lill  dac  li  jistampa) ;  t/iis  time 
we  snall  not  escape^  din  id-darba  ma 
neħelsuhiex,  (ma  niscappawx). 

EsOAPBMENT  —  li  scappament  (ta 
macua  ta  arloġġ);  scappatura,  ħarba. 

ESGAPING— ħelsien,  ħrib. 

EsGAKP^scarpa,  genb  ta  hajt  dwar 
foss ;  sur. 

EsGARTELED  —  maktugħ  (mfassal) 
għamla  ta  salib. 

EsGiiAR-il  koxra  ta  fuk  ferita  li 
tcun  saret  b'xi  ħarka. 

EsGHAROTiG— li  jaħrak  il  gilda. 

EsGHEAT— dac  li  jaka  (il  proprietà) 
li  tibka  għal  sida  jew  għall  dac  ta  min 
tcun  ;  jew  il  gid  (beni  etc.)  li  jibka 
ghal  gvem  jecc  ta  min  icun  ma  icol- 
lux  werrieta ;  confisca ;  titlef  wirt  (be- 
ni  etc.)  għax  ma  icunx  bemm  werrieta. 

ESGHEW— taħrab,  twarrab,  tevita. 

Es'gort — wassal,  min  jindocra,iwa8- 
sal  jew  iwennes. 

Esgort'— twas8aI,tindocra,  twennds. 

EsGOUADB  —  squadra  (suldati  ar- 
mati). 


Digitized  by 


Google 


ESC 


—  81G  — 


EST 


EscuiTOiRE  —  Bcrittoriu,  scrivanja, 
desc. 

EsOROLL-faxxa  (żagarella,  strixxa) 
bil  chitba. 

EscULENT— xi  ħaga  tal  ichel  ^tajba 
ghall  ichel) ;  tajjeb  gliall  ichel. 

EscuTCHEON— tarca,  arraatar-razza 
(ta  cunjom  etc.) 

EsEMENT— ara  relief. 

ESOTERICS  -  dutrina,  tagħlim  miflte- 
rius. 

EsoTERY-misteru,  sigriet. 

EsPAGNOLETTE— gpanjuletta  (kofol 
ta  tieka  etc.) 

EsPARTO— spartu  (ħaxixalijagħmlu 
biha  il  ħbula,  carta  etc.) 

EsPECiAL  —  speciah',  barrani,  ta  bar- 
ra  mis-soltu,  m'hux  ghall  oħrajn. 

EsPlAL  —  indunar,  tchixxif,  sechsif, 

lemħa. 

EspiER  -  dac  li  (min)  jilmaħ,  jara, 
jitchixxef,  jispija,  isecsef. 

EsPioNAGE  — spiunaġġ. 

EsPLANADE  —  glasis  (  ta  fortifica- 
zioni). 

ESPLEES-dac  collu  (profitti)  li  jatu 
1  artijiet  (raba  etc.) 

EsPOUSAL— żwieġ,  rabta,  għerusija. 

ESPOUSALS  -  żwieġ,  tieġ,  rabta. 

EsPOUSE-tgħarras,  torbot  bi  żwieġ 
tintrabat  ma ;  taħtar;  tieħu  parti  (par- 
tit). 

ESPRiNGOLD-macna  li  chienu  ju- 
saw  til  gwerer  dari  (fl-antic),  biex 
iwaddbu  biha  il  gebel  cbir ;  sbandola 
għat-twaddib  tal  gebel  cbir  fil  gwerer). 

ESPRIT-DE-COUPS  (dkVt^k  ettpri  de  cor) 
il  hrara  (dic  il  ħeġġa)  li  għandu  icol- 
lom  in-nies  jew  membri  ta  cuU  società, 
xirca  jew  cumpannija,  biex  din  tgħaddi 
il  kuddiem. 

ESPY— tilmaħ,  tara  mil  bogħod  tin- 
duna  bi;  issechsef,  titcbixxef;  spija, 
wieħed  li  jitchixxef. 

ESQUIMAUX-Eschim6,  razzata  In- 
diani  tan-naħħa  tal  polo  Articu  (ta 
fuk). 

EsQUiRE— titlu  ta  sinjur,  ta  Cava- 
lier,  titlu  bejn  ''Mr"  u  *'Sir". 
.  EssAY— tiġriba,  prova,  trattat. 
Essay'— iġġarrab,tippr6va,tittanta 


EssENCE— essenza,  fwieħa  (ilma); 
tfewwaħ. 

EssENEs  -  setta  ta  Lhud  antichi  li 
chienu  ighammru  filcunventi;  patrijet 
Lhud. 

EssENiSM  —  dutrina,  tagħlim  tal 
Esnenea  (ara). 

ESSENTIAL—  li  jinħtieġ,  essenzial ; 
cuU  ma  jinħtieġ,  1-essenzial;  yoahave 
omitted  the  must  essential  part  of  the 
tvork,  ħallejt  1-aħjar  (1-essenzial)  ta 
dan  ix-xogħol. 

EsTABLiSH  —  tagħmel  ħaġa  għall 
saħħ,  għal  deijem;  tistabilixxi,  tiftah 
ħanut,  negoziu  etc,  takta  darba  għall 
dejjem. 

EsTABLiSHED-stabilit,  li  sar,  li  fe- 
taħ  ;  li  beda  (ħanut,  negoziu  etc.) 
maghmul  għal  dejjem,  ghall  saħħ. 

ESTABLISHER— min  jistabilixxi,  min 
jagħmel  jew  jiftaħ  lewwel  darba. 

ESTABLISHMENT— stabiliment,  ħaġa 
maghmula  għall  saħħ  jew  għall  darba, 
cull  ma  wieħed  għandu  (gidu  collu) 
renta,  dar,  ħanut ;  to  be  on  the  fixed 
establishment,  tcun  impiegat  fuk  il  fiss; 
are  you  on  the  fijced  establishmentf  inti 
fil  tiss?  (għandec  dritt  għall  pen- 
sioni  etc.) 

EsTACADE  —  sticcat,  ħajt  magħmul 
bil  pali  (travi,  żkuk  etc.)  mwaħħlin 
fl-art  biex  ma  iħallux  igħaddi  il  ghadu. 

EsTAPBTTB— currier,  suldat  li  jiġri, 
messaggier  militari. 

EsTAMiNET-ħanut  tal  cafe  fejn  in- 
nies  jistgħu  ipejpu  ucoll. 

EsTATE — gid,  bini,  kasam,  art,  ren- 
ta  ;  stat,  condizioni;  he  is  in  a  very  low 
estate,  jimBh  fi  stat  (condizioni)baxxa, 
jew  1-isfel,  (batut  mill  mezzi) ;  he  be- 
queathed  to  him  all  his  personal  estate^ 
ħaliielu  (chitiblu)  gidu  collu,  jew  .cull 
ma  chellu ;  he  possesses  a  great  estate, 
għandu  sħiħ  (sinjur  cbir). 
EsTATBD— li  ghandu  il  beni  etc. 
EsTBBM—kima,  rispett,  tweggiħ,  tati 
kima  (tkim)  iggib  rispett,  tweggeħ ; 
I  had  ahoays  a  gveat  esteem  for  him, 
jena  dejjem  chelli  rispett  cbir  lejh  ;  he 
is  held  in  agreat  esteem  there,  hua  kie- 
għed  stmat  wisk  hemm ;  he  is  a  7nan 
of  no  esteem^  bniedem  ta  bla  gieħ  (li 
ma  jistħokklu  ebda  kima  jew  rispett); 


Digitized  by 


Google 


iEST 


—  817  — 


fiTH 


I  etteem  honour  above  life^  nistma   ac- 
tar  1-unur  minn  ħajti  stess. 

ESTUBTIO      >    .    1        ,1    ,•      i         V 

EsthbtioalP'^'''''"'''^*^'^™'*- 

EsxnETics—  l-estetica,  ix-xienza  li 
titchellem  fuk  il  ġmiel  jew  dac  collu  li 
hii  sabiħ  (li  għandu  xi  gost). 

EsTiMABLR-ta  min  jistmoh:  jatih 
kima,  ta  min  iweġġghu  jew  igiblu  ri- 
spett ;  li  jistħokklu  kima  jew  rispett. 

EsTiMATE  (akra  eatimejt)  «  tistma, 
tara  ħaġa  x'ħakka  jew  chemm  tiswa; 
tapprezza. 

EsTiMATB  (  akra  estimet )  —  ħakk, 
siwi,  stima). 

£sTiMATioN~ħakk,  siwi,  stima,  feh- 
ma,  gieħ,  rispett. 

EsTiMATOR — min,  jew  dac  li,  jistma. 

EsTiVAOE— stivar  ta  bastiment. 

EsTivAL— sajfi,  tas-sajf;  t/ie  estival 
feasis  succeed  bettcr,  il  festi  tassajf  jir- 
nexxu   actar. 

EsTivATB  —  tgħaddi  is-sajf  (  xi 
mchien  ). 

EsTiVATioN — il  mogħdija  ta^,-itmien 
tas-sajf ;  li  stat  (chif  tgħaddi)  pianta, 
xitla  etc.  fis-sajf. 

Estoupadb  — stuffrtt  (^tisjir), 

EsTovBRs— id-dritt  li  tiehu  njam, 
ħatab  etc.  minn  art,  kasara  etc  ;  hlas 
(manteniment)  li  iħallas  jew  jati  ragel 
lill  martu  meta  icun  mifrud  minnha. 

EsTRANGE— tneħħi,  tbieghed  minn 
tweUi,  .tbigħ. 

EsTiANOEMBNT—  tneħħija,  tbeghida, 
twellija,  bejh. 

EsTRBAT  —  vera  copia,  estratt ;  tieħu 
il  copia,  ticcopia  att  etc. 

EsTRiGH— rix  rkiek  (fin)  ta  li  ngħa- 
ma. 

EsTRo  (fil  musica)  chelma  li  turi 
ġmiel  u  eleganza 

EsTUARY— il  ftuh  (fil  wisa)  ta  xmara 
meia  tasal  biex  tintafa  fil  baħar;  dah- 
la  fil  bahar,  kàla. 

EsTUATB— tgħalli,  tbakbak. 

EsTUATioN  -  tgħollija,  tbakbik. 

EsuRiENT~bil  ġnħ,  li  jecol  collox,  li 
għandu  lupa. 

Etat-major  (bil  Francis  akra  età 
maġxdr,  li  Stat  maġġur,  numru  magħ- 
żul  ta  Ufficiali  (tama  dwar  Gverna- 
tnr  etc.) 


Etavillon  —  ġlud  lesti  għal  in- 
gwanti. 

Eto.  (ei  C89tera)  eccetera ;  u  oħrajn 
bħal  dawn,  u  il  bkija  bħal  ma  humà 
dawn. 

Etoħ— thożż,  tincisi  fuk  il  metalli. 

Etchino— tincisi  fuk  ir-ram  bl-ac- 
qua  forti  etc. 

Etbrn — etern,  li  ma  jispiċċa  katt. 

ETERNAL—etern,  li  ma  jispiċca  katt, 
mingħajr  u  la  bidu  u  lankas  tmiem ; 
eternal  happiness,  hena  ta  dejjem  (il 
genna^. 

Eternalist— dao  (min)  jaAseb  jew 
ighejd  li  id-dinja  ma  tispiċċa  katt. 

Etbrnalizb  -  tagħmel  etern  jew  li 
majispiċċa  katt. 

Etbrnity—  eternità,  ħajja  ta  dej- 
jem.  God  is  from  eternityy  Alla  hu 
etern  (chien  minn  dejjem). 

Etbrnizb  •—  tagħmel  etern  jew  ta 
dejjem  ;  tħalli  għal  dejjem. 

Etesian — li  jonfoħ  cuil  sena,  ouU 
tant,  cull  żmien. 

Ethbr— etere,  ajru  jew  aria  iżda 
actar  fina  jew  ħafifa ;  fwiħa  li  isir  bUli 
jillambicau  I-alcooI  jew  li  spirtu  di 
vinn,  bl-acidu  solforicu. 

Ethbrbal — magħmul  mill  etere,  tal 
etere;  tas-smewiet. 

Ethbrefication  -  il  għamil  tal  etere 
li  isir  b-taħlita  jew  il  għakda  flim- 
chien  tal  alcool  ma  acidu. 

Ethbrbalizb  — tagħmel  ethereal(B»n) 

Etherole— grass  ħafif  (  żejt )  tal 
imbit. 

ETmcAL}****'''^'("») 
Ethios — morali,  filosofija  morali 
Ethiop         )  ^^eħed    mill  Etiopia, 

Ethiopuk  I  [,'^8^ '^^*^'  ^ '^«"  > 

Etiiiopic— il-lingua  (Isien)  tan-nies 
tal  Etiopia. 

Ethmoid  ( fl-Anatomija  )  isem  ta 
wahda  mit-tmien  għadmiet  li  flimchien 
jagħmlu  tar-ras. 

Ethmoid     }  bħal  ( li  jixbeħ  ;  għar- 

Ethmoidal)  biel. 

Ethnarch  —  il  gvernatur  ta  pro- 
vincia. 

Ethnio      I  ta  pagan,  idolatra,  wie- 

Ethnioal  /  ħed  li  jadura  1-allat  foloz 


Digitized  by 


Google 


ETH 


—  318  — 


EUP 


•  Ethnioism — piganesima. 

Ethnography— etnografija;  ix-xien- 
za  (li  studiu)  li  jittratta  fuk  ir-razez 
11  fihom  huma  mkassmin  il  bnedmin 
fuk  il  wiċċ  ta  1-art. 

Ethnographio  >  tal  eihnogmphy 
'  Ethnogbaphioal  )  (  ara ) 

Ethnographbr— dac,  jew,  min  jistu- 
dio  (mħarreġ  fil  Ethnogi-aphy^  (ara). 
,  Ethnology— trattat  (chitba,  studiu 
eto J  fuk  il  bnedmin  ( ir-razez  jew  in- 
naziongiet  li  fihom  humamkassmin  il 
bnedmin  collha  tal  art ). 

Ethulb— I-ewwel  carbon  u  idrogenu 
tal  et€\re. 

Etiolatb — tibjad  (issir  abjad)  billi 
tokgħod  (jew  tħalli)  magħluk  jew  fejn 
ma  iounx  hemm  aria  u  dawl. 

Etiolation — bjuda  li  issir  bil  għe- 
luk  (jew  billi  ma  thalliz  ħaġa  fl-aria 
Q  fld-dawlj. 

Etiology — etiologija,  tifsir  fuk  il 
caġun  tal  mardijiet. 

Etiqubttb— ticchetta»  etichetta,  ce- 
rimoni. 

Etrapadb  (bil  Francis)  strument 
tat-tortura  fejn  jatu  it-torturi  jew 
jaħkru  1-iccundannati  (il  ħatjin). 

Etrusoan— tal  Etruria. 

Etui  (bil  Francis)  cazxa  żgħira  tal 
ghodda  li  tokgħod  fil  but. 

E}tyiiologioal -tal  «/ymo/o^  (ara). 

Etymologicon  — xogħol  li  jitħaddet 
fuk  1-etimologia  (tal  lingui). 

Etymologizb  —  tfittex  l-etimologia 
tal  diem  jew  1-origini  ta  (minn  fejn 
hu  gej)  il  cliem;  tati  1-etimologija  jew 
inHQisel  (mnejn  tcun  gejja)  il  chelma. 

Etymology—  etimologija  jew  dic  il 
parti  talyib/o«/i;a  li  tittratta  fuk  in- 
nisel  (mnejn  hu  gej)  il  cliem. 

Etymon  —  il  għerk  /chelma)  minn 
fejn  tcun  mnissla  (gejjaj  chelma  oħra. 

Euaimia — stat  jew  condizioni  tajba 
li  icun  fiha  id-demm  (meta  wieħed 
ioollu  demmu  tajjeb). 

EucALYPTus— isem  ta  siġra  ("mnis* 
sla  mill,  a  li  ticber  wisk  fl-Australia ; 
tivjba  biex  issewwi  jew  iiżomm  1-aria 
tajba). 

Eugharist — it-Tkarbin  Mkaddes;  il 
Yenerabli,  l-Ostia  mkaddsa;  is-SSmu. 
Saerament  tal  Altar. 


Eucharistio 
eucharistigal 


tal  Eucaristija,  tas- 
Sacrament  tat-Tkar- 
bin. 

EuoHASTio — ffil  musica)  bil  mod,  u 
ħelu  ħelu. 

EucHLORB  (fil  Mineralogija)  li  għan- 
du  lewn  aħdar  li  jidher  sewwa. 

EuoHLORiTB— isem  ta  mineral  li  fih 
1-ilma  u  ir-ram. 

EucHOLOGY  —  xorta  (mod)  ta  talb 
chif  isir  fil  Onisia  tal  Grieghi. 

EuoHROiTB— isem  ta  mineral  li  fih 
ram  u  arsenicu. 

EuGHYMY— saħħa,  stat  meta  il  gi- 
sem  tal  bniedem  ma  icunx  marid  (icun 
fsaħtuj. 

EuoRASY  — temperament  tajjeb  jew 
meta  id-demm  icun  sewwa  flocu 
(m*bux  marid). 

EuDioMBTBK —  eudiometru;  stru- 
ment  li  jiswa  biex  jaraw  f ichojlu j  il 
purità  tal  aria  jew  tal  gas  f chemm  hi 
safia  I-aria,  jew  chemm  hu  safi  il  gas). 

EuGBNiA-isem  ta  pianta  (siġra). 

EuGBNiNB-ilma  Cessenza)  tal  im- 
siemer  tal  kronfol. 

EuGH—isem  ta  siġra  {àx^kyew). 

EuHARMONio— li  jagħmel  armonija, 
(dakk  sabiħ  u  ħelu). 

EuLOGioAL~Ii  ifaħħar. 

EuLOGisT— min  ifaħħar(jati  tifħir). 

EuLOGizB— tfaħħar. 

EuNOMiA— isem  ta  wahda  mil  pia- 
neti  li  sabu  m'ilhomx. 

EuNOMY— gvern  ta  (jew  b')  li  gijiet 


EuNucH— eunuc,  ragel  msewwi  jew 
moħsi. 

EupATHY  —  ħass  fgibda)  sewwa  jew 
xierak. 

EuPBPSY  f'contra  dyspepsia  jevi  dyt- 
pep^yJ,  digestioni  tajba^stoncu  U  isaj- 
jar  sewwa  f  li  jaħdem  tajjeb). 

EuPHBMiSM  —  discors  (diem)  li  jof- 
fendi  jew  li  m*hux  xierak,  magħmal  bi 
cliem  mdawwar  (li  jinghad  mod  u  jif- 
tiehem  xort  oħra). 

EuPHONic     )    ettfonicu,  li   għanda 

^  >  ħo68  Ouistama)  tajjeb 

ErPHONICALJ  j^^  u  jogħġoh. 


Digitized  by 


Google 


ECP 


—  819  — 


iJVA 


EuPHONisM  —  eufonismu,  dakk  etc. 
sabiħ  jew  li  jogħġob  ;  armonija. 

EupHONizB  —  kighmel  armonija  (li 
dakk  icun  sabiħ  u  jogħġob  fil  widna). 

EupuoNON  -  isem  ta  strument  tad* 
dakk. 

EuPHONY— eufonija,  cliem  ħelu  u  li 
jogħġob  Csabiħ)  fil  widna. 

EupHORBiA  —  it-tengħud  ( jgħidulu 
ucoll  spurgej. 

EuPHRosYNB— isem  ta  waħda  mil 
pianeti  li  sabu  m*ilhomx. 

EupioN — xorta  ta  ilma  (spirtu)  li 
jakbad  ferm  (igibuħ  mill  iġsma  tal 
annimali). 

EuRASiAN  —  hecc  jissejjaħ  milMn- 
diani  wieħed  li  jcun  twieled  Cmnissel) 
minn  omm  (jew  missier)  Europea  u 
minn  missier  (jew  omm)  Àsiatica. 

EuRiPus-canal  (tal  baħar)  dejjak 
bl-ilma  tieghu  dejjem  mċaklak  (jew 
kawwiy^  ferm. 

EuROOLYDON— hecc  msejjaħ  rih  mil 
Lvant  li  jonfoħ  u  jagħmel  ħsara  wisk 
fil  baħar  Mediterran  (riħ  bħal  Orieg  il 
Lvant). 

EuROPÀ— isem  ta  waħda  mil  pianeti 
li  sabu  m'ilhomx. 

Europbàn— tal  Europa,  mill  Enro- 
pa ;  Europeu  jew  wieħed  mill  Europa 
(\i  twieled  f  wahda  mill-artijiet  tal 
Europa). 

EuRUS  -  Ivant  Cir-riħ  Lvant). 

EuRYCBRous  — li  għandu  krunu  ċatti 
(wesgħin). 

EuRYTHMY— gost  (ġmicl  jcw  taksim 
chif  imur)  fil  bini  jew  fl  architettura ; 
(fil  medicina^  taħbit  regulari  tal  polz. 

EusTAGHiAN— hecc  msejjah  dac  it- 
tubu  jew  canal  li  hu  għaddej  mit-tam- 
bur  tal  widna  għall  imnifsejn  {  biex 
jati  Taria  it-tambur  tal  widna  ). 

EusTYLB  —  it-tekgħid  (  chif  icunu 
kegħdin  )  jew  it-taksim  tal  colonni 
fbini. 

EuTBRPB— -isem  ta  wahda  mil  cwie- 
cbeb  li  sabu  m'ilhomx. 

EuTHANASiA  )  mewt  cwieta,  mewt  ta 

EuTHANASY  /  bla  tbatija. 

EuxBNiTB— isem  ta  mineral  li  jinsab 
fin-Norvegia. 

EvAOATB — ara  eracunte. 

EvAOUANT^Ii  igib  evacuaiion  (ara>/. 


EvAOUATB— tbattal,  tferragħ,  tħam- 
mel  ;  tbiddel  id-demm  (tinfaraġ). 

EvAcuATioN  —  tbattil,  tħammil,  ti- 
frigħ. 

EvADB--taħrab9  twarrab,  tiscarta, 
tbewweġ,tiżgoċċa,tgħasfar ;  he  sudceed- 
ed  to  evade  Uie  vigilance  of  Hie  poHce^ 
rnexxielu  jiscarta  minn  taħt  gliajnejn 
il  pulizia ;  two  o/  the  prisoners  evaded 
during  llie  night^  tnejn  mill  priġunieri 
ħarbu  mal-lejl ;  it  is  no  use,  you  can 
not  evade  this  orgument^  eolln  għal  xejn 
ma  tistaz  titbigħed  ( twarr^b  J  minn 
dana  I-argument. 

EvADiBLB — li  jista  jinharab ;  li  tista 
taħarbu  jew  twarbu ;  li  tista  tiscartaħ. 

EvAOATioN— giri  Tbawn  u  rhemm. 

EvAL—Ii  iżomm  (idum  jew  isofri) 
żmien  twil  jew  ħafna. 

EvANBsoBNT — H  ma  jidhirx  actar,  li 
igħejb,  li  jisparixxi. 

P>angblioalism)  it-tgħalim  ( dutri- 

EvANGBLioiSM    /  na^ jew  U  prcdicar 

EvANGELiSM       J  tal  Evangeliu. 

EvANGBLiST  —  evangelista,  wieħed 
mill  erba'  evangelisti;  dac  li  (min)  jip- 
prietca  jew  ixandar  rEvangeliu ;  the 
four  Evangelists  are^  St.  JohnySt.  Luke, 
St.  Mark  and  St.  Matthew^  Terba  Evan- 
gelisti  huma  :  San  Ġwann,  San  Luka, 
San  Mark,  u  San  Mattew. 

EvANGBLizB  —  tgħallcm  ( tipprietca 
jew  ixxandar  )  I-Evangeliu. 

EvANGBLizBD  —  mgħallom  I-Evan- 
geliu. 

E vANGBLizATioN — tagħUm,  predicar 
jew  tixrid  tàl  Evangeliu. 

EvANiD— ħafif,  li  jisparixxi  malajr.. 

EvANisH— ara  vanish, 

EvAPORABLB  —  H  jista  malajr  jidbid- 
del  fi  dħaħen  jew  fi  fwar. 

EvAPORATB— ittir  u  issir  fwar;  id- 
daħħan,  tmur  mar-riħ,  toħroġ;  i/  you 
leave  this  botile  uncorked  its  contents  will 
soon  evaporale,  jecc  ma  issodx  (b'tapp) 
dan  il  flixcun  dan  li  fih  dal  wakt  itir 
(jisvinta). 

EvAPORATB    )  svintat,  li  tar  u  sar 

EvAPORATBD  /  fwar. 

EvAPARATtoN —  tibdil  tal  ilma  jew 
ħaġ'oħra  fi  fwar. 


Digitized  by 


Google 


iiVA 


320  - 


EVE 


EvAPORBMBTBR — strumentbiex  ichej- 
la  it-tibdil  tal  ilma  fi  fwar. 

EvASiBLB  —  li  jista  jinħarab,  jew 
li  jista  icun  maħrub. 

EvASioN— ħarba,  ħelsien,  scusa ;  he 
mcceeded  to  effect  his  evasion^  rnexxielu 
jeħles  (jaħrab). 

EvAsiVB  —  li  irid  jiscarta,  jeħles ; 
when  I  askedhim  he  gave  me  an  evasive 
answevy  meta  staksejtu  wegibni  chif 
dehirlu  (chif  kabillu)  biex  jeħles  :  jew 
ma  tanix  risposta  soda  ("gie  b'ħafna 
tlablib  Q  scusi). 

EvB— lejliety  awnillejl,  lejl ;  on  Ihe 
eve  oftJie  /esta,  lejlietil  festa;  SLJohns 
Eve^  lejliet  San  Ġwann. 

EvBOTioN— mixi ;  mixi  (dawran)  tal 
kamar  li  m'hux  scond  ir-regula  (daw- 
ran  jew  mixi  irregulari  tal  kamar). 

EvBN-~twitti,tippiana,tillixxa,tagħ. 
mel  wieti;  wati  (wieti),mwitti,pian;biż- 
żewġ ;  an  even  weight,  pis  xorta  wabda 
(eguali)  \  S^  4,  6  etc.  are  even  numhers^ 
2y  4,  6  etc.  huma  numri  biż-żewġ;  even 
numbers,  step  forward^  in-numri  taż- 
żwieġ)  jatu  pass  ilkuddiem  (fiddrill) ; 
even  reckonings  make  C  good  J  long 
friendsj  conti  spessi  amicizia  lunga  jew 
ħallas  malajr  li  tixtri  etc.  biex  tibka 
dejjem  ħbieb  f  ma  dac  li  icun) ;  now 
you  are  even,  issa  intom  daks  insew, 
jew  xorta  waħda  (daks  chemm  għandu 
1-wiehed  għandu  1-jeħor) ;  noio  you  are 
even  witli  him^  issa  pattejtielu  (li  għa- 
millec,  għamiltlu);  you  must  pull  down 
this  loall  even  with  the  ground,  jaħtieġ 
tniżżel  (thott)  dan  il  ħajt  rażu  (wieti) 
mal  art ;  you  are  both  now  upon  even 
terms,  issa  it-tnejn  għandcom  li  stess 
dritt  (dritt  xorta  waħda) ;  /  think  it 
would  be  much  bettei  for  you  to  bear 
this  thing  with  an  even  mindy  nghejd  li 
icun  wisk  ahjar  għalic  li  issofri  din  il 
biċċa  bil  pacenzia  collha ;  they  re- 
ceiced  orders  to  lay  those  houses  even 
with  the  groundfVceyexx  1-ordni  li  iniżżlu 
(jispianawj  dawc  id-djar;  let  us  play 
at  ċven  or  oddy  ejja  naktgħu  xewġ  u 
fart. 

EvBN — ucoll,  saħansitra ;  it  was  a 
shame  eten  to  mention  his  namey  chie- 
net  għarucasa  ucoll  li  issemmi  biss 
ismu ;  even  so,  it  is  wrong,  hecc   ucolly 


ħażin  ;  even  now^  issa  ucoll ;  you  told 
me  even  that  he  was  to  go  himself  għed- 
tli  saħansitra  li  chellu  imur  hu  stess; 
not  even  one,  1-ankas  wiehed  biss. 

EvBN  (fil  poesija)  f  loc  ecening  (ara). 

EvENBU  —  min  (dac  li)  iwitti,  jip- 
piana. 

EvBNHAND  -parità,  xorta  waħda. 

EvENĦANDED — tal  ħakk,  imparziali. 

EvENiNG— għaxija,  lejla  ;  good  eve- 
ning,  buona  sera  (bonosira);  every  eve- 
ning,  cuU  fil  ghaxija;  the  evening  schooly 
riscola  ta  fil  għaxija  (ta  bil-lejl) ;  last 
evening^  il  bierah  fil  għaxia;  tfie  evening 
crowns  tJie  day,  it-tmiem  collox  (it- 
tniiem  jagħlak  l'O^rB^),  eve ning  prayers, 
it-tsilb  ta  fil  għaxija  ;  the  evening  star, 
il  punentina  (  li  stilla  punentina)  li 
igħedulha  ucoll    Venere. 

EvBNKBBL~(metaj  bastiment  ipixca 
il  poppa  u*l  pruwa  xorta  waħda. 

EvBNLY— xorta  waħda,  li  stess;  bħal. 

EvENNES  —  pian  wieħed,  regulari, 
pian,  lixx  ;  wita. 

EvENsoNo  -  canzunetta  (innu^  ta  fil 
għaxija. 

EvBNT  — ġrajja,  ħaġa  li  ġrat ;  one  of 
the  most  important  events  in  the Ilistory 
of  Malta  is  Uie  great  siege  of  1565^  wie- 
ħed  mill-akwa  ġrajja  ta  li  Storia  ta 
Malta  hua  I-assediu  il  cbir  tas-sena 
1665. 

EvENTERATB  —  tiftaħ  (bilH  iċċarrat 
jew  ixxokk)  iż-żakk. 

EvBNTPUL— ta  mument,  li  jiġri;  mim- 
li  (coUu  jew  ta  ħafna)  ġrajja ;  li  fih 
ġraw  wisk  ħwejjeġ. 

fc™.  }"'"'""«»"«* 

EvBNTiLATE — iddcrri,  tfarfar  il  kamħ 
fuk  il  kiegħa,  tperreċ. 

EvBNTUAL  -aħħar,  tal  aħħar.    ' 

EvENTUATE—tiġri  (jiġri,  jissucciedi). 

EvBR — dejjem;  it  xoill  ever  be  so^ 
icun  dejjem  hecc ;  if  ever,  jecc  katt ;  if 
ever  you  go  there  dont  come  back  again, 
jecc  katt  tmur  hemm  la  tarġax  tigi ; 
as  much  as  ever^  bħas-soltu  (daks  is- 
soltu) ;  for  ever  and  ecer,  għall  dejjem 
ta  dejjem ;  was  there  ever  any  one 
amongst  you  ?  katt  chien  hemm  bnie- 
dem  (wieħed)  fostcom,  (katt  chien 
hemm  xi  ħadd  fostcom?) ;  come  as  soon 


Digitized  by 


Google 


feVi^ 


—  'hi  — 


feVl 


as  ever  you,  can^  ejja  mill  actar  fis  li 
tista;  eversince,  minn  dac  iż-żmien; 
he  has  never  been  here  ever  since,  katt 
ma  gih  hawn  actar  minn  dac  iż-żmien, 
jew  minn  dac  inhar  il  hawn  ;  ever  and 
anon^  call  tant ;  ever  and  anon  snch 
tliing  happen^,  cull  tant  dana  jiġri  isir 
jew  jissucciedi^ ;  ever  buniina,  li  jak- 
bad  dejjem  (li  lixgħel  dejjem);  ever 
during  jew  evcrlafting,  li  idum  għal 
dejjem  (1-eternità) ;  ever  green,  li  iħad- 
dar  dejjem ;  the  carob  and  the  olive  trees 
are  evergreens,  is-siċar  tal  barrub  u 
taż-żebbug  iħaddru  dejjem} 

Evbrlàbtino— etern,  ta  dejjem,  xor- 
ta  ta  drapp  tas-suf ;  is-sempreviva ;  / 
believe  in  the  life  everla$ting,  jena  Aem- 
men  fil  ħajja  ta  dejjem. 

EvBRMOBE  —  dejjem,  għal  dejjem. 

EvBRSB—takleby  tkalleb,  tekred,  tir- 
vina  jew  tgharrak. 

EvERSioN— tkalliba,  kirda,  rvina. 

EvERT— tkalleb,  tekred. 

EvBRTiGULE    )  strumcnt  li  it-tobba 

EvBRTiGULUM  /  jusaw  bicx  inaddfu 
il  bużżieka  (tal  aurina);  mil  calcali 
(jew  mill  frac  tal  calculi). 

EvBRY — cull  ;  it  ie  law/ul /or  every 
inan  to  do  so,  hua  xierak  għall  (jista) 
oullħadd  li  jagħmel  becc  (jew  dan) ; 
every  nian  is  liable  to  err,  cullħadd 
jista  jisbalja  ;  every  one  jew  every  body^ 
cullħadd ;  every  day,  cull  jum;  every 
other  day,  darbja  iva  u  oħra  ie  (ġurna- 
ta  iva  u  oħra  le) ;  every  now  and  then, 
cull  tant  ;  everywhere,  cullirachien ; 
every  one  as  he  c/iooseSfC\x\lh^dil  cliif  irid 
(chif  jogħġbu);  everi/  whit  (  every  bit), 
sa  1-ankas  farca  ;  this  is  every  whit 
as  goody  dan  daksu  tajjeb  xorta  waħda, 
he  drank  every  drop^  xorob  collox  (  sa 
l-ankas  katra}  ;  every  man  for  himsel/ 
and  God  for  us  all,  cullħadd  jaħseb 
ghall  rasu  uAllajaħseb  għal  culiħadd; 
let  every  tub  stand  on  its  &o^^om,cullħadd 
għal  rasu  (jilħak  l-affari  tiegħu). 

EvBRY-BODY— cull  ħadd. 

EVBRYNOW   AND   THBN~CUll  tant. 

EvBRYWHBRB-  cullimchien. 
EvBSDROP  —  tissamma  minn  tokba 
tal  muftieħ,  minn  xakk  ta  bieb  etc. 
EvBSTioATB — ara   investujatH, 
EviGT— tirbaħ,  tieħu,  toħroġ  (  minn 


dar,  proprietà  etc. )  tkecci  jew  tkaċċat 
barra  (minn  proprietà,  beni,  raba  etc. ) 
bil  korti. 

.  EviGTioN — tcheccija  (xhit  barra  ta 
wieħed  mil  proprietà  ta  ħadd  jeħor) 
bil  korti. 

EviDBNGB  —  turija  bid-dieher  jew 
biċ-ċar;  xiehda,  xiehed,  prova;  turi 
bid-dieher,  biċ-ċar;  taghmel  xiehda, 
tixhed ;  A^  was  called  to  give  his  evi- 
dence^  sejjhulu  biex  jixhed;  you  had 
better  give  it  up  because  t/tere  are  good 
many  strong  evidences  against  you,  aħjar 
icciedi  il  għaliex  hemm  bosta  provi 
ċari  (kawwijaj  contra  tieghec  ;  t/iis  is 
one  o/  the  evidences,  dana  wieħed  mix- 
xiehda ;  he  is  accused  of  giving  in  a 
/ahe  evidence^  accusauħ  ^kalu)  li  ta 
(għamel)  xieħda  falza  ( jew  li  feħed 
falz;. 

EviDENOBD  —  ipprovat  fiċ-ċar  (  bix- 
xiehda  ). 

EviDBNT— ċar,  li  jdher;  dieher;  tfiis 
is  sel/  evident,  dana  idher  ċar  (  taraħ 
waħdec ),  li  jidher  waħdu. 

EviDBNTiAL      l.li  jati    prova    jew 

EVIDENTIALLY  /    xioħda. 

EviGiLATiON— ara  vigilance. 

EviL — deni,  liażen  ;  ħażin  ;  return 
good /or  evil,  min  jagħmillec  id-deni 
ghafnillu  il  gid  ;  evil  communications 
corrupt  good  manners,  il  cumpanija 
ħażina  li  tħassarna;  t/iat  which  is  evil  is 
soon  learnt, il  ħaxin  malajr  nitgħalmuh; 
t/ie  evU  wotcnd  is  cured  but  not  t/ie  evil 
name,  ferita  ħażina  tista  tfejjakha  iżda 
il  fama  ħażina  ma  tfiek  minnha  katt; 
eril  gotten  evil  spent,  il  flus  tax-xitan 
(tas-serk)  chif  jiġu  imorru  ( jinħlew 
malajr)  ;  o/evil  grain  no  good  seed  can 
come^  mil  ħazin  tistenniex  li  jigi  it-taj- 
jeb  ;  of  two  evi/s  choose  t/ie  leasf^  minn 
tnejn  n^Jeua  għażel  1-aħjar  ;  w/iat  evil 
/las /le  donef  x*den\  (jew  ħsaraj  għa- 
mel  ?  t/ie  king's  etil,  il  ħnieżer  (marda) 
jew  il  ġarab ;  evil  doer,  ragel  ħażiii, 
briccun ;  il  għadu,  jew  ix-xitan  (ta 
l-infern);  evil  eyedy  li  ghandii  ghajnejh 
jixorbu  (li  igħajjen);  evil  minded,cMiy, 
(wieħed  li  ħsiebu  biss  biex  jagħmel 
id-deni  jew  il  ħsara) ;  evil  spea/cing, 
calunnia,  nialafaiila  (klajja  ħazina). 

EviLNESs  — ħżunija,  ħażen. 


41 


Digitized  by 


Google 


£VI 


—  822  — 


EXA 


EviNOB—turi  bid'dieher,  jew  biċ- 
ċar,  tircupra  (tirbaħ  bid-dritt»  bil-ligi 
ħwejjeġ  li  icunu  għand  ħaddjeħor  u  li 
tcun  tista  teħodom  int) ;  tipprova, 
tati  (iggib)  prova;  the  acnnter  com* 
plaina^  tfte  toitness  evinces,  and  t/iejudge 
sentencesy  1-attur  (dac  li  jagħmel  il 
causa)  ighejd,  jaccusa,  jew  jagħrael  il 
querela ;  ix-xieħda  tati  il  prova  (t^^ħejd 
jecc  hux  tassew),  u  1-imħallef  jati 
(jakta)  is-sentenza. 

EviNOED— ippruvat,  li  deher  biċ-ċar. 

EviNCBMBNT — prova,  dehra  biċ-ċar. 

EviNOiBLB  ~  li  tista  tippruvah  jew 
turih  biċ-ċar. 

EviNoivE— li  juri  biċ-ċar,  lijipprova 
li  jixhed. 

EvisoERÀTB  — ^  toħroġ  dac  li  icun 
hemm  fiż-żakk,  toħroġ  il  chirxa  jew 
l-imsaren ;  tfittex  1-imsaren. 

EviTABLB  —  li  tista  twarbu,  li  jit- 
warrab,  li  tista  taħarbu,  li  jista  jin- 
ħarab. 

EviTATK  —  tevita,  twarrab  minn ;  ti- 
Bcarta  minn. 

P>iTATioN— ħarba,  twarrib. 

EviTBRNAL  -  etem,  li  idum  għal  dej- 
jem. 

EviTERNiTY  —  eternità,  dewmien  ta 
dejjem. 

EvoKB^^  }  *^»®ii**»  t**^**  hdi,vrdi,. 

EvoLATio  — li  kiegħed  (le8t)biex  itir. 

EvoLATioN  -  titjir ;  tajran. 

EvoLUTB — isem  ta  linja  curva  li  is- 
sir  billi  iddawwar  (jew  thott)  il-linja 
minn  curva  oħra  li  ir-raġġ  (jew  il  cur- 
va)  ta  din  li  BtesB  linja  cull  ma  imur 
dejjem  jitwassa  (jiftaħ  jew  jicber^. 

EvbLDTioN— evoluzioni;  ħatt  Cminn 
thottj,  ħalla  (minn  Iholl) ;  fil  Geome' 
triay  il  ħatt  jew  il  ftuħ  ta  linja  (curva); 
fl'Aritmetica,  l-estrazioni  (ħruġ)  tar- 
radici  (għerk,  bidu^  ta  numru;//7nt- 
litar,  chif  (tahriġ  ta)  it-truppi  jimxu, 
jitbiddlu  minn  post  għall  jeħor  etc. 

EvoLVE— tħoll  ^minn  cobba)  issewwi 
minn  taħbila,  tiftah ;  tinfetaħ,  tinħall; 
tisvihippa. 

EvoLVBNT —  il-Iinja  curva  tal  evo- 
lifte  fara). 

EvoLVBR— dac  li  iħoU,  joħroġ  minn 
ħaġa  mħabbla. 


EvoLVDLUB— isem  ta  fjur. 

EvoMiTATioN— ktigħ  mis-sider. 

EvuLOATE  —  ixxandar  ma  cullim- 
chien. 

EvuLsioN— kligħ,  ħruġ  barra. 

EwB-nagħġa.     • 

EwB  cHEESE— ġbejniet  tan-ngħaġ. 

EwER  —  bukar,  kannata  ;  he  hroke 
hoth  tlie  ewer  and  basin,  chiser  il  bukar 
u'l  friscatur. 

EwRY— il  post  fejn  (fil  palazzi  tar- 
rejiet)  iżommu  (jerfghu)  id-dvalji  u  is- 
srievet)  u  fejn  ucoU  ilestu  (jimlew)  il 
bukari  tal  ilma  ta  wara  I-ichel. 

ExAOBRBATE— tħarrax,  iddarras. 

ExACBRBATioN      1  ħruxija  ta  marda 

ExdCBRBKSGRNGB  j  (mcta  marda  tiż- 
died  jew  issir  actar  kalila. 

ExAOT-magħmuI  sewwa,  bir-rekka 
jew  bid-dimis;  esatt,  tal  pis  ;  puntual ; 
tleħħ,  titlob  billeħħa  ;  iddaħħal  flus; 
why  should  he  exact  so  much  f  ghaliex 
għandu  jitlob  (irid  bil  forsj  daks 
hecc  ?  —  he  has  exacted  upon^  talbec 
wisk  (għafsec  BI  prezz) ;  he  is  alwatfit 
exact  in  his  doingsy  dejjem  rett  (esatt 
jew  sewwa)  fl-affarijiet  tiegħu. 

ExxcTLY  —  sewwa,  sewwa  sew;  bil 
għakal,  becc  hu,  sewwa  tal  pis,  bid- 
dimis;  it  fits  exacthj,  igib  tal  kies 
sewwa  (tal  pis). 

ExAOTNBSs    1  rekka,  ghamil   sewwa 

ExACTiTUDB  j  tal  pis  (bir-rekka). 

ExACTioN— ħtif,  serk,takrik  fil  ħlas. 

ExAOi'OR— min  irid,  jitlob  bil-Ieħħa, 
min  idaħħal  xi  flus. 

ExACUATE— ara  sharpen. 

ExAGOERATB  -  tgħaggeb,  tcabbar,  te- 
sagera. 

ExAooERATioN— għageb,  tcabbir  ta 
xi  ħaġa  (ħaġa  ta  xejn  tagħmilha  cbi- 
ra). 

ExAGiTATB-tħawwad,  tkankal. 

ExALT— tgħalli,  tfaħhar,  tcabbar. 

ExALTATiON  —  għoli,  tfaħħir,  tifħir, 
ticbir;  the  exaltation  of  Hie  rrow,l-esaI- 
tazioni  tas-Salib. 

ExALTED— glioli,  cbir,  sublimi,mfaħ- 
ħar,  mgholli. 

ExAMBN  —  fili.esami,  inchie8ta,tgħar- 
bil. 

ExAMiNABLE—li  jista  icun  esaminat 
jew  mifli. 


Digitized  by 


Google 


EXA 


328  - 


EXC 


ExAMiNÀNT — dao  li  ican  esaininat 
(min  imur  għal  l-esami). 

ExAMiNATB^ara  examinant. 

ExAMiNATiON— esamiy  to  nndergo  an 
examinationy  issofri  ("tagħmel)  esami ; 
wlien  teill  your  examination  be  held 
(jew  take  placefj  meta  hu  l-esami 
tagħcom  ;  he  had  to  pass  a  very  strict 
examination^  chellu  ("jgħaddi)  esami 
jebes  (kalil ) ;  /  have  written  to  the 
Admirars  Secretary  to  have  my  name 
entered  as  a  candidate  for  Uie  examincb- 
tion  for  apprenticea  whidi  is  noti/Ud  to 
take  place  next  toeek,  ctibt  (għamilt  ap- 
l  plicazioni)  lis-Segretariu  ta  I- Ammirall 
biex  nersak  għal  I-esami  (ta  appren- 
distaj  li  hemm  (sejjer  isir)  il  gimgħa 
id-dieħla ;  iJie  examination  of  conbienccj 
'  I-esami  tal  cunxenza ;  a  very  searching 
examination,  esami  (tgħarbil)  fin. 

ExAMiNB'-tfittex,  tgħarbel,  tifli,  te- 
samina ;  he  is  to  come  agavi  to  examine 
tJie  witnesses,  għandu  jarġa  jigi  biex 
jesamina  (igħarbel  sewwa)  ix-xhieda; 
to  cross-examine,  tarġa  tagħmel  mis- 
toksijiet  lill  xhieda ;  no  one  of  the 
witnesses  was  cross  examinedj  ħadd 
(1-ebda  wieħed)  mix-xhieda  ma  raġa 
chien  mistoksi. 

ExAMiNBB  —  dac  li  icun  esaminat 
(min  jokgħod  għal  esami). 

ExAMPLART— esemplar,  haġa  li  is- 
servi  ta  esempiu  (biex  taħdem  jew> 
tara  fukha). 

ExAMPLB  —  esempiu,  turija,  mera; 
for  examplcy  per  esempiu  (ngħejdu  aħ- 
na);  to  setabad  (jew)  good  example, 
tati  esempiu  ħażin  O'ew)  tajjeb;  t  have 
followed  his  examplCf  jena  gnamilt  bħa^ 
lu  Cgħamilt  chif  għamel  hu) ;  example 
is  more  powerful  tlian  precept,  l-esem- 
piu  jiswa  actar  mit-tagħlim  (aħjar 
tati  esempiu  milli  tgħallem^;  t/iey 
made  him  a  public  example,  ġagħluh 
iservi  (jiBwa)  ta  esempiu  (turija)  lill 
.  oħrajn ;  e.  g.  (exempli  gratiaj^  per 
esempiu. 

ExAMPLBR—  campiun. 

ExANOuious— bla  demm. 

ExANouLous — bla  rchejjen^  (bla  an- 
guli),  li  ma  għandux  cantunieri. 

ExANiMATB— tabli,  toktol,  tneħħi  il 
ħajja;  bla  ħajjaygħaxi,  mejjet;  bla  ruħ. 


ExANiMATioN — telfa  tar-ruħ,  tal  ħaj- 
ja ;  mewt,  ghaxwa. 

ExiNTHBBi  —  fawra,  sbroff  (marda) 
tal  gilda. 

ExANTĦBMATA  — (plural  ta  Exanthem 
ara). 

ExANTĦBsis— fawra,  sbroff  tal  gilda. 

ExAROH— vicerà. 

ExARCHATB— gvern  (setgħa^  ta  vi- 
cerà. 

EXARTIOULATION— klugħ  mill    ġoc. 

ExASPBRATB— tħarrax,  iddarras. 

ExASPBRATOR —wieħed  li  (min)  iħar- 
rax  jew  idarras. 

ExASPBRATioN — taArix,  tidris. 

ExauctoratbI  tneħħi  (tchecci)  toinn 

Exauthoratb)  cmand  fminn  setgħa 
jew  minn  ufiiciu^  iċċiAħad  minn  be- 
nefiziu. 

ExAuoTORATioN   1  fcheccija  rtneħħi- 

-,  Ha)    minn   ufficiu 

ExAUTHORATioN  J jew  minn  impiegh. 

ExAUTHORizB— tneħħi  I-autorità  jew 
is-setgħa. 

Exo4LOEATB~tnażża  iż-żarbun,  tin- 
ża  ħafi. 

ExoALEFACTORY  — li  isaħħan. 

ExoANDBsoBNOB  \  chiwi  f  nar,  killa 

ExcANDBscBNCY  J  jcw  corla  cbira. 

ExcARNATB        l  tnaddaf  mil-Iaħam. 

EXOARNIFICATB  /  """"""*  *""  tcwi»u*. 

ExcAVATB  — tħaffer,  tgħawwar. 

ExcAVATiNO— tħaffir,   tgħawir. 

Eaoavatbd— mħaffer,  mgħawwar. 

ExoAVATioN— Iħaffir,  taghwir,  ħofra. 

ExoAVATOR — min  iħaffer  jew  igħaw- 
war ;  macna  biex  tħaffer  u  tneħħi  it- 
trab. 

ExcBOATB— tghami  (tneħħi  id-dawl 
jew  tagħmel  għama). 

ExGBCATioN —gliama. 
,    Exobdbnt— dac  li  jibka  żejjed,  iż- 
żejjed  li  jifdal. 

ExoBBD  —  tegħleb,  tgħaddi,  tirbaħ, 
tiscorri;  tlic  expenses  cannot  exceed  t/iis 
sum,  li  spejjes  ma  jistgħux  jiscorrii 
(icunu  actar  minn)  din  is-somma. 

ExoBBDABLE  -U  jista  jegħlcb,  igħad* 
di  jew  jiscorri. 

^  ExcBBDiHo-*-Ii  igħaddi,  jegħlebjew 
iiscorri;  i^iejjed,  bil  bosta,  il  ħela, 
ħafna;  it  is  exceeding  fine^  sabiħ  wisk; 
he  is  exceeding  desirous  of  praise^  jix- 


Digitized  by 


Google 


EXC 


824 


EXC 


tiek   wisk  (glinndu  lirura  jew  xewka 
cbira)  li  icun  inifuħħar. 

ExcBEDiNOLY  —  li  igħaddi,  il  ħela, 
bosta  ħafna,  chemm  jista  icun  ;  he  was 
exceedingly  rMrf<?,chien  goflfCpastas  etc.) 
iżżejjed,  jew  gieb  ruħu  ħażin  chemm 
jista  icun  f  ferm,  il  ħola). 

ExGBL  -tagħleb,  tgħaddi ;  tirbaħ  ; 
as  far  aa  piety  goes  he  exceh  eveiybocly, 
għall  dic  li  hi  tieba  igħaddi  lilt  cul- 
ħadd. 

ExoELLENCB  ~  tiubija  cbira  (li  ma 
bħala) ;  the  criticismH  have  been  made 
rather  to  discover  beauties  and  excel- 
lence  than  Uieir  faiilts  and  imperfections^ 
l-esamijiet  ( fili  jew  tgħarrbilj  saru 
actar  biez  jaraw  il  ġmiel  u  it-tiubija 
milli  biex  jicxfu  il  ħtijiet  u  in-nukkas 
tagħhom ;  he  isrenowned  for  his  excel- 
lence  ofheart^  msemmi  għat-tjubija  ta 
kalbu. 

ExoBLLBNOY  —  Eccollenza  (titlu  ta 
Governatur  etc);  yon  have  to  see  His 
JUxcetlency  tlie  Oovernor  about  fhis^  icol- 
loc  tara  (tchellem)  liil  Gvernatur  fuk 
dan;  Your  JGr(^//tf7ic3/,Eccellenza;  /  have 
thelhonour  to  be,Your  Excellencys  most 
obedient  andhumble  servant^  N.M.  għan- 
di  I-unur  li  ncun,  ta  I-Eccellenza  tie- 
ghec,  serv  umli  u  ubbidient,  N.N. 

KxoELLENT— eccellenti,  tajjeb  wisk, 
tajjeb  chemm  jista  icun,  sombor; 
Victoria  /,  was  an  excellent  Queen^  Vit- 
toria.I  chienet  Begina  tajba  chemm 
jistaicun;  this  is  an  excellent  place  for 
t««,  dan  il  post  tajjeb  wisk  (ma  jistax 
icun  s^jar,  jew  sombor),  ghalina. 

ExoBLSioR — actar  għali  (fil   gholi); 
dic  iċ-ċana  rkieka  f fina)  li  jimlew  biba 
mħaddiet  tal  bizzilla,  cuxxinetti  etc. 
-  ExoBNTBAL  (fil  botanica)  —  il  barra 
minn-nofs. 

ExoBNTRiciTY— ara  eccentricity, 

ExcEPT— barra  minn,  ħlief;tbarri, 
tħalli  barra,  teccettwa;  everybody  was 
there  except  you  two,  cullħadd  chien 
hemm  barra  minncom  it-tnejn;  no  one 
except  your  brother,  ħadd  ħlief  ħuc ; 
/  except  no  one^  jena  ma  neccettwa 
(nħalli  barra)  lill  ħadd. 

ExcBPTANT— li  flh  exception  (ara). 

ExcEpTjNa— barra  minn. 


ExcBiTioN  -tbarrija,  eccezioni;  tltere 
is  uot  a  rule  wit/iout  an  exception^  ma 
hemmx  regula  minngħajr  eccezioni; 
(fil-Iigi),  eocezioni,  twakkif  ta  causa, 
esclusioni,  tneħħija  barra  ta  prova; 
his  counsel  is  sure  to  bring  in  some 
exceptionsy  I-avucat  tiegħu  sgur  igib 
xi  eccezioniji^t  (jallega  xi  eccezioni); 
/  fiud  an  exception  against  raising 
higher  tliat  wall,  jena  ma  irridx  (għan- 
di  oggezioni)  li  igħolli  (italla  actar) 
dac  il  ħajt;  he  took  an  exception  at  your 
interfering  in  their  doingSy  iddispiacih 
(ħa  fastidiu,  nafar)  il  ghaliex  inti  in- 
dħaltilom  fl-affari  tagħhom  (  fdao  li 
chienu  jagħmlu). 

ExcEPTioNABLB— li  jista  icollu  (iso- 
fri  jew  jokgħod  għal)  eccezioni. 

ExoBPTioNAL— tal  eccezioni,Ii  jitħal- 
la  barra,  tliat  has  been  an  exceptional 
case^  dac  chien  cas  eccezionali  (li  ma 
ohienx  hemm  ħliefu). 

ExcBPTious— li  jitfantas  jew  li  jeħa 
fastidiu  minn  xejn. 

ExoBPTivB  —  li  flh  (għandu)  ecce- 
zioni. 

ExoBPTOR— min  jeccettwa,  jagħmel 
eccezioni,  jew  iħalli  barra. 

ExoBBBUKOSB  —  bla  moħħ,  li  ma 
għandux  moħħ. 

ExoERN— is8affi,tagħ'żel,  tifred  fpas- 
satur,  għarbiel  etc;  tħalli  joħroġ  mil 
pori. 

ExoBRP— tagħżel. 

ExoBRPT— biċċa,  passaġġ,  paragra- 
fu  etc.  magħżul  minn  chitba  (ħaġa 
mictuba)  ta  autur ;  tagħżel. 

P]xBRPTA~bicciet  magħżula,  estratti. 

ExRRPTOR— min  jaghżel. 

ExoBss  —  iżżejjed,  cull  ma  joħroġ 
barra  mill  kies;  an  excess  of  love^ 
mħabba  żejda  (bla  kies) ;  this  is  an 
excess,  dana  żejjed,  m'hux  sewwa  ;  he 
is  running  vi  to  excess  now^  kiegħed 
ja^mel  i^iejjed  issa. 

ExoESsivE— ta  bia  kies,  żejjed,  ferm 
aotar  milli  imissu;  the  heat  has  been 
ratlier  excessive^  is-sħana  chienet  actarx 
ta  bla  kies  (actar  milli  imissha);  /  saw 
tliat  he  was  suffering  from  an  excessive 
pain,  rajt  li  chellu  ugigh  cbir  (li  chi^n 
mwaġġa  ferm^.   . 

ExoEssivELY— ferm,  izzejjed,  it  has 


Digitized  by 


Google 


EXO 


-325  - 


EXC 


been  exceasively  warm  all  last  weeif 
chienet  sħana  zejda  (cbira,  ta  barra 
mill  kies)  il  giin^ha  Toħra  colla. 

ExcHANOB— bidla,  tisrif,  aġġa;  bor- 
ża  (  fejn  jiltakgħu  in-neguzianti ) ; 
tibdel,  issarraf;  t/iey  have  màde  on 
e.rchange,  għamlu  bidla;  a  bill  of  ex- 
change,  cambiali ;  excliange  is  no  rob- 
bery\i\  bdil  m'hux  8erk(minjibde1  ma 
icunx  jisrak)  the  Exchange  w  one  ofthe 
finest  huildings  we  hare  in  Valletta,  il 
Borża  hia  waħda  mill-isbaħ  bini  (fab- 
brichi)li  għandna  il  Belt;  tJiey  exchang- 
ed  8ome  words^  tftat  was  aU^  kaln  xi 
chelma  bejnietom  (chellom  xi  ighejdn 
xi  ftit)  dan  hu  collu  ;  they  donH  wit/i- 
draw  hefore  seeing  some  gnns  exclianged^ 
ma  jirtirawx  kabel  ma  jisparau  erba 
tiri  lill  xulxin. 

Exchàngb-brokerb  —  sensali  tal 
cambiu. 

ExoĦANOBD—mibduI. 

ExcHANOBR  — min  jibdel  (flus  etc.  ) 
min  isarr&f  il  flus,  cangier. 

ExoHANoiNG  — tibdil,  tisrif  ta  flus. 

ExoHEQUER— il  banc  tar-Be,  it-tesor, 
il  post  ( I-ufBciu  )  fejn  idħlu  ir-renti 
colllia  tal  gvern  u  minn  fejn  ucoll 
iħallsn  1-impiegati ;  I-erariu  publicu  ; 
the  Chancellor  of  the  excheqner,  il  fiscal, 
1-avucat  fiscal. 

ExciPiBNT— ara  exceptor. 

ExoiSABLB—Ii  jista  icun  intaxxat,  li 
iħallas  id-daziu,  jew  id-dwana. 

ExcisE— taxxa,  dazin,  haraġ,  sisa, 
tagħmel  haraġ,  daziu  jew  taxxa. 

ExciSB-MAN  —  dac  li  (  min)  jiġbor 
it-taxxi  (il  ħlas  tad-dazii ). 

ExoisioN— katgħa  barra  għal  collox; 
kirda,  rovina. 

ExciTABLE — li  jixgħely  jiżbel,  jitlagħ- 
lu  malajr. 

ExciTANT  — li  jeccita,  italla  jewjagħ- 
.  mel  innervi,  li  iġagħal  lill  min  jiżbel. 

ExciTE  —  tixgħel,  iġġaghal  lil  min 
jiżbel  ;  tkankal,  issewwes,  timbex, 
tagħwi,  tiżzonżonja. 

ExGiTBMENT-tkankila,  ħass,  sensa- 
zioni,  motiv ;  tixwix,  nibxa,  għawi. 

ExoiTiNG~li  jeccita,  ikankal,  iġa- 
\  għal,  eccitament',  tkankila,  ħass. 

ExoiTiVB  — li  ikankal,  iġagħal,  jec- 
cita. 


ExciTOMOTARY— li  iċaklak  f  musculi) 
fil  gisem  tal  annimali  minn  għajr  iżda 
(I-animali)  icunu  iridu  jew  jafu. 

ExcLAiM— tgħaj  jat,  tgħejd,  tesclama; 
yoa  do  well  to  exclmm  against  injustice^ 
tagħmel  tajjeb  (sewwa)  tgħejd  Ctgf^^U- 
jat)    contra  1  ingiustizia. 

ExoLAMATiON  —  għajta ;  a  note  of 
exclamation  (!>  pont  ammirativ  (\) 

ExoLAMATivB )  li  igħejd,   li  igħajjat 

ExoLAMATORY)  jow  li  josclama. 

ExoLUDB— tħalli  barra,  tbarri;  in 
making  hif  last  will  be  excUul^d  his  eld^ 
est  son^  fit-testment  ħalla  barra  lill 
ibnu  il  cbir  (scludiħ,maħallieluxejn). 

ExoLUDBD  — mneħħi,  mchecci,  mħol- 
li  barra. 

ExoLusioN  — tneħħija,  tcbeccija,  tħol- 
lija  barra. 

ExoLusrvB—li  iħalli  barra,  ibarri. 

ExcLusivELY  —  li  m*hux  mgħadud, 
barra  minn,  eccettwat ;  txll  Sunday 
exclusively^  sa  (barra  minn)  nhar  il 
Hadd,  Cbarra  mill  Hadd). 

ExcLusoRY — li  jista  (li  għandu  is- 
setgħa  li)  iħalli  barra. 

ExoooT— tgħalli,  issajjar  bil  għali ; 
salt  and  sugar  excocted  by  heat  are 
dissolved  by  cold  and  moisture,  il  melħ 
u  iz-zoccor  li  isiru  bil  għali  (billi 
igħalluhom  fil  misħun)  idubu  fil  bard 
u  bl-indewwa  fumdità). 

ExcocTiNG— għali,  sajran  bil  għali 
f bil  misħun  jagħli). 

ExoocTiQN  -għali. 

ExcoGiTATB— tahseb,  timmedita,  ti- 
studia  chif  taghmel,  ittalla  u  tniżżel 
fmoħħoc  chif  taghmel  ħaġa. 

ExcooiTATioN  —  ħsieb,  meditazioni, 
studiu  (li  ittalla  u  tnizzel  fmoħħoc) 
chif  tagħmel  ħaġa. 

ExcoMMUNR—  ara  exclnde. 

ExcoMMUNiCABLB~li  jista  icun  scu- 
mnicat  (mneħħi  minn). 

ExcoMMUNiCATB— tisħei  tiscumuni- 
ca,  tneħħi  mill  ħdan  (xirca)  tal  cnisia. 

ExcoMMUNiCATB    )  scumnicat^wieħed 

ExcoMMUNiCATBD  /  U  icollu  U  scomu- 

.nica  jew  li  icun  mneħħi  (m'hux  mgħa- 

dud)  max-xirca  (jew  fil  ħdan)  tal  cnisia; 

thou  shalt  stànd  cnrst   and  excommuni" 

cate^  inti  tcun  misħut  u  scumnicat.^ 


Digitized  by 


Google 


EXC 


—  826  — 


EXC 


ExcoMMDNiOATioN— scomunica,  saħ- 
ta,  tneħħija,  tcbeccija  mix-xiroa  tal 
cnisia;  tie  hasbeen  threatened  twice  with 
t/ie  ejscommunication^  ħeddah  (chien 
mħedded)  darbtejn  bli  scomunica  (li 
jiscumnicawh), 

ExooMMUNiOATOR— min  jiscomunica, 
dac  li  jati  (jew  jitfa^  li  Bcomunica; 
himaelfwas  one  of  Hie  excommunicators^ 
hu  (stess)  chien  wieħed  minn  dawc  li 
taw  (i£fulrainaw)  li  scomunica. 

ExCOMMUNICATORY  —  U  igib  (ta  li) 
scomunica. 

ExoARiÀTB — tkaxxar,tnehħi  il  koxra; 
tisloħ. 

ExcARiATED— mkaxxar,  misluħ. 

ExoARiABLE —  U  jista  jitkaxxar  jew 
jinselaħ. 

ExoARiATioN^sliħ,  tkaxxir,  tneħħija 
tal  gilda ;  brix,  barxa. 

ExcoRTiOATE  -  tkaxxar,  tisloħ . 

ExcRBABLB~Ii  tista  tobżku,  li  jista 
jinbeżak. 

ExGRBATB  -  tobżok  ( biU  li  takta  jew 
takla  minn  grieżmec  etc.  bit-tkaħkiħ 
jew  sogħla). 

ExcREATioN— tkalUgħ,  bżiek  {\\  tak- 
ta  bħal  bili  etc.) 

ExoRBMBNT— ħmieġ  (ħaraj. 

ExoRBMENTAL — tal  ħmieġ  (tal  ħara). 

Exgrementitial)  li  fih  il,  jew  li  hu 

ExGRBMBNTiTioNf  bħal  (jixbeħ,  don- 
nu)  ħara  jew  hmieġ. 

Exgrbscbncb)  biċċa  laħam  żejda  fil 

ExGRESGBNGY)  giscm;  coċ(',mu8mar. 

ExGRB8CBNT~U  jicber,  jitla  żejjed  ; 
żejjed. 

RxcRETB— tnehħi  il  ħmieġ  (il  ħazin 

•  jew  iżżejjed,  dac  li  m*hux  sastanzius 
'  tal  ichel)  tcacchi,  taħra,  toħroġ,  tneh- 
'  ħi  ;  U76  cannot   eee   the  vaporom  fame 

which  excretea  forth  from  the  brain,  ma 
nistgħux  naraw  il  fwar  li  johrog  mill 

'  moħħ. 

ExGRBTiTB  -  sustanza  chimica  (  mi- 

-  sjuba  minn  Marcet )  fil  ħmieġ  (  ħara ) 

•  tan-nies. 

!      ExGRBTioN— ħmieġ,  hara. 

ExGRBTARY — musrana,   canal   minn 

fejn  igħaddi   (jimxi)   il  ħmieġ  jew  il 
:  ħara. 

.    ExGRUGiABLB— Ujistajeħu(Iiħakka) 

it-turmenti. 


ExGRuciATB  —  titturmenta,  taħkar 
bla  hniena,  tati  it-turturi ;  iddejjak 
ferm. 

ExGUBATioN— ghassa  tal-lejl  collu. 

ExcuBiTORiA  —  postijet  minn  fejn 
tokgħod  tgħasses. 

ExGULPABLE— li  jista  icun  maghdur; 
ta  min  jagħdru. 

ExGULPATB— tagħder,  roa  issibx  (ma 
tarax)  il  ħtija  fi  (bniedem),  he  was 
asked  to  exculpate  himself  kalulu  li 
jipprova  (juri  chif^  m'hux  ħati  (li  hu) 
ma  ghandux  ħtija. 

ExGULPATED  —  magħdur. 

ExGULPATioN— għadra ;  tneħħija  ta 
tnejn. 

ExGULPATORY— li  jaghdcr,  tal  għa- 
dra. 

ExGURRBNT  (fil  Botanica)  li  għanda 
iz-zocc  fin-nofs. 

ExGURSioN  —  dawra,  mawra,  giria, 
ħrus:  il  barra ;  dħul  fart  (pajjis^  ta 
ħadd  jeħor  mill  għadu ;  they  would 
now  make  excursions  and  waste  tlie 
country^  issa  jidħlu  ġo  'I  pajjis  u  iħar- 
btu  collox  ;  this  is  an  excursion  now^ 
you  must  keep  to  tJie  subjecty  din  issa 
narġa  il  barra  fħriġt  mill-argument 
taddiscors)  jeħtieġ  li  tokgħod  għas- 
suggett  (għal  dac  li  fuku  kegħdin  nit- 
chelmu) ;  /  notice  more  than  one  excur- 
sion  t'n  that  building^  nara  (hemm) 
chemm  il  ħaġa  maħruġa  il  barra  f  dac 
il  bini;  excursion  ticket,  biljett  ta  viap[ġ 
(giria)  fil  vapur  ta  1-art ;  there  will  be 
two  excursion  trains^  icun  hemm  żewġ 
treni  għall  passiggieri  biex  joħorġu  a 
imorru  d  vertita  fdawra). 

ExGURsioN  —  tiwiaggia,  tagħmel 
viaġġ,  dawra,  jew  giria  il  barra,  timxi, 
tivviaggia,  tiġri;  yesterday  1  excur- 
sioned  some  twenty  milesy  to-day  I  have 
to  stick  to  my  desk  to  write  some  letters, 
ilbieraħ  ġrejt  (mxejt)  xi  ghoxrin  mil, 
illum  jeħtieġ  (icolli)  nokgħod  (mwaħ- 
ħal  fuk  id-desk)  biex  nicteb  xi  ittri. 

E)xGUKSioNAL~taI  giri,  tal  ħruġ  bar- 
ra  ;  li  jiġri,  li  joħroġ  barra. 

Exoursionbr)  minjohroġ,minjagh- 

ExGURsioNisT)  mel  dawra,  minjoħ- 
roġ  divertita,  min  imur  bit-tren  li  icun 
hemm  għad-dawran  (ħruġ  jew  diver- 
tita). 


Digitized  by 


Google 


J^XC 


-  Q'll  - 


m 


ExcuRSivB— li  jiġri, li  idur  1-bawn  u 
1-hemm,  li  johroġdawra,  mogħti  għad- 
dawran,  għal  giri. 

ExouBABLB  -  ta  min  jagħdru,  ta  min 

i'iscusah,  scusabli,  ta  min  jaħfirlu,  li 
iakku  maħfra;  this  is  excuaable  io  a 
certain  extent^  dana  b'xi  mod  ta  min 
jagħdru  (ħakku  min  jaħfirlu). 

ExcusATioN— Bcusa,  għadra,  chew- 
tiela. 

ExousATORY  —  li  jiscusa,  jagħder, 
ichewtel. 

ExouBE — Bcuea,  għadra,  chewtiela; 
tiscusa,  tghader,  tohewtel  ;  he  alledged 
for  his  excuse  the  death  oj  hiefaiher^  gieb 
Bcusa  il  mewt  ta  miBsieru  ;^  excu^e  me^ 
Bcusani,  aħfirli ;  your  indisposition  ex- 
cuses  you  from  fasting^  il  ħażÀ  hażin 
tiegħec  jiscusac  li  ma  isBumx  (  int 
magħdur  li  ma  issumx  mħabba  fil  ħasB 
ħażin  tiegħec) ;  this  is  raiher  a  paltry 
excuse,  din  piuttost  (actarx)  hia  scusa 
zoppa  (msejcna)  tiegbec.  /  wish  you 
would  excuse  me  from  wriivig,  nixtiek 
li  tiscuBani  (tgħadirni)  li  ma  nictiblecx; 
/  desire  you  lo  excuse  me  from  cotning, 
nixtiek  (nitolboc)  li  tesentani  (tiscu- 
Bani;  li  roa  nigix  ;  a  bad  excuse  is  betier 
Hiat  noncj  aħjar  Bcusa  ħażina  minn 
xejn. 

KxcuBS  — tħeżżeż,tfarfar,teħle8  minn; 
takbad  (iziomm  ħaġa  taħt  idejc   bil- 

ligi;. 

ExcAT— permess  li  jintgħata  lill  stu- 
denti  ta  Università  biex  icunu  jistgħu 
(iħalluhom^  joħorġu. 

ExBCRABLE— esecrabili,  li  jistħokklu 
is-saħta,  il  mibgħeda. 

ExECBABLBNBSs-saħta,  mibgħeda. 

ExBGRATR  -  tisħet,  tobgħod  ;  the  na- 
tion  execrated  the  crueliies  commiited^ 
in-nazion  (in-nies  tal  pajjis)  seħtu  il 
moħkrija  li  saret. 

ExEORATioN  -  saħta,  mibgħeda  cbira, 
esecrazioni ;  he  was  sure  to  take  every 
opporiuniiy  of  overwhelming  them  witl^ 
execration  and  invective^  hu  chien  sgur 
dejjem  lest  biex  jimlihom  bis-saħta 
(jisħetom  u  jobgħodom  sħiħ),  u  bit- 
tgħajjir  (u  igħajjarhom). 

ExBCRATORY  -  cHem  tas-saħta,  li  juri 
mibgħeda  cbira. 

ExEOUTABLB  —  H  jista  isir,  jinħadem. 


i 


ExBcuTB— tagħmel,  ittemm,  tcom- 
li,  toktol,  tghallak  ;  /  have  to  execute 
his  orders,  għandi  (icolli)  naghmel  chif 
kalli  (chif  ordnali) ;  he  was  prevented 
from  executing  his  designsy  ma  ħallewhx 
itemm  (icompli  jew  jagħmel)  dac  li 
chellu  f  rasu;  ihey  must  execute  the  will, 
jeħtieġ  (icollom  bill  fors)  jesegwixxu 
(jagħmlu  chif  hemm  mħolli  f )  it-test^ 
ment ;  t/iese  sculptures  were  designed  by 
my  brother  and  executed  hy  m<?,  id-disinn 
ta  li  scultura  ħażżu  ħija  u  saret  minn 
idejja  (għamilta  jen);  tlie  Waltz  was 
excellenuy  executed  by  them  yesterddy^  il 
Yalz  dakkewh  tajjeb  wisk  il  bieraħ;  the 
assassin  will  be  publicly  executed  to-mor* 
row  moming,  I-aBsassin  (i\  kattiel)  sej- 
jer  icun  maktul  (iġgustiziat)  kuddiem 
culħadd  għada  filgħodu;  the  cannon 
against  tlie  town^s  gate  executed  so  well 
that  before  two  minutes  it  was  broken^  il 
canun  ħadem  tant  sħiħ  mal  bieb  tal 
belt  li  dana  kabel  żewġ  minuti  chien 
mchisser. 

ExBCUTBR— ara  executor. 

ExECUTioN  — esecuzioni,  mewt,  ktil 
(tagħlik  etc.)  ta  bniedem;  għemil, 
temma  ;  mandat,  kbid,  sequestru  ;  the 
execution  of  the  murderer  took  place 
early  this  morning^  dac  li  katel  għal- 
kuh  dal  ghodu  cmieni ;  /  have  to  put 
this  ifito  executioniy\htieġ  (icolli)  nagh- 
mel  dan ;  that  execution  was  declared 
illegal;  dac  il  għamil  chien  dichiarat 
m*hux  xierak  (m'hux  scond  il-Iigi) ;  he 
has  been  conducted  to  tlie  very  place  of 
execution  ihen  he  was  pardoned^  ħaduħ 
saħansitra  sal  post  stess  ta  fejn  chel- 
Ihom  joktluh  (igħalkuh  etc.)  u  imba- 
għad  ħafrulu ;  the  execution  duy,  il 
ġurnata  tattgħalik  ( tal  mewt )  ta 
bniedem. 

ExBcuTioNBR— il  bojja. 

ExBcuTivB  —  esecutiv  (is-setgħa  li 
iġe;agħal  lill  culħadd  iħares  il-Iigi,  .leMr 
min  għandu  din  is-setgħa) ;  li  jista 
iġagħal  lill  culħadd  iħares  il-ligi ;  t/ie 
Executive  CouncU^  il  Cunsill  esecutiv, 
he  is  a  member  of  the  executive  councit, 
iiua  wiehed  mil  membri  tal  Cunsill 
Esecutiv. 

ExKcuTOR-esecutur,  wieħed  (dac)Ii 
icun  magħ'Aul  minn  dac  li  jagħmel.  it- 


Digitized  by 


Google 


EJCE 


—  828  — 


EXfi 


testnient  biex  jara  jecc  isirx  dac  collu 
li  icun  ħalla  mictub  fit-testment. 

ExBOUTOBY  —  li  jesegwixxi,  jara  li 
ħaġa  issir, 

ExBouTBBsa  )  esecutrici,  dic  li  tcun 

ExEOUTRix  j  incaricata  minn  ghand 
(dac  jew  dic)  li  taghmel  testment  biex 
tara  jecc  isirx  coUox  cbif  icun  mħoUi 
n  mictub. 

ExBQBsis — ix-xienza  li  wieħed  ifis- 
ser  jew  jinterpreta  ħaġa  mictuba  (stu- 
diu,  biċċa  letteratura). 

ExEQBTB  —  wieħed  mharreġ  R-exe' 
gesis, 

ExBaBTio    )  li  ifisser,  U  jispiega,  li 

ExEQBTiOAL)  jintcrpreta. 

ExBGBTisT— wieħed  mħarreġ  fi-exe' 
geais  ("ara). 

ExBMPLAB  I  esemplar,  mudell,  tu- 

Exbhplaby)  rija,  mera,  esempiu. 

ExBHPLARY— esemplari,ta  min  jagh- 
mel  bħalUy  li  jistħokklu  icun  imitat ; 
he  alwaya  led  an  exemplai^y  life^  dejjem 
għax  (għadda)  ħajja  esemplari ;  /  al- 
ways  knew  him  à  man  ofan  exemplary 
conduct^  jena  dejjem  nafu  ragel  ta  con- 
dotta  esemplari  ("tajba,  mudell). 

ExBMPLiFiABLB~li  jista  icun  mfisser 
^llustrat)  b'esempiu. 

ExBUPUFY — turi  (tfisser)  b'esempiu 
ticcopia,  tagħmel  bħal. 

ExBMPLiFiBD  —  mfisser  b'esempiu, 
copiat. 

ExBHPLiFiBB — min  ifisser  b'esempiu, 
min  jiccopia,  jc^għmel  bħal, 

ExBMPT  —  tbarri,  teżenta,  tbiggel, 
teħles  minn,  tnoħħi ;  esenti,  mbiggel, 
scusat,  mehlus. 

ExBMPTED  -esenti,  esentat^mbiggel, 
Hie  Emperora  exempted  them  from  all 
taxes,  Mmperaturi  ħelsuhom  (esen- 
tawbom)  min  cull  taxxa  (mit-taxxi 
collha^ ;  his  dvendful  imptecation  is  laid 
on  ally  notany  exempted,  iddagħwa  tie- 
għu  xehetba  (gibida)  għal  culħadd  (sa 
1-ankas  wieħed). 

ExBMPTiDLB  ^  li  jista  icun  esenti, 
meħlus,  scusat,  mbeggel. 

ExBMPTioN— esenzioni,  ħelsien,  tbig- 
gil,  privileġġ ;  this  exemption  has  been 
granted  him  by  the  Pope,  il  papa  esen- 
tah  (il  papa  tahulu  dan  il  privileġġ). 


ExBNTBUATB— toħroġ  baiTa  miz-żakk 
toħroġ  l-imsaren  barra. 

ExEQUATUB  —  execuatur,  chitba  li 
turi  li  wieħed  (bniedem  hua  magħruf) 
bhala  Conslu  ta  nazion. 

ExEQUiAL— tal  funerali,  tal  esequiji. 

ExEQuiBs— esequiji,  riti  (cerimoni) 
ta  funeral  (ta  meta  imut  zi  ħadd). 

KxEBOBNT  —  li  jesercita  (professio- 
ni  etc.)  li  jaħdem  ta... 

ExBBoiSABLE— li  jista  icun  esercitat. 

ExBBCiSB— taħriġ,  ħidma,  eserciziu, 
lezioni  (  tema  ) ;  tħarreġ,  tesercita, 
tħaddem ;  walking  is  an  excellent  exer- 
cise  for  tlie  muscles,  il  mixi  hua  eser- 
ciziu  tajjeb  wisk  għal  musculi ;  yoa 
haoe  to  xorite  out  another  exercise,  għan- 
dec  ticteb  lezioni  oħra  (tema  jehor) ; 
Catholics  in  France^  are  now  refused 
the  public  exercisc  of  Uieir  religion,  il 
Gattolici  fi  Franza  aaż-^.mien  ma  iħal- 
luhomx  jagħmlu  il  festi  tagħhom  etc. 
fil  publicu ;  hunting  is  his  daily  exer^ 
cise,  il  caċċa  hua  l-eserciziu  tiegħu  ta 
culljum;  the  leaming  of  the  situation  of 
kingdomSftownseta,  being  only  an  exercise 
of  the  eyes  and  memory,  a  child  xoill 
learn  them  with  pleasure,  biUi  it-tagħ- 
lim  ta  fejn  jiġu  (huma)  ir-renji,  il 
bliet  etc.  hua  biss  eserciziu  (taħriġ  tal 
ghajnejn)  u  il  moħħ  (memoria)  it-tfal 
jitghalmuhom  bil  piacir ;  when  you 
came  in  we  were  engaged  in  the  exercise 
of  the  eoening,  meta  dħalt  int  aħna 
conna  keghdin  naghmlu  it-talba  ta  fil- 
għaxia;  /  toill  exercise  myself  xoiih 
pleasure,  and  without  xoeariness^  in  the 
employment  ofdoing  good,  jena  naħ- 
dem  bil  piacir,  u  minngħajr  ma  ngħaja 
biex  naghmel  il  gid;  the  iroops  toill 
soon  be  drawn  up  on  the  Jield  to  exer* 
cise  their  ai'm^,  dal  wakt  jirranġaw 
(ikegħdn)  it-truppi  fuk  il  camp  tal 
battalja  biex  jibdew  jitħarġu  fl-armi; 
t/iose  that  are  great  exercise  authority 
upon  xis,  min  hu  cbir  (is-superiuri)  jic- 
cmandana  (juri  is-setgħa  tiegħu  jew 
li  għandu^  fukna;  you  must  exercise 
your  memo'ry  more,  hemm  bżonn  li 
tħarreg  (tesercita)  il  memoria  actar. 

EiEBoisED  —  mħarreġ,  mħaddem, 
epercitat.    . 


Digitized  by 


Google 


fexE 


—  829  ~ 


i^m 


ExBRoisBR— min  iħarreġ,  iħaddem 
jew  jesercita. 

KxBRGiTATioN — eserciziu,  prattica. 

KxBRouB—il  basi  (isfel)  ta  muuita 
jew  miilalja  fejn  icun  homm  is-sona, 
loc  etc.  ta  meta  jew  fejn  saret  (cbienet 
stampata). 

EXERT — tagħmel  id-dmir,  tħabrec 
tħarreġ,  turi  (toħroġ  barra) ;  now  is 
the  tiinc  foT  yoa  to  exert  your  streiujth 
and  coiiragey  issa  wakteo  li  turi  (tħar- 
reġ  )  saħtec  u  ħiltec  ;  he  us  now  ccert' 
ing  himeelf  in  d^votion,  issa  kiegħod 
jitħarreġ  fid-devozioiii  (għemil  it-taj- 
jeb  ),  tJie  starit  e.rert  their  heads^  il 
cwiecbeb  juru  (joħorġu  barra^rashom; 
when  t/ie  service  of  your  country  requi' 
res  your  couiage  and  conduct  you  may 
exert  tliem  botJiy  met-a  pajjisec  (il  patria) 
icollu  bżonn  il  ħila  u  Timgiba  tajba 
tiegħeo  inti  għandeo  tcsorcitahom 
f  turihom  jew  tnaddimom)  it-tnejn  (il 
waħda  u  I-oħra;  Uie  leaders  of  the 
party  exerted  themselves  to  mtly  t/ieir 
follotoersy  il  capijiet  t^il  partit  tħabtu 
ferm  (għamlu  ħilitom  collha  jew  dmi- 
rhom  collu)  biex  jiġbru  flimchien  is- 
seguaci  (il  partitarii)  tagħhom. 

ExBRTloN     (  ħidma,   sforz,   dmir, 

EXERTMENT  \  thabrjc,  taħriġ. 

EXESION— icnel,  titkib  (bil  gdim  jew 
bl-ichel^  i^  ħaġa  minn  bandu  għall- 
oħra. 

EXESTUATB  —  tgħalli,  tbukbuk 
(tKhalli  jew  tħabbat  I-hawn  u  l-hemm 
bil  għali). 

ExESTUATiON— għali,  taħbit,  agita- 
zioni. 

ExEUNT  —  ioħorġu,  imorru  (  bħal 
majagħmlu  1-atturi  fit-teatru  meta 
jidħlu  minn  fuk  il  palc. 

ExFOLiATE  —  tnehħi,  tnużza  mill 
werak,  mill  kxur,  scaUli,  oco. 

ExFOLiATiON  —  nżiġħ,  mill  worak, 
kxur,  scaldi,  ecc. 

EXHALABLE— li  tista  (jista)  jidħol 
u  joħroif  (  jinxorob  u  jintafa  il  barra  ) 
man-nits  (bħàl  fwar). 

EXHALANT— li  jitfa  barra  (li  joħroġ 
minnu)  fwar. 

EXHALATION  — esalazioni,  t6għ  ta 
fwar,  dio  ir-riħa  li  toħro^  (titlu)  iniini 
xi  anuimal,  haxix  eoo.  li  loun  kiogħod 


jitħassar  jew  jitherra;  rwejjaħ  ħżiena; 
we  were  tiving  in  an  atmospliere  foul 
with  a  hundred  noisome  exhalattons, 
oonna  kogħdin  (  ugħaminru  )  f  aria 
miinlija  bi  rwojjuħ  I-uotur  volenusi 
(ħżiona  għas-saħħa^. 

ExHALE-titfafwarCman-nifs  ecc.) 
titfa  fi  fwar  (fin-nifs) ;  itf  ir,  tispiċċa, 
bħal  fwar ;  the  vapours  which  are  ex- 
haled  out  of  tlis  earth^  il  f war  li  ħiereġ 
mill-art 

EXUALEMENT  1  ..  .     r  \ 

EXHALENOE      |  ^^^'^  0»f«) 

EXHALENT— li  jitfa  fi  fwar,  li  jitfa 
(joħroġj  man-nifs 

EXHALING— li  jitfa  (joħroġ  miunu) 
fwar  (nifs)  jew  rwejjaħ  ħżiena. 

ExHAUST— ittemm,  tgħajji,  tħad- 
del  ;  tixxotta ;  his  patrimony  was  ex^ 
hausted  in  a  short  time  by  tlic  great  ex- 
pense,  gidu  collu  (  oull  ma  chellu  ) 
spicċa,  intemm  (ħlieħ;  fkasir  żmien 
bl-iu6ok  li  ohien  jonfok  (li  spejjescbar 
li  chien  jagħmel)  t/iis  continuat  reading 
will  exhaust  your  brainsy  dana  il  kari 
continwu  fta  minn  għajr  mistrieħj 
igħajjilec  moħħoc;  after  my  Itai'd 
lUiy^s  work  I  go  home  exhauste.d  in  the 
evening,  wara  ix-xogħol  jebes  (li  nagħ- 
mel)  tal  gurnata  fil  għaxija  immur  id- 
dar  għajjen  mejjet(meħdul  jew  mhad- 
del  ghal  collox) ;  tJiese  works  cannot  be 
carried  out,  tlie  treasure  is  exliaust^d, 
dawn  ix-xogħlijet  ma  jistgħux  isiru, 
l-erariu  (  il  caxxa,  it-tesor),  ixxotta 
(ma  bakax  flus  fil  caxxa); 

ExHAUSTED  —  mitmum,  għajjien 
mħaddel,  izxuttat ;  /  am  exhausted 
nowy  issa  għajjen  mejjet  ( mhaddel 
għal  collox  ) ;  an  exliausted  receiver^ 
bozza  eco.  li  minna  joħorġu  (ineħħu  j 
I-aria  collha  bil  pompa  (tal-aria^. 

KxnAUsriiiLE  —  li  jistu  jintemm, 
jinħela,  jgħojja.  jow  jixxotta;  that  was 
a  sum  tvhich  I  could  haixlly  think  ex- 
haustible,  ohionet  somma  li  jena  bil 
chem  ridt  nemmen  li  jista  icuu  li 
tispiċċa 

ExHAUSTiNO~Ii  itemm,  jaħli,  iħad- 
del,  igħajji,  jixxotta ;  exhaustinq  sy 
rinae^  saringa  (pompa)  li  tneħħi  (tiġ- 
bed)  l-aria  oollha  minu  ħaġa   (  bozza 

000.  ) 


Digitized  by 


42 

.Google 


feXH 


—  380  — 


EXI 


ExuEREDATE— tneħħi  minn  eredi. 

ExHiBrr  —  turi,  tperreċ,  tonxor, 
tnabbar,  tesibixii;  if  anu  cUiiin  redress 
of  injuatice,  they  should  exhibit  iheir 
petitiona  in  tlie  street^  dawc  li  iridii 
sodisfazion  ta  zi  ingiustizia  li  icunu 
sofreu  għandom  iuru  it-talba  tagħ- 
hom  fit-triek  (kuddiem  culħadd );  are 
thene  all  the  flowera  you  are  going  to 
exhibitl  dawna  huma  il  fjuri  oollha  li 
sejjer  tesibixxi,  tieħu  biex  jidru  fl-esi- 
bizioni  ?  my  counsel  has  something 
more  to  exhihity  I-avucat  tiegħi  għandu 
actar  (hwejjeġ,  docuraenti  oħra)  x'je- 
sibixxi,  X  juri  jew  x'jippresenta. 

ExBlBlTANT  —  min  jesibixxi,  juri ; 
avucat  ecc.  li  jippresenta  carti  jew  do- 
cumenti  f causa. 

EXHIBITION— esibizioni,  wiria,tper- 
riċ;  have  you  heen  to  see  ihe  Paris  exhi- 
biiion  ?  mort  taraha  Y  esibizioni  ta 
Parigi  ?  are  gou  getting  anylhing  ready 
for  our  nexi  schoiastic  exhibiiion  f  kie- 
għed  tlesti  (  taħReb  ghal  )  xi  haġa 
għalPesibizioni  li  gejja  ta  li  scola 
tagħna  ?  u/iai  are  all  mechanic  wċrks 
hui  ihe  senHxhle  exhibiiion  ofour  maihe- 
matic  demonHtmiions  ?  ix-xogħol  collu 
tal  meccanica  tagħna  x'inħu  ħlief 
wiria  ċara  tal  matematica 

ExHiBiTiONER  —  wieħed  li  (min^ 
icun  miżmum  f  Università  Inglisa 
(  tiil  Inffhilterra)  bhala  pensionant 
(  li  jecol  u  jorkod  hemm ). 

ExHiniTiVE-H  juri,   li  pesibixxi. 

ExHlBlTOR~dac  li  juri  (jeħu  xi 
haġa  x'juri  )  fesibizioni  ;  are  youone 
ofihe  exhibiiors  f  inti  wieħed  niill-esi- 
bituri  (  minn  dawc  li  ghandom  xi  ħa- 
ġa  fl'esibizioni  )? 

ExHiBlTORY — li  juri,  jesibixxi,  jid- 
dichiara  ( ighejd  ċar  ). 

EXHILARANT  —  li  ifeiraħ,  ifarraġ, 
iħenni,  jimla  il  kalb  bil  hena  ;  to  hini 
ihat  uas  an  exhilaraniy  dac  għalih 
chien  ta  ferħ  cbir. 

ExHlLARATE  —  tfciraħ,  tfariaġ,then- 
ni,  timla  il  kalb  bil  ferħ  ;  ihe  shining 
of  ihe  sun  exhilarates  us  all^  ix-xomx 
timla  bil  ferħ  (tferraħ)  lill  culħadd. 

ExHiLARATED— ferħan;  ai  i/tis  news 
every  one  was  exhilarated,   għal   din 


1-aħbar  culħadd  chien  ferħau  Cmimli 
bil  ferħ;. 

EXHILARATING  -H  iferraħ,  ifarraġ. 

ExHiLARATiON— ferħ,  hena;  exhi' 
laration  was  to  he  seen  on  every  face^ 
cont  tara  ferħ  fuk  wiċċ  culnadd 
(cont  tara  wiċċ  culħadd  ferħan). 

ExHORT  -  twiddeb,  tati  parir,  tir- 
raccmanda,  tagħmel  il  kalb,  iġġaghal, 
tħajjar  li  wieħed  jagħmel  il  gid  jew 
ħaġa  tajba. 

ExuoRTATlON  -  twiddib,  incorrag- 
giinent,  tħajjir  ghal  għamil  tajjeb. 

ExHUMATE  )  toħroġ,  takla  minn  ka- 

ExHUME      /  bar. 

ExioCATE-tnixxef. 

EXIGENOE    l  ,  .  ,  . 

ExiGEKCY  r^'^"';  ^^^^ 

ExiGENT— urgenti,  tabżonn  cbir, 

ExiGiBLE— li  jista  icun  mitlub  bid- 
dritt,  meħud. 

ExiGulTY— rekka,  ċocon. 

ExiGUous  —  rkik,  ċchejchen,  ftit, 
nakra 

ExiLB  -  esiliu,  turufnament,  tchec- 
cija  minn  pajjisec ;  esiljat^  turufnat, 
tesilja,  titturufna ;  he  ended  his  life  in 
exile,  spiċċa  ħajtu  fmiotj  esiliat  (fl-esi- 
liu,  itturufnat  jeu  mchecci  minn  paj- 
jisu). 

ExiLE  -  rkiek. 

ExiLED— msejchen,  batut. 

ExiLEMENT  —  esiliu,  turufnament, 
tcheccija  ta  bniedem  miiin  pajjisu. 

ExHiLiTiON  -ħarġa,  ħruġ  bis-salt. 

EXHILITY  — ċocou,  rekka. 

ExiMlous  —  għoli,  cbir,  famus, 
msemmi. 

ExiNANiTloN— iiżul,  tbaxxija  ("meta 
wieħed  icun  fposizioni  mbaghad 
jmur  f'oħra,  għax  jinżel  jew  jibbax- 
xa),  svujtar,  tħammil ;  umiljazioni, 
privazioni,  telfa. 

ExisT— tesisti,  tcun,  tgħix,  tinsab, 
tingħata 

ExisTENCE — esi8tenza,ħajja,  li  wie- 
ħed  icun 

ExiSTENT  —  li  jesisti,  li  jinsab,  li 
jinghata,  li  hu. 

ExisTlMATlON — fehma,  opinioni  (li 
wieħed  icollu  ta  bniedem  jeħor) ; 
men*s  existimation  follows  us  according 
to  ihe  convpany  %ce  keepy  in-iiies  iżoni- 


Digitized  by 


Google 


EXI 


—  381  — 


EXP 


tniina  (jaħsbu  fukna  jew  jistmawua) 
scond  in-nies  li  magħbom  nagħm- 
luha. 

ExiT— toħroġ;  ħruġ,  tluk;  mawrien, 
ħarġa,  mewt ;  il  mawra  jew  id-daħla 
gewwa  ta  wieħed  tat-teatru  TatturJ 
minn  fuk  il  palou  xenicu. 

ExiTUS— ħruġ,  ħarġa;  nisel,  ulied, 
tfal ;  renta  ta  raba. 

ExLBX — sbandut,  ħalliel . 

ExoDB— farsa  li  issir  wara  xi  opra 
Cteatrali^ 

ExoDUS— tluk;  it-tieni  ctieb  ta  Mose. 

ExoGASTBiLis —infiammazioni  (nef- 
ħa^  tar-rita  ta  barra  ta  li  stoncu. 

ExooBN— siġra  li  dejjem  teħxien  bil- 
li  jitrabba  ma  dwara  minn  barra 
njam  (koxra)  ġdid. 

Exonerate  -  teħles,  isserraħ ;  tinta- 
fa,  tinxtehet ;  tiġġnstifica,  tneħħi  minn 
fuk  spallejc  (il  ħtija). 

ExoPTATioM— xewka  cbira. 
'  ExoBABLB— li  iħenn. 

ExoRBiTANGB  I  cobor  U  ma    bhalu, 

ExoBBiTANOT  j  ħrufc  mit-trick  sew- 
wa ;  ħajja  ħażina,  mill  agħar. 

ExoBBiTANT  —  esorbitauti,  li  joħroġ 
barra  mit-triek,  ta  cobor  barra  mill 
kies. 

ExoBoiSB -tisconġra,  tchecci  id-de- 
monji  mill  invasati. 

ExoROisH  — sconġrar,  tcheccija  tad- 
demonji  minn  dawc  li  huma  invasati. 

ExoBOiST— min  jisconġra,  jew  ichec- 
ci  id-demonji  mili-invasati. 

ExoBDiAL— tal  bidu,  tal  ftuħ,  li  jif- 
taħ  jew  jibda  (prietca,  discors  etc.) 

ExoBDiuM— bidu,  ftuħ,  exordiu  (ta 
priedca,  discors  etc ) 

Exobnation— ornament,  żina,  deco- 
razioni,  tiżijin. 

ExoBBHiZAB—ħxejjex  li  għandhom 
il  gheruk  tagħhom  jitwalu  (jinżlu  ferm 
I-isfel)  fl-art. 

ExoBTivB— li  jitla  (taLvant). 

ExosMOSB— il  mogħdija  (jew  il  ħruġ) 
ta  fwar,  gas  etc.  mill  pori  minn  gewwa 
għal  barra. 

ExossBOus — bla  għadam. 

ExoTBRio    7  pubblicu,  ta  barra,  li 

ExoTBBioAL)  jidher. 


ExoTBBics  —  it-tagħlim  (lezionijiet 
li  fihom  chien  jista  imur  culiiadd)  ta 
Aristotele,  fuk  ir-Bettorica. 

ExoTEBY— dac  li  hu  publicu,  jew  ta 
oulħadd. 

ExoTio-Ii  m'hux  tal  pajjis,  li  ma 
isirx  jew  ma  jicbirx  fil  pajjis,  pianta 
(siġra)  mnissla  minn  pajjis  jeħor. 

ExoTioAL  —  ta  barra  mill  pajjis, 
strangier. 

ExoTicisM  —  chelma  strangiera,  li 
m*hix  tal  pajjis  ta  dic  I-art  fejn  wie- 
ħed  icun  twieled. 

ExPAND— tiftaħ,  twassa,  tcabbar. 

ExPANSB—fetħa,  wesgha,  cobor. 

ExPANsiBLB  —  li  jista  jinfetaħ,  jit- 
wassa  jitcabbar  jew  jicber. 

ExPANsiLB  )  tal  wisa,  li   jista    jit- 

ExPANsivB  /  wassa. 

ExPANsioNs — wisa,  ^paziu;  ftuħ,  tic- 
bir ;  twessigħ. 

ExpAiiATB— tcabbar,  tiftab  fil  wisa, 
tiggerra  Thaun  u  Themm ;  tcabbar, 
tidħol  il  gewwa,  tiġbed  fil  wisa  f  dis- 
cors,  fuk  xi  suggett  etc. 

ExpATBiATB— tchecci,  tibgħat  barra 
wieħed  minn  pajjisu ;  tesilja,  tittorof- 
na,  temigra,  toħroġ  barra  minn  (tħalli) 
panisec  (biex  tmur  tgħejx  fjeħor). 

ExPBCT  -  tistenna,  tittama;  Iliave 
been  e.vpecting  him  all  this  week^  ili 
nistenniħ  din  il  gimgħa  collha ;  he  did 
much  better  than  I  expected^  mar  aħjar 
milli  cont  nistenna;  wħat  can  you 
expect  from  auch  a  man  ?  x*tistenna 
mmn  bniedem  bħal  dac  ? ;  I  expect  to 
reeeive  it  in  my  next  parcel,  nittama 
(nistenna)  li  nircevih  (jasalli)  mas- 
sorra  (pacc  etc.)  1-oħra,  1-ewwel  li  ta- 
salli. 

ExPBCTANCB — stennija,  tama. 

ExpEOTANT-- li  jistenna,  lijittama; 
Princep  li  icun  imissu  il  curuna  tar-Be. 

ExPBCTATiON  \  stennija ;   we  are  all 

ExPBCTANOB  J  now  in  expectation  o/ 
tJiis  joy/ul  event,  issa  aħna  ilcoll  kegħ- 
din  nistennew  li  issir  (li  tasal)  din  il 
biċca  (din  il  ġrajja)  tal  ferħ  ;  when  we 
arrived  Uierey  we /oundj  contrary  to  our 
expectationsy  that  the  theatre  had  been 
closed/or  thi*ee  nights,  meta  wasalna 
hemm  sibna,  minu  għajr  ma  conna 
naħsbuha  katt  ( jew  nistennew  dana) 


Digitized  by 


Google 


EXP 


—  332  — 


EXP 


illi  it-teatru  chien  ilu  magħluk  tliet 
iljeli;  this  I  hope  will  answer  his 
expectations,  dana  nittama  li  jiccun- 
tentah  (icun,  jew  hu  chif  chienjis- 
tennahu);  /  cheer  up  heeing  ahoays 
in  expeetation  ofa  hetter  fortnne^  nagħ- 
mel  I-almu  għaliex  dejjem  nistenna 
xortija  aħjar  ;  /  regret  to  say  that  my 
expectation' toas  greater  than  rny  enjoy- 
ment,  jiddispiacini  ngħejd  li  ma  ħadtx 
piacir  daks  chemm  cont  nissoponi  jew 
naħseb  (li  sejjer  nieħu). 

ExPECTATivR  -il  ħaġà  li  tcun  tisten- 
na. 

ExPBCTORANT    lU  igiagħlcc  tob^.ok 

ExpBOTORATiVB  j  (takla  jew  takta  il 
bżiek),  isem  ta  medicina  ghalecc. 

ExPBOTORATB  —  tobzok  (takla  jow 
takta  bżiek  etc.)  minn  sidrec  jew  mil 
pulmuni. 

ExpEOTORATioN  —  bżiok  li  jinkata 
("bis-BOgħla)  mis-sider,  jew  mil  pul- 
muni. 

ExPEDB— thaflfef,  tgħaggel. 

ExpBDiENGB  I  xerka,  rikma,    ħeffa, 

ExPBDiBNOY  /  għa/Ja ;  some  J4.  men 
'of  %oar  were  seen  makivg  here  with  all 
aue  expedience^  raw  daks  14  il  biċea 
tal  gwerra  reskin  il  hawn  b*ghaġla 
cbira. 

ExPBDiBNT  —  xierak;  ħafif;  lest 
lest ;  mezz,  il  chif ;  it  is  expedient^  jix- 
rak,  hemm  bżonn  ;  you  knoxo  best  xohat 
is  expedient  for  them^  inti  taf  1-actar 
xin  hu  li  ghandhom  bżonn  I-iżied, 
Cxin  hu  I-actar  tajjeb  għalihom^  ;  it  is 
yonr  look  ont  to  find  an  expedienfy  inti 
għandec  issib  il  mezz  (chifj. 

ExPBDiTR— tħaffef,  tghaggel,  teħles; 
ħlusi,  ħafif. 

ExPBDiTioN— ħeffa,  għaġġla,  għamil 
ta  malajr ;  spedizion  (bagħta)  ta  ba- 
stimenti;  suldati  etc. 

ExPBDiTioNART—- spedizionier  (dac  li 
jibgħat),  minn  fil  korti  jew  fil  palazz 
tal  papa  icollu  il  ħsieb  jibgħat  għal 
fejn  icunu  jew  icollom  imorru  bolli, 
brevi  etc. 

ExPBDiTious— ħafif,  li  igħaggel,  li 
jeħles  (ħlusi). 

ExPEDiTORY— li  igħaggel  jew  iħaffef. 
-     ExPBL-'tchecci,  tkaċċat,  tkabbes  il 


barra ;  he  xoas  expelled  from  Malta^ 
tcheċċa  minn  Malta. 

ExPBLLBR— min  ichecci  jew  jibgħat 
il  barra 

ExPELLENT  — medicina  li  tchecci  ma- 
teria  etc. 

ExPBNCB— ara  expense. 

ExPEND— tonfok;  taħli,  tberbak,  ti- 
żen,  ticcunsidra,  tieħu  (żmien). 

ExPENDiTOR — dac  li  icollu  ħsieb  in- 
nefka,  li  spenditur.. 

EXPBNDITURB  l        jv  . 

ExPBNsE         |n«iKa,  spisa. 

ExPBNSiVB—għali,  ikum,jiswa  wisk, 
ħali,  li  jonfok  wisk  ;  you  cannot  buy  it^ 
it  is  very  expensive^  ma  tistax  tixtriha, 
tkum  wisk;  he  toas  altoaysa  very  expen- 
sive  7/ta??,  dac  chien  dejjem  iħobb  jonfok 
cull  ma  icollu. 

ExPBNsiVENEss  —  nfik,  għoli  (ta  xiri). 

ExPERGRPAOTioN  —  kawmicn  min- 
ngħas. 

ExPERiBNCB— igġarrab,  tħarreġ,  tip- 
prova ;  tiġrib,  tanriġ,  esperienza;  he 
has  alioays  expt^rienced  great  dijficnUy 
in  doing  it^  dejjem  sab  (ġarrabj  difii- 
cultà  cbira  biex  għamlu  ;  he  is  a  man 
of  great  experience,  dao  ragel  ta  espe- 
rienza  cbira  (li  ġarrab,  mħarreg) ;  you 
have  to  remain  here  some  years  more  he^ 
fore  yonr  gain  a  little  experiencCy  hemm 
bżonn  (tridj  tibka  hawn  ftit  snin  oħra 
kabel  ma  (biex)  tibda  titħarreġ  xi  ftit. 

ExpERiBNCED-mharreġ,  li  ġarrab,  li 
ipprova. 

ExPBRiMENr— speriment,  prova;iġ- 
ġarrab,  tipprova. 

ExPERiħ]ENTi.L  —  li  isir  bit-tiġrib 
(mġarrab  minn  tiġrib  jeħor^. 

ExperimentalistI  min  iġarrab,  jip- 

ExPBRiMBNTisT     >•  prova  jew  jispe- 

ExPBRIMBNTER      }   mouta. 

P^xPERiMRNTALizB  —  tagħmol  sperl- 
menti,  tipprova. 

ExpBRiMBNTATivB— li  jagħmol  spe- 
rimenti,  li  jipprova 

ExPERT — mħarreġ,  li  jinkala  sewwa 
f ħaġa  (fxogħol  etc  j,  ħafif,  min  jagħ- 
raf  chitba  minn  oħra,  perit  tal  calli- 
grafia  (tal  chitba). 

ExPBRTNEss  —  taħriġ,  ħila  li  tagħmel 
ħaġa  sewwa  u  bil  ħeffa  (malajr). 

ExpiATE  —  tħallas,  tpatti  ittafii  (ħtija. 


Digitized  by 


Google 


KXP 


888  - 


EXP 


dnob)  ;  his  crime  Iiad  been  sujficienili/ 
expiated  by  £0  years  of  punisħmenty 
ħalsu  biżżejjed  id-delitt  tiegħu  bil 
għoxrin  sena  li  għamel  esiljat;  he  was 
obliged  to  expiate  the  injiiry^  chellu 
ipatti  għal  ħsara  li  għamel  (għal  ma- 
lafama  li  tà). 

ExpiATioN  -  ħlas  tiswija  (riparazio- 
ni)  ta  ħtija  jew  dnub. 

ExpiRANT  — dac  li  (min)j:8pira,  jeħu 
1-aħhar  nifs,  imut,  jispiċċa. 

ExpiRATioN  — nif8,I-aħħar  nifs,  mewt, 
tmiem,  għeluk ;  ive  draw  in  and  i^end 
forth  Hie  air  hy  xcay  ofcApiration^  nieħ- 
du  gewwa  fina  u  nixħtu  barra  l-aria 
man-nifs  li  nieħdu;  J  heard  him  breat/ie 
ihe  ffroan  oj  expiraiioiiy  smajtu  jocrob 
1-aħħar  nife;  i/ie  Generalxoithdrew  fre- 
tiredj  hefore  the  expiration  of  his  opce^ 
il  General  irtira  (ħalla  is-servizz)  ka- 
bel  ma  għalaklu  iz-/.mien. 

ExpiRATORY  — tan-nifs. 

ExpiRB  —  tieħu  in-nif8,  titfa  jew 
tneħħi  bil  mod  bħal  fwar  ;  tieħu  1-aħ- 
ħar  nifs  jew  tarfa  (int  u  tmut)  tmut, 
tintemm,  tgħalak  ;  draw  some  breath 
donU  expirc  it  all,  ħu  ftit  tan-nifs  la 
titfax  in-nifH  collu  il  Imrra ;  ihe  fluid 
xohich  in  thus  secreied^  and  crpired  forih 
along  icith  the  air  goes  aff  in  xnsensible 
particles,  i\  fwar  li  joħroj^  becc  u  jit- 
tajjar  bil  mod  il  mod  ma  I-aria  jispiċċa 
kisu  fix-xejn  ;  yoa  had  bettergo  because 
the  time  is  about  to  expire^  aħ  jar  tmur 
għatiex  iz-zmien  korob  biex  (dal  wakt) 
jagħlak  ;  he  said  he  would  rat/ier  expire 
iJian  livingfor  a  long  time  in  that  mise- 
ry^  kalaħjar  imut  OiRpiċċn^  millijibka 
ġħal  żmien  actar  f'dic  it-tbatija. 

ExPiRBE  -  wieħed  li  icun  Bpiċralu  ix- 
xmien  tiegħu  li  chellu  jugħmel  fil.ħabs 
(calzrat). 

ExpiuiNO  7-  li  jeħu  in  nifs;  tajjeb 
għal  man-nifs  (  għar-respirazioni  )  if 
tlte  inspiring  and  expiriug  organ  of  any 
animat  be  siopt  it  suddenly  dies,  jecc  xi 
annimal  ma  jibkax  jaħdimlu  dac  li  biħ 
jeħu  ujitfa  in-nifs  (jekaflu  ix-xogħol 
talpulmuni)  dana  iniut  minnufiħ. 

ExpiRY — glieluk  i^.  żmion  ( ta  cens 
ecc^  tmiem. 

ExpiscATB -ticxef  (bis-sechsif,  mi- 
stoksijiet  ecc. ) 


ExpiscATioN— cxif  (  bis-sechsif  ecc. ) 

ExpLAiN  — tfisser,  tkassat,  tispiega  ; 
explain  tlie  meaning  of  tliese  xoords,  fis- 
8er  (għejd  x'ifissru,  jew  ati  it-tifsira  ta) 
dawn  il  chelmiet. 

ExPLAiNAfiLB— lijista  jitfisser  ( iċun 
spiegat ). 

ExPLAiNBR— min  (dac  li)  ifisser  jew 
jispiega  ;  he  is  the  best  explainer  of  all 
our  teachersy  hu  I-aħjar  wieħed  li  jispie- 
ga  ( ifisser  )  fost  is-surmastrijiet  collha 
tagħna. 

ExpLANATioN— spiega,  tifsira  ;  /  like 
this  explanaiion,  togħġobni  din  it-tifsi- 
ra ;  tlie  chief  xoas  far  too  angry  to  listen 
io  explanations,  il  cap  ^is-superiur  ) 
chien  bil  bosta  ncurlat,  ma  ried  jisma 
xejn  (I-ebda  spiegazioni  jew  chif  chie- 
net  il  biċċa\ 

ExPLANATORY— li  ifisscr,  li  jispiega 
("tajjeb  biex  ifisser,  jwri  ċar  jew  chif 
chienet  sewwa  il  biċċa)  ;  hadthe  jyrinter 
given  me  notice  I  wotild  have  xoritten  some 
explanaiory  noies,  li  chiecu  kalli  li  stam- 
I>atur  chiecu  cont  nagħmel  xi  tifsirijiet. 

ExpLBTivB~Ii  jimla  (biex  jirranġa 
aħjar);  chelma  ecc.  żejda  fll  poesija  li 
tcun  kegħda  biex  tcompli  (  tagħmel 
sewwa,  tal  kies)  il  vers ;  he  uses  tliem 
as  expletive  plirases  to  plump  his  speech^ 
jusahom  bħala  cliem  zejjed  biex  jimla 
(iħaxxen  jew  itawwal)  id-discors  tiegħu. 

ExPLBTivB  STONB— (fil  bini^,  gebla  li 
jitfgħu  (jkegħdu)biexjimlew  post  vojt. 

ExPLBTORY— li  jimla  (bħal  expletive). 

ExpLiGABLB— li  jistaicun  spiegat  jew 
mfisser;  litistatati  cont  tiegħu  (tgħejd 
minn  fejn  gie,  x*inhu  ecc. ) 

ExPLiGABLBNBss  -  tifsir,  spicgazioni. 

ExPLiG^TB-tfisser,  tispiega;  mfis- 
ser ;  tiftaħ,  toħroġ ;  those  irees  have 
expiicaied  tlieir  leaves  and  ripened  their 
fruits  at  tlie  same  time^  dawn  is-siġar  fet- 
ħu  (ħarġu^  il  werak  u  sajru  il  frott 
tagħhom  fli  stess  ħin;  thtis  was  tħe 
mystery  made  explicate,  u  hecc  il  miste- 
ru  gie  mfisser  (spiegat). 

ExpLiCATioN  —  tifsira,  spiegazioni, 
wiri  ċar  jew  chif  tcun  sewwa  ħaġa  ;  Ite 
shotoed  great  skillin  ihe  explicaiion  of 
ihat  quesiion,  wera  ħila  cbira  fit-tifsir 
(^meta  fisser)  dic  il  biċċa  jew  dic  il  cu- 
stioni. 


Digitized  by 


Google 


EXP 


—  332  — 


EXP 


illi  it-teatru  chien  ilu  magħluk  tliet 
iljeli;  this  I  hope  will  answev  his 
expectations,  dana  nittama  li  jiecun- 
tentah  (icun,  jew  hu  cbif  chienjis- 
tennahuj;  /  cheer  vp  heeing  ahoaifs 
in  exjwXation  ofa  hetter  fortnne^  nagħ- 
mel  I-almu  għaliex  dejjem  nistenna 
xortija  aħjar  ;  /  regret  to  say  that  my 
expectation  \Joas  greater  than  tny  enjoy- 
ment,  jiddispiacini  ngħejd  li  ma  ħadtx 
piacir  daks  chemm  cont  nissoponi  jew 
naħseb  (li  sejjer  nieħu). 

ExPECTATivR  -  il  ħaġai  li  tcun  tisten- 
na. 

ExPBCTORANT     Hi  igiagħlec  tob^.ok 

ExpBOTORATiVB  j  (takla  jew  takta  il 
b^.iek),  isem  ta  medicina  ghalecc. 

ExPBOTORATB  —  tob'Aok  (takla  jow 
takta  bżiek  etc.)  minn  sidrec  jew  mil 
pulmuni. 

ExpROTOBATioN  —  bżiok  li  jinkata 
Cbis-sogħla)  mis-sider,  jew  mil  pul- 
mnni. 

ExPEDB— thaffef,  tgħaggel. 

ExpBDiENOE  )  xerka,  rikma,    ħeffa, 

ExPBDiBNOY /għaxla;  some  H  men 
'of  %oar  were  seen  making  here  wiih  all 
aue  expedience,  raw  daks  14  il  biċċa 
tal  gwerra  reskin  il  hawn  b*ghaġla 
cbira. 

ExPBDiBNT  — '  xierak;  ħafif;  lest 
lest;  mezz,  il  chif ;  it  is  expedient^  jix- 
rak,  hemm  b^.onn  ;  you  know  best  what 
is  expedient  for  ihem^  inti  taf  I-actar 
xin  hu  li  ghandhom  bżonn  I-iżied, 
(xm  hu  I-actar  tajjeb  għalihom^  ;  it  is 
yonr  look  oul  to  fnd  an  expedient^  inti 
għandec  issib  il  mezz  (chif). 

ExPBDiTR— tħaffef,  tghaggel,  teħles; 
ħlusi,  ħafif. 

ExPBDiTioN — ħeffa,  għaġġla,  għamil 
ta  malajr ;  spedizion  (bagħta)  ta  ba- 
stimenti;  suldati  etc. 

ExpBDiTioNART-— spedizionier  (dac  li 
jibgħat),  minn  fil  korti  jew  fil  palazz 
tal  papa  icollu  il  ħsieb  jibgħat  għal 
fejn  icunu  jew  icollom  imorru  bolli, 
brevi  etc. 

ExPBDiTious— ħafif,  li  igħaggel,  li 
jeħles  (ħlusi). 

ExPEDiTotiY— li  igħaggel  jew  iħaffef. 
'     ExPBL— tcheccii  tkaċċat,  tkabbes  il 


barra ;  he  was  expelled  from  Malta^ 
tchei^ċa  minn  Malta. 

ExpBLLBB— min  ichecoi  jew  jibgħat 
il  barra 

ExpELLENT  — medicina  li  tchecci  ma- 
teria  etc. 

ExPBNCB— ara  expense. 

ExPEND— tonfok;  taħli,  tberbak,  ti- 
żen,  ticcunsidra,  tieħu  {imien). 

ExPENDiTOR — dac  li  icollu  ħsieb  in- 
nefka,  li  spenditur.. 

EXPBNDITURB  l        f,  j 

ExPBNsE         |n«i'^a,  spisa. 

ExPBNSivB—għali,  ikum,jiswa  wisk, 
ħali,  li  jonfok  wisk  ;  you  cannot  buy  it^ 
it  is  very  expensive,  ma  tistax  tixtriha, 
tkum  wisk;  he  was  alwaysa  very  expen^ 
sive  9nan,dacchien  dejj'em  iħobb  jonfok 
cull  ma  icollu. 

ExPBNsiVENEss  - nfik,  għoli  (ta  xiri). 

ExPERORPAOTioN  —  kawmicn  min- 
ngħas. 

ExPBRiBNCE— iġġarrab,  tħarreġ,  tip- 
prova ;  tiġrib,  taħriġ,  esperienza;  hc 
has  always  expttnenced  great  dij^cnlty 
in  doing  it^  dejjem  sab  (ġarrabj  diili- 
cultà  cbira  biex  għamlu  ;  he  is  a  man 
of  great  experienee,  dac  ragel  ta  espe- 
rienza  cbira  (li  ġarrab,  mħarreg) ;  you 
have  to  remain  here  some  years  more  be- 
fore  yonr  gain  a  little  experience^  hemm 
bżonn  {Xnà)  tibka  hawn  ftit  snin  oħra 
kabel  ma  (biex)  tibda  titħarreġ  xi  ftit. 

ExPERiENCED-mharreġ,  li  ġarrab,  li 
ipprova. 

ExPBRiMENr— speriment,  prova;iġ- 
ġarrab,  tipprova. 

ExPERiMBNTi.L  —  li  isir  bit-tiġrib 
(mġarrab  minn  tiġrib  jeħor^. 

ExperimentalistI  min  iġarrab,  jip- 

ExPBRiMBNTisT     >•  prova  jew  jispe- 

ExPBRiMBNTER     }  mcnta. 

Pjxperimbntauzb  —  tagħmel  speri- 
menti,  tipprova. 

ExpBRiMBNTATivB— li  jagħmcl  spe- 
rimenti,  li  jipprova 

ExPBRT — mħarreġ,  li  jinkala  sewwa 
f ħaġa  (fxogħol  etc  ),  ħafif,  min  jagħ- 
raf  chitba  minn  oħra,  perit  tal  calli- 
grafia  (tal  chitba). 

ExPBRTNEss  -  taħriġ,  ħila  li  tagħmel 
ħaġa  sewwa  u  bil  ħeffa  (malajr). 

ExPiATE  — tħallas,  tpatti  ittaSi  (ħtija. 


Digitized  by 


Google 


KXP 


—  838  - 


EXP 


dnub)  ;  his  crime  had  been  siijjicienily 
expiated  by  £0  years  of  punishment^ 
ħalsu  biżżejjed  id-delitt  tiegħu  bil 
għoxrin  sena  li  għamel  esil jat ;  he  was 
obli{)ed  to  expiate  the  injury,  chellu 
ipatti  għal  ħsara  li  għamel  (għal  ma- 
lafama  li  tà). 

ExpuTioN  -  ħlas  tiBwija  (riparazio- 
ni)  ta  ħtija  jew  dnub. 

ExpiRANT— dac  li  (min)j:8pira,  jeħu 
I-aħhar  nifs,  imut,  jispiċċa. 

ExpiRATioN  — nifs,l-aħħar  nifs,  mewt, 
tmiem,  għeluk ;  tce  draw  in  and  semi 
forth  the  air  hy  tcay  of  expirationy  nieħ- 
du  gewwa  fina  u  nixħtu  barra  l-aria 
man-nifs  li  nieħdu;  I  heard  him  brentJie 
the  fjroan  o/  expiration^  smajtu  jocrob 
I-aħħar  nifs;  the  Generalwithdrew  (re- 
tircdj  hefore  the  expiration  of  his  office^ 
il  General  irtira  (ħalla  is-servizz)  ka- 
bel  ma  għalaklu  iz-/.mien. 

ExpiRATORY  —  tan-nifs. 

ExpiRB  —  tieħu  ih-nifs,  titfa  jew 
tneħħi  bil  mod  bħal  fwar ;  tieħu  1-aħ- 
ħar  nifs  jew  tarfa  (int  u  tmnt)  tmut, 
tintemm,  tgħalak ;  draw  some  breath 
don*t  expire  it  all,  ħu  ftit  tan-nifs  la 
titfax  in-nifH  collu  il  barra;  the  fluid 
which  is  thua  secretedy  and  e.rpired  forth 
along  icith  t/ie  air  goes  aff  in  insensible 
pai'ticles^  il  fwar  li  joħroj^  becc  u  jit- 
tajjar  bil  mod  il  mod  ma  l-aria  jispiċċa 
kisu  fix-xejn  ;  yoa  had  bettergo  because 
the  time  is  abont  to  expire^  aħjar  tmur 
għaliex  iz-zmien  korob  biex  (dal  wakt) 
jagħlak  ;  he  said  he  would  rather  expire 
t/ian  livingfor  a  long  time  in  that  mise- 
ry^  kalaħjar  iraut  (jiBpiċċay  millijibka 
ġħal  żmien  actar  f  dic  it-tbatija. 

ExPiRBE  -  wieħed  li  icun  Bpiċċalu  iz- 
xmien  tiegħu  li  chellu  jugħmel  fil.ħabs 
(calzrat). 

ExPittiNO  ~  li  jeħu  in  nifs;  tajjeb 
għal  man-nifs  (  għar-respirazioni  )  if 
the  inspiring  and  expiriug  organ  ofany 
animal  he  stopt  it  suddenly  dies,  jecc  xi 
annimal  majibkax  jaħdimlu  dac  li  biħ 
jeħu  u  jitfa  in-nifs  (jekaflu  ix-xogħol 
tal  pulmuni)  dana  iniut  niinnufiħ. 

ExpiRY — glieluk  iż  żniicn  ( ta  cens 
eccj  tmiem. 

ExpisGATB -ticxef  (bis-sechsif,  mi- 
stoksijiet  ecc. ) 


ExpisoATioN— cxif  (  bis-sechsif  ecc. ) 

ExpLAiN  —tfisser,  tkassat,  tispiega  ; 
explain  tJie  meaning  of  these  wordsy  fis- 
ser  (għejd  x'ifissru,  jew  ati  it-tifsira  ta) 
dawn  il  chelmiet. 

ExPLAiNABLB— lijista  jitfisser  ( ioun 
spiegat ). 

ExPLAiNBR— min  (dac  li)  ifisser  jew 
jispiega  ;  he  is  the  besi  explainer  of  all 
our  teachersy  hu  I-aħjar  wieħed  li  jispie- 
ga  ( ifisser  )  fost  is-surmastrijiet  collha 
tagħna. 

ExpLANATioN— spiega,  tifsira  ;  /  like 
this  explanaiion y  togħġobni  din  it-tifsi- 
ra ;  Hie  chief  was  far  ioo  angry  to  lisien 
io  explanaiionsy  il  cap  ^  is-superiur  ) 
chien  bil  bosta  ncurlat,  ma  ried  jisma 
xejn  (1-ebda  spiegazioni  jew  chif  chie- 
net  il  biċċa\ 

ExPLANATORY— li  ifisser,  li  jispiega 
("tajjeb  biex  ifisser,  jwri  ċar  jew  chif 
chienet  sewwa  il  biċca)  ;  hadHie  prinier 
given  me  notice  I  would  have  wrilien  some 
explanatory  notes,  li  chiecu  kalli  li  stam- 
patur  chiecu  cont  nagħmel  xi  tifsirijiet. 

ExpLBTivB— li  jimla  (biex  jirranġa 
aħjar);  chelma  ecc.  żejda  fll  poesija  li 
tcun  kegħda  biex  tcompli  (  tagħmel 
sewwa,  tal  kies )  il  vers  ;  he  uses  i/ietn 
as  expleiive  p/irases  to  plump  his  speech^ 
jusahom  bħala  cliem  zejjed  biex  jimla 
(iħaxxen  jew  itawwal)  id-discors  tiegħu. 

ExPLBTivB  sT0NB~(fil  bini^,  gebla  li 
jitfgħu  (,jkegħdu)biexjimlew  post  vojt. 

ExPLBTORY— li  jimla  (bħal  expletive). 

ExpLicABLB— li  jistaicun  spiegat  jew 
mfisser;  litistatati  cont  tiegnu  (tgħejd 
minn  fejn  gie,  x*inhu  ecc. ) 

ExPLiOABLBNBSS  -tifsir,  spiegazioni. 

ExPLiG^TB  — tfisser,  tispiega;  mfis- 
ser ;  tiftaħ,  toħroġ  ;  t/iose  trees  /lave 
explicated  t/ieir  leaves  and  ripened  their 
fruits  at  i/te  same  time^  dawn  is-siġar  fet- 
ħu  (ħarġu>  il  werak  u  sajru  il  frott 
tagħhom  fli  stess  ħin;  t/ins  was  the 
mysiery  made  explicatey  u  hecc  il  miste- 
ru  giċ  mfisser  (spiegat). 

ExPLiGATioN  —  tifsira,  spiegazioni, 
wiri  ċar  jew  chif  tcun  sewwa  ħaġa  ;  he 
s/iowed  greai  sfcillin  t/ie  explication  of 
t/iat  (juestion,  wera  ħila  cbira  fit-tifsir 
^meta  fisser)  dic  il  biċċa  jew  dic  il  cu- 
stioni. 


Digitized  by 


Google 


EXP 


—  834  — 


EXP 


ExPLiOÀTivB  — li  ifisser,  li  jispiega, 
li  jwri  sewwa  (ċar)  ciiif  in  hi  il  ħaġa. 

ExPLioATOBY— li  jiswa  biex  ifisser,  li 
jwri  ċar. 

ExPLiciT — ċar,  dieher  ;  uo  words  can 
he  more  exj>l%cit^  ma  jistax  icun  cliem 
actar  ċar. 

ExPLioiTLY — biċ-ċar,  bid-dieher. 

ExPLODB  —  tfakka,  ittajjar  (  fi-aria 
bin-nar  ecc. )  tati  in-nar ;  tispara, 
tfakka,  ieċakċac,  tixcatta;  tieħu  in-na^, 
ittir,  tispara ;  ticcundanna,  tiddisprez- 
za,  tmakdar  jew  tmiegħer ;  ( tpexpex 
f  teatru  et^. ) ;  Uiat  theorj/  is  exploded 
as  heing  against  all  experience^  dic  it- 
teoria  giet  iccundannata  il  għaliex  sabu 
li  ma  jistax  icun  li  tigi  ippruvata;  it  is 
noxo  nearly  twelve  yeara  aince  the  patoder 
magazine  exploded,  ilu  issa  dwar  12  il 
sena  li  ħadet  ( taret  )  il  porvlista ; 
the  applause  they  meant  tcas  tnrned  an 
exploding  hiss,  l-applaus  (  ic-capcip  ta 
I-idejn )  li  riedu  (chellom  frasom  li) 
jagħmlu  spiċċa  f  ħafna  tpexpix ;  his 
wrath  at  last  exploded,  sa  fi-aħnar  sibel 
( incorla,  telgħulu )  sħiħ. 

ExPLODEH— dac  li,  jew  min,  ifakka, 
itajjar  bin-nar;  dao  li,  jew  min,  ipexpex 
f  teatru  minn  f  loc  li  jagħmel  applaus. 

ExPLOiT— bravura,  ghamil  ta  haġa 
jew  ta  ħila  cbira ;  that  general  is  re- 
noxonedfor  his  exploits^  dac  il  general 
hua  msemmi  għul  bravuri  tiegħu. 

ExPLOiTATiON  — profitt,  kligħ. 

ExPLoiTURB  —  bravura,  għamil  ta 
ħila. 

ExPLORATE— ticxef,  titchixxef,  tara 
fejn  int  sejjer  jewfejn  int(ara^^p/ore). 

ExPLORATioN  -  tchixxifa,  secsifa,  fta- 
kida  ;  they  set  out  for  the  exploration  of 
nexo  conntriesy  rhewla  (telku)  biex  isibu 
( jicxfu^  pajjisi  jew  artijiet  ġodda. 

ExPLORATiVB — li  jicxef,  li  isib. 

ExPLORATOR  -  ara  explorer. 

ExPLORATORY  —  tat-tchixxif,  tas-sec- 
sif. 

ExPLORB  -  titchixxef,  issecsef,  tifta- 
kad  ;  issib,  ticxef ;  tfittex,  tmur  wara 
ħaġa  biex  issiba ;  I  came  no  spy  toith  a 
purpose  to  explore  or  to  disturh  the  se- 
crets  of  your  realm^  jena  ma  gejtx 
bħala  spija  biex  nitchixxef  u  ngib 
tkallib  (incwiet)  fis-saltna  (renju)  tie- 


għec ;  t/iey  succeeded  to  explore  neto 
lands,  rnexxielom  isibu  (jicxfu)  artijiet 
oħra  (ġodda). 

ExpLORBR—min  jitchixxef,  isecsef; 
jicxef,  isib  ;  Stnnley  is  one  of  the  most 
daring  explorers,  Stanley  hua  wieħed 
mil  1-iżied  esploraturi  (dawc  li  telku 
biex  jicxfu  jew  isibu  artijiet)  millac- 
tar  curaġġusi. 

ExPLORBR-— hua  strument  bħal  tele- 
scopiu  jew  tromba  kawwija  biex  jaraw 
kiegħ  il  baħar  (meta  ma  icunx  hemm 
fond  wisk). 

ExpLORiNO - tattchixxif (li jicxef),  li 
isecsef,  li  isib,  ifittex  jew  jesplora; 
the  exploring  party  left  the  island  on 
hoard  the  ^^Venns'\  il  cumpannija  (in- 
nies)  li  marru  biex  jaraw  isibux  xi  ar- 
tijiet  ġodda  etc.  (jew  biex  jesploraw) 
siefru  mil  gzira  fuk  il  bastiment  *'Ve- 
nus''. 

ExpLosioN— tifkigha,  sparatura,ċak- 
cika ;  corla,  saħna ;  we  heainl  the  explo^ 
sion  froni  our  house,  smajna  li  spara- 
ratura  mid-dar  tagħna ;  t/iis  tinie  his 
ex'plosion  was  terrihle,  din  id-darba  is- 
sahna  li  ha  (il  corla)  chienet  tal  biża. 

ExpLosiVB-~li  itajjar,  li  jista  ifakka, 
jixcatta,  jeħu  in  nar,  jispara. 

ExPLosivB  >  ħaġa  li  tispara,  li  tfak- 

ExPLOsiVBB)  ka  meta  tieħu  in-nar ; 
gunpotċdery  dynamite,  and  nitroglycerine 
aie  all  explosives^  il  porvli,  dinamite  u 
in-nitroglicerina  buma  collha  ħwejjeġ 
li  jifakkgħu  (u  itajru)  meta  jeħdu  ( ja- 
tuhom  in-nar). 

ExpoLiATioN— serk,  sacchiġġ ;  it  was 
when  the  Frenc/t  came  in  Malta,  in  1798, 
that  ihe  cruel  spoliation  of  our  churches 
fook  place^  chien  meta  gew  il  Francisi 
Malta,  fis-sena  1798,  li  sar  I-infami 
serk  (sacchiġġ)  mill  cnejjed  tagħna. 

ExpoLisH  —  tnaddaf .  b'  attenzioni 
(ħrara)  I-iżied  cbira. 

ExpoNB— tesponi,  turi,  tkiegħed  fejn 
jidher,  tperireċ  ;  tkieghed  fit-tiġrif  jew 
fil  periculu  ;  tfisser,  turi  ċar  chif  in  hi 
ħap^a. 

ExpoNENT— min  juri,  jew  ifisser,  xi 
ħaġa;  he  was  theexponent  ofthis  Uieorry, 
hu  chien  li  wera  (li  ghallem  jew  li 
fisser^  din  it-teoria;  Cfl-algebra)  dac 
in-numru  li  icun  hemm  mictub  għal- 


Digitized  by 


Google 


EXP 


-335  - 


EX^ 


lemin  n  il  fok  minn  qoantità  biex  juri 
cbemm  il  darba  għandu  icun  immolti- 
plicat  ( jew  meħud  bħala  fattur)  bħal 
i",— hawnec  in-numru  8  hua  Vexponent 
u  ifisBer  li  "b"għanduicun  moltiplicat 
għal  tliet  darbiet  bieh  in-nifsu  (bn  bxb). 

ExpoNBNTiAL— tal  exponfnt  (ara). 

Ex'poBT— bghit  (minn  tihiiliatj  barra 
ta  affarijiet  (prodotti)  rpajjis  jeħor ; 
Hie  exportn  of  Malta  are:  oramjes, 
onione  etc.  1-affarijiet  (il  prodotti)  li 
jimbgħatu  (li  johorġu)  minn  Malta 
għall  pajjisi  oħra  huma  larinġ,  ba- 
sal  etc. 

Export'— tibgħat  jew  tieħu  barra 
minn  pajjis  prodotti  etc.  għal  pajjisi 
oħra. 

ExPORTATioN— ara  export. 

ExpORTER— min  jibgħat  barra  pro* 
dotti  etc.  għal  pajjisi  ohra. 

ExposAL— nxir,  wiri,  chixfa. 

ExposB— turi,  tperreċ,  tonxor,  tnab- 
bar;  these  were  all  expoml  for  sale, 
dawna  collha  chienu  esposti  (kegħdin 
fejn  jidru)  għall  beigħ ;  he  exposed  his 
life  to  save  theirs,  issogra  (kiegħed 
kuddiem)  ħajtu  biex  isalva  tagħhom ; 
dont  expose  yourself  to  danger  so  much 
next  time^  darb'oħra  la  tissugrax  hecc  ; 
1  have  been  exjwsed  to  daily  affrontSy 
cont  kiegħed  hemm  ghar-rifronti  ta 
culljum. 

ExposiTioN  -  esposizioni,  wiri,  wiria; 
tifsir,  spiegazioni,  interpretazioni  (chif 
tifhem  naga) ;  ihere  will  he  tlie  exposi- 
tion  of  the  Host  (of  the  Blessed  Sacra- 
nientj  all  datfy  icun  hemm  f fil  cnisia) 
l-esposizioni'  tas-Santissimu  il  ġur- 
nata  collha;  this  has  been  his  exposition 
on  t/ie  holy  te.vty  din  chienet  1-interpre- 
tazidni  tieghu  tat-test  ta  li  Scrittura 
(hecc  fehmu  dan  it-test). 

ExposiTOR  -  min  (dac  li  )  jinterpre- 
ta,  ifisser  jew  jispiega  ħaġa,  taghlim 
ecc. 

ExposiTORY-li  jinterpreta,  jiBsser, 
jew  jispiega  ;  the  boolc  may  nerve  as  an 
expository  index  to  the  poetical  xoriterSy 
dan  il  ctieb  jista  iservi  (jiswa)  bħala 
werrej  biex  ifisser,  jati  spiegazioni  ta 
dawc  il  cliittieba  tal  i^oosia  ( ta  dawc  li 
cbitbu  il  poesia ). 

Ex-posT-FACTo— li  sar  (  magħmul ) 


wara  haġ*oħra  ( wara  li  saret  ħaġ*- 
oħra ). 

ExposTULATB— tħakkak,  tirraġnna, 
teħoda  ma,  tiddiscuti,  tiggieled  biex 
turi  ( jew  tiehu  )  ir-raguni  tiegħec  ; 
/  cannot  now  stay  to  expostulate  the  case 
with  you^  ma  nistax  nokgħod  issa  biex 
nirra^una  il  pont  ( il  cas )  miegħec. 

ExposTULATioN  —  wiri  bVaġunijiet 
contra  att  ecc.  (  biex  ma  igħaddix  att 
ecc.  fcunsill  )  mhabba  fiili  ma  icunx 
sewwa;  opposizioni  bir-raġunijiet  għal 
ħaġa  biex  ma  tgħaddix  jew  ma  issirx 
f  cunsill  jew  band'oħra,  għaliex  wieħed 
jidhirlu  li  m'hix  tajba  (  m'hix  ħaġa 
sewwa  li  tgħaddi);  in  spiteof  the  elo- 
quent  expostulations  of  some  of  t/ie 
members  the  oi\inance  passed^  bir-raġu- 
nijiet  collha  sbieħ  u  cuntlarii  li  taw  xi 
uħud  mil  membri  (tal  cunsill^  1-Ordi- 
nanza  għaddiet. 

ExposTULATOR—min  iħakkak,  jeħoda 
ma  ħadd'jeħor  bir-raġunijiet  contra 
ħaġa  li  jidhirlu  li  ma  teunx  sewwa. 

ExposuRB—wiria,  chixfa,  nxir. 

ExPouND— ara  explain, 

ExPRESs— tfisser,  tgħejd,  tnri,  te- 
sprimi ;  tagħsar  (toħroġ  sugu,  ilma 
ecc.  minn  frotta  ecc.  ) ;  tieħu  minn  ; 
dieher,  ċar;  currier  ;  li  imur  dritt  għal 
apposta  b*risposta  ecc. ;  /  asked  him 
to  tell  in  what  manner  he  wants  me  to 
express  my  repentance^  staksejtu  (tlab- 
tu)  biex  igħejdli  chif  iridni  nnri  1-in- 
diema  tiegħi  (chif  jisgħobbija  talli  għa- 
milt);  my  song  the  workings  oj  her  fieart 
expressedf  il  għania  tiegħi  wriet  dac  li 
chienet  tħoss  (x'chella)  fkalbha;  he 
expressed  himself  greatly  pleased^  wera 
(kal  ċar)  chem  ħa  gost  (li  ħa  gost 
ferm^ ;  we  can  express  watery  jiiices 
from  grapes  and  applesy  nistgħu  ngħa- 
sru  sugu  mil  gheneb  u  mit-tuffih;  no 
kind  of  toriures  can  express  from  him 
more  t/ian  his  vile  deeds^  I-ebda  xorta 
ta  torturi  ma  jistgħu  iġaghlu  joħorġu 
ħaġ'oħra  minnu  ħlief  delitti  infami  (li 
għamel);  I paid  10/-  to  /lave  t/iat  mes- 
sage  sent  by  t/ie  express,  ħallast  ghaxar 
xelini  biex  bgħatt  din  ir-risposta  mal 
currier  (li  liemm,  jew  li  mar,  għal  ap- 
posta)  ;  t/iat  was  a?i  expressed  contract, 
dac  chien  cuntratt  ċar   (li  jitchelleiq 


Digitized  by 


Google 


.fiXP 


—  836 


EXP 


ċar) ;  %oe  were  luclci/  to  catch  ilie  exprestt 
train,  chelna  zorti  li  Iħakna  it-tren 
jew  vapar  ta  1-art  dirett  (li  imur  jiġri, 
u  ma  jekafx  cullimchien  jew  f-cull  6ta- 
zion). 

P^xPKESSAaB  •—  ħlas  (dritt  li  wieħed 
iħallas)  tal  currier,  jew  talli  tibgħat 
messaġġ,  risposta  etc;  xce  paid  5  ahil' 
lings  for  expressage^  ħallasna  6  xelini 
tal  messagġ  (tat  currier). 

ExPBBSsED— espress  ;  li  hu  hemm, 
mictub  ;  magħsur,  maħruġ  minn;  ghal 
t'apposta  ;  is  the  pronoun  expressed  or 
understoodf^  il  pronom  hemm  (espress) 
jew  m'hux  hemm  (ghad  li  najfu  li  irid 
icun  bemm  ?)  ;  he  ia  a  rneasenger  aent 
exjyress  froni  IHngland,  dac  currier 
(messaggier)  mibgħut  għal  tal  appo- 
sta  mill  Inghilterra  ;  all  this  juice  has 
been  expressed  from  these  apples,  dan 
is-sugu  (I-ilma)  collu  għasarnih  minn 
dan  it-tuffiħ. 

ExpRBssED  —  żejt  (żjut J  magħsura 
minn  frottijiet  etc. 

p]xpRBSSBR— dac  li  jesprimi,  jagħ- 
sar  etc.  (ara  expressj. 

ExPBBssiBLB  — li  jista  icun  espress, 
dichiarat  li  jidher,  li  jista  wieħed 
ighejdu  ;  li  jista  icun  magħsur,  maħ- 
ruġ  minn. 

ExpRBSSiON  —  espressioni ;  tifsir, 
cliem,  ghasir  ;  the«e  toords  toere  the  true 
expresnion  of  his  feelings,  dawnil  chel- 
miet  chienu  tifsir  (fissru  sewwa)  ta 
dac  li  chien  iħoss  f  kalbu  ;  it  looks  sm'- 
prising  even  heyond  expression^xàhQV  tal 
ghageb  (igħaggeb)  li  ma  ngħejdlecx  (li 
ma  nistax  infissirlec) ;  you  are  the  only 
one  here  that  reads  toith  expression  and 
taste^  inti  biss  hawn  li  takra  bl-espres- 
sioni  u  bil  gost ;  7t^^^  time  tri/  to  use 
another  expession^  darb'oħra  kis  (ara 
li)  tusa  (għejd)  cliera  jeħor ;  the  juices 
of  the  leaves  are  obtained  bt/  ex/uession^ 
is-sugu  tal  werak  jeħduħ  (joħorġuh) 
bil  għasir  ;  the  e.cpression  (of  the  face) 
is  chaifning  ;  l-espressioni  (chif  in  hu 
kiegħed  il  wiċċ)  hia  xi  ħaġa  sabiħa 
(li  issaħħar)  tassew ;  thcre  was  not 
expression  to  admire  in  that  piece  he 
played,  ma  tantx  chien  hemm  ħlewwa 
(gost)  biex  titgħaxxak  fdic  il  biċċa  li 
dakk. 


.  ExpRBssivB— li  jesprimi,  li  ifisser,  li 
juri;  his  look  is  expressioe  of  intelli' 
gence^  il  ħarsa  tiegħu  turic  li  hu  intel- 
ligenti  (moħħu  tajjeb);  she  speuks 
through  her  expressice  eyes,  titchellem 
b*għajnejha  (dac  li  trid  tgħejd  turih 
jew  tfehemulec  b'għajnejha). 

ExpRBssiVBLY—  bl-espressioni,  ċar, 
mfisser. 

ExpRBSsivo  (fil  musica) — bl-espres- 
sioni. 

ExpRBssLY—  espressament,  għal  tal 
apposta,  ċar  direttament,  li  juri  ċar. 

ExPRESSURK  —  ara  expression. 

ExpREST— ara  express, 

ExpROBATB  '  iċċanfar,  tgħajjat  ma. 

ExpRouATioN— ċanfir,  għajjàt  ma. 

ExpROBATivE— li  iċanfar,  li  igħajjat 
ma. 

ExpROPRiATB  —  ma  tħallix  ħaġa  li 
tibka  actar  tiegħec  ;  tħalli,  icciedi,  tit- 
lak,  terħi  ħaġa  jew  drittijiet  li  icunu 
tiegħec;  tieħu  lill  ħadd'jeħor  ħaġa  li 
tcun  tiegħu  (titfgħu  barra  minnha). 

ExpROPRiATioN— tluk  taħaġa  li  tcun 
tiegħec ;  tfigħ  (minn  titfa)  jew  ħruġ  ta 
bniedem  mil  proprietà  tiegħu  jew 
minn  ħwejġu  għaliex  teħodomlu. 

ExpuGN  — tirbaħ,  tieħu  bi  gwerra, 
b'assalt,  jew  b'attacc. 

ExpuoNABLB— li  jista  jittieħed  b'at- 
tacc,  bi  gwerra ;  li  Jista  jintrebaħ. 

ExpuoNATioN — rebħ.  rebħa  fta  ca- 
stell  etc.)  bi  gwerra  jdw  b'attacc. 

ExpuLSB — tchecci,tixħet  barra  (minn 
post). 

ExpuLsioN  —  tcheccija,  tfigħ  barra 
minn  post. 

ExpuLsivB— li  jista  icbecci  jew  jitfa 
il  barra. 

ExpuNCTioN  —  tħapsira,  brix,  -tneħ- 
ħija  ta  ħaġa  li  tcun  mictuba. 

ExpuNOB  —  tħassar,  tingassn,  tneħ- 
ħi  ħaġa  li  tcun  mictuba  (minn  fuk 
ctieb  etc.)  a  vole  toas  passed  to  have  that 
resulution  ^xj»u/ir/^e/,għaddavot(fiI  cun- 
sill)  biex  jingassaw  dic  irrisoluzioni. 

ExpuRGATR  —  tnaddaf,  issaffi ;  the 
toatery  inatter  xohich  the  kufneys  ex/mr- 
gate;  dac  I-ilma  li  isaffu  il  cliewi  (1-aw- 
rina) ;  that  edition  has  Iteen  expurgated^ 
dic  I-edizioni  (il  ħarġa  tal  ctieb)  chie- 
net  msoffija  mii  kżież  (immoralità  jew 


Digitized  by 


Google 


IsXp 


—  837 


fixl' 


ħwejjeġ  ħżieaa)  li  chien  filia ;  a  com- 
misBion  of  learned  men  hiis  been  ap- 
poinled  to  e.vpnrgate  his  works  hejore 
the  eecond  edition  xh  published,  ghażlu 
(saret)  cumtnissioni  ta  nies  għorrief 
biex  jaraw  u  inakku  (inaddfu)  1-opri 
(il  chitba)  tiegħu  mill-immorah'tà  li 
iibom  kabel  ma  jistampawbom  għat- 
tieni  darba. 

ExpuROATiON  — tnaddif,  tisfija. 

ExpuROATOR— min  (dac  li)  inaddaf, 
isafS. 

ExpuRGAToiiY  —  tajjeb  biex,  jew  li, 
inaddaf,  li  isaflS ;  expurgatory  index, 
ctieb  (werrej)  lijoħroġil  Papa  fejn  isem- 
mi  il  cotba  (projbiti)  li  irid  (gnandom 
bżonn)  min  jarabom  u  jiccorriegihom 
mill-immoralità  etc.  li  icun  fihom. 

ExQUisiTB--  squisit,  magħxul,  li  ma 
hawnz  bħalu,  ta  ġmiel,  tieba  jew  ħlew- 
wa  etc.  cbira,  jew  li  ma  bħala ;  petitu, 
żabicott,wiehed  li  iħobb  jiddandan;  they 
have  perpetmted  the  crimt  with  an  ex- 
quisite  malicey  għamlu  (temmew)  id- 
delitt  b'malizia  (ħżunija)  li  ma  bħala ; 
he  is  exfjuisite  in  making  such  toys,  jin- 
kala  ferm  jewgħandu  ħabtacbira  biex 
jagħmel  dawn  I-affarijiot  tal-loghob; 
/  find  this  wine  exquisite^  jena  nsib 
dan  Mmbit  tajjeb  ferm,  ta  tieba  li  ma 
bħala ;  /  know  him  well,  he  is  such  an 
esqnisite,  nafu  tajjeb,  petitu  għall  aħ- 
ħar,  jew  il  veru  żabicott. 

ExQUisiTBNBSs — ħlowwa,  tieba  etc. 
li  ma  bħala,  perfezioni,  esat'ezza; 
Christ  sufferedfor  us  tJie  e.rquisiteness 
and  heights  of  pain^  Cristu  ġarrab 
għalina  I-actar  ugigħ  cbir  u  ahrax  li 
jista  jingħata. 

ExQUisiTisM  —  petitjar,  żabicottjar, 
dandin. 

ExQUismvB  — curius,  socsiechi,  xam- 
iniom. 

ExsANOUiNB  1   bla  demm,     li    ma 

ExsANGUious  /  għandux  demm. 

ExsoiND  — takta  barra. 

ExscRiPTURAL  —  H  ma  jinsabx  jew 
\\  m'hux  fli  Scrittura. 

ItlxsBCT — takta  barra. 

ExsiooANT  —  li  inixxef,  medicina  li 
tnixxef. 

ExsiccATB — tiiixxef. 

ExsiccATiVB— li  iuixxef. 


ExsiooATioN  — nxief. 

ExspuiTiON  —bżiek. 

Exsuooous— bla  sugu,  li  ma  ghan- 
dux  sugu  (ħaxixa  etc.;;  niexef. 

KxsuoTioN  — rdigħ  (minn  taixlaj. 

ExsuDATioN  — għarak. 

ExsuRGBNT— li  joħroġ,  ħiereġ. 

ExTANT— li  hawn,  lijinsab,  li  jin- 
għata,  li  jesisti ;  this  is  Uie  best  extant, 
dan  I-aħjar  li  haun  ;  this  is  one  of  t/ie 
few  works  he  puhlislied  now  extant^  dana 
wieħed  mil  ftit  xogħlijiet  tiegħu  (  li 
chiteb  jew  li  ħareġ)  li  baka. 

ExTABY-estasi  (ara  ecstacy), 

ExTBMPORANBous  )  ta  fdakka,    bla 

ExTBMPORARY  /  mhojji ;  bla  maħ- 
sub,  jew  mictub  (kabel  xejn);  cliem, 
poesia  ecc.  li  wieħed  joħroġ  bieh  għal 
għarrieda  jigifieri  bla  ma  icun  hejja 
ruħu  għalih. 

ExTBMPORizB  —  titchellem,  tagħmel 
rima,  poesija,  sunett  ecc  bla  ma  tcun 
mhejji,  f  dakka  jew  bla  ma  tcun  mhej.ji; 
toħlok  discors  ecc.  għal  għarrieda, 
f  dakka  jew  bla  ma  tcun  mhejji. 

ExTBND  —  tifrex,  tmidd  ;  tcabbar, 
twassa,  tieħu ;  England  is  trying  to 
extend  her  conquests  further  soutli,  1-In- 
ghilterra  trid  (  kegħda  tagħmel )  biex 
tcabbar  (tieħu)  I-artijiet  tagħha  actar 
l-isfel,  (lejn  nofs  inhar  j;  /  will  now  ex- 
tend  my  /land  to  Aii/i,  issa  immiddlu 
(natih^idi  (biexneħodlubidu) ;  evetnf- 
body  eciends  him^  culħadd  ifaliħru  ;  let 
tliere  be  no  one  to  extend  mercy  unto  him^ 
ara  li  ma  icun  ħadd  li  icollu  ħniena 
minnu  (li  jurih  ħniena,  li  jatih  għaj- 
nuna) ;  t/iis  manor  is  extended  to  my 
use,  dan  il  kasam  stmawh  ( raw 
x'jiswa  jew  chemm  ikum  )  għalija. 

ExTBNDANT— bil  ġwionah  miftuħa. 

KxTBNDBD  LBTTBus(ni  stampa)— tipi 
li  huma  wesgħin  actar  milli  huma  għol- 
jin,  bħal  dawn  "EXTBITID- 

:eiid'\ 

ExTBNDBDLY  —  actar  fit-tul ;  /  am 
sorry  to  have  to  speak  to  yon  to  day 
more  extendedly  on  this  suhject,  jiddi- 
spiacini  li  illum  icolli  bżonn  inchelmec 
actar  fit-tul,  fuk  dana. 

ExTBNSiDLB— li  jista  icun  extended 
("ara). 


48 


Digitized  by 


Google 


E3tT 


—  338  — 


EXT 


ExTBNsiON — wisa,  estensioni,  cobor, 
medda,  firza,  wesgħa,  tusigħ. 

ExTBMBiON-LADDBB— sellam  biż-jtieda 
(bil  ġonta)  biex  toħroġha  jew  ittellagħ- 
ba  meta  trid  ittawwal  is-sellam. 

ExTENBiYB— cbir,  wasa  li  imidd,  li 
jinfirex. 

ExTBNBOB— (fl'anatomia)  musculu  li 
imidd  biċċa  mil  gisem  (  bħal  ma  hi 
id-drigħ  ecc. 

ExTENT— spaziu,  wisa,  cobor,  daks; 
pont ;  t/iat  ia  a  country  ojf  a  very  Uirije 
extent^  dac  pajjis  (art)  ta  cobor  ferm  ; 
Uiey  will  soon  see  tlie  exteut  of  the  Kimjs 
poioer,  dal  wakt  jaraw  sa  fejn  tasal  il 
kawwa  (is-setgħa)  tar-Be ;  toacertain 
cxtent  you  are  not  much  to  be  blamed^ 
ea  certu  pont  (b'xi  mod)  inti  m'intix  ta 
min  ilumec. 

ExrBNuATB  —  iccecchen,  tgħalleb, 
tnixxef ;  tkassar;  trakkak ;  ċchejchen, 
njexef,  magħlub,  mpexpex. 

ExTKNUATioN— nixfa,  għelubija ;  60- 
con,  rekka. 

ExTBBioB— ta  barra. 

ExTBBHiNATB-tekred,  taħli. 

ExTBBMiNATOB— kerried,  ħtlli. 

ExTBBMiNATORY  —  H  jekred,  li  jaħli. 

ExTBBN— ta  barra,  estern  (  student 
li  ma  icunx  ta  gewwa  f  cuUeġġ  ecc. 
jigifieri  li  ma  jorkodx  u  jecol  hemm  ) 
in  t/iat  college  t/iere  are  70  boarders  and 
60  extems,  f  dac  il  culleġġ  hemm  70  ta 
gewwa  (li  jeclu  u  jorkdu  hemm)  u  60 
esterni  (li  imorru  għal  lezionijet  biss). 

ExTBBNAL— ta  barra,  li  jidher. 

ExTBBNALLY  —  minn  barra,  ta  fejn 
jidher. 

ExTBBNALS— ħwejjeġ  ta  barra,  li 
jidru. 

ExTBBRANEous— li  gej  minn  art  ohra 
(min  pajjis  jeħor);  strangier 

ExTBBsioN — tħassir,  għerik,  tneħħija 
ta  ħ$iġa  minn  fejn  tidher. 

ExTiL — tkattar  minn  lambic. 

ExTiNOT  —  mejjet,  mitfi,  mekrud, 
mneħħi,  spiċċa,  ma  għadux  actar— 
t/iisfamily  in  extinct,  din  ir-razza  in- 
kerdet  ( spiċċat,  ma  għadiex  actar  ) 
t/iough  t/tat  law  be  extinct  t/ie  judge  /lad 
not  been  removed  from  /lis  ojjice^  għad 
}Ili  dic  il-Iigi  giet  mneħħija   (  spiċċat 


jew  tneħħiet)  I-imltallef  ma  tneħħix 
minn  postu  (baka  fejn  chien  jew  f'locu). 

ExTiNOTioN-kirda,  tneħhija,  tifja; 
ue  s/iall see  t/ie  utler  extinclion  and  an- 
ni/iilation  of  the  wic/ced  after  t/ie  day  of 
judgment,  naraw  il  kirda  għal  collox 
tal  ħżienn,  u  jispiċċaw  ucoll  ġħall  col- 
lox  wara  jum  ii  ħakk  (jew  il  ġudiziuj. 

ExTiNE  -it-trab  tal  fiuri  (ta  barra). 

ExTiNGuisH  —  titfi,  tekred,  tneħħi, 
tispiċċa  miiin  ħlas,  tħallas,  tifdi  (  billi 
tidhol  in  solidum  nia  ħadd  jehor  )  t/iey 
tried  to  extinguish  t/ie  Jire^  riedu  jitftt 
in-nar. 

ExTiNGUisiiAiiLB  —  U  jista  jintefa, 
jinkered,  jitneħħa  jew  jispicċa  għal 
collox. 

ExTiNGUisHBB  -  stuta  (  biex  titfi  xa- 
ma,  lampa  ecc. ) 

ExTiNGuiSHMBNT-kirda,  tifi,  tneħ- 
ħija  ;  /le  moved  /lim  to  a  war  ugainat 
t/iat  nation  for  i/ie  Itetter  extinguis/iment 
of  t/ie  civil  wars  of /tis  country^  ġagħlu 
jagħmel  gwerra  contra  dic  in-nazion 
biex  icun  jista  jekred  sewwa  il  gwerra 
civili  li  chien  hemm  fl-art  tiegħu  (jew 
fpaijisu.) 

KxTiBi»-— tekred,  taklo,  niill  għoruk, 
t/uU  nalion  is  to  be  cxtirixfd  from  Kn- 
gland's  colonies^  dic  in-nazion  għanda 
tinkered  għal  collox  mill  Oolonij  ( ar- 
tjiet)  ta  llnghilterra. 

ExTiRPABLE— li  jista  jinkered,  jin- 
kala  u  jitneħħa  mill  gheruk  ;  talre  care 
not  to  alloto  t/tat  plant  to  iufect  our 
grouud  becauxe  it  is  not  easily  exiirp- 
altle,  okghod  attent  kis)  li  ma  tħallix 
dic  il  ħaxixa  tiżgħed  1-art  il  għaliex 
ma  tcunx  tista  taklagħha  malajr  mill 
ghiruk  (tekrida). 

ExTmPATB— tekred  għal  collox,  tak- 
la  mill  għernk,  tistradica  ( tisrudica  ) 
ihis  is  one  of  the  frig/ttfttl  diseases  t/tat 
can  be  extiipated  by  science^  dina  hia 
waħda  mill  mardjiet  U  jistgħu  jinkerdu 
per  mezz  tax-xienza. 

KxTiRPATivB  — li  jinta  jinkered  għal 
collox,  jitneħha  mill  għeruk  jistrc^ica 
ruħu  ;  li  jekred,  li  jiatradica,  li  jneħħi 
(jakla)  mill  għeruk. 

ExTiiiPATioN-kirda,  tneħħija,  stra- 
dictir  (sradicar)  let  uspray  for  tlie  e^ 


Digitized  by 


Google 


EXT 


—  889  — 


EXT 


EXTOBSB 
EXTORCB 


iirpation  of  the  heresiesty   ejja  nitolbu 
għal  kirda  tal  eresija. 

Extirpator)  kerried,  min  jewdacli 

RxTiBPBR  )  jekred  jew  jistradioa 
(jisradica  jew  jakla  u  jekred  mill  għe- 
rak) ;  extirpera  of  tyrants  were  once  ho- 
nouf*ed  as  fàthers  ofthe  people^  il  ker- 
rieda  tat-tiranni  (dawc  li  chienu  jekir- 
da  ittiranni,  chienu  mistmumin  (stma- 
ti)  bħala  il  missierijiet  tal  poplu. 

ExTOL—  tghalli,  tarfa,  tfaħħar ;  he 
has  been  extoUed  to  Vie  seventh  sky,  għal- 
lewh  ( telgħuh  bit-tifhir )  sar-raba 
sema. 

ExTOLLBR  — -  min  (dac  li)  igħalli, 
ifaħħar,  jarfa  bniedem  etc.  il  fuk  bit- 
tiftir. 

ExTOLMBNT — tifħir. 

tieħu  minn,  tgħasar, 
tgħakkes  bil  ħlas,  tieħu 
demm  il  fkir. 

ExTORSivB — li  jagħfas,  jagħsar,  jehu 
bil  fors. 

ExTORSivBLY— bil  għafis,  għasir. 

ExTORT— tieħu  bil  forza  (ghaliex  tif- 
laħ)  tisrak,  taħtaf,  tgħakkes  fil  ħlas, 
tisrak  demm  il  fkir  (il  ħaddiem) ;  tUl 
the  Romans  did  extort  t/iis  tribnte  from 
us,  we  were  free,  hValnB,  meħlusa  (li- 
beri;  sa  chemm  ir-Bumani  ħadulna 
(riedu  minnha)  bil  fors  dan  il  ħara^. 

EXTORTBR    )  «*J"  J«^***^'  i^^^^^>  i^ 
^  V  ħu  bil  forza   (għaliex 

EXTORTOUR  j    jiflaħ). 

ExTORTiON  I  ħatfa,  serk,   takrik  fil 
ExTOROioN  /  ħlas,.tgħakkis  fil  ħlas. 
ExTORTioNATB— li    jaħtaf,  jeħu  bil 
forza  fgħaliex  jifiaħ)  li  jisrak,  li  igħak- 
kes  fil  ħlas. 
ExTORTioNBR— ara  extorter, 
ExTRA— barrani,  barra  minn  ;  ħaġa 
barranija,    pircacci ;     t/^e    music    was 
charged  as  an  extra,  il  musica  tħalset 
għaliha    (chelna  cont  jeħor   barrani 
għaliha) ;  reckoning  his  extras  he  makes 
some  6  shillings  a  day  from   that  postj 
bil  pircacci  (kligħ  barrani)  tiegħu  kie- 
għed  jagħmel  (idaħhal,  jew  jirrendiln) 
daks  ħamesxelini  cuUjum  minn  bemm 
(minn  dac  il  post). 

ExTRA-AXiL— li  jicber  barra  minn 
dic  ir-rocna  minn  fejn  il  werka.  tinfi- 
red  miz-zokk. 


ExTRA-BELiBF — superstizioni . 

ExTRA-cosTs— spejjes  barranin  (fil- 
ligi)  jew  dawc  li  spejjes  li  ma  jidrux 
(ma  icunux  msemmija)  fil  procedura 
ta  causa,  bħal  ma  huma  il  nlas  tax- 
xhieda,  il  projpina  (ħlas  jew  dritt)  ta 
I-avucat,  drittijiet  (ħlas)  tal  korti  etc. 

ExTRA-ouRRBNT— (fl-elettricità)  cur- 
rent  galvanicu  li  meta  jiltaka  ma  il 
current  rjeħor,ewIieni,jimxi  jew  igħad- 
di  mieghu,  u  jarġa  lura  (jimxi  għan- 
naħħa  cuntlaria)  meta  jinfired  (jew 
icun  maktugħ)  minnu  (mill  current 
elettricu  principali). 

EzTRA-HisTORio  (chclma  usata  minn 
Tylor)— dauc  1-artijiet  jew  pajjisi  li 
ma  għandhomx  Storia  tagħhom,  u  li 
dac  li  nafu  f ukhom  nafuh  minn  dao 
li  chienu  igħejdu  fukhom  1-antichi 
(it-tradizioni). 

ExTRA-ooNSTELLARY— dawc  il  chwie- 
cheb  li  m'humiex  magħdnda  ma  I-eb- 
da  grupp  tal  costellazioni. 

ExTRÀGT  —  taħtàr,  tagħżel,  tieħu 
minn,  issaffi,  tillampica,  toħroġ  minn, 
takla ;  ticcopia  biċċa  ;  Iie  Iias  been  to 
extract  a  tooth,  mar  biex  jakalgħulu 
darsa ;  /  have  already  extracted  some 
notorious  falsehoods  out  of  tJiat  pamph- 
let,  già  sibt  (ghażilt)  ħwejjeġ  li  ma 
huma  tassew  xejn  (calunni  ċari)  f  dao 
il  ctieb. 

Ex'tract— ħatra,  għażla,  biċċajew 
ħaġa  maħtura  jew  magħżula ;  thts  is 
an  extmct,  din  biċċa  maġħżula,  meħn- 
da  (iccupiata)  minnha ;  extract  of  beef 
laħam  magħsur  (dac  li  joħroġ  mil- 
laħam  magħsur). 

ExTRAOTABLB  )  li  jista  icun  maħrnġ, 

Extraotiblb  /  meħud,  magħsur  jew 
maklugh;  no  more  money  was  extractible 
from  his  pocket,  ma  satax  icun  li  jo- 
ħorġu  flus  actar  minn  bntu. 

ExTRAOTiFORM  (fil  chimica)  li  donnu, 
li  jidher  mahruġ,  illampicat,  msoffi, 
ecc. 

ExTRAOTiNG  —M  joħroġ,  H  jagħsar,  li 
jakla;  kalgħa,  ħarġa,  għasir,  Jam- 
picar. 

ExTRAOTioN-^klugħ;  għasir,  ħruġ; 
għa^ila,  nisel ;  he  is  of  an  English  ex- 
tractiofiy  gej  jew  mnissel  mill  Inglisi 
(ghandu  nisel  Inglis.) 


Digitized  by 


Google 


EXT 


—  840  — 


EXT 


ExTiiAOTrvB  —  ara  extractvtg. 
ExTRACTOR  —  min  jakla,  joħroġ,  jagħ- 
sar,  inissel,  jillampica  ecc 

ExyRADiTioN— cunainnar,  għati  liira 
lill  pajjisa  ħati  maħrub  ;  estradizioni ; 
is  there  an  extradition  treaty  between 
Greece  and  Englandf  għandhom  estra- 
dizioni  1-Inghilterra  u  il  Qrecia  (jigi- 
fieri,  jecc  xi  Inglis  jagħmel  xi  delitt  u 
jaħrab  u  imur  fil  Orecia  jistgħu  igi- 
buh  ?)—  (}eu  il  cuntlariu). 

ExTRADiTB-tati  lura,  ticcunsinna 
hati  minn  pajjis  għal  gvern,jew  f  idejn 
il  ġustizia  ta  pajjisu;  it  w  douhtfid 
whether  he  will  he  extradited  for  this 
offencey  ma  nafx  hemmx  dritt  tal 
estradizioni  (li  jiccunsinnauh  lura  il 
ħati)  għal  din  l-of&sa  (id-delitt). 

ExTRADOs  —  it-tundiatura  ta  barra 
ta  arc  (ħnejja). 

ExTRADOTAL  —  H  m'hux  tad-dota, 
ta  barra  mid-dota ;  Hiat  ia  extradotal 
property  which  she  left  ua,  dic  li  ħalli- 
tilna  ma  chienx  tad-dota  ( fiddota 
tagħha,  chienu  ħwejjeġ  barranin). 

ExTRA  juDioiAL— barra  mil  ħakk,  li 
m'bux  fil  cors  giudiziariu  ordinariu 
(solitu). 

ExTOALOQicAL— li  m*hux  fil  (barra 
mil)  logica. 

ExTRAMUNDANE — H  m'hux  ta  din  id- 
dinja,  taddinja  1-ohra. 

ExTRAMURAL  —  ta  barra  mis-swar, 
ta  barra  mill  belt ;  ta  barra,  li  jindi- 
fen  barra  mic-cimiteriu. 

ExTRANBOus  —  barrani,  ta  barra, 
strangier,  li  m*hux  tal  post. 

ExTRA  OFFiciAL  — li  m'hux  ufficiali, 
ta  barra  mis-servizz. 

ExTRAouDiNARiLY  —  straordinaria- 
ment,  b'mod  li  katt  ma  chien,  ġdid,  li 
m'hux  soltu. 

ExTRAORDiNARY  -  straordinariu,  bar- 
rani,  barra  mis-soltu,  gdid ;  li  ma 
chien  katt ;  rari,  tal  għageb ;  the  In- 
dians  worship  riverSy  fountains  etc.  and 
all  things  iphich  aeem  to  have  somethvuj 
extraordinary  in  Uiem^  1-Indiani  jadu- 
raw  (jatu  kima)  lill  xmajjar,  munta- 
nji  etc.  u'l  ħwejjeġ  collha  li  jidrilhom 
li  huma  tal  għageb  (rari  jew  li  huma 
ta  rhinjistgħageb  bihom);  thoae  were 
exhxiordijiary   eoldiers,    dawc  ehienu 


Buldati  barranin  (m'hnx  ta  dic  in-na- 
zion) ;  atl  the  extraoiHlinaries  in  the 
u'ovld  are  styled  ^^prodigies  preternatu- 
raV'  hy  Spencer,  dawc  il  ħwejjeġ  coUha 
li  jiġu  fid-dinja  li  m'humiex,  soltu  jew 
comuni,  Spencer,  isejhilom  għeġubijiet 
ta  barra  min-natura  ;  he  has  exiraordi- 
nary  goixl  eyes  and  will  desci^y  a  sail  at 
sea  farther  than  I  do  through  the  tele- 
scopcy  għandu  għaineih  tajbin  li  igħaġ- 
ġbec  (ħwejjeġ  tal  għageb)  u  jara  (jil- 
maħ)  klugħ  fuk  il  baħar  fil  bogħod 
kabel  ma  narahom  jen  bittromba  ;  she 
is  a  girl  of  an  extraordinai*y  heauty^  hia 
tifla  ta  ġmiel  li  katt  ma  rajt  bħalu. 
•  ExTRA  PAROCHiAL  —  ta  barra  mill 
parroċċa,  li  ma  hu  ta  Kebda  parroċċa, 
ta  bla  parroċċa. 

ExTRAPAROCHiALLY— li  tcun(ta)  bar- 
ra  mill  parroċċa,  li  ma  icollux  (għan- 
dux)  parroċċa;  now  in  case  ofa  ehapel 
extraparochially  situated  what  toill  you 
do  f  issa  fil  cas  ta  cnisia  li  ma  tcun  ta 
ebda  parroċċa  x'tagħmel  ? 

EXTRAPROFBSSIONAL  —  H    m'luiX    fill 

(ta  barra  mill)  professioni. 

ExTRAREGULAR  —  ta  barra  mir-re- 
gula,  li  m'hux  sewwa,  ħażina,  irre- 
gulari. 

ExTRAVAOANOB  —  stravaganzR,  ħala, 
tberbik,  nfik  barra  mill  kies ;  tħerwil, 
genn,  capriċċ,  abusi ;  she  %vas  so  expen- 
sive  that  the  income  of  two  dukes  was 
not  enough  to  supply  her  extravagance ; 
chienet  tonfok  (tberbak)  tant  illi  ir- 
renta  ta  żewġ  ducbi  ma  chienitx  bi/.- 
żej jed  għal  ħala  (tberbik)  taghha ;  see 
wluit  are  tfie  consequences  of  his  extra- 
vagances,  ara  x'gieb  (x'ħa)  bil  genn 
tiegħu ;  the  general  is  to  see  to  keep  ihe 
soldiers  from  running  into  greaier 
extravagancies  and  disorders,  il  gene- 
ral  għandu  jara  li  is-suldati  ma  jagħT 
mlux  actar  capricci  u  disordni  (ħwei- 
jeġ  li  m'humiex  xierka,  stragi  etc.) 

ExTRAVAOANT  —  stravaganti ;  ħàli^ 
berbieki,  li  jonfok  bla  kies,  mherwel, 
miċrnun,  capriċċus ;  thejudge  fincd  him 
£1)0  for  an  extmvagunt  sermon  he  made 
on  anarchism,  l-imħallef  waħħlu  Jċ  50 
(multa)  għal  cliem  li  kal  jew  discors  li 
għamel  ta  mherwel  fuk  1-anarchia;  t/te 
exiruvaganis  amongst  us  are  several,  il 


Digitized  by 


Google 


EXT 


—  841 


EXU 


capriċċosi  foelnahiima  bosta,  jewactar 
minn  wieħed  ;  lie  in  rery  exiravagant, 
hiia  ħali  (berbicki)  vrif^k. 

ExTRAVAOANTLY— bii  ħala,  bit-tber- 
bik,  bil  genn,  bit  therwil,  bil  capricci, 
bli  nGek  tat  genn,  ta  bla  kies. 

ExTRAVAOANTE88-ara  extravagauce. 

ExTRAVASATB'tagħsar  biex  toħroġ' 
id-demm  bil  for8,  bil  għafis  etc. 

ExTREMB-  tarf ;  aħħar,  tat-tarf,  '^tal 
aħħar,  ta  barra,  tat-tarf  nett,  cbir 
ferm  ;  rigorus,  kalil ;  iżzejjed,  tbatija  ; 
ihe  extreme  part»  of  time,  1-aħħar 
zmienijet ;  (hese  are  ihe  extreme  hnrd- 
»hip8  that  avi/  man  can  possihly  suffer^ 
dawn  huma  l-actar  tbatijiet  cbar 
(kliel  jew  ħorox)  li  bniedem  jista  katt 
isofri ;  he  belovps  to  the  e.rtrenie  liberal 
party^  hna  wieħed  minn  tal  partit  pes- 
Bmu  (shiħ)  liberali ;  ihese  last  /our 
years  have  heen  exireme  had  for  Ute 
commerce^  dawn  l-aħħar  erba  snin 
chienu  ħ/.iena  ferm  ghall  cumroerċ 
tagħna ;  at  noon  we  were  about  mulxcay 
between  ihe  extremes  of  boih  vromontO' 
ries^  f  nof8  inhar  conna  nħalcna)  tista 
tgħejd  fin-nofs  bejn  it-truf  tażżewġ 
promontori ;  avoid  extremes,  aħrab  dac 
li  hu  żejjed  (l-eccessi) ;  /  hope  some- 
ihing  will  he  done  io  relief  their 
extreines^  nittama  li  jagħmlu  (issir) 
xi  ħaġa  biex  jeħelsuhom  mit-tbatijet  li 
fihom  jinsabu;  ihe  extremes  are  eiiher 
of  thefirst  and  tlie  last  terms  of  a  pro- 
portiony  the  remaining  two  heing  the 
means,  l-*^E.i'tremes'\  hunia  in-numri 
tattruf  (1-ewweI  u  l-aħħar)  ta  propor- 
zioni  (regula  tal  aritmetica),  iż-zewġ 
numri  1-oħra  huraa  il  **means'\ 

ExTRBMB  uNOTioN  —  il  Griżma  tal 
morda. 

ExTRBMBLES8— bla  tarf,  li  ma  jispiċ- 
ċa  katt,  infinit. 

ExTRBMBLY  —  form,  bil  boata,  bla 
tarf,  barra  rail  kies,  i/iejjed ;  /  am 
extremely  sorry  to  learn  that  he  is  so 
illf  jiddiBpiacini  bil  bosta  nisma  li  hua 
raarid  hecc  ;  d/)  give  him  someUiing,  he 
isexiremely  poor^  tih  xi  haġa,  fkir  wisk 
(batut  chemm  jista  icun^ ;  she  loves 
him  extremely^  tħobbu  li  manghejdlecx 
(raa  tiBtax  tħobbu  actar,  jew  tħobbu 
ferm) ;  either  excessively  hot   or  exire- 


mely  coUl,  jew  shana  (għomma)ta  I-in- 
fern  (li  ma  tistax  issofriha,  jew  bard 
li  ikaxxar. 

ExTREMiST— ostreraiBt,  wieħod  li  il 
fehmiet  tiegħu  fuk  ħaġa  huma  cbar  li 
roa  jistgħux  icunu  iżied. 

ExTRBMiTY— tarf,  tmiem,  dejl,  I-ib- 
għat  n  actar  bil  boġhod) ;  his  house 
isjustatihe  extremity'of  the  village^ 
id-dar  tiegħu  tigi  (keghda)  sewwa  sew 
fit-tarf  tar-raħal ;  he  was  reduced  to 
such  an  extremiiy  ihat  he  was  forced  to 
heg,  gife  hecc  fil  bżonn  (ftakar  tant)  li 
wasal  biex  ^waka)  jitlob  il  carità. 

ExTRiCABLB— li  jista  jeħles,  jinkala 
minn. 

ExTRioATB— teħles,  tinkala  jew  tak- 
la  minn,  issolvi,  tfisser,  tiċċara,  ħaġa 
{cwBiioni)  ;  he  hadbrought  himself  into 
sHcli  distress  t/iat  now  hefinds  it  mosi 
dlfficult  to  extricate  himself  out  of  it, 
daħal  fi  ncwiet  (fbasla)  tant  cbir  illi 
issa  isibha  wisk  ħaġa  tkila  li  jeħles 
minnu  ;  this  noio  extricates  ihat  ques* 
tion  which  has  so  much  iroubled  each 
andevery  oneofus,  dana  issa  jiċċara 
(jakta  iż-żarda  ta)  il  custioni  li  tant 
ħabbtitna 

ExTRiOATiON  — ħelsien.  kligħ  minn. 

ExTMNsic    I  ^^^^^*  l>J*rra  minn,  ta 

„  )  barra,   li  m'  hux  es- 

HiXTRiNsioAL^  senzialijew  meħtieġ. 

ExTRovBRSioN  -il  kalba  jew  dawran 
(ta  taħt  fuk  jew  ta  gewwa  barra)  ta 
ħaġa). 

ExTRuoT — tgħolli  fuk  xulxin,  tibni, 
ittalla  bini  ete.  ^ 

ExTRUOTioN — bini. 

ExTRUCTiVB— li  italla,  igħalli,  jibni. 

ExTRUOTOR — bennej. 

ExTRUDB  -toħroġ,  timbotta  il  barra. 

ExTRusioN— ħarġa,  tfigħ  il  barra, 
xhit  il  barra. 

ExTURBRANT  -  ibbuzzat,  rainnu . 

ExTUDKRATR  ~  tibbozza,  tonfoħ  (bħal 
bu/ijeka,  tkabbes  il  barra. 

KxuHBRANCK -il  ħola,  kati*^,  puta- 
fjun,  xebgħa,  gozz,  abbnndanza ;  we 
owe  our  position  to  the  exuherance  ofour 
benefactors  goodness^  aħna  nafu  din  il 
posizioni  (j)Ost,  impiegh  etc.)  li  għan^ 
dna  rait-tieba  bil  wisk  cbira  (abbun- 
danti)  ta'l  benefattur  tagħna. 


Digitized  by 


Google 


EXU 


842  — 


EYE 


ExunRHANT  —  ahbnndanti,  li  fiħ  il 
ħeln,  li  jagħmel  ifiħ)  kati^ħ,  il  ħela, 
gozz,  iżżejjed  bil  bosta ;  cleanse  yonr 
vines  from  their  exuherant  branchett 
xohich  hiniler  too  mnch  the  sun  and  you*ll 
have  a  hetter  success^  naddaf  (iżbor  jew 
akta)  il  bosta  friegħi  xejda  tad-dwieli, 
li  kegħdin  jilkgħu  ix-xemx  u  icolloc 
ġabra  ta  għeneb  aħjar;  he  is  well  knoxon 
for  his  exuhemnt  goodness,  magħruf 
tajjeb  għal  ħniena  ftieba)  tieghu  bla 
kies. 

ExuDATB— tgħarak  (toħroġ  il  għa- 
rak). 

ExuDATioN— għarak,  ħruġ  ta  għa- 
rak. 

ExuDB— tgħarak,  tohroġ  il  gharak, 
issir  għarkan  ;  toħroġ  umidu  ilma  eto. 
minn  haġa;  t/tose  forests  exude  tnrpen- 
tine  in  the  greatest  ahxindance^  dawc  il 
boschijet  jatu  (joħorġu  mis-siġar  li  fi- 
homj  salt  acquadirrasa. 

ExuL— esiljat,  wieħed  mchecci  minn 
pajjisu,  itturufnat,  esuli. 

ExuLCBRATB— twaġġa,  tobrox,  tagħ- 
mel  ferita,  piaga  jew  demla,  iddenni ; 
iddejjak  il  kalb,  tincwieta,  titturmenta; 
mwaġġa,  misluħ,  mibrux,  ippiagat; 
mdejjak,  incwietat,  itturmentat,  in- 
curlat,  immortificat,  b'kalbu  mweġġha 
jew  maksuma. 

ExULT— ittir  bil  ferħ,  tifraħ  ferm. 

exultancb   i  .  ,.| 

Exultation/^^^*"' 

ExuLTANT— min  jifraħ,  ferrieħi. 

Exuvj/E— dawc  il  ħwejjeġ  li  min- 
nhom  jinżgħu  ( ibiddlu  )  l-annimali 
(kxur,  snien  etc.)  jew  dac  li  jaka  jew 
jinżel  mis-siġar  (werak,  koxra,  friegħi 
niexfaetc.)* 

ExuviATB  — tinża  biex  tilbes  ħwejjeġ 
ġodda  (bħal  ma  jaghmlu  xi  annimali, 
si^ar  etc.  li  jinżgħu  mil  koxra,  we- 
ralc  etc.  biex  itellgħu  oħrajn  ġodda). 

ExuviATiON— li  nżigħ  jew  tibdil  ta 
kxur,  werak  etc.  ta  siġar  jew  annimali. 

Ex-voTo  —  wegħda  ta  xama  etc.  li 
aħna  nagħmlu  ma  xi  kaddis,  il  Ma- 
donna  jew  ma'l  Bambin  biex  (jew 
meta)  nakalgħu  xi  grazia). 

Eyas  — għasfur  li  għàdu  tal  bejta 
(m'hux  liebes  u  li  jista  itir  sewwa) ; 


seker  żgħir  li  ghadu   ohemm    ħareġ 
mill  bejta. 

Eyas-muskbt  -  isem  li  jatu  xi  tfajjel 
żgħir,  f  loc  ngħejdu  aħna  **bażużlu", 
"għarus'*  "għasfur*'  etc. 

Eye— għajn,  rimja,  tħares,  tara,  ti- 
dher,turi  ruħec;  dawc  it-tbajja  culuriti 
li  icollu  fix-rix  ta  dembu  il  pagun ;  il 
wesgħa  jew  il  fetħa  ta  fuk  Tcoppla ; 
tieka  ovali  jew  tonda;  ħolka  (bħal 
dawra  ta  ngassa)  fħabel;  hlxie  eyes, 
għajnejn  żorok  ;  a  cast  of  the  eye^  dak- 
ka  ta  għajn,  ħarsa ;  at  the  least  txoinkl- 
ing  of  an  eye^  f  dakka  ta  għajn,  f  nifs, 
f  minuta  seconda,  f  chemm  tghejd 
"  Gesu  Maria"  ;  I  am  glad  to  say  that 
noxo  he  is  looking  xipon  me  xoith  a  good 
eye,  ghandi  il  piacir  ngħejd  illi  issa 
beda  igerraħni  (bedajaħmilni  jew  iniż- 
żilni  b*xi  mod  fli  stoncu  tieghu) ;  lately 
he  comtnenced  to  look  dmon  xtpon  him 
with  an  evil  eye^  dan  I'aħħar  beda  ma 
jaħmlux  (beda  jobgħodu) ;  please  have 
an  eye  on  what  he  is  doing,  jecc  jogħ- 
ġboc  okghod  attent  ghal  dac  li  kiegħed 
jaghmel  fara  x'inhu  jagħmel);  you 
mxtst  have  an  eye  to  yoxir  daxighter,  jaħ- 
tieg  tieħu  ħsieb  (tindocraj  lill  bintec; 
/  know  that  he  has  this  hoxtse  ixi  his  eye, 
jena  naf  li  din  id-dar  kegħdà  f  għaj- 
nejh  (kieghed  għaliha  biex  jeħoda  hu) 
jew  għamel  għaliha  għaliex  iridha; 
shxtt  yoxtr  ex/es^  ghalak  ghajnejc  ;  soine 
times  I  have  to  shut  my  eyes  and  let 
things  take  their  course^  xi  drabi  icolli 
naghlak  għajnejja  u  nħalli  ix-xini  mie- 
xi  ghal  gembu  ;  noio  that  he  has  cast 
his  eyes  on  this  horse  it  is  dijficxilt  to 
take  them  ojjT,  issa  la  darba  xehet  għaj- 
nejh  fuk  dan  iż-żiemel  hia  ħaġa  tkila 
(diificili  jew  li  ma  tantx  tista  tcun)  li 
jirġa  jaklagħhom  (minn  fuku) ;  take 
care  of  yoxtrself,  and  hehave  l^etter  be- 
caxtse  every  hodys  eyes  are  on  yoxt,  ok- 
ghod  attent  (indocra)  u  gib  ruħec  aħjar 
għaliex  culħadd  ghajnejh  fic;  two  eyes 
see  hetter  than  one^  aħjar  żewġ  għaj- 
nein  minn  wahda ;  yoxtr  eycs  ai^e  bitjger 
than  yoxtr  belly^  għajnejc  acbar  minn 
xakkec ;  he  opened  his  eyes  fhe  is  more 
carefxil  vow  jew  he  is  taking  care  of  hini' 
selfnoxo)^  fetaħ  għajnejh,kiegħed  attent 
issa  (ghamel  il  għakal) ;  hollow^    deep 


Digitized  by 


Google 


eye 


m  - 


nm 


8unk  eyesy  għajnein  fil  ħofra ;  he  is  ihe 
apple  o/  my  eye,  dac  il  mimmi  ta  għaj- 
nejja;  one  mu»t  pleaee  the  eye  (lew^ 
the  eye  muet  be  pleased  too,  cull  għajn 
trid  seliemba ;  hedgee  have  eyes  and 
walh  have  ears^  1-ajru  għandu  għajnu 
u  '1  ħajt  għandu  widnu  ;  what  ihe  eye 
sees  not  the  heart  rues  not^  jew  xohat  t/ie 
eye  does  not  see,  the  heart  does  not 
grieve  /or,  għajn  ma  tara  kalb  ma  tuġ- 
għa ;  who  buys  hath  need  o/  wie  hund- 
red  eyes,  xoho  sells  hat/i  need  o/one^  min 
jiztri  irid  icollu  seba  għajnejn  (  għall 
min  ibigħ  bizzeijed  għajn  waħda) ;  he 
looked  at  me  with  Uie  tail  o/  his  eye^  ħa- 
res  lejja  minn  taħt  il  għnjn;  me  evil 
eye^  il  għajnħażina  (il  għajn),  do  you 
believe  in  the  evil  eye  ?  temmen  bil 
ghajn  (li  bawn  min  igħajjen? ),  the  eye 
o/  a  needle,  għajn  ta  labra ;  eyes  in 
bread,  ħofor  ( tokob  tal  ħobs  minfuz 
jew  maħdum) ;  eyes  in  cheese^  tokob  tal 
gobon  (ħofor  li  icun  fiħ  il  ġobon ;)  he 
is/ull  o/eyes,  collu  għajnejn  ;  it  is  my 
dutvy  as  a  llead  master  to  see  all  tlie 
children  taught  under  my  eye  and  direc- 
tiony  bua  dmir  tiegħi,  bliala  surmast 
(cap)  li  nara  it-tfal  collba  mghalmin 
taħt  il  oura  u  it-trigija  tieghi ;  a  gi/t 
does  blind  the  eyes  o/  the  wisCy  rigal 
ixigħeb  (jaglimi  il  ghajnejn)  il  għaref ; 
you  have  to  be  in  eye  \>/  every  exercisCy 
trid  (icolloc,  għandec)  tara  cull  eserci- 
ziu  (i-esercizii  coliba  li  isiru)  ;  prune 
and  cut  off  all  your  vine  shoots  and  save 
one  or  two  o/  t/ie  stoutest  to  be  le/t  wit/i 
t/iree  or  /our  eyes  o/  wood,  iibor  u  kac- 
ċat  il  friegħi  collha  tad-dwieli  barra 
minn  xi  tnejn  mill-actar  kawwijin  u 
ħallihom  b'xi  tlieta  jew  erba*  rimijet ; 
we  see  colours  like  t/ie  eye  of  a  peacoclcs 
/eat/ier,  hy  pressing  our  eyes  on  eit/ier 
conter,  w/iilst  wa  look  iJie  ot/ier  way, 
meta  nagħfsu  ir-rocon  ta  għajnejna 
u  nħarsu  għan-naħħa  tar-rocna  loħra 
naraw  lewnijiet  bħal  dawc  it-tbajj«i  li 
icollu  il  pagun  fir-rix  ta  dembu ;  buWs 
eye  jew  i/ie  centre  o/  a  target,  dac  il 
post  (  sinjal,  ticca  )  tal  versall  fejn 
ghandu  jolkot  min  jispara  (fil  yersall); 
i/iey  are  Jinii<hintf  ihe  ey<*  o/  the  dome, 
koghdin  j&ħdiiiu  iHBa  (koghdin  jispiċ- 
ċau  minn  idejhom  ii  fetħa  ta  fuk  tal 


coppla ;  i/iey  say  /le  is  living  in  a  dark 
back-room  wit/i  an  eye  in  a  comer^  igħej- 
du  ii  kiegħedigħammar  fcamra  mwar- 
ba  mudlama  b'tieka  wahda  tonda  (jew 
ovali)  frocna;  /  saxo  iJiem  c/ianging 
eyes,  raithom  li  innamraw  minn  xul- 
xin ;  /le  was  lucky  enough  to/ind/avour 
in  /lis  eyes,  dhellu  xorti  li  għaraf  ijngieb 
miegħu  (jinħabb). 

Ete-bàll— il  ħabba  tal  għajn. 

Eye-bbam  "  ħarsa,  dakka  ta  għajn. 
*  Eyb-bitb— deħer,  xarba. 

Eyb-bitino  ~  seħer ;  xarba  (  meta 
wieħed  jixrob  b'għajnejh  jew  ighajje;i; 
y  believe  s/ie  is  one  o/  t/ie  eye-biiing 
witc/ies,  nemmen  (nahseb)  li  bi  waħda 
minn  dawc  li  ighajnu  (li  tixrob  b*għaj- 
nejba,  jew  li  titfa  is-seber. 

Eyb  brbb — ara  eye  brow. 

Eyb  BRioHTBNiNa  —  ħaġa  li  tiftaħ 
jew  tiċcara  il  għajnejn. 

Eyb  bbow— ħageb. 

Eyb  gup  -  tazza  maghmula  apposta 
biex  tahsel  il  ħabba  tal  għajn. 

Eybd— bil  għajnein,Ii  għandu  għaj- 
nejh  ;  one  eyed  man,  ragel  b  għajnu 
wa^da  ;  dull  eyed,  stupidu,  brig/U  eyed, 
intelligenti,  li  jifhem  malajr. 

Eybd-hawkmoth— farfett  li  għandu 
tbajja  fi  ġwienħu  ibħal  dawc  li  għandu 
il  pagun  fir-rix  ta  dembu). 

Eyb  dootor  —  tabib  tal  għajnejn 
(igħejdulu  ucoli  an  oculist,  ara). 

Eyb-drop— demgħa. 

Eyb-bxtirpator — biċċa  għodda  tat- 
tobba  biex  jakalgħu  il  għajnejn  biba.- 

Eyb-flap— nuċċali  ta  żiemel. 

Eyb-ful— ta  min  jarah,  li  iġagħa- 
lec  tħares  lejh,  li  jati  fil  ghajn. 

Eyb-olangb— dakka  ta  għajn,  ħarsa 
malajr. 

Eyb-ola88  —  nuċċali  Cuċċali) ;  lenti 
ta  arlu^ġar  etc.  lunolta ;  ir-retiua  tal 
ghajn  jow  il  vista. 

Eyb-olutton  —  rgħib,  li  ma  jixba 
katt  jara,  li  katt  ma  hu  cuntent  billi 
jara. 

Eyb-headbd  —  bit-tokba  jew  fetħa 
(\i  ghandu  tokba  jew  għajn^  fir-ras 
jew  fit-tarf. 

Kyb  uoLB-tokba  f  labra,  lasta  etc. 
fejn  tidħol  ħajta  jew  jidħol  ħabel  etc, 


Digitized  by 


Google 


EYE 


—  844  — 


PA 


Eyblash  —  ix-xagħar    ta  xifer   il 
għajn^'n 
•    Eyb-lenb — len  ti. 

Eybless— bla  għajnejn,  bla  dawl. 

Eyblbt— aocetta,  tokba. 

Eyblet-holb  — -  accetta,  tokba  fejn 
tidħol  il  buttuna. 

Eyblbt-punch—  strument  biex  it- 
takkab  il  carti  (u  iddommom)  li  nużaw 
fuk  id-desk  jew  scrivanija. 

Eye-letbbb  —  strument  bil  ponta 
biex  ittakkab  bih  bħal  stallett. 

Eyblid— tebka  tal  għajn. 

Eyb-ofpbndino— li  ma  jogħġobx  il 
gfiajn,  offensiv  jew  li  joffendi  (iwaġġa 
iigħajn;. 

Eybpit— il  ħofra  tal  għajn. 

Eyb-plbabino  —  li  jogħġob,  li  jati 
piacir. 

Eybr— min  iħares  sewwa,  jara  taj- 
jeb,  ma  jerħix  minn  taħt  għajnejh. 

EYB-RBTORTiNa  —  H  iħarcs  lura,  li 
jakleb  għajnejh  lura. 

Eybrib— bejta  għasafar. 

Eye-rim  —  lunetta  fħgieġa  tonda 
waħda  li  i^iomma  bil  muscoli  ta  dwar 
għajneic  biex  tara  biha;. 

Eyb-salvb— dua  tal  għajnejn. 

EYB-SBRVANT'dac  H  jahdem  biss 
meta  icollu  I-imghallem  fuku  (iħares 
lejh). 

Eyb-sbrvIob — xogħol  li  isir  biss  taħt 
għajnejn  1-imghaIlem. 

Eyb-shot— chemm  tara  b*għajnejc, 
sa  chemm  tatiċ  il  vista,  sa  chemm 
(fejn)  tara  b'għajnejc ;  the  robbers 
sliared  tJteir  hooty  toJien  iliey  knew  that 
they  were  out  of  eyediot  from  the  palace 
xoindoto^  il  balielin  kasmu  bejniethom 
li  serku  meta  chienu  jafu  li  ma  jist- 
għux  jidru  actar  mit-twieki  tal  palazz. 

Eyb-siqht— dawl,  vista,  għajnejn  ; 
his  eye  siijht  ia  uot  much  to  »peak  o/, 
ghajnejh  ("id-dawl  ta  għajneih  jew  il 
vista  tiegħn)  ma  tantx  huma  tajbin ; 
reading  hy  nitfht  iwpairs  our  siyht,  il 
kari  ta  bil-Iejl  igburrkilnu  għujnejna. 

Eyb-sorb     >      ugigħ    il    għajnejn, 

Eyb-sorrow)    mard  il  għajnejn. 

Eyb-stone  —  gebla  tat-tnaddif  tal 
għajnejn. 

Eyb-splioe — tokba,  fetha,  li  iħallu 
fiċ-ċumbar  f meta  jiċċumbaw  ħabeU* 


Eyb-spot— isem  ta  fjur  (  gilja  ta 
lewn  viola  b'tebgħa  ħamra  fit-tarf  ta 
cull  werka). 

Eyb-spottbd  -  mtabba  ħbub  ħbub. 

Eye-strino— in-nervi,  il  għerukj'ew 
ħjut  li  imixxu  jew  igerru  il  għajn. 

Eyb-tbbth  -  li  njeb. 

Eyb-thurl — tieka. 

Eyb-waobs  ~  ħlas,  poga  ta  1-isem. 

EYB-WAiTBR-guardian,  għnssa. 

Eyb-wash    1  *'"^^»  ^"*  6^**  ^^^^^  **^ 

Eye-wink  -  għamża,  sinjal  bil  għajn. 

Eyb-witnbss— xhud  li  jara  b'għaj- 
nejh  stess;  he  is  one  o/the  eye-wittiesses, 
hua  wieħed  mix-xhieda  li  raw;  one 
eye-witnesa  is  better  than  ten  hearsays^ 
xhud  wieħed  li  ra  b'għajnejh  hu  aħjar 
minn  għaxra  li  semghu  biss,  faħjar 
xhud  li  ra  b'għajnejh  minn  għaxra  li 
semgħu). 

EYOT-gżira  żgħira  fi  xmara. 

EYRB—dawran,  viaġġar,  mawrien 
minn  post  għal  1-ieħor. 

Eyrik  ~  bejta  għasafar,  bejta  bil 
bajd  m*hux  mfakkas. 

EYRY—il  post  fejn  ibejtu  il  ghasafar 
cbar  (ħoxnin)  bħal  ma  hi  1-ajcla  etc. 
beita  ta  ajcla  etc. 

Eysblr— ħall. 

EzAM — is-sinjaijew  il  għajta  li  għan- 
dhom  it-Toroc  biex  jinġabru  meta  ja- 
sal  il  hin  li  isallu. 

EzRA— wieħed  mill  cotba  tat-Test- 
ment  il  kadim,  jew  ta  H  Scrittura. 


F— hia  is-sitt  ittra  tal  Alfabett  In- 
glis— F,  bħala  numru,t:swa40,  u  meta 
icollha  il  gibda  fukha  tiswa  40,(K)0-F 
ucoll  tokgħod  rioc  il  chelma  "Pellow" 
(sieħeb  jew  wieħed  minn  tax-xirca), 
bħal;  F.li.  (i.8.  floc  Fellow  of  the 
Royul  Geographical  Society,  Fellow 
("wieħed  minn  tax-xirca  )  tasSocietà 
Reali  tal  Geografija ;  u  F.  S.  S.  floc 
Fellow  of  the  Statistical  Society^  wieħed 
minn  tax-xirca  ta  Società,  ta  li  stati- 
stichi;  F,  titkieghed  ucoll  floc  '*Fa\ 
walida  min-noti  (irraba)  tal  musica. 

Fa  —  walida  min-noti  (ir-raba)  tal 
musica. 


Digitized  by 


Google 


FAA 


—  845  — 


FAC 


Faam— isem  ta  ħaxixa  li  ticberfl-In- 
dia,  tajba  wisk  (^msemmija)  għal  cura 
tal  mard  tal  pulmuni  jew  ii  mard 
rkiek.  . 

Faba  — fula. 

Fabagbous— bħal  fula. 

Fabian — ^għajjàn,  u  li  igħajji  bid- 
dewmien  (mill  isem  tal  famus  Qeneral 
Fabius  Maximus). 

Fablb  —  ħrafa,  raccont  li  fih  xi  tagħ- 
lim  (tifsir  jew  morali);  kalgħa,  ghidba ; 
to  write  {to  say)  fables,  ticteb,  tgħejd 
il  ħrejjef,  tigdeb  jew  tgħejd  il  cliem 
b'jeħor:  takla,  tħarref. 

P^BLBD— msemmi  fil  ħrejjef. 

FÀBLBR  — minjicteb  il  ħrejjef;minn 
jiddelitta  bil  ħrejjef ;  ħarrief. 

Fabrio — bini,  fabbrica ;  nisġa,  xok- 
ka,  biċċa  drapp,  drapp ;  tibni ;  /  sato 
some  stately  fabrics  in  Rome^  jenaBuma 
rajt  bini  ta  cobor  li  ma  bħalu  (cbir 
taasew). 

Fabricant— fabbricant,  bennej,  min 
jaghmel,  jibni,  jinseġ  ħaġa. 

Fabricate — tibni,  tagħmel,  tħarref, 
takla,  tigdeb ;  issib,  tivvinta ;  tagħmel 
ħa^a  (flus,  carti  etc^  foloz. 

Fabrication— bini,  għamil ;  tħarrif, 
kalgha  (fuk  xi  ħadd)  għamil  ta  xi  ħaġa 
falza. 

Fabrioator— min(dac  li)  jibni,  jagħ- 
mel,  jakla,  iħarref,  jivvinta  jew  jagħ- 
mel  xi  ħaġa  falza. 

Fabulist— min  jiwinta  jakla  jew 
jicteb  il  ħrejjef, 

Fabulizb— tinventa  jew  tirracconta 
il  ħrejjef ;  tharref. 

Fabulosity —ħrafa. 

FABULous-'mħarref,  m*hux  tassew, 
m'hux  tabilħakk,  li  m'hux  ta  min 
jemmnu;  Uiese  are  indeed  fabulous 
prices,  dawna  huma  tassew  prezzijiet 
(obar)  li  wieħed  ma  jemminomx. 

FAfADB  (akra  fasejdj  faċċata  ta 
dar,  palazz,  cnisia  etc. 

Facb  —  wicċ,  sefka,  tcun  wiċċ  im- 
bwiċċ  ma ;  thares  lejn,  iddawwar  wiċ- 
ċec,  tilka,  taħbat  għall ;  tħebb  għall : 
whydontyou  wash  yotir/ac^f  għaliex 
ma  tahsilx  wiċcec ;  when  he  got  (ar- 
rived)  tliere  he  put  on  a  newfacej  meta 
wasai  hemm  biddel  wiċċu  (għamei  jew 
wera  wiċċ  jeħor) ;   rememher  that  you 


have  to  appear  before  the  face  of  God, 
ftacar  li  għad  trid  tidher  kuddiem 
Alla  ;  this  was  said  in  t/ie  face  of  the 
whole  town,  dana  intkal  kuddiem  cull- 
ħadd  (kuddiem  in-niestal  belt  collha); 
in  face  of  the  sun^  pubblicu,  kuddiem 
culħadd  ;  Jie  shant  dare  to  do  this  be" 
fore  my  face^  ma  għandux  il  ħila  sgur 
lijagħmel  dana  kuddiemi;  he  is  one 


7 


ofthose  t/iat  carry  two  faces  xmder  a 
hood,  wieħed  minn  dawc  il  ħżiena 
(maliziusi)  li  juri  ħaġa  u  jagħmel  oħra, 
(li  għandu  żewġt  uċuħ)  ;  I  witl  not  see 
his  face  any  more,  ma  narax  wiċċu 
(ma  naraħx)  iżied  ;  /'//  speak  to  you 
about  it  when  we  are  face  toface,  nchel- 
mec  fuk  dan  meta  incunu  wiċċ  im- 
bwiċċ  (incunu  rasi  u  rasec) ;  he  dares 
not  showinff  his  face,  jibża  (ma  għan- 
dux  il  ħila)  jidher  ;  lie  is  a  brazen  face 
jew  a  boldfaccy  dac  wiċċu  tost  (wiċċu 
wiċċ  ii  kiegħa  tal  art) ;  what  are  ym 
making  faces  forl  x'  inti  titcherr^ 
(għaliex  kiegħed  tagħmel  dac  il  wiċċ 
icreb);  his  house  faces  the  sea^  id-dar 
tiegħu  kegħda  tnares  lejn  (faċċata  ta) 
il  bahar;  tfiat  regiment  was  thefirst  one 
toface  the  enemy,  dac  ir-rigiment  chien 
lewwel  li  mar  contra  il  għadu ;  face 
t/ie  second  card,  akleb  it-tieni  carta 
(ħalli  n^ra  x'chienet);  you  will  seethat 
I  face  him  out,  inti  tara  li  jena  nibka 
ngħejd  hecc  fwiċċu  (nibka  nsostni) ; 
he  Iiad  the  cheek  tofacc  out  his  lie^  chel- 
lu  il  wiċċ  jibka  isostni  ii  ghidba  ii  kal ; 
why  dont  you  face  those  sleeves  t  għa- 
liex  ma  ticsix  (tinforra)  dawc  il  cmiem? 

Faobd  —  bil  wiċċ,  tal  wicd ;  fair 
faced,  wiċċ  sabiħ;  uglt/ faced^  VmtivL 
icreħ ;  brazen  faced  jew  bold  faced^ 
sfaċcat,  tost,  wiċċu  wiċċ  il  kiegna  tal 
art,  li  ma  jistħi  minn  ħadd ;  wiċċ  bla. 
żejt;  two  faced^  double  faced,  faċċol, 
b'  żewġt  ucuħ ;  bare  faced^  b'  wiċċu 
micxuf,  b'wiċċu  minn  kuddiemu,  li  ma 
jistħix. 

Facb-agub— ugigh  tadras  (ta  wiċċ) 
kawwi. 

Facb-card— figura  (Be,  Donna,  jew 
Cavall)  tal  carti  tal-Iogħob. 

Faob-cloth  — chefen,  liżar  jew  biċċa 
li  tcun  fuk  wiċċ  il  mejjet  (fuk  il  cada- 
vru). 

44. 


Digitized  by 


Google 


PAC 


—  846  — 


PAC 


'Facbd— bil  wiċċ,  nfurrat,  micsi. 

FAOE-auARD-dic  il  mascra  tal  fildi- 
ferra  etc.  li  jiibsa  dawc  li  jagħmlu  li 
żghirma  biex  iħarsu  wiċċhom  mid- 
dakkiet  tax-xabla  etc. 

Facelbhs— bla  (minn  għajr)  wiċċ. 

Faob  paintbr — min  jagħmel  (ipingi) 
I-uċuħ  (ir-ritralti). 

Faoe  PAiNTiNG  —  tpingija  tal  uċiih, 
ghemil  ta  ritratti  biż  xejt  etc. 

Facbt— wiċċ  żgħir,  wiċċ  (facittjar 
ia)  il  ħgieġa,  ghajn  żghira  ta  duda  etc. 
dac  ic-ċatt  li  iciui  hemm  ma  tnl  co- 
lonna  issinghiata  (irrigata)  bil  canali 
(ic-ċatt  bejn  dac  il  canali  ta  colonna). 

Facbtbd  — bil  faċċata,  iffaċcettjat. 

Facbtial— ċajt,  ħlieka. 

Facbtious  Iċajtier,  ħluki,  wieħed 
-  J-li  iħobb  jicċaita,   żuf- 

FACETIOUSNBSSJfjettus. 

Faobtiously  —  bic-ċajt,  bil  ħlieka, 
b'żuffiettata. 

Faoial  — tal   wiċċ. 

Facies— il  wiċċ,  aspett,  dehra. 

FAOiLE-ħafif,  li  tista  tagħmlu  jew 
tilħku  malajr  (bla  tbatija);  li  jokgtiod 
sialajr  għal  dac  li  tghejdlu,  li  tipper- 
Bwadih  jew  iddawru  malajr. 

Facilbnbbs  —  ħeffa  li  tipperswadi 
J6w  iddawwar  il  fehma  (ta  bniedem) 
malajr. 

Facilitatb  -  tħaffef ;  ihis  willfacili' 
tate  your  work,  dan  iħaffiflec  ix-xogħol 
7  tcill  endeavour  to  facilitate  the  meana 
to  ity  nagħmel  cull  ma  nista  biex  in- 
haffiflec  it-triek  (il  mezz)  biex  tasal. 

Faciutation— ħeffa. 

Faoilitibs— facilità,  (ħeffa)  mezzi  li 
bihom  tħaffef  il  għamil  ta  ħaġa. 

Faciuty  —  ħeffa  ;  after  iwo  years 
that  he  vemained  with  the  carpenter  he 
can  wield  the  tooh  with  great  /acility, 
wara  sentejn  li  dam.  mal  cnrpintier 
iBsa  jimmaniġġa  il  għodda  b'  ħeffa 
cbira. 

Facings  -  xaklibiet,  il  wiċċ  (faċċata) 
ta  barra,  paramenti  tal  uniformi ;  very 
few  like  the  facing  of  that  edifice^iiii  hu- 
ma  li  togħġobom  il  faċċata  ta  dic  il 
fabbrica, 

Facinorous— ħażin  ferm  ;  xellerat, 
għamil  ħażin  (tal  ħżiena). 

Fac-bimilb — copia  sewwà  sew  bhal; 


ħaġa  mugħmula  sewwa  bħal  oħra; 
this  is  a  faC'simile  ofhis  signature,  dina 
hia  copia  esatta  tal  firma  tiegħu  (  din 
il  firma  hia  sewwa  sew  bħal  tieghu  ; 
ara  din  u  ara  tiegħu). 

Fact  -  għamil :  ġrajja,  biċċa;  this  is 
a  matier  of  fact^  din  ħaġa  naturali,  li 
għanda  issir  hecc,  li  ma  tistax  issir 
xort'oħra;  ihat  was  a  henions  fact^  dic 
chienet  biċċa  li  tchexchex ;  this  is  a 
fact^  dana  tassew ;  is  that  a  fact  ?  dan 
(dac;  veru  (tassew)  ? 

Faction  — partit  (fil  pulitca  contra  il 
gvern) ;  to  heep  np  a  faction^  iżżomm, 
ixxewwex  il  partit;  he  is  one  ofthe  ring 
leaders  of  ihe  faciion^  hua  wieħed  mil 
capuriuni  tal  partit  contra  il  gvern. 

Factionist— min  ixewwex,  jagħmel, 
il  partiti  (contra  il  gvern). 

Factious  —  storbius,  xewwiexi,  li 
iħobb  jirvella  il  poplu  (contra  il  għemil 
jew  il  pulitca  tal  gvern) 

Factitious  —  artificiali,  magħmul 
bl-idejn  ;  is  this  real  {natural)  or  facii' 
tioHs  ?  dana  veru  (naturali)  jew  magh- 
mul  bl-idejn  (artificiaH;? 

Factitivb— li  iġagħal,  li  igib  (  icun 
caġun  )  ta  xi  tibdil. 

Factor  -  agent,  wieħed  jew  I-incari- 
cat  minn  mercant  (neguziant)  li  icun 
f  pajjis  jeħor  biex  ibeghlu  u  jixtrilu 
(jinneguzialu  għalih)rdicl-artetc.  fejn 
icun  dana  1-agent;  bidwi  li  jeħu  ħsieb 
ir-raba  ta  hadd  jeħor;  fattur,  wieħed 
miz-zewġ  numri  li  immoltiplicati  flim- 
chien  jatuc  il  prodoit^  bhal  6  u  7  huma 
il  fatiuri  ta  42  ;  2  hua  fattur  ta  6,  u  8 
ucoll  ħua  fattur  6  (għaliex  2  u  8  im- 
moltiplicati  flimchien,  jew  2  gbal  8, 
jaghmlu  rjatu)  6. 

Factoragb  —  cummissioni  (  xogħol 
incaricu  )  lill-agent 

Factorial— ta  factory  ('ara) ;  (  fl- 
Aritmetica,  tal  factors^  tal  fatturi.  ) 

Factorize— titlak  ('tkiegħedj  ogget- 
ti  ħwejjeg  li  icunu  ta  xi  ħadd  li  icolln 
jati,  fdejn  bniedem  jeħor;  tagħmel 
agent  (tincarica  bniedem  bil  ħwej.jeġ 
ta  xi  ħadd  li  icoHu  jatic)--chif  jagħ- 
mlu  fli  Stati  Uniti  l-America). 

Factorship— xogħol  ta  agent  (  ufB- 
ciu  ta  agent). 

Factory— fabbrica  (post  fejn  isiru 


Digitized  by 


Google 


t^AC 


—  à47  — 


FAtt 


jew  jinħadmu  )  drappijiet,  sigarri  etc., 
fattorija,  |  ost  fejn  jiltakgħu  jew  icunu 
kegħdin  il  ħaddieoia  għax-xogliol  barra 
minn  pajjishom;  /ac<o/;y-/m7i(^wiebed  li 
jaħdem  fil  mitknà. 

Faototum— ragel  (wieħed)  li  icollu 
ħsieb  (li  irid  jagħmel)  ix-xoghol  collu; 
he  18  ihe/actotum  here,  bu  collox  hawn, 
(hx\  irid  jehu  ħsieb  tax-xogħol  collu 
hawn.^ 

Faotum  -fatt,  ħa^a  magħmula  (fil- 
ligi)  ħaġa  li  tintkal  jew  li  issir  sgur. 

Faoture  —  fattura,  cont  ta  ħafna 
afifarijiet  fl^aritmetica  jgħejdulha  ucoU 
bill  o/parceU, 

FàCULAB— tbajja  fwiċċ  ix-xemx  li 
jidru  jiddu  actar. 

Faoulty— facultà,  setgħa  tal  moħħ 
setgħa  (li  taghmel  xi  haġa)  ħila  li  wie- 
hed  icollu  bit-taħriġ  fix-xogħol  etc.  ; 
priyileġġ,  dritt,  setgħa  li  icollu  bniedem 
(li  jatih  ħadd  jeħor) ;  facultà  (  nies, 
lawriati)  the  faculiy  o/  laiv^  fo/adoo- 
caieej,  il  facuità  tal  ligi  (tal  avucati) ; 
FacuItàfWieħed  mid-dipartimenti  (tak- 
simiet)  ta  Università ;  The  Faculty  o/ 
Medicine,  il  Facultà  tal  Medicina  (tat-. 
Tobba  jew  tal  cors  ta  li  studii  tat- 
Tobba. ) 

Facunditt — eloquenza  (Isien  ta  wie- 
ħed  għaref  li  icun  jakta  jew  jghejd 
cliem,  discors  sabiħ,  li  jati  piacir.) 

Fad— namur,  gibda  cbiragħal  ħaġa, 
genn. 

Faddlb— tilgħab,  taħli  iż-xmien  fiċ- 
Cajt,  fil  ħmerijiet. 

Fade— Cxorb)  spont,  maktugħ^  don- 
nu  ilma,  ħafif,  bla  togħma. 

Fadb— tidbiel,  titfa,  titlef  il-Iewn; 
tispiċċa  ftit  ftit,  għal  xejn,  jew  fix-xejn; 
her  beauty  begins  io/ade  9iou;,beda  jspiċ- 
ċa  ġmielba  issa ;  in  summer  ihe/lowera 
soon  /ade  on  account  o/  ihe  heat,  il  fjuri 
fis-sajf  malajr  jidbielu  mħabba  fis-sħa- 
na;  do  you  ihink  this  colour  will/ade  if 
exposed  to  thesun  f  jidhirlec  li  dal-Iewn 
jitfa  jecc  jara  ( jokgħod  f-)ix-xemx  ? 
my  sirengtli  begins  to /ade,  saħti.bdiet 
niezia  (tonkos)  ftit  ftit. 

Fadbd  ^  .midbiel,  mitfi  (lewn) 

Fadbd  away  J  a  fadcd  floxcer^  fjur 
midbiei ;  a /aded  colouv,  levfn  mitfi. 


FADBLBSS~li  ma  jidbielx,  li  dejjem 
fuk  tiegħu  ;  li  ma  jitfax  mil-lewn 

Fadob  —  tadatta,  tkabbel,  takbel ; 
tgħaddi  il  kuddiem. 

Fading— li  jidbiel,  li  jitfa,  jitlef  il- 
lewn,  li  jispiċċa  fix-xejn  ;  nukkas,  tel- 
fien  ta  lewn,  ta  saħħa  jew  ta  kawwa. 

FjBOAL  -  tal  ħmieġ,  tal  kiegħ  (dac  li 
jokghod  minn)  ta  ħaġa. 

Fjeobs  —  il  ħmieġ  (nara)  tal  animali ; 
dac  li  jokgħod  (il  kiegħ)  minn  ħaġa  li 
tcun  mkankla. 

Faffle  — ittemtem. 
Fao— minn  jaħdem  bħal  chelb  (  li 
dejjem  sejjer  jaħdera  bla  mistrieħ  ta 
xejn);  thacchech,  taħdem  jebes;  għok- 
da  fil  ħajt  tal  insiġ  li  tcun  fiz-xokka ; 
thaddem  sħiħ,  tati  lill  min  jaħdem 
bħal  chelb  (bħal  irsir)  ;  tgħajji  ( ;ew 
tagħmel  għajjen  bix-xogħol  li  tati  lill 
wieħed  jagħmel ;  tgħeja  ;  /  can't  go 
on^  I  am/agged  out,  ma  nistax  incom- 
pli  Cnaħdem)  nħossni  għajjen  mejjet. 

Fag-end  —  it-tarf  ta  biċċa  (pezza) 
drapp  ;  it-tarf  Cil  biċċa  ta  1-aħħar)  ta 
ħaġa;  it-tarf  ta  ħabel  li  ma  icunx  għa- 
du  mibrum  (tarf  ta  habel  maħtut^. 

Faogot— ara /ajro^. 

Fagot  -  mazz  virghi,  katta  ħatab, 
zcuc  jew  għesieleġ  (għan-nar  jew  għai 
bini  jew  xoghol  ta  xi  fortizzi) ;  torbot 
katta  ħatab,  torbot  fkatta  ;  gozz  bcej- 
jeċ  tal  ħadid  lest  biex  jarġa  jinħadem ; 
wiehed  li  dari  chien  iwiegeb  ismu  minn 
f  loc  ħadd*jeħor  fir-Kigiment  (  ragel 
mħallas  għal  apposta  biex  meta  icunu 
isejħu  1-ismijiet  tan-nies  fBigiment 
jwiegeb  f  loc  xi  ħadd  li  icun  niekes. 

Fagotto  -  fa^ott,  isem  ta  strument 
'tad-dakk  tal  injam  (bħal  clarinett  etc.) 

Faoot-votb— vot  falz  (li  ma  icunx 
għal  tassew,  jew  vot  ghal  taparsi). 

Fagot  vorBR — wieħed  li  għandu  il 
vot  għal  taparsi,  vot  li  ma  jiswiex. 

Fagus  -il  fagu,  is-siġra  tal  fagu. 

Faham— ara/cmm. 

Faħrbnheit  —  Termometru,' he^c 
msemmi  minn  Falirenheit  li  ivventah, 
dan  it-termometru  (li  m*hux  bhat- 
termometri  I-ohra  \t-Reamonr  u  ic- 
Centigradu)  ghandu  il  iK)nt  ta  1-ingaz- 


Digitized  by 


Google 


m 


—  348  — 


FAI 


zar  fit-82  grad,  u  dac  tal  għali  fil  212 
il  grad ;  jigifieri  meta  1-aria  tcQn  tant 
chiesħa  li  1-ilma  jagħkad  jimmarca 
jewjinżelil  mercuriu  fil  grad  82,  u 
meta  tcun  tant  eħana  cbira,  li  1-ilma 
jagħli,  allura  jitla  jew  jimmarca  212 
il  grad. 

Faibmcb— fajjenza  (zortata  fuħħar) 
hecc  msejħa  għaliex  saret  1-ewwel  dar- 
ba  fFajenza,  fir-Romanja  ((talia). 

Fail — nukkas ;  tonkos,  tfalli,  takta, 
tifsed,  tmut,  tispiċċa  ;  dont  fail  to 
come,  tibkax  ma  tigix(tonkosz)  Jie  xoiU 
come  without /ail^  jigi  sgur  ("ma  jon- 
kosx)  ;  /  aincerely  hope  that  you  will 
notfail  to  be  eo  goodae  to  accede  to  my 
requeat,  jena  nittama  tasBew  li  inti  ma 
tonkosx  (ma  tibkax)  li  tcun  hecc  tajjeb 
li  ticcuntentani  (tagħmel  chif  tlabtec); 
he  failed  tlirough  ignorance,  nakas  (meL 
għamilx  li  chien  imissu  )  ghax  ma 
chienx  jaf ;  /  shant  come  with  you  to 
aee  him^  my  heart  faiU  me,  ma  nigix 
migħec  biex  narah,  kalbi  ma  tatinix 
(ma  għandix  il  ħila  jew  jonkosni  1-al- 
mu) ;  I  Jeel  that  my  strength  faih  me, 
inħoss  li  sahti  kiegħda  tonkos  (  nieżel, 
cull  ma  tmur  saħti  tonkos);  /  am 
afraid  he  will  fail  in  his  hope^  nibża  li 
kiegħed  jittama  għal  xejn  ili  ma  jagħ- 
mel  xejn). 

Failbd— nakas,  fised,  spiċċa,  miet ; 
he  failed  to  come,  ma  giex  (nakasy  ;  his 
hrother  failed  too  in  the  examination, 
ħuh  baka  ma  għaddiex  ucoU  (ma 
għamel  xejn;  fl-esami;  1  have  the 
pleasure  to  say  that  no  one  failed  from 
onr  achool,  għandi  il  piacir  nghejd  li 
culħadd  għadda  mill  iscola  tagħna. 

FAiLURB-nukkas,  fisda,  fard,  falli- 
ment ;  his  project  was  a  failure,  il  pro- 
gett  tiegħu  ma  rnexxiex ;  yours  wili 
he  a  failure  this  time,  iggiba  fard  din 
id-darba;  upon  failure  of  which,  u 
minn  floc  dian. 

Fain  —  mixtiek,  li  irid  chiecu,  li 
għandu  il  kalb  ;  bil  kalb  collha  ;  bil 
piacir  collu,  tixtiek  bil  fors ;  /  would 
Jain  see  him  ("cont)  nixtiek  chiecu  na- 
rah  ;  he  wouldfain  persuade  me  to  run 
away  wit/i  him,  ried  chiecu  (b'cull  mod) 
iġagħalni  ( idaWwami )  biex  naħrab 
mioghu ;   /  was  fain   to  do   H,  cheUi 


nagħmel  heco   bil   fors   (cont  obligat 
nagħmel  hecc). 

Faimbb— faħħari,  impustur  idac  li) 
jew  min  jimpustura  biUi  ifaħħar  jew 
jonfoħ  lill  dac  li  icun. 

prr} '-'■"-• 

Faint  >-titbiel,  tintreħa;  għax  wa,rek- 
kiet  irruħ;  għaxi,deboli,  midbiel,  mer* 
hi,  rieħi,  mitluk ;  bla  ħila  ;  m*hux  veru 
(simulat);  m'hux  kawwi  biżżejjed ; 
m'hux  ċar  biżżejjed; '  ftit  u  xejn  scur 
jew  mħawwad ;  the  enemy  made  a  faint 
attempt  to  defendtJie  veaaeU  wnwh  wei*e 
near  our  fort,  il  għadu  għamel  sforz 
li  ma  chienx  kawwi  biżżejjed  (ittanta 
iżda  m*hux  b'dic  il  kawwa  li  chien 
hemm  bżonn)  biex  iħares  jew  jidde- 
fendi  il  bastimenti  li  chienu  lejn  il 
fortizza  tagħna ;  /  noticed  that  the  co^ 
louring  of  that  poiuting  is  in  some  part 
faint,  osservajt  frajt)  li  il  culurit  (il- 
iewnijiet  ta  dic  il  pittura  (ta  dac  il 
quadru)  hua  xi  bnadi  mħawwad  jew 
m'hux  ċar  biżżejjed ;  their  voice  then 
grexo  faint,  leħenom  imbagħad  ma  ba* 
kax  ċar  (kawwi)  biżżejjed;  that  was  a 
faint  contisict,  dac  chien  cuntratt 
(bejgħ  etc.)  simulat  Tm'hux  veru) ;  he 
hadafuint  (he  faintedj,  tati  għaxwa 
jew  rekki^t  ir-ruħ. 

Faint-action— causa  (fil-ligi)  simu- 
lata  (li  nia  tcunx  għal  tassew). 

Fafnt-draW  -  tħozż  (tiġl>ed lirija  etc.) 
chemm  chemm,  ħafif  ħafif. 

FAiNT-HBART-bla  ħils,  beż^àegħi ; 
a  faiut  heart  necer  toon  afair  ludy,  fejn 
tħobb  il  kalbjimxu  ir-riġlejn. 

Faikt-hbarted  —  timidu,  beżżiegħi, 
gigna,  bla  ħila ;  his  treason  was  not 
that  of  a  fainthearted  man^  id-delitt  tie- 
għu  ma  cluenx  ta  wieħed  (bniedem) 
gigna,  jew  ta  wieħed  beżżiegħi. 

Fainthbartbdness— biża,  nukkas  ta 
ħila. 

FAiNTiNG-FiT—għaxwa,  tafja,  rekket 
ir-ruħ. 

Faintless— li  jibka  sħiħ,  li  ma  jon- 
kosx,  li  ma  jiscotx,  li  ma  jehdax. 

Faintlino  -  gigna,  bla  ħila,  beżżio- 
għi,  mitluk  mitluk,  merħi  merħi. 

Faintly— bil  kerk  ;  bil  chemm  il 
chemm;  ħafif  ħafif,  bla  kawwa,  chemm 


Digitized  by 


Google 


i^Al 


-  m  — 


m 


chemm ;  bil  beżgħa,  m'hux  ċar  biż- 
żejjed,  m*hax  kawwi  biżżejjed. 

Faintnbss  —  telka,  rehja,  bi^^a,  nuk- 
kas  ta  hila. 

Fi.iR— ^abiħ,  saG,  abjad  ;  isfar  (xa- 
għar);  m*huz  ħażin,  sewwa;  fiera; 
suk;  she  U  a/air  lady,  sinjura  (mara) 
sabiħa  (b'xaghara  isfar,  jew  bajdanja^; 
fair  weat/ier,  temp  sabiħ  f'bnazzi^  ; 
/air  wordf^  cliem  ħelu  ;  lie  is  noto  in  a 
fair  way^  ittsa  mexa  (ghadda  il  kud- 
diem)  ġmielu;  Bhe  hasfairhair^  ghan- 
dha  xagħarha  isfar  ;  Uiia  is  a  fair  pre- 
Unce^  din  scusa  sabiha  ("tajba) ;  that 
wa8  a  fair  proposal^  dic  chienet  propo- 
sta  (tajba)  xierka;  tliat  wasfair^  dac 
chien  sewwa,  xierak  (chif  imur^;  let 
nn  have  fair  play^  incunu  onesti  (ma 
ningannawx  jew  ma  inkarkux) ;  let  ua 
give  him  fair  play^  nerħulu  (inħalluh, 
natuh  il  camp)  li  jiddefendi  rnħu  ; 
they  are  having  fair  windy  għandom 
riħ  tajjeb  (ir-riħ  magħhom);  his  re- 
sult  was  ^^fair\  ir-risultat  li  chellu  ma 
chienx  ħażin  ;  he  has  a  fair  tongue, 
għandu  Isienu  ħelu  (iħobb  ifaħħar) ; 
this  is  not  fair,  dana  ni*hnx  sewwa  ; 
y  tcas  always  fair  wiih  him^  dejjem 
mxejt  bis-sincerità  miegħu  (dejjera  it- 
trattajtu  tajjeb) ;  we  mmt  do  our  best 
to  join  together  the  fair  and  the  gonl^ 
nagħmlu  li  nistgħu  li  ngħakkdu  dac  li 
hu  sabiħ  raa  dac  li  hu  tajjeb  u  meħ- 
tieġ ;  let  us  have  a  fair  copy  of  this^ 
atina  copia  pulita  ta  dan  ;  I  am  so 
glad  to  learn  iha  i  you  are  in  a  fair  way 
of  recovery^  ghvinài  piacir  wisk  ncun 
naf  (nisma)  li  inti  gej  il  kuddiem 
ġmielec  (kieghed  tieħu  ir-ruħ  u  tfiek 
wara  il  marda) ;  fair  and  toftly  goes 
far^  min  jimxi  bil  mod  jasal  cmieni ; 
a  faint  heart  never  won  a  fair  lady^ 
fejn  tħobb  il  kalb  jimxu  ir-riglojn; 
fair  wonls  hutier  no  parsnipa^  bil  cliera 
biss  ma  nimlewx  żakkna  (bil  paroli 
ma  nieclux) ;  have  you  heen  to  ike  fair^ 
mort  il  fiera?  you  hare  come  a  d^jy 
ofter  the/air,  wasalt  tard  (raa  Iħaktx); 
a  fair  day^  ġurnata  tal  fiera  ftal 
bejgħ). 

Fair  BODiNO'li  igib  ir-risk,  risku 
tajjeb. 

Fair  rACED — faċċol,  b'żewġt   uċuħ  ; 


f  am  seriously  afraid  he  is  a  fair  faeed 
man^  nibża  wisk  li  hu  bniedem  faċċol 
(li  fkalbu  icollu  haġa  u  juric  oħra). 

Fair  fasuionbd  — ħelu,  pulit  f  għa- 
milu  ;  jaf  igib  ruħu. 

Fairino  -rigal  li  jatu  f  xi  fiera. 

Fair  LBATHBR'-gild  iccunzat  minn 
għajr  lewn  xejn  (bil  culur  tal  conza 
biss.) 

Fair  haid  of  Franob     ]  ismijiet    ta 

Fair  haids  of  February  fjuri,ranun- 

Fair  HAiDs  OF  Kbnt      )  culi  etc. 

Fair  hindbd  — onest,  ragel,  galan- 
tom^ 

Fair  play— gustizia,  ħakk ;  sewwa. 

Fair  spokbn— puHt,  ta  mgiba  tajba, 
li  jitchellem  bl-imgiba  coliħa,  ħelu  fi 
cliemu. 

Fair  told  — li  jogħġob. 

Fair  way— minn  fejn  jista  igħaddi 
(ipixca)  bastiment  etc.  fi  xmara,  ca- 
nal  etc. 

Fair  weajħbr  —  bnazzi,  temp  ċar 
(sabiħ). 

Fairness  —  ġmiel,  sbuhija,  bjuda, 
safa ;  is-sewwa. 

Fair  one  —  sabiħ,  wiehed  (bniedem) 
sabiħ. 

Fairy— saħħara. 

Fairy  land  —  1-art  tas-saħħarin, 
(minn  fejn  jiġu  is-saħħarin). 

Fairy  LiKB— bħal  saħħara,bħal  tas- 
saħħarin. 

Fairy  sTONB-isem  ta  gebla  li  isibu 
f  xi  fosos. 

Faith  — twemmin,  fidi,  gieh  ;  since- 
rità,  onestà  ;  /  have  not  much  /aitli  lefi 
in  liimy  ma  bakgħalix  ("ma  għandix  ac- 
tar^  fidi  fih  ;  without  faith  ihe  works 
are  itead^  1-opri  minn  għajr  fidi  huma 
mejtin ;  upon  my  faithl  fuk  ruħi  I 
faith!  (bħal  ħalfa)  fuk  ruħi;  which  is  tlie 
rnle  of  faiih?  liema  hi  ir-regula  tal 
Fidi?  The  Rule  of  Faitli  is  the profession 
of  Faitli  usually  called  tlte  Apostles 
Creed,  ir-regula  tal  Fidi  hi  il  profes- 
sioni  li  jissejjaħ  Credu  jew  il  fidi  tal 
Apostli. 

Faith  urbach  -csur  ta  fedeltà 

I<\iTHFUL  -Nisrani,  ntiek  (sħiħ)  fil 
fidi  jew  fit-twemrain,  fidil,  li  m*hux 
karrieki ;  he  is  afaitliful  servant^  hua 
serv  fidil  (ta  min  jafdaħ,  m*hux  kar- 


Digitized  by 


Google 


fAi 


—  348  — 


FAI 


zar  fit-S2  grad,  u  dac  tal  għali  fil  212 
il  grad ;  jigifieri  meta  I-aria  tcun  tant 
chiesħa  li  1-iIma  jagħkad  jimmarca 
jew  jinżel  il  mercuria  fil  grad  82,  u 
meta  tcun  tant  sħana  cbira,  li  I-ilma 
jagħli,  allura  jitla  jew  jimmarca  212 
il  grad. 

FAiBMCB^fajjenza  (zorta  ta  fuħħar) 
liecc  msejħa  għaliex  saret  l-ewwel  dar- 
ba  fFajenza,  fir-Romanja  ((talia). 

Fail — nukkas ;  tonkos,  tfalli,  takta, 
tifsed,  tmut,  tispiċċa  ;  donU  fail  to 
come,  tibkax  ma  tigix(tonkosz)  he  will 
come  without  fail^  jigi  sgur  ("ma  jon- 
kosx)  ;  1  sincerely  hope  that  you  will 
not  fail  to  be  ao  good  as  to  accede  to  my 
requeat,  jena  nittama  tassew  li  inti  ma 
tonkosx  (ma  tibkax)  li  tcun  hecc  tajjeb 
li  ticcuntentani  (tagħmel  cbif  tlabtec); 
hefailedt/iroughignorance,  nakas  (mek 
għamiix  li  chien  imissu  )  ghax  ma 
chienx  jaf ;  /  shant  come  wilh  you  io 
see  him^  my  heart  fails  me,  ma  nigix 
migħec  biex  narah,  kalbi  ma  tatinix 
(ma  għandix  il  ħila  jew  jonkosni  1-aI- 
mu) ;  I  Jeel  that  my  strength  fails  me, 
inħosB  li  sahti  kiegħda  tonkos  (  nieże), 
culi  ma  tmur  saħti  tonkos);  /  am 
afraid  he  willfaU  in  his  hope,  nibża  li 
kiegħed  jittama  għal  xejn  ili  ma  jagħ- 
mel  xejn). 

Failbd— nakas,  fised,  spi<K*a,  miet; 
he  failed  to  come,  ma  giex  (nakasy  ;  his 
hrother  failed  too  in  ihe  examination, 
ħuh  baka  ma  għaddiex  ucoll  (ma 
għamel  xejn;  fl-esami;  7  have  the 
pleamre  to  say  that  no  one  failed  from 
our  school,  għandi  il  piacir  nghejd  li 
culħadd  għadda  mill  iscola  tagħna. 

FAiLURB-nukkas,  fisda,  fard,  falli- 
ment ;  his  project  was  a  failure,  il  pro- 
gett  tiegħu  ma  rnexxiex ;  yours  xoili 
be  a  failure  this  time,  iggiba  fard  din 
id-darba ;  upon  failure  of  which,  u 
minn  floc  dan. 

Fain  —  mixtiek,  li  irid  chiecu,  li 
għandu  il  kalb  ;  bil  kalb  collha  ;  bil 
piacir  collu,  tixtiek  bil  fors ;  /  woidd 
Jain  see  him  ("cont)  nixtiok  chiecu  na- 
rah  ;  he  wouidfain  persuade  me  to  run 
away  with  him,  ried  chiecu  f  b'ċull  mod) 
iġagħalni  ( idaWwami )  biex  naħrab 
mioghu  ;   /  was  fain   to  do  it, .  chelli 


nagħmel  heco   bil   fors  (cont  obligat 
nagħmel  hecc). 

Fainbb— faħħari,  impustur  idac  li) 
jew  min  jimpustura  billi  ifaħħar  jew 
jonfoħ  lill  dac  li  icun. 

prr} '->;'»-■ 

Faint  — titbiel,  tintreħa;  għaxwa,rek- 
kiet  ir-ruħ;  għaxi,deboli,  midbiel,  mer- 
hi,  rieħi,  mitluk ;  bla  ħila  ;  m*hux  veru 
(simulat>;  m'hux  kawwi  biżżejjed ; 
m'hux  ċar  biżżejjed; '  ftit  u  xejn  scur 
jew  mħawwad ;  the  enemy  made  a  faint 
aitempi  to  defendthe  vessels  wnich  were 
near  our  fort,  il  għadu  għamel  sforz 
li  ma  chienx  kawwi  biżżejjed  (ittanta 
iżda  m'hux  b'dic  il  kawwa  li  chien 
hemm  bżonn)  biex  iħares  jew  jidde- 
fendi  il  bastimenti  li  chienu  lejn  il 
fortizza  tagħna ;  /  noticed  t/tat  ihe  co- 
louring  of  ihat paiuiing  is  in  some  part 
faint,  osservajt  ("rajt)  li  il  culurit  (il- 
lewnijiet  ta  dic  il  pittura  (ta  dac  il 
quadru)  hua  xi  bnadi  mħawwad  jew 
m'hux  ċar  biżżejjed;  iheir  voice  ihen 
gvewfaint,  leħenom  imbagħad  ma  ba- 
kax  ċar  (kawwi)  biżżejjed ;  ihat  was  a 
faint  conimct,  dac  chien  cuntratt 
(bejgħ  etc.)  simulat  rm'bux  veru) ;  he 
had  a  faint  (hefainiedj,  tati  għaxwa 
jew  rekki^t  ir-ruħ. 

Faint-action— causa  (fil-ligi)  simu- 
lata  (li  ma  tcunx  għal  tassew). 

Faint-draW-  tħozż  (tiġbedlinjaetc.) 
ch'emm  cbemm,  ħafif  ħafif. 

FAiNTHBART-bla  ħila,  bezżiegħi; 
a  faint  heurt  never  toon  a  fair  lady,  fejn 
tħobb  il  kalbjimxu  ir-riġlejn. 

Faikt-hbarted  —  timidu,  beżżiegħi, 
gigna,  bla  ħila ;  his  ireason  was  not 
ihat  of  a  fainihearted  man,  id-delitt  tie- 
għu  ma  chienx  ta  wieħed  (bniedem) 
gigna,  jew  ta  wieħed  beżżiegħi. 

Fainthbartbdness— biża,  nukkas  ta 
ħila. 

Faintino-fit— għaxwa,  tafja,  rekket 
ir-ruħ. 

Faintlbss— li  jibka  sħiħ,  li  ma  jon- 
kosx,  li  ma  jiscotx,  li  ma  jebdax. 

Faintlino  -  gigna,  bla  ħila,  beżżie- 
għi,  mitluk  mitluk,  merħi  merħi. 

FAiNTLY—bil  kerk  ;  bil  chemm  il 
chemm;  ħafif  ħafif,  bla  kawwa,  chemm 


Digitized  by 


Google 


i'Ai 


-  840  — 


m 


chemiD ;  bil  bezgħa,  m*hux  car  biż- 
żejjed,  m*hux  kawwi  biżżejjed. 

Faintnbss  — telka,  rehja,  biża,  nuk- 
kas  ta  hila. 

F4.1R— eabiħ,  safi,  abjad  ;  isfar  (xa- 
għar) ;  m*bux  ħażin,  sewwa  ;  fiera ; 
suk;  ahe  is  a/air  lady,  einjura  (mara) 
sabiħa  (b'xaghara  isfar,  jew  bajdanja>; 
fair  weat/ier,  temp  sabiħ  f'bnazzi^  ; 
/air  wordfj  cliem  ħelu  ;  lie  is  now  in  a 
/air  way,  iuBa  mexa  (ghadda  il  kud- 
diem)  ġmielu;  Bhe  lias/air  hair^  ghan- 
dha  xagħarha  isfar  ;  this  is  a/air  pre' 
tence,  din  scusa  sabiha  (tajba) ;  that 
wa8  a  /air  proposal^  dic  chienet  propo- 
Bta  (tajba)  xierka;  ttiat  wa*/air^  dac 
chien  sewwa,  xierak  (chif  imurj;  let 
U8  have  /uir  play^  incunu  onesti  (ma 
ningannawx  jew  ma  inkarkux) ;  let  us 
give  him /air  play^  nerħulu  (inħalluh, 
natuh  il  camp)  li  jiddefendi  rnħu  ; 
they  are  having  /air  wind^  għandom 
riħ  tajjeb  (ir-riħ  magħhom);  his  re- 
salt  tcas  ^^fair\  ir-risultat  li  chelUi  ma 
chienx  ħażin  ;  he  has  a  /air  tongue, 
għandu  Isienu  ħelu  (iħobb  ifaħħar) ; 
this  is  not /air,  dana  m'hnx  sewwa  ; 
J  was  always  /air  wiih  him,  dejjem 
mxejt  bis-sincerità  miegħu  (dejjera  it- 
trattajtu  tajjeb) ;  we  must  do  our  best 
tojoin  together  the /air  and  tJte  go>d, 
nagħmlu  li  nistgħu  li  ngħakkdu  dac  li 
hu  sabiħ  raa  dac  li  hu  tajjeb  u  meħ- 
tieġ ;  let  us  have  a  /air  copy  0/  this^ 
atina  copia  pulita  ta  dan  ;  /  ani  so 
glad  to  learn  iha  i  you  are  in  a  /air  way 
0/  recorery^  għandi  piacir  wiek  ncun 
naf  (nisma)  li  inti  gej  il  kuddiem 
ġmielec  (kieghed  tieħu  ir-riiħ  u  tfiek 
wara  il  marda) ;  /air  and  to/tly  goes 
/ar,  min  jimxi  bil  mod  jasal  cmieni ; 
a  faint  heart  never  won  a  /air  lady^ 
fe.jn  tħobb  il  kalb  jimxu  ir-ri«>lojn ; 
/uir  woids  hnliev  no  parsnipt*,  bil  cliera 
biss  ma  niralewx  żakkna  (bil  pai*oU 
ma  nieclux) ;  have  yon  heen  to  ihe /air, 
mort  il  fiera?  you  have  come  a  d^jy 
a/ter  the /air,  wasalt  tard  (raa  Iħaktx); 
a  fair  day^  ġurnata  tal  fiera  ftal 
bejgħ). 

Fair  BODiNG-li  igib  ir-risk,  risku 
tajjeb. 

Fair  rACED— faċċol,  b'żewġt   ueuħ  ; 


f  ain  seriously  a/raid  he  is  a /air  /aced 
man,  nibża  wisk  li  hu  bniedem  faċċol 
(li  f'kalbu  icollu  haġa  u  juric  oħra). 

Fair  fasuionbd  -^ħelu,  pulit  fgħa- 
milu  ;  jaf  igib  ruħu. 

Fairino  -rigal  li  jatu  f'xi  fiera. 

Fair  lbatħbr — gild  iccunzat  minn 
għajr  lewu  xejn  (bil  culur  tal  conza 
biss.) 

Fair  haid  of  Franob     ]  ismijiet    ta 

Fair  MAID8  OF  February  fjuri,ranun- 

Fair  maids  of  Kbnt      )  culi  etc. 

Fair  hindbd  — onest,  ragel,  galan- 
tom^ 

Fair  play— ġustizia,  ħakk ;  sewwa. 

Fair  spokbn— puUt,  ta  mgiba  tajba, 
li  jitchellem  bl-imgiba  collħa,  ħelu  fi 
cliemu. 

Fair  told  — li  jogħġob. 

Fair  way— minn  fejn  jista  igħaddi 
(ipixca)  bastiment  etc.  fi  xmara,  ca- 
nal  etc. 

Fair  weajħbr  —  bnazzi,  temp  ċar 
(sabiħ). 

Fairness  —  ġmiel,  sbuhija,  bjuda, 
safa ;  is-sewwa. 

Fair  onb— sabiħ,  wiehed  (bniedem) 
sabiħ. 

Fairy— saħħara. 

Fairy  land  —  l-art  tas-saħħarin, 
(minn  fejn  jiġu  is-saħħarin). 

Fairy  likb— bħal  saħħara,  bħal  tas- 
saħħarin. 

Fairy  stonb— isem  ta  gebla  H  isibu 
f  xi  fosos. 

Faith  — tweramin,  fidi,  gieh  ;  since- 
rità,  onestà  ;  /  have  not  much  faitfi  le/i 
in  him^  ma  bakgħalix  ("ma  għandix  ac- 
tar^  fidi  fih  ;  without  /aith  ihe  works 
are  dead^  1-opri  minn  għajr  fidi  huma 
mejtin ;  upon  my  /aith!  fuk  ruħi  I 
/aith!  (bħal  ħalfa)  fuk  ruħi;  which  is  t/ie 
rule  o/  /aiih  ?  liema  hi  ir-regula  tal 
Fidi?  The  Ruleqf  Faitli  is  the  pro/ession 
o/  Faith  usually  called  the  Apostles 
Creedf  ir-regula  tnl  Fidi  hi  il  profes- 
sioni  li  jissejjaħ  Credu  jew  il  fidi  tal 
Apostli. 

Faith  brbach  -csur  ta  fedeltà 

Faithful  -Nisrani,  utiek  (sħiħ)  fil 
fidijew  fit-twemrain,  fidil,  li  m'hux 
karrieki ;  he  is  a/aitli/ul  servant,  hua 
serv  fidil  (ta  min  jafdaħ,  m*hux  kar- 


Digitized  by 


Google 


1?At 


—  350  — 


FAt 


rieki)  ;  let  napray  for  ihe  houIh  of  the 
faithful  departed,  ejja  nitolbu  għal  mi- 
strieħ  tal  erwieħ  tal  Purgatoria ;  the 
Pope  18  the  father  ofall  the  faithfut,  il 
Papa  hua  ii  missier  ta  li  Nsara  collha. 

Paithpully— fedelment,  bil  fedeltà 
collha,  bil  fidi ;  I  remain,  dear  friend^ 
faiUifally  yours^  N.  N.^  nibka,  għażis 
ħabib  tiegħi,  il  fidil  tiegħec  N.  N. 

Paithpulnbss  —  fedeltà,  wetka  fit- 
twemmin  jew  fil  Fidi ;  /  always  ad- 
mired  his  fuithfulnesa  in  lovj^  jena 
dejjem  tgħaxxakt  bil  wetka  tiegħu 
f  cbemm  żamm  fidil)  fl-imħabba. 

Faithle^s — bla  fidi,  li  majemminx, 
karrieki,  li  ma  iżommx  cbelmtu,  li 
jidħak  bi  ("b'dac  li  icun);  be  not  faitli' 
leaa  hut  believing,  tcunx  bla  fidi,  em- 
men ;  afaiihlens  and  ahameteas  man,  ra- 
gel  karrieki  u  bla  mistħija. 

Faithlbssnbss  —  slealtà,  perfidia 
(meta  wiehed  ma  icunx  fidil). 

FAiTouR-briccun,  vagabond. 

Faitoue's  grass  -tengħud. 

Faix— verità!  tassew,  fuk  ruħi. 

Fakh— tkarrak,  turi  ħaġa  b'oħra; 
tisrak. 

Fakbr— ħalliel. 

Fakir— tallab  (ajc  musulman  jew 
torc). 

Falbala— ara  furbelow. 

Falcatb— mghawweġ  jewli  gej  bħal 
mingel;  mgħawweġ  jew  li  gej  bhal 
karn,  bħ'al  meta  il  kamar  icun  jew 
fl-ewwel  inchella  fl-aħħar  cwart. 

Faloation  — tagħwiġ,  liwi,  għamla 
ta  mingel. 

Faloator  -  ħassàd  (wieħed  li  jaħsad 
bil  mingel; . 

FALOHioN-xabla  wiesgħa,  għamla 
ta  mingel  ;  the  bard  hat/i  ceaaed  his  aong 
and  bound  the  fulchion  to  his  side,  il 
poeta  spiċċa  mil  cant  (għana)  tiegħu 
u  rabat  ix-xabla  ma  kaddu. 

Faloiporm-U  għandu  għamla  ta 
mingei. 

Falcon— bies. 

Palcon-crbst  —  ir-rix  (tal  bies j  li 
icun  hemm  fuk  xi  elmu. 

Faloon-btbd  —  li  għandu  għajnejħ 
ta  seker,  li  jara  ferm. 

FALOoNBR-falcunier,  min  jew  dac 
)i  irabbi  iskra  (għal  caċċa). 


Falconbt — bies  żgħir,  ferħ  ta  bies. 

Falconry— is-sengha  li  trabbi  bies 
(iskra)  biex  jakbdu  tjur  ohra  ;  il  caċċa 
(kbid  ta  tajr)  bl-iskra  mgħalmin  għal* 
hecc. 

Faloula  —  difer  ta  annimal  li  gej 
bħal  mingel. 

Falculatb— li  gej  għamla  ta  min- 
gel  (bħal  difer  ta  bies). 

Faldagr — dritt  li  tagħmel  makjei 
għan-ngħaġ  fir-raba  tiegħec,  biex  daw- 
na  idemmlu  l-art. 

PALD-PBK'-ħlas  li  il  bdiewa  iħalsu 
lill  sid  il  għalka  biex  jagħmlu  makjel 
għanngħaġ  fir-raba  li  icollom  għan- 
dhom  mkabbel,  biex  in-nghaġ  idem- 
mlu  aħjar  dan  ir-raba.   . 

Palding  -xorta  ta  drapp  ordinariu. 

Faldistory  )  fAldisteriu  (siġġu  tal 
>  iskof)   li  icun   hemm 

Paldstool  j  fuk  ii  prisbiteriu). 

Fall— wakgħa,  tiiirifa  ;  niżla  I-isfel; 
taka,  tigġarraf,  taka  jew  tarġa  għal, 
tinżel  1-isfeI ;  jiġri  ("jissucciedi) ;  tofatl 
sick,  timrad,  btfore  hefcll  sick,  kabel 
ma  marad ;  to  fatl  a  steep,  torkod ; 
during  the  sermon  they  both  fett  a  sleep, 
fil  prietca  it-tnejn  rakdu,  to  fall  poor, 
tiftakar  (issir  fkir,  tigi  fil  bżonn ;  to 
/a// ati;ay,  togħlob  (tonkos  fil-Iaħam), 
tonkos  mill  fedeltà  (mill  ħbeberijà)  ; 
dont  you  think  that  he  isfalling  axoay  ? 
ma  jidhirlecx  li  bieghed  jogħlob  Oon- 
kos)?  ;  he  tcas  the  first  to  fatl  away,  Iiu 
beda  biex  raġa  lura  (nakas)  mill  ħbe- 
berija,  jew  ma  bakax  fidil;  tofatt  away 
from  one's  retigion^  takleb(ir'reIigionj; 
his  wifi  tpis  the  cause  of  his  falting 
away  from  his  religion,  martu  ġagħlitu 
jakleb  (jibdel  ir-religion  tieghu)  ;  to 
fatl  Ifack,  taka  lura  (ghal  daħrec  jew 
tmur  lura) ;  they  tried  to  fall  back  on 
them,  riedu  imorru  lura  ghalihom  ;  to 
fatl  Imckupon^  tarġa  għall,  taka  għall 
li  stess  ħai^a  etc.^/i«y  Aad  to  fatthack 
upon  our  old  method,  chellhom  jarġgħu 
jakgħu  għal  li  stess  metudu  antic 
tagħna ;  the  general  had  lo  fàlt  back 
•tipon  some  of  the  renerved  troops,  il  ge- 
neral  chellu  jirriccorri  għall  xi  ftit 
mit-truppi  tar-riserva ;  to  fatl  down^ 
taka  (jew  taka  b'wiċċec  fl-art^  tmut, 
taka,    tibka  mejjet  jew  maktul,  ma 


Digitized  by 


Google 


FAL 


—  351  — 


PAL 


tirnexxbijex  ;  i/a  man  once  falU  down 
atl  will  tread  on  him^  il  ħmar  il  magħ- 
kur  idur  ghaliħ  id-dubbien  (meta  taka 
fl-art  tintrifea) ;  lie  fell  doion  ihe  tttairs^ 
Avaka  (tgħerbeb)  it-taraġ ;  he/ell  down 
ai  Uisfeety  inxteħet  friġlejh  ;  there  fell 
downslain  oflsraeljive  hundredtliousand 
chosen  men,  wakghu  mejtin  (inkatlu) 
min-nies  ta  Israel  (  Israeliti  )  ħames 
mitt  elf  ruħ;  ihough  we  here  fall  down 
we  have  siipplies  to  second  our  atiempt^ 
għad  illi  hawn  ma  nagħmlu  xejn  (  ma 
nirnexxuhiex)  għandua  iżda  munizion 
(cull  ma  jinħtieġ  biex  natu  salt  (nugħ- 
mlu  attacc)  jeħor:  the  ship  fell  down 
wiih  the  tiile,  il  bastiment  niżel  mil 
baħar  (  mal  current  jew  mal  frugħa 
tal  baħar ;  tofall  in  with  one^  tieħu 
parti,  iżżomm  jew  tmur  ma  wieħed  ; 
I  intend  to  fall  in  with  i/on  now^  issa 
irrid  nieħu  il  parti  tiegħec  ( indur 
partit  tighec  jew  nibda  nżomm  mie- 
għec  )  ;  to  fall  in  with  the  cnemies^ 
tmur  sider  ma  sider  ( titkabad  )  mal 
għedewwa  ;  before  sunset  we  fell  in 
with  the  enemy^  kabel  għejb  ix-xemx 
conna  sider  ma  sider  (niggwerraw  jew 
iit-tkabida)  mal  għedewwa  ;  on  their 
way  to  ihe  Cape  they  fell  in  wiih  some 
ten  Enylish  men  of  war^  huma  u  sejrin 
għal  Cap  iltakgħu  ma  xi  għaxar  bic- 
ciet  tal  gwerra  (frejgati)  Inglisi ;  tofall 
inio^  taka  fi,  titgberbeb,  tinxteħet  fi ; 
the  horse  fell  into  iheprecipice,  iż  żiemel 
waka  (tgherbeb)  gewwa  rdum  ;  good 
many  rivers  fall  intothe  Mediterronean 
sea,  bosta  xmaijar  jixħtu  1-ilma  tagħ- 
hom  (jinxteħtu)  fil  baħar  Mediterran  ; 
/  am  80  iflad  now  that  he  fell  into  our 
handsy  għandi  gost  wisk  issa  li  waka 
(li  gie)  gewwa  (jew  taħt),  idejna;  just 
in  ihe  middle  of  ihe  ceremony  she  fell 
into  a  swoon,  sewwa  sew  f'nofs  il  festa, 
tata  għaxwa  (wakgħet  għaxja)  as  we 
were  tlius  conversing  we  fell  into  dis- 
course  on  this^  wakt  li  conna  hecc  nit- 
chelmu  gejna  fid-discors  fuk  dan;  they 
fell  inio  our  camp  during  ihe  night  ; 
assaltaw  il  camp  tagħna  bil-Iejl ;  to 
fall  into  apassion^  tisbel,  tincorla,  tit- 
raasħan  ;  on  seeing  ihe  papers  all  torn 
he  fell  into  a  greut  passiony  xhin  ra  il 
carti  collha  mkattgha,  sibel  għal  1-aħ- 


har  (ncorla  ferm),  jew  ħasaħna  cbira); 
tofall  vpouy  tibda  taghmel  ħaġa  (  xo- 
ghol)  bil  ħrara ;  to  fall  from^  tonkos, 
tibred,  tmur  contra,  tiscarta,  tħalli 
(ma  tokghodx  għall  patt  ecc. ) ;  tofalL 
by^  tintilef,  tgħib  ( mn  tibkax  tidher 
izied  ħaġa  minn  fejn  tcun  ),  tispiċċa 
(tebles  tarbija),  tigi  niekes-;  papers  of 
that  kind,t>elonging  to  the  consulf  cannot 
helost  or  fallby^  carti  bħal  dawc,  tal 
Con8lu,ma  jistgħux  u  la  jintilfu  u  lan- 
kas  jiġu  neksin  ;  she  is  sure  to  fall  by^ 
by  that  timCy  sgur  tcun  fis-sodda  (tcun 
ħelset )  sa  dac  iż-żmien ;  to  fall  by 
one's  i^st^  ma  torkodx,  ittajjar  ngħas  ; 
tibka  mkajjem  ;  tofallfoul  o/,  tinvesti 
(bastiment  ma  jenor) ;  taħbat,  ma ; 
1/1  the  last  manoeuvres  a  French  and  an 
English  men  of  war  fell  foul  of  each 
other,  fi-ahħar  manuvri  bastiment  tal 
gwerra  Francis  u  jeħor  Inglis  ħabtu 
finvestew^  il  xulxin  ;  tofaU  home,  til- 
tewa,  timbaram  jew  titgħawweġ  il 
gewwa;  tilwi,  jew  tgħawweġ  il  gewwa 
(bħal  l-injam  tal  banda  jew  tal  ġnieb 
ta  bastiment);  to  fall  t/i,  taka  il  gewwa, 
tisfondra;  tidħol  il  gewwa,  tinżel  i-is- 
fel,  tinżel  fil  ħofra;  tinżel,  tibbaxxa 
bħal  ma  tagħmel  xmara  wara  li  ti- 
spiċċa  ix-xita ;  tagħlak  (  jaghlak  iż-> 
żmien  ta  renta,  chera  etc);  tirbaħ,  tie- 
ħu  fidejc  ħa^a  wara  li  icun  (ghaliex) 
għalak  iż-zmien;  takbel  ma;  tidħol 
flococ  fil-linja  tiegħec  fejn  imis8fec, 
bħal  ma  jagħmlu  is-suldati  għaddrill 
jew  biex  imarċaw ;  the  rooffe/l  in  when 
everybody  was  out^  is-sakaf  niżel  (sfon- 
dra  )  meta  culħadd  chien  barra ;  / 
notice  that  his  eyes  are  falling  in^ 
kiegħed  nara  li  għajnejh  neżlin  fil 
ħofra ;  his  cheeks  have  fallen  in  ioo 
lately^  ħaddejh  niżlu  (  għolob  )  ucoU 
dan  1-aħħar ;  now  tliat  ihe  rains  have 
ceased  ilie  river  will  faU  in  {will  subside) 
issa  li  spiċċat  ix-xita  I-ilma  tax-xma- 
ra  għandu  jin'^.el;  his  rent  falls  in  on  the 
gpli  inst,,  il  chera  jagħlaklu  fl-24  ta 
dan;  tlie  lease  has  recenily  fallen  w/,  ic- 
cens  għalak  m*ilhux  (u  baka  f  idejja); 
this  fallsin  exacily  witli  thaf,  dan  jak- 
bel  sewwa  ma  dac  ;  you*d  better  smoke 
a  pipe  nowy  we  will  soon  be  told  io  fall 
in  for  our  drillingy  ahjar  tpejjep   pipa 


Digitized  by 


Google 


PAL 


—  862  — 


PAL 


tabacc  issa,  ghaliex  dalwakt  isejħulna 
biex  nughinlu  /all  in,  (nidħlu  ghal- 
locna  fil  fila)  għad  drill ;  to  fall  in 
hands  mth,  tinnamra  biex  tiżżewweġ  ; 
hehas  fallen  in  hand^  tcith  my  sister^ 
kiegħed  jinnamra  ma  oħti  (irid  ji/.- 
żewwiġha) ;  to  fall  in  two,  tispiċċa  teħ- 
les  Cicolloc  tarbija  jew  tilhed) ;  to  fall 
in  with^  tiltaka  ma,  bla  ħsieb  (għal 
għarrieda),  takbel  ma ;  tagħmel  ħabib 
ma;  when  I  xoaa  there  ffell  in  with  a 
man  who  apoke  Maltese  as  well  as  my- 
self  meta  cont  hemm  Itkajt  b'cumbi- 
nazioni  ma  wiehed  li  chien  jaf  jitchel- 
lem  bil  Malti  daksi ;  that  in  àie  only 
paper  thatfell  in  with  the  popular  taste, 
dac  1-unicu  ġurnal  (dic  il  gazzetta  bisB) 
li  takbel  ma  1  fehmà  tal  poplu  (li  irid 
il  poplu) ;  the  heat  thing  ia  to  try  and 
fail  in  with  them,  1-aħjar  li  nagħmlu 
naraw  chif  nidħlu  (nagħmlu)  ħbieb 
magħhom ;  tofall  out,  jiġri,  isir,  jis- 
Bucciedi ;  joħroġ,  isir,  imur  ;  tiggieled 
ma,  ticsira  ma,  icolloc  xi  tgħejd  ma, 
tħalli  il  linja  (in-numru)  jew  toħroġ 
mil-linja  bhal  ma  jagħmlu  is-sul- 
dati  etc.  li  jispiċċaw  mid-drill  etc.  biex 
imorru  jistrieħu;  (termnu  tal  baħar); 
tiżdied  jew  toctor  fil  wisa ;  it  d'ul  fall 
out  t/iat  lohen  we  got  there  ajire  hroke 
out,  ġara  li  meta  wasalna  hemm  sar 
ħruk  ;  their  events  can  never  fall  out 
ffood,  il  ġrajja  tagħhom  katt  ma  jista 
joħorġu  tajbin  (li  xogħolom  joħroġ  jew 
icun  tajjeb)  ;  /  diit  uphmid  him  and 
fall  out  with  him,  ċanfartu  iva  u  iggelid 
(csirta)  miegħu ;  to  fall  ooer^  torkod, 
tispiċċa,  teħles^  tilhed;  /  had  just  fallen 
ov^r.cont  għadni  chemra  irkadd,ohemm 
pħajni  marret  bia  ;  a/ie  will  aure  fall 
ocer  hefore  tlie  end  of  this  montliy  sgur 
teħles  (tilhed)  kabel  1-ahħar  ta  dan  ix- 
xahar  ;  tofall  short,  tonkos;  tJie  supply 
of  breadfell  short^  nakas  il  ħobs ;  to 
fall  through  ,  tħalli  xdgħol  bi  trascu- 
raġni  jew  għall  ghass,  tagħmel  biċċa 
xogħol  mħanżra;  titlef,  tispiċċa  fix- 
xejn;  his  work  fell  tfirough,  xogħlu  jew 
ix-xogħol  tiegħu,li  chellu  f'idojh,spiċċa 
fix-xejn  għat-trascuraġni  tiegħu ;  our 
projectfell  through,  il  progett  taghna 
(il  ħsieb  li  chelna  frasna^  spiċċa  fix- 
xejn;  tofall  to,  tibda  ħaġa,  xogħol,  bil 


ħrara  jew  bil  beġġa;  tmnr  lejn  jew  ma, 
tigi,  taka  fuk,  tibka  għal  (wieħed) ; 
he  made  up  his  mind  tofall  to  his  nexo 
work  at  once,  għamilha  frasu  li  jibda 
(jakbad)  ix-xogħol  tiegħu  li  ghandu 
ġdid  bi  ħrara  cbira ;  some  of  tlie  Eng- 
lish  sohliers  have  fallen  to  the  Boers, 
xi  uhud  mis-suldati  Inglisi  marru  ma 
(kalbu  mal)  Boeri  ;  all  his  property 
ftU  to  hiin^  ciill  ma  chellu  (gidu  collu) 
waka  (baka)  għalih,  jew  wirtu  hn  ; 
to  fuU  under,  taka,  tigi  suggett 
għall ;  those  works  fall  nnder  that 
class  yoH  mention,  dawc  1-opri  huma 
tal  classi  li  kiegħed  issemmi ;  to 
fall  with  childy  toħbol,  toħroġ  ħobla; 
tofall  on,  tiltaka  ma  (bla  ħsieb)  tin- 
żel  fuk  (ħaġa) ;  tagħmel  attacc,  tattac* 
ca,  tibda  ħaga  malajr  u  bil  hrara  ;  to 
fall  upon,  toħroġ  għal  assalt,  tagħmel 
għal,  tattacca,  tati  is-salt,  the  dogsfell 
upon  uSf  il  clieb  attaccawna,  għamlu 
gnalina  ;  hejore  the  rainfalls,  kabel  ma 
tinżel  ix-xita ;  /  saw  the  fall  of  that 
tree,  rajt  il  wakgħa  ta  dic  is-siġra  (rajt 
dic  is-sigra  taka) ;  pride  was  tlie  cause 
ofhisfuU,  is-suppervia  cliienet  il  ca- 
ġun  tal  wakgħa  tieghu;  liave  you  ever 
seen  t/ie  Niagam  fallsf  katt  rajtom 
il  cascati  (il  twakkih  jew  li  nżul  tal 
ilma)  tan-Niagara?  was  there  muchfall 
ofblood  !  chien  hemm  wisk  tixrid  ta 
demm  ?;  where  does  the  river  Po  faU  } 
fejn  jitfa  1-ilma  tiegħu  ( fejn  jintafa 
jew  jispiċċa)  il  Po?  (  xmara  fl-Italia  ta 
f uk  ) ;  before  thefall  of  the  leaves  comes, 
kabel  jasal  żmien  it-twakkigħ  (li  nżul) 
tal  werak  mis-siġar,  jew  il  ħarifa  ;  / 
see  tliat  their  full  is  not  far  off^  nara  li 
il  mewt  (  il  kirda  tagħhom)  m'ihix  fil 
boghod  wisk  ;  the  faU  in  tlie  stocks  was 
S  O'iO  yesterday^  li  nżul  fil  prezz  ta  li 
stocks^  chien  2  fil  mija  il  bieraħ. 

FALL-condizioni,  fortuna,  stat,  loc 
fejn  tcon  lewwel ;  they  passed  from 
good  to  had^  andfrom  had  to  worse  and 
then  returned  to  their  former  faU^  għad- 
dew  mit-tajjeb  ghal  ħażin,  mill  ħażin 
għal  lagħar,  u  imbagħad  reġgħu  għal 
l-istat  li  chienu  1-ewwel. 

Fall—  (fil  musica)  cadenza. 
Fall-and  TACKLE  —  ħabol  mgħoddi 


Digitized  by 


Google 


PAL 


—  858  — 


PAL 


minn  gewwa  buzzell  bit-tarf  mnejn 
tista  tiġbed  biez  ittalla  n  tniżżel. 

Fall-board  —  perstani  ta  gallerija 
jew  ta  vagun  ta  vapur  ta  1-art  li  jitil- 
ghu  jew  jinżlu  (jinfetħu  il  barra  jew 
il  gewwa) . 

Fall-bridob— pont  li  jitla  n  jinżel. 

Fall-trap  —  ħofra,  nassa,  trabocc 
fl-art  jew  ħofra^  mgħottija  b*zi  ħaġa 
ħa6fa  li  ma  tidbirx  biez  meta  wieħed 
jirfes  fukba  jibka  nieżel  isfel. 

Fall-wind— buffura  riħ  għal  għar- 
rieda. 

F  ALLA0I0U8 — karrieki. 

Fallaciousnbss— kerk,  wiri  ta  ħaġa 
b'oħra. 

Fallaoy — kerk,  wiria  ta  ħaġa  b'o- 
ħra,  żball. 

Fallals— zejxi,  ħwejjeġ  li  ilellxu 
etc. 

Fallbn  (particip  passat  tal  verb 
<o/(iZ/)— mwakka,  miznut  fl-art,  mak- 
tul,  li  ma  għaduz  stmat  jew  maħbub, 
mirbuħ;  iliere  bleed  ifie  fallen  iħere 
cotttend  ilie  brave,  hemm  kegħdin  miz- 
ħutin  b'demmom  ħierej^  il  feruti  (il 
maktulin^,  u  hemm  jiccumbattu  il 
curaġġusi  (il  kalbiena);  tlie  Governor's 
fallen  favourite  had  been  seni  prisoner 
to  a  fortress,  dac  li  chien  dari  il  maħ- 
bub  tal  Gvernatur  u  li  issa  waka  in 
disgrazia,  bagħtuħ  (mar)  priġunier, 
f'fortezza. 

Fallbn-stars— isem  ta  ħaziza(rat- 
ba  ratba  li  titla  fil  moza  wara  iz-zita;. 

Faller — min,  jew  dac  li,  jaka. 

Fallbr-wirb— biċċa  tal  armar  tan- 
newl  tal  insiġ. 

Fallibilitt— fallibiltà,  żball  li  wie- 
ħed  jista  jagħmel;  jista  jew  icun  sug- 
gett  li  jagħmel  żball ;  li  wiehed  jista 
ikarrak  jew  jitkarrak. 

Falliblb — fallibli,  li  jista  jitkarrak 
(jew  li  jista  jeħu  żball)  we  shallbe  tlien 
tried  not  before  a  fallMe  tribunal  but 
before  the  awful  ihrone  of  Ileaven^  lAna 
imbagħad  ma  ncunux  i|^ġudicati  kud- 
diem  mħallef  li  jista  jitkarrak  iżda 
kuddiem  it-tron  tal  biża  tas-Sema. 

FALLiNa— li  jaka,  li  niezel,  nieżel. 

Faluno—  pendenti,  bicciet  mden- 
dlin  (Ibies). 


FALLiNa-DOWNlil  mard  tal  kamar— 
Fallino-evil  J  (ara  epilepsyj, 

Fallino  homb — mgħawweġ  jew  mil- 
wi  il  gewwa  (bħal  naħħiet  jew  ġnieb 
ta  bastiment. 

FALLiNa-oFF— mawrien  Inra,  bidla 
għall-agħar. 

FALLiNa-siOKNBSs— mard  tal  kamar; 
poor  soul  he  suffers  from  the  falling 
sickness,  ruħi  ibni  (jaħasra  jew  mis- 
chin),  ibati  b'tal  karoar. 

FALLiNa-sTAR  -  chcwcba  li  ti^ri,minn 
dawc  li  naraw  fzi  Ijeli  tas-sajf,  li  jiġru 
fis-sema  (areoliti  a  meteoriti  jew  me- 
teori). 

FALLiNa-sTONB  —  areoUta,  gebla  li 
taka  mill  aria ;  meteora. 

Fallow— art  jew  raba  mserraħ,  ra- 
ba  m'bux  miżruħ;  mserraħ,  marhrut 
u  m'huz  miżruħ  (art  jew  raba);  ħam- 
rani ;  tħalli  ir-raba  maħrut  n  m'huz 
miżruħ,  isserraħ  1-art;  tħalli  I-art 
maħruta  iżda  bla  miżrugħa. 

Fallow  -  circu  ta  rota  ta  carrettun. 

Fallow-crop  —  wioċ  meħud  minn 
raba  mserrah. 

Fallow-deer— zorta  ta  cerv. 

Fallowino  —  serħien  ta  art  (ta  raba), 
tħollija  ta  art  maħruta  iżda  m*biz 
miżrugħa. 

Falsart  — falsariu,  wiehed,  minjuri 
il  falz  (ħaġa  b'oħraj. 

Falsb— falz,  m'huz  tassew,  karrieki; 
stinat ;  how  can  ihis  befalse  when  every 
one  affirtnsfor  true  ?,  chif,  katt  jista 
icun  li  dan  hu  falz  meta  culnadd 
igħejd  li  hu  tassew  ?  dont  give  credH 
to  him  he  is  one  of  tlie  false  propliets 
going  about,  la  temmnuz  dac  wieħed 
mil  ħafna  profeti  karrieka  ffoloz)  li 
bawn  jiggerrew;  those  xoere  false  tears^ 
dac  cbien  biclii  falz  ;  he  plays  false, 
kiegħed  idokk  stunat. 

FALSB-BLows^fjuri  li  ma  jagħroluz 
frott,  fjur  ragel  bħal  ma  bu  tal  kara  u 
tal  ħj.ar. 

Falsb-bottom— ċan  doppiu— li  ma 
jidbirz. 

Falsb-ooloubs— bandieri,  sinjali  ta 
bastiment  li  ikarrku  (juruc  li  ican  ta 
nazion  u  icun  ta  jeħor. 

Falsb-oonobption  —  tkala  Cħbiela) 
falsa. 


45 


Digitized  by 


Google 


PAL 


—  854  — 


FAM 


Falhh-fackd— ipocrita,  falz,  li  juric 
wiċi  b'jeħor. 

FALSEFiRB—gas  H  jixgħelu  fuk  il 
baħar  biex  ikarku  bil  għadu. 

Falsb-hbart  —  traditur,  falz,  kar- 
riek. 

False-imprisonment  —  arrest  talz 
jew  ħażin  (li  m'bux  legali) 

Falsb-krbl— contra  prim  (ta  basti- 
ment). 

Falsb-kbblson  —  contra  primiżan 
(ta  bastiment,  barcun  etc.) 

Falsb-papbrs  —  certificati  (docunien- 
ti)  foloz,  actarx  tal  furbani  jew  ħalle- 
lin  ta  fuk  il  baħar. 

Falsb-pregrancy  —  hbiela  ( tokol  ) 
falza. 

False-pretenobs— Bcusi,  kerk  (ghi- 
deb)  biex  wieħed  jara  chif  jagbmel  u 
jiddobba  (jisioħ)  xi  ħaġa  tal  flus  minn 
għand  xi  nadd  (bil  kerk). 

Falsb-quarter— }^akk,  kasma,  f'di- 
fer  ta  żiemel. 

False-roof— raff  jew  raf. 

Falsb-btbm  —  taijamar  ( ta  basti- 
ment.  ) 

Falsb— tkarrak,  tagħmel  ta  bir-ru- 
ħec,  turi  ħaġa  b*oħra. 

Falsehood— il  fal^',  li  m'hux  veru, 
li  m'hux  tassew,  kerk,  ghidba,  kalgħa; 
ihou  were  all  glaring  faUehooda  trhich 
he  related,  dac  collu  ghideb  ċar  (klajja) 
li  kal. 

FALSELY-bil.kerk,  ħażin,   bil  gbi 
deb. 

Falsbnbss— kerk,  wiri  ta  ħaġa  b'o- 
ħra,  falsità. 

Falseb— falsariu^min  jagħmel  ħaġa 
ħażina  b'tajba;  karriek,  ghiddieb. 

Falsbship  —  ara  fahehood. 

Falsbttb — falzett,  għajta,  cant  b'le- 
ħen  għali,  twerżika. 

Falsbtto  —  leħen  m'hux  naturali, 
cant  ta  noti  sfurzat,  cant  b'ieħen  falz. 

Falsifioation  —  falsificazioni,  għa- 
mil  karriek  jew  ħażin,  ghideb. 


Falsifioator 
Falsifibr 


min  ikarrak,  juri  ħa- 
-ġa  b'  oħra,  ifallaz, 
jigdeb;  ghiddieb. 
Falsify — tkarrak,turi  ħaġa  b'oħra, 
tfallaz,  tigdeb  ;  tipprova  ii  ħaġa  m'hix 
vera,  turi  li  ħaġa  hia  falza  ;  ticser 
jew  ma  iżżommx  chelmtec,  tfarrac  ; 


tagħmel  frfio;  ^cith  shamelesH  front  yon 
falsifp  vonr  promine^  b'wiccec  tost  collu 
inti  inkast  (  ma  żammejtc  chelmtec  ) 
ma  seħħejtc  fdac  H  wegħedt;  he  was 
afraid  to  have  his  shield  falsifiedy  baża 
li  ifarrac  it-tarca. 

Falsity— falsità,  kerk,  wiri  ta  ħaġa 
b'oħra,  ghideb. 

Faltbn  —  strixxa,  faxxa  għar-rbit 
tar-ras. 

Faltbr  —  ittemtem,  tlaklak,  tcun 
bejn  ħaltejn  j-w  bejn  iva  u  \h;  titħa- 
seb,  tttbażża;  tfixchel;  tieħu  pass 
b'jeħor ;  titriegħed,  tirtgħod;  tgħarbel, 
tnakki ;  why  shonld  you  falter  then  to 
tell,  għaliex  ittemtem  jew  titbażża  hecc 
biex  tgħejd  (  biex  titchellem) ;  his  legs 
bothfaltered,  riġlejli  it-tnejn  irtogħdu 
(chienu  bir-rogħda)  ;  barley  for  malt 
mnst  be  dti/,  siveet^  and  clean,  faltered 
from  fonlness^  seeds  and  oats^  ix-xgħir 
għax-xoghoi  (jew  biex  jinħadem)  biex 
isir  birra  irid  icun  niexef,  ħelu  u  na- 
dif,  mnokki  mil  ħmieġ,  żrieragħ  u  ħa- 
fur. 

Faltbringly — bit-temtim,  bil  biża, 
bir-rogħda  ;  then  he  stood  np  and  said 
falteringly,  imbagħad  kam  u  itemtem 
(jew  collu  mrigħed  bil  biża)  kal : 

Falx— mingel. 

Fam \  -  isem.  nom  fmeta  wieħed  jis- 
semma. 

Famaoidb— kassies  fuk  in-nies,  ca- 
lunniutur,  infamatur. 

Famblk  'tlaklak  (bħal  meta  tarbija 
tibda  biex  titlak  titchellem). 

Famblb  —  id ;  the  little  ones  then 
clapped  their  fambles^  iz-żgħar  imbagħd 
capċpu  (bdeu  iħabbtu)  idejhom. 

Famdlb-orop  —  1-ewwel  stoncu  ta 
dawc  1-animali  li  jixtarru. 

Famb— gieħ,  isem,  fama;9?otp  he  has 
got  afame,  issa  għandu  isera  (ħa  fama); 
when  hisfame  ond  glory  reached  their 
highest  point^  meta  il  fama  u  '1  gloria 
tiegħu  gholew  (chibru)  li  ma  chellomx 
fejn  jaslu  iżied. 

Famb— ġugħ. 

Famkd  — msemmi,  mgħaruf;  he  is 
famed  now  for  his  speeches^  msemmi 
issa  għad-discorsi  li  jagħmel. 

Fambful— famus,  msemmi,  mgħa- 
ruf. 


Digitized  by 


Google 


PAii 


—  865  — 


t'AM 


I^^AMBLBSS — minn  għajr  (bla^  gieħ, 
fama,  nom  jew  isem— li  ma  jissem- 
miex,  m*hax  ta  min  isemmieb. 

Famblbsbly— li  m'bux  ta  min  isem- 
mieħ. 

Fambliok  —  domesticu,  mans,  tad- 
dar,  tal  familja. 

Familiar— tad-dar,  ta  gewwa,  tad- 
daħla,  magħrnf  sewwa,  ħafif,  li  tifmu 
malajr,  li  m'buz  ġdid,  ta  sicwit,  ta 
dlonc,  ta  oulljum  ;  ħabib  tad-dar  jew 
ta  gewwa ;  minn  taghna;  ħares,  fatat ; 
he  then  called  allfamiliars  rovnd  him 
and  sat  drinkinr/  with  them  till  the 
following  morningj  sejjaħ  imbagħad  lill 
dawc  ta  gewwa  (lill  niesu,  ħbiebu  etc.) 
u  kagħd  jisrob  magħhom  sa  Tgħàda 
fil  għodu ;  he  niade  himself  famUiar,  to 
HB  now^  issa  drajnieh  sewwa  Cnafuh 
tajjeb)  ;  t^  isfamiljar  in  our  mouths  as 
honsehold  words^  drajnieħ  f  ħalkna 
daks  chemm  meta  nsemmu  I-affarijiet 
tad-dar;  we  arefamiliar  at  last^  għa- 
milna  (sirna)  ħbieb  sa  fl-aħħar ;  he  is 
fiimiliar  with  me  as  my  dog^  jafni  issa 
(drani,  jew  ħabib  miegħi^daks  chemm 
hu  (chemm  drani  etc.)  il  chelb  tiegħi ; 
be  tliou  familiar  but  by  nomeansvuh/ary 
cun  familiari  (ta  gewwa,  ħabib  etc.) 
iżda  katt  tcun  pastas ;  /  like  that  hook 
for  thefamiliar  illustmtions  which  it 
containsy  jogħġobni  dac  il  ctieb  għal  li 
stampi  (tifsiriet  etc.)  tant  ċari  li  fih  ; 
give  vie  this  excellent  model  of  thefami- 
liar,  atini  dan  il  mudell  (eseropiu)  eo- 
cellenti  (jew  tajjeb  bil  bosta)  tal  com- 
poniment  (ittra  etc.)  mictuba  cara  (li 
tiftibem  tajjeb);  where  is  Pacelle  nowf 
I  think  her  oldfam  iliar  is  asleep  ( 8  ha  k  e- 
peare,  1  Ilenry  VI),  fejn  hi  Pucelli 
issa,  naħseb  li  il  ħares  tagħha  rieked. 

Pamiliar-spirit— ħares,  fatat. 

Familiaritt  —  ħbubija  (  hbeberia  ), 
tad-dar  jew  ta  gewwa  ;  dħulija,  làla, 
usu,  drawwa,  cunfidenza,  pratca  cbira; 
they  renewed  their  old  love  andfamilia' 
rity,  geddu  1-imħabba  u'l  ħbeberija 
kodma  (antichi)  li  chellom;  I  don't 
like  this  familiarity  at  all,  ma  togħġo- 
bni  xejn  din  il  cunfidenza;  /  like  the 
familiarity  of  style  in  his  correspon- 
dence,  jogħġobni  wisk  il  mod  ċar  (chif 
jew  b'Iiema  pratca)  jicteb  ;   too  much 


familiarity  breeds  eontemptSy  wiċċ  li  jin- 
dara  bic  ċajt  (bil  ħara)  jinxtara ;  il 
ounfidenza  żejda  igġagħal  li  ma  nibk- 
għnx  actar  irrispettati. 

Familiarizb  —  iddarri,  tgħallem, 
tħabbeb  (igġagħal  li  isir  ħabib);  he  is 
trying  to  familiai'ize  men's  minds  with 
certàin  doctrines^  irid  idarri  (jimla  il 
moħħ  jew  igħallemj  in-nies  b'certa 
dutrina  Cb'certu  tagħlim). 

Familiarly — familjarment  fta  ħbieb 
tal  kalb,  ta  ħbieb  ta  gewwa) ;  lie  aU 
ways  wrote  familiarly  to  me,  dejjem 
chitibli  ta  wieħed  ta  gewwa,  jew  ta 
ħabib. 

F  AMiLi  ARNBSS — ara  famUiarity. 

Familiary— tal  familja,  tad-dar,  do- 
mestiou,  familjari. 

Familism  —  it-tagħlim  (id-dutrina) 
ieXfamilist,  ara. 

Famiust— familista  (tal  familisti), 
setta  jew  religion  li  bdiet  fl-Olanda 
(fis-seclu  sittax)  li  it-tagħlim  tagħhom 
chien  li  ir-religion  collha  għandba  tic- 
consisti  biss  fi'imhcJ)ba  t'Alla,  għalecc 
chienu  ucoll  msejhin  ••  ihe  Family  of 
lA)ve*\  il  familja  ta  li  mhabba. 

Familist  —  ir-ragel  tad-dar,  cap  jew 
missier  ta  familja.    • 

Family  -  familja ;  razza,  nisel,  gens, 
radica ;  società  ;  that  is  one  of  the  best 
famdies  lioing  in  Alalta,  dic  waħda  mill 
aħjar  familji  li  hawn  fgħandna)  Mal- 
ta ;  poor  man  he  lias  a  large  family  to 
keep,  mseichen  ragel  għandu  familja 
cbira  xi  mantni  (x'jitma) ;  the  Royal 
family^  il  familja  Beali;  he  is  ofa  good 
family^  gej  (mnissel)  minn  dar  tajba 
(minn  razza  jew  familja  sewwa)  ;  this 
plant  belongs  to  ihe  Euphorbiaceous 
fumily  (jew  orderj,  din  il  ħaxixa  bia 
magħduda  ma  dawo  tar-razza  tat- 
tengħud;/amt7y  desease,  mard  eredi- 
tariu  (W  hu  gej  jew  jintired  min-nan- 
niet  etc.) ;  arms  of  famxly^  arma  ta 
familja  (cunjom). 

Fabiily-man— ragel  miġbnr  tal  fa- 
milja ;  wieħed  li  għandu  familja. 

FAMiLY-TiB~gbakda  funioni)  paci  u 
mħabba  li  icollom  niesta  familja(tad- 
dar)  għal  xulxin. 

Family-way— tkala,   ħbiela;  she  is 


Digitized  by 


Google 


Pau 


—  566  — 


Pki( 


in  the  family  way^  tkila,  ħobla,  tistenr 
na ;  m*hix  weħedba. 

Faminb— ġugħ,  għaks,  carestja  tal 
għaks;  famine  and  meagre  want  besieg' 
ed  na  round^  ġugħ»  għaks,  u  tbatija 
cbienu  mdawrin  magħna  (  ma  cuH- 
imchien^  jew  ma  cbelniex  ħlief  ġugħ, 
għaks  u  tbatija  ;  when  bread  is  bought 
more  than  Sd  a  rotolo  is  considered  to 
he  of  a  famine  price^  meta  il  ħobs  jin- 
xtara  actar  minn  tliet  soldi  ir-ratal 
ngħejdu  li  hu  bil  prezz  ta  '1  għaks  (ta 
żmien  il  carestjia). 

Faminb-fbver— deni  tifu. 

Faminb-finbd  --  mejjet  (li  kiegħed 
inin,  jew  imut  rkiek  rkiek  )  bii  ġugħ ; 
iccunsmat  bil  ġugħ. 

Famish— tbati  il  ġugħ,  tcun  mġew- 
wagħ,  tmut  bil  ġuħ,  toktol  bil  ġugħ ; 
they  were  reeolved  rather  tofamish  than 
to  surrender^  ghamluba  f  rashom  ii 
imutu  bil  ġugħ  u  ma  icedux  (  biex  ma 
jakghux  jew  jerħu  rwieħħom  fidejn  il 
għedewwa) ;  all  the  race  of  Israel  here 
had  famished,  had  not  God  rahied  from 
heaven  manna  (Miltoo  P.lt.^.Msraeliti 
(Lhud^  collha  chienu  imutu  hawn  Ul 
gugh  li  Alla  ma  bagħtilomx  (xeħti- 
lomx)  il  manna  mis-Bema;  the  Lord 
will  not  suffer  the  soul  of  the  righteous 
tofamish^  AUa  ma  iridc  (  ma  inallix  ) 
ir-ruħ  tat  tajjeb  li  jonko'sha  xejn  (\i 
tbati) ;  yVh'at,  did  he  marry  me  to  fa- 
mishmef  xinhu  (chif)  izzewjġni  biex 
joktolni  biex  gugħ?  ;  tliey  had  famished 
the  town  into  a  surrender,  għakksu 
tant  (hecc,  :>ew  b'mod)  il  belt  li  ġagħ- 
luha  (chella  bil  fors)  icciedi ;  famished 
him  ofbreath  if  not  of  bread  ("HiltOii 
P.£.^,  ċaħduh  (biex  joktluħ)  min-nifs 
jecc  m'hux  mill  ħobs. 

Famishment— ġugħ . 

Famositt— fama,  isem. 

Famods— famufl,  msemmi,  mgħaruf; 
he  is  afamous  u^n/tf r,chittieb  (scrittur) 
famu8(m8emmi  jew  magħruf);  he  is 
one  of  the  very  few  farhons  for  doing 
this  sort  ofworkj  hu  wieħed  mill  wisk 
ftit  li  hemm  msemmija  (jinkalgħu) 
għal  dan  ix-xogħol. 

Famous— libellns,  tal  malafama  (1i 
jati  malafama) ;  that  writing  was  con- 
sidered  famous  to  him^   dic   il   chitba 


chienet  iccunsidrata  (kalu  li  hi)  ingiu- 
riusa  (libellusa)  għalih. 

Famously—  famusament,  b'mod  li 
jissemma,  li  chien  (liu)  magħruf;  he  is 
famously  known^  magħruf  tajjeb  (sew- 
wa). 

Famousness— fama,  isem,  nom. 

Famulatb  — isservi,  tagħmel  ta  sef- 
tur. 

Famulativb— li  iserviy  li  igħejn  jew 
jati  għajnuna. 

FAMULus-serv,  dac  li  igħejn  (dac  li 
icun  mas-saħħar  jew  ma  dac  li  jagħ- 
mel  is-sħarijiet). 

Fan— mrewħa,  midra  (biex  idderri 
il  kamħj ;  trewwaħ,  idderri  il  kamħ, 
if  you  are  warm  fan  yourself,  jecc 
thoss  il  għomma  (is-sħana)  rewwaħ  ; 
thepeacock  spread  out  its  tail  intoa  fan, 
il   pagun   fetaħ   dembu  fi  mrewħa. 

Fan-light— loġġ  ta  fuk  bieb  (tieka 
jew  fetħa)  gejja  nofs  tond  li  icun 
hemm  fuk  il  bieb. 

Fanlikb  —  li  gej  bħal  (li  għandu 
għamla  ta)  mrewħa. 

Fan-shaped— għamla  ta(ligej  bħal) 
mrewħti,  magħmul  mrewħa. 

Fan  tail  —  xorta  ta  beck  fburner) 
tal  gas  li  jixgħel  bVampa  tonda,  għa- 
mla  ta  mrewħa ;  mineott  (xogħol  tal 
mastrudaxxa). 

Fan  whbbl— rota  bl-imriewah  li  id- 
dur  u  tugħmel  ir-riħ. 

Fanal — fanal  (ara  lighthouħe). 

Fanam  -  biċca  munita  (flus)  li  chie- 
nu  dari  jusaw  fil  Madras(India),  tiswa 
sold  u  disa'  ħabbiet;  munita  (flus)  tar- 
ram  tas-Ceylon  tiswa  xi  sold  u  nofs. 

Fanatic  —  fanatcu,  jew  mbellaħ, 
msaħħar  jew  miġnun  għal  ħaġa ;  li  hu 
msaħħar,  mbellaħ  jew  miġnun  ghal 
ħaġa ;  stravaganti ;  every  body  hnows 
he  is  afanaticy  culhadd  jaf  li  hu  fana- 
ticu  (mbellaħ  mi|>nun  għalecc). 

Fanatical  — fanaticu,  miġnun,  ibleħ, 
msaħħar  wara  (għal)  haġa. 

Fanatioisb  —  fanatismu,  blugha, 
genn,  seħer  għal  ħaġa. 

FaNaticizb— taghmel  fanaticu  jew 
ibleħ  għal  ħaġa ;  taghmilha  ta  fana- 
ticu. 

Fanatism— iunatismu,  tibligh,  genn. 


Digitized  by 


Google 


PAN 


—  857  — 


'¥An 


deħer,  ħrara  żejda  (li  tidber  blagħa) 
għal  affarijiet  ta  religion. 

Pancical — ara/awci/e//, 

Fancibd  —  wistħajjel,  mwebbel, 
maħsub,  mnissel  fir-ras,  imaginariu  ; 
maħbub,  li  jiġbed,  li  in-nies  tridu,  li 
joghġob. 

Famcier  — min  jisiħagel,  jitwebbel, 
jifhem,  jaħsebjingibed  għalħaġa  għax 
toġgħbu  jew  jehu  grazzia  magħba; 
min  irabbi  ħamiem,  għasafar  etc.  għal 
beigħ. 

Fanciful  —  li  jistħajjel,  jitħallem; 
fantasticu,  capriuċus  ;  t/int  is  afanciful 
theory^  dic  teorija  imaginaria  (\i  no- 
lomba  biss  f  rasu) ;  the  Englisa  are 
naturally  fancifal  (Adilisoii),  l-Inglisi 
huma  minnhom  infusħom  capriċċuBi 
gagħmiu  li  jwebblilbom  frashom). 

Pancipully— b'mod  capriċċuB,  fan- 
taeticu,  capriċċuBament ;  he  was  very 
fancifully  drettfiedy  chien  liebeB  stramb 
ħafna. 

Fancifuln  bbs  -  slramberijrtjCaprieċ. 

Fancify—  ara  fancy, 

Fancilbsb— bia  fantasia,  bla  poesia, 
bla  gost,  bla  capricċ  ;  he  han  (jot  a 
fanciiess  itrain,  għandu  moħħ  li  ma 
jaħsibx  (majoħlokx^ 

FANCY-tistħajjol,  titwebbel,  tiftiem, 
taħseb ;  taħjil,  sthajjil,  gibda,  ħajra, 
mħabba;  fellusfjitla  fir-ras),  capriċċ, 
fehma,  gost ;  he  fancies  himself  a  great 
wàny  jidhirlu  (jisiħajlu)  li  hu  xi  ragel 
cbir  (xi  ħuġa  cbira^ ;  that  is  t/te  very 
thing  I  fancy  now^  dic  hi  iva  il  ħaġa  li 
nixtiek  (li  għandi  f  rasi  u  irrid)  issa  ; 
J  fancy  you  are  in  the  wrong^  nifhem 
(għandi  frasi,  jew  jidhirli)  li  inti  għan- 
dec  tort ;  fancyl^  ara  ħa  !  nobody  will 
he  here  to-night  /  Jancy^  naħseb  li  ħadd 
ma  icun  hawn  il-lejla ;  they  sent  a  good 
number  of  soidiers  to  watv/i  t/ie  piace 
for  fear  t/ie  enemy  s/iould  Ui/ce  a  fancy 
to  biaw  up  t/ie  ntagazine^  bagħtu  salt 
Buldati  biex  jinducraw  il  post  li  il- 
għedewwa  ma  iwebblilomx  iifettlilomx) 
itajru  il  poi*vli8ta;  fancy  is  one  of  t/ie 
faculties  'of  the  souly  il  fantasia  hia 
waħda  mil  facultà  tar-ruħ ;  this  is 
nothing  but  a  mere  fanctj,  din  m'hix 
ħa<(*oħra  ħlief  fantasija  biss;  /le  iihes 
to  iive  according  to  /lis  own   fancy^   irid 


jgħix  cħif  idokklu  moħħu  ;  ihis  is  my 
fancy^  hecc  jogħġobni;  you  /lave  strange 
fancies  in  your  head^  għandec  strambe- 
riji  (capricci)  f  rasec ;  /te  too/c  a  fancy 
to  this  jar  and  she  tookafancy  to  this 
lace^  hu  ħa  grazia  (għoġbitu)  din  il 
ġarra  u  hi  din  il  bizzilla ;  /  luwe  a 
greatfancy  to  that  design,  jogħġobni 
wisk  dac  id-disinn ;  /lis  fancy  lies 
extremely  to  travelling,  ghandu  gibda 
cbira  ("jogħġbu  wisk)  il  viaġġar  fis- 
safar  jew  li  isiefer) ;  tell  me  w/iere  is 
fancy  bred,or  in  tlie  /leart  or  in  the  headf 
(  SlittkeHpeiire,  Merc/iant  of  Venice)^ 
għejdli  1-imħabba  fejn  tinsab  (fejn 
tcun  jew  hi  kegħda)  fil  kalb  jew  fir- 
ras  ;  t/iat  iittle  c/iapel  is  very  neai  and 
buiit  with  a  pretty  fancy^  dic  il  cnisia 
hi  pulita  fguBtusa)  hafna  u  mibnija 
b'gost  sabiħ. 

Fancyball  -ballu  bil  costumi  (fejn 
in-nies  icunu  lebsin  ta  xi  ħaġa^  b'xi 
oostum. 

FANCY-DRBSs—lbies  ta  dawc  li  imor- 
ru  (mistednin)  f  ballu  bil  costumi  jew 
rfancy-bali  (ara). 

Fanoy-fair  —  bazar,post,suk,fe.jn  icun 
hemm  ghall  bejħ  cull  xorta  ta  ħwejjeġ 
n  li  il  flus  tal  beigħ  taghhom  (ta  dawn 
il  ħwejjeġ)  imur  għal  xi  carità  etc. 

Fancy-ooods  —  ħwejjeġ  (oggetti)  li 
ilellxu  bħal  ma  huma  bizzilli,  żaga- 
relli,  ħarir  etc. 

Fanoy-monobr  —  wieħed  li  iħobb 
(namrat),  għarus  etc. 

Fancy-priob  -  prezz  għali  wisk  ta 
ħaġa  li  tiswa. 

Fancy  work  -  xogħlijiet  tas-sinjurini 
/'tan-nisa)  bħal  ma  huma  raccmu, 
croc/iet  eic. 

Fandango  -  isem  ta  żifna  Spanjola. 

Fanb  —  tempiu,  cnisia,  santuariu; 
bandiera,  pinnur  (dnc  li  juri  x*riħ  hn), 
fatat ;  it  is  something  li/ce  the  fane  of  a 
steeplcy  xi  ħaġa  bħal  pinnur  ta  fuk 
campnar  ;  she  was  /launted  with  a  fane, 
rat  fatat. 

FANBOA-chejl  (Spanjol)  tal  kamħ 
li  jasa  daks  3  uububls  Inglisi. 

Fanfarb— dakk  ta  trombi  ta  meta 
is-suldati  jidħlu  f  locom  etc,  dakka  li 
idokku  bil  karn  il  caeċaturi  meta  icu- 
nu  fil  caċċa ;  wiria  ta  bravura, 


Digitized  by 


Google 


PAK 


—  358  — 


PAlt 


Fanparon  — fanfrtrrun,  wieħed  faħ- 
ħari  li  jiftahar  bjeh  in-nifsu  ;  bniedem 
kalil,  li  iħobb  jaħkar,  tirannjew  kalbu 
ħażina. 

Fanfàronade  —  fanfarrunata,  ftaħi- 
ra,  wiria  (tperriċa)  ta  (tahir,  jew  biex 
wiehed  jiftaħar. 

FANG—sinna  twila,  nejba  (bħal  ta 
Ijunfant,  difer  (twil  u  li  gej  bil  ponta) 
bħai  tat-tjur  tas  serk,  nghejdu  aħna 
ajcia  eto.;  ħaġa  niuħruġa  il  barra  biex 
takbad  minnha  (  maneu,  makbad  ) ; 
takbad,  tahfen,  tahtaf ;  tibda ;  (o  fung 
a  well^  titfa  1-ilma  fpompa  biex  tkab- 
bada  taħdem  (ittalla  i-ilma). 

Fanq — iB-snien  ivvelenati  tas-serp. 

Fang— ingassa,  iiwia,  tinja  ta  ħa- 
bel,  ponta  (ramla,  għolia  etc.)  ii  icun 
hemm  mkabbża  fil  ħgieġ  (  fxi  taz- 
za  etc);  hejinds  himsel/in  a  fang^  jin- 
sab  fnassa  (  mfixchei)  li  ma  jistax 
jeħies, 

Fangbd— ii  għandu  jew  bil/awr/«(ara). 

Fanging  piPBB  —  cannoli  (tubi)  tai 
għuda  biex  tgħaddi  i-aria  minnhom. 

Fanglb— idea  (ħBieb)  ibleħ,  tweb- 
biia  tai  biugħa. 

Fangled— mżejjen,  ii  ilellex,  capriċ- 
ċus,  fantasticu,  collu  xejxi ;  new  /angl- 
ed,  ġdid,  ii  hareġ  |idid. 

Fanglbss— bia  snien,  minn  għajr 
snien. 

Fangot — ħafna  (sarar  ta)  affarijiet 
tal  ħarir  otc. 

Fanion — bandiera  żghira  (sinjai  ii 
icun  hemm  mal  bagalji  ta  rigiment 
(tas-suidati). 

Fan-light— tieka  għamla  ta  mrew- 
ħa(fineBtrun)  fuk  bieb  biex  jati  id- 
dawi  għai  gewwa. 

FANNBL—terħa;  bandiera,  etandard 
(tai  cnisia)  għai  processioni. 

Fannbr  -  rewwieħa,  ħaġa  li  trowwaħ 
(ii  iddur  biex  tagħmel  ir-riħ). 

Fanning  — trewwiħ,  ventilazioni. 

Fanning  maghinb)  macna,  rota  cbi- 

Fanningmill  Jra  b'ħafna  mrie- 
waħ  cbar  ii  iħaddmu  biex  iderru  il 
kamħ. 

Fanon  —  standard  (bandiera)  għai 
processioni. 

Fan  palm — xorta  ta  siġra  tai  paim 
ii  mii  werak  (il  paim^  tagħha  jagħmiu 


ii  mriewaħ  (li  bihom  irewħu  in-nies 
fis-sajf  għal  għomma). 

Fan-tail  —  ingastatura,  ġuntatura 
bii  minċott  ^fl-injam). 

Fantasia— biċċa  musica. 

Fantast    )  bniedem  fantasticu  ca- 

Faktastic)  priċċus,  stramb. 

Fantabtio      I    fantasticu,   immagi- 

FANTAsncAL  j  nariu,  tai  fantasija 
li  ma  jesistix;  capriċċus. 

Fantaby—  ara  fanct/. 

Fantoccini— logħob  ffarsi)  fit-tea- 
tru  etc.  li  jaghmlu  bil  pupi  (fejn  iħad- 
dmu  il  pupi  minnfioc  in-nies),  teatrin 
bil  pupi. 

Far— bgħid;  bii  wisk,  bosta  fii  wisa 
ħafna;  loe  have  comefrom  a  farcounlry^ 
gejna  minn  pajjis  nl  bogħod ;  you  will 
see  it  in  the  far  side  fend)  of  the  road^ 
taraha  fit-tarf  i-jeħor  (i-actar  li  hu 
bogħod  minnec)  tat-triek;  mbigħed  (li 
ma  ihobbx)  ;  (hose  (hai  ai*e  far  from 
Thee  0  Lord  shall  perish^  dawc  ii  huma 
mbegħdin  minnec  (\\  ma  iħobbucx) 
nia  isalvawx  r  jintilfu)  ;  so  far  things 
have  gone  toell,  sa  certu  pont  (sa  issa) 
ii  ħwejjeġ  marru  collox  sewwa ;  asfur 
aSj  sa ;  come  wi(h  me  as  far  as  the 
markety  ejja  miegħi  sa'ssuk;  (he 
night  is  fur  spen(,  (he  day  is  at  hand, 
il-teji  għadda  ħafna  minnu  (għoddu 
spioċa),  in-nhar  sejjer  jitfaċċa  (jibda 
iżornak  jew  ibexl)ex) ;  he  lookedfar  into 
the  servlce  of  thc  time,  ra  jew  ħares  fil 
fond  lejn  x*għamei  iż-żmien ;  this  work 
far  exceeds  tlie  other,  dan  ix-xogħoi 
igħaddi  bil  bosta  iill  faħjar  bil  bosta 
millj  jeħor;  hy  far,  bii  bosta ;  from 
far^  miil  bogħod ;  far  otlier^  differenti 
ħafna,  li  m*hu  bhalu  xejn  ;  so  far  as^ 
m'bux  biss,  li  cliemm  jista  icun ;  this 
is  byfar  better,  dana  bil  bosta  aħjar  ; 
(his  come.H  as  farasfrom  the  Fiji  Islands, 
dana  gie  mill  gżejjer  Figi ;  so  far  w 
mypainfrom  heing  lessend  (hat  it  is 
increased,  m*hux  biss  li  i-ugigħ  ma 
nakaslix  iżda  żdiedli;  1  am  so  farfrom 
heing  in  lore  with  her  that  I  almotit  hnte 
her,  ina  nliobbiex  taiit  ii  cwasi  iioli- 
għodlia;  very  far  from  it,  xejn  m'hu 
hecc  (coilox  il  cuntlariu);  how  far  is 
it  thitherf,  chemm  hu  (hawn)  ix>għod 
minn  hawn  ?;  the  season  is  far  advanced 


Digitized  by 


Google 


FAR 


—  859  - 


PAR 


now,  li  staġun  (i^i-żmien)  daħal  sewwa 
issa ;  so  far  as  u  jfossible^  cbemm  jista 
icun  ;  bt/  to-morrow  you  hare  to  learn 
hy  heart  so /ar,  sagbada  trid  (gliandec) 
titgħallem  (jew  tietudia)  bl-amment 
sa  hawn  ;  Hl.  go  as  far  as  any  man 
in  it^  nati  daks  chemm  jati  ħadd*jeħor 
fiha  ;  far  he  it  from  me,  Alla  iħarisni ; 
it  fell  far  otlierwise^  ġara  collox  bil 
maklub  (ii  cuntlariu)  ;  hisfame  spread 
far-  and  wide^  ismu  jew  il  fama  tiegħu 
ġriet  ("waslet)  cullimcbion  ;  Uins  far  we 
agreey  sa  hawn  collox  sewwa  nakblu 
(dimchien). 

Fab  — kżiekeż  ^.ghar. 

Far-about— ħarġa  barra  (mid-dis- 
cors)  mill-argumeut ;  what  need  t/iese 
far-ahouts  f  ghal  fejn  dan  il  ħruġ 
barraCmid-discorsjew  mill-argument)? 

Far  AWAY— il  bogħod  ferm  ;  li  jigi 
minn  (xi  ħadd)  fil  bogħod,  jow  kraba 
fil  bogħod  ;  Paie^s  far  oway  consin  of 
mine  (Scolt,  Roh  Roy J ^Fate  \\g\  cugin 
tieghi  (kraba  miegħi)  fil  bogħod. 

Far  brouoht  — migiub  mill  bogħod. 

Far-oast  -mitfuħ  til  bogħod,  mhab- 
bar,  mixtiek. 

Far-oastbr  —  min  jindovna,  min 
iħabbar  x  gej. 

Far-dibtant — fil  bogħod  ferm  (sew- 
wa  fiż-żmien,  chemm  ucoll  fil-loc). 

Far-fambd  — magħruf  (msemmi)  ma 
cullimchien ;  he  is  fur  famed  for  ihe 
works  he  puhlished,  msemmi  (magħruf) 
ma  cullimchien  għax-xogħlijet  chitba) 
li  għamel  (jew  għal  cotba  li  ħàreg[). 

Far-fbtoħbd  -miginb  mill  bogħod. 

Par-off— til  bogħod,  bgħid. 

Far-sbbino  -  li  jura  mill  bogħod,  li 
iwassal  b'rasu. 

Far-skkn  —  li  jidher  mill  bogħod, 
mħarreġ  sewwo,  baħri  (bravu  li  jinka- 
la^;  he  is  far  seen  in  medicine,  mħarre^ 
sewwa  jew  bravu  ħafna  rjinkala  ferm) 
fil  medicina. 

Farsiohtbd  -( il  cuntlariu  ta  near 
j?tV//ifffrf)  wieħed  li  jara  mill  bogħod  u 
mill  krib  le. 

Far-bouoht  —  tkil,  difficili,  migiub 
mill  bogħod;  ihat  is  farsought  learning, 
dtic  taghlim  tkil,  diflicili. 

Fauandams— drapp  minsuġ  suf  fħa- 
rir. 


FARANDMAN^ragel  strangier,  viaġ- 
ġatur. . 

Farandola— isem  ta  ^afna  Taljana. 

FARANTLT-decenti,  sewwa,  chifjix- 
rak. 

Far^bs— farsa;  timla  (taħxi  tigieġa 
etc. J  bil  capuljat  etc. 

Fargbs— cappuljat  (laħam  mkatta 
rkiek)  ghal  mili  jew  ħaxu. 

Farcbur  — min  jagħmel  il  farsi. 

PAnoiCAL— tal  farsa,  tad-daħk,  taż- 
żuffiett. 

Farcin^  marda  taz-żwiemel  (  bħal 

Parcy'  \  ġdiem  ). 

Pard— tizbogħ,  tati  il  lewn  ;  zebgħa 
(lewn)  għal  wiċċ. 

Fardel— sorra;  torbot  sorra. 

PARDiNo-BAa— I-ewwel  stoncu  ta  ba- 
kra  u  tal-annimali  I-oħra  li  jixtarru. 

PARR-tmur,  tiecol,  tgħix,  tgħad- 
dihn,  iggib  ruħec  ta,  tgħaddi ;  ichel, 
hwejjeġ  tal  ichel;  tariffa;  in-nies  li 
icun  hemm  gewwa  carrozzin ;  viaġġ, 
spedizion,  mawra  bil  baħar,  li  stagun 
tas-sajd  tal  baccaljaw  (jew  tal  merlozz); 
storbiu,  għageb,  frattarija ;  il  kabda 
(tagħbija)  tal  ħut  (ta  frejgatina,  ferilla 
etc.  ) ;  how  did  you  fare  ihere  ?  chif 
mort  (chif  għaddeitha)  hemm?  toe 
fared  deliciously,  għaddejniha  (morna, 
għexna)  taj'eb  ferm ;  he  fares  like  a 
prince,  igħaddiha  (  kiegħcd  ighejx  )  ta 
Princep ;  they  fared  very  Ul,  mlarra 
ħażin  wisk  ;  how  fare  ye  ?  chif  int  ? 
chif  int  sejjer  ?  cbiftmur?  Fare  you 
wellf,  addio,  saliħa;  my  Lord^  eat  alsoy 
Uwugh  t/ie  fare  is  coarse  (Tennynon), 
cull  sinjnr  għad  illi  I-ichel  hn  ordina- 
riu  (msejchen)  ;  what  is  t/te  fare  from 
here  to  Notahile  ?  chemm  hi  it-tariffa 
(x'għandu  wieħed  ihallas  tàl  carrozzin 
etc.)  rainn  hawn  sal  Mdina?  why  dont 
pay  the  hoatman  his  fare  ?  Ghaliex  ma 
tatihx  li  ħakku  (it-tariffa)  il  barclor? 
'  Parb-folk— fatati,  ħarsijiet. 

Parbwbll  —  addio,  saħħu,  sliema; 
I-ahħar  dakka  ta  għajn,  Taħħar  ħarsa, 
il  harsa  ta  I-aħħar  ;  we  gare  them  t/ie 
genile  farewell  and  deparied,  tajniehom 
I  addio  u  tlakna ;  let  me  read  again  this 
iast  varagmph  hefore  I  iake  my  farewell 
of  tJie  suhject^  ħalli  nakra  darb-oħra 


Digitized  by 


Google 


FAR 


—  360  — 


PAR 


dan  1-aħħar  paragrafu  kabel  ma  nati 
1-aħħar  ħarsa  lejn  dan  ix-xogħol. 

Farpalla— (butterfly)  farfett. 

Far-forth— sa  certu  pont,  bil  bosta. 

FARiNA—tkiek  ;  dac  it-trab  tal  fjuri. 

FiRiNACBOus  —  tat-tkiek,  bħal  tkik, 
tkiekj. 

Farinobb— tkieki,  tat-tkiek. 

Farm  —  kasam,  fiegu  ;  ichel,  icla, 
tkabbel  kasam,  raba ;  tahdem  kasam 
jew  raba ;  kbiela  ta  raba. 

Parm-bailifp — Buprintendent  (ragel 
impiegat  jew  mħallas)  btex  jara  chif 
imur  ix-xogħol  ta  biċċa  raba,  kasam 
etc. 

Farm-hold  —  kaBam  b'dac  collu  li 
jitlob,  dar  etc. 

Farm-houbb— razzett,  il  post  fejn 
igħammar  il  bidwi  f  dao  ir-raba  steBS 
11  icollu  mkabbel. 

Farm-btock— il  bbejjem  ta  razzett. 

Farm-yard— il  mandra,  bitħa  jew 
wesgħa  li  icun  hemm  frazzett  ( fejn 
icunu  il  papri,  tiġieġ  etc.  ) 

Farmablb— li  jista  jitkabbel. 

Farmagb  —  ix-xogħol  biex  izzomm 
razzett  jew  kasam. 

Farmarie— infermeria,  Bptar. 

Farmer— bidwi. 

Farmer's  plague  —  iBem  ta  marda 
tal  ħxejjex  jew  tafl-siġar. 

Farmeress— mara  tar-raba,  bidwi- 

ja. 

FÀrmership— it-tħarriġ('ix-xogħol) 
il  ħila  ta  bidwi  (fil  biedia;. 

Farmery — razzett. 

FARMiNG-biedia,  xogħol  ir-raba. 

Farmost — l-actar  bogħod,  1-ibgħat. 

Farmstead  ~il  kaflam  bir-razzett  u 
il  bini  1-jehor  ta  ma  dwaru  meħtieġa, 
bħal  ma  huma  mħa^.en  etc. 

FaRNESS— bgħid,  bogħod. 

FARN-ara/^rw. 

Faro-  iflem  ta  logħba  tal  carti. 

FARO-BANK-il  camra  fejn  iflir  il- 
logħob  tal  Faro  (ara). 

Fahraginous  —  mħallat,  magħmul 
minn  l)08ta  affarijiet. 

Farrago  —  għasida,  tahlita,  taħwida 
sħiħa,  cawlata. 

FARHiER—nagħill  iż-żwiemel,  tabib 
taż-żwiemel,  veterenariu. 

FARRiBRy— xogħol  tat-tnegħil  ftan- 


nagħàl)  taż-żwiemel;    cura  (^tidwija) 
tażżwiemel. 

Farrow— bejta  kżiokeż;  tferragħ 
(tiled)  kaxkuża;  bakra  li  ma  icolliex 
(ma  tagħmilx)  ghegiela  jew  li  ma  ti- 
Ihidx. 

Farry— bejta  kżiekeż,  tferragħ  jew 
tiled  każkuża. 

Fahse  — ara  farce. 

Fart— baBsa. 

Faht  -  (lo  hreak  wind)^  tboBB  ;  min 
kiegħed  ibosa  ?   who  is  breaHnp  wind  f 

Fartħeh  -  ibgħat,  actar  bogħod,  li 
rhemm  actar ;  iżjed,  jeħor;  tavanża, 
tgħaddi  ^ittalla  il  kuddiem) ;  tJiey  went 
farther  nort/i,  huma  marru  actar  il 
fuk  lejn  it-tramuntana,  let  me  aild  a 
farther  truth  to  this^  halli  inżid  verità 
oħra  ma  din ;  thoae  hints  lead  them  to 
makefarther  discovetnes^  dawc  is-ainjali 
ġagħluhom  jagħmlu  Bcoperti  ohra  (ifli- 
bu  airtijiet  etc.  iżied)  ;  he  was  the  only 
one  that  couldfarfher  our  opinion,  hu 
chien  biss  li  sata  igħaddi  il  kuddiem 
(igħejn  jimbotta  etc.)  il  fehma  tagħna 
(dac  li  chelna  f  rasna  li  nagħmluj. 

Farthehanoe  -r  mogħdija  il  kud- 
diem,  avanz  ;  /  have  always  done  my 
best  for  the  fartherance  of  thi»  iwbte 
work,  dejjem  għamilt  mill-aħjar  li 
stajt  għal  avanz  (mogħdija  il  kud- 
diem)  ta  dan  ix-xogħol  nobbli  (Babiħ). 

Fahtħermohe  —  actar,  iżied,  barra 
minn  dana ;  ucoll,  tarġa  ucoll. 

Farthermost  —  l-ibgħat,  1-actar 
bgħid. 

Fartherover — barra  minn  dana, 
tarġa  ucoll. 

Fahthest  ~  1-actar  bogħod,  1-ib- 
għat ;  this  was  bi*oiight  from  the  farthest 
nich  of  Asia,  dana  gibuh  mill-ibgħHt 
rocna  tal  Àsia  ;  who  goes  farihest  f  min 
imur  1-actar  fil  bogħod?<i^  thefarthest^ 
1-Actar,  1-actar  ;  Parliament  will  rise 
the  last  week  in  May  at  the  fart/iesty  il 
Parlament  (il  Gunsill)  jibka  jaħdem 
1  actar  l-actar  Ba  1-aħħar  gimgha  ta 
Mejju. 

Farthing— tliet  ħabbiet;  chejl  ta 
art  (ta  raba)  ;  biċ6a  munita  tad-deheb 
(l-erbgba  waħda)  a  noble;  four  farthings 
make  one  penny^  erba'  tlietiet  jaghmlu 
Bold;  ninefarthhujH  make  a  Comishacre^ 


Digitized  by 


Google 


t'AR 


—  861  —  • 


H8 


difla,  *'farthing"  jagħmla  "acre"  tal 
Cornovaglia  COalles) ;  he  never  cared  a 
farthingfor  my  intereeU^  katt  ma  im- 
purtah  xejn  mill-interesfli  tieghi ;  give 
me  a  farthing  worth  of  sweets^  tini  bi 
tlieta  ħela ;  you  haven't  got  a  fart/iing 
worth  here,  ma  għandicx  bi  tliet  ħab- 
biet  (coUoz)  hawn. 

Fartħinq-dale  — chejl  ta  art  (raba) 

Fartħingqalb  —  circu,  circhijiot 
biex  in-nisa  jiftħu  jew  iwessgħu  id- 
dbielet. 

Fasoes— mazz  (katta)  virghi  mar- 
butin  ma  xulxin,  b'mannara  fin-nofs, 
li  il  magistrati  Rumani  chiena  dari 
iżommu  fidhom  (biex  jnru  is-setgħa, 
jew  l-ufficiu  tagħhom);  sinjal  ta  eetgħa 
jew  ta  cmand ;  yoii  must  submit  your 
fasces  to  t/ieirs  (Barke,  Affairs  of 
Ireland)^  jaħtieġ  tokgħodu  għal  cmand 
tagħhom  (għal  dac  li  ighejdulcom  ha- 
ma,  jew  għall  ubbidienza  tagħhom). 

Fasoet  -  strument,  biċċa  gnodda  tal 
ħadid  li  dawc  li  jaħdmu  fil  ħġieġ  jusaw 
metaiagħmlu  il  fiiezchen. 

Fasgia— fazza,  terħa. 
*   Fasgiglb—  mazzett  (bucchett)  fjuri; 
mazz,  katta,  fazx  (basal  etc.) 

Fasgigulus— fazxiculu,  biċċa  minn 
ctieb,  minn  opra,  li  toħroġ  f  faxxiculi 
(jew  numrita  cull  tant  żmien  jew 
ġranbt ) ;  This  Anglo-Maltese  Dictio- 
nary  is  being  published  in  fasciculi  (jew 
in  numbers),  dan  id-Diziunariu  mill- 
Inglis  għal  Malti  kiegħed  joħro^  f  fax- 
xicnli;  t/ie  J^Bth  fasdculns  (number  jew 
part)  ha9  been  piMisIied  last^  in-numru 
(faxxiclu)  46  1-aħħar  li  ħareġ. 

Fasoinate  —  issaħħar,  tiscanta, 
tgħajjen  ;  it  has  been  almoat  universaUy 
believed  that  serpents  can  stupefy  and 
fascinaie  Vie  prey  which  they  are  de- 
sirous  lc  obtain^  bosta  n  bosta  jaħsbu 
(iridu  igħejdu)  illi  is-sriep  isaħħru  jew 
iġagħlu  lill-annimali  I-oħra  li  icunu 
iridu  jakbdu  jiscantaw  lejhom. 

Fasgikation— 8eħer,8cantar,  għajn, 
ghaxka  cbira. 

FasgineS— kabs ;  mazzi  tal  virghi 
li  jusaw  Mnginjeri  biez  iwakkfu  trun- 
ċieri,  fortifit^azionijiet  etc. 

FASii—tinfi8ca,iddejjak,tati  fastidiu. 

FAsmoN— għamla,  katgha  tal  ħwej- 


jeg,  moda;  bonton,  società  (siiy'ari); 
mudell,  esempiu,  chirjanza ;  tagħmel» 
takta  (tfassal)  il  ħwejjeġ,  issawwar ; 
this  is  Uu  fashion  now^  din  hi  il  moda 
issa  ;  can  you  lend  me  any  joumal  of 
fashion  ?,  tista  tislifni  xi  ġurnal  tal 
modi? ;  this  is  out  offashion  now^  din 
ma  għadhiex  moda  issa  (spiċċat  il  mo- 
da  tagħha)  ;  do  it  in  Ihisjashion^  għa- 
milha  hecc  (din  il  ghamla) ;  ihat  is  cut 
after  the  French  fashioHj  dic  maktugħa 
rmfassla)  la  Francisa  (fuk  il  moda 
Francisa) ;  he  always  mixes  with  peo- 
ple  of  fashion,  dejjem  jagħmilha  ma 
nies  cbar  (società  tas-sinjuri  jew  mal 
bonton  ;  shall  ihe  clay  say  to  him  tliat 
fashioned  it^  what  makest  thou  f  flsaja 
XIY,  9),  ittrab  (it-tafal)  sejjer  igħejd 
lill  dac  li  għamlu  (li  tah  il  forma), 
hawn  x'għamilt  t  he  refined  his  speech 
andfashioned  his  address^  hu  irranġa 
aħjar  il  diem  u  sawwar  actar  I-indirizz 
(id-discors^;  what  fashion  do  you  wish 
to  have  your  breeches  cut?  x'moaa  (chif  j 
tridu  il  kalziet?  tliai  priest  was  the 
fashion  oftlie  altar,  dac  il  kassis  chien 
esemplari  (il  mudell  tal  altar);  for 
fashion  sake^  I  thanlc  you  ("Shakspear 
As  you  like  it),  għal  chirjanza  nirrin- 
graziac. 

Fashionablb  —  la  moda,  bħal  jew 
scont  il  għamla  jew  il  katgħa  taz-żmien 
li  icun ;  tal  bonton,  li  jagnmel  mal  mo* 
da;  nies  tal  moda,  sinjuri,  rjus,  cbarat; 
/  bought  a  very  nice  fashionable  suit  of 
clothes  ready  madcy  xtrajt  libsa  lesta 
sabiħa  hafna,  mebjuta  la  moda;  he  is 
iucky  not  to  have  a  fashionoAle  wornan 
for  a  wife^  għandu  xorti  li  għandu  mar- 
tu  m'hix  mara  tal  modi  (li  taghmel 
mal  moda);  but  he  is  afashionabU  man^ 
iżda  hu  ragel  (wieħed)  tal  bonton; 
the  language  offashionable  society^  is  the 
language  of  diplomacy  {HtLetLnltLJ,  Ilis' 
tory  of  England)y  Isien  (il  cliem  jew 
id-discors)  tal  bonton  hua  Isien  tad- 
diplomazija ;  me^  and  the  other  fasJào- 
nables  only  came  last  night  (Charles 
Diekens,  Pickwick  papers)^  jena  u  is- 
sinjuri  (il  cbarat)  I-oħra  għadna  gejjin 
il  bieraħ  fil  għaxjia. 

Fashionablenbsb  —  moda,  drawwa, 
costum,  ^ 


46 


Digitized  by 


Google 


FAS 


—  362  — 


PAS 


Fashionably-— la  moda,  scont  jew 
chif  titlob  il  moda,  raal  moda. 

Fashionbr  —  min  ifassal,  jagħmel 
jew  jakta,  min  jati  il  forma  jew  il 
għatnla. 

FASHioNiNG—għamil.għati  ta  forma. 

FASHfONiNa  NEEDLB— labra  tal  ma- 
cna  li  tahdem  il  calzetti 

FAaHioNiST— niin  jagħmel  jew  jok- 
għod  għal  moda. 

Fashion-led— mogħti  għall  modi. 

JTashionless — bla  moda,  m'hux  la 
moda,  li  m'hux  chif  trid  jew  titlob  il 
chirjanza  (1-imgiba  tajbaj. 

Fashionly — ara  /ashionable. 

Fashion-mongbr  —  petitu,  żabicott, 
ġuvni  li  kiegħed  għal  modi  jew  biex 
jilbes  pulit  u  scont  il  moda,  inchella  li 
iħobb  jiddandan;  faahuyii  mongeriug 
boys  (Sbakspear,  Mach  ado  aboul  noth- 
ing)y  petiti,  żabicotti. 
..Fashions  —  il  moda;  marda  bħal 
ġdiem  taż-żwiemel ;  his  liorae  is  infected 
ivith  the  fashiona  (Slmkspear,  Taming 
ofthe  shrew),  iż-^aemel  tiegħu  għandu 
il  (marid  biU  ġdiem. 

Faskidar  —  il  gawwija  li  tinsab 
fl-ibħra  tat-tramuntana. 

FASS'għokda,  kattn,  mazz. 

Fassr— xagħar. 

Fassit— bil  għokiedi,  (bil  għokod). 

Fast— sawm;  issum  ;  ħafif,  ħliesi, 
malajr,  mwaħħal,  meghmuA;  magħluk, 
makful ;  fil  fond,  kawwi ;  shiħ,  li  idum, 
li  ma  jerhix  ;  xalatur,  ferferrixu,  bar- 
daxxa ;  krib  ;  t/tese  are  fast  (fasting) 
days,  dawn  ^ranet  tas-sawm  ;  the  peo- 
ple  of  Ninemhproclaimeda  fast  (Joiiaii 
III,  8),  il  poplu  ta  Nineve  għamlu 
fġagħlu  li  isir)  sawm  ;  is  the  J'Jaster 
fast  everywhere  uniformly  ohservedi  is- 
sawm  tal  Għejd  (tal  ġranet  tal  Gimgħa 
il  Cbira)  isir  cullimchien  xorta  waħ- 
da?  Do  you  tliink  this  lozenge  will 
hreak  my  /astf  jidhirlec  (xi  tgħejd)  li 
din  il  mustardina  ticsirli  is-sawma? 
J)id  youfast  yesterday?  somt  :l  bieraħ  ? 
Are  youfasting  today  f  il-lum  sajjem 
(kiegħed  issum) ;  idle  weeds  arefast  in 
growth,  ill  ħaxix  ħażin  jicber  malajr 
(ħafif  biex  jicber)  ;  don*t  read  so  fast^ 
.takrax  hecc  mgħaggel  (b'din  il  ħeffa, 
jew  hecc  ħafif)  bil  għagġla;  do  i/  as  fast 


as  you  can,  għamlu  ( lestih)  roalajr 
chemm  jista  icun  (bil  heffa  chem  tista) ; 
that  clock  is  5  minutes  fast,  daQ  il-arloġġ 
għandu  5  minuti  il  kuddiem ;  stick  it 
fast,  waħħlu  tajjeb  (sħiħ) ;  tie  it  fast, 
orbot  (orbtu^tajjeb  (sħiħ);  that  is  afast 
knot,  dic  għokda  jebsa ;  is  the  door  well 
fast  ?  il  bieb  magħluk  sewwa?  dontfor- 
get  to  make  the  windows  fast,  tinsiex 
tgħalak  (takfel  jew  issaccar)  it-twieki; 
when  Jwenthome  I  found  him  fasta 
sleepy  meta  mort  id-dar  sibtu  rieked  fil 
fond;  in  thefirst  qtttack  they  killed  fast 
vpon  300,  fl-ewwel  attacc  katlu  krib  it- 
800;  to  live  fast,  t^ħix  ħajja  libertina 
(ta  bardaxxa);  don  t  talk  to  that  woman 
she  is  rather  fast^  t<fhellirohiex  lill  dio 
il  mara  għaliex  ma  tantx  hi  tal  galbn ; 
didn*t  you  say  this  is  afast  colour  f  ma 
għedtx  li  dan  il  lewn  ma  jerħix  (ma 
jitfax)  ?  fast  and  loose,  tilgħab  (lo- 
għob)  fid-discors  f  issa  tgħejd  ħaġa  a 
u  issa  ohra)  li  m'hux  sod ;  to  make 
fast,  torbot  bastiment  ma  I-art  (bil 
gherlini  jew  bil  gumni) ;  stand  fast, 
ibka,  xomm  sħiħ,  ippersevera ;  stand 
fast  in  thefaith,  żommu  (żomm)  sħiħ 
lil  Fidi. 

Fast-days  -ġranet  tas-sawm. 

Fastbn— torbot,  issaħħah,  issaccar, 
takfel,  twaħħal,  tgħakkad ;  tintrabat, 
titwaħħal,  tingħakad,  issir  biċċa  waħ- 
da ;  fasien  it  with  nails,  waħħala  bl-im- 
siemer ;  fastan  it  tight,  orbotha  shiħ 
(tajjeb^  ;  he  fastens  his  eyes  on  her^ 
xehet  għajnejh  fukha  (li  ma  kalagħ- 
homx  actar)  ;  what  if  she  be  fastened 
toihisfool  /x>iY/?(Teiiiiy80Q,  Matid  J^ 
XV,  SJ/, ),  x'jiġri  jecc  tintrabat  ma 
dan  il  miġnun  ta  lord  is\n]uryf ;  fasten 
the  door,  saccar  il  bieb ;  fasten  upon  it, 
akbdu  (għafsu)  sewwa  li  ma  jiscappax. 

FASTRNBD—marbut.  msaccar,  mak- 
ful,  msaħħaħ,  roeħmuż,  rogħakkad  ma 
xulxin,  sħiħy  magħruf;  the  wings  are 
immediateJy  fastened  to  the  body,  il 
ġwienaħ  mwaħħlin  sewwa  mal  gisem 
(mal-Iaħam) ;  is  the  door  well  fastenedH 
il  bieb  msaccar  f  makful)  sewwa. 

Fastkner -niin  jew  dac  li  jorbot 
jakfel,  isaccar :  jew  dac  li  jixħet  għaj- 
nejh  fuk  ħaġa. 

Fastenino  -kfil,tiscbir,  rbit  fis-sħih. 


Digitized  by 


Google 


i?A8 


—  80à  — 


t'At 


Fastensevbn— lejliet  ras  ir-Randan 
(it-TIieta,  jew  1-aħħar  ġurnata  tal 
Garnival  tagħna). 

Fastmr— min  i8uni;/aWtfrj»,  nios  li 
isumu  ;  folloxo  not  certain  men  who  he 
notfasters  {Bible,  1661  )f  tmurx  wara 
(tagħmilx  bħal)  xi  nies  li  ma  isuroux. 

1"  ABT-FETTBBED  —  marbut  tajjeb  fil 
manetti,  immanettjat  tajjeb  (sewwa 
jew  eħiħ). 

Fabthanded— xħiħy  idu  magħluka, 
ħanżir. 

Fastidious— meżmież  (li  jitmezmeż 
jew  jeħu  fastidiu  minn  xejn),  kanżħa, 
li  jmeżmez,  jati  fastidiu,  ifantas ;  hv* 
temperplcwxd  and  forgiving  hiU  fasli" 
dious  (Maeanlay,  lHst.  of  EnfjlandJ^ 
hu  owiet  u  ta  kalb  tajba  (jaħfer)  iżda 
jitmeżmeż  (minn  xejn). 

Fastidiously— bit-tmeżmii^.. 

FA8TiDiousNEBS~tme/imiż,  fastidiu, 
rekk'a. 

Fabtioiate    1  gej  bil  ponta,  ippun- 

Fastioiated  /  tat,  bil  ponta;  tiela 
Cgej  jew  jispiċċa  għal  xejn)  ;  that  noted 
hillf  the  top  fċhereof  is  /astif/iàte  like  a 
sugar 'loaf  (liBf,  Remaina  p.  170),  dic 
il  għolia  maghrufa  li  il  kuċċata-  tagħ- 
ba  gejja  bil  ponta  (tispiċċa  għal  xejn) 
bħal  kartas  zoocor  tal.kamx)iena. 

Fastioiatbly— li  gej  bil  ponta. 

Fastioious  —  bil  ponta,  ippuntat, 
tiela  bħal  piramida. 

Fastioium— il  pedament  Til  biċċa  ta 
isfel j  to  porticu  (loġoġ) . 

FASTiKG—sawm;  tismir,  tiscir,  twah- 
ħil ;  this  is  a  fasting  day,  din  ġurnata 
tas-sawm  (illum  sawm). 

Fastino-man  —  min  jidħoi  garanti, 
plegġ  jew  jagħmel  tajjeb  għal  ħadd 
jeħor  (għal  condotta  tiegħu). 

Fastish— ferferrixu,  ftit  u  xejn  dis- 
cln,  bla  condotta ;  in  other  tconls  he 
is  a  fastish  yonng  man  (Phillipsy  Essai/s 
froni  the  Times,  ^ll,  830 J  ;  fi  ftit  cliem 
(biez  ngħeduba  ċara  j  dao  ftit  u  xejn 
ferferrixu. 

Fastly— sħiħ,  fis-Bod,  ferm,  bil  ħa- 
fif,  bil  ħeffa,  malajr;  he  has  fastly 
founded  the  wall  abote  the  seas  to  stand, 
talla  il  ħajt  ferm  (fis-Bhiħ)  biex  i/.omm 
wiekaf  il  fuk  minn  wiċċ  il  baħar  ;  she 
was  seen   walking  fastly   too   and  fro. 


rawha    miexia    tgħaggel    1-hawn    u 
1-hemm. 

Fabtness— ħeffa,  ħlusia,  'Aamma  ma 
fis-sħiħ;  borġ,  torri,  fortizza  ;  to'  s/iew 
it  was  but  their  fastness  to  the  former 
Oovernment  (Baeon,  Henry  V£f)^  biex 
jnru  li  ma  chienitx  ħlief  iż-żamma 
(fis-sħiħ  kawwija;  ma'l  Gvern  ta  ka- 
bel ;  the  capital,  or  ratlier  tlieir  chief 
fastnessy  was  then  taken  (Unrk^^Abindt/' 
went  of  Eng.  Uist.)t  imbaghad  ħadul- 
bom  il  belt  ewlenio,  jew  biex  ngħeidu 
uħjar,  il  fortezza  ewlenija  tagħhom. 

Fabtuosity—  suppervia. 

Fabtuous— supperv,  mimli  bih  in- 
nifsu. 

Fastuosly  -  bis'suppervia. 

Fastuounbss — Buppervia. 

Fat  —  xaħam,  is-smin ;  smin;  is- 
semmen,  tismen ;  take  the  /a/,  neħħi 
ix-xaħam ;  he  is  fat  fed,  msemmen ; 
thefat  is  in  tfiejire,  collox  spiċċa,  fcol- 
lox  mar  jew  spiċċa  fix-xejn). 

Fat-brainbd  — stupidu,  ħmar,  moħ- 
ħu  ma  jarfax. 

Fat  FACBD  — smin,  wiċċu  tond,  wiċċ 
il  Oħejd,  wiċċ  ta  kassata. 

Fat-hbad  —  stupidu,  ras  kargha, 
ħmar. 

FAT-KiDNEYBD~oħxon,  smin,  mżak- 
kak. 

Fat-lutb—  tablita  ta  trap  (tafal) 
ma  tkiek  tal  chittien  ghal  mili  tax- 
xkuk  jew  stock  (tal  mastrudaxxi). 

Fat-wittbd  — stupidu,  ras  kargħa; 
thou  artfat  witted  wit/i  drinking,  inti 
atupidu  bix-xorb. 

I^ATAL— fatali,  tal  mewt,  li  jekred; 
mid  destin,  li  icollu  icun  (bil  fors),  li 
igib  hemm  cbir,  icreħ  ;  it  was  fatal  to 
the  king  to  fightfor  his  money  (UacOQ 
Ilenry  VIIJ,  cliien  mid-dest'n  (hecc 
chollu  icun)  għar-Ke  li  jiccumbatti 
għal  fiusu  :  t/iatj'atal  oiol  t/iat  came  io 
our  liouse  sang  not/iing  hut  deatli  to  us 
and  ours  (ShukHpear,  3  Ilenry  IVj, 
dic  il  cocca  fatali  (kerrieda),  li  giet  fid- 
dar  tagħna  ma  gebitx  ħlief  hemm  cbir 
għaliua  u  ghal  niesna. 

Fatalibt  —  fatalista,  min  jemmen 
bil  fatalism  (ara). 

Fatality  —  fatalità,  destin,  xorti, 
hemm  cbir,  mewt,  kirda ;   the  fatality 


Digitized  by 


Google 


l^kH 


—  864 


FAl^ 


amongit  catiU  has  heen  very  great^  il 
kirda  (il  mewt>)  li  ohien  bemm  tal  an- 
nimali  (bbejjem)  chienet  cbira  wisk. 

Fatalnesb— ara  fatality. 

Fata  mobgana— fenomenu  tal  aria 
li  jidber  H^aw)  mil  port  ta  MeBsina  u 
dawc  li  nħawi— id-dell  jew  zbiba  ta 
muntanji  etc.  fwiċċ  il  baħar  — lili 
Skallin  isejħulu  ix-xogħol  tas-saħħara 
(Fata)  Morgana. 

Fatb — destin,  xorti;  thefates  were 
all  against  me^  ix-xorti  (destinij  cbien 
coUu  contra  tiegħi. 

Fatb— tiddestina,  tcun  ix-xorti. 

Fated— destinat ;  otie  midnight  fated 
to  t/iepiirpose  (Shakspear,  TempestX 
fnofs  ta  lejl  wieħed  destinat  (li  chien 
għàll  tal  apposta)  ghalecc. 

Fatbpul  —  bid-destin,  tad-destin 
tax-xorti. 

Fatbfullt — ara  fatally. 

Fatbfulnbss— fatalità  (ara  faudit^). 

Fathbr— missier,  kassis,  patri ;  tie- 
ħu  il  xi  ħadd  ibnec  u  bin  Àlla ;  tnis- 
sel,  tagħmel ;  who  isyour  father  f  roin 
bumissierecl  Oar  father  who  art  in 
heaven  ;  Missiema  li  inti  fis-smewiet, 
Olory  be  to  the  Father^  and  to  t/ie  Son^ 
and  to  the  Iloly  Ghot ;  Gloria  lil  Mis- 
sier  etc.;  who  is  yourfat/ier  confessor? 
min  bu  il  confessur  tiegħec  (il  kassis 
li  għandu  tkerr)?/7oir  do  you  dOfFatherf 
chif  int  sur  Patri  ?  I  /lave  seen  Father 
AnthonyfTsjt  il  patri  Tonin  ;  Ay^  good 
youth  and  rat/ier  father  thee  tlian  masier 
iliee  (  Sbakspear,  Cymbelive  IV,  ^  ) 
Oi»  fejnu  (ġuvnott)  ahjar  nieħdoc  ibni 
u  ben  Alla  milli  niccorreggic  (  inraż- 
żneo);  cowards  father  coxoards^  and 
base  t/iings^sire,base  (Sbakfi:  Cymbeline), 
nies  bla  ħila  inisslu  nies  bla  hila  u 
ħwejjeġ  baxxi  ( vili  )  inisslu  ucoll 
ħwejjeġ  baxxi  u  vili,  sinjur;  the  Fa- 
tliers  oftlie  C/iurch,  is-Santi  Padri ;  t/ie 
Iloly  Fatherj  il  Papa  ;  Fathers  of  the 
Oratory,  il  FiliDpini  (  jew  il  patrijiet 
ta  San  Flippu  Neri. 

Fathbb-dust— it-trab  tal  art  li  min- 
nhu  sar  il  bniedem. 

Fatħbrhood— stat  (condizioni)  ta 
missier. 

Fatheb-in-law — missieril  mara  jew 
missier  ir-ragel(ta  tnoju  mi/.-żowgiu). 


FATHBR-LAND-1-art  ta  nannijotna, 
jew  roinn  fejn  incunu  mnis^lin. 

Fatħbr-labħbr  —  scorfna  (  isero  ta 
ħuta)  cbira  li  tinsab  fl.ibħra  ta  fuk 
(lejn  l-Inghilterra  u  actar  il  fuk, 

iTATHBRLESs— miun  ghajr  f  bla  mis- 
sier. 

Fathbrly— ta  missier ;  he  tendered 
his  brot/iers  orplian  c/iildren  wit/i  a 
fatherly  ajfection^  rabba  it  tfal  iltiema 
(ulied)  ħuh  b*imħabba  ta  missier. 

Fathbr-rioht  —patrimoniu. 

FATHBR8HiP-li  stat  (condizioui)  ta 
missier. 

Fathbr-siok — li  jibchi  (irid)  dejjem 
lill  missieru;  li  ma  jistax  igħaddi  minn 
gbujr  nia  jara  lill  missieru. 

FATUOM-chejl  luglis  ta  sitt  piedi, 
dwar  kama;  hiegh,  fond;  tkis  bil 
fat/iom  (b*dan  il  chejl  Inglis)  jew  bil 
kama;  tkis  sal  kiegh  jew  tiscandalja ; 
tifhem  ħaġa  sewwa,  tcun  tafha  minn 
għankudha,  tħaddan,(takbad)  gewwa 
dirgħajc  ;  go  and  gel^fathoms  of  this 
sort  oj  rope^  niur  gib  erbat  ikjiem  minn 
dan  il  ħabel  ;  7  canuot  fat/iom  his  de^ 
signs,  ma  nistax  naf  (nituem)  x'ghandu 
fmoħhu  (  xTeħsiebu  jagħroel  );  s/is 
fat/iomed  /Um  in  /ler  arms,  ghankithu, 
ħaddnithu,  gewwa  dirgħaiha  (  għan- 
kitliu). 

Fathomable— li  tista  tifmhu,  li  jista 
wieħed  jifhmu. 

FATHOMER-min  ichejjel  bil  Jathom 
jew  kama,  niin  jiscandalja,  miii  jifbem 
jidħol  bil  ħsieb  f*inoħħ  liadd-jeħor. 

Fathomlgss  —  bla  kiegh;  abbiss, 
fond  li  ma  bħalu  ;  li  ma  tistax  taħfnu 
^tħaddnu)  gewwa  dirgħajc  jew  li  ma 
tistax  tgħannku. 

Fatidic      I     profeticu,   li  iħabbar, 

Fatidioal  J  fi  għandu  issetgħa 
igħejd)  dac  li  gej  (il  għad  irid  jiġri) 

Fatidicbnoy-  tħabbir, 

Fatiqablb     li  igliejja,  jincbedd. 

Fatigatb  — tgħajji  (  tagħmel  jfħaj- 
jen  )  tchidd,  tħaddem,  tati  wieħed 
x'jagħinel ;  għaijċu,  micdud  bix-xo- 
għol,  mħaddem  sħiħ. 

Fatioation— għeja,xogħod,  chedda. 

Fatioub— ħedma,  xogħol,  chedda, 
tahbit;  tħaddem,  tchidd,  tħabbat, 
tgħajji  bix-xogħol ;  tell  the  corporal  to 


Digitized  by 


Google 


M 


_  M  - 


fAtJ 


bring  in  the  mċn  on  fatigue^  (?^^j^  ^' 
capural  idaħħal  iD-nies  tal  futtiga 
( is-suldati  li  hemm  jaħdmu  ). 

Patioub-drbbs— if-libsa  taz-xogħol 
tas-suldati  (il-libsa  tal  fatiga). 

Fatiodb-duty  —  fatiga  (  xogħol  tas- 
suldati  li  m'hux  tal  armi,  għassa,  drill 
etc.)  Uwse  ttoo  soldiers  are  gone  on  fati- 
gue-dutyy  dawo  iż-żewġ  suldati  marru 
għal  fatiga. 

FATiotJB-PABTY  —  cutnpannija,  nies 
(suldati)  għal  fatiga. 

FiTiouBSOMB— li  igħajjic,  li  ichidd 
bix-xogħol,  li  iħaddem  sħih. 

FatiloqubNt  —  li  iħabbar,  ħabbàr, 
bassàr ;  mch  like  difcourses  of  fatilo- 
guefit  sootheayers  (Urqahart,  Rabelais^ 
Bk,  III  Chap  XXII)  discorsi  bħal 
dawn  ta  baxxftra  jew  ħabbara. 

Fatiloquist— min  jakra  il  venturi 

Fatimidb— li  mnissel  minn  Fatma 
(bint  Maumettu,  u  mart  k\\). 

Fatisobnob — fetka,  xakk,  kasma. 

Fatlino  —  animal  msemmen,  lest 
(tajjeb)  għal  katla,  smin  u  tari  (zgħa- 
zugħ  ),  reach  its  fatling  innocent  arms 
(TetinjrBon,  Pnucess  Vl,  m  )  ilħak 
id-dirghaju  tagħha  smien  u  zgħar  (ta 
tarbija  innocenti  jew  li  għadha  ma 
taf  xejn  ). 

Fatly  ^  bil  grass,  oħxon  oħxon, 
smin. 

Fatnbr— min  isemmen. 

Fatnbss  —  simna,  xaħam,  grass ; 
earth  and  water  mingled  by  the  help  of 
t/te  stm  aather  a  nitrous  fatncss  (Bacon 
NaturaL  Ilist.)  trab  u  ilma  flimchien 
mal  ^ħajnuna  tax-xemxjagħmlugrass 
(tidlic)  tan-nitrogenu. 

Fattbn  —  issemmen,  tiggrassa  ; 
tcattar  jewtagħmel  ^ħammiel,tismen, 
tehxien,  titkawwa,  tistgħana. 

FATTBNBR-min  isemmen. 

Fattbr— tidres  ix-xghir;  tieħu,  tak- 
ta  iz-zbula  tax-xgàir. 

FATTiNBSS-ħxuna,  simna. 

FATTisu-ftit  u  xejn  smin,  actarx 
smin. 

Fattbel  -  pie(^,  tinja,   riibsa. 

Fatty  — mxaħħam,  bil  grass;  spirit 
ofnitre  will  tnrn  oil  of  olives  into  a 
sort  of  fathf  snhstance  (Arbullinot,  o»< 
alimentSj  (fh.  VI)  li  spirtu  tas  salnitru 


ibiddel  iz-zejt  taz-zebbuġ  f'sustanza 
(f  ħaġa)  donna  gras8,jew  xaħam  (f  su- 
stanza  grassa). 

Fatty-kidnby— in-nefrite,  marda  tal 
cliewi,  ighejdulha  ucoll  Bright's  di- 
sease. 

Fatuity— genn,  blugħa. 

FATUous-stupidu,  ibleh,  miġnun. 

Fat-witted  — belhieni,  rasu  kargħa, 
babbu. 

Fauburo — subborg. 

Faucbs  — ix-xedak  tal  wiċċ. 

Fauobt— vit  ta  bittija  jew  ta  bar- 
mil  (tal  birra). 

Fauch— ara  fallow. 

Faufbl — il  frott  ta  siġra  jisimha 
r  Areca  Catechu  ( jew  il  gewza  tal 
Malabar,  fllndia). 

Fauoh— puhl  ("x'għarucasa!) 

Fauoht  ffought)~temppassat  u  il 
particip  passat  tal  Y%Yhfight\  iggieled, 
iccumbatta ;  miggieled,  iccumbattut ; 
they  faught  all  day  long^  iggieldu  (bak- 
għu  jatu  jew  jiocumbattu  il  ġurnata 
collha;  after  t/ie  battle  was  fauahtj 
wara  li  spiċċat  il  battalja  (it-tkabida). 

Fault— ħtija,għilt,  ^.ball,  nukkas, 
difett,  disgrazia ;  tarra,  tieħu  żball, 
tagħmel  żball,  icollocħtija;  whosefault 
is  it  t  ta  min  hi  il  htija  ?  it  is  not  my 
faultj  m'hix  htjia  tieghi;  tJiis  is  a 
printersfaulty  dana  żball  ta  li  stampa; 
/  take  Uiis  for  fault  ofa  better  one^  nie- 
ħu  dan  la  ma  hawux  aħjar;  take  her 
wit/i  allfaults  (Siiak8|iesr,7amtna  ofthe 
S/irew)y  ħudha  bid-difetti  collha  li 
għandha  (jew  tagħha) ;  I  tcas  atfanlt^ 
cont  icconfondut,  sturbiat  (ma  contx 
naf  x'nakbad  nagħmel);  infault^  tlum; 
mine  eyes  were  not  injault  ("Shakspear 
Cymbeline)  lill  għajnejja  ma  tatihomx 
tort,  (ma  tlumomx) ;  I/e  found  fault 
wit/i  mey  tani  tort  (sabli  ħtija) ;  you 
must  not  fault  twice  in  war,  ma  tridx 
tieħu  żball  darbtejn  fil  gwefra. 

Fault-findbr— min  isib  ħtija  f  col- 
lox  (min  ifittex  ix-xaghra  fil  gnagina) 
pezza  custioni. 

Fault-findino  —  sindicajr,  li  isib 
ħtija,  li  isib   xi  igħejd. 

Faultbr— min  jagħmel  (icollu)  xi 
ħtija. 


Digitized  by 


Google 


iPkH 


—  864  — 


FAl^ 


amongit  catiU  has  been  very  great^  il 
kirda  (il  mewt^)  li  cbien  bemin  tal  an- 
nimali  (bbejjem)  cbienet  cbira  wisk. 

Fatalnbss— ara  fatality, 

Fata  moroana— 'fenomenu  tal  aria 
li  jidber  H^aw)  mil  port  ta  Messina  u 
dawc  ii  nħawi— id-dell  jew  xbiba  ta 
muntanji  etc.  fwiċċ  il  baħar— lili 
Skallin  isejħulu  ix-xogħol  tas-saħħara 
(Fata)  Morgana. 

Patb — destin,  xorti;  Viefates  were 
all  againet  me,  ix-xorti  (destinij  cbien 
collu  contra  tiegħi. 

Fatb— tiddestina,  tcun  ix-xorti. 

Fated— destinat ;  ane  midnight  fated 
to  tliepiirpoae  (Sbakspear,  Tempe8t\ 
f'nofs  ta  lejl  wieħed  destinat  (li  cbien 
għàll  tal  apposta)  ghalecc 

Fatbful  —  bid-destin,  tad-destin 
tax-xorti. 

Fatbfully — ara  fataUy. 

Fatbfulnbss— fatalità  (ara  faUdity), 

Pathbr— missier,  kassis,  patri ;  tie- 
ħu  il  xi  ħadd  ibnec  u  bin  Àlla ;  tnis- 
sely  tagħmel ;  xoho  ieyour  fat/ier  f  min 
bumissierec!  Oar  father  who  art  in 
heaven  ;  Missierna  b  inti  fis-smewiet, 
Olory  be  to  the  Father^  and  to  t/te  Son^ 
and  to  the  Holy  Ghot ;  Qloria  lil  Mis- 
sier  etc, ;  who  ie  your  fatJier  confessor  1 
min  bu  il  confessur  tiegħec  (il  kassis 
li  għandu  tkerr)?/7otr  do  you  do^Fatherl 
chif  iiit  sur  Patri  ?  1  have  seen  Father 
Anthony ^iceLjt  il  patri  Tonin  ;  Ay^  good 
youth  and  rather  father  thee  tlian  master 
thee  (  Shakspear,  Cymbelive  IV,  2) 
Oi»  fejnu  (ġuvnott)  ahjar  nieħdoc  ibni 
u  ben  Àlla  milli  niccorreggic  (  inraż- 
żneo);  cowards  father  cowarda^  and 
base  thing8^Bire,ba8e  (Shakfi:  Cymbelhie), 
nies  bla  ħila  inisslu  nies  bla  hila  u 
ħwejjeġ  baxxi  ( vili  )  inisslu  ucoll 
ħwejjefr  baxxi  u  vili,  sinjur;  the  Fa- 
t/iers  o/t/ie  C/iurch,  is-Santi  Padri ;  t/ie 
Iloly  rittherj  il  Papa ;  Fathers  of  the 
Oratory^  il  FiliDpini  (  jew  il  patrijiet 
ta  San  Flippu  Neri. 

Fathbr-dust— it-trab  tal  art  li  min- 
nhu  sar  il  bniedem. 

Fatħbrhood— stat  (condizioni)  ta 
missier. 

Father-in-law — missieril  mai*a  jow 
missier  ir-ragel(ta  tnojn  miA-żowgiu). 


FATHBR-LAND-1-art  ta  nanuijetna, 
jew  minn  fejn  incunu  mnis^lin. 

Fatħbr-labhbr  —  scorfna  (  isem  ta 
ħuta )  cbira  li  tinsab  flibħru  ta  fuk 
(lejn  l-Inghilterra  u  actar  il  fuk. 

Fathbrless— minn  ghajr  f  bla  mis- 
sier. 

Fathbrly— ta  missier  ;  he  tendered 
his  brot/iers  orpltan  c/tildren  wit/i,  a 
faiherly  affection^  rabba  it  tfal  iltiema 
(ulied)  ħuh  b*imħabba  ta  missier. 

Fathbr-right —patrimoniu. 

FATHBRSHiP-li  stat  (oondizioui)  ta 
misster. 

Fathbr-bick — li  jibchi  (irid)  dejjem 
lill  missieni;  li  ma  jistax  igħaddi  minn 
ghujr  nia  jaru  lill  missieru. 

FATUOM-chejl  Inglis  tu  sitt  piedi, 
dwar  kuma;  hiegh,  fond;  tkis  bil 
fat/iom  (b'dun  il  chejl  Inglis)  jew  bil 
kamu;  tkis  sal  kiegh  jew  tiscundalja; 
tifhem  ħaġu  sewwa,  tcun  tafha  minn 
għankudha,  tħaddan,(takbad)  gewwa 
dirgħajc  ;  go  and  getJ^.  fathoms  of  this 
8ort  oj  rope,  niur  gib  erbat  ikjiem  minn 
dan  il  ħabel  ;  7  cannot  fat/iom  his  de- 
8ign8,  ma  nistax  naf  (nithem)  x*ghandu 
fmoħhn  (  x'feħsiebu  jagħmel  );  8/ie 
fat/tomed  /lim  in  /ler  arms,  ghankithu, 
ħuddnitbu,  gewwa  dirgħuiha  (  għan- 
kithu). 

Fathomable— li  tista  tifmhu,  li  jista 
wieħed  jifhmu. 

Fathomer  -min  ichejjel  bil  fut/iom 
jew  kamu,  niin  jiscandulja,  min  jifhem 
jidħol  bil  ħsieb  f  inoħħ  hadd-jeħor. 

Fathomlkss  —  bla  kiegh;  abbiss, 
fond  li  ma  bħulu  ;  li  ma  tistax  taħfnu 
^tħaddnu)  gewwu  dirgħujc  jew  li  ma 
tistax  tgħaniiku. 

Fatidic      I     profeticu,  li  iħabbar, 

Fatidical  j  li  għundu  is-setgħa 
igħejd)  duc  li  gej  (il  għud  irid  jiġri) 

Fatidicbnoy  -  tħubbir. 

Fatigablb     li  igliejjtt,  jincbedd. 

Fatigatb  — tgħajji  (  tagħmel  għaj- 
jen  )  tchidd,  tħaddem,  tati  wieħed 
x'jagħmel ;  għujjfin,  micdud  bix-xo- 
gnol,  mħuddem  sħiħ. 

Fatigation— għeja,xogħod,  chedda. 

Fatigub— ħedinii,  xogħol,  chedda, 
tuhbit;  tħuddem,  tcbidd,  tħubbat, 
tgħujji  bix-xogħol ;  telt  the  corpoml  to 


Digitized  by 


Google 


M 


M 


fAtt 


hring  in  the  mċn  on  fatiguey  għejd  il 
capural  idaħħal  iD-nies  tal  fattiga 
( is-suldati  li  hemm  jaħdmu  ). 

Patioub-drbss— if-libsa  taz-xogħol 
tasHSuldati  (il-libsa  tal  fatiga). 

PATiauB-DUTY— fatiga  (  xogħol  tas- 
suldati  li  m'hux  tal  armi,  għassa,  drill 
etc.)  Uioae  iwo  soldiers  are  gone  on  /ati- 
gue-duty^  dawo  iż-żewġ  suldati  marru 
għal  fatiga. 

FATiotJB-PABTY  —  cutnpannija,  nies 
(suldati)  għal  fatiga. 

FiTiouEBOMB— li  igħajjic,  li  ichidd 
bis-xogħol,  li  iħaddem  sħiħ. 

FatiloqubNt  —  li  iħabbar,  ħabbàr, 
bass&r ;  mch  like  difcourses  of  fatilo' 
(juefit  soothsayers  (Urqahart,  Rabelais^ 
Bk,  III  Chap  XXII)  discorsi  bhal 
dawn  ta  baxxftra  jew  ħabbara. 

Fatiloquibt  — min  jakra  il  venturi 

FATiMiDB--li  mnissel  minn  Fatma 
(bint  Maumettu,  u  mart  AH). 

Fatibcbnob — fetka,  xakk,  kasma. 

Fatlino  —  aiiimal  msemmen,  lest 
(tajjeb)  għal  katla,  smin  u  tari  (zgħa- 
zugħ  ),  reach  its  fatling  innocent  arms 
(Teniijrsoii,  Princess  VI,  m  )  ilħak 
id-dirghajn  tagħha  smien  u  zgħar  (ta 
tarbija  innocenti  jew  li  għadha  ma 
taf  xejn  ). 

Fatly  —  bil  grass,  oħxon  oħxon, 
smin. 

Fatnbr— min  iseinmen. 

Fatnbss  —  simoa,  xaħam,  grass ; 
earth  and  water  juingled  by  the  help  of 
tlie  stm  gather  a  nitrous  fatncss  (Uacofl 
NaturaL  Ilist.)  trab  u  ilma  flimchien 
mal  għtfjnuna  tax-xemx  jagħmlugrass 
(tidlic)  tan-uitrogenu. 

Fattbn  —  issemmen,  tiggrassa  ; 
tcattar  jewtagħmel  għammiel,tismen, 
tehxien,  titkawwa,  tistgħana. 

FATTBNBR-min  isemmen. 

Fattbb — tidres  ix-xghir;  tieħu,  tak- 
ta  iz-zbula  tax-xgàir. 

FATTiNBBS-ħxuna,  simna. 

FATTisu-ftit  u  xejn  smin,  actarx 
smin. 

FATTREL-pieg,  tinja,  Tlibsa. 

Fatty— mxaħħam,  bil  grass;  spirit 
ofnitre  will  tnrn  oil  of  olives  into  a 
sort  offatfy  snbHtance  (Arbulhliot,  oi< 
alimentSj  Ch.  VI)  li  spirtu  tas  salnitru 


ibiddel  iz-zejt  taz-zebbuġ  f'sustanza 
(rħaġa)  donna  gras8,jew  xaħam  (fsu- 
stanza  grassa). 

Fatty-kidnby— in-nefrite,  marda  tal 
cliewi,  ighejdulha  ucoll  BrighCs  di- 
sease. 

Fatuity— genn,  blugħa. 

FATUous-stupidu,  ibleh,  miċnun. 

Fat-witted  — belhieni,  rasu  kargħa, 
babbu. 

Fauburo — subborg. 

Faucbs— ix-xedak  tal  wiċċ. 

Fauobt— vit  ta  bittija  jew  ta  bar- 
mil  (tal  birra). 

Fauch— ara  fallow. 

Faufbl — il  frott  ta  siġra  jisimha 
r  Areca  Catec/iu  ( jew  il  gewża  tal 
Malabar,  flludia). 

Fauoh— puh!  Cx'għarucasa!) 

Fauoht  (fought)~temppassat  u  il 
particip  passat  tal  verh fight;  iggieled, 
iccumbatta;  miggieled,  iccumbattut; 
t/iey  faught  aU  day  long,  iggieldu  fbak- 
għu  jatu  jew  jiccumbattu  il  ġurnata 
collha;  after  tJie  battle  was  fauaht^ 
wara  li  spiċċat  il  battalja  (it-tkabida). 

Fault— ħtija,  għilt,  żball,  nukkas, 
difett,  disgrazia ;  tarra,  tieħu  żball, 
tagħmel  żball,  icollocħtija;  whosefauU 
is  it  t  ta  min  ħi  il  htija  ?  it  is  not  my 
faulty  m'hix  ħtjia  tieghi ;  this  is  a 
printersfault,  dana  żball  ta  li  stampa; 
/  take  Uiis  for  fault  ofa  better  one,  nie- 
ħu  dan  la  ma  hawux  aħjar;  take  her 
with  allfaults  (ShBk8pesr,7cfmtna  ofthe 
Shrew),  ħudha  bid-difetti  coilha  li 
għandha  (jew  tagħha) ;  I  tcas  atfaulty 
cont  icconfondut,  sturbiat  (ma  contx 
naf  x'uakbad  nagħmel);  infault^  tlum; 
mine  eyes  were  not  injault  (^Sbakspear 
Cymbeline)  lill  għajnejja  ma  tatihomx 
tort,  (ma  tlumomx) ;  Ile  found  fault 
with  me^  tani  tort  (sabli  ħtija) ;  you 
must  not  fault  twice  in  war,  ma  tridx 
tieħu  thah  darbtejn  fil  gwerra. 

Pault-findbr— min  isib  ħtija  f  col- 
lox  (min  iflttex  ix-xagħra  fil  għagina) 
pezza  custioni. 

Fault-findino  —  sindicajr,  li  isib 
ħtija,  li  isib   xi  igħejd. 

Faultbb— miu  jagħmol  (icollu)  xi 
ħtija. 


Digitized  by 


Google 


t'AtJ 


-  i66  - 


PAV 


Pàultpul— ħati. 
Faultily — bil  ħtija,  ħażin. 
Faultin£ss— ħażen,  ħżunija;   nuk- 
kas  mid-dmir. 

FAULTiNa— nukkas;  (&]  gcologiju) 
meta  li  straU  tal  blat  etc.   ina   icom- 
plux  sejrin  fid-dritt  għaliex  1-art   (il 
blat)  f  xi  lochijiet  icun  niniżżel   I-isfel 
(donnu  sfundat). 
Faultless— bla  ħtija. 
FAULTLBssLT—ta  bla  ħtija. 
Faulty— ħati,  bil  ħtija. 
Paun  (fil  Mitologija  Bumana)--AIIa 
falz   magħmul   nofsu   tifel    bil   krnn 
żgħar  f'rasu,  widnejn  wekfin   roahru- 
gin  il  barra,  u  sakajn  ta  moghza. 
Paun— -intemperanza. 
Fauna  —  isem   ta    alla  mara  falz, 
Fauna,  1-annimaIi  etc.  ta  pajjis  li  jin- 
sabu  f  art  etc;  iz-zoologia  ta  dic  l-art 
jew  1-annimaIi  collba  li  jinsabu  fart^ 
bid-descrizioni  tagħhom  collha. 

Faunist— min  (dac  li)  jistudia  u  jit- 
chellem  fuk  1-annimali  ta  pal jis. 
Fausbn — isem  ta  sallura  cbira. 
Faussb   bray   (akra  fos-brei)  —  sur 
baxx. 

Pauteuil  —  faldistoriu,  siġ^u  tal 
brazzi  jew  pultruna  ta  Fresident; 
siġ^  fl-Accademia  Prancisa. 

Fautbr— avucat,  min  isostni  causa 
jew  jitchellem  għall  badd'jeħor  biex 
jiddefendih. 

Fautress— mara  li  takbes  biex  tid- 
defendi  il  causa  ta  ħadd'jeħor ;  pa- 
druna. 

Fauvbttb  —  dawc  il  għasafar  tal 
għana  (b'munkarom  artab,  ħolu^. 

Faux-pass  (bil  Francis  (fh'pà)  — 
pass  falz.  pass  ħażin ;  żbalf  fil  con- 
dotta  jew  n-imgiba. 

Favillous  —  maghmul  mill-irmied, 
ta  rmied. 

Favose— mħaffer  jew  magħmul  ho- 
for  ħofor  (tokob  tokob)  bħal  dawc 
tan-naħal  fejn  jaghmlu  il  għasel ; 
(bhal  xebda). 

Favour —  għożża,  ghajnuna,  siwi, 
risk;  favur,  littra;  tgħożż,  tgħin,  tis- 
wa  lill;  tati  il  wiċċ;  iggib  tajjeb ; 
tixbeħ  ;  do  me  the  favour  io  inform  him 
please,  għamilli  piacir  (favuri  għejdlu 
jecc  jogħġboc ;  knowing  thatyoa  ore  a 


man  I  always  favoured,  I  om  sure  he 
will  receive  you  most  kindly^  billi  jaf  li 
inti  cont  dejjem  magħ7.uż  (rispettat) 
minni  sgur  li  jilkgħec  tajjeb  ferm;  ilie 
darkness  of  the  nvjht  favoured  their  un- 
dertaking,  id-dlamijiet  tal-lejl  li  għejn 
(ta  il  għajnuna)  lill  għemil  tagħhom 
(chien  li  swielhom);  your  favour  of 
the  12tli.  innt.  is  to  hand,  littra  tiegħec 
tat-12  ta  dan  (ix-xahar)  li  aħna  fih 
waslitli  (rcevejta^ ;  U  is  said  tliat  his 
appearance  does  favour  that  of  ihe  King, 
ignejdu  illi  jixbeħ  ftit  ir-Re  (jatih 
lemħa  sewwa);  shefavours  the  mother, 
tixbeħ  l-omma,  wiċċ  ommha;  you 
favour  him  too  much^  inti  tgħinu  (tatih 
il  wiċċ^  wisk. 

Favourablb— favorevoli,ta  jjeb  għal, 
li  jigi  żewġ,  igib  ir-risk,  risku  tajjeb  ; 
the  wind  was  favoumble  to  them  all  the 
way^  ir-riħ  chien  magħhom  dejjem; 
this  is  a  favouiHible  opportunity  for  yon 
to  go,  issa  il  wakt  għalic  (issa  wak- 
tec)  biex  tmur ;  the  army  took  up  a 
favourable  position,  I-armata  (is-sul- 
dati)  sabu  (ħadu)  post  tajjeb  għali- 
hom  (li  jiswielhom)  ;  /  hope  to  have  a 
favourable  answer  to  my  petitiouj  nit- 
ma  li  icolli  risposta  tajba  għal  peti- 
zioni  li  għamilt. 

Favourablb— bis-sewwa,  bit-tajjeb, 
bir-risk;  bl-imgiba  tajba  collha  ;  bil 
maniera  collha ;  bil  kalb  collha,  bil 
favur;  b'mod  chif  imur  jew  chif  jix- 
rak ;  had  you  been  there  he  would  have 
judged  more  favourably  ofhis  situation, 
li  chiecu  cont  hemm  int  chiecu  chien 
actar  jimxi  mieghu  bil  ħniena  (chien 
icun  ħanin  miegħu). 

Favoured  -  favorit,  stmat^  migiub, 
maħbub,  għażis,  magħżul,  foi*tunat ; 
megħjun,  mbuttat;  well  favoured,  sa- 
biħ,  ħelu,  gustus,  geniali;  ill'favoured^ 
icreħ,  magħlub,  batut  etc;  /  have 
much  pleasure  to  say  that  my  son  has 
always  been  one  of  ihe  favoured  feto, 
jena  għandi  piacir  wisk  ngħejd  illi 
ibni  cliien  dejjem  wieħed  niinn  dawc 
il  ftit  fortunati  (stmati,  maħbubin  jew 
migiubin)  ;  she  is  a  well  favoured  wo- 
man,  hia  mara  sabiħa  ħafna  ^ħelwa, 
gustusa,  genjali);  the  illfavonred  and 
lean  fleshed  kine  did  eat   up  the   seven 


Digitized  by 


Google 


FAT 


—  867  — 


PEA 


wellfavoured  and  fine  kine^  (mill  Ge- 
nesi^  XLI,  4.),  is-seba  bakriet  coroħ 
u  magbluba  chiulu  is-seba  bakriet 
sbieħ  u  smien. 

Favouradly — ara  favourable. 

Favourednbss  —  ghajnuDa,  mgiba, 
dehra  ^chif  tcun  jew  tidher  ħaġa)  ; 
ihon  shall  not  sacrifice  xtnto  the  TjOrd 
tliy  God  any  bnlloek  or  sheep  wlierein 
is  blemish  or  any  evil  favonredness 
r Deutoronomiu  XvIIJ^  inti  ma  tof- 
frix  sacrificiu  1  AHa  Mulej  tie^ħec 
1-ebda  ghendns  jew  ngħaġa,  li  icun 
(jidher  li^  fihom  xi  mancament  jew  li 
ma  icunux  (jidru)  sbieh. 
^^  Favourbr — min  igħejn,  iżomm  ma; 
jimbotta,  igib  Cjirrispetta)  lill ;  he  is 
now  one  of  the  favourers  to  tlie  Boers^ 
issa  kiegħed  iżomm  ma  figħejn)  iill 
Boeri. 

Favouress  —  mara  li  tati  il  wiċc, 
roara  li  istżomm  ma,  tgħejn,  timbotta 
(tirracomanda). 

Favourite— favorit,  għa%is,  magħ- 
żul,  maħbub ;  il  għażis,  il  maħbub 
tal  kalb,  il  bażużlu ;  ta  gewwa,  tal 
kalb ;  he  is  one  of  his  favouriies^  hu 
wieħed  mill  għeżies  (magħżula)  tie- 
^ħu ;  John  is  our  Chief's  favourite^ 
Qanni  hua  il  bażużlu  (ta  gewwa)  mal 
cap  taghna. 

Favouritbs  —  b^.iebeż,  iew  noccli 
(xagħar  innucclat,  li  jaka  jew  mden- 
del  fuk  il  ġbin) ;  his  favourites  hang 
loose  vpon  t/ie  templesy  in-noccli  tiegħu 
chienu  mdendlin  (mixħutin  jew  gej- 
jin)  għal  fuk  wiċċu  (^ġbinu  jew  ngha- 
su). 

Favouritism— favoritismu,  parzia- 
lità,  gibda  lejn  bniedem  actar  minn 
ħadd'jeħor,  favuri;  the  system  of  fa- 
vonritisniis  condemned  in  a  governtnent, 
is-sistema  tal  favuritismu  ftal  par- 
zialità  jew  il  għażla  għal  1-impieghi, 
avanzi  etc.  ghal  dawc  biss  li  huma 
migiuba,  jew  il  bażuzli  tal  kalb)  fi 
Gvem  hua  iccundannat;  fie  is  so 
haughty  becanse  he  knows  very  well  that 
he  has  been  promoted  to  pwminentfa- 
vouritism^  hua  hecc  supperv  u  cburi 
il  għaliex  jaf  li  wasal  fpost  għoli  ta 
favorit  (ta  gowwa,  fil  post  fejn  hu 
migiub  sħiħ  mis-superiuri). 


Favourizb— turi  favur,  parzialità; 
iżiomra  jew  takleb  ma;  iggib  jew 
turi  rispett,  mħabbn,  jew   ħniena  ma. 

Favourlbss— m'hux  migiub,  m'hux 
favurit,  m'hux  tal  kalb;  m  nux  għażis; 
m'hux  tajjeb  ;  m'hux  favur,  contra. 

Favus— dic  il  biċċa  tax-xehda  tal 
għasel  li  jagħmel  in-naħal  li  tcun 
tokob  tokob  (b'sitt  cantunieri,  jew 
ġnieb,  il  waħda)  ;  biċċa  rħam  maktu- 
għa  jew  mfassla  bmtt  facciati  jew 
ġnieb  bħal  tokba  tax-xehda  tal  għa- 
sel ;  isem  ta  marda  tal  gilda  ("actarx 
tar-ras,  u  tidher  actar  fit-tfal  milli 
fil  cbar). 

Fawn— cerv  żgħir  (ta  sena),  friegħ 
ta  annimali ;  tferragħ  jew  tilhed 
cerva;  iż-żiegħel,  tmelles,  tbaħħar; 
we  snio  the  fawns  jnmping  in  t/ie  parky 
rajna  iċ-ċriev  żgħar  (il  friegh  taċ- 
ċnev)  iakbżu  fil  park  (fil  ġnien,  jew 
fil  fi^ħalka;  t/ie  molher  tigress  was  seen 
following  her  fawnsj  it-tigra  (1-omm) 
rawħa  tiġri  (  tmur  )  wara  il  friegħ 
tagħha  (uliedha)  ;  he  is  one  of  tlie  vul- 
gar  crowd  of  courtiers  who  fawn  on 
tlieir  masier  while  tliey  betray  him  (Ha- 
caaUy.Storta  tallnghiherrayC.XXIII)^ 
hua  wieħed  minn  dawc  in-nies  vili 
(baxxi)  ta  JEaa  dwar  il  palazz  (tas- 
sinjur)  illi  imelles  (jimpustura  u  izie- 
għel)  bis-sinjur  tiegħu  (tagħhom^  fil 
wakt  li  icunu  jittraduh. 

Fawnbr— melliesi,  impustur,  wie- 
ħed  li  iziegħel  b'ħadd'jeħor  biex  jeħu 
xi  haġa  minnu  ;  seftur  servili. 

Fawning  —  impustura,  im^usturar, 
żecħil  (^aIzJ^  tmellis  (biex  tieħu  jew 
tisloħ  xi  ħaċa,  xi  favur  etc.  minn 
għand  xi  ħadd). 

Fay — ħares,  fatat;  spirtu,  saħħar, 
saħħara;  ti^ġusta  (tkabbel  jew'tkie- 
għed  flimchien)  biċtejn  għuda  (njam), 
flimchien,  iggongi,  tiġġusta. 

Faying  — ġustar  esatt  (eewwa)  ta 
żewġ  bcejjeċ  njam  etc.  flimchien  li 
ma  tħalli  ebda  wisa  bejnjethom. 

Fà(bliSpanjoI)— fidi. 

Fbabbrry — ara  gooseberry. 

Fbagub  —  tħabbat,  issawwat,  tati 
bi  frosta  etc.  fuk  ħaÀ^a. 

Fbak — noccla,  bożbuża  xgħar. 

Fbaii— fidil,  ta  min  jafdah ;  heis  my 


Digitized  by 


Google 


PEA 


—  868  — 


PEA 


auld  feal  friend  the  deacon  (Seott^  Rob 
Boy,  Chap  XXVIIIJ,  hiia  il  ħabib 
fidil  antio  tiegħi  id-Decan. 

Pealty— fedeltà  ;  we  muat  hear  true 
fealty  to  the  Kinġ^  ahna  ghandna  in- 
ounu  fidiii  tassew  mas-sultan  (re) 
iagħna ;  she  hae  been  accused  of  breach 
of  fealty  to  her  husband^  kalu  li  ma 
bakgħetx  fidila  ma  żewġha. 

Fbar— biża,  waħz,  taktiegħ  il  kalb; 
kima,  rispett;  beiżiegħa  (ħaġa  li  tbaż- 
ża) ;  tibża,  titwaħħax;  tbażża ;  and  the 
fear  ofyou,  and  the  dread  of  you  shall 
be  npon  every  one^  u  il  biża  tiegħec,  il 
biża  cbir  tieghec,  icun  fuk  oulħadd, 
(culħadd  icoUu  il  biża  tiegħec) ;  (he 
fear  ofthe  lA>rd  is  the  beyinning  of  wis^ 
dom  (  initinm  sapientice  timor  Jbomini), 
Psalm.CXI),  il  biża  t'AIIa  hua  il  bi- 
du  taoull  għerf;  I  was  afear  to  him^ 
jena  oont  tal  biża  ghalih  (bażżajtu) ; 
render  to  all  tlieir  dues,,,  fear  to  whom 
fear  (is  duej—Romans  XI  11^7,  ati 
lil  culħadd  li  jisthokklu,  il  kima  li 
imisshu;/<^  who  fleeth  from  the  noise 
of  Uie  fear  sluxU  fall  into  the  pit^  and  he 
ihat  cometh  ttp  out  ofthe  midst  of  the  pit 
shall  be  taken  in  thesnare  (ISHJii  XXI  V^ 
18)y  dac  li  jaħrab  mill  ħsejjes  tal  beż- 
żigħa  jaka  fil  gandott  (fossa)  u  dao  li 
joħroġ  (jitla)  mill  gandott  jaka  fin- 
nassa  (jinkabad  fill  mansba)  ;  why 
do  you  siand  so  much  in  fear  of  him  ? 
għaliex  dan  il  biża  collu  iLiinnu? 
They  put  us  in  a  qreatfear^  huma  beż- 
żgħuna  (tauna  beżglia  cbira)  wisk ; 
there  is  no  fear^  ma  hemnix  biża ;  no 
fearl  katt  temmen  I  u  sgur !,  xejn  la 
tibża  ;  forfear  {lest)^  li  ma  ;  lock  your 
watch  and  chain  here  for  fear  you  meet 
some  one  to  rob  you,  akfel  hawn  I-ar- 
loġċ  u  il  catina  li  ma  jisirkecx  xi 
ħadd  ;  why  do  youfear  f  gbaWex  tibża? 
we  must  fear  God,  jeħtieġ  nibż^ħu 
mn'AIIa ;  he  is  a  man  tliatfears  God^ 
dac  ragel  tajjeb  li  jibża  mn'AIIa,  jew 
li  għandu  il  biża  t'AIIa  ;  I  fear  it  is 
too  true,  nibża  wisk  li  hua  altru  la 
veru(uibża  wisk  li  hu  altru  li  tas- 
sewj  ;  the  doctors  (physicians)  fearfor 
his  life,  it-tobba  jibżgħu  li  imut ;  we 
must  npt  fnake  a  scarecrow  of  the  law, 
.seiting  it  up  to  fear  the  birds  of  prey 


(Shakspear,  Measure  for  Measure^  II^ 
I),  aħna  ma  għandniex  naghmlu 
Cnaħsbu)  li  iUIigi  hia  babaw,  li  nagh- 
mluha  biex  imbeżżgħu  (ingħerrxu)  il 
għasafar  tas-serk ;  /ear  God^  honour 
t/ie  King,  meta  tibxa  mn'Alla  tcun  tati 
kima  is-SuItan  (ibża  mn-Alla,  ati  ki- 
ma  ir-Ke) ;  ifyou  sliall  see  Cordelia^  as 
fear  not,  hnt  you  shall  ^Shak«pi«are, 
Lear  111,1),  tibża  xejti  (taktax  kalbcc, 
tiddubitax)  inti  tara  lill  Gordelia;  / 
don'tfear  buthe  will  come,  iena  ma 
naktax  kalbi  (  ma  niddubitax,  ma 
għandix  dubiu)  li  ma  jigix. 

Fear  BABB  — babaw  ^li  ibeżżgħu  it- 
tfal  żgħar  bih). 

Pbar-naught— drapp  oħxon,  utiek, 
tas-suf  għal  hwejjeġ  Cġlecchijiet  u 
klieżet)  tal  baħrin  etc. 

Fbar-struok — mimli  bil  biża,  rabat- 
ża. 

Pbar-surprisbd  -collu  \Àte^,  mbażia 
u  miblugħ  ;  scantat  bil  biża. 

Fbarbd-  mba^ia,  stmat,  li  jatuh 
(jistħokklu)  kima. 

Fearer— min  Jibża,  wieħed  li  għan- 
du  il  beżgħa  (li  jibża). 
'  Pbarfol— tal  bi^.a,  waħxi,  li  jibża 
minn  xejn,  beżżieġħi,  timidu,  lijistok- 
klu,  rispett  etc;  Uiis  is  a  fearful  thina, 
din  ħaġa  terribili,  li  tbażża  li  twan- 
ħax  (tal  biża  jew  tal  waħx J ;  t/iat  was 
afearful  niyht,  dic  ohienet  scena  tal 
biża,  terribili  (tal  waħx,  li  tchexchex); 
he  is  more  fearful  to  offend  his  friends 
ihan  his  fat/ier,  hu  jibża  actar  li  jof- 
fendi  (jagħmel  tort)  lill  ħbiebu  milli 
jagħmel  tort  (jofTendi)  lill  missieru  ; 
who  is  lUce  lliee^  glorious  in  holiness, 
fearful  in  praises  fExodu^  XV^  11), 
min  hu  bħalec,  cbir  fil  kdusija,  u  li 
jistħokkloc  cull  kima  fit-tifħir  j^ 

Fbarfulnbss  — biża,  waħx. 

FbaRLBSs— bla  biża,  li  ma  jibżax, 
kalbieni,  ċuraġġus,  li  majaktakalbu 
minn  xejn. 

Pear  NOuaĦT— drapp  oħxon  utiek 
(tas-suf)  li  minnu  jagħmlu  il  ħwejjeġ 
tal  Ibies  ("[(lecchijiot  u  kliezet)  gnal 
baħrin;  drapp  li  bih  jinfurraw  il 
bwieb  tal  porvlisti. 

Fbasiblb— fattibli,  li  jista  isir,  li 
jista  jingħamel;  I  don't  think  this  is 


Digitized  by 


Google 


PEA 


—  «69  — 


FB!à 


feasible,  tna  jidhirlix  (ma  narax)  li 
danjista  isir,  (li  jista  icun  li  isir, 
igħaddi  il    kuddiem,  jingħamel  eto.) 

Fbàbiblbnbss— possibiltà;  /  dont 
qnestwn  in  tlie  least  the  feasibleness  of 
the  thinpf  jena  ma  ngħejdx  (katt  ma 
niddubita)  li  m*hux  possibili  (li  ma 
jistatacun)  li  din  il  ħaġa  issir. 

Fbàst  —  festa,  banchett,  pranzu, 
mejda,  xalata,  icla,  stedina  għal 
1-ichely  tagbmel  festa,  tieool,  tixxala, 
tistieden,  ^ghmel  mejda,  xalata,  ban- 
cheti,:  festa;  get  this  ready  for  the 
feast  of  St.  Paulj  lesti  dan  għal  festa 
tA  Sttħ  Paul ;  t/tere  was  a  sumptuous 
and  inagnificent  feast  given  by  her  father 
on  her  weddingday,  chien  hemm  pran- 
zu  (missiera  ghamel  jew  ta'  pranzu) 
bir-ri(gel  dac  inhar  tat-tieġ  t-agħha ; 
hefeàsts  every  day,  cull  jum  bil  pranzi 
(jati.il  pranzi  cull  jum)  -,  hefeasts  like 
a  kifigf  jixxala  (ja^ħmel  mwejjed  jew 
pranisi^  daks  sultan;  when  we  went 
ihere  we  were  all  highly  feasted^  meta 
morna  hemm  conna  ittrattati  (stmati 
b*ichel  etc^  ferm  (chemm  jista  ioun). 

Fbàstbb  —  min  jati  jew  jagħmel 
banchetti,  pranzi,  mwejjed  jew  xa- 
lati. 

FBASTiNO-^xalar,  ichel,  banchetti, 
divertimenti,  stedin  għall-ichel  u 
xorb;  he  loves  feasting,  iħobbu  ix- 
xalar. 

Fbastino  monbt  -  capparra  jew  flus 
lijati  wieħed  kuddiem  lill  xi  ħadd 
biex  jidħol  seftur  mie^hu. 

Fbat — għamil  ta  ħila  cbira,  ħaġa 
tal  għa^eb,  bravura ;  tagħmel,  tiffor- 
ma,  turi  chif ,  tati  esempiu  ;  these  are 
feats  ofheroeSf  dana  għamil  taħila  ta 
nies  1-actar  kalbiena;  you  are  now 
doing  feats,  issa  kegħdin  tagħmlu 
ħwejjeġ  tal  għageb  tassew  (ħwejjeġ 
li  fihom  kegħdin  turu  ħila  cbira; 
Ido  admire  those  feats  ofaetivity,  jena 
nitgħaxxak  tassew  bil  ħeffa  (  bix- 
xogħol  ħafif )  ta  jdejhom  ( jew  ta 
idejh) ;  a  sample  to  the  youngest,  to  the 
more  mature  a  glass  that  feated  them, 
(Shàkspear,  Ċymbeline),  ftit  wieħed 
(mostta  jew  campiun)  liż-żfi^ħar  jew 
lill  actar  żffħażagn,  u  tazza  biex  nuru 
f  turi)  chif  Till  ebar. 


Fbat — pulit,  maktugħ  jew  mfassal 
t<ijj6b,  li  jokgħod  (ħwejjeġ)  aħjar; 
look  how  well  my  garments  sit  uvon  me^ 
muċh  feater  than  before^  (8haK8p6ar, 
Tempest  II,  Ij,  ara  ohemm  jokgħo- 
duli  tajjeb  il  ħwejjeġ  fukhi,  wisk  ao- 
tar  pulit  minn  kabeL 

Fbatħbr—- rixa,  iżżejjenjew  tlibbes 
bir-rix ;  chif  ittalla  u  itżomm  il  pa- 
lella  ta  mokdief  mill-ilma  fil  kaif ; 
classi,  kal^ħa  (ta  nies  etc  );  xorta  ta 
scarpell  biex  tofrok  il  ħaġar ;  light  as 
afeather,  ħafif  rix  (donnu  rixa);  why 
are  you  plucking  off  that  poor  bird^s 
feaiher  t  għaliex  kiegħed  tintef  (tak- 
la)  ir-rix  ta  dac  1-imsejchen  għasfur?; 
down  featliers,  pinni ;  to  cut  one*s  throat 
with  afeather,  tgħaddi  iż-żmien,  tid- 
ħac  jew  tinganna  bniedem  fwiċċu, 
turih  li  iggiDlu  rispett  u  minn  warajħ 
tfittex  li  tgħamillu  id-deni ;  turih  li 
inti  ħabib  tiegħu  biex  imbagħd  tieħu 
minnu  u  tingannah  ;  afeather  in  the 
cap,  unur,  bravura ;  his  vietory  is  an-- 
Qther  feaiher  in  his  cap,  il  battalja  li 
rebaħ  hia  unur  jeħor  għalih ;  ifl  had 
a  right  to  the  feathers  Ishould  stiek  one 
of  the  finest  in  my^  cap,  (SOQthejTf 
Letters  IP,  jU£\  li  cbiecu  1-unuri 
(bravuri  etc.)  chienu  f  idejia  (li  oont 
nagħmel  minnhom  jena)  chiecu  cont 
nagħżel  1-aħjar  wieħed  għalja  u 
nżommu .  jena ;  birds  of  a  feailver 
flock  togetherf  cull  par  għal  paruYnies 
ta  li  stess  classi,  sengħa,  condizio- 
ni  etc.  jagħmluha,  j'ew  issibhom  dej'- 
jem,  fiimchien);  I  am  not  of  iħat 
feather  to  shake  off  my  friend  (8hak6- 
pear,  Timon  of  Atnens^  I,  1),  lena 
m'inhiex  minn  dawo  (in-nies^  li  gnan* 
di  il  ħila  inchecci,  niscartA  jew  nib- 
għat  lill  ħabib  (tiegħi) ;  tobein  high 
feathery  tcun  ferhan  sejjer  ittir ;  ybu' 
can  ask  what  you  like  from  him  Uhday, 
you  are  suf*e  to  get  it  because  he  is  tn 
high  feaiher,  tista  titolbu  li  trid  illum 
s^ur  jiccuntentao  ^ħaliex  sejjer  itir 
bil  ferħ  (ferħan  sejjer  itir) ;  to  show 
Uie  white  featherj  turi  biża,  turi  li  inti 
beżżiegħi,  j'ew  bla  ħila,  to  eut  a 
feather,  takta  1-iIma  jew  il  mewġ  bħal 
ma  tagħmel  pruwa,  jew  talja  mar, 
ta  bastiment  meta  icun  miexi  sħiħ 


47 


Digitized  by 


Google 


FEA 


—  870 


FEB 


jew  għadde j  fidl  speed^  għalecc  ighej- 
du  għall  xi  ħadd  li  jagbmel  xi  ħaga  li 
biha  jidher  jew  jissemma. 

Fbathbr-bbarbrs  —  isem  ta  dud, 
xorta  ta  cacula  (cwamel). 

Fbatħbr-dbd — sodda  tar-rix,  mitrah 
mimli  bir-rlx ;  sodda  radba. 

FBATĦBR-BOARDiNa— tkegħid  (twaħ- 
ħil)  ta  twavel  bir-ras  ta  waħda  mrio- 
cba  fuk  I-oħra. 

Fbathbrbrainbd— moħħħafif,  fer- 
ferrixi^ ;  she  is  atill  featlier  brained 
school  airl,  dic  għadha  tifla  li  għadba 
tmur  li  scola  b'moħha  mimli  bir-riħ 
(ferferrixha,  ma  hi  soda  xejn  j. 

Fbathbr  OLiNa — marda  tal  bhejjem 
H  tigi  mill  għaċc  (meta  il  bhejjem 
ma  isibux  ilma  x'jixorbu). 

Fbathbr-drivbr— dac  li  għandu  is- 
sengha  inaddaf  jew  jiftaħ  ix-rix. 

Fbathbr-dustbb— scupilja  jew  pin- 
zell  tar-rix  għat-tfarfir  tal  għabra. 

Fbathbr-bdob— xifer  rkiek  ta  tav- 
la;  all  these  planke 'jew  boards  are 
feather  edged^  dawn  it-twavel  collha 
leQti  incanati  etc.  bix-xifer  rkiek  (in- 
naħħa  waħda),  (lesti  biex  jitkegħdu 
fuk  xulxin  jew  jitriccbu  I-waħda  bix- 
xifer  rkiek  fuk  I-jeħor  oħxon). 

Fbathbr-flowbr  —  fjur  magħmul 
bir-rix  li  jilbsu  biex  jiżżejnu  bih  in- 
nis8. 

Fbathbr-poil— xorta  ta  fiur,  il  violi 
tal  ilma,  hecc  imsejjaħ  gnal  werak 
sbieħ  u  ħfief  li  għandu. 

FsATHBR-aRASS— isem  ta  ħaxixa. 

Fbathbr-hbad  —  mohħ  hafif,  bel- 
hieni,  ferferrixu. 

Fbathbr-hbaded — ibleħ. 

Fbathbr-hbblbd  —  ħafif,  li  jakbeż 
minn  hawn  u  minn  hemm. 

Fbathbr-joint— ġonta  li  tgħakkad 
żewġ  rjus  ta  twawel  flimohien. 

Fbathbr-makbr  —  min  jaħdem  fir- 
rix,  min  jagħmel  il  piumi  sewwa  bir- 
rix  naturali  chemm  ucoll  bir-rix  arti- 
ficiali  jew  maħdum  bl-idejn. 

Fbathbr-patbd— ara  feaUier-headed. 

Fbathbr-shot      1    dic    il    għamla 

Fbathbrbd-shot  j  (chif  Jig^)  ir-ram 
mdewweb,  jew  chif  jibka,  meta  jixtuħ 
gewwa  1-iIma. 

Fbathbr-spray — 1-iIma  tal  baħar 


etc.  chif  jinferak  u  jitlamal  prua  jew 
taljamar  ta  bastiment  metaicun  mioxi 
jew  għaddej  full  speed. 

Fbathbr-top  —  dawc  il  ħxejjex  li 
li  għandhom  jew  jispiċċaw  bi  piuma. 

Fbathbr-vainbd— jissejħu  dawc  il 
werak  li  għandhom  il  vini  (ħjut  etc  ) 
tagħħom  herein  min-nofs  għax-xifer 
("bhal  dawc  tal  balluta,  tal  kastan  etc.) 

Fbathbr-weioht— 1-ankas  tokol  li 
iħallu  daż-zmien  żiemel  tat-tiġrija  (5 
8tones  u  7  Iibbri,  jew  dwar  89  ratal). 

Fbathbrinbss  —  ħeffa  cbira  (daks 
ir-rix). 

FBAPHBRiNa  —  tlibbes  .(Ibies)  bir- 
rix,  chisi  bir-rix. 

Fbatherino-ploat  —  chif  icunu 
kegħdin  twavel  jew  palelli  ta  rota  ta 
vapur,  b'mod  li  meta  icunu  fl-ilma 
icunu  ċatti  li  jistghu  jakdfu,  u  huma 
u  deħlin  jew  ħergin  mill-ilma  icunu 
immejlin  għal  xiferhom  biex  ma  itel- 
fux  fil  mixi. 

Fbathbrlbbs— bla  rix,  minnghajr 
rix. 

Fbathbrly— -  ara  feathery. 

Fbathbry— bir-rix,  tar-rix,  mlibbes 
jew  mgħotti  bir-rix  ;  bħal  rixa. 

Feathbry-footbd— li  għandu  riġ- 
lejħ  bir-rix  (li  għandu  ir-rix  rsakajli 
ucoll). 

Fbatnbsb— ħeffa,  għamil  t^  ħila, 
ta  bravura,  ta  curaġġ. 

Featurb — għamla  ta  wiċċ,  jew  ta 
ħag'oħra,  fattizzi  \  she  is  a  girl  of  ex- 
eellent  features^  hia  tifla  li  għandba 
għamla  ta  wiċċ  ħelu  (sabiħa  u  ħel- 
wa). 

Fbatured— maghmul,  bil  fattizzi. 

Fbaturblbss  —  bla  fattizzi,  bla 
ghamla,  li  ma  għandux  għamla  sa- 
biħa. 

Fbaturbly— bil  fattizzijew  b'għa- 
mla  ta  wiċċ  sabiħa ;  sabiħ. 

Fbazb  —  tħoll  (tobrom  cuntlariu) 
tarf  ta  ħabel  etc. 

Fbdrioula  ( fil  Patologia )  —  deni 
ħafif. 

Fabrioulosb  ~li  ghandu  deni  (  bid- 
deni)  ħafif;  li  ghandu  ħajta  deni. 

Fbbrifaoient  —  li  igib  iddeni  li 
ikankal  id-deni  (il  mard  tad-deni). 

Fbbbipio  -li  igib  il  mard  taddeni. 


Digitized  by 


Google 


fM 


^m^ 


tEfi 


FboRifugb  —  medicina,  dawa  li 
tneħħi,  tekred,  jew'tgħakkes  id-deni. 

Fbdbifuoal  —  Ji  ineħħi,  ibiegħed, 
jekred  (il  inard)  id-deħi. 

Fbbrile— tad-deni,  li  juri  li  hemm 
il  mard  tad-deni. 

Fbbruary— Frar,  it-tieni  xahar  tas- 
sena. 

Fbbbuation— pnrificazioni,  tnaddif, 
sacrificiu. 

Fboal— tal  ħmieġ. 

Fboation— il  mogħdia  (il  passaġġ) 
tal  ħmieġ. 

FEOBS—ħmieġ,  ħara. 

Fboit— chelma  li  tfisser,  jew  turi 
dac  li,  jew  min,  għamel  ħaġa ;  Petrus 
6aZ/t /<?ct^  dana  għamlu  Pietru  Galli 
(jew  dana  ix-zoghol,  din  1-opra,  gha- 
milha  Pietru  Oalli). 

Fboklbss— midbieI,.deboIi,  mitluk 
bla  ħila,  mejjet. 

Fboula— dac  it-trab  (lamtu)  li  icol- 
lom  (jaka  mill  ħzejjex,  jgħejdulu  ucoll 
/anna  (tkiek). 


Fboulbnoe 
Fboulbngt 


ħmieġ,  kiegħ;  trab  etc. 

'M^^S^^^  ^l  kiegħ  ; 
ħama. 

FBOUND—għammiel ;  li  jati  il  frott, 
għalliel. 

FBOUMDATBltgħallel,  tati  il  għalla 

Feoundity  /iggagħal  li  isir  il  frott. 

Fboundity — radda  ta  frott;  fertilità. 

FBD--(temp  passat  u  particip  pas- 
sat  tal  verbyJ«d^tmajt  jew  mitmugħ; 
xoith  five  Jishes  and  ixoo  loaves  our  Lord 
fed  several  thousand  peopley  b*ħames 
ħutiet  ti  zeuġ  ħobziet  sidna  Gesu 
tama  (u  zabba^  bosta  eluf  ta  nies  ; 
he  is  well/ed,  hua  mitmugħ  tajjeb. 

FBDBRAL—federali,  ta  Iega,għakda 
jew  rabta  (società^  ta  ħbeberija. 

Fbdbralist  —  wieħed  minn  tal 
għakda,  rabta  jew  sooietà ;  wieħed 
tal  partit  tal  Gvern  Federali  jew  tal 
Confederazioni  (Gvern  unioni  ta  rab- 
ta  jew  għakda  ta  ħbeberija). 

Fbderauzb-  tgħakkad  torbot  f  so- 
cietà  (ta  ħbeberija). 

Fbdbratb— federat,  marbut,  (bVab- 
ta  ta  ħbeberijà)  wieħed  minn  tas- 
società. 

Fedbratton  — għakda,  rabta  ta  hbe- 
berija  (confederazioni). 


Fbdifraoous  —  min,  dac  li,  jicser 
ligi,  patt,  jew  oiintratt. 

FBDiTY--ħżunija  (hażen)  cbir,  viltà 
1-actar  obira,  bassezza. 

Fbb— ħlas,  tazza,  dritt,  fewdu,  art 
li  wieħed  jired;  tħallas  tazza  jew 
dritt,  tixtri  lill  xi  ħadd,  tati  rigal 
(tħokk  id  dao  li  icun) ;  what  is  tlie 
doctors  fee  t  x'inhu  id-dritt  (  chemm, 
jew  chif,  għandu  jitħallas)  tat-tabib  ? 
besides  their  ordinary  pay  tJie  assistants 
used  to  have  also  t/ieir  fees^  barra  mis- 
salariu  soltu  I-assistenti  chienu  jeħdu 
ucoll  il/?e«  (ħlas  barrani  bħala  pre- 
miu  tat-tfal  li  cħienu  igħaddulhom 
tajjeb  fl-esami  mill  classijiet  tagħ- 
ħom) ;  you  must  give  him  his  fee^  iaħ- 
tieġ  li  thalsu  chemm  imissu  Ctatih  li 
ħakku  jew  id-dritt  tiegħu^ ;  These 
Zaneb  ar^a/e^,  dawn  J-artijiet  huma 
fewdu ;  fee^  are  all  suc/i  lands  which 
are  held  by  perpetudright,  fewdu,  huma 
dawc  1-artijiet  collha  li  wieħed  izomm 
(icollu)  taħt  idejh  għal  dejjem  (  ^r- 
pertwu) ;  fee  simplej  fewdu  semphci ; 
fee  absolute,  few(iu  assolut;  dont  for- 
get  to  fee  the  physician^  tinsiez  tħallas 
(tati  li  ħakku  jew  id-dritt  tiegħu  ) 
lit-tabib  ;  they  tried  tofee  me  but  I  did 
not  accept  anyUdng  from  ihem^  riedu 
jiztruni  (iħokkuli  idi,  jew  jatuni  zi 
rigal  biex  niccuntentahom)  iżda  jena 
ma  ridt  nieħu  zejn  minn  ghandhom 
(ma  accettajtxj. 

FBBBLE—merħi,  mitluk,  mħazxex, 
bla  saħħa,  marid,  marradi ;  tiddebo- 
lizzi,  tmarrad,  tagħmel  wieħed  marid, 
mgħazxex  jew  bla  sahħa  ;  tgħaxzex ; 
he  is  noxo  grewing  feeblCf  issa  kiegħed 
jitgħazzez  (jintelak  jew  ^'iddebolizxi 
ruhu  ;  feeble  minded,  ta  spiritu  deboli. 

Febbly— debolment,  oit-tgħazziz, 
chemm  chemm,  f tit  wiehed  chemm 
zejn. 

Fbed— titma,  tagħlef,  iżżokk,  tgħaj«> 
jex;  ichel,  għalf,  għajzien,  tmigħ ; 
he  feeds  him  with  nothina  but  milk,  ma 
jatihx  ħas:*oħra  ħlief  ħaiib  (ma  igħad- 
diħx  hlief  bil  ħalib  biss) ;  he  is  trying 
to  feed  us  with  emptinessy  irid  igbad- 
dina  b'xejn  (bir-rih) ;  dont  you  think 
tltat  I  xvant  to  feed  you  with  vain  hopes^ 
tifhimx  li  irrid  uittamac  għal  xejn ; 


Digitized  by 


Google 


ftt 


3^2  — 


l?m 


fohy  don*t  you  feed  those  pigeons  yotii*- 
selft  għahex  ma  iżżokkomz  int  dawc 
il  boiecen  ?  did  you  see  the  mother  bird 
feed  her  young  f  raitha  il  għammiela 
iżżokk  il  għasafar  żgħar  tagbha  ?  put 
Bome  more  coal  or  fuel  to  feed  thejire, 
itfa  ftit  faħam  jew  ħatab  jeħor  biex 
iżiomm  in-nar  (ma  t^alliħx  jintafa) ; 
one  of  tlte  seven  works  of  mercy  is 
**Feed  tlie  hungry "  waħda  mis-seba' 
opri  tal  ħniena  hia  '*  Itma  lill  min  hu 
bil  ġugħ  ";  dogs  and  cats  feed  upon 
fl^eh  and  are  therefore  called  Camivorous 
animalSf  il  olieb  u'l  ktates  igħixu  (jeo- 
lu)  bil-laħam  u  għaleoo  jissejħu  au- 
nimali  "  Camivori "  jig^ifieri  li  igħ^d- 
du,  igħejxu  jew  jeolu  il-Iaħam  ;  u^hen 
I  am  away  in  t/ie  country  I  feed  like  a 
farmer^  meta  inoun  fil  oampanja  nie- 
col  f  bl-aptit)  sħih  ;  /  heard  t/iat  he  aU 
waysfeeds  tliem  higli^  smajt  li  dejjem 
jitmagħhom  tajjeb  ( jatihom  jeolu 
tajjeb) ;  tliis  is  good  feed,  dana  ichel 
tajjeb;  do  they  get  good  feed  tlieref 
għandhom  ( jatuhom  )  ichel  tajjeb 
hemm  f 

Fbbd-bao  —  dio  ix-xoora  li  icollu 
bis^silla,  jew  b-iohel  jeħor,  iż-żiemel 
marbuta  ma  għonku  biex  jecol  min- 
nha  u  ma  ixerridx. 

Fbbd-outteb — siochina,munxar  eto. 
li  ikatta  1-iohel  (silla,  furrajna,  ti- 
ben  etc^  għal  1-annimaIi. 

Fbedbb— min  jitma,  min  jecoV  min 
iżokk  ;  oanal  ta  ilma  li  jinxeħet  gew- 
wajeħor(u  iħaxxen  I-ilma  tiegħu) ; 
he  is  a  dainty  feeder^  iħobba  io-cejċa, 
iħobbhom  I-anarijiet  tal  ichel  tajba; 
you  are  a  greedy  feeder^  chemm  inti 
'żakkiek  fohemm  tagħmel  għal  żak- 
keo). 

Febdino— mergħa,  ichel,  matmura. 

FBBD-PiPB^oannoI,  tubu  għall-il- 
ma,  tubu  li  igħaddi  I-ilma  minnu  għal 
oaldarun  ta  maona,  jew  għal  pompa 
tal-ilma. 

Fbbd-pump— il  pompa  li  ittalla  dej- 
jem  1-iIma  għal  gewwa  il  oaldaruni 
ta  maona  (  biex  ixżommoni  dejjem 
mimlija  bl-ijma  chemm  jinħtieġ). 

Fbe-fabm— żamma,  oens  ta  art;  il 
kbiela  (ħlasj  ta  biċċa  raba,  ta  kasam, 
ta  biċċa  art. 


Febl— tħoss,  tmiss,  itteftef ;  tħoss 
ruħec  (tcun  tħossoc  tajjeb  jew  ħa- 
żin) ;  I  feel  a  great  pain  in  my  stomach^ 
jena  nħoss  ugigħ  cbir  fli  stoncu  tie- 
għi ;  let  me  feel  your  pulse^  ħalli  im- 
misslec  (nhossloc)  il  polz;  if  ll  were 
you  Idfeel  hvn  first  before  /^and^  li 
cont  minnec  O^  cont  floooo^  cont 
lewwel  nippruvah  kabel  (nara  x*inhu 
jew  cluf  inhu,  jecc  hux  ta  min  jaf- 
daħ  jew  là) ;  t/iis  paper  feels  sofier 
t/ian  Ciai^  din  il  carta  tinħas  actar 
ratba  minn  dic  ;  do  youfeel  coldf  kie- 
għed  tlioss  bard?  IIow  do  you  feel 
t/iis  momingf  Chifint  (ohif  tħossoc) 
dal  ghodu  ?  /  dont  feel  well  at  all^ 
xejn  ma  nħossni  tajjeb  (xejn  ma  jena 
fiha);  Ifed  oU  rig/ii^  jena  tajjeb  (ma 
għandi  xejn). 

Feelbb  -  dao  li,  jew  min,  iħoss. 

Fbblbrs  —  dawo  il  mustacci  jew 
knm  etc.  li  icollom  xi  aunimali  fwiċ- 
ċhom  biex  iħossu  bihom,  bħal  dawo 
tal  kattus  etc.  -, 

Fbelbs3  -  li  ma  għandux  dritt  għal 
ħlas,  bla  taxxa,  bla  ħlas. 

Fbelino  -  il  ħass,  li  iħo&s,  li  għan- 
du  kalbu  żgħira,  li  iħenn ;  I  dont 
want  to  /mrt  /Um  feelings,  ma  irridx  in- 
weġġagħlu  kalbu  (ma  irridx  noffen- 
diħ). 

Fbblinolt— bil  ħass,  sensibilment ; 
li  jinħass. 

Fbks — drittijiet,  ħlas,  taxxi. 

FBET-pluial  ta/oo/,  ara.  , 

Fbetlebs  —  bla  (minn  għajr)  sa- 
kaju 

Fbion  tagħinel  ta  bir-ruħeCy  turi 
ħaġa  b'oħra;  tapai*si,  falz,  m'hux  tas- 
sew;  don't  you  believe  /lim  /le  is  only 
feigning,  temnux,  dao  kiegħed  jagħ- 
mel  ta  bir  ruħu  nuparai,  kiegħed  juri 
ħaSa  b-oħra). 

Fbionbd  —  karriek,  falz,  li  m'hux 
tassew  ;  feigned  hairedy  odiu  ta  1-isera 
(li  m'hux  tassew) ;  a  feigned  name^ 
isem  falz  (inventat) ;  a  feigned  treble 
(in  musicjy  (aUeit ;  feigned  /lolinesj^j 
ipocrisia  (kdusiu  jew  tjubia  falza). 

Fbionbdly  — bil  kerk,  bil  falsità. 

Fbioneb— min  ikarrak,  karriek,  min 
ifingi  jew  juri  ħaġa  b'oħra,  min  jagħ- 
mel  ta  bir-ruħu. 


Digitized  by 


Google 


m 


-873- 


ffiL 


FBiht — ghamil  ta  bir-ruħ,  turija  ta 
baġa  b'oħra;  falz,  taparsi,  karriek 
feiut  (fli  SKliirma)  finta,takrieka,ĊHk- 
lika  jew  dakka  falza. 

Fbldbpathio      \ta\feldspar. 

Fblioia— xorta  ta  pianti  lijiobru 
(i^ommbcm  T)  il  ħgieġ ;  felci. 

Fbuċitatb  —  tbenni,  tifraħ  lill  xi 
ħadd  bil  gid  ;  I  am  happy  to  fecitaU 
you  onyaur  new  promotxon^  għandi  pia- 
cir,  nifraħlec,  bil  promozioni  (avanz) 
]i  għaQdec. 

Fblioitation — ferħ,  bena;  accept  my 
heartfelt  felicitations^  ilka  (hu)  il  ferħ 
tiegħi  (nifraħleo  minn  kalbi). 

Fblioitous  — hieni,  cuntent. 

Fblicitoublt  —  bil  hena,  bil  gid, 
bil  ħajr. 

Fbucitoubnebs)  bena,   cuntentizza, 

Fblioity  )  gid,  ħajr,  risk. 

FBLiD£-ir-razza  tal  ktates;  1-au- 
nimali  collba  li  huma  bħal  (li  għan- 
dbom'mill)  kaUus. 

Fbunb  -tar-razzatal  (bħal)  kattus. 

Fbll  (it-temp  passat  tal  verb  to 
jallJ'-(/ie^  she  etc.J  /<?//,  hu  waka, 
wakfipħet;  itfellfrotn  high^  Avaka  mill 
għon;  itfell  on  him^  wakKlietfuku. 

Fbll  — ahrax,  chiefer,  kalil,  crudil, 
ta  kalb  ħażina  ;  xellerat;  ^ild  ta  an- 
nimal  jew  t«  bbima ;  għolia;  art  nie- 
dia  ;  tixħet,  twakka,  igġarraf  fl-art ; 
Hie  moon  will  soon  rise  over  the  felU^ 
(Scott,  Rob  Roy  ch.  XI V),  il  kamar  dal 
waktjiffaċċa  (.jitla)  minn  wara  il  għo- 
liet;  the  best  t/iing  to  do  is  to  fell  that 
tree^UahjHY  li  tagħmel  twnkka  (takla 
u  tixħet  fl-art)  dic  is-siġra;  ifyou  say 
another  word  I  sliallfell  you  down^  jecc 
tgħejd  cbelma  oħra  immiddec  ^nixħ- 
teo  jew  nitfgħec)   ma  l-art. 

Fbllablb  -  li  tista  (siġra)  tinkala  u 
tinxeħet  fl-art:  sigra  tajba  għal  kligħ; 
tliese  are  all  fellable  trees^  dawna  is- 
si)^ar  collba  lesti  (tajbin  biss)  għal 
ktigħ  (biex  jinkatgħu). 

Fblleb— niin  jakta  (u  jixbet  fl-art) 
siġar. 

Feluno  ^  ktigħ,  xħit  ta  siġar  ma 
1-art. 

Fbllahs  — il  ħaddiema,  in  nies  tax- 
xo^ħol  hecc  msejħa  fl-Egittu. 


Fbll  monobb — bejjegħ  (neguziant) 
tal  ġlud. 

Fellnbss  —  ħruxia,  chefria,  ħażen 
cbir: 

Fbllob -r  Ai*a/?//y« 

Fbllow— sieħeb,  xriec,  ragel,  wie- 
ħed  (  bniedem  ) ;  issieħeb,  ixxierec, 
tkabbel ;  he  is  one  ofmyfellow  dtizens 
wiehed  minn  paiiisi ;  tan-nazion  tiegħi 
^  mil  li  stess  belt  li  jena  jen  ) ;  who 
ts  thatfeUow  ?  min  hu  dao  ?  he  is  a 
stuvidyellow^chemm  hu  (bniedem)  stu- 
piati  (nmar) ;  /  have  lost  the  fellow  to 
this  iflove,  tlift  sieħeb  din  1-ing^anta ; 
he  liad  heen  playina  the  aood  fellow 
lately;  chien  kiegħed  jixxafaha  ġmielu 
(għaddej  ħajja  xalatura)  dana  1-aħħar; 
this  vase  has  not  hisfeUow,  dan  il  vaaett 
ma  għandux  sieħbu  (pariġġn)  ;  these 
shoes  are  not  fellowsj  dawn  iż-żraben 
m'humiex  ta  Ji  stess  par;  Fellow  oftlfs 
Antiquarian  Society  (F.A.S.),  membru 
(sieħeb  jew  wieħed)  mix-xirca  tal  An- 
tiquari  (  ta  dawc  li  jistudiaw  fuk  il 
ħweijeġ  antichil ;  Fellow  of  the  Bota^ 
nical  Society  of  Edinburgh,  (P.B.S.E.), 
wieħed  (sieħeb  jew  membru)  tax-xirca 
tal  Botanioi  ta  Edinburgo  ;  Fellow  of 
tlie  Linnean  society  (P.  L.  S),  wieħed 
(sieħeb)  mix-xirca  ta  Linneo ;  Fellow 
ofthe  Philological  society  (  F.  P.  S. ), 
wieħed  (sieħeb  jew  membru)  tax-xir- 
ca  tal  Pilologi;  Fellotċ  of  tlie  Royal 
Asiatic  Society  (F.  R.  As.  S.)  wieħed 
(sieħeb  jew  membni)  tax-xiroa  Asia- 
tica  (jew  tal  Asia);  Felloto  of  the  i?o. 
yat  Astronomical  Society  (  F.  R.  A.  S.  ) 
wieħed  (sieħeb  jew  membru)tax-xirca 
tal  Astronomi;  Fellow  of  the  Royal 
College  of  Preceptors  (F.  R.  C.  PX  wie- 
ħed  Csieneb  jew  membru)  tal  Gulleġġ 
reali  tal  precetturi  jew  mgħalminn  ta 
li  scola ;  FeUow  of  tlie  Royal  College 
ofPhisictans  (F.  R.  C.  P.),  wieħed(sie- 
ħeb  jew  membru)  tal  Gulleġġ  reali 
tat-tobba  (  chirurgi );  FeUow  of  the 
Royal  College  of  Surgeons(V.Vi.Q.  S.), 
wleħed  fsieħob  jew  membru)  tal  Cul- 
leġġ  reali  tal  cbirurgi;  Fellow  of  the 
Ifoyal  Geopraphical  i&ct^<v  (F.R.Q.S.), 
wieħed  (sieħebjew  membru  tax-xirca 
reali  tal  Oeografi  (ta  li  studiu  tal  Oeo- 
grafia) ;  Fellow  of  the  Royal  Geologioal 


Digitized  by 


Google 


FfiL 


-m- 


t'EL 


Society  (F.  R.  G.  S.),  wieħed  (  sieħeb 

i'ew  membru)  tax-xirca  reali  tal  Qeo- 
ogi  (t8  dawo  li  jistudiaw  il  Geologia), 
I*ellow  of  ihe  Royal  Horticxdtural  So- 
ciety  (F.  R.  H.  S.)>  wieħed  (sieħeb  jew 
membtu)  tax-xirca  reali  ta  dawo  li 
jiccoltivau  il  ġonna  (fiuri  pianti  etc); 
Fellow  ofthe  Royal  Sociefy  (F.  R,  S.), 
wieħed  (sieħeb  jew  niembruj  tax-xirca 
Keali  ;  Fellow  of  tlie  Royal  Society 
Edinburgh  (F.R.  8.  E)  wieħed  (sieheb 
jew  membru)  tax-xirca  RealitaEdin 
burgo  ;  FeUow  of  the  Royal  Society  of 
Literaturey  (F.  R.  S.  L  )  wieħed  (  sie- 
•ħeb  jew  membru)  tas-Società  (xirca) 
reali  tal  Letteratura  ;  Fellow  of  the 
Royal  ^Society^  London  (  F.  R.  S.  L.  ) 
wieħed  (sieħeb  jew  membru)  tax-xir- 
ca  Reali  ta  Londra  ;  Fellow  of  tlie  Sta- 
tistical  Society  (P.  S.  S.),  wieħed  (sie- 
ħeb  jew  membru)  tas-Socielà  ta  li 
Statistichi ;  Felloio  of  the  Trinity  CoU 
lege,  Duhlin  (F.  T.  0.  D.)  wiehed  (sie- 
ħeb  jew  membru)  t^il  CuIIeġġ  **  Tri- 
iiity"  ta  Dublin. 

Fbllow-citizbn— wieħed  mil  li  stess 
belt  ta  jeħor,  sieħeb  mil  li  stess  belt, 
pajjis  jew  art. 

Fbllow-common  —  wieħed  li  jecol 
fl-Università  ma  li  studenti  I-oħra. 

Fellow-oountryman-  —  wieħed  ta 
li  stess  pajjis. 

Fbllow-oebatuub— bniedem  bħal. 

Fbllow-fbblinq  — ħass  bħal  (^għal) 
ħadd*jeħor. 

Fbllow-hblpbr—  dac  li,  min  jati 
għujnuna,  min  jgħejn. 

Fbllow-labourbr  —  sieħeb  fix-xo- 
għol,  ħaddiem  ma  ;  lavrant. 

Fbllow-mbmbbr  — -  membru  ucoll, 
sieħeb  bħal,  fli  stess  xirca  jew  società. 

Fbllow-mortal  -  bniedem  tad-din- 
ja  bħall  ħadd*jeħor. 

Fbllow-pbbr— membru  tal  camra 
tal  lordi;  lord. 

Pbllow-prisonbr—  priġunier  ta  li 
stess  żmien  ta  jeħor ;  calzrat  ma  I-oħ- 
rajn,  ^sieħeb  fil  ħabs. 

Fellow-soholar— scular,  tifel  fwie- 
ħed)  ta  li  scola,  sieħeb  fli  scola. 

Fbllow-studbnt  —  student,  sieħeb 
ma  studenti  oħra,  student  fli  stess 
olassr  jew  cors  ta  l-oħrajn. 


Fbllow-sufperer— wieħed  li  isofri 
ibati  flimchien  ma  ħadd'jeħor;  he  in 
one  of  my  fellow  sufferers,  dac  wieħed 
milli  batejua  flimchien  (li  bata  mie- 
għi  jew  bħali). 

Fellow-travbllbr  -  wieħed  H  jiv- 
viaggia  ma  jeħor;  sieheb  tal  (fil) 
viaġg ;  last  year  you  were  my  fellow 
tmveller^  is-sena  l-oħr.k  jvviaggiajnu 
flimchien  (sefirt  miegħi^ ;  one  of  my 
fellow  travellers  met  with  an  accident  in 
leaving  the  irain^  wieħed  minn  dawc  li 
conna  nivviaggiaw  flimchieu  con*a 
hua  hu  nieżel  mil  vagun  tat-tren. 

Fellow-ship  —  sħubija,  xiroa,  so- 
cietà,  ħbeberija ;  isem  ta  regola  tal 
Aritmetica   biex   issib  il   kligħ  (pro- 

Eorzioni)  ta  cull  wieħed  (mill  mem- 
ri)  tas-società  (ta  nies  li  icunu  għa- 
mlu  sħab  fnegoziu  u  kalghu  somma 
biex  jaksmugħa  li  cullhadd  jeħu  kligh 
scond  il  flus  jew  capital  li  icun  ħa- 
reġ). 

Fbllow-wort— ħaxixa,  il  genziana. 

Fblly— ħruxija,  crudeltà,  ħżunija, 
chefrija ;  il  curvu  jew  i*  jniam  tond 
(id-dawra';  ta  rota  fejn  icunu  mkab- 
bdin  li  mgħażel. 

FELODBsàs  —  wieħed  li  (min)  joktol 
ruħu  b'idejħ. 

FbloN— ragel  ħażin,  briccun,  ba- 
navolja ;  ragel  ta  ħtija  cbira  mill-ak- 
kal ;  ħażin,  crudil,  aħrax,  chiefer; 
dieħes;  catarru  jew  marda  tal  in- 
fluenza  fil  bhejjem ;  ta  briccun,  ta 
raigel  ħażin ;  he  is  a  well  knownfelon, 
dac  malfattur  (ragel  ħażin,  briccun) 
magħruf. 

Fblokious  -  ħażin  ferm,  malinn  ;  ta 
briccun,  ta  malfattur. 

Fbllon-wort  — isem  ta  ħasixa. 

Felony— htija,  delitt  cbir  jew  cri- 
minali. 

Felsitb  —  isem  ta  mineral  (ħaġra). 

Felspar — isem  ta  ħagar  Cprezius); 
tfie  blue  felspar,  lazuli  (ħaġar  preziusj. 

Fblspàthio    [li  fih  il  feltspar  (jew 

Felspathosb)  minn  dan  il  ħaġar. 

Fblt  (tomp  passat  u  particip  pas- 
sat  tal  verb  fell)^I  felt^  jena  ħas- 
sejt;  /<(? /ià« /<?/^,  hua  ħass;  no  one  of 
U8  felt  the  shock,  ħadd  minnha  ma 
ħassha  li  scossa  (it-theżżiża). 


Digitized  by 


Google 


FEL 


—  875  — 


PEN 


Fblt— feltru,  xorta  ta  drapp  (ma- 
terial)  maghmtil  mis-suf  u  it-tajjar 
magħġiiDin  flimchien  ;  /  bought  a  new 
black  felt  hat,  xii'ajt  cappell  ġdid  tal 
feltru  iSAved. 

Fblt — gilda,  gild  ta  annimal ;  to 
know  whether  a  dieep  he  eound  or  not 
see  that  the  felt  is  loose^  (Jlortimer, 
HusbandryJ^  biex  t^ra  jecc  nghaġa 
hijex  f  saBhitha  jew  le  ara  li  (kis  li^  il 
gild  tagħha  icun  artab  (merħi) 

Fblt-oarpbt— tapit  m*hux  minsuġ 
(stampat). 

Pblt-gravbl  —  ir-rinella  (il  marda 
tar-rinella). 

Fblt-hat— cappell  tal  feltru. 

Fblt      )  tagħmelilfeltru.tttgħgen 

Fbltbr  )  flimchien  suf  u  tajjar  biex 
tagħmel  dac  li  igħedulu/4?/^ra. 

Fbltre — corazza  farmar  ta  gwer- 
rier  jew  biċċa  għal  fuk  is-siderj  tas- 
suf. 

Feluoca- feluga  ;  bastiment  żghir 
tal  klugħ. 

Fblwort— ħaxixa,  il  genziana. 

Fbmalb-  mara,  il  mara;  isit  a  male 
or  a  female  ?,  ragel  jew  mara  ?  he  was 
killed  by  a  female  haud^  katlitu  mara 
(baka  mejjet  minu  idejn  mara). 

Fbmalb-draoons  ~  isem  ta  pianta 
jew  ħaxixa. 

FBMALB-LABOUR-ix-xoghoI  tan-uisa 
Cfil  minieri). 

Fbmalb-scrbw  —  scorfina  etc,  il 
cammini   fejn  jimxi  jew  jidhol  il  vit. 

Fbmalist— wieħed  (ragel)  li  iħobb 
in-nisa,  li  dejjem  wara  djul  lu-nisa. 

Fbmalizb — taghmel  mara,  tbiddel 
fmara. 

Fbmb-covbrt  ]  !?«»•»  miżzewġa,taħt 
.    il  cmandjew  il  pro- 

Fbmmb-covbrt)  tezioni  ta  żewġha. 

Fbmmr-solb  — ninra  weħeda,  m'liix 
miżżewġhtt,  xebba. 

Fbmicidb — ktil  ta  mara. 

Fbminacy— natura  ta  (bhal)  mara. 

Fbminal— ta  mara. 

Fbminbity  -  nntnra  ta  mara. 

Fbminatb— femminin,  t^  mara. 

Fbminilb— femminil,   ta  maru. 

Frmininb  —  ta  mara,  li  jixrak  lill 
mara;  li  jagħmel  għan  (moħħu  fin)- 
nisa ;  bħal  mara. 


Fbminism — li  stat  ta  (condizioni, 
li  tcun)  mara. 

Fbminizb  — tttgħmel  Obiddel^'f'ma- 
ra. 

Fbmoral— tal  pixxun. 

FBBfUR— isem  ta  ghadma  fir-rigleju 
tal  annimali  (li  għandhom  is-smsla 
jew  vertebrati). 

Fen  —  ghadira,  għadajra;  moxa 
mghaddar ;  isem  ta  marda  li  tagħmel 
ħsara  fil  piant^i  tal  lupoli  (dio  li  min- 
nha  issir  il  birra). 

Fbn-boat  — xorta  ta  dgħajsa  (ċatta) 
tal  għadajjar. 

Fbn-criokbt—  xortA  ta  ġrad  ("tal 
moxa  jew  tal  ghadajjar  . 

Fbn-duck  -  il  borca,  xorta  ta  papra 
salvaġġa,  tajra. 

Fen-fowls  )  X   •    X   I  -i         1  L 

Fbn-goosb  t^J;-t**';'"^«»  boroc  etc. 

Fbncb  -  ħajt,  cint,sies;  Ikigħ  (minn 
tilka)  b'ħajt:  tilka,  tagħlak  id  daw- 
war  b  cint,  b'hajt,  b'sies ;  tilka  dakka 
(fli  sghirma);  dac  li  jixtri,  jew  izomm 
għandu  hwejjeġ  misruka. 

Fbncb-month  ix-xnħar  li  il  caċċa 
tac-cerv  tcun  projbita  (  ma  tistax 
issir)  billi  ic-ċriev  żgħttr  li  icunu 
għadhom  chemm  twieldu  icunu 
magħlukin  jew  mħarsin. 

FBNOB-post— njam  iuwaħħal  fl-art 
biex  iżomm  cint  jew  ħajt. 

FBNCB-scHOOL-scola  (tagħlim)  ta 
li  sgherma. 

Fbncbd  —  mdawwar  b'ħajt  jew 
b'cint. 

Fbnceful — li  hu  mdawwar  b'ħajt 
jew  b'cint,  li  hu  mħares  bil  ħitan 
jew  b'cint. 

Fbnoblbss  —  minn  għajr  ma  hu 
mħares  jew  mdawwar  b'  ħajt  jew 
b'cint;  miftuħ,  bla  milkugħ  b'cint  jew 
b'ħajt. 

Fkncbr— min  (dac  li)  jafjewmħar- 
reġ  fli  s^herma  ;  /  never  saw  a  better 
fencer^  katt  ma  rajt  wieħed  li  jaf  li 
sglierma  dakshu. 

Fbkcbr— -dac  li,  jew  min,  italla 
(jibni;  ħitan,  cint  jew  sijes ;  żiemel 
tajjeb  (ħatif  jew  li  jinkalu)  biex  jak- 
bes  il  ħitan. 

Fbnciblb— li  jista  jiddefendi,  taj- 
jeb  għaddifisa  (biex  jiddefendi  post); 


Digitized  by 


Google 


FBN 


—  876  — 


FEN 


li  jista  jiddefendi  ruħu,  tajjeb  biex 
jiggwerra  oontra  ħadd'jeħor  biex 
iħares  liiu  in-nifsu ;  tajjeb  għad-di- 
fisa;  li  kiegħed  biex  jiddefendi ;  toe 
may  say  ihere  are  vojorte  so  fencible 
nor  walh  eo  strong  tħan  t/iose  ui/iic/i  are 
being  now  built  in  Afalta^  nistgħu 
ngħejdu  illi  ma  hemmx  fortizzi  aotar 
tajbin  ghad-difisa  (biex  iharsu  il  paj- 
jis  mill-attaeo  tal  għedewwa  fi  gwer- 
ra)  u  l-ankas  swar  heoe  kawwija 
daks  dawo  li  kegħdin  jagħmlu  (itel- 
għu)  issa  hawn  fMalta ;  our  Malta 
Artillery  were  once  known  hy  tlie^name 
of  the  Royal  Malta  Fencible^  l-Artilieri 
tagħna  (is-suldati  Maltin)  ohienu  sa 
ftit  taż-żmien  ilu  magħrufin  bl-isem 
tar-Biġment  Beali  li  kiegħed  biex 
jiddefendi  il  Qzira  mill-attaoo  tal 
għedewwa  (minn  għajr  ma  isiefer  u 
imur  għas-servizz  band'oħra  jew  bar- 
ra  minn  pajjisu).  < 

Fbnoino— bini  ta  ħajt,  oint,  sur  eto. 
il  material  għal  bini  ta  ħajt,  ointeto.; 
li  sghirma  (ohif  timmaniġġaxabla  jew 
fjwrett  biex  tiddefendi  ruħeo),li  soola 
jew  it-tagħlim  ta  li  sgherma;  rpar 
ma  dwar  xi  roti  ta  maona,  jew  maeni, 
biex  in-nies  ma  ioorrux. 

FBNOiNa-OAUOB— biċċa  għodda  biex 
tilka  meta  issammar  musmar. 

Fbnoino  MA8TBR  —  surmast,  dao  li 
i^ħallem  li  sgberma  (jew  ohif  timma- 
niġġa  xabla,  fjurett  eto.  biex  tidde- 
fendi  ruħeo  mill-armi,  xwabel  eto. 

Fbnoxno-sohool— soola,  tagħlim  ta 
li  sgherma,  jew  ohif  timmani^ġa  xab- 
la  jew  tjurett  biex  tiddefendi  ruħeo 
minn  armi  oħra  bħal  dawn. 
^  Fbn-oress— sija,  orexiuni,  ħaxixa  li 
tiober  (titla  fil  għadajjar  tal  ilma). 

Fbnd  —  tilka,  tħares,  tiddefendi, 
tagħlak,  iżżomm  jew  tħalli  barra,  ma 
tħallix  jidħol;  iiiomm^  issostni,  tghaj- 
jex;  tiddefendi,  bi  oliem  jew  bid- 
disoors,  arp^umont,  oausa  eto.  tissie- 
let  jew  tiggieled  ma ;  tħares  (id- 
dawwar)  b'ħaġa  (oint,  ħajt,  injam, 
gebel  eto.) ;  we  have  a  good  roof  oter 
our  heads  tofend  offthe  weatlier  (Seotf, 
Antiquary),  għandna  sakaf  (għata) 
tajieD  fuk  rasna  biex  iżommilna  (jil- 
k^ilna)  il  mal  temp  jew  biex  iħarisna 


(mix*xita,  eto.) ;  t/icre  tcas  luirdly  any 
bread  or  ot/ier  provisious  left  to  fend  his 
meny  bil  ohemm  obien  baKa  ħobs,  jew 
provisionijiet  oħra  biex  iżomm  (iman- 
tni  jew  jitma)  lin-nies  tiegħu.  • 

Fbndbb— dao  li,  min,  jiddefondi 
jew  iħares  ħaġa,  post  eto.;  dio  il  ħa- 
dida  wiekfa  bħal  oint  fl-art  ma  dwar 
oiumnija  biex  ma  thallix  (tilka)  li 
il  fuħam,  ġmar  eto.)  taċ-ċumnija,  jix- 
tered  mal  oamra  ;  dao  il  ħajt  ta  li 
njam  (pali  mwakkfin)  ma  dwarbieb 
ta  baoin,  moll  eto.  biex  jilka  ħalli  il 
bastimenti  eto.  ma  iaghmlux  ħsara,  u 
ma  iħabbtux  magħbom  (ma  bieb  ta 
baoin,moll  eto.);ouxxinett^  paljett  eto. 
tal  ħbula  eto.  li  ioollom  mal  ġnieb 
id-dgħajjes  eto.  biex  meta  icunu  mal 
moll  ma  jaħbtux  u  jagħmlu  il  ħsara ; 
gewnaħ  ta  oarrozzin ;  xatba  eto.  li 
jagħmlu  biex  jaghalku  triek  għal 
pa&saġġ  meta  icunu  isewwuba. 

Fendbr-bban  —  travu,  biiċa  njam 
ħoxna  li  ioun  hemm  mal  bastiment 
minn  barra  (ma,  żakku)  biex  ma  Jim- 
baraxx  jew  iżomm  il  barra  minnu 
silġ  eto,  (li  ioun  hemm  Txi  ibħra). 

Fbndbr-stop  —  dao  l-armar  f linja 
tal  ferrovia  (ħadid  tal  vapqr  ta  l-art) 
biex  (jew  fejn)  jekfu  il  vaguni  jew 
il  maoni  n  li  maiounux  jist^ħujgħad- 
du  jew  jimxu  actar  il  kuddiem. 

Fbndino  —  protezioni,  hars  (  minn 
tħaresjew  tiddefendi)  difisa;  prov- 
visionijiet,  afiariiiet  tal  ichel ;  ħażna 
ta  ħwejjeġ  tal  ionel. 

FBNBRATB^tisIef  il  flus  bi  mgħax 
obar  jew  bl-usura. 

Fbnbration  -  self  ta  flus  bl-usura 
jew  bi  mgħax  obar  (ngħej4u  aħna  bil 
20  u  aotar  fil  mija);  usura  mghax  obar 
Cjew  serk  tal  imgħax)  fuk  flus  li  wie- 
ħedjislef. 

FBNBRATious-tal  usura  (ta  magħx 
obar  fuk  flus  mislufa). 

Fenbstral— ta  tieka. 

Fbnestratb  — dawo  it-tbajja  li  iool- 
Ihom  il  friefet  fuk  ġwienħaihom. 

Fbnbstrbllb  -  tieka,  tieka  żgħira. 

Fbn-powl  -  tajr  tal  ilma  (boroo  etc). 

Fbnian —  Fenian,  nies  kalbieua 
msemmijn  fli  Storia  Mitolodoa  tal  Ir- 
landa,  jew  il  Milizia  tal  Irlanda ;  fe- 


Digitized  by 


Google 


t'EN 


—  877  — 


FER 


niana,  tas-società  (xirca)  ta  Irlandisi 
li  saret  fl-America  TMarzn  tas-sena 
1858,  min'n  dawc  l-Irlandisi  li  niami 
hemni  Avara  ir-rivohizioni  (rvelU  H 
sar  contra  Mnglisi  fissena  1848,  u 
illi  għandhom  f  rasom  (iridu)  icheċċu 
il  Gvern  Inglis  mill-Irlanda. 

Fenianism  — it-tagħlim,  ilfehma  tal 
Feniani. 

FsN-LAND-art  bil  għadajjar,  nie- 
dia. 

Fbnnbl— il  bu^,bież;  /ennel plant, 
ħaxixn,  perla;  stoeel/ennel,  bu^.bież. 

Fbnnbc  —  isem  ta  annimal  bħal 
volpi ;  il  fenec  li  ibejjet  fiz-zcuc  tas- 
siġar  (u  m*hux  fil  ħofor,  fl-art). 

Fbnnbl-flowbr  —  siek  il  brimba 
(ħaiixa^. 

FsNNiSHlmgħaddar   collu   għadaj- 

Fbnny  jjar;  yon  wUl  find  toater- 
rressea  growing  only  in  /ennish  places^ 
issib  issija  fejn  heinm  il  għadajjar 
(is-sija  jew  il  croxxuni  ticber,  titla 
fejn  hemm  il  għadajjar). 

Fen  owbd  — mħassar,  mherri. 

Fbod— fewdu,  art  li  icollu  wieħed 
tieghu  jew  taħt  idejh. 

Fbof— tgħa'ikad.  i^^żid  mal  fewdu 
(ma  l-artijiet  li  wieħed  icollu);  tagħ- 
mel  donazioni. 

Feoffbb  —  minn  jeħu  taħt  idejh 
fewdu  jew  artijiet ;  id-donatoriu,  jew 
dac  li  lilu  jagħmlu  donazioni. 

Fboffbr — min  jgħakkad,  iżid,  jjati, 
artijiet;  min  jagħmel  id-donazioni. 

Fboffmbnt  ("fil-Iigi)  —  għati,  rigal, 
ta  art  jew  artijiet  lill  ħadd'  jenor 
(werriet  etc.)  u  lill  werrieta  tiegħu, 
għal  dejjem  ;  donazioni. 

Fboffment  in  trust  —  fidejcom- 
mess,  le^at,  wirt,  li  jibka  fil  familja, 
u  li  ma  jistax  jitħalla  lill  ħadd  'jeħor; 
legat  wirt  mħolli  bil  patt  (condizioni) 
li  ghandu  jarġa  jitħaila  jew  jgħaddi 
fuk  ħadd'jeħor  (  li  icun  msemmi, 
magħżul  minn  dac  li  iħalli). 

Fbragious  —  għammiel,  li  jati  il 
frott. 

Fbrjs  — annimali  (selvaggi^— anni- 
mali  li  igħejxu  b'dac  li  isirku,  jakbdu 
jew  jaħtfu. 

FBR^R-NATUR-ff! — ta  nnturnl  salvaġġ  ; 
1-annimaIi    li    ighejxu  fis- 


salvaġġ  bħal  ma  huma  ic-cerv,  il 
volpi  etc.  (biex  jagħarfuhom  b'isem 
jeħor  mill-annimali  mansi  jew  dome- 
stici  bħal  huma  il  bakra,  etc. 

Fbral— ferali,  salvaġġ;  tal  funerali, 
tal  mejtin,  tal  mewt ;  u  jekred  jew 
igib  il  mewt,  fatali ;  like  /eral  carni- 
vof*a,  primitive  man  made  use  o/  caves, 
as  do  certain  sqvage  races  o/  t/ie  present 
t2ay,l-ewlenin  bnedmħi  chienu  igħam- 
mru  fil  għerien,  li  stess  bhal  ma 
igħammru  il  bhejjem  (annimali)  sal- 
vaggi  f  Ijuni,  tigri  etc.)  u  bhan-nies 
salvaggi  tal-lum  (Lindsay,  Mind  in 
the  Lower  Animals  1,40)  ;  Feral  pla- 
gues  devourers^  common  exccuntioners  of 
human  kind,  il  pesta  fatali  kerrieda 
(li  tekred  u  toktol)  il  bnedmin  (Itar- 
ton,  Democritus   to  the  Reader,  p.  SS). 

Fbrberitb— isem  ta  mineral  (ħa- 
gar),  mrammel  jew  ħbub  ħbub,  sew- 
dieni  li  jinsab  fl-art  tan-naħħa  ta 
nofs  inhar  ta  Spanja. 

Fbrd— cumpannija,  salt  nies. 

Fbrd— biia,  biża  cbir. 

Ferdb— xorta  ta  dràpp  tattajjar 
oħxon  ordinariu. 

FBRDBLANCB^isem  ta  serp^  velenus 
u  kawwi  ("aħrax)  ferm,  li  jiusab  fil 
Brażil  u  il  gżejjer  tal  India  tal  pu- 
nent  (jicber  minn  ħamsa  sa  seba'  pie- 
di,  għandu  dembu  jispiċċa  bħal-Ianza 
jew  labarda). 

Fbrdful— beżżiegħi,  li  jibża  wisk. 

Fbrdfulnbss  -biża. 

Ferbtobt  —  kabar,  caxxa,  monu- 
roent  fejn  ikegħdu  (jidfnu)  il  għadam 
ta  xi  ħadd ;  reliquariu. 

Fbrbtto — żebgħa  biex  jatu  iMewn 
il  ħgieġ. 

Fbrle— festi  ftal  breviar  tal  (]!nisia 
Mkaddsa). 

Fbrial— feriali,  tal  festi,  jew  tal 
ġranet  tal  gimgha,  ta  cull  jum  ;  feriali 
(tal  vacanzi,  tal  mistrieħ,  ta  meta 
ufRciu,  krati  etc.  ma  icunux  jaħdmu 
jew  icunu  magħlukin ;  Easter  is  a  /e- 
rialtime/or  onr  Courts  in  Malta^  fil 
Għeid  icolna  il  feriat  fil  Krati  tagħ- 
na  ta  Malta  (\\  Korti  ma  taħdimx, 
tcun  magħlukaj. 

Fertation — mistriħ,  vaganzi,  iwak- 
kif  tax-xogħol  (rufficiu,  krati  etc.) 

48 


Digitized  by 


Google 


FER 


—  878  — 


FER 


Fbrib— vacanzia,  festa. 

Fbbinb— salvaċġy  aħrax,  tal  barr. 

Fbrinbnbss  — nraxiia  (li  stat  tas* 
salvaġġ,  ta  annimal  salvaġġ). 

FERLT—tal  biża,  li  ibażża ;  tal  għa- 
geb,  li  igħaggeb. 

Fbrment— teħmer  (ittalla  jew  titla 
bħal  ħmira)titla,tagħli,(ħmira),  tligħ, 
għali ;  taħwid,  taklib;  he  hadno  sooner 
entei*ed  on  his  /unciiohs  than  all  tlie 
countri/  waa  in  a  ferment^  ma  laħakx 
beda  is-servizz  (ix-xogħol)  tieghu  li  il 
pajjis  collu  ma  kamx  f  taħwida  waħda 
(tkalleb  collUy  jew  kam  fagitazioni 
waħda) ;  leave  Uie  yeast  to  ferment^  ħal- 
li  il  ħmira  (il  għagina  karsa)  togħla 
jew  titla  actar  ;  beer  is  ready  now  but 
left  tofermenty  il  birra  issa  lesta  kegħ- 
dm  iħalluha  tiffermenta  (tagħli). 

Fbrmbntablb— li  jista  jiffermenta, 
jitla  jew  jagħli. 

Fbrmbntal-  li  igħalli,  italla,  iġa- 
għal  li  ħaġa  tiffermenta. 

Fbrmbntation— fermentazioni,għa- 
li ;  there  are  tliree  kinds  of  fermenta' 
'tionsy  that  is:  the  *hnnous"  produeing 
alcoliol ,  the  ^'acetous''  producing  vine- 
gar^  and  the  ^^putrefacttve'\  giving  rise 
to  various  fettd  products^  hemm  tliet 
.  xorta  ta  fermentazioni,  u  dawn  huma 
dic  tal  '*  imbit*'  li  tagħmel  (li  minna 
isir)  1-aIcool;  tal  ^'naU"  li  minnha 
isir  il  ħall,  u  dic  tattaħsir  (ta  meta 
jew  wakt  li  ħaġa  tcuu  tithassar)  li 
tnissel  intiena. 

Fermentativb— li  italla,  igħalli,  jif- 
>  fermenta. 

Fbrmbntativbness— tlugħ,  għali. 

FBRifBNTiNa— it-tlugħ,  il  ghali,  il 
fermentazioni. 

Fbrmentino-squarb  —  vasca  fejn 
iħallu  il  werak,  li  minnhu  issir  il  bir- 
ra,  jiffermenta. 

Fermbbbrb  —  infermier,  dac  jew 
min  icollu  ħsieb  il  furmaria  (il  mor- 
da). 

FBRinLLBT— boccla  ("bħal  dic  li  tak- 
fel  il  cotba  etc.) 

Fbrn— felċa  (xitla,  pianta). 

Fbrn-sbed — żerrigħa  tal  felci. 

Fernb— kabel,  dari. 

Fbrnbrt — post  fejn  icabbru  (irab- 
bu)  il  felci. 


Fernticlb  —  nemxa,  bħal  tebgħa 
jewgħazza  fil  gilda  (tal  gisem  tal 
bniedem)  li  tcun  donnba  żerrigħa  tal 
felci. 

Ferny — mimli  bil,  jew  collu  felci ; 
bħal  felci. 

Ferocibnt  —  feroci,  kalil,  aħrax, 
ohiefer. 

Fbrocipy— tħarrax,  tagħmel  aħrax 
feroci  jew  cliiefur. 

Fbrocious  — aħrax,  chiefer,  feroci, 
kalil,  kawwi,  incurlat. 

Fbrocioubly— b'modaħrax,  bil  ħru- 
xija,  bil  chefria,  bil  killa. 

Fbrooiousnbss)  ,  .|i      m..  ,  .. 

FBROC.TY  !•""*•   *™"J«- 

Fbronia — isem  ta  waħda  mil  pia- 
neti  (chewcba)  ġodda  li  sabu  jew 
chixfu  m'ilhomx. 

Fbrrban   1  bil  ħadid,  li  fih  il  ħadid, 

Ferreous  /  tal  ħadid. 

Fbrrbst — ara  fartliest. 

Ferrbt— nemes;  tchecci,  tgherrex 
barra  mil  moħba;  coneys  are  taken 
either  hy  ferrets  or  purse-nets,  il  fniec 
(salvaggi)  jinkabdu  f jakbdubom)  jew 
bin-nemsa  inchella  bix-xbiec. 

Ferrbt— biċċa  għodda  tal  ħadid  li 

{'usaw  dawc  li  jaħdmu  (jagħmlu)  il 
igieġ  għat-tokba  tal  għenuk  tal  flix- 
chien. 

Fbrrbtto— ħaġa  li  biha  jatuil-Iewn 
il  ħgieġ. 

Ferriaob— ħlas  (flus,  tariffa)  biex 
wieħed  i^ħaddi  bil-lanċa  jew  bil  va- 
purett  minn  bauda  għal  l-oħra. 

Ferric— maħruġ(migiub)  mill  ħa- 
did. 

FBRRiCALciTE—trab  li  fih  ħafna  ħa- 
did  (gebel  li  fih  il  ħadid). 

Fbrrifbrous— li  jagħmel  (inissel) 
il  ħadid. 

Fbrriute— xorta  ta  mineral  (ha- 
ġra),  il  basalt ;  gebel  li  fih  jinsab  il 
nadid  ("bħal  sadid). 

Fbrrivorous— li  jecol  il  ħadid. 

Fbrro  (ħadid)— chelraa  li  ikegħdu 
kuddiem  chelma  oħra  biex  jnru  li 
gejjamil,jew  li  fiha  il,  ħadid;  bħal 
ferrocyanic  acid,  acidu  prussicu  bil 
ħadid  (li  tih  il  ħadid^;  ferrO'quassio^ 
ferru  quassio,  quassio  u   ħadid  ;  ferro 


Digitized  by 


Google 


nià 


-  37JI  - 


^m 


tj/pe,  acidi  ete.  li  jusaw  fix-xogħol  tal 
K>togralija  jew  tar-ritratti. 

Ferruoinatbd— msaddad,  bħa)  sa- 
did,  li  fih  (għandu)  is-sadid. 

Pbrruoinous  ]*^' ^?.^^\  '^V  ^*; 
-,  did,  h  għandu  mil 

Fbrruoinbous  hadid. 

Fbrruoo— isem  ta  marda  tal  pianti 
jew  ħxejjex— meta  is-siġar  itellghu 
(irabbu)  bħal  sadid  u  imbagħd  jinxfu 
u  iuiutu. 

Fbrrulb  —  vajlora. 

Fbrruminatb— tissaldail  (tghakkad 
flimchien)  metalli. 

Ferrumination  —  saldar  ftghakkid 
jew  twaħħil  flimcbien)  ta  metalli. 

Fbrrurb— tneghil  taż-żwiemel. 

Fbrry — iġġorr,  tieħu  minn  post 
jew  minn  banda  għal  1-oħra;  tiehu 
bid-dgħajsa,  b'Ianċa,  jew  vapurett 
minn  xatt  għal  1-jeħor;  dghajsa,  lan- 
ċa  jew  vapurett  li  jeħu  in-nies  minn 
xatt  ghal  1-jeħor;  il  moghdija  t«  (minn 
fejn  tgħaddi)  lanċa,  vapurett  etc. 
minn  xmara,  canal  tal  baħar  jew 
strett,  meta  iġġor  jew  tiehu  in-nies 
minn  xatt  gbal  1-jeħor. 

Fbrry-moat  —  vapurett,  lunċa  li 
tagħmel  viaggi  (biex  iġġorr  jow  tieħu 
nies  etc.)  minn  xatt  ghall  jeħor  ta 
xmara) ;  /rom  Reggio  to  Messina,  and 
ticeversaf  we  crossed  hy  t/ie  ferry  boats, 
minn  Beggio  għal  Messinn  u  lura  aħ- 
na  morna  bil  vapurett. 

Fbrry-maN  —  min  għandu  jew 
iżomm  (sidj  il  vapuretti,  laneċ  etc. 
biex  iwassal  in-nies  etc.  minn  xatt 
għal  1-jeħor. 

Fertilb — għammiel,  għalliel,  art 
jew  raba  tajjeb  ;  provvist,  li  għandu, 
mnejn,  mogħni ;  li  jati,  idu  miftuħa, 
galantom;  this  soil  is  very  fertile^  dana 
ir-raba  (din  I-art)  tajjeb  wisk  (għam- 
miel^;  he  becomea  quick  of  observation 
and  fertile  of  resources^  (Macaaliiy, 
Ilistory  of  England^Chap.  /I),hua  icun 
attent  (Ii  jilmah  x'isir  tijalajr)  u  icollu 
mnejn  igib  (jitgħallem  jew  jara). 

Fertilb  — tagħmel  għammiel,tgħal- 
lel,  it-tajjeb  art  jew  raba. 

Fbrtilbly — ara  fruitfully, 

Fbrtilbness — a  ra  fertility. 


Fertilitatb  —  tagħmel  għammiel, 
tgħallel,  it-tajjeb  art  jewraba. 

Fbrtility— il  proprietà,  il  kawwa 
li  għandha  (icollba)  art  jew  raba  li 
icun  għammiel  jew  tajjeb  ;  ħażna  ta 

fħeif,  ħiJa  etc.  fras  ta  bniedem; 
effa  ta  għemil  ta  bniedem  (li  icun 
bravu  u  rasu  tatiħ) ;  tlie  quickness  of 
tlie  imagination  is  seen  in  the  invention; 
t/ie  fertility  in  the  fancy,  and  the  ex' 
pression^  (DryAen,fl-littra  li  chiieb  liU 
SirB.  Iloward). 

Fbrtilization— ghemil  (chif  tagħ- 
mel)  ta  art  għammiela. 

FBRriLiZB  —  tagħmel  ghammiel, 
tgħallel,  it-tajjeb  art,  jew  raba. 

Fbrtilizbr  —  dac  Ii  jagħmel  art, 
għammiela;  demel,  bżar. 

FBRULB—tati  il  palmati  bil  virgs^ 
jew  b*riga  (castig  iew  penitenza  lill 
dawc  it-tfal  ta  scola  etc.  għaliex  icu- 
nu  għamlu  xi  ħaġa  li  għaliha  icun 
ħakkhom  castifl;). 

Fbrulbd— bil  valjora,  li  fih  jew  11 
għandu  vajlora  (bastun  etc.) 

FerveNcy— ħrara,  heġġa ;  he  joined 
ns  in  our  prayers  wit/i  great  fervency 
aud  devotion^  compla  magħna  fit-talb 
li  conna  nagħmlu  bl-acbar  devozioni 
u  ħeġġa. 

Fbrvbnt  —  mħeggeġ,  mixgħul  bil 
ħrara ;  this  is  a  verif  fervent  ^rayer^ 
dina  talba  mimlia  bil  neġġa  (li  tkan- 
kal  . 

Pbrvently— bil  ħeġġa,  bil  hrara; 
kawwi  ferm,  bil  bosta,  shun  ferm, 
jaħrak  sħiħ ;  I  alioavs  loved  her  'fer^ 
vendyy  dejjem  ħabbejtha  bil  ħeġġa 
^ferm  chemm  jista  icun) ;  it  continued 
sofervently  hot  t/iat  men  roasted  eggs  in 
t/ie  sand  (HakewillX  bakgħet  tant 
sħana  cbira  illi  in-nies  bdew  (saħan- 
sitra^  isajru  il  bajd  fir-ramel  (micwi). 

Fbrvbntnbss  '  ħrara,  ħeġġa. 

Fbrvbbobnt — li  cull  ma  imur  jisħon, 
isir  jaħrak. 

Fbrvid— mħe^geġ,mixgħul  bilħra- 
ra  ;  jaħrak,  jicwi ;  micwi ;  Oie  mounted 
suh  sliot  doicn  direct  fervid  rays  (llll- 
ton,  Paradise  Lost  v.  SOl)^  ix-xemx 
ohif  telghet  bdiet  titfa  (tixħet)  I-isfel 
(fuk  I-art  etc.)  ir-raggi  tagħha  mii^* 
wija. 


Digitized  by 


Google 


m 


—  880 


Ffel? 


Fervidity— ħeġġa,  ħrara. 

Fbrvidly— bilneġġa,  bilħrara. 

Febyidnbbs— ħeġġa,  ħrara. 

Fbbvoub  —  ħrara,  ħeġġa ;  shana ; 
kalb,  mħabba;  he  prayed  with  great 
fervour,  talab  bi  ħrara  (b'ħeġfta)  obira; 
toe  could  not  etand  Hie  fervour  and  the 
force  of  Indian  skiee  (Oowper),  ma 
stajniex  insofru  is-sħana  (il  ħruk)  u'l 
kawwa  taa^sema  (tax-xemx)  tallndia. 

Fbscbnninb— laxo,  disonest,  oxxen; 
veirsi  (poesia)  oxxeni  (hecc  msejħin 
mil  versi  oxxeni  li  chienu  ħarġu  mill 
belt  ta  Feseennia  fl-£truria,  (fl-ltalia). 

Fbscub — fergha  (  ta  siġra  )  biċċa 
zocc  jew  fergha  ta  siġra  rkieka  u  li 
gejja  bil  ponta  li  ittfal  iżommu  fi- 
dbom  u  juru  meta  icunu  jakraw ;  in- 
dicatur  jew  werrej. 

Fbscob  orass  —  isem   ta  haxixa  li 
ticber  salvaġġa  u  li  tispiċċa  bhal  żbu- 
la  (fuk  zocc  rkiek  u  twil). 
•  Fbssb  (fl-armi)— faxxa. 

Fbssbls  1  ^.t  ^ 

FB8BL8    r'**"'''- 

Fbsbb  POiNT— ic-centru,  in-nofs  ta 
arma. 

Fbssitudb — għaja. 

Festa— tal  festa;  ferhan,  allegru, 
ħieni. 

Fbstally— bil  ferħ,  bil  hena. 
.  Fbster— iddenni ;  tiddenna ;  tagħ- 
mel  il  marċa;  tisħon  ;  ifyou  don*t  keep 
your  hand  clean  that  cut  will  sure  festery 
jecc  ma  iżżomm  idec  nadifa  dic  il 
kat^ħa  li  ghandec  sgur  tiddennielec; 
hatred^  kept  dofon  by  fear^  festei^d  in 
Hie  hearts  of  the  children  of  the  soiU 
(Macaalay,  Historyof  Ev^land,  Chap. 
XVlI)j  l-odiu,  li  chien  miżmum  moħ- 
bi  bil  biża,  saħan  (chiber  jew  eatar) 
fil  klub  tat-tfal  tal  pajjisCta  dic  1-art). 

Fbstbbmbnt— tidnija,  saħna. 

Festiful— tal  festa ;  ħieni,  ferħan. 

Fbstinancb— jasar,  għeluk. 

FBSTiNATB—mgħaġġel,  bil  għaġġla. 

Fbstival  —  festa,  għid,  btala  ;  tal 
festa,  these  relics  are  ouly  eaposed  on 
HOfne  hiifh  festival^  once  or  twice  a  y*iar, 
dawna  ir-reliqui  jicxfuhom  (  tista  ta- 
.  rahom)  fxi  festa  cbira,  xi  darba  jew 
darbtejn  fis-sena. 


Fbstivally  —  bil  ferħ,  bil  hena ; 
b'festa. 

Fbstivb — tal  festa,  hieni,  ferħan. 

FiBTiviTY-festa,  ghid,  btala;  ferħ, 
għena;  for  the  approaching  fentivities^ 
għal  festi  li  gcjjin. 

Festoon  —  ghirlànda,  dnfra  ward  ; 
dic  il  lama,  dbmuso  etc.  li  ja^hmlu 
(jirranġaw)  mal  pavaljuni  jew  fuk  il 
pilaHtri  ta  damasc  f  xi  cnejjes  f  xi  fe- 
sta  speciali,  bħal  ma  hu  centena- 
riu  etc. 

Fbstoony  —  tal  ghir'andi  jew  da- 
friet    tal   ward ;  li   gej    bħal  jew   li 

f^ħandu  għamla  ta  ghirlanda  jew  da- 
ra  tal  ward. 

Fbstraw— ara  fescue. 

Fes'iuoa — isein  ta  ħaxixa  (  mal  ħu- 
xlief )  biz-zocc  twil  irkiek  bħal  tiben 
u  tispicċa  bi  żbula  jew  trofla  fit'-tarf. 

Fetal-  ta  tarbiJH,  creatura  etc.  li 
tcun  għadha  fil  ġuf. 

Fbtation  — il  għauila  ta  tarbija  fil 
ġuf. 

FETOH-iggib,  tilħak,  tieħu  ;  traur 
ma,  twassal ;  ħżunija  ta  ras ;  macac- 
cherija ;  mod  chif  wieħed  jaghmel 
biex  jirnexxilu  jagħmel  xi  ha^a  ;  bħal 
tneħida,  nifs  cbir  jew  kawwi  li  jeħu 
bniedem  li  icun  kigħed  imut ;  tieħu 
tneħida,  titniehed;/<?^74  me  some  wafer 
please^  gibli  (newwilli)  ftit  ihria  jecc 
jogħġboc  ;  how  much  do  you  thiuk  will 
all  thesejewelsfetchf  chemm  jidhirlec 
(tifueni  int)  li  igibu  (li  jilħku  fil  prezz) 
dawn  il  giucali  (  aflarijiet  ta  deheb 
etc. )  collha?;  the  aged  fetchtd  exam- 
ple*  from  the  young^  iX'X'jwh  ħadu  l-e- 
sempiu  mill  (għamlu  bħaż)  żsi:ħa^.aħ; 
in  smells  we  see  their  great  and  sudden 
effect  in  fttching  men  again  when  they 
swoon  (Uhcoii  Natural  Uistory)  l-efiett 
cbir  u  ta  malajr  li  għandhoin  xi-rwej- 
jaħ  narauh  (jidher;  meta  (filli)  bnie- 
dem  meta  tatih  xi  għaxwa  jar^a  jigi 
in  8Ġ  (jeħu  ir-ruħ)  malajr  ;  I  come  to 
fetch  you  to  the  senate  house  (S hakspear, 
Jntius  Caesar)  ġejt  biex  mwasslec  sa 
(nieħdoc)  fil  palazz  taH-Sciiat ;  the  »hip 
sailed  so  fast  dnring  the  night  Uiat  at 
hreak  of  day  we  fetched  Cape  Passew, 
il  bastiment  mexa  taiit  (bir-riħ)  bil- 
lejl  li  fil  għodu  mas-sebħ  aħna  ilħak* 


Digitized  by 


Google 


fEf 


861 


1?M 


na  Cap  Passru ;  to  fetch  in^  takbad, 
iżżomm,  jew  tieħu  avre&t;  did  you  send 
men  enough  to  fetch  those  three  bnnjlars 
in  ?  bgħatt  nies  biżżejjed  biex  jakbdu 
11  igibu  (arrest)  dawc  it-tliet  hallolin? 
tofetchoff^  tmur  bi,  tiehu  miegħeo, 
tieħu  ;  1  must  believe  you,  Sir^  I  do^ 
andwillfetch  off  Bohemia  ((^liiikHpear, 
Winters  tale) :  to  fetch  out,  turi,  toħ- 
roġ  fejn  jidher;  t/ie  painter  wit/i  his 
skUl  willfetch  out  the  colours,  il  pittur 
bil  ħila  tiegħu  joħroġ  ( iġaghal  jidru 
jew  juri )  il  culuri  (il-lewnijiet  tal  pit- 
tuni  jew  quadru);  to  fetcli  to,  jggib 
in  se  (wara  għaxwa),  to  fetch  up^  ig- 
ġagħal  wieħed  jigi  jew  jidher;  to 
fetcli  apump^  titfa  ftit  ilma  fpompa 
biex  tkabbadha  taħdem  (  jew  ittalla  ) 
tofetch  a  sigh^  takla  tnehida,  tituiehed; 
wnen  you  taik  to  him  ofhis  lost  son  he 
fetches  a  deep  sigh^  meta  issemmilu 
1-ibnu  li  mietlu  jitniehed  tnehida 
cbira. 

FBTCH-OANDLR-dawl  li  jixgħel  bil- 
lejl  u  dawc  li  huma  superstiziusi 
ighejdu  (li  meta)  jaraw  dan  id-dawl) 
għandu^  jew  icollu,  imut  xi  ħadd. 

Fetchbd— mfittex;  miġiub;  this  is 
farfetchedf  dana  mfittex   cullimchien. 

Fbtchbr— min  igib,  inewwel,jilħak. 

FżTB  — festa,  għid,  btala;  tati,tagh- 
mel  festa  lil  xi  ħadd;  tilka  b'festa; 
vour  town  will  be  on  fele  next  weck^  il 
belt  tagħcom  icolcom  il  festa  il 
gimgħa  id-dieħla. 

Fktb-champbtrb  -  festa  tal  campa- 
nja,  festa  fil  miftuh  (għall-aria). 

Fetioh  I  idlu,  xi  ħaġa  (gebla,   lan- 

Fbtish  /  za,  xabla  etc,  li  jaduraw 
bħalaalla  tagħhom  is-suwed  tal  Africa 
tal  punent. 

Feticism    I  il  kima  li  jatu   in-nies 

Fktichism /suwed   tall  Africa    tal 

Eunent  Hll  idoli  (allat  foloz)  tagħ- 
om,  li  huma  xi  ħwejjeġ  comuni  li 
icollom,  bħal  ma  huma  gebel,  xwa- 
bel  etc. 

Fetichistic  — li  jadura  l-allat  foloz 
tas-suwed  tal  Africa  tal  punent ;  wie- 
ħed  li  icun  superstizius  ferm. 

Fbticidb  -  toktol  (ktil  ta')  it-tarbija 
fil  ġuf  (biox  tarini). 

Fbtid— jinten,    li  jinten;  for  three 


whole  weeks  coarse  hiscuit  and  fetid 
water  had  been  doled  out  to  t/ie  poor 
men,  għal  tliet  ^imgħat  sħaħ  in-nies 
ghaddew  biss  bi  ftit  galletti  kodma 
u  ftit  ilma  jinten. 

Fbtidnbss— intiena,  rieħa  ħażina. 

FBTiFEROus—annimal  (mara)  li  icol- 
Iha  il  friegh  ;  li  tcun  sejra  tferragħ. 

Fbtis — pulita,  sabiħa,  li  jixirkilha 
collox ;  how  fair,  hew  fetis  she  is 
(Willlam  of  Paleriie  ),  chemm  hi 
pulita,  chemm  hi  sabiha  (dic  it-tifla). 

Fbtlook— dic  it-troflFa  jew  beżbuża 
xghar  li  icollu  iż-żiemel  fit  għaksa  ta 
wa'ra  ta  isfel  ta  sieku;  pastur. 

Fbtlockbd— żiemel  bil  pastur  ( li 
^ħandu  trojBTa  xgħar  jew  beżbuża  fuk 
il  għaksa  ta  isfel,  ta  sieku  ta  wara. 

Fbtlock-joint— il  għaksa  ta  siek  ta 
żiemel,  I-ewwel  waħda  li  tigi  il  fuk 
minn   dufrejh. 

Fbtlow  —  dieħes  tal  bhejjem  (H 
icollhom  il  bheijem). 

Fbttbr— ħadid,  manetti,  cipp ;  xi- 
chel,  xchiel;  kajd;  tkiegħed  (b*ca- 
stig)  bniedem  fil  ħadid,  fil  manetti 
jew  fic-cipp,  tkajjad,  ixxecchel ;  Iie 
laid  in  fetters  far  6  mont/is^  dam  fil 
ħadid  (immanettjat,  marbut  jew  mxec- 
chel)  għal  sitt  xhur. 

Fbttbrbd  -  immanettjat,  mxecchel, 
marbut  (b'castig)  fil  ħadid ;  both  /lis 
feet  were  fetteredy  sakajh  it-tneju 
chienu  fic-cip  Cmxecchlinj  ;  w/ien  /le 
saw  us  /le  stretched  /lis  /lands^  fettered 
as  /le  waSf  meta  rana  ħareġ  fgħalla 
jew  talla)  idejh  lejna,  mxecchlin  chif 
chienu,  (immanettjat  chif  chien). 

Fbttbrlbbs  -  bla  xchiel,  libru,  meħ- 
lus  fil-libertà. 

Fbttbrlock— xchiel  għar-riġlein  iż- 
żwiemel  etc.  iLeta  icuuu   weneahom 

{'irgħaw  biex  ma  icunux  jistgħu  ja- 
Larbu. 

Fettlb— tnaddaf,  tirranġa;  t/ie  new 
servant  we  /lave  cant  do  anything  yet^ 
s/ie  only  pretends  to  fettle  about  t/ie 
room,  is-serva  li  għandna  issa  ġdida 
għad  ina  taf  tagħmel  xejn,  ma  tagħ- 
milx  ħlief,  ghal  taparsi,  iddur  mal 
camra  biex  tnaddaf  u  tirranġa. 

Fbttlb — ħolka,  mancu,  makbad 
fkoffa  cbira,  mal  gemb. 


Digitized  by 


Google 


Pfii? 


^  88à  — 


FEW 


Fbttlino  -  ranġar,  tkegħid  ta  ħwej- 
jeġ  riocoui,  tnaddif. 

Fbttstjbin— isem  ta  gebla,  mineral. 
Fbtulbnt— li  jinten. 
Fbturb— tarbija,  wild. 
Fbtus  —  tarbija,   creatura  etc.    fil 

Fbtwa    1  decisioni  ta  avucat,  ma- 

Fbtwah  j  gistratjew  mħallef  (muf- 
ti)  Torc  fuk  pont  tal-ligi. 

Fbw  \  fewdu,  ħlas,  artijiet  li   wie- 

Fbu  I  ħed  iżomm  taħt  idejh  bil 
patt  li  Iħallas  xi  drittijiet  (dieċmi  ta 
kamħ  etc.)  lil  proprietariu  jew  Tis-sid. 

FBUAaB— taxxa  (tal  Ingbilterra)  fuk 
cull  chenur,  jew  ċumnija. 

Fbud— ġlieda,  ġlied ;  in  former  ages 
xt  was  a  policy  of  France  io  raise  and 
cħerisk  intestine  feuda  and  diecords  in 
Great  Britain^  (AdilisODJ,  dari  il  po- 
litica  ta  Franza  chienet  li  iggib  u 
tkankai  ^lied  u  twegħir  bejn  in-nies 
tal  Inghilterra  ("bejn  1-Inglisi  stess 
fpajjishom). 

Fbud— għakda  ta  nies  li  jiġu  minn 
xulxin  li  ke^ħdin  biex  jivvendicaw 
rwjeħħom  (jitħalsu^talli  icunugħam- 
lulhom  (dispetti,  ħsarat  etc.)  nies  oh- 
ra  lill  nieshom  ;  tlic  oldfeud  had  never 
slumbered  ( Haeaalay,  Hist.  of  Eti- 
gland)^  in-nies  (krabatom)  għadhom 
dejjem  lesti  (ma  rakdux^  biex  jitħàlsu 
miun  dawc  li  għamlu  xi  tort  lill 
nieshom. 

Fbud  man  — wieħed  li  għandu  art 
taħt  idejħ  (fewdu). 

Fbudal — tal  fewdu,  tal  ħlas  ta 
drittijiet  ta  raba  etc. 

Fbudal-sybtbm  —  sistema  fewdali 
jew  tal  fewdi. 

Fbudalism  —  feudalism. 

FBUD-BOTB—muita,  ħlas  li  icun  ic- 
cundannat  dac  li  jiggieled. 

Fbu-db-jojb  (akra/à-d^  aġwa)  spa- 
rar  ta  canuni,  azzarini  etc,  bhal  dawc 
li  jagħmlu  (isir)  fil  festa  tat-twelid 
tar-Re  etc.  ^ 

Fbudist— wieħed  mħarreġ  fil-ligi 
tal  feudi  jew  tal  hlas  tad-drittijet  ta 
art  etc. 

Fbuxllaob — katta,  salt  jew  filliera 
werak. 

Fbuillantinb— pasta  frolla. 


Fbuillb— folja  cartu. 

Fbuillbton— ġurnal,gazzetta  żgħi- 
ra. 

Fbvbb— deni(marda)  i^gib(ii  mar- 
da  ta')  id-deni;  incwiet  cbir  (bil  ħsieb); 
lie  is  ill  witli  fever^  inarid  bid-deni ; 
the  whiie  hand  of  a  lady  fever  tħee 
(  Sbaktspear,  Antony  and  Cleopatra  ) 
1-id  bajdanja  (delicata)  ta  Sinjura 
iggiblec  (tcun  caġuu  li  icolloc)  id-de- 
ni  (  tħassbec  sħin,  iggiblec  incwiet 
jew  tincwetac.  ) 

Fbvbrbd  —  bid-deni,  li  għandu  id- 
deni,  marid  bid-deni. 

Fbvbrbt— deni  ħafif;  he  has  a  tauch 
of  light  feoeret^  għandu  ħajta  waħda 
(chemm  xejn)  deni. 

Fbvbrpbw  —  arcimisa,  ħaxixa  tal 
cabuccini  (  ħaxixa  tajba  biex  tneħħi 
jew  tchecci  id-deni.  ) 

Fbvbrish— sħun,  li  għandu  id-deni, 
jaħrak  (bid-deni) ;  /  cant  go  to  work 
Uhday  the  doctor  said  I  am  a  littlefeve* 
rish,  ma  nistax  immur  għax-xogħol 
illum,  it-tabib  kal  li  għandi  (ħajta  ) 
deni,  these  are  all  feverish  eymptoms^ 
dawna  collha  sinjali  tad-deni  (li  wie- 
hed  ghandu  id-deni  jew  marid  bid- 
deni. ) 

Fbvbrish— li  m*hux  spd,  li  jilgħab, 
issa  sħun  u  issa  chiesaħ  ;  we  toss  and 
tum  about  our  Jeverish  xoill;  (  Dryden, 
Indian  Emperor  1 V,  S)  aħna  inkalbu 
u  imbiddlu  it-testment  (il  fehma  ) 
tagħna  li  m'hi  soda  (sħiħa;  xejn. 

Fbvbrishly— bid-deni. 

Fbvbrishnbss— ħass  (ħażin)  ta  deni 
ħafif,  ħajta  deni. 

Fbvbrly-— bħal  deni,  bħal  wiehed  li 
icollu  (icun  marid  h')  id-deni. 

Fbvbrous  — li  għandu  id-deni;  bid- 
deni,  li  igib  id-deni ;  sħun,  jaħrak, 
li  ibiddel  (dakka  hecc  u  1-oħra  hecc). 

Fbvbry— ara  feverish. 

Fbw— ftit;  daks  xejn,  nakra  ;  tfiey 
will  be  ready  Cfinish  tlieir  work)  in  few 
days  more^  iounu  lesti  ( jispiċċaw 
mix-xogħol  li  għandhom  fidejhom)  fi 
ftit  ġranet  oħra  ;  in  few  words  I  idd 
him  not  to  come  here  again,  fi  ftit  cliem 
għedtlu  li  ma  jigix  hawn  iżied ;  Iie 
had  sold  all  his  books  for  a  few  shillings, 
biegħ  il  cotba  collha   tiegħu   bi  Itit 


Digitized  by 


Google 


FEW 


883  — 


PIC 


xelini;  he  sold  his  birt/i  right  for  a  few 
potlagey  biegħ  il  primagenitura  tie- 
ghii  għal  (InkR  xejn  minestra  ;  /  could 
see  ihat  when  heanw  thejudge  before  him 
he  trembled  a  fewy  jena  rajt  li  meta  ra 
•I-imħallef  kuddiemu  triegħed  nakra; 
a  good  few^  numru  cbir,  salt  sewwa  ; 
when  J  was  t/iere  I  saw  a  good  few 
soldiers^  meta  cont  bemm  rajt  numru 
cbir  ta  suldati. 

Fbw-acrbd  —  li  għandu  ftit  raba 
Cjew  art). 

Fbwbl — ara /iirf. 

Fbwnbss  —  ftit,  numru  żgħir  ;  ftit 
cliem. 

Fby —  tnaddaf  jew  tħammel  foes 
mit-tajn  etc.  li  icollu. 

Fbz — tarbuxy  ċnetta  li  jilbsu  it- 
Toroc. 

FiAORB —  caless ;  carrozza  żgħira  ; 
•  carrozza  jew  carrozzin  tal  cbiii. 

FiANCB— fidi,  fiducia ;  tgħarras. 

FiANo^— għarus. 

FiANTS — il  ħmieġ  tal  volpi. 

FiARd— il  prezz  fiss  tal  beigħ  tal 
kamħ  fart  jew  fpajjis. 

FiASCo— fiasc  ;  metawieħed  ma  jir- 
nexxilux  jagħmel  ħaġa  (icanta  jew 
idokk  biċċa)  sewwa ;  meta  wieħed 
imur  ħażin  Cjistrombla,  jitfixchel  eto.) 
f  biċċa  musica,  f  xi  discors  etc. 

FiAT  —  icun  hecc,  isir  hecc  ;  (fH' 
l\gi)  ifiat  ut  petiivry  isir  chif  hemra 
fit-talba. 

FiB— ħrafa,  kalgħa,  ghidba;  tħar- 
ref,  tighdeb ;  donH  tell  fibs^  la  tħar- 
rifx  (tgħejdx  cliem  b'jeħor,  tighdibx); 
this  is  one  of  your  fibsy  dina  kalgħa 
(waħda  mill  ħrejjef )  tie^hec. 

FiBBBR  —  ħarrief,  ghiddieb  ;  trusi 
.  him  he  is  not  afibber,  afdaħ  (emnmu) 
dac  m'hux  ħamef,  ma  igħejdx  cliem 
b'jeħor. 

FiiJBR— isem  ta  nnnimal  bħal  ca- 
stor  (stmati,  mfittxin,  għal  ġlud  tagħ- 
hom). 

FiBRB—  silta,  fibra  ;  saħħa ;  kawwa; 
ihe  fihres  of  leaves,  il  fibri  fħjut)  tal 
werak;  that  man  is  of  an  excellent fibre^ 
dac  ir-ragel  għandu  saħħa  li  ma  bħa- 
la  (cbira)  jiflaħ  ferm. 

FiBRBD — bis-siltiet,  bil  fibri;  tal 
fibri,  tas-siltiet. 


FiBRBLBBS^bla  fibri,  bla  siltiet. 

FiBRiL  —  silta,  fibra,  rkieka  jew 
żgħira. 

FiBRiLLA— siltarkieka  ferm;  il  għe- 
ruk  tal  ħażiż  (ta  dac  il  ħass  jew  ħa- 
xix)  li  jitla  fix-xitwa  fuk  il  biut  etc.) 

FiBRiLLATBD  —  mdawwar  bis-sil  tiet 
rkak  rkak  (bi  frenża  rkieka  fina). 

FiBRiNB  — .  sustanza  ħaġa  bajda 
magħmula  (li  fiha)  ħjut  ħjut,  tinsab 
fid-demm  magħkud.  ' 

FiBSTBR-ħarrief,  giiiddieb;  wieħed 
li  iħobb  iħarref. 

FiBULA — boccla ;  il  għadma  fil  kas- 
ba  tas-siek. 

FiBULATB  —  tgħakkad  jew  torbot 
flimchien  (b'boccla  etc  ) 

FiCARiA— siġra  bħal  dic  tat-tin. 

F19BLLIBR— rucchell  għal  li  spag. 

FicHU— fixu,  biċċa  ("bizzilla  eto.)  li 
in-nisa  jilbsu  fuk  spallejhom. 

FicKLE — li  ibiddel,  li  idur  ma  cull 
riħ,  wieħed  li  ma  tistax  (  m'hux  ta 
min  )  torbot  fuku;.karrieki,  ingan- 
natur,  traditur  ;  fiacc,  deboli. 

FiCKLB  -  tgherfex,  tistorbia  ir-ras 
tħawwad. 

F1CKLBMB88  —  tibdil,  tidwir  (bdiO 
ma  cuil  riħ  ;  kerk,  inġann. 

FicKLY  -  m'hux  bis-spd ;  b'mod  issa 
hecc  u  issa  xort'oħra. 

Fico  —  tina,  tfakkigha  bis-swaba 
f  meta  iżżellak  is-saba  tan-nofs  minn 
fuk  il  cbit  u  twakkgħu  fuk  I-oħrajn  u 
jagħmel  dac  il  ħo8S  (bħal  ma  tagh- 
mel  meta  tgħeid  "issa  ormai"  jew 
ma  jimpurtaiiix' . 

FiCTiLB— immudellat  bit-tafal. 

FicTiLiA— fuħħar  antic. 

FiOTiON  —  stħajjilj'  turija  ta  ħaġa 
b'oħra  ;  għemil  ta  bir-ruħ ;  ħrafa  ; 
xshen  it  could  no  longer  be  denied  that 
her  flight  had  been  voluntary,  numerous 
fi4:tions  were  invented  to  account  for 
ity  (  M acaalay,  History  of  England^ 
dwp,  /Xy,  meta  ma  chienx  hemra 
dubiu  actar  li  chienet  ħnrbet  rainn 
rajha,  allura  culħadd  beda  iħarref 
(jakla  jew  inventa )  biex  igħejd  ohif 
chienet  il  biċċa ;  for  us  the  stream 
of  fiction  ceased  toffoto  (Wordawortb, 
vVhite  Doe  ofRylstone)  għalina  spiċċat 


Digitized  by 


Google 


PIO 


—  384  — 


PID 


(ma  bàkgbetx  fina^  il   foi*za  li  niotbii 
ir-Bomanzi  (il  ħrejjef). 

PiCTiONAL  — ta  li  stħaxjily  tal  ħrejjef. 

PiCTioNiST  —  min  jicteb  il  ħrejjef 
jew  romanzi. 

FiCTious    )  mislħajjelf    taparsi,  li 

PiCTiTiouBJ  m*hux  tassew  iżda  li 
jinsab  biss  fil  moħħ,  falz  ;  they  fiold 
the  ten  SibylU  to  be  fictitionB  and  fabn" 
loHs  (Howell,  LettersJ^  igħejdu  (jif- 
hmu)  illi  il  għaxar  Sibilli  m'liux  tas- 
sewlijesistu  (li  huma  ħrafa);  duty^ 
love^  and  honour  fail  to  sway  fictitious 
bonds  (Goldsmilb,  Traveller),  iddmir 
1-imħabba,  u'l  giegħ  ( 1-unur  )  ma 
ijtommux  rabta  falza  (ma  jurux  gib- 
da,  rabta  falza). 

FiCTiTiousLY— bli  stħajjil,  ^ħal  ta- 
parsi,  m'hux  tassew,  b*mod  immagi- 
nariu  (tal  ħsieb  biss)  1i  ma  jesistix ; 
bil  falsitÀ  bViri  ta  ħaġa  b'ohra. 

FiCTiTiousNBBS— stħajjil;  kerk,  wiri 
ta  ħaġa  b'oħra. 

PiCTiVB — ara  ficiitioua, 

PicTOR  —  mgħallem  li  jaħdem  fix- 
(jagħmel  statwi  etc.  tax-)xama.  tafal 
carta  pesta  etc.  (u  m'hux  dac  li  jaħ- 
dem  jew  jaghmel  statwi  etc.  tal  bronż, 
rħam'etc  ) 

Ficus — ficus;  siġra  tat-tin. 

Fn>  —  iċċaklak  minn  banda  għal 
I-oħra  (bħal  meta  chelb  iferfer  dem- 
bu). 

FiD— pal,  lasta  tal  injam  tal  ħadid 
kegħda  wara  xi  ħaġa  biex  iżżommha 
wiekfa ;  dic  il  lasta  li  iżżomm  wiekaf 
biċċa  mn'arblu  ma  jeħor;  biċċa  stoppa 
ghal  fgum  ta  canun  ;  borella  jew  ca- 
vilja,biċċagħuda  bil  ponta  biex  jifchu 
biha  it-truf  tal  ħbula  li  iounu  għaċ- 
ċumbar  (borella  biċċa  għodda  tal  ve- 
liera). 

f^iDALOO  —  sinjur  nobbli;  (nobbli, 
wieħed  li  ioun  gej  jew  mnissel  minn 
familja  nobbli  jew  Reali,  fil  Portugal. 

PiDDBR  —  iżżomm  fuk  il  ġwienaħ, 
tiekaf  fuk  il  ġwienaħ,  tissakkar  (bħal 
meta  jagħmel   is-seker  fl-airu   meta 

{'ilmaħ  xi  ħaġa  biex  jinżel  dritt  fukha 
ialli  jakbadha). 

PiDDLB— violin  ;  ibleħ,  ħaġa  bel- 
għa,  babbu ;  bħal  xtilliera  (lasti  mar- 
butin,  mwaħħlin  bħal  tilar)  li  jarmaw 


fuk  il  mejda  abbordijet  tal  bastimenti 
fil  maltemp  metaicun  il  baħar  kawwi 
biex  iżżomm  il  platti  etc.  li  ma  jit- 
gherbux  fl-art;  iadokk  il  violin  ;  tħat- 
bat,  tincwieta;  cnn  you  play  upon  the 
fiddle  ?  taf  iddokku  il  violin  ?  to  play 
firat  or  second  fiddle^  tcun  minu  t« 
l-ewwel  jew  minn  ta  kuddiem,  in- 
chella  minn  ta  wara  fxi  biċċa,  f'xi 
għamil  ta  xi  ħaġa  ;  Tom  uever  /lad  any 
idea  of  plajfing  first  fichUe  tliere^  Masu 
katt  ma  chien  jahseb  (ma  chellu  fra- 
su  katt)  li  sejjer  jeħu  dic  il  parti  (jid- 
her  hocc  jew  daks  tant)  hemm  (Uiek- 
eii8,  Martin  ChuzzletoitJ;  Scotch  fiudlef 
(bli  ScozzisX  ħakk  (minn  tħokk). 

PiDDLE-BOY— arc  tal  violin. 

FiDDLB-CASB— caxxa  tal  violin. 

FiDDLB-coMB  —  bla  scns,  tal  blugħa, 
ibleħ. 

FiDDLB-DB-DBB  — •  blugħa,  ħmerija, 
ħmerijiet. 

FiDDLB-FADDLB  —  tpaċpiċ,  discors 
jew  cliem  bla  sens ;  cliem  fieragħ, 
ħmerijiet. 

FiDDLE-FADDLBR—  wiehod  ghaġba, 
li  jagħmel  għageb  jew  frattaria  għal 
xejn. 

FiDDLB-FisH  -isem  ta  ħuta  li  għan- 
dha  għamla  ta  violin. 

FiDDLB-HBAD  — li  scultura  fi  prua  ta 
bastiment  (għamla  ta  scartoċc  jew 
tarf  ta  violin). 

FiDDLE-BTicK— arc  ta  violin. 

FiDDLB-STRiNO— corda  ta  violin. 

FiDDLBR — dakkak  il  violin,  violini- 
sta  ;  wieħed  ii  jincwieta  ruħu  jew  li 
jaghmel  għageb,  frattarija  għal  xejn; 
sixpence^  (biċċa  ta  six  penee  tal  fidda) ; 
isem  ta  granċ  żgħir. 

PiDDLER*s  FARB  —  laħam,  xorb,  u 
flus,  (il  hajja  ta  dawc  li  idokku,  jew 
igħejxu  billi  idokku,  il  violin). 

PiDDLiNO -dakk  tal  violin  ;  telfta 
^«mien,  liaġa  żgħira  ;  this  is  afiddling 
business,  diua  ċajta,  afl^iri  taċ-«^jt. 

FiDBJussiON— pleġġerija,  garanzija. 

PiDBJUSBOR— plejiġ,  garanti.     . 

PiDBLiTY  —  fedeltà,  li  wieħed  ma 
icunx  karrieki,  li  icun  ta  chelmtu, 
wetka  fl-imħabba. 

FiDBS  (fil  Mitologia)— Àlla  tal  Fidi 
u  tal  onestà. 


Digitized  by 


Google 


FID 


—  385  — 


PIE 


FiDOB— tiDowieta  niħeo,  tagħmel 
għageb  ;   tiċċaklak. 

FiDOBT — bniedem  li  dejjem   sejjer 

t'iċċaklak ;  ċaklik,  tkankil,  tħarrio  ; 
miedom  ( wieħed  )  li  ma  għandux 
rpos. 

FiDOBT— marda  li  iġġagħleo  titkal- 
leb  u  tgħaddi  Ijeli  inowiet,  marda  li 
ioollom  dawo  li  ibatu  bid-dispepsia. 

FiDOBTT— li  jiċċaklak,  dejjem  sejjer 
bla  owiet,  bla  rpos. 

FiDiouLA— strument  żghir  bil  oordi 
li  għandu  għamla  ta  lira. 

FiDONU — landa  taż-żejt  biż-żennu- 
na,  bit-tarf  dejjak,  biex  iż-żejt  jinżel 
bil  mod  jew  katra  katra. 

FiDUOiAL— li  tafda  fih,  ta  min  jaf- 
daħ,  sod. 

FiDUOiARY— depositariu,  wieħed  li 
tafda  fih,  li  għandeo  (ioolloo)  fiduoia 
fih,  li  tafdah ;  wieħed  li  jemmen  (jaħ- 
seb  jew  jifhem)  illi  il  bniedem  isalva 
bil  fidi  biss  minn  ghajr  opri  ("tajba). 

FiB  I  (ohelma  li  turi  għaruoasa^  — 

Fy  /  puh!  puh !;  Fiel  fie/  do  not  lose 
iime,  make  haatey  isa !  isa  I  (puh !  puh ! 
x'għaruoasal  )  titilfux  żmien,  fittxu 
isaw. 

FiBP— fewdu  (art  mwellija  lill  xi 
obarat). 

FiBL—artab,  lixx. 

FiBLD  —  għalka,  pianura,  wes^ħa, 
camp  tal  battalja  u-art  fejn  issir  il 
gwerra  jew  xi  tkabida) ;  tkabida,  bat- 
talja,  ġlieda  (  gwerra  ) ;  il  fond  (ix- 
xokka  eto.)  ta  quadru;  salt,  ħafna, 
biċċa  obira,  il  wiċċ  ta  arroa  (ta  oun- 
jom  eto.) ;  dio  il  wesgħa  oollha  jew 
cull  ma  jidher  minn  tromba  (  meta 
tħares  minn  gewwa  fiha ) ;  il  oaċċa- 
turi  (partita  caċċaturi  li  joħorċu  flim- 
ohien  ghal  oaċċa) ;  i^.-żwiemef  oollha 
li  icunu  lesti  ghat-tiġrija  ( miotubin 
biex  itelku);  tħis  is  a  fruitful  field^  dina 
ghalka  (art)  għammiela;  tliey  were 
caught  by  a  /leavy  s/iower  w/dle  crosfing 
the  field^  kabditom  ħalba  xita  obira  hu- 
ma  u  joforku  il  pianura  ;  it  is  said  that 
the  enemy^s  soldiers  fled  the  /{«/cf,igħejdu 
li  is-sulaati  tal  għedewwa  ħarbu  mill 
oamp  (tal  battalja) ;  for  such  anoi/ur 
field  ihey  dreaded  worst  tJian  hell,  (Mil- 


ton,  Paradise  LostJ,  għaliex  beżgħu 
minn  tkabida  (battalja  oħra)  aotar 
milli  beżgħu  mill  infern  ;*  the  JSnglish 
tcon  tliefield,  1-Inglisi  rebħu  ilgwerra 
(il  hattaV}a);  let  thefield  (jew  ground)  of 
the  picture  be  cUany  light^and  well  united 
with  colour,  (Uryden,  Dufresnoy)^  kis 
li  il  fond(ix-xokkafejn  trid  tigi  il  pit- 
turaj  ioun  nadif,  ċar,  u  miżbugħ  unit; 
we  saw  nothina  but  afield  of  ice^  xejn 
ma  raina  ħlief  salt  (ħafna)  silġ  ( ilma 
magħkudj  ;  /  like  the  field  fon  this 
shieldj  better^  dan  il  wiċċ  (il  fond)  ta 
din  1-arma  joghġobni  act^r ;  by  shift' 
ing  the  telescope  the  field  is  dhanged^ 
meta  iooaklak  (tmexxi)  it-tromba  jew 
it-telescopiu  ma  tibkax  tara  li  stess 
ħwejieġ  (li  stess  wesgħa  li  tcun  tara 
kabel)  ;  long  before  stmset  ihe  fieldhad 
dwindled  away  to  a  tiumber  that  could 
be  counted  on  one  hand,  wisk  kabel 
għeb  ix-xemx  in-numru  tal  oaċċaturi 
nakas  tant  illi  li  ohien  baka  oont  tista 
tgħoddom  fuk  subgħajo  ta  ideo  il 
waħda ;  t/iefield  for  this  year  races  will 
be  better  that  last  years^  in-numru  taż- 
żwiemel  li  sejrin  icunu  hemm  għat- 
tiġrija  dis-sena  ioun  wisk  aħjar  (  ao- 
bar)  minn  tas-sena  1-oħra  ;  to  /ceejo  the 
fieldf  izżomm  il  oamp  (ma  titlifx  r  bat- 
talja) ;  to  bet  jew  lay  againts  the  Jield, 
iżżomm  ma  (tagħmel  mħatra  li  jrbaħ 
jeħu  lewwel  eto.)  żiemel  eto.fost  I-oh- 
rajn  li  iounu  hemm  ghal  oorsa ;  Field 
of  Dlood  (Aoeldama)  dio  il  għalka  li 
xtraw  is-Sacerdoti  ta  Lhud  bit-tletin 
biċċa  tal  Fidda  li  ghalihom  Oiuda 
chien  biegħ  il  Cristu. 

FiBLD  ALLOWANCB  —  flus  barrauin 
mil  paga  li  j*oħdu  il  Fizziali  meta  iou- 
nu  fil  oamp  (biex  j'a^hmlu  taj'jeb  għal 
li  spejjes  barranin  ii  icollom). 

t  IBLD  ARTiLLBRY  —  oanuui  ż^ħar  li 
jistgħxi  j'immaniġġaw  is-suldati  meta 
lounu  fuk  il  oamp  tal  battalj'a. 

FiBLD-BBD— sodda  li  tinghalak  (tiż- 
żarma  għas-suldati  fuk  il  camp)/ 

'FiBLD-ooRNBT  —  Ma^istrat  ta  belt 
fil  Oolonia  tal  Oap  (Àfnoa  ta  IsfeU. 

FiBLD-CRiOKBT— ilġrad  tal  għelieki, 
il  ġrad  żgħir  li  naraw  jakbeż  fil  għe- 
lieki  kalb  il  kaibija  eto. 

FiBLD-DAY— ġurnata  li  fiba  is-sul- 

49 


Digitized  by 


Google 


FIE 


—  886  — 


FIE 


dati  joħorcu  għal  eserciziu  (  biex  jit- 
ħarġu  )  fiiK  il  cairip. 

FiBLD-piGHT— tkabida  (sider  ma  si- 
derj  fuk  il  camp  tal  battalja. 

FiELD-PLOWBR— fjur  salvaġġ  (m'hux 
bħal  dawc  li  jicbru  fil  ġonnaj. 

FiBLD-GLABB— binocolu,  tromba  (  bi 
tnejn  )  li  juzaw  il  militari. 

FiBLD-GUN  —  canun  żgħir  maniġġan- 
ti  (li  is-suldati  jużaw  fuk  il  camp. 

FiBLD-HAND — ħaddicm  ir-raba,  la- 
vrant,  ragel  li  jaħdem  fir-raba. 

FiBLD-HOUBB— tinda  (tas-suldati). 

F^BLD-MAN— raħħàl,  ragel  tal  cam- 
panja,  ċaccar. 

FiBLD  -  MARBHAL  —  marixxall  tal 
Camp,  1-ogħIa  grad  ta  Fizzial  fl-Eser- 
citu  Inglis. 

FiBLD-MARBHALSHip— il  grad  ta  Ma 
rixxal  tal  Camp;  our  Governorwill  now 
be  promoted  to  a  Marshalshipy  ii  Qver- 
natur  tagħna  issa  javanza  (  jitla)  Ma- 
rixxal  tal  Camp  (  jagħmluh  jew  jatuh 
il  post  ta  Field  Àlarshal), 

FiBLD-oppiCER— Fizzial  ogħla  miim 
Captan  u  ankas  minu  General  (  bħal 
maġġnr,  curunell  etc.  ) 

FiBLD-PiBCB— ara  field-gun. 

FTBLD-ROLLBR-romblu  (għat-ticsir 
tat  tub  u  it-twittija  tar-raba). 

FiELD-BPORTS  —  divertimcnti  bħal 
ma  huma  il  caċċa  etc. 

FiBLDBD  —  accampat ;  li  kiegħed 
lest  fuk  il  camp  għat-takbida. 

FiELDBR  —  wieħed  minn  dawc  li 
icunu  jilghabu  il  cricket  (  minn  dawc 
mkassmin  biex  jilkgħu  u  jakbdu  il 
ballun  u  jitfgħuh  WWwicketkeeperQio. 

FiBLDiNG  —  tal  camp,  campali;  il 
kbid  etc.  tal  ballun  li  jitfa  jew  jilka 
bis-salt  dac  H  icollu  il  pala  f  idu  fil- 
logħob  tal  cricket;  it-tkegħid  tal  fdal 
tal  birra  etc.  fix-xemx  biex  jikras  u 
isir  ħall. 

FiBLDiNG-PLANE— isem  (  xorta  )  ta 
ċana. 

FiBLDiSH — tar-raba,  tal  għelieki, 
tal  campanja. 

FiBLDiTE — isem  ta  mineral  (  gebla 
actarx  ratba,  ftit  u  xojn  ħamranja  ). 

FiBLDBMAN  — ara  fielder. 

FiBLDWORT— isem  ta  ħaxixa. 

FiELDY— miftuħ,  bħal  għalka. 


FiBND — għadu,  xitan,  mingħul,  tal 
infern,  it-tantatur. 

FiBND-BBGOTTBN— li  gej  jew  mnis- 
sel  mix-xjaten. 

FiBNDiBH  —  indemoniat,  iufernali ; 
that  xoas  a  fiendis/i  smHe,  dic  chienet 
tbissima  ta  daħca  inferuali  (ta  demo- 
niu,  ta  bniedem  malinn  et'C.) 

FiBR— fsaħtec,  tajjeb  jew  kawwi 
u  sħiħ  ;  as  long  as  we  are  hale  and  fier 
werefit  to  win  our  daily  bread  (BorDS, 
Epistie  to  Davis)  dment  (  sa  chemm  ) 
aħna  kawwijin  u  fsaħhitna  nistgħu 
nakalgħu  x'nieclu  (cull  jum). 

FiERCE— kalil,  aħrax  ;  feroci,  bla 
kies,  cbir  ferm  ;  the  tiger  is  a  fierce 
animal,  it-tigra  hia  annimal  feroci; 
no  one  dares  to  approach  him  or  have  to 
do  anything  with  him,  he  is  afierce  man^ 
ħadd  ma  jissogra  jersak  lejh,  jew  li 
irid  icollu  x'jaksam  miegħu,ilgħaliex 
hua  ragel  kalil  wisk ;  he  is  a  king  o/ 
fierce  countenance, dac  re  li  jidher  minu 
wiċċu  li  hu  kalil  f  chiefer)  ;  he  is  re- 
notonedfor  his  fierce  crednlity,  msemmi 
bħala  wieħed  li  jemmen  ferra  (collox, 
collox  )  cull  ma  jisma  (  jew  cull  ma 
tgħejdlu )  in  fierce  extremes^  in  good 
and  xll  (  Bf  roit,  Mazeppa  V)  fl-aħhar, 
fl-aħħar,  Cflaħħarnett,  meta  ma  satax 
izied  )  fit-tajjcb  u  fil  hażin  ("fil  gid  u 
fid-deni ). 

FiBRCB  -  supperv,  cburi,  mimli  biħ 
innifsu  ;  lle  is  fierce  and  cannot  brook 
hard  language  (  Hbakspear,  S  llenry 
111 )  hua  siipperv  (cburi)  u  ma  jok- 
għodx  għall  (ma  isofrix)  cliem  jebes. 

FiBRCB-(  floc  Piercely  )  bilkiria, 
ferm,  kawwi ;  the  midday  sun  fierce 
beat  against  their  faces^  ix-xemx  ta 
nofs  nhar  bdiet  tisreġ  ferm  (kawwi) 
ma  wiċċhom  (fukhom). 

FiBRCB-PLAMiNG— li  iħaggcġ  sħiħ, 
bil  fiammi ;  li  jitfa  hars  tan-nar  ( ta 
bniedem  kalil  u  aħrax  ). 

FiBRCBLY — bil  killa,  bl'aħrax,  fero- 
cement,  bil  ħruxija  jew  bil  killa  col- 
Iha  ;  ferm,  sħiħ ;  the  fire  burntfiercely, 
in.nhur  ħaggcġ  sħiħ  (ferm). 

FiBROBNBSB  — killa,  ħruxija;  the 
fierceness  of  the  tiger  exceeds  that  of  tlie 
lion,  il  killa  jew  il   ħruxija  tat-tigra 


Digitized  by 


Google 


m 


—  88t 


1?IĠ 


bia  acbar  ininn  dio  ( tghaddi  lil  dic  ) 
ta  Ijnn. 

F1BRINE88— sħana,  ħriik,  xgħil,  cbis 
(minn  ticbes;  tlmnfis  (minu  titħanfes, 
jew  tiżbel,  tisħon,  tfur,  etb. )  ;  the 
Italians  notwithstanding  this  natuixd 
fieriness  of  tempevy  affect  alwoys  to  ap- 
pear  aoher  and  sedate^  CAdciison,  on 
l^àlyjy  għad  illi  it-Taljani  huma  nies 
magħmulin  li  jisħnu  (iitilgħilhom  jew 
jitħanfsu  malajr)  ma  aana  coUu  dej- 
jeni  jidru  owieti  u  bil  garbu. 

FiEBiZE  — tkabbad,  taħrak,  tati  in- 
nar. 

FiERY— tan-nar,  li  iahrak,  jixgħel, 
jicbes  ;  li  jinħarak  malajr;  sħun  ferm 
jew  miowi;  niexef  (mkarkaċ)  bil  għaċċ, 
ii  iiżbel  li  jitħanfes  malajr ;  mchebbes 
bil  ħrara  (donnu  xrara  nar)  ;  the  fiery 
meteorsy  il  meteori  tan-nar  ;  make  thee 
a  fiery  aerpent  CNumbern^  XXI,  8j.,. 
int  għamel  serp  tan-nar  (biu-nar); 
strawisafiery  sxibstancej  \\ri\hen  jic- 
bes  malajr;  petrolenm  (paraffin  oilj 
is  a  fiery  liquid,  il  petroliu  jakbad 
minn  xejn ;  Uie  dusl  and  heat,  in  the 
broad  and  fiery  sfreet,  (^Longfellow, 
rain  in  Summer),  it-trab  u  is-sħana 
fit-torok  wesgħin  u  micwija  (rakark- 
cin  bis-eħana  u  nexfin ;  •*  you  knoto 
thefiery  quality  ofthe  DuJce  '\  CiShaks- 
pear,  X^ar  //,4),inti  taf  chemm  jiżbel 
malajr  id-Duca  ;  he  could  not  curb  his 
fiery  steed^  ma  satax  iżommu  iż  żiemel 
tiegħu  li  ohien  donnu  fuk  in-nar  (col- 
lu  ħrara  biex  jitlak  etc  ) 

FiERY-FARY— confusioni,  tgherfixa, 
ħabla ;  all  folks  war  were  in  ,fiery  fary 
(Battle  of  HarlawJ,  il  gwerrieri  (is- 
suldati  collha)  chienu  f  ħabla  (tgher- 
fixa)  waħda. 

PiBRY-FooTBD-ħafif  daks  għafrit, 
li  iiġri  ferm  ;  bieżel.  wieħed  (min  j 
kalbu  taħarku  jcw  li  għandu  il  ħrara. 

FiBRY-HOT  —  sfiċċus,  collu  ħrara. 

FiBRY-NBW — ġdid  fiamant,  gej  (ħie- 
reġ  min-nar  etc.) 

FiKRY-PoiNTBD  —  biu-uar  (  raggi ) 
micwija  ;  we  were  exposed  all  day  to  a 
fiery  pointed  sun,  conna  keghdin  il 
ġurnata  collha  fxemx  I-actar  kalila 
(fxemx  illi  ir-raggi  tagħha  chienu 
jicwu  eto.) 


FiBRY-RBD  —  aħmar  nar  ;  my  face 
wasfiery  red  with  haste,  wiċċi  chien 
aħmar  nar  bil  għaġġla  (daks  chemm 
għnġgilt). 

FiFB— fifra,  żummara;  iddokk  il 
fifra  jew  iż-żummara. 

FiFB-MAJOR  —  il  maġġur  ("surgeut) 
tal  fifri  (ta  dawc  li  idokku  il  fifri 
frigiment). 

i  IFB-RAIL  —  rpar  tal  ħadid  dwar 
poppa  jew  arblu  ta  bastiment. 

FiFBR— min  idokk  (dakkak  ta)  fifra 
jew  ta  żummara. 

F1FI8H— ftitu  xejn  mħawwad  jew 
mgheifex ;  he  will  be  very,  very  fifish,.. 
as  the  east  country  fisherfoUcs  say, 
(8coU,  Pirate,  Ch.  IXj,  jitgherfex 
(jitħawwad)  sħiħ...  igħejdu  is-sajjeda 
tal  artijiet  tal  Ivant. 
FiFTBBN-ħmistax,  15,  XV. 
FiFTBBNTH— il  hmistax  fil  wieħed), 
on  the  JSth.  ffifteenthj  instanf,  fil  ħmi- 
stax  (fil  15)  ta  dan  (ix-xahar  li  aħna 
fih)  ;  (fil  musica)  I-intervall  ta  ottava 
doppia  jew  il  his  diapason. 

FiFTH— (5th.,  V)  —il  ħames  ;  on  the 
6th.  ofnext  month,  fil  ħamsa  (il  ħanies 
jum)  tad-dieħel  (tax-xahar  id-dieħel); 
Charles  V,  Cadu  V  (il  ħames  ta  dana 
I-isem). 
FiFTHLY  — fil  ħames  loc,  il  ħames. 
FiFTiBTH  (50th.)  -  il  ħamsin  wieħed, 
the  SOth.,  ]\  jigi  wara  id-disgħa  u  er- 
bgħin. 

FiFTY— ħamsin,  50,  he  paid  £60^ 
hallas  ħamsin  liia  (sterlinaj. 

FiG  —  tina,  bajtra;  fiy-tree,  Biġva 
tat-tin  jew  tina,  siġra  tal  bajtar,  jew 
bajtra  (ta  San  Ġwann  etc.) ;  there  is 
afig-tree  and  three  lemon  trees,  hemm 
tina  (bajtra)  u  tliet  lumijiet  (siġriet 
tal-Iumi/ 

Fio— murliti ;  bicca,  daks  xejn,  jew 
nakra  tabacc ;  xejn,  1-ankas  nitfa 
(ngħejdu  għal  ħaġa  jew  għall  xi  ħadd 
li  ma  icollocx  contu);  I  don'tcare  afig 
about  (for)  him^  xejn  ma  jimpurtani 
(ma  jimpurtani  xejn  minnu),  *'afig  for 
Peter'  (Shakflpftar,  Ilenry  VI)  ;  fig, 
nefħa  li  titla  f rigel  ta  żiemel  wara 
li  icun  barxu. 

Fio-APPLB— tuflSħa  (bla  żerrigħa) ; 
afig-apple  lias  no  core  or  kemel,  in  t/iis 


Digitized  by 


Google 


FIĠ 


—  886 


ĦĠ 


resembles  a  fig  and  differing  froni  other 
appleSf  ("Hortlmer,  hushandry)^  it-tuf- 
flħa  msejħa  '^fi^-apple"  nm  fihiex 
għadma  jew  żerrigħa,  n  għalecc  hia 
bħal  tina  u  m*hix  bhat-tutiiħ  1-jeħor 
(il  comuni). 

FiG  (floc  pigubb)— ħwejjeġ,  Ibiee; 
infullfiq  Cfull  dress),  liebes  gala;  io 
fig,  tfakka  subgħajc  (jew  sebgħec 
tan-nofs  billi  iżżerżku  bis-salt  minn 
fuk  is-saba  il  cbir  għal  fuk  1-oħrajn) 
turi  li  ma  għandecx  cont  jew  li  ma 
tistmax  ħaġa,...  and  fig  ine  like  the 
bragaing  Spaniard  (Shukspeiir,  Ilen- 
ry  Iv,  Vj  S)...  u  ati  conti  (stmani 
jew  ittrattani)  daks  (bħal)  li  Spanjol 
faħħari. 

Fia-OAKB — tin  taċ-ċappa. 

Fia-BATBB  —  il  beccafic  (għasfur, 
tajraj. 

Fia-ONAT— in-nemus  tat-tin  (dac  li 
idaccar). 

Fia-MABiaoLD— isem  ta  fjur,  il  me- 
sembryan  themum. 

Fia-PBCKBB— ara  fig-eater. 

Fia-TBBB— siġra  tat-tin,  tina,  baj- 
tra. 

Fia-WOBT— fiswet  il  chelb,  li  scro- 
fularia  (ħaxixa). 

FiaABO— wieħed  lijilħaklu,  macacc, 
ħażin,  kanfud ;  (Figaro  hua  1-isem  tal 
eroe  fl-opra  '*t7  Barbier  di  Sivilja'* 
msemmi  għal  ħżunija  ta  rasu,  chemm 
hu  macacc). 

FiOBNT — li  m'hux  sod,  li  jilgħab, 
li  ibiddel  malajr. 

Fia-auM — loghba  (ħefla,  ħila)  ta 
wieħed  li  jilgħab  (il  bussolottij. 

FiaHT— ġlieda,  tkabida,  tiggieled; 
biċċa  (rpar)  biex  tgħatti  lill  dawc  li 
icunu  jiggwerraw ;  tiggieled,  titka- 
bad ;  takoad,  taħbat  għall,  tiggieled 
ma;  teħoda  ma;  a  sea  fight^  glieda 
(cumbattiment  jew  tkabida^  fuk  il 
(bil)  baħar;  land  fight,  ġlieda  (cum- 
battiment  jew  taktig^ħa)  fl-art ;  a  cock 
fighty  ġlieda  tas-(tkabida  bejn  is)-8rie- 
dec;  up  with  your  fights  and  your 
nettings  prepare  (  Drjden,  Song  in 
Amboyna^  tellgħu,  isa,  ir-rpar  u  lestu 
ix-xibca;  they  are  ready  to  fight^  lesti 
għat-tkabida  (biex  jatu  jew  jiggieldu, 
lesti  għal  gwerra) ;  tliey  will  fight  a 


duel,  sejrin  (għandhom)  jiddwellaw; 
we  had  to  fight  with  (jew  against  the) 
2\irks,  chelna  niccumbattu(nig^wer- 
raw  etc.)  contra  it-Toroc  (chelna 
neħduha  mat-Toroc,  jew  contra  it- 
Toroc  ucoll) ;  let  usfight  this  question 
Qevr  point J  first,  ejja  nitchelmu  fuk 
(niddiscutu)  dan  il  pont  (din  il  cu- 
stioni;  1-ewweI ;  let  us  notfiqht  against 
Ood  (acts  XXII l),  ma  nenduhix  con- 
tra  Alla  ;  fight  t/iis  battle  out,  (8bak8- 
pear,  Henry  II J,  spiċċaw  (irbħu)  din 
il  battalja;  we  are  trying  to  fight  our 
way,  kegħdin  naraw  chif  nagħmlu 
(nippruvaw  jew  nittantaw)  biex  nas- 
lu  (nirnexxuha) ;  to  fight  a  thing  out^ 
tibka  ticcumbatti  sa  1-aħħar ;  to  fight 
cocks,  iggieled  is-sriedec  ;  to  fi^ht  sliy 
of  any  one  ^jew  anythingj,  tiscarta 
minn  bniedem  (taħarbu)  jew  tiscar- 
tah,  taħrab  ħaġagħax  ma  tcunx  taħ- 
milha  (jew  ma  icollocx  fidi  fiha). 

FiaHT-wiTB  —  multa,  hlas  ta  flus  li 
iwàħħai  jew  jiccundanna  magistrat 
lil  wieħed  li  icun  iggieled  u  iddi- 
sturba  il  paci  pubblica. 

FiaHTBB— wieħed  mis-sriedec  (is- 
serduc)  li  jiggieled. 

FioHTKB— gellied,  gwerrier. 

FiaflTiNa— gellied,  li  jiukala  jew 
jiswa  għal  ^lied  (ghal  gwerra);  li 
jiggieled ,  ġlieda,  tkabida  etc;  they 
sent  out  a  host  offighting-men,  baghtu 
salt  (esercituj  cbir  ta  nies  gwerrieri; 
that  was  a  hng  fighting,   dic  chienet 

f>Iieda  twila  (cumbattiment,   battalja 
i  damet). 
FioHTiNaFiSH-xorta  taħutżerħir 


li  jiggieled  ma  xulxin  (iżommuh  ghal 
ġlied  bħal  ma  jagħmlu  bis-sriedec). 

FiaHTiNa-aBAB—lbies,  armar,  għal 
wieħed  li  jiggieled  jew  li  imur  għal 
gwerra— Ibies  ta  gwerrier. 

FiOMBNT— kalgħa,  klajja,  ħrafa. 

FiauLATB    )  magħmul,  ifiurmat,  m- 

FiauLATBD  j  kigħed  għal  forma,  (it- 
tatal  ta  dac  jaħdem  fil  fuħħar  chif 
icun  mfassal  jew  ifturmat  fi  ksari  etc.) 

FiauLiNB— wieħed  li  (min)  jaħdem 
fil  fuħħar;  xorta  ta  tafal  (it-tafal),  li 
jaħdmu  dawc  li  jàgħmlu  il  fuħħar. 

FiauBABiLiTY  —  għamla,  setgħa  li 
tati  għamla. 


Digitized  by 


Google 


FIG 


—  38«  — 


Pld 


FiouBABLB — H  jista  icollu  (li  wieħed " 
jistajatih)  għamla. 

FiouRAL— li  jidher  bil  ħuzz  (b'għa- 
inla  j  li  juri  figura  tal  geometria. 

FiouRANTB  (làl  Fraiicis^  m«ratat- 
teatru  li  tisfen,  ballariua  li  tisfen  ma 
oħrajn  ;  wieħed  li  jidher  fuk.  il  palc  ta 
teatru  imma  m'hux  biex  jitcħellem, 
chemm  jidber  biss ;  min  jidher  biss 
minn  għajr  ma  jagħmel  xejn. 

FiouRATB— -magħmul,  ta  certa  gha- 
mla. 

FiouRATED  -  li  ^ħandu  għamla,  su- 
ra,  figura  (figuri  numri  stabiliti  li 
jidru) ;  the  number  30  is  a  figurated 
nuniber  hecause  3  times  10  or  6  times 
6  make  this  number^  (  Potter,  on  the 
number  666  page  196)  in-numru  80 
hua  numru  fgurated,  il  ghaliex  3 
għal  10  darbiet  jew  5  għal  sitt  dar- 
diet  jatu  f  jagħmlu)  dana  in-numru 
(80) :  /igurated,  li  għandu  għamla  ta 
figura  geometrica. 

FiouBATioN— għamla^sura  ta  ħaġa; 
taħlita  ta  concordanza  u  sconcordan- 
za  fil  musica. 

FiouRATivE  —  msawwar,  bi  xbiha 
taħt  tifsir  jeħor ;  mżejjen  bi  cliem 
sabiħ ;  all  Jigurative  expressions.,.  can 
by  no  means  be  acconnted  lies  (  Clark, 
Sermonsjj  I-espressionijiet  (il  għajdut 
jew  cliem  collu  li  jntkal)  figurat,  jew 
taħt  tifsir  jeħor,  ma  jissejjaħ  xejn 
għideb. 

FiouRATiVELY  —  b'figura,  b'sura, 
b*mod  li  jidher;  simbolicu,  bi  xbiha, 
b'bixra. 

FiouRB-sura,  xbiha,  għamla,  fi- 
gura,  bixra ;  numru ;  issawwar,  tngħ- 
mel,  tħożż  ;  tistħajjel ;  taħseb  ;  tkis 
(f  moħħocj ;  a  goodjigure  orperson^  in 
man  or  woman^  gives  credit  atjirst  sight 
to  the  clioice  o/  eitlier  (  liichardson 
Clarissa) ;  sura  ( katgħa  jew  bixra  ) 
tajba  fuk  ragel  jew  mara  hia  I-ewwel 
ħa^a,  biex  (\i)  tħajrec  biex  taghzel 
(għal  għażla)sewwa  tawieħed  chemm 
ucoll  ta  I-oħra ;  tohat  is  ihe  figure  of 
the  earthl  x  għamla  għandha  id-dinja?; 
he  is  the  principal  Jigfire  in  ihe  transae- 
tion,  hua  li  jidher  biss  fit-transnzioni 
(fix-xogħol  jew  fil  biċċa) ;  you  will  cut 
a  nice  Jigure  if  you  go  dressed  as  yon 


arcy  tagħmel  figura  sabiħa  (tcun  sabiħ 
tassew)  jecc  tmur  liebes  chif  int  (  bil 
ħwejjeġ  li  ghandec  fukeo ;  oan  ihey 
wriie  thejiguresf  jafu  jictbu  in-uumri ; 
the  arabic  figures  are  1.  2.  3.  4*  5.  6.  7. 
8.  9.  0.,  in-numri  (figuri)  għarbin  hu- 
ma  1.  2.  8.  4.  5.  6.  7.  8.  9.  u  0. ;  to 
scrape  the  Jigures  out  ofyour  husband*s 
brains  (  Shakspear,  Merry  wives  of 
Windsory,  biex  tieħu  minn  ras  zewġ- 
hec  (biex  tara  x'għandhu  frasu  jew 
xinhu  il  ħsieb  ta  zewġhec);  the  figures 
in  dancing  are  the  several  steps  which  a 
dancer  makes  in  order  and  cadence,  il 
figuri  fissfiu  huma  dawc  il  passi  li 
jagħmel  (jati)  min  icun  jislen  scond 
it-temp  u  id-dakka ;  you,  i/iat  have  stu- 
died  geometryy  can  you  tell  me  how  tc 
consirucl  thisfgure  f  inti,  li  studiajt  il 
geometria,  taf  (  tista )  tgħejdli  chif 
tħożża  din  il  figura?  the  figures  of 
speech,  il  figuri  tad-discors;  ihegrom- 
maticaljigures,  il  figuri  grammaticali; 
in  Moses  law  baptism  was  Jigured  by 
Circumcisioti(TynAiàl\,  Works)^  fil-Iiġi 
ta  Mose  (fil-Ligi  Lhudia)  il  Ma^ħmu- 
dija  chienet  tidher  (issir^  bic-circun- 
cisioni;  tliou  art  alwaysjiguring  diseases 
in  me  (Shakspear,  Measure  for  Mea- 
sure\  inti  dejjero  kiegħed  taħseb  (id- 
daħħal  f  raBec,tistħaijeI)Ii  jena  marid; 
/  heard  him  say  that  be  intends  tojigure 
in  the  rebellion,  jena  smajtu  igħejd  Ji 
irid  juri  ruħu  (  jissemma  jew  jidher 
actar  minn  ħadd  jeħor)  iridjiddistin- 
gui  ruħu  fi  rvell  (jew  fit-tixwixa);  to 
fi^ure  ouiy  tisgura  (tagħmel  tajjeb) 
nsultat  bin-nnmri  (  bil  ghaddj;  to 
figure  up^  tgħodd  flimchien. 

FiouRBD— ma^ħmul,  msawwar,  li 
jidher  mżejjen  bil  figuri  (disin  ji  u  or- 
namenti)  ;  figurat  (sens)  jew  li  jidher 
taħt  xbiha  oħra,  metaforicu. 

FiouRB-OASTER — min  jakra  il  ven- 
turi,  bassàr  (li  igħeid  li  jinzerta  x'gej 
billi  jakra  u  jara  il  cwiecheb). 

FiouRB-FLiuoBR— astroIogUjwieħed 
li  ibasaar  (i^ħejd  x  għaudu  isir  billi 
jakra  fil  cwiecheb. 

FiouRB-HBAD  -  puleua  (figura  ta  ma- 
ra  etc.  fit-tarf  ta  prua  ta  bastiment). 

FiouRBLBSS— bla  sura,  bla  għamla 
ta  xejn. 


Digitized  by 


Google 


PtQ 


—  896  — 


FIL 


FianBB-MAKBB— mudellatur  tal  fi- 
guri  (paHturif  bcejjeċ  tal  gisem  tal 
bniedem  etc.  għal  li  studiu  tal  ana- 
tomia  etc  J 

FiauBB-sroNE  —  mineral,  gebla  li 
jisimha  Agalmatolite,  u  hecc  msejha 
il  ghaliex  minna  jagħmlu  Cjiscolpu) 
vari,  allat  foloz,  cnejjes  żghar  taċ- 
Cinisi  etc.) 

FiauBiAL— li  jidher  mahżuż  (figura) 
bil-linji  (ħżuż). 
i   FiauBiB— raccmu. 
*'   FiauBiNO  —  stħajjil  ta  ħwejjejf   li 
jidru  (narawhom)  fmoħħna  jew  f ras- 
na,  li  niffigurawhom  -ħsieb,   etħajjil. 

FiauBiST— min  jisserva  bil  (jusa  il) 
figuri,  :  minn  jistħajjel ;  minn  ifisser 
jew  igħejd  x'inhuma  xi  ħwejjeġ  per 
mezz  tal  figuri  jew  simboli. 

FiKB— tincwieta,  iddejjak. 

FiK^BY— għageb  għai  xejn;  frat- 
tarija  għal  ħaġa  ta  xejn,  għai  ċajta. 

FiKiB— li  igib  I-incwiet,  jew  id-di- 
storbiu;  storbius,  inowiet,  li  ma  għan- 
dux  rposs,  dejjem  sejjer. 

FiLAOBOUS  —  maghmul  mil  (talj  ħajt, 
magħmul  ħjut  ħjut  (fibii  etc.) 

FiLACBB— registratur  tad-documen- 
ti  tal  Eorti,  dac  li  chien  jeħu  ħsieb 
(anticament  Mnghilterra),  li  jarfa 
(idomm)  id-documenti  tal  Korti;  1-ar- 
chivista. 

FiLAao— pianta  (bħal  tal  koton) ; 
ħajta. 

FiLAMBNT— ħajta  rkika,  fibra. 

FiLAMBNTABY — magħmul  ħjut  ħjut 
rkak ;  tal  ħjut  rkak. 

FiLAMBNTOiD— bħal  ħjutrkak,magħ- 
mul  bħal  ħajta  rkieka. 

FiLAMBNTOSB— li  fih  il  ħjut  rkàk 
bħal  ħajta  rkieka. 

FiLANDEB — xorta  ta  kangaroo  żgħir 
^daks  fenec)  li  jinsab  fl-Australja  ta 
Fuk. 

FiLANDBBS  —  marda  fl-iskra ;  dud 
(ħniex)  li  jitrabbew  fli  msaren). 

FiLAB — ta  ħajta  ;  miscroscopiu  etc 
H  icollu  xi  ħjut  rkak  fil   ħġieġ  mnejn 
tara. 

FiLABiÀ  —  dud  rkiek  bħal  ħniex 
f magħmul  tawwali  bħal  ħajta)  li  icol- 
Ihom  xi  annimali. 

f'iLABiAD^  —  xorta  ta  dud  rkiek 


bħal  ħniex  li  igħojx  mill-annimali 
(icun  mkabbad  mal  gilda  tagħhom) 
bħal  ma  Iiuma  il  Filaria  (ara). 

FiLATOBY— filatoriu,  macna  biex  jo- 
bormuil  ħajt. 

FiLATUBB— brim  talħajt;  rucchell 
fejn  ichebbu  il  ħarir  mil  fosdka ;  il 
post  fejn  iohebbu  il  ħarir  fuk  rchie- 
chel. 

FiLBBBT— gellewża. 

FiLBBBT-siiAPBD  — ta  għauila  li  ghan- 
du  għamla  ta  (li  gej   bħai)   gellewża. 

FiLBEBT-TBEB— siġra  tal  gellewż. 

FiLCH  -tisrak,  timbrolja  (  actarx 
ħwejjeġ  żgħar);  dac  li  wieħed  jisrak 
(il  ħaġa  niisruka). 

FiLCHBB  — halliel  (ta  ħwejjeġ  żgħar) 
ħalliel  żghir,  imbruljun. 

FiLCHiNa-serk  (actarx  ta  ħwejjeġ 
żghar)imbrolja. 

FiLB  —  fildiferru  li  fih  jindammu 
carti  miotuba  (contijiet,  rcevuti  etc  ) 
biex  ma  jintilfux  ;  il  fil  ta  discors  etc. 
sarbut,  ringhiela,  iudanaf  ħafua  (salt) 
nies  flimchien  ;  barriida  jew  lima ; 
iddomm  carti  mictuba  (contijiet,  rce- 
vuti  etc.)  ġo'  fildiferru  biex  ma  jiutii- 
fux  ;  tillima  jew  tbarrad  ;  timxi,  tmar- 
ċa  (bħal  ma  jagħmlu  issuldati  etc.)  ; 
tinfetta  (b*mard)  iċċappas ;  tati  ma- 
lafama)  ;  pnt  (his  hill  upon  thejile  of 
my  letlers,  daħħal  dan  il  cont  fil  fildi- 
ferru  ma  littri  l-oħrajn  tiegħi;  Doro- 
tltea  did  uot  iuterrupt  the  Jile  of  her 
hiatory  (Shelton,  I)on  QnixoteJ,  Doro- 
thea  ma  tiltitx  il  fil  ta  li  storia  li 
chienet  tgħejd  (ma  tgherfxitx)  com- 
pHet  sewwa  jew  ma  katghetx;  the 
Jile  of  heroic  poets  is  very  short^  (Brj- 
den,  on  Epic  Poetryj^  in-numru  (is- 
sarbut  ta  l-ismijiet)  tal  poeti  eroioi 
(epici)  hua  kasir  wisk  (huma  ftit 
wisk  il  poeti  eroici  jew  epici)  ;  when 
yoa  peruse  the  petitions  rank  thetn 
into  severaljiles,  aceordimj  to  the  subject 
mattera  (  Itiicon),  meta  takra  il  pe- 
tizionijiet  kassamhom  indana  indana 
(ringhiela,  ringhiela  jew  mnzz  mnzz 
eto.)  scond  chif  icunu  (  fuk  hiex 
icunu  mictuba  jew  inibgħuta);  there 
was  a  Jile  ofboys  behiud  fShakapear, 
Ilenry  XIII J,  chien  hemm  salt  (ħaf- 
na  jew  gemgħa  ta)  tfal  wara;  arrange 


Digitized  by 


Google 


nh 


—  891  — 


ntj 


them  in  Jiles,  kegħedom  nDghiela; 
ihe  Boldiers  were  all  ready  in  file^ 
is-suldati  chienu  oollha  irranġati  (le- 
sti  rnkassmin  ghaMocom) ;  Rank  and 
fiU^  is-suldati  u  'I  capurali  li  jokgħo- 
du  iiMinja  (li  jaglimlu  Jall  in) ;  he 
was  thefile  leader^  hu  chien  ta  kud- 
diem  (l-ewwel  wieħed  fil-Iinja  fost 
is-suldati) ;  file  marching,  mixi  ta 
suldati  etc.  tnejn  tnejn;  lend  me  a 
file  and  a  /uxmmery  islifni  lima  u  mar- 
tell ;  hefore  you  go  axvay  yon  have  to 
file  all  ihese  papersy  kabel  ma  tmur 
trid  (għandec)  iddaħħal  flocom  ("chif 
imisshom,  scond  id-data  etc.)  dawn  il 
carti  collha  ;  yoxi  have  now  tofile  ojf, 
issa  tridu  timiu  linja  wnħda  (wara 
zulxin) ;  who  is  to  file  smooth  theae 
ironsf  min  sejjer  jillima  (jillixxa  bil- 
lima)  dawn  il  ħadidiet?  tofile  away, 
takta,  fneħħi,  tkassar;  he  tried  tofile 
axoay  somet/iing  from  that  offer,  ried 
inakkas  (jakta  barra^  xi  ħaġa  niinn 
dic  l-offerta  ( minn  dic  it-t^ilba  ta 
prezz)  ;  iheae  are  xoordn  that  I  ahhor  to 
file  my  lips  w;tV/i,  dana  cliem  li  jena 
ma  irridx  (  nitchexchex  ),  inċappas 
xuftejja  bieh. 

FiLB-BLANK— biċċa  azzar  lesta  biex 
joħorġula  is-snien  u  .issir  lima. 

FiLB-OARRiBR—post  (bħal  caxxaetc.) 
fejn  joħorġu  is-snien  jew  isonnu  lima. 

FiLB-cuTTBR— min  jagħmel  iHimi. 

FiLB-FisH — isem  ta  ħuta  li  għandha 
il  kxur  tagħha  bħal  (snien  ta)  lima. 

FiLB-MOT—  lewn  tal  werak  niexef, 
jew  midbiel. 

FiLB-STRippBR— biċċa  ghodda  biex 
lima  kadima  jagħmluha  ġdida  (  billi 
joħorġulha  is-snien  ). 

FiLBR  -  min  jillima. 

FiLiAL-tal  ulied,  tat-tfal ;  Hds  is 
simplyfilial  dnty,  dana  m'hax  ħaġ'oh- 
ra  ħlief  id-dmir  tal  uli  d  lejn  il  geni- 
turi  tagħhom  ( lejn  ommhom  u  mis- 
sierhom). 

FiLiALiTY— li  stat  ta  iben,  li  wieħed 
icun  iben. 

FiLiALLY  -  tal  ulied,  ta  iben,  chif 
jixraklil  iben(HII  ulied). 

FiLiATB— trabbi  bhal  ibnec  (  bhal 
uliedec  ). 

FiLiATioii— filjazioni;  ir-relazioni  ta 


(  chif  jiġu  minn  xulxin,  chif  inhuma  ) 
iben  mal  missier;  il  ghazla  ta  tifel 
(bghal)  ta  bniedem  (ta  ragel)  bħala 
missieru  (il  għazla  ta  tifel  ta  ragel 
b'missieru ). 

FiLiBusTBR— ħalliel  ta  fuk  il  baħar, 
pirata,  furban. 

FiLiCBS— ħxejjex  ;  il  felci. 

FiLioiFORM— 11  għandu  ghamla  ta 
felci. 

FiLiFORM  —  li  għandu  għamla  ta 
(li  gej  bħal  bajta). 

FiLiORBB— filugranu  ;  filigree  work^ 
xogħol  tal  filugranu. 

FiLioRBBD — mżejjen  bix-xogħol  tal 
filugranu. 

FiLiNO  —  limar ;  ihis  wants  more 
filing,  dan  irid  ftit  limar  jehor.    , 

FiLiNOs  —  limatura,  trab,  frac,  li 
jaka  meta  jillimaw  il  ħadid  etc. 

FiL'PBNDULouB  -mdendel  b'ħajta. 

FiLL— timla,  ixxabba,  taħxi,  tfer- 
ragħ;  xaba,  mixbgħa;  tixba,  tintela  ; 
fill  thxs  bottle  with  water,  imla  dan  il 
flixcun  bl-ilma ;  the  Sictlians  have  aU 
ready  filled  the  island  of  Malta^  li  skallin 
gia  mlew  (zegħdu  f)  Malta;  whence 
shonld  we  have  so  much  bread  in  ihe 
wiUlerness  as  tofill  so  great  a  multitndet 
Maihew  XV,  33),  minn  fejn  sejrin  ingi- 
bu  ħobż  biżżeijed  f dan  id-desert  biex 
inxebbgħu  (nimlew  żakk^  dawn  in-nies 
collha  (  San  Mattexo  cap,  XVvers  33  ); 
tell  the  cook  not  tofill  this  turkevy  għejd 
il  coc  li  ma  jaħxiehx  dan  id-dundian 
(ma  irridux  mimli  bil  ħaxu) ;  fill  me 
some  wine,  please,  ferragħli  ftit  imbit, 
jecc  jogħġboc;^//,  Lucius,  till  the  wine 
o^erswell  the  cup,  (  ShiikHpi*ar,  Jnlius 
CaesarJ  ;  he  had  a  goodfill,  chiel  għax- 
xaba  (intela  tilja  sewwa.*;  the  town 
begins  to  filly  il  belt  bdiet  tinteia ;  to 
fiil  in,  timla  (iddahhal,  iddeffes  fil  loc)* 
who  willfill  in  tlie  vacancy  noxr  f  min 
sejjer  jidhol  fil  post  issa  ?  to  fdl  out, 
tifrex,  tgħatti  \fHl  out  this,  ghatti  drtn  ; 
tp  fill  up,  timla  sa  fiik ;  fill  il  up  xcitli 
xoine^  imlih  rsafuk)  bi-imbit;  fillbel' 
lyy  ichel  żejjed,  ħniżrija  flichel. 

FiLLBR— min  (dac  li)  jimla. 

FiLLBT  -  rbat  (faxxa)  għamàd  ;  flett 
laħam  ;  torbot,  tgħammad ;  faxxa  ċat- 
ta,  lixxa,  fdisinn  (scultura  etc.)  ta  cq- 


Digitized  by 


Google 


FIL 


—  392  — 


PIN 


lonna ;  il  fil  (bħal  ħajta  mdawra  tal 
cammini)  ta  vit. 

FiLLiBBQ— il  ghezwira,  dublett  kasir 
Bar-rcubtejn  lijilbsurġiel  scozzisi. 

FiLLiNa— mili,  li  jimla,  li  ixabba; 
tliU  tooth  is  decayed  and  toants  filUng 
vp,  din  is-sinna  (darsa)  thassret  n  trid 
il  mili  (min  jimliha) ;  vegetablea  is  not 
/illing /ood^  il  hAxii  ma  jimliex  (^ma 
ixabbax) ;  /illing  in,  timla  bi  cliem 
jeħor  fejn  icun  jonkos ;  timla  post  va- 
canza. 

FiLLip— dakka  ta  saba  (bit-tarf  fejn 
hu  id-difer)  grejżma;  tati  dakka  ta 
saba,  tati  grejżma ;  titfa,  timbotta  il 
kuddiem,  iġ^aghal,  taghmel  il  kalb 
(tincoraggixxi) ;  imbuttar»  incoraggi- 
ment,  ghamil  ta  kalb ;  I/  ril  lose  /iU 
lip  me  Cgive  me  a  /illip)  jecc  nitlef 
tini  grejżma  ;  wUh  good  endeavoar /il- 
lip  nature /oricards  (  Wil^on  Art  o/ 
LogieJ  b'fehma  shiħa  (bil  kalb  collha) 
incoraggixxi  (  għamel  il  kalb)  lin-na- 
tura ;  that  has  heen  a  /illip  to  their 
courage^  dac  chien  incuraggiment  għal 
gbamil  tagħhom  (għalihom)  jew  dac 
serva  biex  għamlilom  il  kalb. 

FiLLiPBBN— frigal  żgħir>  meta  xi 
ħadd  isib  lewża  b*żewgt  iklub,  u  jati 
waħda  minnhom  (jecc  icun  ragel  lill 
mara»  u  jecc  tcun  mara  lir-ragel)  u 
dac  imbagħad  li  icun  kala  waħda 
minn  dawn  il  kliebi  meta  jarġa  jiltaka 
lewwel  darba  ma  dac  li  icun  tahjelu  u 
igħejd  il  chelma  FilUpeen^  jakla  rigal 
ucoll. 

FiLLisTEB— il  battent  (ix-xifer  tal 
injam  (  f  tilar  etc. )  fejn  iżżomm  il 
ħgieġa  bli  stocc;  ċana  għal  battent 
(għal  dac  ix-xifer  f  tilar  fejn  tokghod 
il  ħieġa  miżmuma  bli  stocc. 
*  FitjiiY — mohor  jew  mohra  ("ferħ  jew 
ferħa  ta  żiemel) ;  mohra ;  tifla  żagh- 
żuha  fuk  ruħha. 

FiLLY-  FOAL —mohra. 

FiLM  -  rita,  koxra  rkieka,  ħaġa  rkie- 
ka  (għankbuta)  velu  rkiek  ;  biada  fil 
għajn  ;  i/  our  understanding  fiave  a/ilm 
o/  ignorunce  over  it^  jecc  moħhna  hua 
mgħotti  bVelu  (għamàd)tal  injuranza 
(HiUon);  tgħatti  b'rita,  b'koxra  rkie- 
ka ;   soon   her  eyes  /ilmed  with  horror^ 


malajr  wakgħet  biada  fuk  għajnejha 
(għemiet)  bil  biża. 

FiLMY— magħmul  collu  rita;  bħal 
rita ;  bjada  etc. 

FiLosBLLB— filusell,  xorta  ħajt  tal 
ħarir. 

FiLTBR— filtru,  ġarra  għattisfija  tal 
ilma  :  issaiB  (ilma  etc.) 

FiLTBRiNO— tisfija,  tat-tisfija;  /iU 
tering  paper^  carta  biex  iBsaffi  minna 
ilma  etc. 

FiLTH— ħmieġ,  għacar,  kżie*;  tcas- 
bir,  faħx  ;  why  don't  you  remove  aU 
this  filth /rom  hef*e  ?  għal  ex  ma  tneħ- 
ħix  dan  il  ħmieġ  collu  minn  hawn. 

FiLTHiNESs-ħmieġ  etc.  ara  Filth. 

FiLTHY— mahmuġ,  mgħaccar,  mok- 
żież,  faħxi ;  I  don't  like  this  place  it  is 
very/ilthy,  ma  joghġobnix  dan  il-Ioc 
mahmuġ  wisk  ;  he  has  been  heard  to 
use  a  very  /iltliy  language,  semgħuh 
igħejd  cliem  I-actar  faħxi  u  mokżież 
(jitchellem  cliem  I-actar  faħxi  u  mok- 
żież). 

FiLTRATB  — issaffi,  tghaddi  mil  feU 
tru  ;  1/ 1  were  you  Td/Htmie  /irst  that 
water  be/ore  f  drink  U^  li  cont  minnec 
(f  lococ)  cont  lewwel  insaffi  ("ngħaddi 
mil  feltru  jew  niffiltraj  dac  1-iIma  ka- 
bel  ma  nixorbu. 

FiLTRATB— ilma  etc  msoffi  (li  icun 
għadda  mil  feltru  j  jew  iffiltrat. 

FiLTRATiON  —  tisfija  ta  ilma  etc. 
minn  feltru. 

FiMASHiNG  —  il  ħmieġ  (demel  jew 
bżar)  ta  bosta  xorta  ta  annimali  sal- 
vaggi. 

FiMBLB—mara,  il  mara  (is-siġra  tal 
kanneb  mara,  jew  dic  li  ma  icolliex 
żerrigħa). 

FiMBRiA  -  frenża. 

FiMBRiATB  —  bil  frenża,  mdawwar, 
mberfel  bi  frenża;  iddawwar  bi  frenża; 
tcoflf. 

FiMBRiATED  -  mdawwar  bil  frenża, 
li  għandu  il  frenża  mad-dawra  collha. 

FiMETARiouB — li  jicber  fuk,  jew  kalb, 
li  mżiebel. 

FiN— tmiem;  sodisfazion  ;  gewnah 
tal  ħut ;  tarf  (bħal  Isien)  fuk  xifer  ta 
tavla. 

FiN-FOOTED  —  li  għandn  bħal  rita 


Digitized  by 


Google 


PIN 


—  398  — 


PIN 


bejn  Bubgħajh  ta  sakajh  (bħal  pa- 
pri  etc. )  tajra  etc.  palmipeda  ( li 
tgħum). 

FiN-TOBD  —  b'subgħajh  (li  għandu 
subgħajh)  mgħakkdin  flimohien  b'rita 
(haġa  bħal  rita,  bħas-Bakajn  tal  wiżż 
u  papri  etc.) 

FiNABLB— li  jista  jicċara,  jissaffa, 
ioun  imsoffi  jew  ippuriBcat;  li  jista 
ioun  immultat  jew  imwaħħal  multa 
(iccundannat  biex  iħallas  fius  bħala 
caslig,  b*8entenza). 

PiNAL—aħħar  ;  tal  aħħar ;  ihai  was 
his  final  examination,  dac  chien  I-esa- 
mi  tieghu  tal  aħħar. 

FiNALB  —  it-tarf,  I-aħħar  biċċa  ta 
biċċa  musica,  ta  opra  etc. 

FiNALLT  —  fl-aħħar,  fl-aħħar  nett; 

Shal  collox ;  finally  tliey  lui^e  eome^ 
•cAħar  (sa  fl-aħħar)  gew  \Jinallyy  my 
breihren^  be  strong  in  the  Lofd  and  in 
tJie  poxàer  of  his  might  (Ephesians^  F/, 
10 J^  ħuti,  fl-aħħarnett,  cvnu  kawwi- 
jin  (itimgħu  sħiħ)  fil  Mulej,  u  fil  kaw- 
wa  tas-setgħa  tieg^u ;  not  any  Iwuse 
ofnohle  English  in  Treland  was  utterly 
destroyedj  or  finally  roof^dcm^  (Dafles, 
on  IrelandJ^  u  I-ebda  dar  ta  nobbli 
Inglis  li  chien  hemm  fl-Irlanda  ma 
chienet  mekruda  jew  meJisuda  għall 
coUox. 

FiNANOB^finanzi,  flu8(Ii  ioun  hemm 
fit-tesor  ta  pajjis ) ;  to  make  finance^ 
tiġbor  il  finanzi,  jew  il  flus  ;  all  the 
financei  or  revenues  of  tlie  Imperial 
Crown,  il  finanzi  collha  ( il  flusj  jew 
ur-renti  tal  Curuna  Imperiali  ( tal  Im- 
peru  )• 

FiNANOB— finezza  (ħaġa  fina  jew  sa- 
fia). 

FiNANoiAL— tal  finanzi,  tal  flus,  tar- 
renti  ta  pajjis  (ta  Curuna  jew  ta  Be- 
nju  etc. 

FiNANCiALiBT— ara  finaneier. 

Finanoially  ---  li  għandu  x'jaksam 
mal  (tal)  finanzi,  flus  jew  renti  ta  re- 
nju  etc. 

FiNANoiER— tesorier^  dac  lijdaħħal 
u  għandu  ħsieb  il  finanzi  (  flus,  renti 
etc.)  ta  renju  etc,  min  (  dac  li )  hu 
mħarreġ  fil  maniġġ  (ħruġ  u  dħul)  ta 
fluB  (finanzi  jew  renti  etc* ) 


FiNAEY— it-tieni  forġa  (tar-rfinir  ) 
tax-xogħol  tal  hadid. 

FiNATivB— tal  ahħar,  decisiv.    • 

FmoĦ— I-iaem  ta  ħafna  ffħasafar 
(żgħar  u  tal  ghana)  bħal  gold  fincf^ 
gardell  etc. 

FiNOHBD-BACKBD  —  bis-Binghi  jew 
tbajja  fuk  dahru  (bħal  bakar  etc.) 

FiND  —  isBib,  tioxef^  tiltaka  ma ; 
tħoBB ;  tgħejd,  takbel;  we  ehqn'i  find 
him  tliere  at  this  iime  of  the  day^  ma 
naibuhx  hemm  da  'I  ħin ;  do  you  think 
ihev  find  him.  guiltyt  tahBebint  li  iai- 
bnn  hati?  he  is  irying  to  find  fault 
witlime;  irid  isib  xi  ħtya  fija  (jara 
chif  jaghmel  u  jatini  tort);  I  fini  by 
his  discqurse  tluzi  ii  is  noi  a  fine  place 
for  us  io  ao,  iena  nsib  ( nara  )  minn 
cliemu  illi  m  hux  post  sabiħ  (tajjeb) 
għalina  biex  immorru  fiħ ;  /  made  him 
find  by  me  tliai  I  am  noi  a  fool^  jena 
ġa^ħaltu  jara  li  jena  m'inħiex  ibleh 
(miġnuu) ;  you  sliall  find  by  me  upon 
aU  occasions  that  I  am  yourfriendy  mti 
iBBibni  dejjem  il  ħabib  tie^ħec(inttara 
illi  fija  dejjem  għandec  iaib  ħabib ) ;  I 
shall  make  youfind  your  legs,  jena  in- 
ġagblec  isBibhom  aakajc  (  jew  ngħal- 
mec  timxi ) ;  /  canHfihd  in  my  heari  to 
go  away  and  leave  her  behind  me,  kalbi 
ma  tatinix  li  immur  u  nħalliha  waraj- 
ja ;  how  do  you  find  yourlself  here  f 
chif  iBsib  ruħec  fchif  int  Bejjer)  hawn? 
you  niay  go  through  eighi  or  ten  sireeis 
withoui  finding  a  public  house,  għandec 
mnejn  tghadai  minn  tmienia  jew  għa- 
xar  torok  minn  għajr  ma  tiltaka  ma 
ħanut  tax-xorb;  Ifindnotmyself  dis- 
posed  to  sleep  (Shakspear,  the  Tempest) 
ma  nħoBBnix  bingħaa  (  ma  nħoBBnix  li 
irrid  norkod  ) ;  bring  us  whai  she  says 
and  wlvat  you  find  of  her  (  Shakspear, 
Aniony  and  Cle<^atra)  gibilna  xi  tgħejd 
u  x'jidhirlec  (xi  tgħejd  għaliha  ) ;  àie 
jury^  without  leaving  tlie  box^  found  a 
v'erdici  for  the  ptaintiff  for  ££5  as 
damages  (  Standard,  June  28,  1888  )  il 
giurati  minn  għajr  ma  kaghdu  jidħlu 
gewwa  xejn  (minn  locom,  fejn  chienu 
BteBB)  kablu  { iddeoideu  )  collha  flim- 
chien  li  iwaħħluh£26  għad-danni  (mul- 
ta)  ;  how  do  you  find  yourself  this 
morning  t  chif  int  r  (chif  tħoBBOc)  dal 


00 


Digitized  by 


Google 


FIN 


—  394  — 


PlN 


għodu?;  canU  youjind  oui  this  riddle^ 
raa  tistax  takta  (tmżerta)  din  1-indo- 
vinalja;  tojind  in,  tforni(tati,  tipprov- 
di) ;  tolio  is  to  find  t/iese  hoys  in  clothes^ 
boQfxl  and  lodging  now  that  iheir  father 
ia  dead  f  min  sejjer  iforni  ( jati  jew 
jipprovdi  lill  dawn  it-tf*il  bi  Ibies,  x*je- 
cla  u  fejn  jorkda  issa  ii  miet  missier- 
hom? 

PiND  —  trovatura  ;  there  were  some 
£  600  dmong  that  Jind  of  coins^  chien 
hemm  xi  £  600  fdic  it  travatura  ta 
flus  (li  sabu). 

PiNDABLB— li  jista  jinsab;  li  jista 
icun  xpaccat,  maksum  jew  mifrud. 

PiNDBR— -min  (  dac  li )  isib,  jicxef; 
isem  (xorta)  ta  telescopiu  ;  dac  li  fid- 
dwana  ifittex  u  jesamina  I-affarijiet  li 
jidħlu  u  joħorġu  biex  jara  hemmx  xi 
ħaġa  monbija  li  thallas  id-daziu. 

FiND-PAULT— wieħed  (min)  isib  dej- 
jem  xi  igħejd,  wieħed  li  imakdar  dej- 
jem  ;  tliie  work  now  I  hope  will  stop  ihe 
month  ofall  the  find  fwlts,  nittama 
issa  li  dan  ix-xoghol  isodd  ħalk  dawc  li 
dejjem  għandhom  isibu  xi  ighejdu. 

FiNDFAULTiNO— li  isib  xi  igħejd,  li 
imakdar  dejjem. 

FiNDiNa— truvatura,  chixfa,  inven- 
zioni ;  prowista,  spisa,  nefka  ;  on  the 
Srd  ofMay  is  the  feast  of  tlie  ^'Finding 
of  Crose,"  fit  8  ta  Mejju  taħbat  il  fe- 
sta  tal  ^'lnvenzioni  tas-Salib'*  jew  ta 
"meta  sabu  is-Salib";  to  live  at  the 
Jinding  of  other  folke^  tgħejx  minn  fuk 
spallejn  (b*dac  li  jipprovdi)  ħadd  je- 
^OT ;  finding,  (fil-ligi)  il  verdett  jew 
id-decisioni  tal  giurati  (f  giuri) ;  find- 
ingSf  il  għodda  li  xi  nies  tax-xogħol 
għandhom  icollħom  tagħhom  stess; 
carpetiteri  in  the  Dockyard  are  to  have 
their  ownfindings  to  work  with^  il  car- 
pintieri  it-Tarzna  irid  icollom  il  għod- 
da  tagħhom  stess  biex  jaħdmu. 

FiNDiNo-sHOP-ħanut  fejn  ibiegħu 
il  għodda  ta  li  scrapan. 

FiNDY— tkil,mibrum,smin,  mgħam- 
martajjeb;  li  Isienu  jakta,  li  jaf  jew 
isib  xi  igħejd. 

PiNB— sabiħ,  rkik,  puHt,  mill'aħjar; 
8upperv,mimli  bih  in-nifsu;  nobIi,mul- 
ta,  ħlas,  haraġ  trakkak,  tirfina ;  tic-  I 


cundannajew  twaħħal  multa  lill  xi 
ħadd;  she  is  afine  woimn,  hi  mara  sa- 
biħa  ;  toe  are  having  very  Jine  weather 
now,  issa  kiegħed  jagħmel  bnazzi  ħa- 
fna;  he  always  goes  very  fine,  hu  dej- 
jem  jilbes  (icun  liebes)  sabiħ  ( jew  pu- 
lit) ;  this  isfine  cloth,  danadrapp  (pan- 
nu)  fin  (ta  qaalità  tajba) ;  /le  was  not 
only  t/ie  jinest  aentleman  of  /lis  timey 
but  one  ofthe  finest  scholars  (  FeltOD} 
on  ihe  Classics)^  m'bux  biss  li  ohien 
wieħed  mil  1-actar  sinjuri  puliti  ( ta 
mgiba  tajba  jew  educati )  iżda  scular 
mil  lahjar  (wieħed  li  jaf  li  scola) 
ucoll ;  the  new  breed  of  wise  and  fine 
gentleman  never  opened  their  moutlts 
without  uttering  ribaldry  ofw/iich  a  por- 
ter  would  now  he  ashamed  (  HaeaQlaf, 
History  of  England^  chap.  III )  din  ir- 
razza  ġdida  ta  għorrief  u  ta  nies  sup- 
pervi  (prusuntusi  jew  mimljin  bihom 
nfushom)  katt  ma  fetħu  ħalkom  li  ma 
kalux  cliem  vili  u  oxxen  li  illum  pa- 
stas  ffacchin)  chien  jisthi  igħejdhom  ; 
pity,  svmpathy,  and  love  are  Jeelings 
truly  /i/i«,ħniena,mogħdrija  u  mħabba 
huma  sentimenti  nobbli  tasseu;  /le  had 
topay  afine  oflOj-,  chellu  iħallas  mul- 
ta  nofs  lira ;  fine,  ħlas  ta  flus  ta  wie- 
ħed  li  icun  gedded  io-cens ;  some  land- 
lords  instead  of  raising  the  rents,  take 
a  fine  for  the  renewal  of  the  lease 
(^m\i\^,Wealth  ofNatians,  Bk  V,chap. 
II ),  xi  proprietari  minn  f  loc  li  igħallu 
(iżidu)  il  chera  jew  il  kbiela  jeħdu 
somma  ta  flus  (ħlas)  cull  meta  jigged- 
ded  ic-cens ;  thisfines  grass,  but  tnakes 
it  short,  dan  irakkak  il  ħaxix,  iżda 
ikassru  (iħallib  kasir) ;  he  wasfined  in 
£  SO,  wahħluh  (multa  ta)  £  20. 

PiNB—it-tmiem,  I-aħħar;  the  fine 
is  I  will  live  a  bachelor  (SbakHpear 
Muc/i  Ado  about  noihing)  it-tmiem  icun 
li  (  sa  fl-ahħar  nispiċċa  biex  )  nibka 
għażeb,  ma  nizzewwiġx. 

PiNB-DRAW— thit  (timlajewiġġongi 
flimchien)  tiċrita,  taktigħa,  b'mod  li 
ankas  tcun  tidher  ;  /  rent  my  bestpair 
of  trowsers  but  thanks  to  the  skilful 
little  seamstress  I  got  them  finedrawn 
(Mtrryaf,  Peter  Simple),  ksamt  (  kat- 
tajt )  1-aħjar  kalżiet  li  chelli  iżda  bona 
grazia  tal  brava  hajjata  ċchejcna  rġajt 


Digitized  by 


Google 


m 


-  396  - 


m 


ġbartu  (sewwitali  b'mod  li  ma  jidher 
xejn). 

^  FiNBDRAWBR  —  ħajj&t  H  jaf  jimla 
(igongi)  ticrita  b'mod  li  ma  tibkaz 
tidher. 

FiNEBB— tinforra  (tahdem  opra  fi 
njam  ordinariu  u  tinfurrha  bkozra 
rkieka  ta  njam  jeħor  fin  biex  turi  li 
ħi  maghmula  minn  dao  linjam  fin), 
nforra  koxra  ta  barra,  fuljetta. 

FiNBFiNOBRED— ħafif,  li  jiukala,  li 
għandu  idejb  tajba;  delicat,  fin,  li  jit- 
tabba  minn  xejn,  li  irid  min  jakbdu 
jew  jimmaniġġah  bl-acbar  rekka  ( jew 
attensioni ),  he  ia  the  most  finefingered 
workman  on  the  gronnd^  (  Speticer  ) 
hu  I-actar  ħaddiem  Cragel  tax-xogħol) 
li  jinkala  (li  ghandu  idejh  tajba  ghal 
dan  ix-xogħol  )  li  hawn  fuk  I-art ;  Hiie 
is  a  delicate  fine  fingered  matter^  dina 
haġa  delicata  wisk. 

FiNBLBSs— bla  tmiem,  li  ma  jispiċċa 
katt ;  riches  finelees  is  as  poor  as  whi' 
ter  to  him  that  ever  fears  he  sliall  be 
poor  (Shakspear,  Otliello  III,  3)  il  gid 
u  ghana  bla  kies  għal  dac  li  jibża 
dejjem  li  għad  jiftakar  m'humiex  ħlief 
miseria  cbira  jew  għaks. 

FiRBLY— fi  bcejjeċ  rkak,  bil  ponta, 
b*mod  sabih  ;  sabiħ;  have  this  Uacklead 
eharpenedfinely,  ittempra  dan  il  lapes 
tal  carta  rkiek  (bil  ponta  fina);  /  could 
hardly  piek  up  the  bite  it  wae  so  finely 
tornf  bil  chemm  stajt  narfa  mil-Iart  il 
bicciet  billikattagħha  hecc  rkiek;  indeed 
it  iefinelydone^  tassew,  magħmul  sabih 
(magħmul  sabiħ,  tassew) ;  cloth  finely 
woven,  drapp  (minsuġ)  rkiek  ;  /inely, 
bil  ghakal,  bis-sengha ;  all  the  heads 
are  finely  executed  ( Walpole,  Anecdoter 
ofpaintingj ;  finely,  hi  cliem  eleganti 
(sabiħ^ ;  Plutarch  says  very  finely  t/iat 
a  man  should  not  allow  himself  to  Imte 
even  his  enemies  (  Addison  ),  Plutarc 
ighejd  bi  cliem  I-actar  eleganti  u 
espressiv  illi  il  bniedem  ankas  ghandu 
biss  jobgħod  lill  li  stess  ghedewwa 
tieghu. 

FiNELY-GHEQUBRBD— mtabba'  b'Iew- 
nijiet  sbieħ ;  /  saw  somefinely  cheque- 
red  ducks  at  the  exhibition,  rajt  papri 
b'cnluri  ('mnakkxin  b'Iownijict)  sbioh 
ħafua  fl-Esibizioui. 


FiNENBSS  —  rekka,  finezza,  ġmiel, 
sbuħija ;  procure  me  some  more  linen 
/umdkerchiefs,  I  want  them  oftlie  same 
Aneness  as  those  you  have,  iosibli  xi  ftit 
mcatar  tal  ^ħażel,  irridom  ta  li  stesà 
rekka  (  fini )  li  stess  bħal  dawo  li 
għandeo  int  (bħal  tiegħec). 

FTNBR—min  (dao  li)  jirfina  ( inad- 
daf)  metalli;  dac  li  iwahhal  multa 
(1i  iġagħal  lill  xi  ħadd  iħallas  flus 
multa). 

FiNBR— actar  sabiħ ;  fine^  sabiħ  ; 
finer,  actar  sabiħ ;  finest,  1-isbaħ  ;  tàis 
is  finer,  dan  isbaħ. 

FiNBRY— xejxi,  tlellix ;  forġa  fejn 
il  hadid  u  metalli  oħra  jissaffew  bin- 
nar;  our  countrymen  go  out  in  their  best 
finery  onfeast  days,  ir-rahħala  tagħna 
joħorġu  bl-ahjar  ħwejjeġ  (  bit-tlelliz 
collhu )  fil  festi ;  tapestry  and  arras 
hangfrom  t/ie  windows  ofthose  wlw  could 
afford  to  exibit  suchfinery  (  HaeanUy, 
llistorv  of  England  ),  fit-twieki  ta 
dawc  \\  jist^ħu  u  ^ħandhom  tlellix 
(ħweijeġ  sbieħ)  chien  hemm  mdeii- 
del  damaso  u  arazżi. 

FiNBSSB  —  finezza,  rekka,  ħzunija 
ta  moħh ;  għakal,  malizia,  finezza  ta 
moħħ  ;  ħila;  tusa  (  tagħmel  jew  taħ- 
dem)  bil  malizia  bir-rekka,  b'finezza 
ta  moħħ  li  jirnexxileo  tasal  (jew  tagħ- 
rael  ħaġa). 

FiNB-STiLL  —  issaffi  tajjeb,  tiddi- 
stilla. 

FiNB-STiLLBR—min  isaffi,  saflatur. 

FiNB-STiLLtNO — tisfija. 

FiNB-STUFF— it-tieni  tioħila  ta  ħajt 
ta  oamra. 

FiN-FOOT— isem  ta  tajra  (għasfur). 

FiN-FooTED— li  għandu  rita  bejn 
subgħajh  ta  riġlejh  (bħal  wiżża  etc). 

FiNOBNT—  li  ifingi,  li  jagħmel,  li 
jijBTorma. 

FiNOBR— saba,  werrej,  tmiss  b'snb- 
għajo;  tbagħbas;  tisrak,  tieħu;  id- 
dokk  strument  b'subgħajc  ;  ii  is  very 
rude  to  crack  your  fingers,  hi  pastasata 
tfakka  subghajc ;  what  is  that  finger 
for  ?  għal  fejn  dac  il  werrej  ;  go,  get 
you  gone,  aud  let  tfie  papers  He,  you 
would  be  fingering  them  to  anger  me 
(Shak8pear,7\(yo  gentlemen  of  Verona)^ 
mur,  isa  itlak,  u  ħalli  dawc  il   cart| 


Digitized  by 


Google 


PIN 


—  896  — 


m 


hemm,  kieghed  tbagħbashom  biex 
iġġagħalni  nincorla ;  i/f/ou  leave  these 
here  same  body  will  finger  them,  jeco 
tħalli  dawn  bawn,  iobroxom  ( jisra- 
kbom  jew  jeħlu  ma  idejn  )  xi  nadd, 
what  a  finger  !  I  never  heard  a  better 
player  !  xi  ^miel  (  xi  swaba  għal  mu- 
sica  1  jew  xi  ħlewwa  ta  swaba  )  katt 
ma  smajt  wieħed  idokk  aħjar;  I  dont 
think  he  haa  a  finger  in  it^  jena  ma 
naħsibx  li  hu  mdaħħal  fiha  (din  il  fa- 
cenda)  /  have  it  at  my  Jingere'  end^, 
nafha  fuk  ponot  subgħajja  ;  he  has  ar- 
rived  now  at  hiefingers*  ends^  issa  fta- 
kar  sewwa  (  wasal  fi  rkakat,  batut 
chemm  jista  icun ). 

FiNaBB-ALPHABET  —  alfabctt  bis-si- 
njali  fuk  is-swaba  li  jitchelmu  biħ 
il  muti. 

FiNGBB-BOABD  — il  maucu  ta  chitar- 
ra  violin  etc.  fejn  min  idokk  jirfes 
b'subgħajh  scond  in-noti  li  irid  idokk. 

FiNaBB-BOWL— tazza  għal  ħasil  tas- 
'swaba  (li  t<iun  fuk  il  mejda  tal  ichel), 
lava  dita. 

FiNOEB-FED — mitmu^^ħ  tajjeb,mrob- 
bi  bi  ħwejjeġ  tajba,  miżkuk  tajjeb. 

FiKaBB-FBBN— isem  ta  ħaxixa  (  fel- 
ċa). 

FiNaBB-FLOWEB— isem  ta  fjur. 

FiNGBB-GLASS  —  lava  dita  (  tazza 
bħal  bikja  li  icun  hemm  fuk  li  mwej- 
jed  tal  ichel  għal  ħasil  jew  tlaħliħ 
tas-swaba  ). 

FiNGEB-GBASs — isem  ta  ħaxixa  (  Di- 
gitaria.^ 

FiNGBB-GBiP  —  biċċa  għodda  bħal 
rampil  li  igibu  biha  xi  ħaġa  minn  xi 
ħofra  fonda. 

FiNaBB-NUT— ġewża  (ta  macna^  li 
għandha  minn  tejn  takbad. 

FiNGBB-PLATB— dic  il  piauca  sewda 
etc.  li  icun  hemm  max-xifer  tal  bieb 
biex  tilka  il  ħmieġ  jew  il  callu  H  iagħ- 
mlu  is-Bwaba  fil  uuħ  jew  il  għeluk. 

FmaBB-POST  —  il  werrej  ;  dic  il 
għuda  etc.  li  icun  hemm  fit-torok 
(f  xi  liwi)  biex  turic  I-isem  jew  minn 
fejn  tgħaddi  għal  triek. 

FiNGEB-BTALL  — saba  tal  gild  jew  ta 
ngwanta  għal  saba  marid. 

FiNGEBBB— balliel,  wieħed  li  iħobb 


imiss,  jeħu  ħwejjeġ  ħaddjeħor;  bgħa- 
basi. 

FiNGBBiNG— tbagħbis,  serk ;  xogħol 
delicat  jew  fin  niaħdum  bis-swaba ; 
ħajt  (suf  etc.)  rkiok  jew  fin  għax- 
xogħol  tal  calzetta  etc.;  il  maniġg 
(ċaklik  xogħol  tas-swaba)  fuk  stru- 
ment  tad-dakk  (ta  meta  wieħed  icuD 
idokk). 

FjNGEBUNa  —  saba  ta  ngwanta; 
ferħ  tà  salamun  (ħuta,  salamun,  igħi- 
ra). 

FiNGLB-FANGLB—ċajta,  ħaġa  żghira, 
ħrafa,  ħaġa  ta  xejn. 

FiNiAL— il  ponta  id-disinn  jew  I-or- 
nament  ta  ftik  nett  ta  ħnejja,  tu- 
żell  etc. 

FiNiOAL— arani  u  la  tmissnix,  pe- 
titu  cbir,  żabicott ;  be  not  too  finical^ 
but  yet  be  clean^  and  wear  well  fashioned 
clot/ies  a»  other  men^  (Drf  den,  Ovid, 
Art  of  LoveJ^  la  tcunx  tant  (hecc) 
fitt  fi  Ibies,  cun  iżda  nadif,  u  ilbes 
ħwejjeġ  sewwa  bħal  ma  jilbes  ħadd 
jeħor. 

FiNiOAUTY  —  Ibies,  dandin,  lussu 
cbir. 

FiNiOALNEBS-dandin,  petiteria. 

FihiFY  —  iżżejjen,  issebbaħ  ;  tagħ- 
mel  ilellex. 

FiNiKiN— xorta  ta  ħamiem;  ara  /- 
nicaL 

FiNiNO — tmiem. 

FiNiNG  —  tisfija  ta  liouri,  mbej- 
jet  etc  ,  tisfija  (tnaddif  etc^  ta  me- 
talli  bin-nar. 

FiNiNG-FOBGE— forġa  fejn  isafTu  il 
metalli  (forga  minn  fejn  il  ħadid  fon- 
dutjohroġ  artab  tajjeb  biex  jinħa- 
dem). 

FiNiNG-POT — grigiol. 

FiNis — tmiem. 

FiNisH— ittemm,  teħles;  tlesti,  tis- 
piċċa  (xogħol  etc.)  ;  tasal  (tispiċia 
viaġgetc);  I-aħħar  dakka,  it-tmiem; 
1  am  to  finish  this  picture,  jena  sejjer 
nispiċċab  dan  il  quadru ;  this  work 
wanted  a  better  finish,  dan  ix-xogħol 
chellu  bżonn  ta  1-aħħar  dakka  aħjar 
(icun  rfinut  actar). 

FiNisH  —  I-aħħar  ticħila,  I-aħħar 
ħasla  bil  gir  ta  ħajt  (bini). 

FiNisH— it-tmiem,  il  għeluk  ta  ti- 


Digitized  by 


Google 


n\i 


—  897  — 


m 


ġrija,meta  iż-żwieisel  etc,  icunu  waslu 
(sal  post  fejn  tispiċ^a  il  coraa) ;  his 
horse  gettivg  the  best  of  a  good  /tnish, 
won  cteverly  by  a  neck^  ist-żiemel  tiegħu 
rnexxielu  tala  kuddiem  li  robnħ  bil 
chemm  chemm  f  tul  ta  għonk)  il  pre- 
miu  (ħa  1-ewwel  b*tul  għonk). 

FiNiSHBD-— mitmum,  lest,  spiċċat ; 
all  ia  Jiniehed,  coWox  spitcA ;  ihat  u  a 
welljinished  work^  daca  xogħol  magh- 
mul  tajjeb  wisk  (sabiħ,    ma  jonksu 

FiNisHBR — min  (dac  li)  jispiċċa,  ile- 
Bti,  ja^ħmel  jew  jeħles  biċċa  xogliol 
minn  idejh. 

FiNiSHiNG— ta  I-aħħar,  I-aħħar  xo- 

S^ħol;  dac  ix-xogħol  ta  I-indurar  etc. 
i  jagħmel  librar  meta  icun  lesta  u 
illega  il  ctieb. 

FiNiSHiNO  ooAT  —  1-aħħar  passata 
Cdic  li  tibka  tidher)  ta  tibjid  jew  żeb- 
għa  (ta  dar  etc.) 

FiNiTB~Ii  għandu  bidu  u  tmiem,  il 
cuntlariu  ta  infinite  (ara);  fil  gramma- 
tica  '^finite"  nsejħu  dawc  il  Modi  ta 
verb  li  m'faumiex  Vinfinit  (the  infi- 
uitivej  u  li  ghandhom  in-numru  u  il 
persuna ;  thcfinite  moods  of  a  verb  are 
the  Indicative,  Subjunciive^  Condiiionaly 
u  Imperativey  il  Modi  finiti  ta  yerb 
huma,  I-lndicativ,  is-Soggiuntiv,  il 
Gondizional  u  I-Iraperativ. 

FiNiTBLESs—bla  bidu  u  bla  tmiem. 
.  FiNiTBLY— sa  certu  pont  biss,  li- 
mitat. 

FiNiTBNESs  —  limiti. 

FiNiKLB  — bużbież, ;  spirtu  li  jagħ- 
mlu  in-uies  tan-Norvegia  mil  kamħ  u 
mil  patata. 

FiNLANDER— wieħed  (bniedem)mil 
Finlandia  (art  Ducatcbir  mar-Russia) 
fl-Europa, 

FiNLBss  —  ħut  bla  ġwienaħ  (  bla 
mkadef) ;  a  wingless  bird  and  a  finlees 
fishy  għasfur  bla  ġwienaħ  u  ħuta  bla 
mkadef. 

FiNLiKB-bħal  ("għamla  ta)  ġew- 
naħ  jew  mokdief  ta  ħuta. 

FiNN— wieħed  mil  Finlandia. 

FiNNED-bil  ġwienaħ  bħal  tal  ħnt. 

FiNNBR-xorta  ta  baliena  b'xewca 
cbira,  bħal  ġwienaħ,  fuk   darha 

FiNNiKiN— xorta  ta  ħamiem  li  għau- 


du  rix  twil  fuk  għonku  (bħal  xagħar 
ta  fuk  għonk  iż-żiemel). 

FiNNiSH — tal  Finlandia  jew  tan- 
nies  ta  dic  I-art. 

FiNNY— armat  bil  (li  għandu  11) 
ġwienaħ  bħal  dawc  tal  ħut. 

FiNooHio-  il  bużbież. 

FiNos— it-tieni  qualità  ta  suf  tan- 
nagħġ  tal  Merino. 

FiN  soALB— isem  ta  ħuta  tax-xmara. . 

FiN-TOBD  — li  għandu  sakajh  bħal 
dawc  tàl  papri,  wiżż  etc.  (li  jista  jak- 
def  jew  igħum  bihom  ). 

FioNS —  razza  ta  gwerrieri  cbar 
(msemmijin  fil  ħrejjef.) 

FiORD— daħla  tal  baħar,  dàħla  dej- 
ka  tal  baħar  beju  1-artijiet  (  li  bħala 
hemm  wisk  max  xtajta  tan  Norve^ia.. 

FiORiN  \  isem  ta  ħaxix  (li  jix- 

FiORiNORAss  J   xeblec. ) 

FiORiTB — xorta  ta  gebel  (  ħàġar  ) 
ilekk  u  tista*  tgħejd  trasparenti  li 
jinsab  fl-Italia. 

FippLB— tapp,  cavilja. 

FiR-H3nuber  (siġra  dic  li  ngħejdula 
ahna  tal  prinioli,  salva^'ġa. ) 

FiR-APPLB-dic  il  kakoċċa,  jew  il 
frotta  tassiKra  tas-snuber  li  aħna 
nsejħula  **pnnioli." 

FiR-TREB  —  is-siġra  tassnuber  (  li 
aħna  nsejhula  ucoll  tal  prinjoli  sal- 
vaġġa). 

FiR-wooD— is-snuber,  (njaml. 

FiRB — nar«  infern,  ħruk;  ħrik  kaw- 
m  ;  shana  cbira ;  dawl,  tati  in-nar, 
tixgħel,  tchebbes  ;  tispara  ;  tieħu  in- 
nar  ;  tixgħel,  ticbes  ;  fire  is  one  of  Uie 
four  elements^  in-nar  hii  wieħed  mill 
erba'  elementi ;  light  thefire^  chebbes 
in-nir;  departye  cursed  into  the  everlast- 
ing  fire  (Matthew  XX  V^  41 )  morru, 
ja  liiisħutin  fiu-nar  ta  dejjem  (fl-in- 
fern)  ;  a  great  fire  broke  out  in  Uie  town 
yesterday,  sar  ħruk  cbir  il  bieraħ  fil 
belt ;  thc  ragingfire  offever  (  ^haks- 
pear,  ihe  Ċomedy  of  Errors)^  il  ħruk 
(is-sħana  cbira)  taa-deni  ;  irtor^,  hide 
your  fires^  let  not  night  see  my  black 
and  deep  desires  (  hhakHpear,  Mae- 
beth  /.  4A  cwiecheb  aħbu  id-dawl 
tagħcom,  ħalli  il  lejl  majaraxix-xew- 
kat  tiegħi  cbar  u  fuħxin ;  They  saw 
his  house  on  fire^   raw  id-dar  tiegħu 


Digitized  by 


Google 


t-lfe 


—  898  — 


flfl 


lceghda  takbad;  set  tfiose  boarda  on  Jire^ 
ati  in-Dar  lil  (kabbad)  dawc  it-twavel; 
so  ifijlanied  by  my  desire,  I  may  set  her 
heart  afire  (Oarew^,  hia  heco  luimlija 
bil  ħrara  (mixgħula  etc.)  għalia  illi 
nista  nchebbsilna  il  kalb  tagħha ;  xoe 
had  tofire  again^  chelna  nisparaw  dar- 
ba  oħra  ("chelna  nerġgħou  nisparaw); 
no  body  knows  how  it  took  fire^  ħadd 
ma  jai  chif  kabad  (  chif  ħa  in-nar  ) 
when  he  heatd  tfiose  worde  he  at  onee 
tooh  fire  ( fired  up;  became  excited^ 
infiamfdfevr  enraped)  meta  sama  dawc 
il  chelmiet  malajr  chibes  (  sibel,  sar 
iufern  ) ;  our  youthe  are  on  fire  (excitedy 
infiamed,  ardent^  eager ),  il  guvintur 
tagħna  huma  f uk  in-nar  (collħa  ħrara, 
.  mchebbsin  etc);  St.  Antlionys  fire^ 
rsipla ;  Greekfire^  nar  li  jakbad  taħt 
1-iIma  ucoll  (li  chienu  jusaw,  inven- 
taw  il  Grieghi  meta  chienu  jiggerraw 
contra  is-Saracini ;  fire  of  joy^  (  li  il 
Francisi  \Ae^\x^  feu  de  joje)^  ħuggieġa 
(sparar^  our  bon  firee  on  SCJohn  eve 
are  notħing  else  but  fire  of  joy  to  80- 
lemnize  the  Nativity  of  that  great  Saint^ 
il  ħgejjeġ  tagħna  ( li  nagħmlu  ahna ) 
leiliet  San  Qwann,  m'humiex  ħag'oħra 
ħlief  nar  ta  ferħ  biex  nissollennizzaw 
il  festa  ta  dac  il  cbir  kaddis. 

FiRB-ALABM — comuuicazioni  ( ta  te- 
Iegraf,.kampiena  etc.)  biex  issejjaħ  il 
għajnuna  metajakbad  ximehien  (isir 
xi  ħruk  xi  mchien  ). 

FiRB-ARMS — armi  tan-nar  (xcubetti 
pistoli  etc. ) 

FiRB-ARROW — vleġġa  li  chella  it-tarf 
tagħha  b'xi  ħaġa  li  meta  tasal  fuk  xi 
ħaġa  tatiha  in-nar. 

FiRB-BALL— balla  iccargata  b'affa- 
rijet  li  jakbdu  (li  jitfgħu  jew  jisparaw 
għal  gewwa  il  camp  tal  għadu  biex 
meta  tasal  tfakka  u  tkabbad  fejn 
tcun). 

FiRB-BLAST— marda  tal  ħxejjex  u  tal 
frottijet,  bħal  lupa  ( li  taħrak  u  tnix- 
xefO 

FiRB-BOTB— 1-jnjam  (  ħatab  etc. )  li 
jati  ^hal  ħruk  (biex  isaħħan  id-dar 
jew  isajjar)  il  cherrej  ta  dar. 

FiRB-BRAKB—ara  Will-o''the'wi8p. 

FiRB-BRAND  —  ġamra,  biċċa  njam 
maħruka  (kegħdatakbad). 


FiRE-BRicK— xorta  ta  madum  jew 
ċlamit  jebes  ferm  u  li  iżoram  ferm  in- 
nar  li  jusaw  biex  jiufurraw  il  cracar 
(carcara)  tal  gir, 

FiRE-BRiaADB— cumpannija  ta  nies 
magħżula,  armati  b  cull  xorta  ta 
għodda  ("pompi,  macni  etc.)  għat-tifi 
tan-nar  (fejn  isir  xi  ħruk). 

FiBE-BRusH— xcupilja  tal  ġmar  (ts\ 
cwieuer  jew  tal  fuclari). 

FiRB-oooK-vit  ta  1-iIma  għat-tifi 
tan-nar. 

FiRB-cRoss  -  siujal  ta  dari  li  chien 
isir  (ittalla)  fli  Scozia,  meta  idher  in- 
nies  jakbu  l-armi  biex  iggwerraw. 

FiRE-DAMP— il  gas  idrogenu  (car- 
buretted)  li  icuu  fil  minieri  tal  faħam; 
dac  il  gas  li  joħroġ  mil  faħam  tal 
ħagra  u  li  meta  jakbad  itajjar  u  jor- 
dom  il  miniera  b'collox. 

FiRB-DRAKB  —  isem  ta  meteora  tan- 
nar  (fil  gioġdifo^u),  suffarell  tal  aria. 

FiEE-BATER— aao  (tal  curamidia)  li 
għal  taparsi  jecol  in-nar. 

FiRE-BNoiNB  —  pompa  bil  macna 
biex  titfi  in-nar  (fejn  icun  hemm  xi 
kbid. 

FiRE-BSOAPB  —  bħal  sellum,  mogh- 
dija  etc.  minu  fejn  in-nies  jistgħu 
ignaddu  u  jeħilsu  miu-nar  fxi  ħruk. 

FiRE-BYED— b'ghainejn  (li  għandu 
ghajnejn^  tan-nar. 

FiRE-FLAiRE  -  il  boll  (ħuta). 

FiRE-FLY—  duda  bhal  musbiħ  il- 
lejl. 

FiRB-QUARD  —  xibca  tal  fildiferru 
għan-nar  (biex  ma  tħallix  li  isir  kbid). 

FiRE-iRONs  —  il  ħadid  taċ-ċumnija 
jew  tal  macna,  il  pala,  il  hadida  li 
tħawwadjew  taħwi  biha  etc. 

FiRELESS—bla  nar. 

FiRB-LOCK— azzarin,  xcubetta. 

FiBB-MAN  —  ragel  biex  jitfi  in-nar 
(fxiħrukjjew  dac  li  jati  il  faħam 
f  macna  tal  vapur. 

FiRB-MASTER— il  cap,  ufficial,  artil- 
lier  li  jcollu  il  ħsieb  jara  ix-xogħol 
tan-nar  (balal  etc )  isiru  taħt  għaj- 
uejħ  taħt  it-trigija  tiegħu. 

FiRE-NRW  —  ġdid  fiamant,  li  gej 
min-nar. 

FiRB-oPFicB— uffiziu  tas-sicurtà  con- 
tra  il  ħruk. 


Digitized  by 


Google 


1?IR 


—  899  — 


PIR 


FiBB-PAN — biekiatal  ħadidetc.  fejn 
jokgħod  il  ġamar  tan-nar. 

FiRB-PLàOB— il  fuclar,  il  post  tac- 
ċumnija  fejn  icun  in-nar. 

FiRB-PLUO  -  vit  ta'I  ilma  lest  biex 
jinfetaħ  meta  icun  hemm  xi  ħruk 
(għat-tifi  tan-nar). 

FiRB-POT— bħal  caxza  jew  scutella 
tal  fuħħar  fejn  ikegħdu  jew  jiccar- 
gaw  il  balal. 

FiRB-PROOF  —  bħal  incirata  (ħaġa) 
li  ma  tħallix  jinfed  in-uar  minna, 
ħaġa  li  iżżomm,  li  ma  takbadx,  jew  li 
ma'  tibżax  min-nar. 

FiRB-SBT — (ara^r^  ironsj. 

FiRB-SHiP  —  bastiment  mgħobbi 
bl-affarijiet  tannar  li  icun  lest  għal 
għadu  fil  gwerra. 

FiRB-SHOVEL  —pala  tan-nar. 

FiRB-siDB  —  iċ-ċumnija,  il  fuolar 
tad-dar,  id-dar ;  taddar ;  ta  darna. 

FiRB-STioK-biċċa  għuda  bil  ġamra 
(bħal  dic  li  it-tfal  idawru  idawru  biex 
jarau  circu  tan-nar  jew  raddiena  bħal 
giogdifocu). 

FiRB-TOWER  — torri  bin-nar  bħal  fa- 
nal  fi  xtajta  biex  juri  lin-nies  ta  fuk 
il  baħar  (ara  lujht'houae). 

FiRB-WARDBH—ragelimpiegat  għat- 
tifi  tan-nar  (feju  icun  hemm  xi  ħruk). 

FiRB-wooD-ħatab  għan-nar. 

FiRB-woRK  I  loghob  tan-nar,  giog- 

FiRK-woRKS)  difogu;  gass,  gassi- 
jiet  (tal  giogdifogu^ ;  fire-worka  are 
preparation  of  mlphury  mtre^  and 
charcoal,  il  '*  fireworks  "  (  gassijiet ) 
huma  tahlita  ta  cubriti  nitru  (jew 
salnitru)  u  faħam  (tal  cannol  misnuk 
trab). 

FiRB-woRSHiPPER  -idolatra,  wieħed 
li  jadura  in-nar. 

FiRiNO — sparar,  ħruk,  njam  għal 
ħrukjew  ħatab  għan-nar;  %ce  knew  that 
t/ie  cnemy  was  approachimj  as  we  could 
hear  tlie  distant  Aring^  conna  nafu  11 
il  għadu  chien  riesak  għaliex  bdejna 
nisimghu  li  sparar  fil  bogħod  ;  we  read 
a  good  deal  o/thefiring  o/those  villages^ 
aħna  krajna  ħafna  fuk  il  ħruk  (il 
•  kbid)  ta  dawc  rhula  ;  /orforage,  foody 
andfiring^  call  (SeoUjAfarniion^  għad- 
du  biex  tieħdu  I-ichel  taż-żwiemel,  il 
provisionijiet  u'l  ħatab  ghan-nar. 


FiRiNG-iRON — ħadida  li  jicwu  jew 
jaħarku  biha  laħam  jew  dwiefer  taż- 
żwiemel  (biċċa  għodda  tan-nagħàl). 

FiRKiN--isem  ta  che^'I  Inglis  għal 
birra  jasa  il  cwart  jew  ir-raba  waħda 
tal  barmil  (bittija);  jew  disa'  galluni. 

FiRLOT— chejl  Scozzis  għal  kamħ 
u  ix-xgħir ;  għal  kamh  dwar  buehelf 
u  għax-xgħir  dwar  bushel  u  nofs. 

FiRM--utiek,  kawwi,  sħiħ,  ferm, 
jebes ;  ditta ;  xirca  (sħubiia  jew  so- 
cietà)  firma;  twettak,  tkawwi,  is- 
saħħiA,  twaħħal ;  we  have  to  live  with 
tlie  firm  persuasion  t/iat  we  are  to 
have  a  future  rewardf  aħna  għandna 
ngħejxu  bil  fehma  utieka  (kawwija 
jew  sħiħa)  li  leco  n^ħejxu  tajjeb 
(scond  il  kalb  t  Alla)  icolna  il  ħlas 
fid-dinja  I-oħra;  be  firm  cmd  strong 
againet  worldly  desires^  żomm  jebeiiB 
(cun  sħiħ)  contra  ix-xewkat  tad-din- 
ja ;  he  is  ihe  manager^  but  I  sian  for 
thefirm^  hua  il  manager  (id-direttur 
jew  dac  li  imixxi  I-affarijiet)  iżdajena 
nifBrma  għad-ditta  ;  you  have  to  wrile 
vour  name  or  firm  in  Uack  c/iaracters, 
jiuħtie^  (għandoc)  ticteb  ismec  jew  il 
firma  tiegħec  b*ittri  ħoxnin  (suwed) ; 
{he)  upon  his  cards  and  compass  firms 
his  eyes  (Spenser),  (hu)  fuk  il  carti  u 
il  boxxla  iwaħħal  għajnejh ;  Hiey  are 
not  firm  enough  in  ilieir  faiih^  m'hu- 
miex  sħaħ  (wetkin  jew  kawwija)  biż- 
żejjed  fil  Fidi  tagħhom  ;  proceed  and 
firm  those  omens  thou  /last  made  (Pope, 
Statius  Thebaid  I),  għaddi  il  kuddiem 
u  saħħah  fgħamel,  wettak)  dac  li 
inti  bsart  (ħsibt). 

FiRMAMBNT— wiċċ  is-scma,  il  firma- 
ment;  sema;  basi,  pedament;  and 
God  9aid  let  there  be  a  firmament 
in  the  midst  of  the  loaters^  (UenesiR,  /, 
6)y  u  il  Mulej  kal,  icun  homm  (isirj 
sema  fnofs  I-ilraijet;  custom  is  the 
firmament  of  the  law,  (Jer.  Taylor), 
l-usu  hua  il  basi  tal  (il  pedament 
jew  il  ħaġra  li  fukha  tinbena)  ligi. 

FiRMAMBNTAL— tal  firmamcnt,  tas- 
sema. 

FiRMAN-permess,  digriet  tas-Sul- 
tan  tat-Turchia,  tal  Persia,  etc.  (bħal 
ra*hu  passaport,  sensiaeto.) 


Digitized  by 


Google 


FIR 


—  400  — 


PIS 


•   f'iRMBR  —  min   (  dao  li  )    isaħħaħ, 
iwettak,  iżomm  sħiħ  jew  kawwi. 

*  FiRifBR-0Ħi9BL— zorta  ta  furmatur 
(twil  u  rkiek). 

FiRMiTODB  —  wetka,  kawwa,  saħħa ; 
^^JehovalC*  aignifiea  firmilude  of  being^ 
(Godwlii«  xoorkfi)  il  chelma  "Jehovali" 
tflsser  kawwa,  saħħa,  jew  wetka  (ta 
essri ). 

FiRMiTY— wetka,  kawwa. 

FiRMLESS-li  m'hux  sod,  li  jitkan- 
kal  minn  post  ghal  l-jeħor. 

FiRMLY— bil  wetka,  bil  kawwa,  bil 
ferm;  sod,  kawwi,  sħiħ;  bind  thia 
firmly^  orbot  dan  sħiħ  ("fis-sod). 

FiRMNBSS  -wetka,  kawwa  ;  fehma 
utieka,  kawwija. 

FiRRiNOS— ara  /urrings. 

FiRRY  —  tas-snuber ;  tas-siġar  tas- 
snuber;  in  firry  woodlands  making 
moan  CTenny ROii  MilUrs  Daughter) 
ni  boschijet  tas-snuber  (fejn  ma  hemz 
ħlief  siġar  tassnuber  )  kegħda  tit- 
nieħed. 

FiRST— (Ist, I)  ewwel,  l-ewwel,ew- 
lieni;  who  is  the  firstl  min  hu  1-ewwel? 
on  ihe  Ist  of  the  month,  fl-ewwel  tax- 
xahar;  Williafn  7,  Quglielmu  I  (l-ew- 
wel  ta  dan  l-isem);  atfirst,  għal-lew- 
Wel  (għal  bidu ) ;  in  the  first  place, 
lewwelnett;  for  the  first  time,  għal 
1-ewwel  darba;  firet  ofall}evi  first'and 
foreinoatf  lewwelnett,  kabel  xe jn;  firat 
or  last,  (l-ewwel  jew  l-aħħar)  xi  darba 
Cf  xi  żmien  jew  jehor);  but  siire  a  gene- 
ral  doom  on  man  is  passed  and  cdl  are 
fooU  and  lovers  first  or  laat  (  Dryien, 
Johnson)  iżda  sgur  hia  sentenza  mogħ- 
tija  liil  buiedmin,  giialiex  il  bnedmin 
collha  jitbellgħu  u  iħobbu  ( lill  xi 
mara)  xi  dtxrhei;  firstcotne,fir8t  served, 
ta  1-ewweI  jinkeda  aħjar ;  min  jid- 
dawwar  ma  jilħakx 

FiRST-BBQOT— 1-ewweI  wild,  il  pri- 
mugenitu,  (li  mwieled  l-e^ywel  fost 
1-nlied ). 

FiRST-BORN  —  li  mwieled  1-ewwel 
fost  1-aħwa ;  ta  l-ewwel ;  last,  with 
one  midnight  stroke,  all  the  first  bom 
of  Egypt  must  be  dead  (  IHiUon  Para- 
dise  Lost),  fl-aħhar,  b'dakka  waħda, 
f  nofs  il-lejl  l-ulied  il  cbar  Cjew  1-ew- 


wel  wieħed  il  cbir  fost  l-ulied)  ta  cull 
famtlja  jeħtieġ  (irld  li)  icun  maktul. 

FiRSTOLàSs  —  tajjeb  ferm,  prima 
classi;  this  is  a  first  class  hotel,  dina 
lucanda  tajba  ferm ;  do  you  travel 
first  or  second  class?  chif  sejjer  (chif 
tivviaġġa,  chif  tmur)  prima  jew  se- 
conda  (classi). 

FiRST-coAT— 1-ewwel  passata  (żeb- 
għa  etc.) 

FiRST-PLOOR— 1-ewwel  pian  (ta  dart 
jew  sular  isfel. 

FiRST-PRUiT  —  1-ewwel  frottijet,  il 
fjur,   il  wiċċ,  l-ahjar  tal  prodotti. 

FiRST-HàND -dritt  mil  fabbrioa;  I 
bought  Uiis  £  2  because  I  had  it  first' 
hand,  xtrajt  dan  żewġ  liri  għaliex 
gibtu  direttament  mil  fabbrica. 

FiRST-MATB  — il  fizzial  ta  wara  il 
captan  ta  bastiment,   ia-second, 

FiRST-PROOF  (fli  stàmpa)— l-ewwel 
provi  li  jatio  li  stampatur  biex  tic- 
correggihom  (  biex  tiflihom  mil  li 
sbalji). 

FiRST-RATB  —  tajjeb  ferm,  li  ma  jis- 
tax  icun  aħjar  ;  he  is  getting  on  first' 
rate^  sejjer  tajjeb  ferm  (  ma  jistax 
imur  aħjar), 

FiRSTHooD  —  il  post  ewlieni ;  ta 
kuddiem. 

FiRSTLiNG— 1-ewwel  wild,  l-ewwel 
frott,  l-ewwel  xogħol ;  the  very  first* 
lings  of  my  heart  shall  be  the  firstlings 
ofmyhand  (Shukspear,  Macbeth),  dao 
li  stess  li  l-ewwel  joħroġ  minn  kalbi 
joħroġ  minn  idejja. 

FiRSTLY  —  1-ewwel  nett,  f  1-ewwel 
loc,  1-ewwel  ħaġa,  ghal  1-ewwel,  għal 
bidu. 

FiRSTSHip— bidu. 

FiRTH  —  ara  frith. 

Fiso  -  it-tesor. 

FisoAL—tat-tesor,  tal  curuna;  il 
fiscal,  cap,  I-avucat  tal  curuna  ;  I-uf- 
ficial  tal  gvern  li  jehu  ħsieb  1-inte- 
resai  tal  curuna ;  renti  (dħul  ta  flus, 
1-erariu,  it-taxxi  etc.)  li  idaħħal  il 
gvern ;  the  war  cannot  be  long  man^ 
tained  by  the  ordinary  fiscal  anU  receipff 
(Baeoii,  War  wifh  Spain),  il  gwerra 
ma  jistax  icun  li  iddum  (li  iżommuha) 
wisk  bir-renti  tat  (bil  flus  li.  hemm 
fit)  tesor,  jew  b'dao  li  dieħel. 


Digitized  by 


Google 


FIS 


—  401  — 


m 


FisH  —  ħuta^  hut;  tistad;  lasta 
(waħda  minn  dawo  li  ioun  bemm  cull 
naħħa  )  marbuta  ma  arbhi  mixkuk 
jew  miosur  biex  iżommuh  H  ma  ioom- 
pHx  jinchiser;  tħabreo(tatii8-6a]tjew 
titħabat)  biex  takla  ħaġa  eto. ;  tojish 
out,  tioxef,  tara,  tieħu  minn  ras,  tber 
ren,  titohixxef ;  mackerel  is  a  nicefiBli^ 
il  oavall  hu  ħuta  tajba  (^ghall  ichel;  ; 
do  you  likefif^kf  tħobbu  il  ħut?  tlie 
soft  roe  o/^«A,lattun  tal  ħut;  t/te  liard 
roe  offish^  il  bajt  tal  ħut ;  the  scales^ 
^ills  andfins  offish^  li  sowam  (kxur 
jew  soaldi)  il  gargi  u  il  ġwienah  tal 
hut ;  fresh  water  jew  gold  and  siLver 
fisJi^  ħut  tal  ilma  ħelu ;  sea  fish^  ħut 
talbaħar;  saltfish,  mluħa  (ħut  im- 
mellaħ)  ;  shell  fish^  frott  tal  baħar 
(gandofHi  eto.) ;  crai/ fish^  gYanc;  to- 
morrow  is  a  fish  day  (afast  day)^  gha- 
da  sawm  (ġurnata  tal  magru);  we 
cannot  fish  here^  ma  nistgħux  nistadu 
hawn ;  they  are  now  trying  iofish  the 
hody  out  ofthe  river^  issa  kegħdin  jis- 
tadu  (iramplu,  jaraw  isibux  biex  itel- 
Igħu)  il  oadavru  (il  gisem  mejjet  ta 
dao  li  ioun  għerek)  mix-xmara :  you 
have  to  fish  t/iat  sprung  mast  (jew  you 
have  to  strengt/ien  that  svrung  mast  wit/t, 
a  piece  of  timber  J y  tria  (hemm  bżonn) 
li  torbot  tajjeb  (issaħħaħ)  dao  1-arblu 
il  micsur  b'biċċa  għuda  (torbotha  taj- 
jeb  miegħu  biex  iżomm  ma  ioomplix 
imur) ;  I  want  tofish  out  his  intentions^ 
irrid  nieħu  minn  moħħu  x'ghandu 
ħsieb  jagħmel  f  irrid  nitohixxef  x'ghan- 
du  fmonħu,  jew  x'sejjer  ja^ħmel);  the 
fish  follows  the  bait^  bawn  id-dinja  bil 
maklub  (it-tifel  jiocmanda  il  missieru, 
iż-żiemel  isuk  ir-ragel  eto.) ;  /  have 
oiher  fish  to/r^,  għandi  moħħi  ban- 
d'oħra,  għandi  x'nagħmel  biżżejjed 
ħwejjeġ  oħra,  għandi  biżżejjed  x'nin- 
tef  eto. 

Fi8H-BA0K£D---li  gej  bħal  dahar  ta 
huta  (ibbuzzat  jew  mkabbes). 

FisH-BÀR^lasta  li  torbot  ma  travi 
jew  arblu  micsur  jew  mixkuk  biex  ma 
tħalHhx  icompli  jinchiser. 

FisH-BASKET—koffa  ghal  ħut. 

FisH-BLocK— biċċa  għodda  jew  il  buz- 
zel  biex  jisaw  1-ancra  aiżommuha  mar- 
buta  mal  prua  tal  bastinieQt  flocba. 


FiSH-BONB — xewca  tal  ħut. 

FisH-BROw— aljotta  jew  soppa  tal 
ħut,  brodu  tal  ħut. 

FisH-oARLE— sajjed. 

FisH-OARVER— sicchina  f  actarx  tal 
fidda )  cbira  ghal  ħut  ( biex  tkassam 
biha  il  hut  fuk  il  mejda ). 

FisH-DAViT— dic  il  ghuda  (bħal  ma- 
cina  jew  gruwa)  fi  pruwa  etc.  ta  ba- 
stiment  li  iżżomm  I-ancra  marbuta 
flocha. 

FisH-DAT  —  ġurnata  tal  hut,  tas- 
sawm  (li  fiha  ma  jistax  jittiechel  la- 
ħam )  ġurnata  tal  magru. 

Fi8H-BTB~isem  ta  naġra  (  apophil* 
lite). 

FisH-FALL— I-armar  (hbula  etc.)  li 
iżomm  ancra  marbuta  f  locha). 

F18H-FLAKE  —  armar  fejn  iżommu 
jew  ikegħdu  il  ħut  biexjinxef  u  jit^ad- 
ded  Cfl-aria  jew  fix-xemx). 

FisH-GARTH— għalka,  post  magħluk 
mdawwar  bl-injam  ( lasti  mdeffsin  fil 
kiegħ)  fil  baħar  jew  fi  xmara  biex 
izommu  il  ħut  magħluk ;  il  magħluk 
(għal  ħut). 

F18H-0LOBB  —  bozza  għal  ħut  f  ta 
I-ilma  ħelu  ). 

FisH-GLDB  jew  I8INOLA88 — Colla  li 
issir  mil  hut,  dic  il  gomma  li  icun 
hemm  fl-envelops  tal  ittri. 

FisĦ-HAWK— isem  ta  tajra  li  takbad 
il,  tgħejx  bil,  ħut. 

F18H-H00K— sunnara. 

F18H-KNIFB  —  sicchina  (  actarx  tal 
fiddal  għalħut(ghal  Mchel  tal  ħut 
fuk  mejda ). 

FisH-LEBP-koffa  ghal  ħut. 

F18H-LIKE— bhal  nut,  li  ghandu  mil 
ħut. 

FiSH-LooK— hajt  bil  pali  mws^Iin 
fil  kiegħ  ta  xmara  biex  iżomm,  jew 
jagħlak,  il  ħut. 

F18H-MABKBT— suk  tal  ħut  (post  fejn 
ibigħu  il  ħut ). 

F18H-MAW— il  kanżħa  (H  stoncu )  tal 
ħut. 

F18H-MBAL— ichel  tal  ħut,  pranzu 
magru,  jew  tal  hut. 

F18H-MONOBR— bejjegħ  il  ħut. 

FisH-POND— għadira  tal  hut. 

F18H-R00M— isera  ta  camra  (postj 
tal  bastiment. 

51 


Digitized  by 


Google 


FIS 


—  402 


PIS 


FiBĦ-sPBAB  -  foxxna  għal  ħot. 

FisHABLB  — li  tista  tistadu,  li  tista 
takbdu  bħal  ma  jinkabad  il  ħut;  li 
tista  tistad  Gh  ;  there  waa  only  a  amall 
piece  ofjhhahle  water  in  Jinyleboum 
(llaghes:  Tom.  Browne  at  Oxford) 
ma  chienx  hemm  ħlief  rokgħa  żgbira 
(ftit  wisa)  ta  ilma  fejn  wieħed  jista 
jistad  ( li  chienet  tajba  għas-sajd  j. 

FiBHBD  — li  staduby  migiub,  mtalla 
mill-ilma. 

FisHBR— dac  li  (min)  jistad ;  sajjċd ; 
/  saw  three  fishers  sailing  out  this 
morninġ,  at  day  break,  rajt  tliet  sa jjeda 
ħergin  il  barra  dal  għodu  cmieni  (maż- 
zernik  ). 

Fisħbr's-knot  —  ir-rabta  tax-xlief 
Ctas-sajjeda)  ti  ma  tinħalx. 

FisHBR-TowN— belt  (post  jew  raħaU 
tas-sajjeda  fejn  ma  jgħammrux  ħlief 
sajjeda. 

FisHBRBOAT  .—  dgħajsa  jew  ferilla 
tas-sajjeda. 

FisHBRMAN  —  sajj6(I ;  dghajsa  jew 
ferilla  tas-sajjeda;  Fishennan,  il  Papa 
(bħala  successur  ta  San  Pietru  I-ew- 
wel  Papa  li  chien  sajjed);  /  hare  aeen 
papers  sealed  tvith  the  signet  of  the 
Fisherman.  (  Burlce,  on  the  French 
Bevolution )  rajt  carti  mbullati  bis- 
sigill  tal  Papa. 

FisHBRT — sajd,  tas-sajd  ;  postijiet 
għas-sajd,  fejn  isir  is-sajd;  /  have  been 
to  see  the  "Fishery  Exhibition*  which 
was  held  at  Sonth  Kensington^  Lon- 
don  in  188Sy  cont  mort  nara  I-Esibi- 
zioni  **  tal  Àffarijiet  tas-sajd  **  li  saret 
fSouth  Kensington,  Londra  tis-sena 
1883  ;  the  great  locality  for  the  whale 
fishery  is  the  Polar  regions  of  the 
Nortnern  and  Southern  Uemiapheres^ 
I-acbar  u  I-aħjar  postijiet  għassajd  (il 
kbid )  tal  baliena  huma  dawc  in-naħ- 
ħiet  tal  poli  sewwa  flEmisferu  ta  Fuk 
chemm  ucoll  ta  Isfel ;  The  fisheries  of 
New/oundland  have  been  for  a  century 
the  constant  object  of  rivalship  hetween 
France  and  England  (  Pitf,  Speech 
Nov.  Z7th  1800),*  i\  portijiet  tas-sajd  fi 
Newfoundland  ilhom  għal  seculu  sħiħ 
il  causa  tal  ġlied  bejn  Franza  u  i-In- 
ghilterra. 

FisH-FAa— mara  H  tbigħ  il  hut. 


FisHFUL— mimli  (colln)  hut. 

FisHGio -foxxna  ghal  ħut. 

FisHiFY— tbiddel  f ħut ;  ofUsh^fUsh 
how  art  thou  fishified  (Shakspaar,  Ro- 
meo  and  JulietJ,  Oh  laham,  laħam  chif 
tbiddilt  f  hut  (chit  sirt  ħut). 

FisHiNG—tas-sajd,  sajd;  /  saw  him 
(dressed)  in  his  fishing  dt^e^s,  rajtu  lie- 
bes  bil  Ibies  tiegħu  tas-sajd  ;  fishing, 
tattchixxif  (li  biħ  titchixxef) ;  this  is 
afishing  question,  dina  mistoksija  biex 
titchixxef  (  biex  tiehu  minn  rasi  ) ; 
fishing  (hħBifisJiery^  loc,  post,  tajjeb 
ghas-sajd ;  there  also  would  be  planted 
a  good  town,  having  both  a  good  haven 
and  a  plentifulfishing  (Speiieer),  hem- 
mec  icun  hemm  ucoll  (titla  jew  issir) 
belt  tajba,  li  icoUa  post  tajjeb  n  ħafna 
postijiet  għas-sajd. 

FisHiNo-BOAT—ferilla,  dgħajsa  għas- 
sajd. 

FisHiNo-ORuivB—ghalka,  post  magh- 
luk  fi  xmara  għas-sajd. 

FisHisa-FLY-ir-rixa  (li  jusaw  is- 
sajjeda  għal  xi  sajd  f  loc  il-Iixca)  bhal 
ma  jagħmlu  ghal  plamti  etc. 

FisHiNo-ORouND — post  taijeb  ghas- 
sajd,  post  li  fiħ  jinkabad  il  ħut. 

FisHiNO-LiNB  —  xlief,    lenza    għas- 


FisHiNO-NBT  — għażel,  tartarun  etc. 
ghal  kbid  tal  ħut. 

FisHiNG-ROD— kasba  tas-sajd. 

FisHTNG-TAOKLB  —  I-affarijot  collha 
jew  I-armar  ta  sajjed  (  kasba,  xUef, 
snanar,  rix,  ċomb  etc.  etc.) 

FisHiNG-wAND  — kasba  tas-sajd. 

FisH  KBTTLB — landa  (  pagna  etc  ) 
cbira  li  fiha  tista  issajjar  (tgħalli  etc.) 
ħuta  cbira  sħiha  minn  ghajr  ma  icol- 
loc  bżon  li  tkattagħha  jew  taksamha. 

FisHY— bħal  ħut;  tal  ħut;  togħma 
ta  ħut;  it  has  a  fishy  tasfe,  għandu 
togħma  ta  ħut ;  fishy,  li  donnu  buż- 
żieka,  wieħed  li  icun  mdejjak,  fonkla; 
fishy,  dubbius,  li  ma  tistax  tokgħod 
jew  torbot  fuku. 

FisK  —  tiggerra  Thawn  u  riiemm 
tħuf  bħal  meccuc. 

FissBNLBss— ^  fiacc,  deboli,  ta  ftit 
saħħa ;  midbiel. 

FissiLB— li  jista  jinkasam  (li  imur 
mal  vina). 


Digitizecl  by 


Google 


FIS 


i-  403  — 


Plf 


PisiioN— kasma,  xakk,  xpaccatura. 

PissiPBD-b'BakaJh  bis-Bwaba  mif- 
ruka. 

FissiiiOBTRAL  —  11  jiftaħ  munkaru 
ferm  jew  ħafna. 

FiBsuRB'xakk,  kasma,  fetħa;  ix- 
xakkak,  taksam  ;  /  saw  some  perpendi' 
cnlar  fiasnrea  in  tfie  eartli  (ħere,  rajt  xi 
xkuk  gejjin  minn  isfel  għal  fuk  (wek- 
fin)  fl-art,  bemm ;  6y  a  fall  or  hlow 
t!ie  skuU  may  be  fisBni*ed  or  /racturedj 
(Wispinaii:  Snrgeri/J,  b'wakgha  jew 
ħabta  (dakka)  ir-ras  tista  ixxakkakha 
jew  taksamha. 

FiST— ponn ;  takbad  mimli.  id,  tak- 
bad  ponn,  taħfen  ;  to  strike  with  tlie 
ftsty  tati  bil  ponn  ;  he  strnck  him  with 
the  fist,  tah  dakka  ta  ponn  ;  to  grease 
thefist,  ixxaħħam(togħrok  id  xi  hadd, 
tatih  rigal  biex  tixtrih);  they  were 
Jisting  each  ot/iers  throat  (Shak^^pear, 
Cariolanus),  chienu  kegħdin  jakbdu 
( jaħfnu)  għonk  (jew  grieżem  xulxin). 

FisT-FioHT  —  ġlieda  bil  ponnijiet, 
saràr. 

FiST-FRBB— bla  ma  hu  mwaġġa,  bla 
ebda  dakka,  li  ma  kala  ebda  dakka  ta 
ponn  ;  he  was  the  only  one  that  escaped 
fist'free,  hu  biss  li  baka  li  ma  kalax 
(xi  dakka). 

FisTiAiiiA— racconti  etc.  fuk  fattijiet 
tas-earàr. 

FisTio— tal  ponnijet-,  tas-saràr. 

FisTicuFFS— ġliedabil  ponnijiet,  sa- 
ràr  bil  ponnijiet ;  tal  ponnijiet. 

FisTiNuT-pistaċċa  (il  pistaċċi). 

FisTooK — ponn  żgħir. 

FisTucA  —  biċċa  ghuda  etc.  għat- 
tballit  jew  tismir  ta  pali  jew  zcuc 
fl-art  etc;  marżebba,  mazzola 

F18TULA  —  cannol,  mserca,  kasba ; 
fistla,  'piaga  li  gejja  bħal  cannol  (fon- 
da  u  mgħaw^a). 

FisTULA-issir  fistula  (tagħmel  fi- 
stula). 

F1BTULO8B   1  mftghmul  (li  gei)  bhal 

.,  )  fiBtula  ( kasba,  mBerca 

iiSTULous   j  jew  cannol). 

FiT— kbid  tad-deui,  rekkiet  ir-ruħ, 

għaxwa,  sfiċċa,  capriċċ ;  ġlieda,  tkabi- 

da,   xierak,  tajjeb,   li   jokgħod,   chif 

imnr  ;  lest,  mħejji,  tkabbel,   iżiejjen  ; 

tirkem,  tlibbeB,  tlesti,  tħejji ;  he  luid  a 


fit  of  apoplexy^  tatu  apopleeija;  he,  had 
a/at/i^tnjr/i^  tatu  għaxwa;  if  the  fit 
takes  me,  jecc  jiftilli,  jecc  tigini  li 
sfiċċa  li  naghmel  hecc ;  that  was  a 
fearfalfit  we  saw  {English  poemsj  dic 
chienet  ġlieda  tal  biża  li  rajna  ;  he  is 
not  a  fit  man  for  that  employnient,  dac 
m'hux  tajjeb,  majinkalax  għal  dac 
ix-xogħol ;  these  shoes  are  not  fit  for 
me,  dan  iż  żarbun  ma  jiginix  (mahux 
tajjeb  għalija) ;  ifyou  think  fit,  jecc 
jidhirlec  Cjecc  tara  li  bu  xierak);  he  m 
fit  to  dicy  lest  biex  imUt;  I  am  notjit  to 
go  yet,  ma  niflaħx  (għad  ma  niflaħx) 
bieximmur;  it  is  not  a  thing  fit  to  be 
nam^«{,  m*hix  ħaġa  ta  min  isemmiha 
(m*hux  ta  min  isemmiħ^  ;  it  is  notfit, 
ma  jixrakx  (m'hux  xierak) ;  this  will 
notfit  mytarn,  dana  majakbillix;  yon 
mnst  fit  his  hamour^  jahtieġ  takbel 
miegħu  ( tmur  għal  xagħartu  ) ;  (his 
suit  fits  you  very  well,  din  il-libsa  tigic 
(tokgħodloc,  tixraklec)  tajjeb  ;  we  are 
fitting  the  housefor  the  occasion^  kegħ- 
din  in/.ejnu  (narmaw  etc.)  id-dar  għal 
dac  inhar ;  Ifitted  At/u,  tajtu  li  imis- 
su,  pattejtielu ;  t/iey  received  orders  to 
fil  out  tlie  ships  at  once,  rcevew  1-ordni, 
kalulhom  biex  ilestu  (jarmaw>il  basti- 
ment  mill-actar  fis  ;  Ifitted  him  tsith 
everything  he  wanted,  tajtu  (  armajtn 
etc.)  b  cull  ma  chellu  bżonn,  jew  b*cull 
ma  ried;  by  fits  and  starts^  bil  burijiet, 
issa  hecc  u  issa  hecc ;  cull  tant ;  men 
t/iat  are  habitnally  wicked  may  now  and 
then,  by  fits  and  starts^  feel  certain 
motions  of  repentance  (  L'£8traiii(e  ) 
dawc  in-nies  li  huma  ħżiena  minn 
kaddishom,  jistgħu  cuU  tant  iħossu  xi 
tinghis  fil  cuxenxa  ( tagħhom  );  tofit 
up^  tarma;  he  hasfitted  up  his  liouse, 
rama  id-dar. 

FiTon— ara  vetch. 

FiTOH  -gild  ta  xorta  ta  kattus. 

FiTOHBB — (fix-xogħol  tal  armi^  li 
gej  bil  ponta  bħal  stallet;  salib  li  isfel 
(is-siek)  gej  jew  jispiċċa  bil  ponta 
bħal  dic  ta  stallet. 

FiTCHY — ara  vetchy. 

FiTOHY— li  gej,  li  jispiċċa  bil  ponta. 

FiTFUL— tacnll  tant^  ta  cull  raeta 
jatiħ,  ta  cull  meta  jiftillu  ;  after  Hfes 
fitfulfever,  hesleeps  weUy  (Sh»kH|ifar, 


Digitized  by 


Google 


ni} 


—  464  - 


piV 


Mocbet/i\  wara  rattacchi  tad-deni  li 
jatuħ  culltant,  imbagħd  jorkod  taj- 
jeb. 

PiTPULLY— ta  cull  tant. 

FiTLY — chif  jixrak,  chif  imur,  chif 
imiBS  sewwa ;  I  can  compare  our  rich 
misera  to  nothing  sofitly  as  to  a  wJiale 
(Shakspear,  Pefnclesa  II,  1),  ma  ni- 
stax  nxebbaħ  aħjar  dawc  il  għonia 
xħaħ  mil  baliena;  to  whom  could  I 
more  fitly  apply  myselfl  (nryiien,  All 
for  lovej,  ghand  minn  nista  nirrac- 
manda  ruħi  aħjar?  ;  lill  min  nista  nit- 
lobaħjar;  he  waefitly  dressedj  chien 
liebes  xierak  (chif  imiss). 

FiTMBNT— xerka,  dac  li  hu  xierak, 
dmir  ;  she  should  do/or  clients  her  fit- 
ment  (Shakspear,  Pericles),  għandha 
(  imissha^  tagħmel,  iddmir  taghba 
mal  clienti;  fitment,  (  fl-ingenjerija  ) 
biċċa  tal  macna  (tat-torn  etc.) 

PiTNESS  —  xerka,   proprietà,   tieba 
jew  siwi  għal  post ;  opportunità. 
•    PiTTBD  — mkabbel  tajjeb  għal  post, 
adattat,  mżejjen,  armat,  mlibbes,  xie- 
rak. 

PiTTEDNBss— (ara/t//i^w>;. 

FiTTBR— machinista,  dac  li  jirran- 
gia  (jarma  jew  jimmonta)  il  macni 
biċea,  biċċa ;  inginjer ;  dac  li  ikiegħed 
ħwejjeġ  f  locom  chif  imorru  fchif  imis- 
som) ;  sensal  tal  faħam  tal  ħaġra;  in 
1600  thefitters  (or  coalesalemen)  were 
incorporated  by  a  charter  o/  Qneen  Eli- 
sabeth  (Flluder8,  Ports  o/  Great  Bri- 
tain,page  39 J,  fis-sena  1600  is-sen- 
sala  (jew  il  bejjegha  tal  faħam  tal 
ħaġra  chienu  miġburin  f  corp  wieħed 
b'digriet  (ordni  etc.)  tar  liegina  Eli- 
sabetta ;  /itter,  biċċa,  farca,  żgħira ; 
splitted  them  all  to /itterSy  kasmuhom 
collha  bicciet  ż^ħar  (frac) ;  /itter,  ġlie- 
da,  taħwida,  bejn  nies  ta  partit ;  they 
were  in  fitters  about  prosecuting  their 
titles  to  this  city,  (Poller,  Iloly  War, 
p.pSBj,  chienu  mħawdin  bejniethom 
(biċċa  ta  fehma,  oħrajn  ta  oħra)  fuk 
jecc  chellomx  ifittxu  għattitli  tagħ- 
hom  lill  din  il  belt. 

FiTTiNa—  tal  post,  xierak,  li  jok- 
għod  tajjeb,  sewwa;  to  seek/resh  horse 
and  fitting  weed  (Scott,  JMdy  o/ t/ie 
lake^f  biex  ifittxa  żwiemel  ġodda  u 


ichel  ( ħaxix  etc  )  tajjeh  ghalihom ; 
fittings,  armar,  hwejjeġ  bżonjusi  li  jit- 
waħnlu  f  post ;  gas  fiuings,  affarijiet 
tal  gas  li  jitwaħhlu  (brazzi,  ċomb  etc.) 

PiTTiNQ  ouT— armar. 

FiTTiNo  up  —  tkegħid  f  locom  (ar- 
mar)  ta  bċejjeċ  ta  macna ;  tħejjia. 

PiTTiNGLY— bix-xerka. 

FiTTiNONBss  -  xerka. 

FiTTLB-ara  silly. 

FiTTON  ~  ħrafa,  ghidba ;  tgħejd  il 
ħrejjef,  tighdeb. 

FiTTY  —  suggett  għal  (li  jatuh)  il 
għexiewi ;  fitty,  tal  post,  li  jokgħod, 
tajjeb  fil  post,  adattat,xierak;  yet  Isaw 
nothing  so  apt  and  fittvy  (Puitenham, 
English  Poesy  bk.  III J,  ma  dan  collu 
ma  rajtx  ħaġ'oħra  li  hi  aħjar  u  li 
tixrak  (xierka)  actar. 

FiTZ  — ben  (iben  ta)— chelma  li  nsi- 
bu  mkegħda  ma  xi  israijiet  Inglisi  li 
taghmel  cunjom,  bħal  ma  huma  Fxtz 
Patrick,  Fitz  Gerald,  Fitz  Witliam, 
(jigifieri  Ben  Patri^iu,  Ben  Geraldu, 
Ben  Guglielniu). 

FivR — ħamsa;5;V;id  (billi  fiha 
ħamest  iswaba) ;  five/inger  tied,  mar- 
but  tajjeb  ;  and  with  anotlier  knot  five 
fingered  ^tW...(Sh*ikspear^  Troilus  and 
CressidaJ  ;  /ive  fingers,  li  stilla  tal 
baħar ;  il  ħamsa  (il  carta  tal-loghob) 
tat-trionf. 

FivB-cLBFT  (werak  etc.)  —  maksum, 
mifruk  ghal  ħamsa  (  b'ħames  teb- 
kat  etc.) 

Ftvb  finobrbd  —  b'ħamest  iswaba 
(\i  għandu  ħamest  iswaba). 

FivB  FOLD  — għal  ħames  darbiet;  ghal 
harasa. 

FivB  PARTED— raaksum  jew  mifruk 
fħamsa. 

FivBR— carta  (tal  banc)  ta  ħames 
liri. 

FivBg— logħob  tal  ballun  (meta  jil- 
għabu  bil  ballun  li  jatuh  b'idhom  ghal 
mal  hajt  sa  chemu  jitilfu)  fid  (idejn) 
billi  fihom  hamest  iswaba;  although 
as  yet  they  have  not  taken  to  use  their 
/ives,  (Hoo\i,Pow  at  the  Ox/ord  Arms\ 
għadilli  għadhom  ma  bdewx  jħaddma 
idejhom ;  /ioes  ( jew  vives)^  isem  ta 
marda  taż-żwiemel  (raeta  tintefliilhom 
il  glandula  (jew  glanduli)  ta  taħt  wid- 


Digitized  by 


Google 


m 


—  406  — 


I^LA 


nejhom  (li  ighejdulhom  parotid  glands); 
bunch  offives^  il  ħamsa  (1-id) ;  hring 
here  fht  me  have  in  mine)  your  bunch 
of  fives  {slangjy  gib  dawc  il  ħamsa 
hawn  (gib  idec  fidi). 

FivBs-oouRT— post  bil  ħajt  għoli  u 
il  ħitan  mal  ^nieb  għal  apposta,  għal- 
logħob  tal  baliun  (biex  tati  il  baliun 
b'idec  cuU  darba  għal  mal  ħajt). 

Fix  —  twaħħal,  tehmeż ;  tagħmel 
għal  saħħ  jew  għal  dejjem ;  tiffissa, 
taghżel)  tgħakkad ;  tgħakad,  ħabla, 
tisrima  tal  moħħ  ;  mwaħħal,  mebmuż 
mkieghed  jew  mkiegħed  ghal  saħħ; 
fix  these  to  tlie  wall^  waħhal  dawn  mal 
hajt;  ifl  were  you  Fdfiv  these  bars 
in  the  wallf  li  cont  minnec  cont  nwaħ- 
ħal  (għal  saħħ  jew  għal  dejjem)  dawn 
il-lasti  (virghi  etcj  ma  ( gewwa)  il 
ħajt ;  if  I  ioere  you  rdfix  these  bars 
in  the  tcallf  li  cont  minnec  cont 
nwaħħal  (għal  saħħ  jew  għal  dejjem) 
dawn  il-lasti  (virgbi  etc.)  ma  (gewwa> 
il  ħajt ;  fix  the  day  yourself  whsn  to 
meet^  iffissa  (għażel,  semmi)  int  il  ġur- 
nata  meta  niltakghu ;  the  quick  silver 
will  fix  and  run  no  more  and  endure 
the  hammer  (Bacon,  A^atural  llistory), 
1-argentuvivu  (il  mercuriu^  jagħkad  u 
ma  jibkaz  jiġri  (bħal  ilma)  u  icun  taj- 
jeb  għal  martell  (biez  jinħadem  bil 
martell) ;  tce  are  now  placed  in  a  nice 
fix,  issa  kegħdin  tajjeb  (misrumin, 
fbaslaetc);  loe  are  to  fix  our  resi- 
dence  in  London,  sejrin  immorru  nok- 
għodu  ghal  dejjem  Londra;  toJtXf  id- 
dawwar  lejn,  tkigħed  fuk,  my  thoughts 
at  present  are  fixed  on  Uomer  (I)ry- 
den,  P^ose  works,  VoL  7,  letier  30),  il 
ħsiebijet  tiegħi  issa  huma  mdawrin 
fuk  Omeru,  (moħħi  issa  kiegħed  f  0- 
meru). 

FixABLB  —  li  jista  jitwaħħal,  icun 
mehmuż;  li  jista  icun  iffissat  (jew 
magħżul,  żmien  etc.) 

FiXATioN  —  twaħħil,  tkegħid  għal 
saħħ,  ghażil  ta  żmien  (ġurnata  etc); 
kghad  fiddar,  kgħad  fpost  stabilit; 
gneluk. 

FixATURB  —  bħal   mantichilja    bil 
gomma  għax-xagħar  (bandolina). 
.  FixBD— mwaħnal,  mehmuż  ;  stabi- 
lit,  li  kieghed  għal  saħħ  ;  fiss  (fil  fiss 


jew  li  jitħallas  dejjem  etc);  magħżul 
msemmi  (żmien,  ġurnata  etc.) ;  he  is 
no  longer  a  provisional  and  tempomry 
employl,  he  is  on  the  fixed  establish- 
ment  nowy  issa  daħal  fil  fiss  fimpiegat 
fiss,  li  jitħallas  dejjem,  għandu  il  pen- 
sioni  etc),  we  cannot  do  any  thing 
before  the  timefixed^  ma  nistgħu  nagh* 
mlu  xejn  għad,  kabel  ma  jasal  iż- 
żmien  (stabilit  jew  magħżul  ghalhecc); 
fixed  starsy  cwiecheb  fissi  (li  kegħdin 
dejjem  jew  li  jidru  dejjem  f  post  wie- 
ħed,  imbegħdin  dejjem  li  stess  minn 
xulxin). 
PixBDLY— bil  għakda. 

FixiNO— tgħakkid,  twiAħil,  għażil 
(fissar)  ta  ġurnata  etc 

FixTURB  —  tkeghida  (fis-sħih)  bis- 
saħħa ;  t/ie  fimi  fixture  of  thy  foot 
would  give  an  excelUnt  motion  to  the 
gait  (Shakspear,  Men*y  WivesJ^  ix- 
xeħta  (  niżla,  tefgħa)  bis-sahħa  jew 
soda  ta  riġlec  (siekec) ;  tati  (taghmel) 
pass  sabiħ  (iġġagħlec  tidher  timxi  taj- 
jeb  ferm). 

Fiz-GiG  —  tifla  fuk  ruħħa,  mohha 
fin-namrar ;  (suffarel  mignuna)  magh- 
mula  bil  porvli  (xogħol  tal  giogdi- 
fogu) ;  foxxna  għal  ħut. 

Fizz— tfexfex ;  ix-xampanja  (  hecc 
msejħa  mit-tfexfix  li  tagħmel  meta 
tiftaħ  flixcun). 

FizzLB — tfexfex. 

FjoRD— daħla  dejka  (bil  blat  għoli 
fil  gnieb)  tal  baħar  gio  1-art. 

Flab  -  xorta  ta  fakkiegh  (ħaxixa). 

Flabbbroast—  tghaggeb,  tiscanta ; 
at  t/iese  woixls  he  remainedflabbergasted 
f'or  utterance^  għal  dawn  il  chelmiet 
baka  scantat  ma  għarafx  (ma  satax) 
iwiegeb  xejn. 

Flabbily— bli  rtuba,  bir-reħja. 

Flabbinbss— rtuba,  reħja,  ċajpir; 
what  do  you  think  of  the  flabbiness  of 
hisflesli^  x*jidhirlec  miċ-ċajpir  ta  gis- 
mu  (ta  laħmu). 

Flabby  —  artab,  merħi,  mċajpar, 
mpatpat;^&I^y  flesh,  laħam  artab  etc 

Flabbl  ^/aw,;— mrewħa. 

Flabbllation — il  cura  tat-tobba  fil 
cosor  (meta  xi  ħadd  jicser  sieku  jew 


Digitized  by 


Google 


fLÀ 


—  406  — 


B'LA 


drigħu  ect.)  billi  meta  ikasbuh  iżom- 
mulu.fejn  icun  chiser  frisc  bli  mrie- 
waħ  etc. 

Flabelufobh— li  għandu  (ta)  gha- 
mlu  ta  mrewħa. 

Flabbbqabt  {oxd^JlahbergaBtJ. 

Flabilb— li  jista  jittajjar  mar-riħ, 
li  jista  itajru  ir-riħ. 

Flagoid  —  mpatpaty  merħi,  artab, 
mċajpar ;  (mitluk,  mormi  bil  ghatċ) ; 
water  those  planta  at  once,  canU  yon  see 
their  flaccid  leaves,  sakki  dawc  ix- 
xtieli  dal  wakt  ma  tarahomx  bil  werak 
midbiel  (kegħdin  jibcu  bil  ghatċ). 

Flagoidity  Uelka,  reħja,rtuba,  ċaj- 

FliAOOIDNESSjpir. 

Flaok— thabbat  (bhal  ma  tagħmel 
il  kalb). 

Flaokbr— tittajjar  billi  tħabbat  il 
ġwiencA  (bhal  għasfur^. 

FiiAOKET-'flixcun  żgħir,  cunjett. 

FiiAa  —  bandiera,  sanġacc;  ċanga- 
tnra;  gewnaħ  ta  għasfur;  beżbuża 
(troffa)  f  pinzell  etc;  tiċċanga,  tidden- 
del,  tintelak,  tidbiel,  tiċċajpar,  iżżejjen 
(tarma)  bil  bandieri;  we  are  happy  and 
lucky  to  live  under  the  Britiak  FUujy 
aħna  cuntenti  u  ixxurtiati  li  kegħdin 
taħt  il  bandiera  Inglisa ;  moBt  of  the 
flags  in  thie  room  are  broken,  il  biċċa  il 
cbira  taċ-ċangaturi  fdin  il  camra  hu- 
ma  micsurin;  those  birds  have  come 
here  to  their  neBt  to  renew  their  broken 
Jlaqsy  dawc  il  għasafar  gew  hawn  fil 
bejta  tagħhom  biex  igeddu  (jerġgħu 
itellgħu  )  il  ġwienah  ( jew  il  primi, 
ir«rixiet  il  cbar)  li  għandhom  micsura; 
/  am  in  want  ofsome  slabB  of  Btones  to 
fiag  my  houBc  with^  għandi  bżonn  ta 
ftit  ċangatura  biex  niċċanga  id-dar 
(biha) ;  I  Baw  the  birds  coming  on 
their  bIow  and  flagging  rings^  rajt  il 
għasafar  gejin  fuk  il  ġwienaħ  tagħhom 
mdendlin  (mitlukin^  ;  the  pleasures  of 
the  town  begin  to  flag  and  grow  lan- 
guid,  (Swift)  il  piaciri  (iddivertimenti) 
tal  belt  bdew  jonksu  u  jibirdu  Tjicsħu 
jew  jidbielu) ;  for  you  the  honrn  of 
lixbour  do  not  jftag  ( Wordsworl  li,7irn/r- 
sion  i^i;.  K),għalic  il  ħin  tax-xogħol  ma 
idejjaklikx  kalbec  (ma  icajprecx  etc.) ; 
to  day  is  the  King^s  brithday  that  is 
why  all  the  ships  in  harbour  areflagged 


(decked  out  jew  adorned  with  flags  ) 
illum  il  festa  ta  meta  jaghlak  sninu  ir- 
Re,  għalecc  il  bastimenti  collha  hnma 
armati  (mżejnin)  bil  bandieri;  tostrike 
jew  to  lower  the  flag^  tniżxel  (tmajna) 
il  bandiera  biex  turi  rispett  (  b*cum- 
pliment)  jew  biex  turi  li  int  mirbuh 
(  cedejt  ruħec  f  idejn  il  għadu  );  to  dip 
the  flag  tni'///.el  ftit  il  bandiera  biex  is- 
sellem  (issellem  bil  bandiera) ;  to  hang 
tlie  flughalfmast  high  fto  raise  it  only 
half  way  up  the  staff^  as  a  token  of 
mourning)  italla  il  bandiera  mees'asta 
(b*sinjal  ta  vistu). 

Flao-broom  —  xcupa  tal  ġummar 
etc.  għal  cnis  tal  art. 

Flao-fbatbbr-  rixa  prima  ta  gew* 
naħ  ta  għasfur. 

Flag-libutbnant— il  fizzial  ta  ma 
dwar  Tarmirall ;  l'ajjutant  ta  Armiral 
(dac  li  hu  aidede-camp  tal  General); 
thefltg  lieutenanVs  duties  are  to  cotn- 
municate  the  AdmiraVB  commands  to 
tlie  Commanders  of  the  «/it/)«,  id-dmirijet 
(ix-xoghol)  tal  Ftag  Ucutenant  huma  li 
jati  lil  Commanders  (  cmandanti  )  tal 
bastimenti  jew  frejgati  lordnijet  li 
johrog  I-armirall. 

Flag-Oppicbr  —  uiBcial  (  cap  )  tal 
frejgati,  cmandant  ta  squadra  (ta  flot- 
ta)  — armirall,  vici  armirall  jew  t^ar 
admiral. 

Flag-ship— il  frejgata  (  bastiment 
tal  gwerra  li  fuka  icun  1-armirall,  (il 
bastiment  tal  armirall ). 

Flag-stapf  -arblu  jew  lasta  ta  ban- 
diera. 

Flagblbt  —  ara  fligeoleL 

Flagblla  —  (  plural  ta  flagellum  ) 
flagelli,  castighi. 

Flagellate— tifllagella,  tati  is-swat 
tbiccer  bis-swat;  issawwat  bil  fla- 
gelli. 

Flagbllation  -  flagellazioni,  swat. 
•   Flagellator  —  min  isawwat  jew 
jifQagella. 

Flagbllb  -  dixiplina,  ħabel  bil  għe- 
kiedi  glias-swat ;   frosta. 

Flagblljporm  -  li  gej  bħal  frosta,  li 
gej  twil  u  jispiċċa  bil  ponte.  għal  xejn 
għal  xejn. 

Flagellum  —  frosta,  flagell,  dixxi- 
plina,  ħabel   bil  għekiedi  għas-swat; 


Digitized  by 


Google 


fLA 


—  407  — 


PLA 


ħjat  (truf  bil  ]^nta)  tas-Bakajn  ta  xi 
annimali  msejħin  cruatacei  ( jew  bil 
koxra) ;  dawc  it-truf  bħal  ħajt  mibrum 
tad-dwieli,  jew  dawo  il  ħjut  li  bigħom 
jixxabtu  ix-xtieli  tal  frawli. 

FLAGE0LBT'flejguta(8trument  tad- 
dakk). 

Flàoobd  —  mżejjen  jew  armat  bil 
bandieri ;  iċċangat. 

Flaooinbss  —  rtuba,  reħja,  telka, 
tpatpit  (tal  laham  etc.)  ċajpii*. 

Flaooino— telka,  reħja,  ċajpir,  tpat- 
pit  ta  laħam  ;  flagging^  ċangar;  this 
roonx  stands  in  need  qf  C^oantsJ  Aag- 
ging,  din  il  camra  trid  iċ-cangar;  fvalk 
on  the  Jlagging/imu  fuk  ic  cangar  (fuk 
il  bancbina). 

FLiooY-mdendel,  mitluk,  raidbiel, 
mitruħ,  mċajpar;  bħal  bandiera;  wasa. 

Flaoitatb— titlob  bil  Iierra. 

Flaoitious  —  ħażin  ferm ;  aħrax 
chemm  jista  icun ;  chiefer  sħih ;  ta 
kalb  ha^.ina  li  ma  jistax  iciin  iżied, 
briccun  bla  kies. 

Flaoitioubness — ħażen  cbir,killa  jew 
ħruxija  ;  he  passed  a  life  in  flagitious- 
ness  andsin,  (Blair,  Sermons),  għadda 
ħajja  ta  chefria  cbira  (chiefra)  u  fid- 
dnub  (għax  ħajja  ta  veru  ragel  ħażin). 

Flao-man  —  ragel  tas-sinjali  (  bil 
bandieri) ;  armirall. 

Flaoon— karraba ; 

Flaoranoe  )  h^ġġa;  ħrik ;  nar;  ħa- 

„  >•  żen  cbir  etc.    (  bhal 

Flaorancy  j  jUigitionsness)/ 

Flaorant— li  iħaġġeġ  Qakbad  bin- 
nar);  aħmar,  micwi  bin-nar;  li  kie- 
ghed  iħaġġeġ,  li  sejjer  j«iti  sħiħ  (bil 
killa  collha);  whiJe  the  loar  toasAagrant, 
wakt  li  il  gwerra  chienet  kegnda  tati 
sħjħ  (fl.akkal  tagħha) ;  dieher,  ċar ; 
this  is  a  Jhgrant  act  of  injustice,  din 
inġustizia  ċara  (dan  għamil  jew  pass 
ta  inġustizia  ċar). 

Plaorantbbbllo  —  fil  wakt  (  fiz- 
żmien)  li  il  gwerra  chienet  sejra  (wakt 
il  battalja,  jew  wakt  li  chienet  issir  il 
gwerra). 

Flaorantb-dblioto  —  makbud  fil 
fatt  (wakt  li  chien  jagħmel  id-delitt); 
he  ioas  taken  ftagrante  delicto^  (he  was 
caught  in  the  acij,  kabduh  (inkabad) 
fil  fatt. 


Flaoratb — taħrak. 

Flaoration— ħruk,  nar. 

Flao-sidb— dic  in-naħħa  tal  ħuta 
(baccaljaw  etc.)mak8uma  jew  miftuħa 
minn-nofs  li  ma  icollhiex  magħha  ix- 
xewca  (tan-nofs^. 

Flao-btonb  —  gebla  tac-ċangatura 
(li  tinferak  ċangaturi). 

FLAiL'ħatar  għad-dris  tal  kamħ; 
tati  bil  ħatar  biex  tidres  il  kamħ,  tid- 
re6  il  kamh  bil  ħatar  iftail^  mazsa  bil 
ponot  li  chienu  dari  jusaw  fil  gwerra 
^biex  jatu  biha). 

Flairb— riħa. 

Flaitb— tbażża,  twerwer  (bil  biża). 

Flake— borra;  xrara  jew  suifarell, 
leħħa  ta  berka ;  ġażira ;  taka',  tagħ- 
mel  il  borra ;  the  flakes  of  snow  came 
down  all  day  long^  il  borra  bakgħet  nie- 
żla  il  ġurnata  collha;  we  saw  some 
flaies  ofrnddy  fire,  rajna  xi  suffarelli 
tan-nar ;  ever  and  anon  the  rosy  red 
flashed  through  her  face  as  itliadheen 
a  flake  of  lightning^  (Speneer; ;  cuU 
tant  il  ħmura  chienet  titla  f  wiċċha, 
jew  wiċċha  chien  isir  aħmar  bhallichie- 
cu  leħħa  ta  berka  (cbienet  tatiha  jew 
titilgħilha  fawra,  kisa'Ieħħataberka); 
flake,  xatba  (  tal  kasab ) ;  kannic  li 
fuku  inixxfu  jew  li  ikaddu  il  ħut. 

FLAKY—bħal  borra ;  li  kieghed  stràt 
stràt  "jew  saff  fuk  saff. 

Flam  —  ghidba,  chelma,  b'  oħra ; 
bear  witness  if  I  tell  a  flam  (  Swlf*, 
Birthday  songj  cun  xhud  jecc  ngħejd 
chellma  b'oħra  ( jecc  ma  ngħejdx  is- 
sewwa ). 

Flam— falz,  karriek,  m*hux  vero. 

Flamant  —  mkabbad,  bin-nar,  jix- 
għel,  bil  fiamma,  iħapfġeġ. 

Flamb  -  tispalmia  jew  tbixx  ix-xar- 
rab(tidlec)  laħam  bil  butir  jew  hut 
biż-żejt  u  'I  kares  etc.  meta  icun  jin- 
xtewa ;  she  had  been  flambing  thh  roast 
(Beoit,  Bride  of  Lammermoor),  chie- 
net  tati  il  butir  il-Iaħam  wakt  li  chien 
jinxtewa. 

Flambbaw  —  torċa  mixgħula  (  biex 
tati  id-dawl  fid-dlam  jew  biMeji;; 
fiaccla. 

Flamboyant — li  kieghed  jixgħel  jew 
jakbad  ;  bil  fiamma ;  mixgħul  ;  flam- 
boyant  (fl*architettura)  stil  (xorta)  ta 


Digitized  by 


Google 


PLA 


408  — 


FLA 


bini  jew  ta  architettara,  sabiħ  u  bil 
gost  li  inventau  n  bdew  jasaw  fi  Fran- 
za ;  dana  li  stil  1-iżied  li  jidber  fi  twie- 
ki  eto.  ta  għamla  gotica. 

FLAMB—lsien  tan-nar,  fiamma,ħag- 
gieċa;  mħabba;  ħrara;  maħbubjew 
maħbaba;  tħaggeġ,  tfemak ;  we  could 
see  the  glare  o/thejlames,  rajna  id-dia 
(il  ħmura)  tal  ilsna  (fiammi)  tan-nar ; 
hefore  ten  minutes  all  tlie  place  toas  in 
aflame^  kabel  għazar  minuti  il  post 
chien  ħuggieġa  waħda  ;  the  true  de- 
scendants  of  those  godly  men  who  swept 
from  Scotland  in  aflame  of  zeal  {YfOTĠ- 
swortb  Exeursion  Bk.  IV^M  vera  raz- 
za  (il  veru  nisel)  ta  dawc  rgiel  (nies) 
tajba  li  gejjin  (neżJin)  mil  li  Scozia, 
b'ħuggieġa  ta  ħrara  (mħaġġin  bil  ħra- 
ra;  since  your  beautiful  maid  your  flame 
fias  repaid,  no  more  I  your  folly  regret 
(  ByrOD,  to  the  Sighing  Strephon  )  la 
darba  it-tfajla  sabiħa  tiegħeo  li  għan- 
dec)  wieġbet  għal  li  mħabba  (għal  gib- 
da  tiegħec  li  għandec  lejha)  jena  ma 
ngħalix  actar  għal  bluha  tiegnec  (  ma 
nibkax  nagħli  għalic  actar  għax  ibleħ) 
7  suppose  she  was  an  old  fiame  of  the 
ColoneVs  (Tbackeray,  ifewcomes,  Ch. 
XXII Jy  nahseb  li  chienet  il  mahbuba 
(il  għażiża,  it-tifla  li  iħobb)  tal  Guru- 
nell. 

Flamb-dbarbr— min  (dac  li)  i^.omm 
torċa,  jew  fiaccla. 

Flamb  BOLT— sajjetta;  oW  each  in 
tum  the  terribleflame  boltsfall^  (Hoore: 
Veiled  prophet  of  KhorassanJ,  fuk  cuU 
wieħed,  wara  xulxin  bdew  neżlin  (ifak- 
kgħu)  is-sajjetti. 

Elamb-bnoinb  (gas-engine)— macna 
tal  gas. 

Flamb-byed— għajnejn  (b'għajnejn 
jew  li  għandu  għajnejn)  ħergin  il  bar- 
ra  (mimlijin^  bir-rabia  jew  bil  killa. 

Flambful—H  jixghel,  mkabbad,bin- 
nar. 

Flamblbss— bla  vampa,  bla  nar. 

Flamblbt— pianura  (Isien  tan-nar) 
^ghir. 

Flame-shapbd— li  gej  bħal  (W  ghan- 
du  għamla  ta;  Isien  tan-nar  ;  a  flame 
shaped  weapon,  arma  li  il  ponta  tagħha 
gejja  bħal  Isien  tan-nar  )m'hiex  lixxa 


Flaminbous 

Fl«AMINGAL 
FLàMINO  — 

kawwiy  aħrax. 


bħal  armi,  xwabel  vlegeġ  etc.  ta  dai- 
imien. 

Flambn  —  kassis,  sacerdot  tar-Bu- 
mani  antichi  (pagani). 

tal  kassisin  jew    Sa- 
cerdoti  Rumani  anti- 
chi  (pagani). 
i  iħaġġeġ,  jiwampia; 
kalil. 

Flaminoo  — Flamingo,  tajra  ta  I-il- 
ma  b'sakajha  twal ;  n  bħal  tal  papri 
u  munkara  twil,  milwi,  tgħix  bil  ħut, 
granci  etc. 

Flammable— li  jakbad,  li  jixgħel. 

FiiAMMATioN^kbid,  ħrik. 

Flammbous— bħal  fiamma,bhal  Isien 
tan-nar,  bħal  vampa;  tal  vampi  tan- 
nar. 

Flammifbrous— li  jagħmel  il  vampa 
li  ikabbad. 

Flammivomous— li  jitfa,  lijixħet,  li 
iwaddab  minn  gewwa  il  fiammi  tan- 
nar. 

Flamt-H  iħagġeġ  jew  ifemak. 

Flan  —  scalda,  rih,  buflfura  għal 
għarrieda  kawwija,  tempesta;  salt,  tef- 
għa  duħħan  cbira  mitfugħa  bir-riħ 
hecc  chif  toħrog  minn  ċumnija. 

Plan — vleġga. 

Flanch  —  biċċa  (xifer  jew  ħanec) 
f  macna  biex  magħha  twaħħal  jew 
tkabbad  ħag  oħra. 

FLANOB—dac  il  ħanec  mkabbes  fro- 
ta  tal  vagun  tal  vapur  tal  art  etc.  biex 
iżżomm  fuk  iMinja  u  ma  tiżlokx  jew 
ma  toħroġx. 

Plank— genb,  tokgħod  ma  genb, 
taħbat  minn  mal  genb. 

FLANKARDS—il  għadmiet  mkabbżin 
fil  genb  (ġnieb)  ta  cerv. 

Flankbr — fortizza  mal  gnieb  biex 
tħares  (ma  tħallix  li  iounu  milku- 
tin  etc.)  suldati  jew  rigimenti  etc; 
tattacca,  tcAbat  għal  jew  mil  genb. 

FLANKs—Iaħam  mkabbes  (  nefħa  ) 
fgenb  jew  fuk  dahar  ta  żiemel. 

Flannbl— flanella;  bħal  ponċ  (xorb) 
magħmul  bil  gnibru  sħun  birra  u  nu- 
cimuscata;  talflanella;  aftannelshirt, 
kmis  tal  flanella. 

Flannbllbd  —  mgheżwer,  msaħħan 
bil  flanelli. 

Flannbn— flanella;  tal  flanella. 


Digitized  by 


Google 


PLA 


—  409  — 


PliA 


Flanqubrb— isem  ta  Bigimenti  tal 
Gavallerija  CFranciBa). 

Flap— tperpira,  tlebliba,  perpura; 
il  falda  ta  glecc  (baccaljawwa) ;  dejl ; 
tperper,  tlebleb ;  tħabbat  il  ġwienaJi ; 
gewncA  ta  mejda  (biċċa  żejda  f  mejda 
jew  fpersiana  etc.  li  tinfetaħ  u  tingħa- 
lak  biċ-ċappetti);  dakka  żgħira;  isem 
ta  marda  taż-żwiemel ;  xorta  ta  fak- 
kigħ  wasagħ ;  mrewħa  għad-dubbien 
(biex  tchecci  jew  toktol  biha  iddub- 
bien) ;  thejlapofihe  bannevB  ihat  flit 
a*  they  are  bome^  (Bf  ron,  Siege  of  Co- 
rinth^  XXID,  it-tperpir  (tleblib)  tal 
bandieri  jew  standardi  lijittajru  (iper- 
pru  etc.)  huma  hu  sejrin  (mexjin)  bi- 
hom;  he  had  hold  of  the  flap  o/  tny  coat^ 
kabadli  (ta  is-saUJ  għal  perpura  (fal- 
da  jew  għal  baccaljawwa)  tal  ġlecc 
(ġacchetta)  tiegħi ;  tJie  ^flapping  sail 
was  hauled  down^  niżżlu  il  kala  li  chien 
kiegħed  ilebleb  (iperper);  f  coiild  hear 
the  eagle  jUtp  its  winga^  cont  nisma 
I-ajcH  tħabbat  ġwenħajha;  ifyoti  wish 
to  have  more  room  on  the  tahle  we  can 
put  up  Uieseflaps^  jecc  tridu  wisa  actar 
fuk  il  mejda  nistghu  narmaw  (intel- 
Igħu)  il  ġwienaħ  (jew  iż-s^j'eda)  tagħha; 
/  had  a  flap  of  tlie  doge  tail^  ħadt  dak- 
ka  żghira  bid-denb  tal  chelb;  when 
the  horse  has  the  flaps  you  ntay  perceive 
his  lips  swelled  on  hoth  sides  of  his 
moHthf  and  thai  which  is  in  the  blister  is 
like  the  white  of  an  egg  ;  cut  some  • 
slashes  wiih  a  knife  and  rub  H  once  with 
sah  and  ii  will  cure  {Farriers  Diction' 
ary),  meta  iż-żiemel  icun  marid  bil 
ricollu  il)  flaps  taralu  xuftejh  minfuħa 
in-nahħa  l-waħ<la  u  loħra  ta  ħalku,  u 
fin-nefħa  (jew  innuffata  icun  hemm 
( icoUu  )  bħal  abjad  tal  bajd  ;  fellillu 
(xokklu)  in-nefħa  b'sicchina,  ħokklu 
( għoroklu)  fejn  taksam  bil  melħ,  u 
ifiek. 

Flapdragom  —  logħob  billi  takbad 
ftahtaf)  iż-żbib  mil  brandi  li  icun  kie- 
għed  jakbad  u  titfgħu  f  ħalkec  binnar 
chif  icun  u  tieclu ;  tibla  f  dakka  ;  the 
stormy  sea  had  flapdragoned  the  ship 
before  ony  assistance  could  be  given^  il 
baħar  kawwi  chif  chien  bala  (għarrak) 
il  bastiment  kabel  ma  ħadd  ma  sata 
jatih  għajnuna. 


Flap-babbd— bil  widnejn  mdendlin 
I-isfel  (iperpru). 

Flap-jaok— ftira,  sfinġa.^ 

Flappbr— min  iħabbat,  jati  dakkiet 
żgħar ;  papra  żgħira  li  ma  tcunx  għa- 
da  taf  (jew  bdiet)  ittir. 

Flappbr-skatb— ħuta,  ir-rajja. 

Flappbt  —  bicca  għuda,  strixxa ; 
ċoff  taż-żagarella ;  he  is  one  who  sells 
ribbons  and  flappeis^  dac  wiehed  li 
ibigh  iċ-ċoffi  u  iż-żagarelli. 

Flappish— dendul,  disutli,  mħarbat 
fi  Ibiesuy  mperper. 

Flappy  —  mperper,  mdendel,  jew 
mitluk  ilebleb. 

Flarb  —  laħh ;  tgħammix,  teptip 
tad-dawl ;  tleħħ ;  tgnammex,  itteptep 
(id-dawl) ;  aflare  up^  saħna  fdiscors 
f  f  argument) ;  to  flare  up^  tisħon,  tiż- 
bel,  issir  demoniu  etc. 

Flaring  -li  igħammex,iteptep  (tleb* 
leb)  (bħal  dawl  fir-riħ). 

Flarinoly  -  bit  tgħammix,bit  teptip 
(dawl  firriħ^. 

Flash  -laħħ,  berka ;  furia  (  sahna 
ta  mument,  f  salt,  f  dakka) ;  għadira 
ilma ;  hafna  ilma  mitfugħ  bis-salt  biex 
isuk  (miegħu)  ħmieġ  etc;  lewn  (culur) 
li  isir  biz-zoccor  mcmruk  etc.  li  jatu  il 
brandi  u  xorb  ieħor  biex  jidher  kawwi; 
ilellex(lewn  ignajjat)  falz,Ii  jidher  biss; 
bla  sustanza,  frugħa;  bluha;  discors 
tan-nies  baxxi  cliem  li  ma  tantx  jifti- 
hem  għaliex  jingħad  mod  u  jista  jifti- 
hem  b'mod  ieħor ;  tleħħ,  tberrak  ; 
tfakka  ghal  gnarrieda ;  tiżbel  f  dakka ; 
titfa  I-ilma  li  icun  jidher  nieżel  bħal 
ħġieġa  (  jew  cristalla  ) ;  then  audden 
t/irough  t/ie  darkened  air^  a  flash  of 
lightning  came^  (Scott,  Lay  ofihe  Last 
Minsirel)  mbagħad  f  dac  id-olam  (fak- 
kghet)  rajna  il  lahħa  ta  sajjetta;  flash' 
es  of  wratli  and  iears  of  shame  (Long- 
felloWy  llales  ofa  way  side  inn  ),  saħ- 
niet  jew  sħanat  f  dakka  (  f  salt  jew 
f  mument  wieħed )  u  bichi  (  dmugħ  ) 
ta  mistħija;  wherever  rain  water  stands 
there  is  aflash^  cull  fejn  iżomm  (jekaf) 
1-iIma  tax-xita  icun  hemm  għadira ; 
ihrow  all  iliis  waier  for  a  good  flash, 
itfa  (ixħet)  dan  1-iIma  coUu  biex  issuk 
sewwa  (il  ħmieġ  etc.  li  hemm) ;  tfiat 
is  a  fladi  dress,  I  dovkt  like  it,  dic  libsa 

52 


Digitized  by 


Google 


PLA 


—  408  — 


PLA 


bini  jew  ta  architetturo,  sabiħ  u  bil 
goflt  li  inventau  u  bdew  jusaw  fi  Fran- 
za ;  dana  li  stil  1-iżied  li  jidher  fi  twie- 
ki  eto.  ta  għamla  gotica. 

Flame— Isien  tan-nar,  fiamma,ħug- 
gieċa;  mħabba;  ħrara;  inahbubjew 
maħbnba;  tħaggeġ,  tfernak ;  we  conld 
$ee  ihe  glare  o/  theflameBi  rajna  id-dia 
(il  hmura)  tal  ilsna  (fiammi)  tan-nar ; 
before  ten  minutes  alt  the  place  toas  in 
aflame^  kabel  għaxar  minuti  il  post 
cnien  ħuggieġa  waħda ;  the  true  de- 
scendants  of  those  godly  men  who  swept 
from  Scotland  in  aflxme  ofzeal  (Word- 
sworth  Excursion  Bk.  /F),il  vera  raz- 
za  (il  veru  nisel)  ta  dawc  rgiel  (nies) 
tajba  li  gejjin  (neżlin)  mil  li  Scozia> 
b'ħuggieġa  ta  ħrara  (mħaġġin  bil  ħra* 
ra;  since  your  beautiful  maid  your  flame 
has  repaidf  no  more  I  your  folly  regret 
(  ByrOD,  to  the  Siqhing  Strephon  )  la 
darba  it-tfajla  sablħa  tiegħec  li  ghan- 
dec)  wieġbet  għal  li  mħabba  Cgħal  gib- 
da  tiegħec  li  għandec  lejha)  jena  ma 
ngħalix  actar  għal  bluha  tiegħec  (  ma 
nibkax  nagħli  għalic  actar  għax  ibleħ) 
7  suppose  she  wàs  an  old  fiame  of  the 
ColaneVs  (Tbackeray,  ifewcomes,  Ch. 
XXII J,  nahseb  li  chienet  il  mahbuba 
(il  għażiża,  it-tifla  li  iħobb)  tal  Guru- 
nell. 

FLAMB-BEARBR^min  (dac  li)  izomm 
torċa,  jew  fiaccla. 

Flamb  BOLT— sajjetta;  oW  each  in 
tum  the  terrihUflame  boltsfall,  (Hoore: 
Veiled  prophet  ofKhorassanJ,  fuk  cull 
wi^ed,  wara  xulxin  bdew  neżlin  (ifak- 
kghu)  is-sajjetti. 

Elame-bnqinb  (gas-engine)— macna 
tal  gas. 

Flame-eted— għajnejn  (b'għajnejn 
jew  li  ghandu  għajnejn)  ħergin  il  bar- 
ra  (mimlijin^  bir-rabia  jew  bil  killa. 

FLAMEFUL—li  jixghel,  mkabbadybin- 
nar. 

Flambless— bla  vampa,  bla  nar. 

Flamblbt— pianura  (Isien  tan-nar) 
ighir. 

Flamb-bħaped— li  gej  bhalfli  ghan- 
du  għamla  ta;  Isien  tan-nar  ;  aflame 
shaped  weapon,  arma  li  il  ponta  taghha 
gejja  bhal  Isien  tan-nar  )m*hiex  lixxa 


Flaminbous 

Fl«AMINOAL 

Flaming  — 
kawwi,  aħrax, 


bħal  armi,  xwabel  vlegeġ  etc.   ta  dai- 
żmien. 

Flamen  —  kassis,  sacerdot  tar-Bu- 
mani  antichi  (pagani). 

tal  kassisin  jew    Sa- 
cerdoti  Rumani  anti- 
chi  (pagani). 
i  iħaġġeġ,  jivvampia; 
kalil. 

Flaminoo— Flamingo,  tajra  ta  1-il- 
ma  b'sakajha  twal ;  n  bħal  tal  papri 
u  munkara  twil,  milwi,  tgħix  bil  ħut, 
granci  etc. 

Flammable— li  jakbad,  li  jixghel. 

FLAMMATioN—kbid,  ħrik. 

Flammbous— bħal  fiamma,bhal  Isien 
tan-nar,  bħal  vampa;  tal  vampi  tan- 
nar. 

Flammifbrous—H  jagħmel  il  vampa 
li  ikabbad. 

Flammivomous— li  jitfa,  lijixħet,  li 
iwaddab  minn  gewwa  il  fiammi  tan- 
nar. 

FiiAMT-Ii  iħaġġeġ  jew  ifernak. 

Flan  —  scalda,  rih,  buffura  ghal 
għarrieda  kawwija,  tempesta;  salt,  tef- 
gha  duħħan  cbira  mitfugħa  bir-riħ 
hecc  chif  toħroġ  minn  ċumnija. 

Plan — vleġġa. 

FLANcn  —  biċċa  fxifer  jew  ħanec) 
f  macna  biex  maghha  twaħħal  jew 
tkabbad  ħaġ'oħra. 

Flangb— dac  il  ħanec  mkabbesfro- 
ta  tal  vagun  tal  vapur  tal  art  etc.  biex 
iżżomm  fuk  il-Iinja  u  ma  tiżlokx  jew 
ma  toħroġx. 

Flank— genb,  tokgħod  ma  genb, 
taħbat  minn  mal  genb. 

FLANKARDS—il  għadmiet  mkabbżin 
fil  genb  (ġnieb)  ta  cerv. 

Flankbr — fortizza  mal  ġnieb  biex 
tħares  (ma  tħallix  li  icunu  milku- 
tin  etc.)  suldati  jew  rigimenti  etc; 
tattacca,  taħbat  għal  jew  mil  genb. 

Flanks— laħam  mkabbes  (  nefħa  ) 
fgenb  jew  fuk  dahar  ta  żiemel. 

Flannbl— flanella;  bħal  ponċ  (xorb) 
magħmul  bil  ġnibru  sħun  birra  u  nu- 
cimuscata;  talflanella;  a ^ftannel  shirt, 
kmis  tal  flanella. 

Flannbllbd  —  mgheżwer,  msaħħan 
bil  flanelli. 

Flannbn— flanella ;  tal  flanella. 


Digitized  by 


Google 


PLA 


-  409  — 


PLA 


Flanqubrb— isem  ta  Bigimenti  tal 
Gavallerija  CFrancisa). 

Flap— tperpira,  tlebliba,  perpura; 
il  falda  ta  ġlecc  (baccaljawwa) ;  dejl ; 
tperper,  tlebleb  ;  tħabbat  il  ġwienah  ; 
gewni^  ta  mejda  (biċċa  żejda  f  mejda 
jew  f  persiana  etc.  li  tinfetaħ  u  tingna- 
lak  biċ-ċappetti);  dakka  żgħira;  isem 
ta  marda  taż-żwiemel ;  xorta  ta  fak- 
kigħ  wasagħ  ;  mrewħa  għad-dubbien 
(biex  tchecci  jew  toktol  biba  iddub- 
bien) ;  theflapofthe  bannera  that  flit 
a»  they  are  bome,  (Bjron,  Siege  o/  Co- 
rinth^  XXII),  it-tperpir  (tleblib)  tal 
bandieri  jew  standardi  lijittajru  (iper- 
pru  etc.)  huma  hu  sejrin  (mexjin)  bi- 
hom;  fie  had  hold  of  ihe  flap  ofmy  coat^ 
kabadli  (ta  is-salt  j  għal  perpura  (fal- 
da  jew  gtial  baccaljawwa)  tal  ġlecc 
(ġacchetta)  tiegħi ;  the  ^flapping  sail 
was  hauled  down^  niżżlu  il  kala  li  chien 
kiegħed  ilebleb  (iperper);  f  could  hear 
the  eagle  fUtp  its  wings^  cont  nisma 
l-ajcl'\  tħabbat  ġwenħajha;  ifyou  wish 
to  have  more  room  on  the  table  we  can 
put  yp  tlieseflaps,  jecc  tridu  wisa  actar 
fuk  il  mejda  nistghu  narmaw  (intel- 
Igħu)  il  ġwienaħ  (jew  iż-żieda)  tagħha; 
/  had  a  flap  of  the  doga  tailj  ħadt  dak- 
ka  żghira  bid-denb  tal  chelb;  wJien 
the  horae  has  theflaps  you  inay  perceive 
his  lips  swelled  on  bofh  sides  of  his 
mouth^  and  Uiat  which  is  in  the  blister  is 
like  the  white  of  an  egg  ;  cut  some . 
slashes  with  a  kntfe  and  rub  it  once  with 
saU  and  it  will  cure  {Farriers  Diction- 
ary),  meta  iż-żiemel  icun  marid  bil 
f icollu  il)  flaps  taralu  xuftejh  minfuħa 
in-nahħa l-waħda  u  loħra  ta ħalku,  u 
fin-nefħa  f  jew  innuffata  icun  hemm 
( icoUu  )  bħal  abjad  tal  bajd ;  fellillu 
(xokklu)  innefħa  b'sicchina,  ħokklu 
( għoroklu)  fejn  taksam  bil  melħ,  u 
ifiek. 

Flapdragon  —  logħob  billi  takbad 
rtahtaf)  iż-żbib  mil  brandi  li  icun  kie- 
għed  jakbad  u  titfgħu  f  ħalkec  bin-nar 
chif  icun  u  tieclu ;  tibla  f  dakka  ;  the 
stormy  sea  had  flapdragoned  t/ie  ship 
before  any  assistance  could  be  given,  il 
baħar  kawwi  chif  chien  bala  (għarrak) 
il  bastiment  kabel  ma  ħadd  ma  sata 
jatih  għajnuna. 


Flap-babbd— bil  widnejn  mdendlin 
1-isfel  (iperpru). 

Flap-jaok— ftira,  sfinġa. 

Flappbr— min  iħabbat,  jati  dakkiet 
żgħar ;  papra  żgħira  li  ma  tcunx  għa- 
da  taf  (jew  bdiet)  ittir. 

Flappbr-skate — ħuta,  ir-rajja. 

Flappbt  —  bicca  għuda,  strixxa ; 
ċoff  taż-żagarella ;  he  is  one  who  sells 
ribbons  and  flappets^  dac  wiehed  li 
ibigh  iċ-ċoffi  u  iż-żagarelli. 

Flappish— dendul,  disutli,  mħarbat 
fi  Ibiesu,  mperper. 

Flappy  —  mperper,  mdendel,  jew 
mitluk  ilebleb. 

Flarb  —  laħh ;  tgħammix,  teptip 
tad-dawl ;  tleħħ ;  tgnammex,  itteptep 
(id-dawl) ;  aflare  up,  saħna  fdiscors 
ff  argument) ;  to  flare  up^  tisħon,  tiz- 
bel,  issir  demoniu  etc. 

Flaring — li  igħammexyiteptep  (tleb- 
leb)  (bħal  dawl  fir-riħ). 

Flaringlt  -  bit  tgħammix,bit  teptip 
(dawl  firriħ^. 

Flash  -laħħ,  berka ;  furia  (  sahna 
ta  mument,  f  salt,  f  dakka) ;  għadira 
ilma ;  hafna  ilma  mitfugħ  bis-salt  biex 
isuk  (miegħu)  ħmieċ  etc.;  lewn  (culur) 
li  isir  biz-zoccor  ma^ruk  etc.  li  jatu  il 
brandi  u  xorb  ieħor  biex  jidher  kawwi; 
ilellex(lewn  ignajjat)  falz,li  jidher  Hss; 
bla  sustanza,  frugħa;  bluha;  discors 
tan-nies  baxxi  cliem  li  ma  tantx  jifti- 
hem  għaliex  jingħad  mod  u  jista  jifti- 
hem  b'mod  ieħor ;  tleħħ,  tberrak ; 
tfakka  ghal  gnarrieda ;  tiżbel  f  dakka ; 
.  titfa  1-ilma  li  icun  jidher  nieżel  bħal 
hġieġa  (  jew  cristalla  ) ;  then  audden 
tJirough  tlie  darkened  air^  a  flash  of 
lightnina  came^  (Scott,  Lay  of  the  Last 
Minstret)  mbagħad  f  dac  id-dlam  (fak- 
kghet)  rajna  il  lahħa  ta  sajjetta;  fiash- 
esofwrath  and  tears  of  shame  {hon^" 
fellow,  Tales  ofa  way  sids  inn  ),  saħ- 
niet  jew  sħanat  f  dakka  ( f  salt  jew 
f  mument  wieħed )  u  bichi  (  dmugħ  ) 
ta  mistħija;  wherever  rain  water  stands 
there  is  aftash,  cuU  fejn  iżomm  (jekaf) 
1-ilma  tax-xita  icun  hemm  għadira ; 
throxo  all  Uiis  water  for  a  good  flash, 
itfa  (ixħet)  dan  1-ilma  coUu  biex  issuk 
sewwa  (il  ħmieġ  etc.  li  hemm) ;  tJuit 
is  a  flash  dress,  I  donU  like  it,  dic  libsa 

52 


Digitized  by 


Google 


PLA 


—  410  — 


PLA 


ilellex  rtgħaj.iat)  ma  togħġobnix;  he 
has  a  flash  atj/le,  għandu  stil  (mod  chif 
tjcteb^  igħajjat  (ilellexj;  if  I  were  you 
I  would  not  take  those  notes^  they  seem 
to  hejiash  notes^  ^li  cont  minnec  ma 
contx  neħodhom  dawc  il  carti  tal  flus, 
donnhom  (jidru)  foloz  ;  I  am  seriously 
afraid  that  his  consolations  are  Jlash^ 
nibża  wisk  li  il  hena  (u  il  ferħj  tieghu 
huma  collha  fergħin,  bla  sustanza; 
they  are  flash  men  and  their  dialect 
fUish  talk^  huma  nies  bologħ  fergħin 
u  cliemhom  hua  cliem  tan-nies  baxxi  ; 
clouds  burstj  skiesflash,  dreadftd  hour! 
More  fiercely  pours  t/ie  stoinn^  (Bjron, 
stanzas  composed  during  a  storm)^  Bħab 
ifakka,  laħn  ta  berak,  x'sigħa  tal  biżal 
u  actar  ħarxa  (kalila)  tati  it-tempesta; 
by  day  and  night  he  wrongs  me  ev^ery 
hour  he  flashes  into  one  gross  crime  or 
other,  (8h»k8pear,  LearJ,  lejl  u  nhar 
jaħkarni  (iħabbatni  etc.)  u  cull  mument 
issa  jagħmilli  ħaġa  (xi  dispett)  jew 
oħra;  it  is  very  nice  to  see  the  cataract 
flashing  from  t/ie  bridgCf  (Tennyson, 
in  Memoriam)^  hia  ħaġa  sabiħa  wisk 
tara  il  catarratta  jew  1-ilma  nieżel 
miftuħ  bħal  werka  minn  fuk  il  pont 

FiiASH-HousB  —  burdell,  dar  fejn 
jgħammru  nisa  li  m'humiex  tal  galbu; 
dar  fejn  il  ħallelin  jerfgħu  dac  li  ji- 

sirku. 

FiiASH-piPB—cannol  jew  cannoli  tal 
gas  mtakkbin  rkak  li  jixgħelu   rkak 

(bħal  dawc  li  naraw  fxi  luminazioni, 

xi  stilla  etc.   mixghula  bi  dwal  rkak 

tal  gas). 
Flash-whbbl— rota  li  ittalla  1-ilma 

bil  pali  li  icollha  għal  tal  apposta. 
FLASHiLY^bit-tlellix  ;   bil  frugha  n 

m'hux  bis-sustanza  (bil  cliem   biss  u 

n  m'hux  bil  fattij. 
FLÀBHiNESs—tlellix  (għajjàt  ta  lew- 

nijiet). 
Flashino— laħħ  (ta  berak) ;  chisi  ta 

ħgieġ  abiad  (trasparenti)  bi  hgieġ  jeħor 

culurit. 

Flashing-lioht— id-dawl  chif  jidher 

miun  fanal  ta  port  jew  xtajta  (għas- 

sinjal  tal  bastimenti). 
Flabh-man  —  briccun,  ragel  ħażin, 

banavolja,  ħalliel. 
Flabhy— tal-Iaħħ  (tal  berak)  li  ilel- 


lex,  ighajjat ;  li  jidher  cbir  imbaghd 
tfittex  u  ma  issib  xejn;  1  heard  a  fiashy 
panegyric  upon  tliefirmness  and  intre- 
pidity  of  the  i?ery  man  (FoXt  Speechf 
June  8t/t,  1784  J,  smajt  panegiricu 
(discors  ta  tifħir)  fuk  il  kawwa  u  il  cu- 
raġġ  liema  bħalu  ta  li  stess  ragel 
(bniedem) ;  flashy^  bla  togħma,  chie- 
saħ;  distilled  books  are^  like  common 
distilled  waters,  /lasfiy  things^  (Bacon, 
Essays^  of  Studies),  cotba  hecc  msoffija 
huma,  li  stesB  bħal  ilma  msoffi  jew 
illampicat,  bla  togħma,  chesħin  (ma 
fihom  I-ebda  gost). 

FLASK—cunjett,  flixcun,  żgħir,  flix- 
cun  għal  porvli ;  forma  ( caxxa  tal 
gibs  etc.)  ghal  pasturi  etc. ;  forma 
(għal  fundaturi). 

Flaskbt-  cannestru,  bixchilla  (għal 
I-affarijiet  tal  ichel). 

Flat— witja,  wesgħa ;  sular,  mez- 
żanin  (camra  jew  cmamar)  f dar  jew 
cherrejja;  mwitti,  mfattar,  ċatt;  b'wiċċ 
fl-art ;  bla  benna,  chiesaħ  fit-toghma; 
spont;  kalbu  dejka,  mnicchet;  ċar  u 
tond,  li  jakta  barra  mil-Iewwel,  li  roa 
jokgħod  jaħsibha  xejn ;  B  moU  (fil 
musica);  banc  tar-ramel  (baxx  fond) ; 
twitti,  tfattar ;  ħaġa  belgħa,  wiehed 
ibleħ,  balalu  ;  we  may  say  that  Malta 
is  aflat  country  because  there  are  no 
mountains  or  high  hills,  nistgħu  ngħej- 
du  li  Malta  hi  art  (gżira)  witia  għa- 
'  liex  ma  hawnx  iġbla  (muntanji  j  1-an- 
kas  gholiet  cbar ;  we  need  not  have  the 
whole /touse  for  ourselves,  oneflat  will 
doj  ma  hemmx  bżonn  nieħdu  id-dar 
collha,  pian  wieħed  biżżejjed  għalina ; 
a  flat  nose,  mnieħer  mfattar  ;  they  fell 
down  flat  on  their  faces  before  the 
/Aron«,xteħtu  bViċċhom  fl-art  kuddiem 
ittron;  thisbeer  isflat,din  il  birra  spiċ- 
ċat  togħmitha  (toghma  ta  ilma,  kat- 
għet  etc.) ;  /low  weary  andflat  seem  to 
be  all  t/ie  uses  ofthis  u^or/^/ ^ 8 biik 8 pear, 
Ilamletj^  fid-dinja  coUox  insib  għalia 
li  idejjakli  kalbi  u  chiesah;  now  you  are 
tooflat  and  mar  t/ie  concord  (^hakH- 
pear,  Two  Genllemen  of  VeronaJ,  issa 
inti  għandec  kalbec  dejka  (mnicchet) 
wisk,  u  thassar  il  festa  (il  paci  etc.) 
collha ;  /  told  /lim  flat  and  plain, 
għedtlu  ċar  u  tond  (minn  għajr  ma 


Digitized  by 


Google 


t-LA 


-  411 


fLA 


kghadt  Distaħba  xejn  etc.) ;  /  wUl^ 
thaVisfliUy  (vShakspear,  1  Ilenry  IVj, 
Iva  irrid,  issa  taf  (għeddtlecx  ċar  biż- 
'^,ejjed) ;  /  took  hiin  in  a  fiat  lie,  kbadtu 
fghidba  ċara ;  he  struck  him  with  t/ie 
fiat  side  of  his  aword,  taħ  dakka  mil 
wisa*  tax-xabla  (bix-xabla  ċatta) ;  /ay 
himflat  on  the  ground,  middu  minn 
tulu  (mfattar)  ma  1  art ;  /  can't  read 
thia  piece  ofmuaicit  is  all  aharps  and 
flals,  ma  nistax  nakraha  din  il  biċċa 
musica  collha  diesis  u  bimolli ;  io,  no, 
not  such  a  confounded  flat  as  that^ 
(Thackeray,  Newcomes,  Chap,  XVI), 
le,  le,  m'hux  ħaġa  belgha  (balalu)  bħal 
dac ;  Uie  giins  flatted  down  Uie  two  for- 
tresses,  il  canuni  wittew  (xeħtu  fi-art) 
iż-żewġ  fortezzi. 

Flàt-boat— ċattra(puntun  bil  kiegħ 
ċatt>. 

Flat-bottomrd— bil  kiegħ  ċatt  (bla 
prim). 

Flat-oap— berritta  ċatta,  mfattra. 

Flat-fish— ħut  ċatt  (bħal  ingwa- 
ta  etc.) 

Flat-iron — ħadida  tal  mogħdija. 

Flat-lbad— folji  taċ-ċomb. 

Flat-biouthbd— b'ħalku  cbir. 

Flat-nail  —  musmar  żgħir  ( taċc) 
b'ras  cbira  jew  wiesgħa. 

Flat-boofbd — bis-sakaf  jew  il  bejt 
ċatt ;  the  houses  in  Malta  are  all  fiat- 
roofed,  id-djar  Malta  collha  bil  bejt 
(sakaf)  ċatt. 

FLAT-ROPB—stropp,  ħabel  immaljat 
(maħdum  ċatt)  n  m'hux  mibrum. 

Flativb — li  igib  il  flati,  li  jakla  il 
flati. 

FLAT-LONO-mit-tuI,  ċatt,  mfattar; 
mil  wisa. 

Flatly— bla  għoljet ;  ċar  u  tond. 

Flatnbbb— wita ;  rtuba  fit-togħma  ; 
bluha ;  dieka  ta  kalb,  nichet,  swied  il 
halb;  il  għakda,  li  stat  meta  ħaġa 
ma  tistax  tcun  i/ied ;  t/ieflatness  o/  my 
misery  (Shakspear,  Winter's  talejy  il 
iniseria  tiegħi  li  ma  tistax  tcun  actar 
(il  għakda,  il  vera  tbatija  li  ninsab 
fiha). 

Flatour   (min(dacli)iżiegħel,  imel- 

,^  -^les,    ifaħħar  jew  jonfoħ 

l?LATROUR[('li,lxiħadd). 

Flattbn— twitti,    tfattar;  titwitta, 


titfattar ;  iddejjak  il  kalb,  tnicchet ; 
tbaxxi  (tniżżel)  il  vuci  ("il-Ieħen  jew  it- 
ton)  fil  musica ;  to  flatten  a  sail^  id- 
dawwar  kala  b*mod  li  icun  iħares  xi- 
fer  lejn  il  prwa  u  1-jeħor  lejn  il  ^oppa 
(m'hux  faċċata); /a^t€/?,  stuf^idu,  ibl(à, 
balalu  ;  w/iat  aflatten  face  he  has  now!, 
x'wiċċ  ta  balalu  (ta  ħaġa  belgħa)  ghan- 
du  issa  I 

Flattenino— twittija,  ċattjar. 

Flattbr  —  izżieghel,  tmelles,  tħan- 
nen  jew  trakkad ;  tfaħħar  jew  tonfoħ 
bil  cliem  lill  xi  ħadd  ;  dontflatter  me, 
please,  la  tokgħodx  tonfoħni  bi  cliemec 
jecc  joghġboc. 

Flattbr— dac  li  (min)  iwitti,  jew 
jiċċattia  ;  martell  cbir  tal  haddieda. 

Flattbrablb — li  tista  tmelsu  jew 
tat-tmellis,  żegħil  etc.,  li  tista  timpu- 
sturi^  u  tfaħħru  jew  tonfħu  bil  cliem; 
he  is  one  of  the  most  fiatterable  creature 
that  ever  was  known,  (North,  Life  of 
Lord  GuildfordJ,chien  1-iżied  bniedem 
li  tista  tonfħu  (bil  cliem  n*l  cumpli- 
menti,  jew  bit-tmellis  u  iż-^.eghil)  li 
katt  deher. 

Flattbrbr — min  iżigħel,  imelles, 
jimpustura  jew  jonfoħ  lill  xi  ħadd  bil 
cliem  etc. 

Flattbrbss— mara  (dic)  li  iżi^iighel 
tmelles  jew  timpustura  (tonfoħ)  lill  xi 
ħadd  bil  cliem  etc. 

Flattbring— taz-żegħil,  tmellis,  tal 
impustura  jew  nfiħ  bil  cliem  etc;  yours 
is  a  ftatteriug  tongue,  to  be  SHre^  inti 
^ħandec  Isienec  iħobb  ifi^ħar  (iżigħel 
jew  imelles),  m'hux  biċ-ċajt ;  that  was 
a  very  fiattering  speech  for  ii«,  dac 
chien  discors  li  neffaħna  (faħħarna) 
wisk  ;  that  is  a  flattering  portmit,  dac 
ir-ritratt  wisk  aħjar  minnec  ( minn 
wiċċec),  jew  isbaħ  milli  int ;  he  is  a 
flattering  painter,  dac  il  pittur  ma 
ipingix  fidil  (chif  hi  tassew  il  ħaġa) 
jirranġa  jew  isebbaħ  il  ħaġa  actar 
milli  tcun ;  a  fiattering  painier^  who 
made  it  his  care  to  draw  men  as  Uiey 
ought  to  be,  not  as  ihey  are,  (Golds- 
mith,  lietaliation),  pittur  m*hux  esatt 
fix-xogħol  tiegħu  ^ħaliex  ħaseb  (fettex) 
li  pinġa  in-nies  chif  imisshom,  u  m'hux 
chif  in  huma  tassew. 


Digitized  by 


Google 


ytk 


—  41Ż  — 


PLA 


Flattbry— żegħil,  tmellis,  thannin, 
tfahħir  falz;  impastarar,  nfiħ  bil  cliem. 

Flattibh— ftit  u  xejn  wieti ;  ftit  u 
xejn  bla  togħma,artab  etc,  ftit  u  xejn 
belgħieni  (balalu). 

FLATULBNCBUifwika,  flat ;  riħ,  fru- 

FLATULENCYjgħa. 

Flatulbnt  —  tat-tifwik,  tal  flati; 
mimli  bir-riħ ;  frugħa. 

Flatuobity — ara  fiatulence. 

FhKTVOVS—hrsk  jiatiilent. 

FLATUOBNBBB--ara  flatulence. 

Flatub— flat,  tifwika;  riħ,  tefgħa 
riħ ;  nefha  riħ. 

Flatwibb  —  għaċ-ċatt,  għal  wisa ; 
lay  the  sword  flatwise  (not  edge  wiae), 
kigħed  ix-xabla  ċatta  m*hux  għax- 
xifer. 

Flauoht— katgha  ghasafar;  leħħa. 

^Flauoht— troffa,  ġażżra  suf;  biċċa 
giodda  (bhal  moxt)  għax-xogħol  jew 
1-imxit  tas-Buf ;  tomxot  is-Buf ;  tkax- 
xar  il  gilda. 

Flauohtbb— min,  jew  dac  li,  jomxot 
is-Buf. 

Flaunt — tiżżaccar  bi  hwejjeġ  sbiħ ; 
tiddandan,  turi  ruħec  bi  ħwejjeġ  sbieħ; 
tiftaħar,  tintefaħ  bic  in-nifsec;  how  she 
(joes  flaunting  too  I  chemm  tħobb  tilbes 
biex  turi  ruħħa ;  dandin,  wiri  (ta  wie- 
ħed)  bi  ħwejjeġ  sbieh  jew  bi  Ibies  ;  she 
was  in  borrowed  flaunts,  il  ħwejjeġ 
sbieħ  li  deħret  bihom  m'humiex  tagħ- 
ha  (isBelfithom). 

Flauntbr— min  (dac  li)  iħobb  juri 
ruħu  bi  Ibies  sabiħ,  min  iħobb  jiddan- 
dan,  bi  Ibies  sabiħ  faħħari;  min  iħobb 
jintefaħ  bih  in-nifsu. 

Flautist— dakkàk  (min,  jew  dac  li, 
idokk  il  flawt. 

FLAYEDO^marda  fis-siġar  li  biha  il 
werak  jisfar. 

Flavbria— siġra  li  ticber  fi-America 
tisfel  (fil  Peru)  li  minnha  jagħmlu  żeb- 
għa  safra. 

Flavbbcbnt— -isfar,  sàfrani. 

Flavioomoub  —  li  ghandu  xagħru 
isfar,  b'xagħru  isfar. 

Flavin  —  trab  isfar  (għaż-żebgħa) 
igibuh  mill-America. 

Flavour  —  benna,  togħma  tajba, 
gost,  fv?iħa ;  lewn  sabiħ  li  ilellex ; 
tbennen  (tagħmel  bnin),  tati  toghma 


tajbajew  benna;  tfewwaħ ;  laUoays 
admired  the  flavour  of  that  ruby^  dej- 
Jem  tgħaxxakt  (għoġobni  wisk)  il-Iewn 
sabiħ  ta  dac  ir-rubin;  Uiis  wine  has 
an  excellent  flavour,  dan  1-imbit  fih 
("għandu)  togħma  tajba  Cbnin  fittogħ- 
ma);  this  time  he  gave  a  pleasantflavour 
tohis  disconrse,  din  iddarba  ta  gost 
fid-discors  tieghu  (tchellem  bil  gost  li 
tà  piacir  actar);  it  is  delicious  to  smell 
theflavour  o/  the  niyrtles,  oranges,  and 
blushing  roses,  titgħaxxak  ix-xomm  il 
fwieħa  tar-riħan,  larinġ,  u  tal  ward  sa- 
biħ  ;  this  drop  of  essence  will  flavour  t/, 
din  il  katra  essenza  tagħmlu  bnin  u 
tfewħu  (tagħmlu  ifuħ). 

Flavoured  — bnin,  glmndu  togħma 
tajba,  ifuħ;  mħawwar. 

Flavourless — bla  togħma,  bla  ben- 
na  ;  bla  riħa,  ma  ifuħx. 

Flwourous— tajjebfit-togħraa,bnin; 
ifuħ,  the  sumptous  viands  and  tlie 
flavourous  uine,  (Popp,  Ifomer^  OdyS' 
sey  Vf,  99u  l-ichel  tant  tajjeb  u  l-im- 
bit  tant  bnin  (ta  dic  il  benna). 

Flavous— isfar. 

Flaw  —  tixlifa,  xegħjra,  xakk;  difett, 
nukkas  ;  biċċa  ;  żiffa;  storbiu,  fratta- 
rija  ;  ixxellef,  ixxigher,  ixxakkak;  tic- 
ser  ligi  etc. :  issib  difett;  if  you  look 
at  it  through  the  microscope  youll  notice 
that  fhere  is  a  flaw   in   this  diamond^ 

t'ecctaraħ  bil  microscopiu  issib  li  fiħ 
ixlifa  (jew  xegħira)  dan  id-diamant ; 
we  found  it  exceeding  diflicult  to  keep 
out  the  airfrom  gettiug  in  at  any  im' 
perceptible  hole  or  /ifu//^  (Royle)  sibna 
li  chionet  ħaġa  difiicilittkila)  wisk  biex 
nżommu  li  ma  tidholx  (tgħaddix)  1-aria 
minn  dic  it-tokba  jew  xakk  rkik  tant 
li  ma  jidhirx  ;  the  decree  was  just  and 
without  fluw  (  <*owper,  Hope  ),  id-di- 
griet  chien  magħmul  bil  ħakk  n  bla 
difett  (ma  jonksu  xejn) ;  from  Sinats 
top  Jehovah  gave  the  laio^  Life  for  obe^ 
dience  ;  death  for  every  flaw  (  Cowper, 
7ruth  )  mil  kuċċata  tas-Sinai  Alla  ta 
il-ligi:  ħajja  għal  (  dawc  li  jagħmlu  ) 
ubbidienza,  u  mewt  għal  cull  nnkkas 
(ta  ubbidienza) ;  this  hcart  shall  break 
into  a  hundred  thousand  jlaws  (Shaks- 
pear,  I^ar)  din  il  kalb  tiegħi  sejra 
tinkasam    fmitt    elf    biċċa;    and  he 


Digitized  by 


Google 


pla 


-4ià  - 


fEfi 


watched  how  the  veering  flaw  did  bloWy 
(liOngftsllow,  Wreck  ofthe  lles*pern9j 
u  hu  ra  chif  r/-^.iffa  (irriħ)  li  beda  idur, 
iiefaħ  ;  deluges  of  arnden  from  the  toivn 
vame  ponring  in  ;  I  heard  the  mightt/ 
flaw  when  first  it  broke  (  Drydeii,  An- 
rengzebcy  V,  IJ  suldati  (  nies  armati  ) 
daks  iddewwidija  gew  u  bdew  deħlin 
gewwa  il  belt,  jena  smajt  il  ghagħa 
cbira  malli  bdiet;  the  cnp  is  fiawed  with 
a  multitude  of  little  cracks,  it-tazza,  hi 
mxegħra  b'ħafna  xkuk;  France  hoth 
flawed  the  leagne  (  SliakMpear,  Henry 
VIII)  Franza  chisret  il  f  ma  kagħditx 
għal)  pattijiet  ^ftehim) ;  my  worship 
ueeded  not  to  Jtaw  his  right^  (  Ford 
Txidy's  trialj  is-Sinjuria  tieghi  bħala 
Magistrat  ma  chelliex  bzonn  issib  di- 
fe  ti  fid-drittijiet  tiegħu ;  he  likea  to 
find  flaw  in  everi/thing;  iħobb  ifittex 
ix-xagħra  fii  għagina ;  dejjem  għandu 
isib  xi  ighejd. 

Flawb— ififar. 

Flawlbss  —  bla  xkuk,  bla  xegħir 
jew  tixlif ;  perfett,  bla  difetti  jew  nuk- 
kas;  the  diamonds  are  fdir  and  flawless, 
id-diamanti  huma  sbiħ  u  perfetti. 

Flawn-oustard— (pastizz  jew  torta) 
magħmul'bit-tkiek,  bajd  u  butir. 

Flawtbr— tneħhi  il  koxra,  tkaxxar. 

Flawy  —  coliu  difetti  jew  nukkas; 
coUu  mxigħer,  mxeilef  jew  mxakkak. 

FLAX-chittien. 

Flax-brakb  —  moxt  (  macna  )  biex 
inakku  jew  jomxtu  il  chittieu,  il  ħjut 
mill  kxur  jew  il  chittien  jebes. 

Flax-mill  —  macna  għal  insiġ  tal 


FLAx-PL^NT-issiġra  tal  chittien 

FLAX-PULLBR'-macna  biex  takla  is- 
siġar  (il  pianti)  tal  chittien  ;  mir-raba. 

Flax-sbbd  (linseed)  —  zerrigħa  tal 
chittien. 

Flax-wbngh  — mara  m*hix  tal  galbn. 

Flaxbd  — tal  chittien  artab  u  ilekk, 
bħal  chittien  ;  a  flaxen  rope^  ħabel  tal 
ħajt  tal  għazel. 

FlaxbN  — tal  chittien  ;  hisfljxen  hair 
of  snnny  hne,  curled  closely  round  his 
bonnet  blue,  fSc.otf,  Lady  ofthe  Lake) 
dac  xagħru  bħal  chittien(artabu  ilekk) 
n  lewn  ix-xemx  innucclat  ma  dwar  il 
cappell  tiegħu  ichal. 


Flaxbn-bgg  —  bajda  mifsuda  jew 
maktugħa. 

Flaxbn-hairbd  -  li  għandu  xagħru 
twil,  artab,  ilekk  (bħal  ħarir)  li  donnu 
ħajt  tal  chittien. 

Flaxt— tal  chittien,bhal  cbittien,  t« 
lewn  safrani  ċar  (ħafif)  ;  thisis  afiaxy 
ċolonr,  dan  lewn  safrani  ċar. 

Flay— tkaxxar ;  he  ought  to  sheer  noi 
to  flay  the  sheep,  imissu  (ghandu)  igiżż 
u  m'hux  ikaxxar  (jaktais-suf  u  m'hux 
jobrox  u  jisloh)  in-ngħaġ  (  Ben  Jon- 
MOii  Discoveriesj  St.  Dartholemey  was 
Jlayed^  San  Bartulmew  chien  mkaxxar. 

Flay-flint— xħiħ  għall-ahhar  ( għal 
ħabba  ikaxxar  kamla ) 

Flay  —  tħarrab,  tgherrex,  tbażża, 
tnaffar. 

FLAYBR~min  (dac  li)  ikaxxar  ;  kax- 
xàr,  min  jew  dac  ii  jisloħ. 

Flaysomb— li  ibazża,  inaffar,  ichecci 
bil  biza. 

Flba  -  bergħud  ;  haġa  li  m'hi  xejn, 
ħaġa  zgħira  ;  the  flea  is  a  wingless  and 
parasitic  insecty  il  bergħud  hua  insett 
(duda)  bla  gwienaħ  u  tgħejx  bid-demm 
li  tarda  (min-nies,  n  annimali  oħra)  ; 
After  whom  is  t/ie  King  of  Isiw,l  come 
out  ?  after  whom  dost  t/iou  pursue  t  after 
a  dead  dog?after  a  fleat  (S«ilioel  XXIV 
i^),wara  min  hareġ  is-SuItan  ta  Israel? 
wara  min  int  sejjer  ?  wara  chelb  mej- 
jet  ?  wara  xi  ħaġa  li  ma  tiswa  xejn  ? 

Flba  — tifli  mill  brigħed;  who  is  to 
flea  thisdog,  minn  sejjer  jifli  (ineħħi) 
il  brigħed  lil  dan  il  chelb 

Flba-bane — ħaxixa,  żaghzigħa  sal- 
vaġġa. 

Flbb-bebtlb  -  dudu  li  jagħmel  ħsa- 
ra  (jecol)  il  ħaxix,  1-actar  iżda  ix-xtieli 
(pianti)  tal  ħjar. 

Flba-bite  — ghidma  ta  bergħud  ;  ħa- 
^a  zghira,  ħaġa  ta  xejn ;  the  gi-eatest 
bodily  sicknesses  wei'e  but  fUabites  to 
those  scorpions  (BiRhop  Hall,  Specia- 
litiesofhis  life),  lacbar  mardjiet  tal 
gisem  (li  wiehed  katt  jista  iħoss  jew 
icollu)  ma  chienu  xejn  ħdejn  dawo  li 
scorpiuni. 

Flba-bittbn  —  migdum,  mghiddem 
mkatta  bil  gdim  tal  brigħed ;  żiemel 
mtabba ;  aflea  bitten  coloured  horse. 

Flbak  —  troffa  ħajt,  xagħar  etc. ; 


Digitized  by 


Google 


fLil 


—  4li  — 


i*Lfi 


xatba  jew  rixtellu  mabdum  bil  virghi 
(bħal  kfief). 

Flbaking— rixtellu  tal  virghi  jew 
kasab  minsuġa  jew  maħduma  blial 
kfief  ghal  fuk  l-iskfa  tad-djar  (għaraj- 
jex)  biex  igħattuhom  b*it  tiben. 

Fleam  — ara  phlegm. 

Fleah  —  isem  ta  lanzetta  li  biba 
jifsdu  iż-żwiemel. 

Flbau-tooth  —  sinna  ta  munxar 
gejja  għamla  ta  trianglu. 

Flbamy  -mimli  phlegm  (ara). 

Fleawort— ħaxixa  (żagħżigha  sal- 
vaġġa;. 

Flbchb— (fil  fortificazionijiet),  ix- 
xogħol  ta  kuddiem  fi  glasis  ta  fortizza. 

Flbok— tnakkax  bil  lewnijiet;  it- 
tabba  ticchi  ticchi;  tebgħa,nakxa,ticca. 

Flbakbd  — mtabba,  itticchiat,  mnak- 
kax  bil-Iewnijiet. 

Flbckbd-oattle — bakar  etc,  mteb- 
bgħin  bl-abjad. 

Flbckless  —  bla  tbajja  xejn ;  bla 
ebda  ħtija. 

Flected  —  milwi  jew  mghawweġ, 
jlected  and  rejlected^  mghawweġ  u  tarġa 
mgħawweġ  (bħal  littra  '*8"). 

Flbction— liwi,  tgħawwiġ,  tini;  ara 
injl^ciion. 

Flbctionlbss— li  ma  jintlewiex,  ma 
jitgħawwiġx,  ma  jinteniex  ;  li  ma  jid- 
biddilx  fit-tmiem  tal  chelma  (ara  t/i- 
flection), 

FLED~(it-temp  u  il  particip  passat 
tal  verb  /lee)  jena  ħrabt;  maħrub, 
when  they  saw  the  men  armed  they  all 
fled,  meta  raw  in-nies  armati  ħarbu 
collha;  he  isfled,  ħarab,  mar. 

Fledob— tlibbes  bir-rix ;  liebes  bir- 
rix  (għasfur)  ;  leave  those  little  birds 
alone  in  their  neet  they  are  nol  jUdged 
yet^  ħalli  dawc  il  għasafar  bi  cwielhom 
lil  bejta,  ghadhom  għarwenin  Cjew  ma 
libsux,  bla  rix). 

FLEDaBLiNG  -għasfur  żgħir  li  għadu 
chemm  beda  jilbes  (jew  italla  ir-rix). 

Flbdgt  —  li  għadu  cheinm  libes 
jew  talla  ir-rix. 

Flbb  —  taħrab,  tgħasfar  ;  taħrab 
titbighed  minn,  jew  tlialli;  thou  vtan  of 
Qod  flee  these  ihingsy  inti  o  ragel  sew- 
wa,  tbigħed  (aħrabj  minn  dawn  il 
bwejjeġ  (WyclllTe). 


Fleece— gild  jew  suf  ta  nagħġa, 
geżża;  nagħġa;  iggiż,  tisrak,  tkaxxar, 
tnażża,  tghatti  b'gild,  bis-suf ;  AHen-a' 
JJale  has  no  fleece  for  ihe  spinning 
(Scott,  liokeby  Tll,  30),  AUen-a-Dale 
ma  għandhiex  suf  (tan-ngħaġ)  x'tob- 
rom;  /  ani  shepherd  to  another  man^  and 
do  not  shear  the  fleeces  i/ial  I  graze 
(ShBk8pear,i4»  yoi«  like  tV),  jena  ragħaj 
ma  jehor  u  ma  ngiżx  (jena)  in-ngħaġ  li 
nirgha;  theve  xoas  nothiug  but  jleecing 
and  fleaing,  ma  chienx  hemm  ħlief 
serk  u  tkaxxir. 

Flebcbless  ~bla  gild,  bla  snf. 

Kleroer  -  ħalliel,  min  jisloh  (flus 
etc.)  roinn  ghand  ħadd  jeħor;  min 
ikaxxar  lill  ħadd  jehor  (fi  fius  etc.) 

Flbbgh  -  tfaħħar,  timpustura  billi 
tonfoħ  f'wiċċu  lill  xi  ħadd 

Flbecing— serk,  tkaxxir,  brix  (ta 
flus  etc.)  minn  ghand  ħadd  jeħor  ; 
the  poor  unhappy  natives  must  undergo 
anotherJieecuKj  (P«x,  Speech  on  Easi 
India  Bills,  Nov.  18, 1783),  l-imaejcnin 
nies  tal  post  (ta  dic  l-art^  icollom 
jokogħdu  ghal  tkaxxira  ohra  (icollom 
ihaldu  jew  jatu  flus  ohra,  jew  darba 
oħra). 

Flbecy— bis-suf;  sufi;  ugħbtti  bis- 
suf,  (bhal  dahar  in  nagħ^a) ;  bħal  suf, 
li  donnu  suf;  Jleecy  clouds,  sħab  li 
jidher  donnu  suf  tan-ngħaġ  ;  not  all 
thejleecy  wealth  Uiat  doth  enrich  these 
downs  is  with  a  thoughi  ^Hiltoii, 
Comus  50Ji,\  m'hux  il  gild  collhu  tan- 
ngħaġ  illi  jagħmel  għani  dan  il  moxa 
hu  ta  min  jaħseb  tih  (jew  ta  min  jati 
contu. 

Flbep  —  stupidu,  ħaġa  belgħa, 
babbu. 

FLEER  —  titcherraħ,  tchemmex  xuf- 
tejc  jew  wiċċec ;  tgħajjeb,  tiddieħec 
bi;  tgħajjeb;  daħc  bi,  tcherriħ  ta  wiċċ; 
to  Jleer  and  scorn  ai  our  solemnity, 
(ShdlwpHar,  Romeo  tj  ./m/m?<>;,  tghajbu 
u  tidħcu  bisserietà  taghna ;  he  shidl 
generally  spy  such  a  sly  treacherous 
Jleer  vpon  the  face  of  deceivers  (South), 
hu  actarx  dejjom  jara  dac  it-tcherriħ 
(crulia)  fuk  il  wiċċ  ta  dawc  il  ħziena 
u  tradituri. 

Flebr — min  (dac  li)  jaħrab  jew 
ighasfar. 


Digitized  by 


Google 


PLE 


.-  416  — 


fLfi 


Flbbrer  —  min  (dac  li)  igħajjeb, 
jidħac  bi ;  icherraħ  wiċċa  jew  jitcher- 
raħ  (biex  jicculjnna  lill  xi  ħadd). 

Flberino  -  tgħajjeb,  daħk  bi. 

Flebt  -  flotta,  (ħafna  frejgati  jew 
baetimenti  tal  gwerra  etc.  flimchien) ; 
fleet;  ħafif  fil  giri ;  tgħum  jew  iżżomm 
f  wiċċ  1-ilma ;  isBiefer,  tagħmel  viaġjif 
fuk  bastiment ;  tiġri,  thaffiBf ;  tgħaddi 
tiġri  jew  malajr;  we  ahall  have  the 
channel  fleet  in  Malta  soon^  dai  wakt 
icollna  il  flotta  (il  frejgati)  tal  canal 
Inglis  ( li  hnma  stazionati  hemm  ) 
hawn  Malta;  (hose  are  very  fl^et  dogn^ 
dawc  il  clieb  hfief  hafna  (jiġru  fermj; 
we  saw  some  remains  o/  tlie  wreck  still 
fl^eting,  rajna  xi  fdal  mil  bastiment  li 
chien  tchisser  għadhom  igħumu  f  wiċċ 
il  baħar ;  the  mariners  fleet  again 
(TriHtram),  il  baħrin  jerġgħu  isiefru  ; 
ihe  lady  fleeted  forih  alone^  is-sinjura 
għaddiet  tiġri  weħida;  time  fl^eeted^ 
years  on  years  had  passed  away  ( Hoore) 
iż-żmien  għadda  malajr  (tàr),  snin  fuk 
snin  ghaddew. 

FLEBT-art,  (raba)  ħafif  m*huxgħo- 
lijewfond,  raba  baxxjew  ħafif;  fil 
wiċċ  (ra'hux  fil  fond) ;  those  lands  miiH 
be  ploughed  fleet  (Sortimer  Hnshan- 
dry). 

Flbbt  — issaffi  (tixcuroaj  il  ħalib, 
tieħu  il  crema  (wiċċ  jew  il  grass  tal 
ħalib)  ;  issaffi  jew  ittalla  (tippompia) 
ilma  safi  mixxmajjar ;  igħaddi  ħabel 
jew  tkabbżu  fuk  1-argnu. 

Flbbtbn— tnehhi  (tieħu;  il  wiċċ  jew 
grass  tal  ħalib,  tixcuma  il  crema  minn 
wiċċ  il  ħalib. 

Flbbtfoot     )ħafifminn  sakajh,  li 

Flbbt  footbdJ  jiġri  ferm. 

Flbbtino— li  ighaddi  malajr,  li  itir, 
we  monrn  onr  fleetivg  hreath,  (Cowper, 
Bdls  of  Afortality)^  nihċix  iż-żmien  li 
għaddej  sa  chemm  niehdu  in-nifs. 

FLBBTLY~bil  ħeffa,  ħafif,  ta  malajr, 
li  ighaddi;  time  passes  fleetly^  iż-żmien 
itir  (igħaddi  malajr). 

Flbbtnbss  — ħeflfa  ;  in  fleetness  tlie 
deer  far  outstrips  the  vigorous  horse^ 
ghal  ħeffa  iccerv  igħaddi  1-akwa 
żiomel. 

Flbo— tbażza,  twerwer  bil  biża  ;  be- 
żgħa,  katgħa,  biża ;  that  is^  I  got  afleg 


and  was  ready  tojump  out  of  my  skin^ 
(Scott,  RobRoy,  Chap.  XVIII)  jigi- 
fieri  ħadt  katgħa  H  tbellaħt(twerwirt). 

Flbom — ara  phlegm. 

Flbomatiok— ara  phlegmatie. 

Flbmb  -  tchecci,  titturufna,  tesilia, 
tchecci;  turrufnament,  esiliu;  esiliat, 
wieħed  imchecci  minn  pajjisu,  ittnru- 
fnat;  He  flemed  Agar  and  Ishmael 
f  Genesis  and  Exodus  /,  SiSj  ;  cheċċa 
(esilja)  lill  Agar  u  lill  Ismael ;  six 
years  and  a  month  he  was  a  fleme 
(Beket),  sitt  snin  u  xahar  dam  esiljat. 

FLBMBR—min,  dac  li  jesilia,  ichecci 
(barra  minn  pajjis)  jitturufna. 

Flbmet  )  mchecci  minn  pajjisn,  esi- 

Fl^mit  )  liat,  itturufnat. 

.  Flbmino  —  wiehed  minn  Fiandra  (mil 
Belgiu). 

Flbmish  —  ta,  jew  minn,  Fiandra 
(mil  Belgiu,  Belgian);  Isien  ta  dawc  li 
huma  minn  Fiandra,  il-lBien  Belgian  ; 
Do  you  know  Flemish  f  taf  bil  Belgian 
(titchellem  bil  Belgian?) 

Flemisħ-bond— bini  bil  madumietc. 
b'mod  li  il  fili  ma  icunux  linja  uaħda 
(u  hecc  il  ħajt  icun  actar  kawwi  billi 
icun  marbut  jew  mgħakkad  flimchien 
aħjar). 

FLEMI8H-BRI0K  —  iċ-ċlamit  ċanga- 
tura ;  ċlamit  jew  madum  ghaċ-ċangar. 

Flemibh-btb  —  għollieka  f tarf  ta 
habel. 

Flbnch|  tneħħi  in-nefħa;  toflense 

Flrnbb  )  a  whale  tneħħi  ix-xaħam 
tal  baliena,  (tnaddaf  il  baliena  mix- 
xaħam  li  icun  fiha. 

Flbnde— circoncis  (mgħammed  la 
Lihudia). 

Flbsh— laħam  ;  il  gisem;  I-umanità 
jew  il  bnedmin  collha;  this  is  tough 
fl^sh,  dan  laħam  xieref ;  a  spirit  liath 
not  flesh  and  bone  as  you  see  me  have 
rSt.  Lnke  XX/V,  S9j\  spirtu  (fatat) 
ma  għandux  laħam  u  gnadam  bħali 
(  bħalma  għandi  jen )  ;  raxo  'flesh, 
laħam  nej ;  to  fl£sh,  ixxabbii  (wieħedj 
bil-laħam  ;  tincoragixxi  jew  tagħmel 
il  kalb  lil;  timmaniġ^a  għal  lewwel 
darba;  the  pleasures  offl^sh  ;  il  piaciri 
tad-dinja  (  tal  giaem  jew  i7.-żina  ) ; 
name  not  religion,  for  thou  lovest  tlie 
flesh  (Shakspear^  Henry  VIj  la  is- 


Digitized  by 


Google 


PLE 


—  416  — 


PLE 


semmiz  religion  għaliez  inti  tħobb  i'À' 
żina ;  io  gatherjieshf  tismen  (trabbi  il- 
laħam ;  (o  take  flesli^  to  be  made  fleah^ 
tieħu  il  gisem  (issir  bniedem) ;  aud  the 
xoord  was  viade  fleshi  u  sar  bniedem  ; 
thefl£8h  offruity  il-laħam  tal  frotta  (il 
frott  stess  li  jittiecbel  barra  mil  għa- 
dma  jew  iż-żerrigħa ;  after  the  flesh, 
bħala  bniedemjew  scond  chif  jiccman- 
dana  gisimna;  ifj/e  live  after  theflesh 
y e  shalldie,  jeee  tgħixu  fiż-^jna  (chif 
jew  scond  ix-zewkat  tal  gisem)  intom 
tmutu  ;/Wi  and  blood^  tad-demm  u  ii 
laħam  ;  tce  are  all  of  flesh  aud  blood^ 
aħna  il  coll  tad-demm  u  il-laham  (il 
coll  bniedmin  xorta  waħda);  fl£sh  and 
bloody  nies,  bnedmin ;  /  conferred  not 
withflesh  and  fc/ooc/, jena  ma  tchellimtx 
ma  nies,  ma  tchellimt  ma  ebda  maħ- 
luk  ;  to  be  one  flesh^  tcun  (tghix)  kalb 
waħda;  and  shall  cleave  unto  his  wife 
and  they  shall  be  one  flesh,  u  jintrabat 
ma  martu  u  jibkghu  igħejxu  flimchien 
kalb  waħda. 

FLE8H-ooLouR--lewn  il-laħam. 

Flbbh-dibt— ichel  (dieta)  tal-laħam. 

Flbbh-bird— dac  il  għasfur  (tajr) 
li  ighejx  billi  jecol  mil  iġsma  mejta  jew 
mil  cadavri. 

Flbsh-fopk— furchetta  cbira  għal- 
laħam  (furchettun). 

Flbbh-hbwer—  biccier,  dac  li  (min) 
ikatta  il-laħam. 

Flebh-wound  —  ferita,  katgha  fil- 
laħam  biss. 

Flebhbd— mlaħħam,  smin. 

Flbbher—  biccier. 

Flbshbry — biccerija. 

Flbsh-ply— dubbiena  tal  laham  (li 
tcun  fuk  il-Jaħam ) ;  ragel  (  bniedem  ) 
ħażin  m'ghoti  għad-dinja,  wieħed  li 
iħobb  iż-żina. 

Flbshpul— mimli  bil-laħam,  mlaħ- 
ħam,  smin. 

Flbsh-hood  —  incarnazioni,  tibdil 
fgisem  ta  bniedem. 

Flbsh-hook — ganċtallaħam  (għad- 
dendil  tal-laħam). 

Flbbhtnesb—  simna. 

FLBSHiha— ix-xogħol  jew  is-sengħa 
ta  biccier. 

FLEBHiNa-KNiFB — sicchiua  tal-laħam 
(ta  dawc  li  ibighu  il-laħam). 


Flebhnbbb  — għelubija,  nixfa,  nuk- 
kas  ta  laħam. 

Flbshliness  -żina. 

Fleshly  —  tal  gisem,  tal  bniedem ; 
taż-zina. 

Flebhly-mindbd  -  moghti  ghaż-żina. 

FlbbħmbaT'  laham  għall  ichel. 

Flbshmbnt  — ħrara  ii  wiehed  jagh- 
mel  jew  icollu  ghal  ħaġa  billi  icun  beda 
fiha  tajjeb. 

FLESH-MONaBR  —  miu  iġagħal  lill 
min  jiżnen,  min  imixxi  il  hadd  jeħor 
fiż-żina. 

Flbbh-pot  -borma  tal-laham  (għat- 
tisjir  tal-laħam). 

Flebhy  —  mlaħħam,  smin ;  fleshy 
leaf  werka  mlaħhma,  ħoxna. 

Flet — msoffi  mil  crema  (ħalib) ; 
they  drink  flet  milk  which  they  just 
loarm  (Xortimer,  //w^tawrfry),  jixorbu 
halib  msoffi  mil  crema  li  icunu  chemm 
Baħħnuh. 

Flbt— paliett  etc,  li  ikegħdu  fuk 
dahar  iżżiemel  meta  jarmauh  biex 
ma  jingerahx  (ma  jinstelahx). 

Flbtch— tagħmel  rixa  fi  vleġġa; 
tarma  vleġġa  bir-rixa. 

FLETiFEROUB—li  igib,  li  ikankal,  id- 
dmugħ. 

Fletmilk  —  ħalib  xcumat  (msoffi 
mil  crema). 

FLETz—isem  ta  saffi  fl-art  fblat 
hecc  msemmi  fil  geologia). 

pi^cK^  }  ^^^^  **  ^"**  ^*"*' 

Fleur-dblib— il  fjurdulis  (il  fjur 
tal  gilju);  l-insinja  Beali  ta  Franza. 

Flbury      [vfi-armi)    isem  li   bieh 

FleukettbJ  isejħu  is-salib  (  salib 
fl-armi  tal  cunjomijiet  etc  ) ;  mżejjen 
(li  fih)  il  fjur-du-lis. 

Flbw  -  (temp  passat  tal  verb  fly) 
tar  etc. ;  halk  ta  annimal  (ta  chelb  tal 
caċċa  etc.)  xorta  ta  xibca  (bħal  parit) 
għasBajd  ;  (he  bird  flew  away^  il  għa- 
sfur  tar. 

Flewed-(  annimal  chelb  etc.)  li 
għandu  ħalku  cbir. 

Flewb— xatba,  tavlar,  pali  biex  ma 
iħallux  ighaddi  l-ilma ;  ħaġa  biex  iż- 
żomm  il  mixi  (il  giri)  tai  ilma  chif 
icun  nieżei  u  dan  l-ilma  imur  jew  jiġri 
ghal  band*ohra. 


Digitized  by 


Google 


fLE 


—  417  — 


FLt 


Flbx— tilwi,  tgħawweġ. 

Flexanimous— li  m*hux  sod,  li  ibid- 
del  fil  fehma  sicwit,  li  jirrendi  minn 
xejn. 

Flbxibility  —  liwi,  taghwiġ,  tibdil 
ta  f6htna  (malujr). 

Flbxiblb  —  li  jista  jintlewa,  jew 
jitghawweġ,  li  jirrendi ;  supple  and 
/lexible  a$  Indian  cane^  artab  u  li  jir- 
rendi  (jista  jitgħawweġ  jew  jintlewa  ) 
daks  il  canna  d  India ;  lie  in  of  a  flex- 
ible  and  weak  natiire^  magħmul  jir- 
rendi  (ta  natural  deboli  u  li  jirrendi 
minn  xejn) ;  thie  was  a  principle  more 
flexible  to  theirs  (  ltop;er9)  dana  chien 
jirrendi  (jakblilhom  jew  jaħbtilhom) 
għaliliom) ;  <Ai>  w  aflexible  language, 
din  il-Iingua  tkeg  leda  chif  trid  (ħel- 
wa  etc.) 

Flbxibly  -b'mod  li  jirrendi. 

Flexicostatb— bil  custilji  fjew  maj- 
jeri)  milwijin  jew  ragħawġa. 

Flbxilb — (MB,flexible);flexilebough8 
descending  with  a  weight  of  leafi/  spray 
(Wordsworth,  Excursion)  zkuk  ("frie- 
għi)  li  jitgħawġu  minn  xejn  jinżlu  bil 
pis  ta  żarġuna  bil  werak. 

Flbxiloqubnt  —  ambigwu,  dubbius, 
li  jista  jiftihem  b'modjew  b'jeħor. 

Flbxion— liwi,  tgħawiġ ;  liwja,  tagħ- 
wiġa,  mincheb  ;  Jlexion  ( fil  gramma- 
tica,  li  stess  bħal  inflection)  it-tibdil 
fil  għamla  tal  cliem,  ngħejdu  aħna 
tan-nom.uis-singular  għal  plural,  jew 
mil  maschil  għal  femminil;  tal  verb, 
fil  modi,  tempi  etc;  tal  aggettiv  fil 
gradi  etc. 

Flbxive— milwi,  mgħawweġ. 

Flbxivbly  —  bil-liw),  tit-tgħawiġ ; 
bil  ħajra,  bix-xehta  ;  his  heart  was 
always  flexibly  inclined  to  what  was 
good  (  Fuller,  Abel  Redivious),  kalbu 
dejjem  chienet  mħajra  (mixħuta)għal 
dac  li  hu  tajjeb  (għat  tajjeb,  għal  gid). 

Flbxor — nerv,  musculu  etc.  li  biħ 
nilwu  jew  ngħawġu  il  gioghi. 

Flbxuous— collu  liwi  jew  tgħawiġ; 
tlie  motion  of  the  serpent  is  flexuous, 
i!  mixi  tas-serp  collu  taghwi^ ;  the 
flsxuous  burning  of  flames  doth  show 
the  air  beginneth  to  be  unquiet^  (Bacon, 
Natural  HistoryJ  it-teptip  tal  fiammi 
tad-dawl,jew  tan-nar,juri  li  1-aria  bdiet 


tiċċaklak  ( bdiet  titkonkal  jew  tkum 
iż-żiffa.) 

Flbxurb  —  liwi,  tagħwiġ;  liwja, 
tagħwiġa ;  servilismu,  cumplimehti, 
tneħħja  ta  cappel ;  flexure  ofa  curve,  il 
liwi  jew  it-tagħwiġ  ta  linia  tonda  mil, 
jew  lejn,  il-Iinja  dritta. 

Flbxured— milwi,  mgħawweġ. 

Flby— bi^.a;  tbażża;  tieħu  katgħa, 
titbażża. 

Flibbergib  -  għiddieb. 

Flibustier— ħalliel  ta  fuk  il  baħar 
jew  furban  (pirata^  american. 

Fliokbr— tittajjar,  tħabbat  il  gwie- 
naħ  ;  itteptep  (bħal  ma  jaghmel  dawl 
jew  Isien  tan-nar  fir-riħ  )  tnemnem ; 
/  saw  the  young  swans  trying  toflicker^ 
rajt  iz-zinn  (papri  cbar)  jipprova  biex 
itir  (ihabbat  ġwejnħajħ  biex  itir) ;  tlie 
candle  is  Jiickering^  it  will  soon  go  out, 
ix-xemgħa  kegħda  tnemnem  dal  wakt 
tinħela  (tispiċċa). 

Fliokbring-  tnemnim,  teptip  (bħal 
ta  xemgħa  mixgħula  fir-rih,  jew  meta 
tcun  waslet  biex  tispiċċa. 

Fliokermousb— il  farfett  il-lejl. 

Flidgb— ara  fledge. 

Flibr— min  (dac  li)  jittajjar  jew  itir, 
min  jew  dac  li  jaħrab,  jitlak,  igħasfar; 
żiemel  li  jiġri  ferm  (  li  itir  bil  giri )  ; 
salt  jew  indana  taraġ  twil  (ħafna  taraġ 
minn  għajr  liwi  xejn)  ;  ventalora,  rota 
bil  gwienaħ  ta  macna  Cregulatur);  dac 
ir-romblu  bil  lasti  wekfin  f  torchiu  ta 
stampatnr  li  jeħu  il  carta  stampata  u 
lesta  chif  toħroġ  minn  fuk  it-tipi  n 
tkegħeda  flocaf'ma  dawc  li  icunu  lesti 
u  stampati). 

Flight— titjir,  tajran ;  ħarba ;  kat- 
għa  ghasafar ;  ferħ  ni^al ;  indana 
taraġ;  salt,  hafna  vlegeġ,  balal  etc. 
sparati  jew  mitfugħin  wara  xulxin ; 
/  heard  something  about  hisflight^  smajt 
xi  ħaġa  fuk  il  ħarba  tiegħu  ;  we  saw 
a  flight  of  quails  coming  on^  rajna 
katgha  summien  gejja  (rieska) ;  after 
ascending  a  flight  ofstairs  you  conie  to 
tlie  placcy  wara  li  titla  indana  taraġ 
tasal  (tigi)  fil  post;  hesides  the  liun- 
dred  arrows  discharged  on  us  tfiey  shot 
another  flight  into  tlie  air^  as  we  do 
bombs  (^Jwlft,  Gulivirs  Travels)  bar- 
ra  mill  mitt  vleġġa  li  venvnu  ( tefgħu 

58 


Digitized  by 


Google 


PLI 


—  418 


FLI 


jew  sparaw  )  għal  fukna,  tefgħa  ucoU 
Bali  (ħafna)  ohra  fl-aria,  li  stess  bħal 
ma  nisparaw  il  bombi  aħna. 

Flight-pbrforming — li  jiġri  ferm,  li 
igħaggGl  sħiħ ;  li  itir  ;  the  Jli(jht  per- 
forming  horse,,.  (  Oowper,  Task  K/), 
iżziemel  li  itir  bil  giri. 

Fliohtbhot— ea  fejn  (il  boghod)  li 
tista  tasal  vieġġa. 

Fligiitinbss  --  tajran,  ħeffa  cbira  ; 
therwil,  bluha,  stramberija. 

Flighty— li  itir,  igħaddi  malajr; 
mherwel,  meħbul,  mberfel,  ibleħ, 
Btramb. 

Flim-flam— barma,  fitla  (  fir-ras  ) 
Btramberija. 

Flimbily  —  fuk  fuk,  ħafif  ħafif, 
chemm  chemm. 

Flimsinbbs— rekka,  għelubija,  telka, 
ċajpir. 

Flimby  —  ħafif,  rkiek,  magħlub,  li 
ma  fieħ  xejn;  likeflimsy  tcebs  iliat  break 
as  soon  as  wrought  (  Cowper,  Retire- 
ment  )  bħal  għankbut  rkiek  ( li  ma 
fieħ  xejn,  m'ħux  utiek)  li  jinkata  malli 
icun  lest;  proud  of  a  vast  exient  o/ 
flimsy  lines,  tBLkku  mimlija  (ferhanj 
b'ħafna  versi  li  ma  jiswew  xejn  (  bla 
forza )   (Pope,  Prologue  to  Satires,  94-) 

Flinch  —  tiscarta,  teħles,  tonkos, 
tmur,  tarġa  lura,  tingibed  lura  ;  he  has 
talked  io  me  about  it,  and  has  assured 
me  tJiat  he  will  not  kinch,  (HacaQlay, 
Tlistory  of  England  Chap.  F/),  chel- 
limni  fuk  dan  u  għamilli  tajjeb,  (sgu- 
rani)  li  ma  jarġax  lura. 

Flinchbr— min  jiscarta,  jarġa  lura, 
ma  jokgħodx  għal. 

Flinohing  —  Bcartar  minn  xogħol, 
dmir  etc,  reġgħa  lura. 

Flinohingly- b'mod  (  b'maniora  ) 
ta  wieħed  li  ma  għandux  ħila,  li  jibża 
u  jarġa  lura  minn  ħaġa. 

FuNDBR— farfett  tal  camla. 

Flindbrb— frac,  scaldi,  kxur. 

Fling  —  twaddab,  tixħet  bis  salt, 
tvenven ;  tati  biż-żwieġ  (bħal  ma  jagħ- 
mlu  iż-żwiemel  meta  jonfru  )  titfa 
Thawn  u  Themm;  tofling  about,  ix- 
xerred  ma  cullimchien,  tixħetrhawn  u 
rbemm  ;  to  fling  away,  twaddab,  tar- 
mi,  teħles  minn ;  tiscarta ;  who  did 
fling  that  stonef  min  xeħetha  Cwad- 


dabha)  dic  il  gebla;  they  are  always 
ready  tofling  darts  at  us,  dejjem  lesti 
biex  ivenvnulna  il  vleġeġ;  Duncans 
horseSy  turned  xoild  in  nature^  broke 
their  stalls,flung  out,  contending  against 
obedience^  (ShakBpear,  Macbeth),  ii- 
żwiemel  ta  Duncan,  ħraxu  u  sfrattaw, 
chissru  li  stalla,  bdew  jatu  bii-żwieġ  u 
jokomsu,  ma  iridu  jobdu  lill  ħadd ;  to 
fling  down^  twaddab  (tixhet)  ma  I-art, 
takleb,  tħott  bini  etc;  tofling  ojf^  tir- 
baħ  (tgħeleb) ;  io  fling  open^  tiftaħ 
bieb  etc  beraħ  ;  tofling  up,  terhi,  tit- 
lak,  tħalli;  tofling  up  a  design^  terħi 
("titlakjew  tabbanduna)  disinn,  pian 
jewħsieb;  toflingup  one's  head^  iċ- 
ċaklak  rasec  (bħal  meta  tagħmel  meta 
tcun  incurlat). 

Fling  —  xeħta,  tefgha,  twaddiba, 
tvenvina ;  botta,  culjunar  ;  zorta  ta 
żifna  ta  li  Scozzisi;  every  word  he 
speaks  has  a  fling  at  somebody  or  other^ 
cul  chelma  li  igħejd  dejjem  b*botta 
(biex  jicculjuna  jew  inigghes)  lil  xi 
ħadd  ;  /  saw  the  Ilighlanders  dancing 
ihefling  to  the  music  ofthe  bag-pipe  in 
the  open  sireef^  rajt  li  Scozzisi  jisfnu  il 
ffing  bid-dakk  taċ-cirimella,  barra  fit- 
triek. 

Flingbr— min  iwaddab,  jixħet  jew 
ivenven  ;  min  jibbottia,  jicculjuna  bil 
cliem ;  Scozzis  li  jisfen  il  fling  (ara). 

Fling-dubt— mara  li  m'hix  tal  gal- 
bu,  mara  pubblica. 

Flinging— xħit,  twaddib,  tvenvin, 
xhit  I'hawn  u  l'hemm. 

Flinging-trbb  —  stanga  (  għuda  ) 
bejn  żewġ  postijiet  taż-żwiemel  fi  stal- 
la ;  bastun  ta  dawc  li  jidirsu  il  kamħ. 

Flint  —  ħaġra  taż-żniet ;  ċagħka, 
ebusija  cbira ;  tal  (bil)  ħaġar  taż-żniet; 
rough  flint  wàlls  decked  with  shells, 
(Scott,  Epistle  /,  the  Gaixlen),  ħitan 
ħorox  tal  ħaġra  taż-żniet  mżejnin  bil 
kxur  tal  bebbux  (tal  baħar  etcj;  to 
skin  aflintfg'ħeÀ  ħabba  tkaxxar  kamla, 
(tcun  xħiħ  ferm). 

FLiNT-PiDGED— (arma)  bix-xifer  tal 
ħaġra  ta^<-żniet ;  take  this,  and  lay  your 
flint  edged  weapon  by,  (Dryden,  Indian 
Emperorj,  ħu  din  u  warrab  I-arma  li 
ghandcc  b'xifirha  tal  ħaġra  taz-^.niet. 


Digitized  by 


Google 


FLl 


—  419  — 


FLi 


FiiiNx-oLASs— cristal  di  rocca  fxorta 
ta  ħġieġ  fin  ferm  għal  ucciali). 

FiiiMT-HBABT  —  kalb  jebsa. 

FuNT-iBfPLBMBNT—għodda  etc.  tal 
antichi  magħmulha  mil  ħaġar  taż- 
żniet. 

Flint-lock— il  grillu,  sparatur  etc. 
tal  ha^ar  taż-żniet  ( tal  azzarini  etc. 
antichi/ 

Fltnt-stonb— ħaġrajebsa  (samma) 
daks  dic  ta^i-żniet,  and  the  earth  becotnes 
a9  Jlint'8ione,  (  Longfellow»  Sonfl  o/ 
Iliawatha)  u  I-art  issir  jebsa  daks  il 
ħaġar  taż-żniet. 

Flintwarb— xorta  ta  fajjenza  fina. 

FLiNTiNESS-ebusija  ta  kalb,  ħru- 
xija,  chefrija. 

FLiNTY-tal  ħaġar  taż  żniet,  jebes 
ferm ;  bla  Imiena,  ta  kalb  jebsa. 

Flip — fiip,  isfar  tal  bajd  mhabbat 
biz-zoccor,nalib,  jew  wkisky  etc.  u  mi- 
sħun  (  xorb  ghas-sustanza  );  tinzicca, 
titfa  bis-salt  (għadma  ta  cirasa,  boċċa 
etc.  )  minn  fuk  difrec ;  Jlip,  dakka  ta 
frosta,  dakka  jew  inziccatura  b*difrec. 

FLip-FLAP—ċakċik,  tahbit  ta  ħaġa 
ċatta  (pala  etc)  li  tagħmel  meta  cull 
darba  taħbat  jew  tigi  fuk  ħaġ*ohra 
(fil  mixi  jew  fid-dawran). 

Flipb— tchemmex  il  gilda;  toħroġ, 
tiġbed  ħaġa  bil  maklub  (  bħal  meta 
tinża  jew  tiġbed  peduna  minn  siekec  u 
tohroġha  bil  maklub. ) 

FLiPPANOT—lsien  jakta,  tlablib;  lab- 
lib,  ċaccir ;  /  donH  care  mnch  abont 
his  flippanci/,  xejn  mà  jogħġobni  it- 
tlablib  tigħu  (  dac  il  ħafna  cliem  li 
ighejd). 

Flippant— Isien  li  jakta,  li  igħejd 
sħiħ,  li  dejjem  sejjer ;  li  (min)  ghandu 
Isienn  jakta,  lablàb ;  li  igħejd  addoċċ 
minn  għajr  ma  ikisha  xejn ;  a  most 
Jlippant  tongue  fhe  had  (Chaiiinan, 
AUfooUj^  chellha  Isien  jakta  sħiħ;  the 
Jlippantpnt  himselfto  school^  (Toiiny- 
800,  m  MemoriamJ,  illablàb  mar  (da- 
ħal)  li  Scola. 

Flippantness— tlablib,  tluk  (ktigh) 
ta  Isien,  tpaċpiċ. 

Flippbr— il  pala  (mokdief)    I-actar 
wasa  ta  ħuta ;  siek  (pala)  ta  fekruna ; 
id. 
FuRT  — namrat,  namrata;  xbejba 


fiergħa  jew  moħħa  fuk  il  werka  li  tit- 
ħannex  u  tiżżegleg,  biex  tingħoġob ; 
tithannex,  tiżżegleg,  titċhessaħ,  tin-. 
nfkmro, ;  she  is  a  Jlirt,  chemm  tinnam- 
ra  (dic  namura). 

Flirtation— namrar,  tchessiħ,  żeg- 
lig  etc.  ta  xbejba  biex  iġġagħal  lill  xi 
ġuvni  jibda  iħares  lejha. 

Flirtbr— min  (  dic  li )  tinnamra, 
titchessaħ,  tiżżegleg  etc.  biex  iġġagħal 
xi  ġuvni  iħares  lejha. 

Flirt-oill  —  mara  m*hix  tal  galbu, 
mara  mitluka,  mara  pubblica. 

FLiRTioio—xbejba  ^tfajla)  li  tinna- 
mra  sħiħ  jew  moħħa  fin-namrar  biss. 

Flirtino — namrar,  tchessih,  I-actar 
ta  xbejba  biex  iġġagħal  lill  xi  ġuvnott 
iħares  lejha. 
Flisk— fettul,  capriċċ. 
Flisky— capriċċus,  li  cull  tant  ifit- 
tillu. 

Flit  —  tittaj.jar,  tiggiera,  tgħaddi 
minn  ban  1a  għal  oħra  ;  the  clouds  that 
flity  or  slowlyfloat  away,  (Cowper,  Re- 
iirement)  is-snab  li  jiggiera  jew  imur 
jittajjar,  (igħaddi)  ;  Aity  tmut  ( titlak 
minn  din  id-dinja)  iJie  life  didflit  away 
out  ofher  nest  (Spenser)  il  haija  ( ir- 
ruħ  )  taret,  telket  min  din  id-dinja 
(  ħarget  mil  gisem). 

Flit  —  ħatif;  li  tista  tixhtu  jew 
twaddbu  fil  bogħod ;  now  like  a  stag 
now  like  a  falcon  flit  (8penRer)  issa 
(dakka^  ħafif  daks  cerv  u  ohra'  daks 
bies ;  and  in  his  hands  two  darts  exceed- 
inff  flit,  and  deadly  sharp^  he  held^ 
(Spenser),  u  f  idejħ  chellu  żewġ  vleġeġ 
ħfief  litista  twaddabhom  fil  bogħod, 
u  jaktgħu  sħiħ; /fi^  bil  chemm  (ħàfif); 
on  the  rocks  he  /ell  so  fiit  and  light  tliat 
he  Uiereby  received  no  hurl  at  afZ,CSpeil- 
Rer),  u  waka  hecc  bil  cbemm  (hafif  j 
fuk  il  blat  li  ma  waġġa  xejn. 

Flitoh— biċċa  bacon  (bejchen)  genb 
ta  majjal  immellah,  ardu ;  /  bought  a 
uice  flitch  (wholej  from  Uie  grocer^ 
xtrajt  ardu  sħiħ  minn  għand  tal 
grocers  ;  flitch^  salt  (hafna)  travi  mar- 
butin  flimchien  (ħdejn  xulxin). 
Flitb— ġlieda ;  ċanfira. 
Flitbr— gellied. 

Flittbr— tittajjar ;  ixxerred;  tixrid, 
titjir ;  biċċa  ċarruta ;  dendula. 


Digitized  by 


Google 


PLt 


—  4Ż0  — 


FLO 


FiiiTTBE-MOUBB— farfett  il-lejl. 
Flittbbn— Bufra  tarja  (il  koxra  tas- 
siġra  tal  balluta  li  ma  tcunx  xierfa, 
ta  sigra  żgħira). 
FuTTiNBSs-titjir,  Bodizza  ta  xejn. 
Flittino— titjir,  tajran;  nukkas  ta 
għamil  tas-Bewwa,  dnub. 

Flitty— li  m'hux  sod  ;  li  jilgħab. 
Flix— disBenter  ia. 
Flix— ir-rix  rkik  (dac  il  pil  jew  xa- 
għar  rkiek  tal  annimaii). 

FLix-WBBDlil  ġargir  (ħaxixa  bħal 
Flix-wort  J  tal  muBtarda). 
FLoWleġġa;  /iw  bow  he  bent  and 
Fhkjset  therein  a  flo,  (Ciiaucer), 
għawweġ  Hewa)  il  kaws  u  hemm  kie- 
għed  vleġġa. 

Float— iżżomm  jew   tgħum   f  wieċ 

1-ilma,  tgħum;   tibda,   tati   bidu,  tati 

ix-xejra;  tgħarrak  bl-ilma;  tibka  fl  aria; 

tmewweġ;   iż/omm  jew    iggib  fwiċċ 

1-ilma  (fil  wiċċj;  tgħawwem;  cull  ma 

iżomm  jew  igħum   fil    wiċċ   (I-ilma) 

blial    ghuda,  sufra  etc  ;     bastiment, 

flotta   (ħafna  bastimenti  flimchien)  ; 

mewġy  baħar,  sufrun    (  tas-sajd    tal 

wiċċ) ;  ċattra ;  float,  salt  art  jew  ħam- 

rija,  biċċa  raba ;  dic  il  gebla  ċagħka  li 

dawc  li  jahdmu  fi  rħam  jillixxaw   (jo- 

għorku)  rħam  biha;  biċċa  għodda  ta 

li  Bcrapan  (lima  jew  raspa)  biex  ineħ- 

ħu  biha  il  ponot  tat-taċċi  jew  tal  ca- 

vilji  minn  gewwa  taż-żarbun  ;  cazzola 

wiesgħa  tal  caħħala  jew  bajjada;  dawc 

id-dwal  li  icun  hemm  fl-art  ma  tnl   il 

l)alcuxenicu    f  teatru ;    /  don't  inink 

ihis  willjloat,  it   is   rather   heavy,    ma 

nemminx    li  dan  igħum   (iżomm  fil 

wiċċ),  actarx  ftit  tkil ;  hc  was  the  only 

inan    t/iat    showed    himself  ready   and 

willing  tofloat   ihe  company^    hu  biss 

chien  (ir-ragel»  il  bniedem)  li  wera  li 

hu  lest  u  li  irid  jati  ix-xejra  biex  tibda 

ti^dem  Cbiex  tiekaf)  il  cumpannija ; 

Venice  looks,  at  a  distance,  like  a  great 

town  half  floatedby  a  delage,   ("Adiii- 

son,  on  ItalyJ,  Yenezia,   mill  bogħod 

tidher  donnbabelt  mgharka  (b'diluviu, 

bl-ilmaj ;  the  sound  still  floated  near, 

(Scoit,  Lay  ofthe  iMst   Minstrel),    il 

ħoss  baka  fil  krib  mdendel  fl-aria  (ba- 

ka  miżmum  fl-aria  mad-dwar) ;   there 

he  made  a  litde  cot  to  him  and  to  his 


float,  (lIaT6lock),hemmec  għamel  għa- 
rix  (tinda)  żgħira  għalih  u  għal  basti- 
ment  tieghu ;  when  you  see  tlie  fioat 
inoving  tlien  the  fish  is  biting  off  tl^e  bait, 
meta  tara  is-sufrun  jiċċuklak  il  ħut 
icun  imiss ;  we  saw  three  men,  the  only 
survioors  on  afloat,  rajna  it-tliet  rgiel 
li  salvaw  (li  bakgħu  ma  intilfux)  fuk 
ċattra ;  ihey  are  upon  the  Mediierra- 
nean  float,  (Shiikspi^ar,  Tempest  /,  ^), 
kegħdin  (jinsabu)  fuk  il  banar  Medi- 
terran  ;  banks  are  measured  by  tlie  float 
orfl^or,  which  is  eighteen  foot  sguai*e 
and  onedeepy  (Xortiiner,  ifusbandry), 
I-artijiet  tar-ramel  etc  jitchejjlu  bic- 
ciet  bicciet  (bil /(;aO  cull  biċċa  (cull 
fioat),  tcun  tmintax  il  pied  quadru  u 
pied  għoli;  **fio<tt"  is  apolishing  blockin 
marble  workingM  "float"  hi  dic  ic-ċagh- 
ka  li  jillixxaw  (jillu8traw)biha  dawc  li 
jaħdoiu  fi  rħam  ;  askyour  shoemaker  to 
rasp  off  toiih  ihefloat  i/ie  ends  of  those 
pegs  in  your  shoe,  għejd  lil  li  scarpan 
tiegħec  biex  ineħħilec  bir-raspa  dawc 
rjus  tal  cavilji  (taċċi)  miż-żarbun  ;  ihe 
plasterers  trowel  is  also  calleda  **float*', 
il  cazzola  tal  bajjAd  (jew  tal  caħħàl) 
isejħula  '*float'*  ucoll ;  when  t/iefloais 
were  all  lowered  i/ie  (fciress  disappeared, 
metaniżzlu  iddwal  tal  palc  (xenicu) 
I-attrici  ma  dehritx  actar;  on  jew  upon 
//i^/ifoa^jicciaklak,miexi;  li  majibkax 
f  post  wieħed,  li  ibiddel,  li  mMiux  sod  ; 
onr  idean  being  perpetually  upon  ihe 
fli>ai,  (Soaiclt,  Lig/U  of  Naturej,  I-idei 
(il  ħsebijiet)  taghna  dejjem  sejrin  jit- 
biddlu  (jitbiddlu  cull  mumentj 

Float— dic  il  boċċa  (balla)  li  icun 
hemm  f  caldarnn  ta  macna  li  titla  u 
tinżel  scond  il  kawwa  ta  li  sleam  etc. 
saloaomu  (borsaetc.  vojta)biex  iżommu 
maghha  dawc  li  ma  jafux  jgħumu  ;  dic 
il  biċċa  avoriu  etc.  żghira  li  tcun  fil 
wiċċ  tal  mercuriu  f  barometru. 

Floataob— cull  ma  igħum  fwiċċ 
1-iIma. 

Float-ooakd— palella  (pala)  to  rota 
ta  vapur  (bir-roti). 

Float  cask  —  caxxun  ta  dock  jew 
bacir  li  jtalla  il  fuk  il  baBtiment,  billi 
dan  il  caxxun  ineħħulu  1-ilma  li  bih 
icun  mimli  (meta  icun  taht  1-ilma)  u 
imbagħd  jimleuh  bl-aria  biex  icun  ħa- 


Digitized  by 


Google 


PLO 


—  4Ż1  — 


FLO 


fif  n  jitla  bil  bastiiuent  b'collox  li  icol- 
lu  fuk)  til  wiċċ). 

FiiOATED  —  mghawwem,  miżmum 
f  wiċċ  1-ilma. 

Floàtbr  —  dac  li  ighum,  dac  U 
iżomm  fwiċċ  1-ilma  ;  bastiment  etc  , 
min  (dac  li)  jati  is-xejra,  ikabbad  cum- 
pannija  fix-xoghol ;  iwakkafha. 

FLOATiNa— li  igħum,  li  iżomm  f  wiċċ 
1-ilma  ;  li  miexi,  impiegat,  ii  kiegħed 
jaħdem  (capital,  flus';  li  m'hux  mgħak- 
kad,  li  kieghed  għalih ;  bidu  fix-xo- 
għol,  ta  negoziu  etc.  ta  cumpannija; 
it-tajn  mxerred  fit-ticħil  (mil  caħħàl 
jew  bajjàd) ;  great  masses  of  Jhatutg 
ice  impeded  the  progress  o/  the  skiff, 
(Maciiuliiy,  Iliatory  of  England  C/tap. 
XVJIJi  hicciet  cbar  ta  ilma  magħkud 
li  chien  hemm  (ighum^  f  wiċċ  1-iIma 
ma  ħalliex  li  li  schiff  ighaddi  (imur 
jew  jimxi)  il  kuddiem);  trade  xoas  at 
an  end,  floating  capital  had  heen  with- 
drawn  in  great  masses  from  the  vtland^ 
(XHCaiiiay,  Ilistory  of  England^  Chap. 
XII j,  il  cummerċ  wakaf  (spiċċa),  il 
capitali  tal  flus  li  chienu  lesti  biex 
icunu  impiegati  (ihaddmuhom)  ġabru- 
hom  Q  ħaduhom  barra  mil  gżira. 

Floatino-dam— caxxun  ta  bacir. 

Floating-dock  —  bacir  li  iżomm 
f  wiċċ  1-ilma. 

Floatino-light  —  fanal;  bastiment 
li  iservi  ta  fanal,  biex  juri  (f  loc  dawl 
minn  fuk  torri  etc.)  il  bastimenti  loħra 
fejn  hi  I-art  etc. 

Floating-pibr  —  pont  (moll)  fejn 
jisbarcaw  in-nies,  li  jitla  u  jinżel  mal 
baħar. 

FiiOATs-il  pali  tn  rota  ta  vapur. 

FiiOAT-sTONB-xorta  ta  ħaġra  ħaf- 
fiefa. 

Floaty  — li  izomm  fil  wiċċ,  li  igħum 
fwiċċ  1-ilma. 

Floccillation  -  ittneħħija  tal  friex 
minn  fuk  il  marid,  li  il  marid  stess 
ineħħi  u  itajjar  minn  fuku  bid-dwejjak 
tal  marda  li  icollu,  u  icun  sinjal  ħażin 
ghax  il  marid  meta  jasal  f  dan  li  stat 
icun  korob  għal  mewt. 

Floccosb  — li  donnu  (bħal)  euf. 

Flocculrnt — sufi,  muBwaf;  ġa/./.ri, 
ġażzri  tas-suf. 

Floccus  •—  il  ġummiena  tad-demb 


(  fit-tarf  tad-demb  )    ta  xi    annimali 
beżbiiża,  troffa  xaghar. 

Flook— merħla,  katgha,  miġimgħa  ; 
siltiet  tas-suf  rkik  ecc.  għal  mili  tal 
mtieraħ  etc,  tinġama,  tmur  ktajja 
ktajja  bħat-trab,  addoċċ  ;  like  a  Jtock 
ofwild  geeae  (SliikRpear,  Ileiiry  IVj 
bħal  merħla  jew  katgħa  wiżż  salvaġġ ; 
one  shepJurd  and  onejlock,  ragħaj  wie- 
hed  merħla  waħda ;  the  people  flocked 
therefrom  all  pat  ts  oft/ie  Island^  hemm 
ingemgħu  nies  minn  cullimcbien(  mil 
gżiracollha)^  birds  of  a  feather  flock 
together,  cull  par  għal  paru. 

Flookkr  —  min,  dac  li,  wieħed  li 
imur  ma  dawc  innies  I-oħra  f  post  etc. 

Flocking  — •  wieħed  żgħir  minn  tal 
merhla ;  ħaruf,  ghidi  etc. 

Flockmbl  —  f merħla ,  flimchien , 
f  katgħa  waħda. 

Flooky  —  bbal  suf,  li  donnu  suf, 
troffi  troffi  (kabda  kabda)  tas-suf. 

Floe— biċċa  ilma  maghkud  cbira 
li  isibu  il  bahrin  tgħum  f  wicc  1-iIma 
flibħra  tan-naħħa  tal  poli. 

Plog  —  issawwat,  tiffrosta ;  he  waa 
flogged  to  death,  katluh  bis-swat  li  tawh; 
jew  sawtuh  tant  li  katluh). 

Floggbr  -min  jew  dac  li  isawwat. 

Flogging  —  swat,  flagellar ;  merciless 
fiogging  soon  became  an  ordinary  pu- 
nishment  (  Hacaulay  Ilisioty  of  En- 
gland,  Chap.  JV )  swat  bla  ħniena  sar 
malajr  castig  comuni  (castig  li  beda 
jintgħata  spiss). 

Flood— gharka,  diluviu,  current,  il 
baħar;  hafna;  tgħarrak,  tgħaddas, 
tgħawwem ;  neither  shail  there  any 
more  be  a  flood  to  dsstroy  the  earth 
( Genesis  IX)  u  1  ankas  ma  icun  hemm 
diluviu  jeħor  li  igħarrak  1  art  (iddin- 
ja);  Noah  lived  after  theflood  350  years 
{Genesis)y  Noà  għax  wara  id-diluviu 
għal  350  sena  oħra ;  toe  had  to  row 
against  the  flood  all  the  way^  chelna 
nakdfu  contra  il  current  it-triek  collha; 
ships  thatflmton  the  fhod^  il  bastimenti 
li  hemm  fuk  il  baħar;  this  greatflood  of 
visiiors  (  Shak'ipf^ar,  Simon  of  Athens) 
cliien  hemm  ħafna  (salt,  concors  cbir 
ta)  iiies  ;  when  the  rtiins  are  heavy  Utis 

£lace  isjloodedy   meta  tcun  (tagħmel^ 
afna  xita,  dan  il  post  (hawn)  jegħrek. 


Digitized  by 


Google 


FLO 


-  42Ż  — 


PLĠ 


Floodbb— min  isakki  (jewigħarrak 
bl-ilma). 

Floodoatb — bieb  (rpar)  biex  iżomm 
jew  iħalli  igħaddi  bil  mod  1-ilma. 

FiiOODiNG -għarka,  diluviu,  ħafna, 
ilma;  tisfija  cbira  ta  mara  ( tneħħija 
cbira  ta  demm  ) 

FLOODLess— niexef,  bla  ilma. 

Flook— ara  fluke, 

Flookam— tajn  (art  taflija). 

Floor  -  kiegħa,  pian  ta  dar;  1-art; 
tagħmel  kiegħa,  tiċċanga;  tarmi,  tix- 
ħet,  issabbat,  ma  l-art;  we  haoe  io  scrub 
Jloora  (  tlie  floor  )  irridu  naħslu  l-art 
Cil  kiegħa),  /  picked  il  up^  it  was  lying 
on  Uiefloor^  jena  rfajtha,  chienet  flart; 
we  live  in  the  aecond  fioor^  nokgħodu 
fit-tieni  pian  ;  HieBe  nquare  hewn  stonen 
aie  to  fljoor  onr  rooms  with^  dan  il  gebel 
maktugħ  (  minġur  )  qucidru  kiegħed 
biex  niċċangau  il  cmamar  tagħna  biħ  ; 
you  have  to  be  much  stronger  than  you 
are  to  flx>or  iliat  man^  trid  tcun  tiflaħ 
wisk  actar  biex  tixħet  (titfa)  dac  ir- 
ragelfl-art;  toiake  the floor/tiilfi  fuk 
palc  biex  tchellem  in-nies  (biex  tagħ- 
mel  tneeting). 

Floorbb  —  xebgħa  sewwa  li  tixħet 
wiebed  fl-art. 

Floorino  -  iċ-ċangar,  ċangaturi, 
njam,  twavel  etc.  għalċanġar,  għal 
kiogħa,  għall-art. 

Flop— tħabbat  (il  gwienaħ  etc);  ter- 
hi  fdakka  jew  bis-sait,  tniżżel  bis-salt; 
tinxtehet  bis-salt  għar-rcubtejc ;  why 
is  t/iat  hirdflopping  iia  wings  ?  għaliex 
kiegħed  iħabbat  ġwienħajh  dac  il  għa- 
sfur  ?  she  hadflopped  her  hat  over  her 
eye8^(VW\A\\%^^Joseph  Andrews  Bk, 
7l^),xeħtet(tefgħet;ilcappell  fuk  għaj- 
nejha;  /  was  frightened  io  death  on  seeing 
a  huge  flopping  kite  over  my  head,  ħadt 
katgba  tbellaht  meta  rajt  seker  daks 
demoniu  iħabbat  gwienħajh  fuk  rasi ; 
flopping  hersel/down^andpraying  that.. 
(Dickeos,  Sate  oftwo  citiesj  u  xteħtet 
għar-rcubtejha  cobba  fl-art,  titlob... 

Flop— titla  bi8-8alt,tkum  għal  għar- 
rieda. 

FiiOP—ħoss  ta  tisbita  żgħira  ( ta 
meta  xi  ħaġa  żgħira  taka  u  taħbat  ma 
1-art);  itfell  with  aflop^  waka  b'tisbita 
(b'ħossj  żghira. 


Floppy — li  ilebleb jew  jiċċaklak  (jitla 
u  jinżel  bħal  faldi  cbar  ta  cappell ) ; 
he  wore  a  floppy  hat,  chellu  f'rasu 
(  chien  liebes  )  cappell  bil  faldi  cbar 
(ilebilbu,  ipatptu  etc.) 

Flora— alla  falz  (  mara  )  Buman, 
tal  fjuri  u  il  ġonna;  chienet  thares  id- 
dwieli,  iz-zebbuġ  u  is-siġar  1-oħra  col- 
Iha  tal  frott;  il  pianti  (  il  ħxejjex  ) 
collha  ta  pajjis  ;  floi^i,  isem  ta  chewba 
cbira  (it  tmieoja  waħda  li  sabu;  — raha 
1-ewweI  darba  Hind  fit  18  ta  Ottubru 
tal  1817. 

Floral  -tal  fjuri,  tal  ward ;  tal  //o- 
ra  ta  pajjis    (ara). 

Floral  glogk  — arloġġ  H  jaħdem  fuk 
il  ħin  tal  ftuħ  u  il  għeluk  tal  fjuri  roal 
ġurnata. 

Florally — bil  fjnri,  florally  orna- 
mented,  mżejjen  bil  fjnri. 

Florascopb— microscopiu  (ħgieġa  li 
turi  cbir)  għal  li  studiu  (Gli)  tal  fjuri. 

Florbatbd  —  bil  fjiiri,  m^.e.jjen  bil 
fjuri ;  floreated  capital/t  of  pillars,  cap- 
telli  bil  fjuri  (werak  etc.)  tal  colonni. 

Florbnob— Firenze-(belt  tal  Ita- 
Ija^  xorta  ta  drapp,  ħarir,  Nubiltà  (ta 
Firenze);  xorta  (isem)  ta  mbid  li  isir 
Firenze. 

Florbnck  plask  -  garafina,  flixcun 
tal  ħgieġ  rkiek  (fin). 

Florbncb  lbaf  -  pannella ;  trab  tal 
bronz  bħal  porporina  etc. 

Florbncb  oil— żejt  fin,  ta  Firenze. 

Florbnt  —  li  jifliorixxi,  igħaddi  il 
knddiem. 

Florbntinr  —  ta  fminn)  Firenze, 
Fjureniin;  xorta  ta  pastizz  (għagina); 
drapp  tal  ħarir  (nubiltà  ta  Firenze). 

Florbs— xorta  ta  blu  (nirl  ghaż- 
żebgha  (biox  jatu  il-Iewn  icħal  bih). 

Florbsgbngb  il  ħru^  li  staġun  tal 
fjuri;  ix-żmien  meta  issiġar,  pianti  etc. 
icunu  bil  fjuri 

Florbt  — fjurett,  fjur  żgħir. 

Floriaob  —  fjnri,  blanzuni ;  when 
the  bauks  their  floriage  bear^  (J.  ScOlt, 
Odes  XXi,  raeta  ix-xtajtiet  icunu  bil 
fjuri  (jew  bil  blanzuni  miftuħa). 

Floriatbd  ^ara  floreated. 

Florigomous  -li  ghandu  xagħru  jew 
rasu  armata  jew  mżejna  bil  fjuri. 


Digitized  by 


Google 


PLO 


—  428  — 


PLO 


Flomoultural— tal  cultara  (colti- 
vazioni,  trobbija  etc.)  tal  fjuri. 

Florioultubb— il  fjuricultura,  trob- 
bija  u  hsieb  tal  pianti  tal  fjuri,  u  tal 
fjuri. 

Floriculturist— niin  irabbi,  jiccol- 
tiva  etc.  zitel,  pianti  tal  fjuri,  n  il 
fjuri, 

Florid — wardi ;  kawwi ;  bil  wardiet 
(wiċċ)  ahmar,  ixkar;  sabiħ,  eleganti; 
round  theirjiorid  earth^  CMIItoii),  dwar 
1-art  tagħhoni  collba  (fjuri)  ;  »h«  ia  a 
girl  toith  florid  complexion,  hia  tifla 
b'wiċċha  ħamrani  (sabiħ) ;  everybody 
liked  his  florid  discourħe^  lijl  culħadd 
għoġob  id-discorB  sabiħ  li  għamel. 

Floridity   Iġmiel,  culur  jew  lewn 

FLORiDKBSsjħamrani  ta  wiċċ  rsabih) 

Florifbrous  -  li  jaghmel  il  fjuri. 

Florifioation  —  iż-żmien  etc.  tal 
ħrnġ  tal  fjuri  (mix-xtieli,  pianti  u  si- 
ġar). 

Floriform— li  għandu  għamla  ta 
(\\  gej  bhal)  fjur. 

Florilbgb— ġbir  tal  fjuri;  trattat 
chitba  (discors)  fuk  il  fjuri. 

Florin— fiorin,  biċċa  munita  (flus) 
tal  fiddn,  jisWa  ^.ewġ  xelini. 

Plorist — tal  fjuri,  min  irabbi  jew 
ibigħ  il  fjuri;  min  jicteb  fuk  Wflora 
jew  descrizioni  tal  fjuri. 

Florulbnt— bil  fjuri. 

Flory— van,  fieragħ. 

Flos  (fil  Clinica)  — il  frac,  it-trab, 
(msoffi  minn  bċejjeċ  ta  metalli  etc. 
cbar). 

Flosoulb— fjur  minn  mazzett  fjuri. 

FiiOSCULous-magħmul  tninn  (tal) 
fjuri. 

Flobh  -  ara  floM. 

Flosh  silk  -eivekfloss  silk. 

Floss  — ilma  gieri,  ħgieġ  mdewweb 
bħal  ilma  nieżel  (ħiorei;)  min-nar;  it- 
trab  tal  fjuri  jew  dac  il  pil  rkik  fin 
ta  xi  pianti. 

Floss-silk— ħarir  (ħajt)  ta  barra, 
ħarir  oħxon  ordinariu,  bicciet  tal  ħajt 
tal  ħarir  mkatta  mil  fosdka. 

Flossifioation—  il  ħruġ  (i^.-/.mien 
tal  ftuħ)  tal  fjuri. 

Flossy— ħafif,  artab,  blial  ħarir. 

Flota  (fleet^-riotta  — hecc  hi  msej- 
ħa  il  flotta  tal  bastimenti  Spanjoli  li 


dari  chienu  jsiefru  cull  sena  minn  Ca- 
dice  (Spanja;  għal  Vera  Crux,  fil  Mes- 
sicu  ('AmerieaJ. 

FLOTAOE—il  bastimenti  collha  etc.  li 
iiommu  jew  li  huma  f  wiċċ  l-ilma  (cull 
ma  hu  f  wiċċ  il  baħar). 

Flotation— sperimenti,  studiu  fuk 
l-afifarijet  (il  ħwejjeġ,  jew  dac  collu)  li 
izomm  f  wiċċ  1-ilma  jew  li  ma  jegħrekx: 
they  were  making  some  experments  in 
flotation  CMacmillans  Magazine  Octo- 
her  1881)  chienu  kegħdin  jagħmlu  xi 
sperimenti  (  jippruvaw  u  jistudiaw  ) 
fuk  xi  affarijet  li  igħumu  (iżommn) 
f  wiċċ  l-ilma. 

Flotive— li  iżomm  (  ighum  )  f  wiċc 
Mlma,  li  ma  jeghrekx  ;  has  Viis  plank 
sujficient  flotative  power  tj  carry  its 
load,  din  it-tavla  għandha  saħħa  bi^.- 
żeljed  biex  iż^.omm  fil  wiċċ  b'din  it- 
taghbija. 

Flotb— ara  «Aim. 

Flotb  0RASS  —  ħaxixa,  pianta,  li 
tgħum  f  wiċċ   l-ilma  ( il  poa  aquaticaj. 

Flotilla— flotta  tabastimenti  żgħar, 
flotta  żgtiira,  ħafna  bastimenti  i^.ghar 
li  isiefru  flimchien. 

Flotsam  — dac  il  fdal  u  cull  ma  jib- 
ka  jgħum  fwiċċ  l-ilma  wara  li  jitchis- 
ser  xi  bastiment ;  (dan  il  fdal  jibka 
għal  gvern  chemm  il  darjba  sa  sena  n 
ġurnata  ħadd  raa  jakbes  u  jitchellem 
għalih,  bħala  sidu). 

P^LOTTBN— msoffi,  xcumat,  bħal  ma 
icnn  il  ħalib  mil  crema  jew  il  grass  li 
jitla  fil  wicċ  (tiegħu). 

Flouncb—  tiżżeglec,  titlaħlaħ,  tit- 
ħabat,  iċcaklak  gismec  collu ;  tixħet 
bis-salt ;  ^.eglig,  tlaħliħ,  ċaklik  tal  gi- 
sem  collu  chemm  hu,  taħbit;  andflies 
aloft  and  flounces  round  the  pool^ 
(1  homii.soii,  SpringJ,  ujittajjar  il  fuk 
(fil  għoli)  u  jitħabat  madwar  il  ghadi- 
ra  ;  he  is  flounced  thence  into  the  sea^ 
(Smilh,  jAves  of  IlighwaymenJ^  u  im- 
baghad  minn  hemm  jitfgħuh  bis-salt 
( iwaddbuh)  gewwa  il  baħar. 

Flounob  — pantd ;  taghmel  twaħħal 
il  pnatar ;  iżżejjen  fdublett  etc.)  bil 
pnatar;  she  wasflounced  froni  heud  to 
tofoot,  and  every  part  of  lur  garment 
in  curl^  f  AflfliAoii,  Spectatorj^  chienet 
mżejna  (mimlija)  bil  pnatar  minn  fuk 


Digitized  by 


Google 


PLO 


—  424  — 


PLO 


sa  isfel,  u  cull  biċċa  minn  ħwejjiġha  (u 
ħwejjigha  collba)  bil  cannoli. 

Plounoimg— tħit.iżżejjendublettetc. 
bil  pnatar;  ħjata  etc.  bil  pnatar. 

Flounder  —  titħabat,  titkagħbar ; 
titkalleb  minn  hawn  għal  hemm  bħal 
huta  gio  *I  ħama;  isem  ta  ħuta  ċatta ; 
isem  ta  biċċa  għodda  ta  li  scrapan 
(żieda,  ġonta  fil  forma). 

Plour — dkiek;  tidħan,  tagħmel  bħal 
dkiek;  troxx  id-dkiek  ;  ifread  u  made 
qf  flour^  il  ħobż  issir  mid-dkiek  ;  ir^ 
have  toflonr  tliia  wheat^  irridu  (għan- 
dna)  nidħnu  dan  il  kamħ  (jew  it- 
tgħam) ;  /lour  these  rolU^  roxx  id- 
dkiek  fuk  dawn  il  kbejziet. 

Plour-bbbtlb— duda  tad-dkiek,  il 
bumnnkar. 

Flour-bolt  —  delu  Cil  għażel  tad- 
delu  biex  jitgħarbel  id-dkiek  mia-smid. 

Flour-box       )  caxxa  mtakba  għat- 

Flour-drbdgb)  traxxix  tad-dkik. 

FLOUR-MiLL-midħna  għad-dkik. 

Flour-siptbr— gharbjel  ghad-dkiek. 

Flouret— fjurett,  fjur  żgħir. 

Flourish  —  ġmiel ;  tlellix ;  fjuri ; 
żina  ;  rikma  (il  chitba  u  fil  cliem  ;  tix- 
jir  ta  xabla  jew  bastun  ;  sinfunija ; 
dakk  ta  trombi ;  tisbieħ,  tlellex,  ti/żej- 
jen  ;  ticber,  tmur  jew  tgħaddi  il  kud- 
diem ;  tistgħana ;  tiftaħar  ;  iżżejjen, 
tirkem ;  iggemmel  (i^.żejjen  bil  ġmiel 
jew  issebbaħ;  ixxejjer  sejf  jew  bastun; 
/  called  thee  then  vain  flourish  o/  my 
/ortune^  I  called  thee  then  poor  ahadoiv, 
painted  queen^  (Shaki^pour,  Richard 
III),  jena  allura  sejjaħtlec  ġmiel  fie- 
ragħ  ta  xortija ;  jena  imbagħad  sej- 
jaħtlec  ("ghedtlec  li  int)  msejcna  om- 
bra  (dell',  regina  miżbugha  (pinġuta) ; 
hy  a  / lourish  o/ fine  words  they  always 
succeed  in  what  they  wanty  bit-tlellix 
(rikmaj  tal  cliem  (tacliemhom)dejjem 
jirnexxilhom  li  iridu  (jgħaddi  jew  isir 
chif  iridu  huma);  there  was  noflourish 
o/swords^m9k  chienx  hemm  tixjir  ta 
xwabel;  tlien  thefierce  trampet  /lourish 
/rom  earth  to  heaven  arose^  (MHCiiQliiy, 
liattle  o/  the  lAike  Regillus)^  imbagħd 
id-dakk  (iż-'j^.arżir)  kawwi  tat-trombi 
tala  mill-art  għas-sema) ;  I  dont  think 
these  trees  will  / lourishy  ma  nemminx 
li  dawn  is-siġar  jisbieħu  (jew  ighaddu 


il  kuddiem);  he  was  the  only  one  seen 
to  /lourish  his  sword,  lilu  biss  raw  ixej- 
jer  ix-xabla. 

Ploubishablb  —  eabiħ,  li  jiġbed ; 
fl-ahjar  tiegliu. 

PLOuRisHBD-mxejjen ;  mżej.jen  bil 
fjuri  etc,;/lonrished  crosses^  (fl-armi), 
slaleb  li  Ht-truf  tagħhom  ghandbom 
(jispiċċaw)  b*xi  fjuri  xi  disinn  jew  or- 
nament  sabiħ.  . 

Flourishbk— wieħed  li  għaddej  il 
kuddiem  ġmielu  ;  min,  jew  (lac  li,  ixej- 
jer  xabla  sojf  jew  bastun. 

Flourishing— ġmiel,  żina;  moghdija 
il  kuddiem  ;  ftaħir;  tixjir  ta  bastun, 
sejf  ect. 

Flourt  -  mgħotti  (mimli)  bid-dkiek. 

Flout— tinsulta,  tghajjeb,  tidhac  bi, 
ticculjuna;  insult,  culiunar  ;  tgħajjib; 
daħk  bi;  let  him  perceive  what  offence 
itisto/lout  his /riends^  (Shak8p«*ar, 
Ilenry  F/),  ħalli  jara  chemm  hi  oflSsa 
(ħaġa  cherba)  li  jinsulta  il  ħbiebu ;  we 
had  nothing  /rom  them  hut  /lout  and 
jeers,  ma  ħadniex  ħaġ'oħra  minnhom 
ħlief  tgħajjib  (insultij  u  culjunar. 

Ploutbr — culjunajr,  wieħed  inso- 
lenti,  li  jidħak  b'iiadd  jebor. 

Flouting  —  tgħajjib,  culjunar,  in- 
sultar,  daħk  bi. 

Flouting-stock  -  pulcinell ;  wieħed 
li  jidħku  bih  in-nies;  bniedem  tad- 
dabc  ;  /  was  treated  as  a  nothing^  a 
/iouting  stocky  ("Godwin,  MandaviUe  /, 
^63 Jy  jena  ma  cont  iccalculat  xejn, 
pulcinella  biss  (għad-daħc  bissj. 

Flow— tiġri,  tin^.el  (bħall-ilma  ghan- 
niżla> ;  tiġri  minn  banda  għalloħra 
(bħal  demm  fl-arterji  etc);  timla  (bħal 
baħar);  tinħall  (iddugh);  tinxel  (tinxte- 
ħet)  bħal-ilma;  tcun  mdendel  maħlul 
(bħax-xaghar  etc);  toħroġ(bħaI  meta  il- 
ma joħrog  mill  blatjew  għerf,cliem  etc. 
joħroġ  mil  fomm),  ixxerred;  tcun  tigi 
(nieżel)  minn ;  tiġri  il  ħamla  (wied, 
ħafna)  tneħħija  cbira  ta  demm;  tgħad- 
dar,  tgħarrak ;  current,  xmara,  ħam- 
la,  wied ;  il  mili  tal  baħar ;  color, 
għoli  (ta  gvern,  ta  pajjis  etc)  ;  ghel- 
gul  ta  għerf;  it  is  lovely  to  see  the 
waters/low  slowly  doivn  towai^s  to  sea^ 
haġa  sabiħa  tara  dac  1-iIma  nie^.el  bil 
mod  il  mod  lejn  (għal)  bahar ;  princely 


Digitized  by 


Google 


t^LO 


—  426  — 


PLO 


blood  floxoB  in  his  cheek,  (ShħkoHjf^ħVy 
Cf/mbeline)j  demm  nobbli  (tft  princepj 
għandu  jiġri  fgismii  (fwiċċiU;  (he 
river  haih  thrice  floxced^  no  ebb  beiweeny 
(Shakespear,  ^,  Henry  IVj^  ix-xmara 
mliet  għal  tliet  darbiet  minn  għajr  ma 
forħot  xejn ;  oh!  iliat  ihou  toouldsi  rend 
ihe  heatena  ifiat  the  mountains  mighi 
flow  down^  (l8ajali)j  oh  !  li  cont  iċear- 
rat  (tiftaħ)  is-smewiet  ħalli  il  muntanji 
jinħallu  ;  his  good  shall  flow  away 
(Job.  XX^  ^5y,  eull  ma  ghandu  idub 
jispiċċa,  iinħela  fix-xejn  ;  her  lovely 
iresses  flowed..,  ix-xaħar  tagħha  sa- 
biħ  cbien  maħlul...  ;  Moses  caused 
waier  io  flow  oui  of  ihe  rock^  Mosċ 
ġagħal  joħroġ  I-ilma  mill  blat ;  /  wUl 
use  ihai  ionaue  1  /lave,  if  wxi  flow 
from  ii  I  shall  do  goocl,  (Shakspesr, 
IVinfers  ialej,  jena  nħaddem  Isieni 
(nitchellem)  jecc  minnu  (mil  cliem  li 
nghejd)  joħroġ  għerf,  jena  nagħroel  il 
gid  ;  floWjflow  yon  heavenly  biessings 
on  hevy  (Sliake8pear,(7ym&^Zt;2«y/,inżel, 
inżel  (xtered  xtered)  int  o  barca  t*AIIa 
(tas-Smewiet)  fukha ;  he  did  notjlow 
from  hononrable  sources,  (Shekespear, 
Pericles  IV,  3) ,  ma  chienx  nieżel  (ma 
chienx  gej )  minn  familja  (razza  jew 
demm)  nobbli  jew  pulit;  if  ihis  rain 
goes  ouj  ii  will  flotċ  the  ground,  jecc 
tcompli  din  ix-xita,  tgħaddas  (tgħar- 
rak  bl-ilma)  1-art ;  afloto  wUl  have  an 
ebb,  wara  il  mili  tal  baħar  tigi  il  fru- 
għa  (wara  li  il  baħar  jimla,  jofroħ  jew 
wara  il  maltemp  jigi  il  bnazzi  etc.) ; 
knoto  ihe  ebbs  andflows  of  siate,  (Ben 
JonsOD,  The  Fox),  ara  (għaraf)  I-ib- 
baxxar  (li  nżul)  u  il  għoli  (il  cobor^  ta 
li  Stati. 

Flower— fjur,  warda,  żahra,  ġmiel ; 
I-aħjar;  dkiek;  twarrad;  tagħmel  il 
wardjewil  fjuri;.  ti:^ihar  jew  toħroġ 
iż-żahar;  iggemmel,tirkem,  iżżejjen  (bi 
fjuri  etc.) ;  ihis  is  a  stoeei  smelling 
floioery  dan  fjur  ifuħ  (fih  rieħa  ħelwaj; 
ihe  excelleni  flowers  of  rheioricj  il  ġmiel 
tar-rettorica ;  he  belongs  io  the  flower 
of  ihe  nobiliiyy  hua  mill-aħjar  fost  in- 
nobbli ;  she  i»  siill  in  ihe  flower  ofher 
age^  għadha  fl-aħjar  taghha;  ihe  fiotoer 
ofgrain  mixed  wiih  water  makes  glue^ 
fd-dkiek  ma  1-ilma  jagħmel  il  colla ; 


ikese  trees  shanUfhwer  before  the  be^ 
ginning  of  spring^  dawn  is-siġar  ma 
jibdewx  jagħmlu  il  fjuri  kabel  il  bidn 
tar-rebbigħa  ;  /  toas  told  thai  ihey  in- 
iend  io  flower  all  ilie  place,  kaluli 
(  smajt )  li  sejrin  izejnu  cullimchien 
bil  fjuri. 

Flowbr-animal— -I-antazoi  (annima- 
li  għamla  ta  fjur). 

FLowBR-BEARiNG^li  jagħmel  il  (tal) 
fjuri. 

Flowbr-bbsprinklbd— collu  (mimli) 
fjuri ;  it  looks  lite  aflower  besprinkled 
meadow  (liODgrellow,  (roTcfen  legend ) 
donna  għalka  mimlija  coIlha(mżegħda 
bil)  fjuri. 

Flower-bud — blanzun. 

Flowbr-ologk— arloġġ  tal  fjnri  ( li 
jaraw  x*ħin  hu  bib,  scond  il  ftuħ  u  il 
għeluk  tal  Qnri  mal  ġumata). 

Flower-db-lis      )|jur  du  lis,  jew 

Flowbr-db-luob  jiris. 

Flowbr-bnwoven— minsuġ  bil  fjuri. 

Flower-gardbn  —  ġnien  tal  (  bil ) 
fjuri. 

Flower-obntlb— fjur  (I-amaranto). 

Flowbr-month  —  Mejjn  (ix-xahar  tal 
fjuri). 

FLowER-PiBOB—quadrn  ("pittura^  li 
ma  fihiex  ħlief  fjuri. 

Flowbr-pot — kasrija. 

Flower-show— esibizioni  tal  fjuri. 

Flowbr-stalk— zocc  tal  fjur. 

Flowbr-work— xogħol  bil  fjuri  (sew- 
wa  frischi  chemm  ucoll  artificiali). 

Flowbrbd— bil  fjuri,  coUu  fjuri. 

Flowbrbt— fjurett,  fjur  żgħir.  ^ 

Flowerpul— coUu  (mimli)  ^juri. 

Flowbrino  —  bil  fjuri ;  fermenta- 
zioni  (ragħwa  ta  birra  etc.) 

FLOwERiNO-PLANTS—xtieli,  pianti  li 
jagħmlu  il  fjuri. 

Flowbrlbss— bla  fjuri. 

Flowery— mimli  (jew  collu)  fjuri. 

Flowery-kirtlbd  —  mżejjen  collu 
ghirlandi  tal  fjuri. 

Flowino — li  nieżel  (jigji  ®t<5.)  bħal 
ilma  jew  xmara ;  mimli,  li  fih  ħafna ; 
ħelu  ;  sabih,  li  jimxi  (stil  jew  Isien,  di- 
scors);  li  jittajjar;  ihe  horsewith  its 
floioing  mane^  iż-żiemel  b'dac  ix-xagħar 
twil  (ċriniera)  ta  fuk  għonku  li  jittaj- 
jar. 


54 


Digitized  by 


Google 


FLO 


—  426  — 


FLU 


Plowing-furnaob— fejn  idewbu  il 
ħadid  f  fonderija. 

Flowingly  —  bl-abbundanza,  bix- 
xaba;  il  ħala,  bħal  1-ilroa. 

Flow-moss— ħażiż  (  ħass  )  li  jicber 
fl-ilma. 

Flown  — maħrub,  mtajjar;  minfuħ, 
mimli ;  when  nighi  darkena  ihe  sireets^ 
ihen  wander  forih  ihe  sons  of  Belial 
flown  wiih  insolence  and  wine^  (MiUoil, 
Paradise  Losi,  chap.  I.  602)  ^  meta 
jidlam  tarahom  joħorġu  jiggerrew 
mat-torok  ulied  BeJial  mimlijin  bl-im- 
bit  u  bl-insolenzi  (fis-sacra  u  collbom 
insulti. ) 

Flowetry— scultura  tal  fjuri,  xo- 
għol  ta  li  Bcultura  fil  fjuri. 

Flowrib-oolb  —  il  pastarda  (  bħal 
cauliflower). 

FiiOx-  il  pil  jew  rix  rkiek  tal  għa- 
safar ;  ihe  hirds  dress  iheir  nesls  all 
over  wiih  down  feaihers^  or  fine  fhx 
(P.  Holland,  Pliny\  il  ghasafar  jicsu 
il  bejta  taghhom  birrix   rkiek   (  jew 

pil). 

FLUOBRiNB^ara  fluoceriie. 

Fluotifbrous— li  igib  ( jagħmel  jew 
ikankal )  il  mewġ. 

Fluctionist— ara  fluxionist. 

Fluctionous  —  li  jinstama  bħal 
mewġ. 

Fluctuablb  — li  jista  jitla  u  jinżel 
(jew  jagħmel)  bħal  mewġ  tal  baħar. 

Fluotuanoy— /?Mc<Marion  (ara). 

Fluotuant  -  li  igħum  mal  mewġ,  li 
iżomm  fil  wiċċ  mal  current  ( jew  mal 
mewġ  ) ;  li  jitħabat  (  jitkalleb  )  minn 
hawn  ghal  hemm  bħal  mewg  ;  wheiher 
it  be  fluciuani  as  ihe  ark  of  Noah  (  Ba- 
con,  of  Learning  11)^  jecc  icunx  iżomm 
fil  wiċċ  tal  ilma  bħal  arċa  ta  Noe. 

Fluotuatb— tmewweġ;  tvaria,  tbid- 
del;  titħasseb,  tcun  fid-dubiu,tcun  bejn 
ħaltejn  jew  bejn  iva  u  le :  titfa  il  kud- 
diem  (tmixxi)  bħal  mewg;  sofluctuaies 
i/ie  iroubled  sea  (Kliig,  Raflinus  or  ihe 
Favouriie ),  hecc  imewweġ  il  baħar 
mkankal  ;  ilie  price  of  siocksfluctuaies^ 
il  prezz  (ix-xiri  u  il  beigh  ta  li  stocks 
(negozji,  cambi  etc.  tal  fliis  )  ivaria 
(ibiddel,  m'hux  dejjem  xorta);  he  is 
not  decided  yet,  he  siill  fiuciuaies^  ghad 
m'ux  decis,  għadu  jaħsiba  (għadu  bejn 


ħaltejn,  jew  bejn  iva  u  là;  andfluctuaie 
all  the  still  per/unie,  (Tenilf 80fi,  in 
Menioriani  XCV^56),\x  jitfa  il  kuddiem 
bħal  mewġ  dic  ir-riħa  tfuħ  collba  li 
icun  hemm  keghda  (ħiemda  jew  wiek- 
fa). 

Fluctuous— -tal  mewġ ;  li  miexi  jew 
II  sejjer  bħal  mewġ. 

FLUDBR—ghaġġla ;  storbiu,  confu- 
sioui. 

Fludbr  jew  Fludder  —  tajra  ta 
l-ilma  bħal  bugħaddas. 

Flub— ċumnija,  cannol,  it-tromba 
li  minnha  jgħaddi  duħħan  etc,  ċa- 
vetta  registru  etc.  fit-tastiera  ta  orgni; 
pil  jew  rix  rkiek  artab. 

Flub-brush  —  xcupa  ( jew  pinzell 
tond  oħxon  biex  ifarfar  (ineħħi)  in- 
nugrufum  minn  gewwa  li  icun  hemm 
fċumnija). 

Flue-clbanbr— barraxa  (bħal  broxc 
tal  fildiferru)  biex  inaddfn  (joborxu) 
biha  il  caldaruni. 

Flue-hammbr — martell  (biċċa  għod- 
da)  tal  buttara  (jew  dawc  li  jaghmlu 
il  btieti  etc.) 

B'luellin — isem  ta  ħaxixa  (il  vero- 
nica). 

Flubllitb— isem  ta  mineral. 

Fluency  (jew  Flubncb)— giri,  ħeflfa 
ta  Isien  ;  Isien  jakta  ;  you  have  io  read 
wiih  greaifluencv  and  sense,  trid  takra 
b'ħeffa  cbira  (tgnaġġel)  u  bis-sens. 

Fluent— gieri,  hafif,  li  jakta  (Isien); 
ihis  is  a  fiueni  reader^  dana  ctieb  ħafif 
għal  kari,  jew  dana  wieħed  li  jakra 
^^^f  Og^A^^^l  ^l  l^&i'i'  jftkra  tajjeb)  ; 
he  isflueni  tn  words,  Isienu  jakta. 

Flubnt— ilma  gieri,  xmara  żgħira. 

Flubntly  — -  bil  ħeffa,  malajr,  bi 
Isien  jakta  ;  he  reads  very  fluenily  notr, 
jakra  current  ħafna  issa. 

Flubmtnbss— ara  flubncy. 

Flugelman— suidat  mħarreġ  tajjeb 
fiddrill. 

Fluid  —  fluidu,  maħlul  bħal  ilma  ; 
eleciricity^  in  ihe  opinion  of  Symmer^  is 
afluid  composed  of  iwo  Auids^  tfie  po- 
siiive  and  ihe  negaiive,  I-elettricità,  chif 
ighejd  Symmer,  hia  fluidu  magħmul 
minn  żewġ  xorta  ta  fluidi,  il  positiv 
u  innegativ ;  waier  and  hydrogen  gas 
are  called  ponderable  fluids  because  pos- 


Digitized  by 


Google 


FLlt 


^  427  — 


fLtJ 


sessed  of  weight^  1-ilma  a  il  gas  idro- 
gena  jissejħa  fluidi  ponderabili  ( jew 
tal  użin)  il  ghaliex  fihom  il  pis  (huma 
tkal) ;  iieaiy  magnetism^  electridty  etc. 
are  called  imponderable  Jluida,  is-sħana, 
il  magnetismu  n  1-elettricità  jissejħu 
fluidi  inponderabili  (  bla  tokol  jew 
bla  pis). 

Fluid-lbns— lenti  bl-ilma. 

Fluidity— bħal  maħlul ;  ħalla  bħal 
ilma. 

Fluidize  —  tagħmel  fluidu  ;  tħoll 
ħaga  bħal  ilma. 


'  LUIDNB88— ara  fluidity. 

Flukb— it-tarf  ċatt  (jew  wasagħ)  ta 
ancra  (dac  li  jakbad  fl-art),  il  patta  tal 
ancra ;  it^em  ta  marda  fin-ngħaġ;  waħ- 
da  mit-tekbat  ta  denb  ta  baliena^fil 
biljard,  lakta  ta  bilja  H  tgħodd  ponti 
biba  u  li  tagħmel  bla  ħsieb  (tolkot  u 
tagħmel  pont  fil  biljard  b'cumbina- 
zioni);  xorti. 

Flukb-worm  —  dud  li  imarrad  iu- 
i^gl^ftġ  (jinsab  fil  fwied  tal  ngħaġ  etc.) 

Fluky— bil  patti  bħal  tal  ancra;  li 
gejja  bħal  (li  għandu  għamla  ta)  patta 
ta  ancra. 

Fluky— tax-xorti,  tal  cumbinazioni, 
(li  jintrebaħ  jew  jittieħed  għax  ix- 
xorti  tcun  trid,  u  m'hux  bil  ħila). 

Flumb— xmara,  ilma  gieri. 

Fluminous  —  collu  xmajjar,  li  fih 
ħafna  xmajjar. 

Flummbry — gelatina  magħmula  bid- 
dkiek  iew  għagina;  bluha,  ħaġa  bla 
sens,  nmerija. 

Flump— tħabbat  ma  1-art  bis-salt, 
issabbat ;  chairs  werejlumped  down  on 
thefloor,  (Tliaekeray,  Parish  Sketch 
book)\  bdew  iħabbtu  is-siggijet  ma 
1-art. 

Flummox  —  thawwad,  tgherfex,  ti- 
srom,  tħabbel ;  he  will  be  w/uit  t/ie  Ita- 
lians call  regularli/hummoxed^(l)iekeuHf 
Pickwick  jyapers),  icun,  bħal  ma  igħej- 
du  it-Taljani,  mħawwad  (  mgherfex 
jew  misrum). 

Fluno— mitfugħ,  mwaddab. 

Flunk— għażżien,  għażżienazz ;  fis- 
da  (minn  tifsed  jew  tispiċċa  fix-xejn) 
ta  aiTari  ta  biċċa  xogħol  etc;  ma  i^- 
gibx  lezioni,tisbaya  flezioni;  tarġa  lu- 
ra  bil  biża,  takta  kalbec  u  tarġa  lura 


Flunkby —flrroom,  seftur  bil  livrijs, 
paġġ;  wieħed  gigna,  li  jibża  u  ma 
ghandu  ħila  ta  xejn;  wiebed  li  ma 
għandux  pratca  ( m*hux  sàrgu)  fin- 
negoziu. 

FLUNKBYiSMlbiża,  ktigh il  kalb, nuk- 

Flunkysm    j  kas  ta  ħila,  ġweferija. 

Fluoboratb— taħlita  ta  acidu  Fluo- 
boricu  u  melħ. 

Fluophosphatb  —  taħlita  ta  acidn 
fluoricu  u  fosforicu. 

Fluor— fluidu  ;  demm  (tan-nisa). 

Fluor-albus  — marda  ( tad-demm  ) 
tan-nisa. 

Fluorio  -  fluoricu  facidu). 

Fluorinb-— sustanza  (ħaġa)  magħ- 
mula  mill  (li  fiha  il)  fiuornpar  u  mine- 
rali  oħra. 

Fluoritb — isem  ("xorta)  ta  mineral 
trasparenti. 

Fluorous— li  gej  (maghmul  niil) 
jew  li  fih  il  fluidu;  li  fih  \\fluoriu  (ara). 

Flur-bird  -il  għasfur  tat-taħric,  ir- 
ruffiana  (ta  fuk  il  mansab). 

FLURRiBD—mħabbel,  mhawwad. 

Flurry  — buffura  riħ,  taħbila,  tah- 
wida,  tħabbel ;  the  boat  waa  overset  by 
a  sudden  flun^y  from  tlie  north,  (Swlft, 
Voyage  to  Lilliputh  id-dgħajsa  (il  ba- 
3timent)  inkaleb  b^buffura  riħ  li  giet 
għall  għarrieda  mit-tramuntana. 

Flush— tbergħin,  ħmura  (fil  wiċċ) ; 
titborgħen,  tiħmar  (issir  ahmar),  tber- 
għen»  thammar  wiċċ;  tiġri  malajr; 
titlak  bil  giri ;  titfa  salt  ilma  f  dak- 
ka  (  biex  issuk  xi  ħa^a,  tneħħi  xi 
ħmieġ  etc);  ittajjar,  tgberrex  għasa- 
far  etc. ;  tgħarrak  (timla)  b*ħafna  jew 
b*tefgha  ilma  cbira  għal  għarrieda; 
tkankal,  teccita;  mimli,  li  fihjewli 
ghandu  ħafna;  bit-tama  (li  jirbaħ  sgur ); 
carti  ftaMogħob)  ta  lewn  wiehed  fil- 
logħob  tal  **poker*'  etc.;  tefgħa  ilma  bis- 
salt  għal  għarrieda  (biex  issuk  ħmie> 
etc  ;  kawwa,  1-aħjar  (tal  ħaj.ja);  kat- 
gha  għasafar  jew  tjar  mnaffra  jew 
mgherxa  fli  ittir  fdakka  għal  ghar- 
rieda);  ħafna,  abbundanza,  salt;  moxa 
mghaddar,  ghadira ;  lixx,  wieti,  ^aġa 
waħda  fil  għoli  (ma  biċċa  oħra,  tavla 
etc.)  ;  the  King  ħaixl  not  a  word^  but  hiff 
pale  cheek  fluslved,  (Naeaulay,  Iliat.  of 
England  C/iap.  XXV),  ir-Re  ma  kalx 


Digitized  by 


Google 


fhV 


—  428  — 


PLU 


chelmai  iżda  wiċċu  (ħaddejh)  li  chien 
safrani  tbergħen  (sar  aħmar) ;  don't 
make  Iier  facejimh^  tħammriliex  wiċ- 
ċa;  tiie  aoft  fines^  that   siain   the  wild 
bird's  wina  andjlush  tlie  clouds^  ( Long- 
fellow,    TheSpirit  of  Poetry),  illew- 
nijiet  ħelwin  li  jiżbghu  il  gewnaħ  tal 
għasfur  salvaġġ  u  iħammru  is-Bħab;  / 
make  them  ftush  each  owl  out  of  his  bush^ 
(Beii  Jon8on,Ou^/«j,cull  coccalihemm 
kalb  iB-siġar  inġagħalom  collha  jitilku 
bil    giri    ( intajjarhom   malajr   minn 
hemm  dac  il  cocc);  all  this  watergoea  to 
fluah  the  drain^  dan  1-iIma  coUu   imur 
biex  isuk  (imixxi)   il  canali  (tad-dre- 
naġġ);  hy  that  sudden  noise  wefiushed 
a  covey  ofbirds^  b'dac  il  ħosd  ghal  għar- 
rieda  tajjarna  (gherrixna)   salt  għasa- 
far  ;  a  great  tempestuous  storm  suddeuly 
fiushed  and  drowned  twelve  of  his  great 
ships,  (Hnll,  Henry  II),  tempesta  cbi- 
ra  mliet  b'salt  ilma  għal  għarrieda  u 
għarrket  tnax  mill  bastimenti  cbar  li 
chellu  ;  such  things  as  can  only  feed  his 
pride  and  flush  his   amhition,    (SoDtb, 
Sermons)^  ħwejjeġ  bħal  dawn   li  jist- 
ghu  biss  icattru  (iħaxxnu)  is-suppervia 
tiegħu,  u  ikanklu  actar  (jeccitaw)   il 
cbnrija  tiegħu  (in-nefħa  li  hu  minfuli 
bih  in-nifsu  )\  he   is  fiush  of  money, 
għandu  salt  flus  (għandu  ħafna,   għa- 
ni) ;   both  appeared  quite  flush  and  con- 
fident  of  victory,   it-tnejn  dehru   mim- 
lijin  bit-tama  u   sguri  ucoll   li  għan- 
dhom  jirbhu;  thefull  liand  beats   the 
flash  in   the  game  of  ^'poker',  il  full 
handy  jirbaħ  il  fiush  Tħames  carti  ta 
lewn  wieħed)  fil-loghob  tal   ''poker" ; 
drive  all   this  by   a  flush  (hy  fiushing)^ 
checci  (suk^  dan  coUu  Ccull  ma  hawn) 
b'salt  ilma  ;  all   the   blooming  fiush  of 
life  is  deadf   (  Goldsmllh,    Deserted 
villagej,  1-akwa   (il  fjur,   lahjarj  ta 
ħajtu  spiċċa  (sabtu  spiċċat^  ;  /  saw  a 
fiush  of  ducks  fiying  along  the    brook, 
rajt  katgħa  papri  tittajjar  max-xmara 
żgħira,  mnaffra;  our  trees  have  afiush 
of  blossom  on  them,   is-siġar   tagbna 
ghandhom  (  fihom  )    salt   jew  hafna 
blanzuni ;  they  could  not  get  on   it   was 
allfiush  roundthem^ma,  setgħoux  icom- 
plu.ma  chellomx  ħlief  moxa  mgħaddar 
f^ħadajjar)  ma  dwarhom;  this  is  to 


he  flush  with  the  adjacent  surfuce,  din 
trid  tigi  witja  (nvel  wieħed)  mal  wiċċ 
(mal  biċċa  1-oħra)  ta  ma  genbha. 

FLusnBR— il  bugħajjàt  (għasfur) ; 
min,  dac  li,  jaħsel  jew  isuk  b'ħafna 
ilma  li  jitfa  b'salt. 

Flushing  -ħmura  (  fil  wiċċ  )  tber- 
ghin. 

Flusiinbss  -  ħmura  (ġmiel)  ta  wiċc 
ta  wieħed  li  icun  għadu  il-ahjar  tiegħu. 
Flustkr  —  taħbila,  sarma,  fixcla, 
ħmura  (  bis-sħana  jew  bix-xorb); 
thammar,  tbergħen,  tixgħel,(bix-xorb); 
his  practice  offiustering  himself  daily 
with  claret  was  hardly  considered  as  a 
fault  hy  his  contemporaries  (MacaaUf , 
'llistory  of  England,  Chap.  XX ),  id- 
drawwa  li  chellu  li  ta  cull  jum  jix- 
għellu  (jischer)  bil  claret  ma  chenux 
jiccunsidrawha  haġa  ħażina,  sħabu;  he 
need  not  huve  been  in  suchafiuster  with 
her,  (Fiehling,  Totn  Jones)^  m&  chel- 
lux  għaliex  (ma  chienx  hemm  bxonn, 
jew  għal  fejn  jinfixel  Cjithabbel )  hecc 
maghha. 

Flutb— flawt ;   scanalatura  ta  co- 

lonna ;  iddokk  il  flawt ;  tiscanala  co- 

lonna ;  ċattra,  barcun  ċatt  wasagħ. 

Flutb-bit  -gulja  għal  injam  jebes. 

Flute-likk  —  bħal  (  li  jixbaħ  il ) 

flawt. 

Flutr-pipb  —  isem  ta  suffara  ( ta 
waħdd  mi^-sfafar  )  tal  orgni. 

Flutb-playkh  —  min  idokk  il  flawt; 
dakkak  il  flawt. 

Flutb-stop  -filliera  ta  sfafar  ( ta 
li  njara)  ta  orgni  (hecc  msejhin). 

Flutiid  -  bli  scanalaturi,  scanalat 
liħal  colonna ;  tan-noti  tal  flawt ;  li 
jinst})ma  bħal  flawt. 

Flutbnist— minn  idokk  il  ("dakkàk 
il )  flawt. 

Flutbb  —  min  idokk  (  dakkàk  )  il 
flawt ;  min  jagħmel  il  flawtijiet ;  min 
jaghmel  li  scanalaturi  fil  (min  jiscana- 
la)  colonni. 

Fluterkssb  — mara  li  iddokk  il  flawt. 
Flutina  -  bhal  organott  (  concerti- 
n<]i)  zgħira. 

FLUTiNQ-scanalar,  ix-xogħol  (għa- 
mil )  tal  flawtijiet  jew   scanalaturi  ta 
colonni ;  bħal  xabo,  jew  ticmixa.* 
Fluting-ibon-- seffud  (  għal  mogħ- 


Digitized  by 


^uogle 


PLU 


—  429  — 


i?LV 


<iia,  jew  mkass  biex  igħadda   ħaġa  bil 
cannoli). 

Fi.uTiNO-LATHB  —  tom  H  jrtghmel 
scanalaturi,  Bpirali  fcolonni  etc;  torn 
għax-xogħol  bħal  żagarelli  mdawrin 
ma  colonna  etc. 

FLUTiNo-PLANB—ċana  għal  li  scana- 
laturi  ta  colonni  etc. 

FLUTiST-min  idokk  (  dakkak  )  il 
flawt. 

FLUTTBR--titjir,  taħbit  tiil  ġwienaħ; 
fixla,  ħabla;  tittajjar,  tħabbat  il 
ġwienaħ;  titħabat;  tħabbel,  tfixchel, 
tgħallet ;  ċaklik  bħal  dac  ta  mrewħa 
(meta  wieħed  icun  irewwaħ) ;  in  the 
middle  of  the  night  tce  were  startled  b;/ 
a  sndden  fiutter  of  winga^  f  nofs  ta  lejl 
ħadna  katgħa  bil  ħoss  tattitjir  tal 
ġwienaħ;  lest  t/ieir  various  aud  jangling 
opinions put  their  leaves  into  a  fiutter 
(Mlltoii,  Remomtmnt'8  Defence)  li  il 
bosta  I-opinionijet  ( il  fehmiet )  tagħ- 
hom  li  ma  jakblux  ma  iħabblux  (  ifix- 
clux  il  folji  (chitba)  tagħhom;  they  will 
mre  fiutter  all  our  doings^  sgur  iħabblu 
(ifixclu)  cull  ma  għamilna;  ani/  infi- 
niie  varieti/ of  nwtionn  are  to  he  made 
use  ofin  the  fiutler  of  a  fan  etc.  (A*ldl- 
80 ir,  Spectator  No.  10^2)  bosta  tahri- 
chiet  (ċaklikiet)  jistgħu  isiru  biċ-ċak- 
lik  ta  mrewħa  (meta  wieħed  icun  irew- 
waħ  ). 

Fluttbr-whbbl — xorta  ta  rota  li 
taħdem  (  bil  pali )  fl-ilma  b'għaġġla 
(b'ħeffa)  cbira. 

Fluttbrbr— min  iħabbat  ġwenħajh 
min  jittajjar ;  min  ifixchel  jew  iħabbel. 

Flutterino-  taħbit  ta  ġwienaħ,  ti- 
tjir,  ħsejjes  ta  ġwienaħ  ( ta  għasafar 
fit-titjir)  taħwid,  taħbil,  confusioni. 

Fluty— li  għandu  leħen  ta  (li  jixbaħ 
fil  leħen  il)  flawt ;  bħal  flawt. 

Fluvial       \  tax-xnmjjar,    tax-xma- 

Fluviatio  [i'ftj/"^''"'*/^  *^'^/^*»  frott 
1  (kxuretc.)  li  jinsab  fix- 

Fluviatile  jxmara  (tax-xmajjar). 

Fluvio-m.\rinb  -  tax-xmajjar  u  tal 
baħar  flimchien. 

FLUx-il  frugħ  jew  mili  tal  baħar  ; 
sabb,  fetħa,  (marda)  ;  mogħdija  Cta 
snin  etc.)  issawwab,  tħoll,  iddewweb; 
li  igħaddi  malajr,  ta  ftit,  li  idum  ftit  ; 
itill  and  calm,  no  noise  no  Hux  ofwaters^ 


I-ilma  cwiet  bla  ħsejjes  xejn,  ma  jiċ- 
ċaklakx  (u  la  jofrogħ  u  I-ankas  jimla); 
he  died  from  the  effects  of  the  flux 
(dj/fentert/),miei  bil  fetħa  li  chellu  (bid- 
disenteria) ;  amid  the  fiux  of  many 
thoumnd  years  (  Thompson,  Summer) 
fil  mogħdija  ta  bosta  eluf  ta  snin;  t/iese 
metaU  are  to  be  fiuxed  and  purged 
(clearedof  tlieir  impurities),  dawn  il 
metalli  iridu  jiddewbu  u  Jissaffew  mil 
hmegijiet  (tahlit  ta  gebel  etc.)Ii  fihom; 
**  written  upon  a  subjectflux  and  tran- 
sitary  '*  (Johnson,  Life  of  Sprat)  mic- 
tub  fuk  soggett  ta  ftit  żmien,  li  ighad- 
di  malajr. 

Fluxibility  —  bidla,  bdil ;  (  incu- 
stanza) ;  Hie  fluxihility  ofhuman  nature 
is  toogreat  (Kħmmoni,  Works  II^  693) 
il  bidla  (I-incostanza;  tal  bnedmin  bia 
cbira  wisk. 

Fluxiblb— li  jista  jiddewweb  jew 
jinħall  bħal  metal  (mineral). 

Fluxion  —  flussioni ;  ħalla,  tidwib, 
inżul  ta  materia  (  bħal  mħat  etc.  mil 
imnieħer  meta  wieħed  icollu  flussioni); 
catarru  ;  (xogħol  calculu)  fil  matema- 
tica. 

Fluxional    ?  .  ,  ^.     .  " 

Fluxionary  I  *^'  •^*"^"'"  (a^a)- 

Fluxionist— wieħed  mħarreġ  Cli  jaf 
tajjeb)  il  calculu  (il  fluxion)  fil  mate- 
matica;  an  algebraist,  fluctionisty  geome- 
trician^  or  demonstrator  of  any  kind 
(  Berkeley,  Analyst  §  32),  matematicu 
( li  jaħdem  il  fluctions  fl-AIgebra  u  il 
geometria),  werrej  ta  collox. 

Fluxive  —  mxarrab  bid-dmugħ;  li 
minnu  nieżel  dejjem  id-dmugh  (għaj- 
nejn) ;  li  ibiddel,  incostanti,  li  m'hux 
sod ;  these  often  bathed  she  in  fluxive 
eyes,  (Sh»kespmr,Lovers  ComplaintJ, 
dan  spiss  hia  xarrbet  bid-dmugh  ta 
għajnejha  ;  tlieir  arguments  are  as 
fiuxive  as  Ivjuor  spilt  vpon  a  table, 
(Beii  Joiisoii,  DiscoveriesJ,  I-argu- 
menti  taghhom  jidbiddlu  hecc  ma- 
lajr  (huma  hecc  incostanti,  jew  m*hu- 
miex  sodi  tant)  daks  I-ilma  li  icun 
imxerred  fuk  mejda. 

Fluxurb— fluidu  ;  (bħal  ilma). 

Fly  -  dubblena;  ittir,ittajjar,  tchas- 
far,  taħrab ;  iddur  (timxi  etc.)   b'ħeffa 


Digitized  by 


Google 


JPLY 


—  430 


FLY 


cbira ;  timxi  sħiħ  (  b*ħeffa  cbira  ) ; 
tagħmel  il  caċċa  ghal  (takbad)  għasa- 
far  oħra  b'seker ;  /  cannot  see  a  /Cy, 
ma  nistax  nara  dubbiena  (waħda^; 
that  hird  caiitjly  2/e^,dac  il  għasfur  ma 
jafx  ittir  għad;  don't  let  himjly  the  kite 
there^  tħalliħx  itajjar  it-tajra  hemm ; 
in  the  morning  early  will  toe  both  fly 
towarda  Belmont,  (  Shakespear,  Mer- 
chant  of  VeniceJ^  fil  għodu  cmieni  aħna 
it-tnejn  ngħasfru  lejn  Belmont ;  De- 
dalu8  to  jly  the  Crete  shore,  his  heavy 
limba  on  jointed piniona  bore^  (I)iy<ien, 
Virgil,  JEneid  VI,  18),  Biex  Dedalua 
ħarab  (jaħrab)  mil  1-art  ta  Greta  it- 
tajjar  (rafa  il  gisem  tkil  tiegħu  fuk 
ġwienaħ  bil  għekiesi  (riġlejh);  when  we 
touched  the  spring  the  whedjlew  round, 
meta  messejna  il  molla  ir-rota  bdiet 
iddur  sħiħ  (b*ħeffa  cbira) ;  hefore  one 
hour  the  report  fiew  through  the  city, 
kabel  sigħa  il  fatt  gera  bħal  berka 
(mexa  b'ħeffa  cbira^  mal  belt  collha;  if 
a  man  can  tame  this  monster,  and  toith 
her  fiy  other  ravening  fowl,  and  kill 
them,  it  is  somewhat  worthy  (BacOD), 
chiecu  bniedem  chien  jista  jimmansa 
dan  il  mostru  (seker  jew  bies)  u  bieh 
jakbad  tajr  jeħor  ( bħalu^  u  joktln, 
chiecu  chien  ta  min  iżommu  ;  to  Jly 
about,  tibdel^  tkalleb  (bħal  ma  jagħ- 
mel  ir-riħ  meta  idur  cull  mument); 
/  can't  do  anything  the  xcind  does  Jly 
aboutj  ma  nista  nagħmel  xejn  ir-riħ 
kieghed  jidbiddel  (jitkalleb  jew  idur) 
cull  mument ;  to  fly  at,  tattacca,  tagħ- 
mel  għal  xi  ħadd  b'killa  cbira  jew  tmur 
għalih  b'herra  cbira  ;  he  was  about  to 
fly  at  him,  chien  sejjer  jatiħ  is-salt 
(jaħtfu,  jew  imur  għalih);  tofly  in  the 
face  ofy  tinsulta,  tagħmel  azioni  ħa- 
żina ;  this  would  discourage  any  man 
from  doing  you  good,  when  you  will 
either  neglect  him  or  fly  in  his  face, 
(Swlft,  Drapier's  Lelters\  dana  iber- 
red  kalb  culħadd  biex  jagħmillec  il 
gid,  meta  inti  jew  tħallih  (tittrascu- 
rah)  jew  inchella  tinsultah  (tagħmillu 
azioni  ħażina) ;  to  fly  open,  tiftaħ  (tin- 
fetah)  berah ;  the  doors  flew  open,  il 
bwieb  infetħu  bieraħ  ;  tojiy  out,  tiżbel 
(jitilgħulec  malajr^  tisħon,  tirrabia,  it- 
tir,  tmur  tiġri  bis-salt  minn  xi  mchien; 


io  let  fly,  terħi  f  salt,  jew  fdakka;  lei 
fty  the  shcets,  erħi,  itlak  il  klugħ. 

Fly— ventalora,  rota  li  icun  hemm 
fcaxxa  tad-dakk,  jew  fl-arloggi  biex 
tnakkas  jew  iżżid  il  mixi  (tar-roti  jew 
tal  macna) ;  isem  ta  marda  fin-nevew, 
ġdur  etc.  (bħal  budebbus) ;  to  prevent 
thefly  sonie  propose  to  sow  ashes  with 
tlie  seed,  (tturtimer,  IlusbandryJ^hiex 
ix-xtieli  (tal  ġdur  etc.)  ma  jimirdux, 
x*uħud  iħaltu  ir-rmied  ma^.-żerrigha ; 
ir-rixa  (għassajd) ;  there  is  scarcely  a 
turn  of  tlie  pass  at  %ohich  may  not  be 
seen  some  angler  casting  his  jLy  on  the 
foam  of  the  river,  CHucauluy,  Ilistory 
of  Englandj,  bil  chemm  hemm  (issib) 
rocna  li  fiha  ma  tarax  xi  sajjed  jitfa 
ix-rixa  (jistad  bir-rixaj  fl-ilma  tax- 
xmara  ;  fty,  il  biċċa  tal  pinnur  li  turi 
mnejn  hu  gej  ir-riħ ;  it-tul  ta  ban- 
diera;  xorta  (ghamla)  ta  carrozza 
(b'żiemel  wieħedj  li  ighejdulha  ucoll 
'*Hackney  coach";  ħaġa  żghira  (ta 
I-ebda  cont)  ;  Alein  answered:  I  count 
him  not  ajly,  (OhHUcer),  Alein  wie- 
geb:  jena  ma  nistmah  xejn  ;Jly,  dic  il 
għudaete.  bil  lasti  wiekfa  bħal  swaba  li 
tcun  fit-torchiu  ta  li  stampaturi  biex 
tieħu  il  carta  miġbuda  u  stampata  u 
tkegheda  fuk  I-oħrajn  il-lesti ;  volant, 
dic  il  biċċa  tal  macna  tal  brim  li  id- 
dawwar  ir-rucchell  (jew  ċumbin);  il 
meccuc  (ta  newl)  dac  il  passaġġ  (il 
post)  minn  fejn  itellgħu  u  iniżHu  ix- 
xeni  fuk  il  palc  ta  teatru. 

Fly-uanb  -  isem  ta  ħaxixa. 

Fly-blown  —  mimli,  mdewwed 
(b'dud  rkiek;. 

Fly-i)oat  —  dgħajsa,  ċattra  hafifa 
tax-xmara. 

Fly-box— caxxa  għar-rix   ( tas-saj- 

\  ). 

Flycap  —  scufia  li  jilbsu  in-nisa 
(xjuħ; 

FLY-CATcnER— •iż-żanżarell. 

Fly-pishino  — sajd  bir-rixa  (bħal  tal 
plamti  etc.) 

Fly  LEAF— 1-ewwel  jew  I-aħhar  faċ- 
ċata  tal  ctieb  li  ma  tcunx  stampata  (li 
iħallu  bajda,  jew  il  bianca). 

Fly-net— purtiera  għad-dubbien  (li 
jagħmlu  f  tieka  etc.  biex  ma  iħallux 


Digitized  by 


Google 


PLY 


—  481  — 


POB 


igħaddi  id-dubbien^  libsai  bħal  xibca, 
11  ilibbsa  liz-^.wiemel  għad-dubbien. 

Fly-powder— trab  li  joktol  id-dub- 
bien  (  tahlita  ta  arsenicu,  zoccor  u 
ilma.) 

Fly-lbaf— ġewnah  li  jidħol  u  johroġ 
jew  li  jinfetc^  u  jingħalak  biex  iżomm 
żieda  ta  mejda  (  li  tcun  biċ-ċappetti 
biex  tintrama  u  tizżarma.) 

Fly-slow— ligħaddej  (li  miexi)  dej- 
jem  bil  mod;  thefiy,  slow  hours  shall 
not  determinate  the  datelesa  limit  o/  thy 
dear  exile  (Shakegpear,  Richard  11^1^3) 
is-sigħat  li  għaddejjin  dejjem  bil  mod 
ma  jurucx  (ma  igħidulecx)  meta  ji- 
spiċċa  l-esiliu  tiegħee  (  meta  jasal 
iż-żmien  sewwa  11  teħles  mill-esiliu  li 
fih  tinsab). 

Fly-whbbl— -volant  (rota  li  iddaw- 
war  torn  etc.) 

Flybrs— indana  taraġ. 

Flyino— li  itir,  li  jittajjar,  titjir, 
ħrib. 

Flyiko-army  —  armata  (suldati)  li 
dejjem  jiġru,  issa  hawn  u  issa  bemm, 
biex  iħarsu  ir-Biġment,  u  iħabbtu  il 
għadu. 

Flying-bridgb— pont  biċ-ċattri  jew 
bracben  li  jiżżarma  u  jintrama  malajr; 
pont  levatizz. 

Flyino-dragon— tajra  tal  carti  (lo- 
għob  tat-tfaU. 

Flying-dutohman  -  il  vapur  tal  art 
dirett  li  jiġri  (jimxi)  ferm,  li  jmur 
minn  Londra  għall  Exeter  (fl-Ingbil- 
terra). 

Flying-fish  -  isem  ta  ħuta,  ir-run- 
dunella. 

Flying-fox  —  farfett  il-lejl  cbir  li 
jinsab  fl-Indji  ta  Lvant,  jissejjaħ  hecc 
ghaliex  għandu  rasu  bħal  tal  votpi. 

Flying-gubnard  (il  flying  fish)  — 
ir-rundunella. 

Flyikg  jid— isem  ta  biċċa  klugħ  (il 
flocc  ta  kuddiem). 

Flying-party  —  suldati  (  cumpan- 
nija  etc.>  li  jattaccaw  minn  hawn  u 
minn  hemm  il  għadu  fuk  il  camp. 

Flying-pinion — ventalora. 

Flying-shbbts  -  carti  volanti ;  folji 
tal  carti  waħda  waħda. 

Flynig-shot— tir  għal  tajra  li  tcun 


għaddejja  ittir  fl-airu  (li  ma  tcunx 
keghda). 

Flying-worm— il  ħżieza  (igħejdulha 
ucoll :  tetter  jew  ringwormj. 

FoAL— ferħ,  mohor,  felu;  tferragħ 
jew  tilhed  fdebba  jew  ħoiara) ;  our 
mare  will  soon  foal,  id-debba  iagħna 
dal  wakt  tferragħ. 

Foal-tbbth  —  is-snien  taż-żiemel 
(tal  mohor)  li  iwakkgħu  jew  ibiddlu 
meta  jaslu  fcertu  żmien. 

FoAM— ragħwa,  xcuma;  tagħmel  ir- 
ragħwa ;  tirgħi,  tbelgħen ;  the  white 
foam  of  the  billowSy  ir-ragħwa  bajda 
tal  mewġ  cbir ;  we  could  see  nothing 
else  butfoam  crested  toaves^  ma  rajniex 
ħlief  mewġ  bir-raghwa  (ngħaġ)  il  ba- 
ħar  ;  the  river  nobly  foams  undflows, 
(Byroii,  Childe  Ilaroid  III,  66),  ix- 
xmara  bir-raghwa  miexia  sabiħa  il 
kuddiera  ;  he  foameth  (  foams  )  and 
qnasbeth  (gnashes)  witlihis  to^M,(IIark) 
nalku  bli  xcuma  (bir-ragħwa  għax  ir- 
rabjat)  u  ikarmeċ  snienu. 

FoAMiNG-bir-ragħwa,  bli  xcuma. 

FoAMLEss  — bla  ragħwa,  bla  xcama. 

FoAMY  —  collu  (mimli  bir-)ragħwa 
jew  bli  xcuma;  we  were  very  much 
afraid  to  see  our  ship  amongst  ihe  foamy 
wavesj  bżajna  wisk  meta  rajna  il  basti- 
ment  tagħna  kalbCfnofs)  dac  il  mewġ 
collu  ragħwa. 

F.  0.  B.  (Free  On  Board)— jigifieri 
li  li  spejjes  tal  badtiment  (ta  dawc 
I-oggetti  jew  mercanzija  li  icunu  im- 
marcati  bl-ittri  F.  0.  B.)  icunu  għal 
dac  li  ibigħ  (  għal  mercant,  m'hux 
għax-xerrej). 

FoB  -  but  żgħir  ghall  arloġġ ;  tkar- 
rak  bi,  tgħallet,  titkarrak ;  issawwat, 
ticcastiga  (bisrswat)  tilheġ  (tonfoħ  bil 
giri,  wara  girja)  ;  you  must  have  à  fob 
where  to  keep  your  watch,  hemm  bżonn 
(jinħtieġ)  icolloc  (taghmel)  but  żgħir 
fejn  iżżomm  l-arloġġ;  /  tliink  it  is 
scurvy  and  begin  io  find  myself  fobbed 
in  it,  (Shakespear.O^/i^Z/o  lV,Sjy  nah- 
seb  li  hu  scorbut,  u  bdejt  nitkarrak ; 
to  fob  off,  thalli  għal  darb'oħra ;  tbie- 
għed ;  you  must  not  ihink  to  fob  off 
your  disgi^ce  with  a  tale,  (Shakespear, 
CariolanusJ,  ma  tahsibx  li  sejjer  tbie- 


Digitized  by 


Google 


POB 


—  482  — 


POG 


għed  id-disunur  tieghec  b'  xi  ħrafa 
rb'ċajta). 

FoBus(chelmatad-di8prezz)— ngħej- 
da  aħna  '*  ja  wiċċ  icreħ"  etc. ;  ay,  you 
oldfobm,  (Wycherley,  Plain  DealevJ, 
0  lilec,  ja  wiċċ  icreħ  li  int ! 

FooAL— focali  teÀ/ocHs  fara). 

FooALizB  —  iggib,  tkigħed  lil  /ocus 
(ara). 

FociLB — isem  tal  għadraa  tad-drigħ 
(fil  mincheb  il  kuddiem,  jew  tar-rigel). 

FooiLLATB— iġġagħal  lili  min  jistej- 
ken;  issaħħan,  tahji. 

FociLLATioN— confort,  għajnuna. 

Focoso  (ħ\  musicaj— kawwi,  ħaj. 

Fpcus— il  pont,  1-akwa  poat  minn 
fejn  jimxi  jew  jitlak  cmand,  in- 
fluenza  etc,  il  għakda  ta  raggi  fejn 
jinġabru  u  jiltakgħu  collha  flimchien 
wara  li  icunu  ghaddew  mil  ħgieġa  tal 
lenti ;  Whitehally  when  he  dxocli  there^ 
was  the  focus  of  poliiical  intrigue  and 
of  faihionable  gajeiy^  (  M  aca  0 1  ay ,  llist. 
of  EnglandJ.  Meta  Whitehall  chien 
igħammar  hemm  minnu  chien  joħroġ 
(h\x  chien  il  ġabra)  ta  cull  intrigu 
politicu  u  ta  cuU  moda  (xalar,  lus- 
su  etc);  find  the  calorificfocus,  sib  (bil 
lenti)  il  focus  jew  il  pont  fejn  jinġabru 
flimchien  ir-raggi  tax-xemx  etc;  the 
plural  of  ^^focus*  is  ^^foci'\  il  plural  ta 
"focus**  jaghmel  '*foci*';  to  fociis  (to 
focalize),    issib   il   focus^    tkiegħed   fil 

f0CU8. 

Pocus  —  chenur,  fuclar,  fejn  icun 
miġbur  in-nar. 

FocusiNO  GLA8S— il  ħgieġa  jew  il- 
lenti  biex  tcabbar  I-oggett  (li  tiegħu 
tcun  trid  tieħu  ritrutt)  fuk  il  ħgieġa 
tal  macna  biex  dac  li  jagħmel  ir-ri- 
tratti  (i\  fotografu)  icun  jista  isibha 
aħjar  fil  focus. 

FoDDBR— għalf,  furrajna  etc;  tagħ- 
lef;  what  we  have  left  toon't  do  to 
fodder  our  cows  for  three  daya,  li  bak- 
għilna  m'hux  biżżejjed  (ma  iservix) 
biex  nagħilfu  il  bakar  tagħna  (  li 
għandna)  għal  tliet  jiem. 

PoDDBR— pis  (użin)  li  dari  chienu 
jiżnu  bih  iċ-ċomb  etc,  the  jodder  is 
equal  to  ll^  Iba.,  il  ''fodder"  jiswa  (fih 
jew  jizen)  112  il-libbra;  foddcr,  dakka 
cbira. 


FoDDBRBii — dac  li,  min,  jagħlef  jew 
jitnia  il  bhejjem. 

FoDGBL—inibrum,  matnazz;  oħzon 
oħxon  u  kasir. 

FoDiENT  -  li  jagħżak,  għażżàk ;  li 
jaklob  bli  mgħażka. 

FoDiNA  — il  għamla  tal  widna  minn 
gewwa  (dac  ittgħawiġ  u  il  liwi  li  fiha 
il  widna). 

FosDiPRAGous — fedifragu,  min  jicser 
patt,  min  nia  jokgħodx  għal  pattijiet 
li  icun  ghamel ;  unclean,  fasdifragoui^ 
pe^yuredf  (AdamH,  Worka)^  oxxen,  li 
jicser  il  pattijiet  u  ħallief  falz  ("sper- 
ġur). 

FoB~ghadu;  tistma,  iżżomm  bħala 
ghadu  (iżżomm  ta  għadu,  jew  b'għa- 
du)  ;  she  has  one  foe^  and  ihat  foe  the 
world,  (  Cowper,  Table  ialk  ),  hia 
għadu  wieħed  biss  ghandha,  u  dan 
l'għadu  hu  id-dinja  ;  we  have  io  fight 
against  our  foes,  għandna  niccumbattu 
contra  il  għedewwa  taghna  ;  we  dofoe 
ihenif  we  cannoi  intsl  them,  aħna  tas- 
sew  inżommuhom  ta  għadu,  ma  nist- 
għux  nafdawhom. 

FoE-LiKE  -  bħal  għadu. 

FoB-MAN— il  għadu  fil  gwerra  (dac 
li  contra  tiegħu  incunu  niccumbattu). 

F(ENicuLUM — xorta  ta  ħaxix. 

F(ETAL— fetali  tal/<:^<w«  (araj. 

F(ETiciDB  —  ktil  ta  tarbija  li  tcun 
għadha  fil  ġuf  (rimi  li  wieħed  jgib 
b*idejh  għal  tal  apposta). 

FcETus— it-tarbia  meta  tcun  lesta 
fil  ġuf. 

Foo— ċpar ;  confusioni,  taħwid,  taħ- 
bil  ta  ras  ;  /  find  myself  now  in  a  fog, 
issa  ninsab  ftahbila  ta  ras,  (f'confu- 
sioni) ;  io  fog,  tgħatti  biċ-ċpar,  iddal- 
lam  ibiċ-ċpar). 

FoGAGB— ħaxix  ħazin  li  icun  mholli 
m'hux  maħsud. 

Poo-BANK— bħal  art  li  tcun  tidher 
fuk  il  baħar  (ħaġa  li  tcun  tidher  don- 
na  art  krib  minn  min  icun  fuk  il 
baħar). 

FoGEY— ħaġa  belgħa,  balalu,  wio- 
ħed  stupidu. 

FoGGY — mċajpar,  biċ-epar;  it  will 
befoggy  iO'inorrow,  għada  icolna  ic- 
jpar  (il  ġurnata  tcun  biċ-ċpar  ghada); 


Digitized  by 


Google 


FOG 


-  488  — 


POL 


foggy  days  are  very  common  in  Tjondon, 
ġranet  biċ-ċpar  jagħmlu  spiss  Londra. 

Foo-BioNAii  —  sinjal  (b  snflfara  jew 
kampiena)li  jagħmlu  il  bastimenti  me- 
ta  icun  ic-ċpar  biex  ma  jaħbtux  ma 
xulxin. 

FoH !  — puh  ;  fohl,  puh  !  x*għaru- 
casa! 

FoiBLB— il  ħaġa  li  wieħed  minnhà 
icun  ibati ;  id-deboli  tiegħu  ;  foible^  de- 
boH ;  a  foil  or  fleuret  nsed  in  fencing 
haa  twopariB  one  is  called  the  fort  or 
strong^  and  the  other  the  foihle  or  ueaky 
fjurett  ta  li  sghirma  fih  (hu  maghmul 
minn)  żewġ  bicciet,  dic  li  hi  jebsa  jew 
kawwija  u  1-oħra  ir-ratba  jew  id-de- 
boli  (li  titgħawweġ  u  icciedi). 

FoiL— sejf  bla  ponta  (fjurett)  għal  li 
sghirma ;  dac  1-argentu  vivu  li  icun 
hemm  fil  mera;  smontor;  pannella; 
werka;  taghleb;  titfa  taħt  riġlejc  ; 
tgherfeXy  tistorba,  tisrom,  tħawwad 
ir-ras;  toe  are  usivg  foils  for  our  fencing 
lessons,  kegħdin  nusaw  il  fjurett  għal 
lezionijiet  tagħna  ta  li  sghirma  ;  as 
blnnt  as  the  fencers  foils,  'xohich  hit  but 
hurt  fiot,  (Shakespear,  Afuch  ado  about 
nofhing),  bla  ponta  bħal  fjurett  ta  min 
jaghmel  li  sghirma,  jolkot  u  ma  iwaġ- 
ġax;  this  is  covered  with  foil^  din  mgħot- 
tija  bil  pannella;  a  trefoUed  window, 
tieka  gejja  bi  tliet  tondjaturi,  tieka 
għamla  ta  werka  bi  tliet  tebkat ;  King 
RichaiHl  caused  the  ensigns  of  Leopold 
to  be  pul*d  down  and  foiled  under  foot 
(Knolles,  History  of  t/ie  T\irks)y  ir-Re 
Kicardu  ġagħal  li  is-sanġacc  ( il  ban- 
dieri  jew  li  standardi)  ta  Leopoldu  jin- 
xteħtu  ma  1-art  u  jintrifsu  taħt  ir-ri- 
ġlejn ;  but  they  who  tried  were  foiled 
(WorilHWorth  Excursion  Bk.  Vl\  iżda 
dawc  li  ippruvau  ( li  ittantaw  jew  li 
riedu  jaraw  jagħmlux  xi  ħaġa)  bakgħu 
minn  taħt ;  they  are  tryiug  to  foil  the 
plans  of  each  other,  kegħdin  jaraw  chif 
jagħmlu  u  jgherfxu  il  pian  ta  xulxin 
(ta  wieħed  lill  jeħor) ;  to  give  foil^  tir- 
bah,  tati  xebgħa,  tgbacches;  to  iake 
the  foUj  takla  xebgħa,  tmur  (tibka) 
minn  taħt ;  /  hope  that  this  time  you 
shallnotiake  thefoU^  nittama  li  din 
iddarba  ma  tibkax  minn  taħt. 
FoiLABLB—li  jista  jintrebaħ,  jakla 


xebgħa  jew  jibka.  minn  taħt ;  li  jista 
icun  mħawwad  jew  mgherfex, 

FoiLBD— bil  werak  (  bit-tundiaturi 
arcati,  jow  disinn  bħal  werka ;  a  foUr- 
ed  ardif  arc,  ħnejja  bit-tundiatun  (  li 
gejja  bħal  werka). 

FoiLER—min  igħakkes,  jati  xebgħa, 
jirbaħ ;  min  igherfex,  jierom,  iħaw- 
wad  jew  ifixchel. 

FoiLiNG — tgherfix,  tiAwid  ;  rebħa, 
tgħakkis;  il  moghdija  ta  (it-triek  minn 
fejn  icun  għadda)  oerv  miun  fuk  il 
ħaxix. 

FoiL-STONE  —  ħa^ra  (diamant  eto.) 
falza ;  ħaġra  imitazioni  ta  waħda  fina 
(vera). 

FoiN — titfa  lill,  tipponta,  tati  dak- 
ka  bil  ponta  ( ta  fjurett  fli  sghirmà 
etc.  ),  tefgħa  bil  ponta  ta  sicchina 
etc,  nigfsay  tnigghiża,  messa  bil  ponta 
tal  Qurett  fli  sgnirma. 

FoiNiNO— dakkiet  (  colpi  etc. )  fli 
sghirma. 

FoisoN — bafna,  salt,  katigb,  abun- 
danza. 

FoiST— iddaħhal  bil  moħbi ;  tkar- 
rak,  tiffalsifioa ;  tgħaddi  ħaj^a  ħaiina 
b'tajba  ;  wiehed  briccun  li  jidħac  jew 
ikarrak  bin-nies;  takrika,  in^ann, 
dahca;  bastiment  tal  klugħ  żghir  ħa- 
fifgħal  raixi;  he  is  accused  of  foisting 
in  something^  kalu  li  (accusat  li)  dah- 
ħal  xi  haġa  bil  moħbi;  there  was 
notliing  else  but  cutting  of  purses  and 
foisting{VL\M\^ion^RoaringGirl)^  mai 
chienx  hemm  ħlief  serk  (  mil  bwiet 
jew  saochiġġ)  u  kork  (ingann)  ;  ihere 
is  not  such  a  foist  in  all  the  town^  (  Ben 
Jonson,  Aldiemist)  ma  chienx  hemm 
briccun  jebor  (daksu)  fil  belt  collha ; 
put  not  your  foists  upon  me  I  shcdl  scent 
tliem  ( Iten  Jonson :  tlie  Fox  IIU  0  ) 
la  tgbabbinix  (titfax  l-in^^ann  tieghec 
fuki )  ghaliox  ninduna  ( inoun  naf)  li 
sejjer,  jew  trid   tidħao  bia. 

FoiSTBR— briccun,  ingannatur,  min 
jow  dao  li  jidħao  bin-nies. 

FoiBTiBD — mnawwar. 

FoiSTiNBSS  — -tin  wir. 

FoiSTY — mnawwar. 

FoiSTBRBR — vagabond. 

FoLD — raakjel,  merħla  ;  tinja,  tic- 
mixa,  fiskija,   rbàt,  •  mbasta ;  limti ;  il 

55 


Digitized  by 


Google 


POli 


—  434  — 


FOL 


cniRia  ( ta  Geau  ) ;  għal  tant  drabi; 
iioo  fold^  għal  darbtojn;  four  foldy 
għal  erba  darbjet;  tagħlak  gowwa 
makjel  (  nghaġ  etc. ) ;  titni,  torbot 
idejo  ;  ihe  sheep  are  cdl  in  tħefold,  in- 
ngħaġ  collba  fil  makiel ;  Leolijiy  I 
almost  sin  in  envying  you  ;  ihe  very 
whiteat  lamb  in  all  my  fold  loves  you 
(  Jennyson,  Aylmers  Field  ),  Leolin, 
jena  tista  tgħejd  nidneb  għax  ngħir 
għalic,  l-actar  ħaruf  abjad  tal  merhla 
tiegħi  ihobboc ;  fold  above  fold,  tinja 
fuk  1-oħra;  the  Ancient Egyptian  Mum" 
miea  toere  shrouded  in  a  number  offolda 
oflinen^  besmeared  wiih  gum  (  Uacoiiy 
Natural  Ilisiory  )  il  Mummji  antichi 
Egiziani  chienu  mgheżwrin  b*ħafna 
rbati  (fsieki^  mċappsin  bil  gomma; 
tliey  met  when  they  passed  the  dreadful 
foidy  Itakgħu  meta  għaddew  dawc  il- 
limti  tal  biża;  (CreeehiLucretius^oihcr 
sheep  I  have  which  are  not  of  tliis  fold^ 
hemm  (ghandi^ngħajgietoħra  li  m'hu- 
miexf  din  il  cnisia^seguaci  tieghi,nsa- 
ra  eto.);  it  is  time  to  fold  our  flocksj  sar 
il  ħin  biex  nagħalku  I-imrieħel  tagħ- 
na  fil'makjel  taghhom  ;  fold  that  pnper 
like  this^  itni  dic  il  carta  bħal  din;/o^ 
your  arms^  orbtu  idejcom;  he  hadfold- 
ed  his  armsj  and  said :  God's  will  be 
done  (Maeanlay,  Ilistory  of  Enqland) 
rabat  idejh  u  kal :  icun  h  irid  Àlla 
(jagħrael  Alla). 

FoLDAOB— dritt  li  taghlak  (tal  ghe- 
luk  tan-)ngħaġ  f  makjel. 

FoLDiNa— il  gheluk  ta  nghaġ  fil 
makjel ;  tini,  tiwi,  gheluk  ;  tkiegħed 
fuk  xulxin  ;  folding  doors^  zewg  bibiet 
li  jinfetħu  min-nofs  (bil  molla  li  meta 
jingħalku  ma  jintricbux  fuk  xulxin,  u 
iżommu  dejjem  magħluka)  ;  folding^ 
segriet,  ħaġa  sigrieta  jew  mohbija ; 
fsieki  (fiskija  għat-trabi). 

FoLDiNO-BOAT — dgħajsa  (frejgatina) 
li  tingħalak  u  tinfetah  (  tiżżarma.  u 
tintrama ). 

FoLDiNO-OHAiB— siġġu  H  jiutrama  n 
jiżżarma  (jinghalak  u  jinfetaħ  bhal 
ctieb ). 

FoLDiNa-DOORS— biebiet   lijinfetħu 
ujin^ħalku  min-nofs  (li  ma  jintric- 
bux  luk  xulxin  ). 
:    FoLDiNO-MACHiNK— macna  għat-tiwi 


tal  carti  stnmpati  kabel  jillegawhom 
fcotba. 

FoLDiNG-NBr  —  xbiec  bħal  tal  ga- 
miem  li  jagħlak  jew  jakleb  meta  tiġ- 
bed. 

FoLDiNo-STOOL  —  bauchetta  li  tin- 
għalak  (biex  teħodha  fejn  trid  u  ma 
tieħux  wisa  ). 

FoLDLESS — bla  tini. 

FoLDURB— tini,  it-tiwi ;  my  leiiers 
are  generally  charged  as  double  at  tlie 
post'Office^  from  their  inveterate  clum' 
siness  offoldure  (Lamb,  Letierio  Bat' 
to/i),  iMittri  tiegħi  actarxjġagħluhom 
iħalsu  doppiu  filposta  mħabba  fit-tini 
tagħhom  goff  ("ghaliex  icunu  mitwijn 
goff). 

FoLDY— collu  jew  mimli  tini,  collu 
piegaturi. 

FoLiACBOus— magħmul  bhal  werka; 
bil  werak,  li  fiħ  il  werak  ;  li  jinferak 
worak  werak  ( jew  folji  folji  rkàk  ) 
bħal  xi  minerali. 

FoLiAGB— il  werak  tas-siġar,  faxxi- 
na  ;  il  werak  colhi  U\  siġra ;  il  werak 
fcapitell  ta  colonna  eto. ;  tiddisinia 
bil  werak. 

FoLiAOB-BOUND  —  mdawwar  collu 
werak. 

FoLiAR  — magħmul  miljewtal,  we- 
rak  ;  li  għandu  mill  werka  (jew  mil 
werak). 

FoLiATB  —  trakkak    f  folja  ( iggib 

ħaġa  fir-rekka  ta  werka),  ticsi  b'pas- 

sata  hafifa  (rkieka)  ħaġa  bil  mercuriu 

'  etc.  ;  to  foliaie  a  mirrory   t^ti  il   mer- 

curiu  ħgieġa  tal  mera;  tagħmel  mera. 

FoLiATB  —  mlibbes  ( micsi  jew 
mgħotti  bil  werak);  li  fiħ  il  (bil)  we- 
rak. 

FoLiATBD— micsi  b'folja  rkieka  tal 
landa  etc. ;  bil  werak,  li  gej  jew 
magħmul  bħal  werak ;  li  jinferak 
folji  folji. 

FoLiATBD-AROH  —  ( fl-architettura  ) 
ħnejja  bil  werak  (  li  gejja  werak  we- 
rak ). 

FoLiATBD- JoiNT — ġuugitura  ta  żewg 
bcejjeċ  njam  ma  xulxin  b'mod  li 
waħda  tcun  mkabża  fuk  l-oħra. 

FoLiATiON— il  ghamil  ta  folji  (ta 
metalli  bit-tahbit  tal  martell ) ;   cbisi 


Digitized  by 


Google 


POL 


—  485  — 


FOL 


(nfnrrar)  ta  haġa  b'foljital  landa  jew 
il  ħruġ  tal  werak. 

FoLiATURB— il  werak  ;  Hiey  wreaihed 
iogeUier  ihe  foliaiure  o/  ihe  fig-iree 
(  Seliukford,  on  ihe  Creaiion  )  huma 
niżġu  flimchien  (ma  xulxin)  il  werak 
tas-siġar  tat-tin. 

FoLiBR— il  folji  rkak  tad-deheb  etc. 
li  bihom  jaħdem  I-argintier  (jew  min 
jahdem  iddebeb). 

FoLiFBROus— li  fih,  li  igib,  li  għan- 
du  il  werak. 

FoLiPPAROUs — li  jagfimel  (joħroġ) 
il  werak  biss. 

FoLiLY— ara  fooliMy. 

FoLio— il  pagini,  paġna,  ta  ctieb ; 
il  pagna  waħda  u  I-onra  ta  ctieb  (tal 
contijiot  jew  tal  cummerc  etc. ) ;  id- 
daks  ta  ctieb  (folia  mitnija  darba  biss 
b*raod  li  tagħmel  jew  tati  erba'  pagi- 
ni  ) ;  ( fil-Ii^i)  facċata  mictuba  ta  cun- 
tratt  etc.  li  fiha  tnein  u  sebgħin  (72) 
chelma  ;  u  fil  parlament  fàċċata  b'dis- 
għin  (90)  chelma;  folio^  tippagina, 
tagħmel  il  pagini  ta  ctieb  (  tati  in- 
numri  il  pagini). 

FoLio-POST— carta  tal  chitba  (folia 
miftuha^  cbira  17  il  pulzior  b*  24. 

FoLioLB  — werka  zghira  (  t^ksima 
ta  werka  oħra);  biċċa  minn  werka 
ohra. 

FouosB— iffullat  bil  werak,  li  fiħ 
werak  ħafna. 

FoLiosiTY  —  il  cobor  ta  folja  (  ta 
ctieb)  il  quantità  Cehemm)  icun  fiha 
cliem,  jew  x'iustanza  ta  cliem  icun 
fiha  pagina  ta  ctieb ;  lie  does  noi  shooi 
inio  Oerman  foliosiiy  (  I)e  Quincf^y, 
Ogilvie  )  ma  jagħmilx  bħal  Germanisi 
jimla  il  pagini  b'ħafna  cliem. 

FoLioT— fatat,  spirtu,  ħares  etc. 

FoLious— -ara  foliose. 

FoLK — nies  ;  nazion,  poplu  ;  bnie- 
dem,  pei-suna,  toho  are  ihe  folks  tvho 
live  in  thai  house^  min  huma  in-nies  H 
jokgħodufdic  id-dar;  ihe  JJriions  were 
ihe  first  folks  thai  came  io  England 
(  Robert  or  Gloucester )  il  Bretoni 
chienu  I-ewwel  nies  li  gew  ( igħam- 
mru)  I-Inghilterra. 

FoLKLORB — li  Rtudiu  ta  l-usnnzi  u 
costumi  tan-nies  ( it-tradizionijiet  ta 
poplu^ ;  Uie  ierm  Folklore  was  firsi  in- 


iroduced  by  Mr,  W.  J.  Thom  in  A.  D. 
1846,  il  chelma  "  Folklore  "  I-ewwel 
ma  usaha  (kalha)  chien  is-Sur  W.  J. 
Thom  fis-sena  1846  ;  few  have  wriiien 
yei  on  Uie  Folklore  of  Malia,  ftit  għa- 
dhom  ċhitbu  fuk  il  Folkhre  (1-usànzi 
it-tradizionijet,  superstizionijet  etc. ) 
ta  Malta  (tal  Maltin;. 

FoLKLORiST— wieħed  li  jistudia  (jic- 
teb  etc.)  fuk  il  Folklore  chitlieb  tal 
Folklore  (ara). 

FoLKMOTB  — membri  ta  cunsill;  ġa- 
bra  ta  nies  magħżula  biex  jitchelmu 
fuk  I-affarijet  tal  belt  jew  il  pajjis 
tagħhom. 

FoLKMOTBR — wieħcd  tal  poplu  (  de- 
mocraticu)  maghżul  biex  jitchellem 
fuk  I-affarijiet  ta  pajjisu,  (Cunsiljer). 

FoLK-RioHT-— ġustizia,  ħakk  (li  għa- 
liha  għandu  dritt  il  poplu  ta  pajjis). 

FoLK-STONB— belt  oil  port  f  Korit 
(^l-Inghilterra). 

FoLLiAL— ibleħ. 

FoLLioLB  — miżwed  (għaż-żerrigħa); 
caxxa  (borża^  fejn  tcun  iż-żerrigħa. 

FoLLicuLATBD  —  H  fih  boroż  għaż- 
żeiTigħa. 

FoLLiouLous— li  fih,  jew  li  jagħ- 
mel  boroż  (mżiewed^  għaż-żerrigħa. 

FoLLOW— tissocta,  tmur  wara,  tim- 
xi  wara ;  tmur  ma,  tagħmel  bħai,  ti- 
mita ;  iżżomm  ma  ;  tobdi,  tosserva 
( tagħlim  etc),  tippratca,  tesercita 
(professioni),  iġġaghal,  tcun  caġun  li 
wieħed  jagħmelħaġa ;  jimporta,  isir  ; 
when  I  siopj  you  have  iofollow,  meta 
niekaf  jena  issuctaw  intom;  he  follows 
me  wherever  I  go^  jigi  warajja  cull 
fejn  immur;  ihose  brave  soldiers  follow- 
ed  iheir  leader  io  ihe  baiile,  dawc  is- 
suldati  kaibiena  marru  ma'I  captan 
tagħhom  għat-tkabida;  illpaiierns  are 
sure  io  befollowed  mote  ilian  good  rules, 
CLocke),  I-esempi  ħżiena  icunu  sgur 
actar  imitati  mil  għemil  it-tajjeb  (il 
bnedmin  actar  jagħmlu  bħal  tuvhhi  li 
jaraw  milli  mit-tajjeb)  ;  iliey  forsook 
ihe  Loi'd  God  of  their  faihers  and 
/ollowed  olher  GodsJ^  (JadgeM),  ħal- 
lew  (  telku,  abbandunaw)  is-Sinjur 
Alla  ta  inisHJoriothom  u  żammew  ma 
(marru  wara  etc.)  Allat  oħra ;  ihose 
obvious  rules  ihat  had  been  followed  by 


Digitized  by 


Google 


toL 


—  4S6  — 


t^OM 


our  ance^tors,  (Cherterfleld,  Common 
sensej,  dawc  ir-reguU  ċan  h  chienu 
osservati  miU-antenati  taghna  (dawc 
ir.reguli  jew  tagħhm  ċar  h  fuku 
chienu  jimxu  missjerijetna) ;  had  I 
but  followed  Hie  art,  (  Shakespear. 
Twelfth  nightj,  H  chiecu  jena  eserci- 
tajt  ruħi  (bkajt  nitharreġ)  lis-sengħa ; 
0  Antony  I  have  followed  you  to  //iw, 
(Shanespear,  Antony  and  Cleopatra), 
o  Antonio  jena  ġagħaltec  tagħmel 
danfjenacont  il  ca^un  h  mti  għa- 
milt  dana) ;  what  folloios  if  we  dts^ 
allow  of  this,  ( Shakespear,  King 
JohnJ,  ^x'jimporta  jow  x'jiġn  jecc 
aħna  dan  ma  nħallux  li  isir ;  to/ollow 
suit,  rfiMoghob  tal  carti).  isservi  mil 
li  stess  culur  (tagħmel  bħal  dac  h 
icunu  għamUi  ta  kablec).  , 

FoLLOWBR  —  min  imur  jew  junxi 
wara  ;  seguaci,  min  jimxi  jew  imur 
ma  ;  min  jakbel,  iżomm  jew  icun  ma; 
seftur  ;  namrat ;  we  are  the  jollowers 
of  Christ,  aħna  isseguaci  ta  (dawc 
li  jimxu  wara)  Cristu;  no  Jndutu 
Prince  has  to  his  palace  more  followers 
tlian  a  thief  to  ihe  gallows,  (Butler, 
Iludibrasjy  l-ebda  Princep  Indian  ma 
għandu  nies  mieghu  (  ma  dwaru  ) 
daks  chemm  ħalliel  li  icun  wasal  fil 
forca;  those  are  ouly  ten  ofhisfoUowers, 
dawc  m'humiex  ħlief  għaxra  mis- 
servi  li  għandu ;  he  is  oue  of  her 
followers,  dac  wieħed  min-namrati 
taghha  (minn  dawc  li  ghandha  jiġru 
warajha). 

FoLLOWiNO— H  isir  jew  jigi  wara  ; 
il  vocazioni  jew  is-sejħa  ta  wicħed, 
(jew  dac  li  għandu  isir);  nies,  sognaci, 
jew  tal  partit  ta  wieħed;  in  the 
foUotving  iveek,  fil  gimgħa  li  tigi  (li 
giet)  w'ara ;  the  history  is  related  in 
thefollowing  pages,  li  storia  hi  irrac- 
cuntata  til  pagini  li  hemra  wara ;  that 
was  hisfollowing,  dic  chienet  il  vo- 
cazioni  tiegħu  (dac  li  chellu  isir; ; 
a  man  with  a  great  name  in  the  country 
and  a  strong  following  iu  rarUament, 
(MacauUy,  'llistory  of  l'Jugland  Chap. 
XXIIIJ,  ragel  (bniodem)  msommi 
ferm  fil  pajjis  u  li  għandu  partit  cbir 
(bosta  nies  miegħu)  fil  parlament. 
FoLLY  —  bluha,   bluhija,  ħmorija, 


excuse  his  youthful  folly^  ghader  il  blu- 
ha  tiegħu  ta  tfal ;  this  is  folly^  dina 
bluha;  /  tvas  young,  a  single  man^  and 
after  yout/tful  follies  ran^  (  W  ords- 
yforihj  Ijast  of  the  JlockJ^  jena  confc 
żagħżuħ,  għażeb,  u  ġrejt  wara  il  blu- 
hat  (jew  il  ħmerijiet  taż.y.ghużija)  ; 
and  he  wrought  foUy  in  IsraelfJoshua) 
u   gieb  il  genn  flsraeli. 

FoLLYiNG— biċċa  gonn,  biċċa  blu- 
ha ;  lct  me  shuu  snch  follying  bcforc 
thee,  (Keats,  Endymiou)^  ħàlli  nis- 
carta  0*«hràb)  dawn  il  bcejjeċ  tal 
genn  minn  kuddiemec. 

FoLT— ibleħ,  stupidu,  nii>nun. 
FoMAHAUT — chewcba  mil  cbar. 
FoMBNT— tagħmel  i!  fumenti  (is- 
saħħdu  bibcejjecmxarbin  fil  misħun), 
tgħejn  bis-sħana ;  taħwi,  ixxewwex, 
iġ)/agħal ;  when  he  feels  the  pain  fo- 
ment  his  sides  fapply  fomentations  to 
his  sidesjy  meta  ihoss  lugigħ  xar- 
rablu  genbejb  bil  misħun  (ghamillu 
il  fomenti  fuk  genbu);  he  was  theonly 
oue  thatfomeutnl  thc  people,  Iiu  ehion 
biss  li  xewwex  il  poplu  linnies;. 

FoMENTATiOiV  -  fumeuti  (tkeghid  ta 
biċċa  ċarruta  otc.  mxarba  fil  misħun); 
issaħhan  bil  bicoiet  mxarbin  fil  mis- 
sbun;  tixwix. 

FoMENTER  -  xewwiex,  min  isaħħan  ; 
he  is  one  of  thefomcuterSf  Iiua  wiehed 
mix-xewwiexa  (wieħed  milli  isaħħnu). 
KoND—  li  iħobb,  ħabbej ;  li  icun 
miġbnd  lejn,  jow  inoghmi  wara;  mi- 
ġnun ;  ta  flit,  ħaġa  żgħira ;  H  ma 
jiswiex;  tħobb;  he  is  a  foud  pareut,  bu 
missier  li  iħobb  (ħabboj);  are  youfoud 
ofmilkl  tħobbu  il  ħalib  ?;  grant  I 
may  never  provc  so  foudj  to  trust  man 
on  his  oath  or  bond^  jalla  katt  ma 
ncun  hecc  miġnun  (  ibleh  )  li  nafda 
bniedem  fuk  il  ġurament  jew  il  chel- 
ma  tiegħu  (^hnkeHpeas  Tonou  of 
AthensJ;  not  withfond  shekcls  of  the 
testedgoUl  (Shiik-HpHar,  Measure  for 
mcaHiirc),  mMiux  l»i  flus  li  jiswew  ftit, 
who  did  fond  tUcc  ou  hc('  brcast  whcn 
you  wcr'e  a  litllc  child  ?,  min  ħabbec 
(għażżec)  ma  sidru  meta  cont  tarbija 
ċcbejcna? 

FoNDBR— ara  founder. 

FoNDLE  — tħejjom,   tħannen,  iż-żie- 


Digitized  by 


Google 


t'oK 


.—  437  — 


t*OĠ 


ghel ;  too  ragg?.d  to  be  fondled  on  her 
lap  (Teiiiiy80ii,  Aylmers  field),  incew- 
hiji  wisk  biex  tokgħod  tħejimi  (tħun- 
iiu)  rħoġoiha;  hefondled  on  her  like  a 
child^  beda  jitbauxlilha  ( jitħejinilha) 
bhal  tarbija  ;  beda  iżiegliel  biiia  bħal 
tarbija,  (  Uay,  Workfora  Cooj^erJ. 

FoNDLBR — min  iħeijem,iżiegħel  jew 
iħannen. 

FoNDLiNa  —  thejjim,  zegħil,  tħaii- 
nin  ;  feesud,  wieħed  li  iciin  mħejjein 
jew  mfissed  ;  ibleħ  (  bla  għakal  )  ;  / 
dont  know  what  fondUng  ?»,  jena  ina 
nafx  x'inhu  thejjim  (x'inhu  fsied,  iew 
jena  katt  ma  cont  mfissed  jew  mħej- 
jem);  he  was  always  thefondling  ofhis 
tender  mother^  hu  chien  dejjem  il  fes- 
8ud  (il  predilett)  tal  għażiża  ommu  ; 
we  have  many  such  fondlings  that  are 
their  uives,  alaves,  (llurton,  Anathomy 
of  Melancholy)  għandna  bosta  ininn 
dawn  il  boloħ  li  huma  raiera  tan-nisa 
(lal  mara)  tagħhom. 

FoNDLY-  ta  ibleħ;  blimħabba  ;  ah 
me/  1  fondly  dream,  (Jlilloii,  LycidasJ, 
jahasra  għalia!  kiegħed  noħlom  ta 
ibleħ;  he  was  always  treated  fondly, 
hu  chien  dejjem  maħbub  (ittrattat 
bl-imħabba  collha). 

FoNDNBSS-mħabba,  gibda;  genn, 
bluha  ;  he  showcd  great  fondness  for 
her^  wera  mħabba  ċbira  ghaliha;'^//^ 
multitude,  whichfelt  respect  and  fond- 
nesafor  thegreat  hiHorical  namea  ofthe 
Ifind,  (MacHUlay,  History  ofEnglandj, 
in-nies  (il  poplu)  li  ħassew  rispett  u 
gibda  cbira  għa'l-isniijiet  cbar  t4in- 
nies  storici  (li  chitbu,  jew  li  huma 
msemmijin  tii  storia^.ta'I  pajjis;  it 
will  be  fondness  on  your  part  to  think 
that  he  is  in  lore  with  the  widowed 
mother  and  not  with  the  daughfer,  icun 
genn  (bluha  cbira)  tiegħec'li  taħsebli 
hu  iħobb  lill  omin  arinla  u  m'hux  lit- 
tifla  ilill  bintha). 

FoNDU    I  calicO  etc    jew   carti    (li 

FoNDUs  J  bihoin  jicsu  il  hitan)stam- 
pati  b'mod  li  il  culurijidru  mħaltin 
fxulxin. 

FoNT— fonti  (tal  maghmudija),  fun- 
tana,  nixxiegħa  tal  ilma  jew  għajn  ; 
he  was  taken  to  the  baptislnal  font  the 
following  morning,  ħaduh  biex  igħam- 


mduh  (għal  magħmudija)  Igħada  fil 
ghodu. 

FoNT— tagħmira  (aet)   tipi   ta  ittri 
clmr  u  żgħar  bil  ponti,   accenti,   spa- 


zii  etc,  għal  st«mperiia. 

FoNT-NAME— l-isem  Ji 
Oatuh)  fil  fonti. 


FoNT-NAME— l-isem  Ji  wieħed  icoHu 


Font-stone)  il  fonti,  fonti  tal  magh- 

FoNT-vAT     Jmudija. 

FoNTAiNEBLAu-isem  ta  wieħed  mil 
comuni  (taksimiet)  u  ta  belt  ta  Fran- 
za,  xi  85  mil  bogħod  minn  Parigi. 

FoNTAL  —  tal  fonti ;  tal  bidu ;  tal 
magħmudija;  thisday  ainong  thefaith- 
ful  placed  andfed  withfontal  manna, 
(  Colerhlge,  on  the  Christening  ofa 
friend's  childj^  illum  gejt  magħdud 
ma  I-Insara  u  mgħajjex  bil  manna 
tal  fonti  (gcjt,  jew  cont,  mgħam- 
med). 

Fontanbl|  funtana,  għajn  żgħira, 
FoNTiNBL)  tokba  etc.   minn    fejn 
joħorġu  xi  umuri  tal  gisem. 

PoNTANOB— bħal  kafas  jew  gaġġa 
żgħira  tal  fildiferru  li  dari  chienu  jil- 
bsii  fuk  rashom  (1-actar)  in-nisa  Fran- 
cisi  biex  iżommu  xagħarhom  il  fuk 
(chif  chienet  il  moda). 

FoNTiouLus— tokba  eto.  li  it-tobba 
ihallu  għal  apposta  fil  gisem  ta  ma- 
rid  (li  icollu  xi  gerħa  eto.)  biex  jiscu- 
la  minna  materia  etc.  u  heco  ucoll 
it-tobba  icunu  jistgħu  jaraw  u  jistu- 
diaw  fuk  il  marda. 

FooD-ichel,  ghalf;  bread  is  our 
chxeffood^  \\  hobs  hu  1-ichel  ewlieni 
tagħna ;  meat  is  very  nourishing  food, 
iMaħam  hu  ichel  li  iżomm  (tas-su- 
stanza). 

FooDPUL-lijati  I-ichel,  għammieh 
li  jati  il  frott. 

FooDLBss  —  miim  għajr  icheli  bla 
ichel,  bla  għalf ;  they  had  to  wander 
tnjoodless  wilds  for  nearly  S  months, 
chellomjiggerrew  gewwa  boschijet 
minn  għajr  ebda  xorta  ta  ichel  (  bla 
frottijiet  etc.)  ghal  dwar  tliet  xhur. 

FooD  8TUPP  -  ħwejijeġ  (  merci  ;  tal 
ichel;  hedeah  infoodstuffs  and  arti- 
cles  ofconsumption,  jinnegozia  (ibigh) 
hwejjeġ  tul  ichel  (tal  merċa;. 

FooDY— tal  ichel,  tal  għalf ;  sustai^- 


Digitized  by 


Google 


POO 


—  438  — 


POO 


zius,  li  iżomm ;  fertili,  għamraiel,  ]i 
jati  il  frott. 

FooL  —  ibleħ/  miġnun ;  titbellaħ, 
tidħak  bi ;  tgħaddi  iż-żmien  bi ;  tkar- 
rak  bi ;  whnt  afool  you  are  not  to  go 
with  him.  chemm  int  ibleħ  li  ma  tmurx 
miegħu ;  oll  vien  fool  ajid  children 
calculate  ("  Sliakespear,  Jtdius  Caeaar) 
ix-xjuħ  jitbellhu  u  it-tfal  ikisu  ;  tofool 
the  crawd  ivith  gloriom  lics  (  Tenny- 
80n,  In  Memoriam )  tidħak  bil  folla 
b'gbideb  1-aetar  cbir  (billi  tgħejd  salt 
gbideb  oħxon) ;  to  play  thcfool,  tagħ- 
milba  tal  ibleħ,  titbellaħ ;  we  dvnt 
come  here  to  pUiy  the  fool,  aħna  ma 
niġux  bawu  biex  uagħmluha  tal  bo- 
loħ  (biex  nitbellgħu) ;  to  ^mt  the  fool 
on  (jew  upon)  a  person^  tgħaddi  bnie- 
dem  (  lill  xi  hadd  )  b*ibleħ ;  tgħejd  li 
hu  ibleħ ;  to  be  thought  knowing  you 
mustfirst  put  thefool  upon  aU  mankind 
{Hv^AtnJuvenal)  biex  iżżomm  ruħec 
(tgħaddi  jew  tcun  miżnium)  b'għaref 
trid  (jenħtieg)  li  tgħaddi  (izżomm) 
b'boloħ  in-nies  collha  tad-dinja;  to 
make  a  fool  of  tgħaddi  bi%-zmien« 
tgħaddi  lill  xi  ħadd  ta  ibleħ  ;  he  tried 
to  make  afool  ofme  hut  I  gave  him  a 
goml  lesson,  ried  igħaddini  ta  ibleħ 
(igħaddini  biż-żmien)  iżda  tajtu  lezio- 
ni  chif  imiss  (urejtu  min  jen). 

FooL-BORN  —  mniseel  mill  bluha; 
twieled  (mwieled)  ibleħ. 

FooL-BORNB  — li  ħadd  nia  jokgħod 
għalih  (ħadd  ma  jissoportiħ)  ħlief  xi 
ib]eħ(ħIiefilboIoħ). 

FooLBRY  —  bluha,  genn  ;  ħmerija ; 
every  one  ia  laughing  at  her  fooleries^ 
culħadd  kiegħed  jidħao  bil  bluha 
taghha  (kegħda  iddaħħac  il  culħadd 
bil  bluha  taghha). 

FooLHARDiHOOD — a  ra  foolha  rdiness. 

FooLHARDiLY— tal  geuu,  ta  miġnun, 
ta  ibleħ. 

FooLHARDiNBBS— genn,  bluha,  għa- 
mil  tal  geun,  ta  wieħed  bla  ras,  li 
jagħmilha  u  ma  ikesiex. 

FooLHARDiZB— genn,  bluha;  għamil 
ta  ħaġa  addoċċ  ta  ibleħ  etc. 

FooLHARDY — iblcħ,  miġnun,  wieħed 
bla  ras,  wieħed  li  jaġħmel  ħaġa  minn 
ghajr  ma  ikisha. 


FooLiFY  —  tghaddi  lill  xi  hadd  ta 
ibleħ. 

FooLiNo  —  bluha,  mogħdija  biż- 
żmien ;  Ah !  there  is  no  fooling  with 
me!  ohi,  bija  ma  tghaddix  iż-żmien, 
fmiegħi  ma  hunmix  ċajt). 

FooLisn  — ibleħ,  checiċu  ;  he  is  sure 
tomake(to  cut)  a  foolishfigure,  sgur 
joħroġ  ta  checiċu  (ta  ibleħ). 

F00LI8ULY— tal  genn,  ta  ibleħ  ;  you 
actedfoolishly^  inti  ghamilt  ta  ibleħ 
(biċċa  tal  genn). 

FooLisHNBSS  — bluha,  genn  ;  ħmeri- 
jiet. 

FooL  LAROR-ħali  ferm,  li  jonfok 
addoċċ. 

FooLOCRAOY  — gvern  tal  mgienen. 

FooLs'cAP  -il  mitra,  kartiis  etc.  li 
ilibbsu  f  ras  il  pulcinelli ;  fools'  cap 
(paper),  xorta  ta  carta  fina  ħoxna 
(tajba  ghal  memoriali  etc.)-;  two  sheets 
offoolscap  (paper),  żewġ  folji  carta 
'*fools  cap". 

Fool's  KRaAND  —  dnħca  (kadia  ta 
ibleħ)  bħal  dawc  li  isiru  fl  ewwel  ta 
April  meta  ikarku  bin-nies. 

FooL*8  PAUADisB  -heua  jew  diverti- 
ment  karrick  (ta  boloħ). 

F008T— dardir,  ħass  ħażin. 

FooT— siek,  pied  jkies  Inglis);  zoc- 
clu,  fanterija  (suldati  bla  rechbin, 
ri^menti  li  m'humiex  tal  cavallerija); 
il  Wċċa  ta  istVI  (ta  muntanja  etc); 
isfel  (il  biċċa  t'iafel;;  1-aħħar;  condi- 
zioni,  stat  (chif  wiehed  icun  stmat 
jew  iccalculat) ;  basi,  bidu  (peda- 
ment);  gambettta  (dakka  ta  siek  biex 
tfixchel  wieħed  u  twakkgħu) ;  ( fil 
poesija)  chejl  tal  versi,  bhal  accenti 
tal  vers  tagħna  ;  il  kiegħ  (dao  li  jok- 
għod)  ta  bittija  etc.  taz-zoccor,  għa- 
sel  etc;  tisfen  ;  tirfes  ;  tati  bis-siek  ; 
tchecci,  tbiegħed  minn,  jew  twarrab; 
tagħmel  (  iżżid  etc.>  fpeduna  jew 
Tcalzetta  ;  he  trod  on  my  left  footy  ri- 
fisli  sieki  ix-xellughija;  thefmt  oj  the 
table  is  not  mahogany^  siek  il  mejda 
m'hix  cawba  (m*hix  tal  cawba)  ;  the 
foot  of  this  Htocliing  in  tightcr  than  the 
other  one^  is  siek  ta  din  il  calzetta 
actar  dejka  minn  dic  ( is-siek  )  ta 
Uoħra ;  threejeet  make  one  yard,  and 
twelve  inches  vuike  one  foot,   3   piedi 


Digitized  by 


Google 


POO 


—  489  — 


FOO 


jagħmhi  jarda  u  tnax  il  pulzier 
JHgħmlu  pied  ;  thesc  are  foot  soldiers^ 
dawn  suldati  tal  fanterija  fm'hux 
tal  cavalleria)  ;  both  horse  and  foot 
for  a  moment  hegan  to  shrinky  sewwa 
il  cavallerija  chemm  ucoll  il  fnn- 
terija  bdew  għal  mument  jitmeżimżu 
(jerġgħu  lura),  fScott,  Old  M&rta- 
lity)\  they  met  andfouffht  at  thcfoot  of 
the  monntain^  iltakgħu  u  taw  (tkabdu) 
fit-tarf  t'isfel  tal  muntanja  ;  this  sam 
is  to  he  added  to  the  foot  of  yonr  ac- 
county  din  is-somma  trid  tiżdied  fl-ah- 
ħar  tal  cont  (fil  cont)  tiegħec,  isfel 
jew  fl-aħħar;  it  sccms  that  icc  are  not 
vpon  the  samefoot  with  ourfeUow  sub- 
jccts  in  Englandy  (  Swlfc  Drapiers 
Letters)]  donnu  m'aħniex  iccalculati 
bhas-sndditi  I-oħra  bhalna  li  hemm 
fl-Inghilterra  ;  vpon  thisfoot  it  would 
he  impossihle  for  any  clab  like  onrs  to 
(jet  oUf  fuk  dawn  il  princip'i  (fuk  din 
il  basi)  ma  jista  icun  katt  li  club  bħal 
tagħna  igħaddi  il  kuddiem  ;  Ilcmy 
(fiving  him  a  slightfoot  laid  him  on  the 
hroad  ofhis  backy  Enricu,tefagħlu  (xe- 
hetlu)  gambett-a  u  xeħtu  għal  dahru  ; 
sqnarc  foot,  picd  qundru  ;  a  sqnare 
foot^  is  a  squarc  whosc  side  is  oncfoot 
and  which  therefore  contains  lJi4  in- 
cheSj  pied  quidru  hu  quadru  (qua- 
drat)  li  ^handu  cull  Avaħda  mil  ġnieb 
tiegħu  pied,  u  li  għalecc  fih  144  pul- 
zier  quadru  ;  cuhic  foot,  pied  cubu  ; 
cvbicfoot  is  a  cube  whose  side  is  one 
f<H>t,  and  which  thcrefore  contains  17^8 
cubic  inchesj  il  pied  cubu  hu  cubu  li 
ghandu  cull  wieħed  mill  ġnieb  tie- 
għu  pied,  u  ghalecc  fih  1728  pulzier 
cubu;  foot  it  featly  hcre  and  thcre, 
( Sh8k«8|iear,  Tempcst  ),  isfen  ħafif 
(  isfnuha  bil  ħeffa)  hawn  u  hemm ; 
what  ordinary  subjcċt  had  come  in^ 
since  first  you  footcd  on  our  ^  tcrri' 
tories,  {VorAj  Pcrkin  Warhcck),  x'inhu 
li  sar  (li  daħal)  minn  meta  dħaltu 
(rfistu)  inthom  fit-territoriu  t^ighna? 
why  do  youfoot  mCj  am  I  a  cur  ?  għa- 
licx  tatuni  bis-sick  jena  xi  chelb  jew- 
willa  ?  you  ought  to  foot  hcr  from 
you^  int  chien  imissec  tbegħidha  min- 
nec  (tchecciha,  jew  twarrabha) ;  ^om 
have  tofoot  thcse  socks^   trid  tagħmel 


is-siek  (ġdida)  f*dawn  il  peduni ;  on 
foot,  bil  mixi ;  we  had  to  do  all  the 
journey  on  foot,  chelna  niġu  it-triek 
collha  bil  mixi  ('chelna  niġu  bil  mixi); 
to  set  on  foot,  tibda,  tati  ix-xejra 
tkabbiàd  (ua^a  miexia)  ;  to  keep  the 
footj  iggib  ruħec  sewwa  u  chif  jixrak; 
keep  thy  foot  when  thou  goest  to  the 
house  of  God  (Ecċlesiastics  V\  I),  gib 
ruħec  sewwa  fchif  jixrak>  meta  tid- 
ħol  fid-dar  t'Alla  (fil  Cnisia);  to  put 
one'sfoot  into  any  thiny,  tidħol  f  ba- 
sla,  issib  ruħec  fxi  tabxa,  jiġrilec  xi 
biċċa  ;  to  put  one'sbestfoot  (jew  leġ) 
forcmost,  tiġri  chemm  tiflaħ  ;  tgħaġ- 
gel  (thafief),  tagħmel  ħaġa  mill-actar 
fis  li  jista  icun  ;  tagħmel  ħiltec  col- 
Iha  ;  to  keep  foot'side,  izżomm  il  pass 
ma,  timxi  flimchien  ma. 

POOT-AND-MOUTH-DISBASB  —  iscm    ta 

marda  (mxija)  taż-żwiemel. 

FooT-BALL— **foot  baH"(baIIun  cbir 
tal  gomma  elastica  finforra  ħoxna  tal 
gi*da  li  jilgħabu  biħ  billi  jatuħ  bis- 
siek  etc.) 

FooT-BAND  -cumpanmasuldati  fan- 
teria  (m'hux  tal  cavalleria). 

FooT-BARRACK  —  quarticr  għassul- 
dati  fanteria  ('m'hux  cavalleria). 

FooT-BOARD  —  bicċa  għuda  (mżer- 
żka  etc.)  biex  tpoggi  sakajc  ( taħt 
desc  etc.) 

FooT-BOY— tifel  għal  kadi  ta  barra 
(seftur). 

FooT-BRBADTH— il  wisa  ta  sick. 

P^ooT-BRiDOB— pont  dcjjak  Cchemm 
jgħaddi  bniedem  jimxi). 

FooT-cLOTH  -  dawc  il   bcejjeċ  taċ- 
ċraret  li  jagħmlu  fuk  dahar  iMiemel 
kabel  ma  ikegħdulu   il  berdgħa. 
.  FooT-ooMPANY  — cumpanhija  suldati 
fanteria  (in'hux  cavalleria^. 

FooT-ousHiON  —  mħadda  għar-riġ- 
lejn  (biex  tpoggi  riġlejc  jew  sakajo 
fukha). 

FooTBD— bis-sakajn;  quadrupeds  are 
fourfooted  animaljt,  il  quadrupedi  hu- 
ma  annimali  b'erba'  (li  għandhom 
erba')  saka  jn. 

FooT-PALL  — tfixchila,  wakgħa  mir- 
riġlejn. 

FooT-FiOHT— tkabida  li    issir  bin- 


Digitized  by 


Google 


POO 


—  440  — 


FOO 


nies   H  ma    iounux    fuk    iz-żwiemel 
(m'hux  bis-suldati  tal  cavalleria). 

FooT-GUÀBDS'-suIdati    fanteria   tal 
guards. 

FooT-HALT— marda  tan-ngħaġ. 

PooT-HOLD— il-Ioc   fejn  tiekaf  jew 
tieħu  is-siek. 

FooTiNG— 1-art  fejn  toun  is-siek  (il 
wisa  li  tieħu  is-siek);  il  post  (illoc) 
fejn  tpoggi  issiek,  il  mixi  fpassi); 
Ifark^  I  hear  thefooting  of  a  man/  Iss  1 
kiegħed  nisma  il  mixi  (il  passi)  ta  ra- 
gel ;  il  passi  fis-sfin,  ix-xeħta  tar-rigel 
fis-sfin ;  sfin  ;  these  fresh  nymphs  cn- 
counter  eueryone  in  country  footing^ 
(Shakespear,  the  Tempest),  daun  in- 
nisa  (  xbejbiet )  fl-aħjar  tagħhom 
(żagħżaħ)  jakblu  jiltakgħu  ma  cul- 
ħadd  fis-sfin  tal  campanja;  mogħdija 
(  passaġġ,  banchina  ),  sbarcar,  nżul 
fl-art ;  whose  footing  here  anticipates 
our  thmghts,  (8h»kt^Apear,  Othello),  li 
li  sbarc  (li  nżul  tagħhom)  hawn  (fdin 
I-art)  chien  kabel  ma  ħsiebnih  aħna 
(minn  għujr  ma  conna  nistenneuh); 
stampa  tas  siek  (  fuk  ħaxix  etc.  ) ; 
showed  her  the  fairy  footings  on  the 
qrass^  CTennyson,  Aylmersfield),\xv\Q' 
\\n,  il  marchi  (is-sinjali  jew  li  stampi) 
tas-sakajn  tas-saħħara  li  chien  hemm 
mħollija  fuk  il  ħaxix;  posizioni  post 
etc,  lart;  the^i  could  never  have  a 
footing  in  that  land,  katt  ma  setghu 
jirfsu  (icollom  posizioni,  jeħdu  post) 
f  dic  1-art  f  hemm) ;  they  lived  on  the 
same  footing^  għaxu  (  għaddew  )  li 
stess ;  li  stess  ghamil  fbhal) ;  he  grew 
strong  among  the  Irishy  and  in  his 
footing  his  son  continuing,  hath  increas- 
ed  his  said  name^  (Spencer,  Present 
state  of  Ireland),ch\her  (issaħħaħ)  ma 
I-Irlandisi,  u  billi  ibnu  compla  bħalu 
(fli  stess  għamil  tiegħu),  żied  (cattar) 
ismu  jew  il  famatiegħu;/oo/m//,peda- 
ment  (I-ewwel  gebel  etc.  fil  bini  ta 
ħajt ; /ootm<7,  xorta  ta  bizzilla  ordi- 
naria  (bla  disinn  ta  figuri  xejn)  lixza  ; 
to  pay  one*sfooting^ttia\\as  flus  għal- 
I-ewwel  mancanza  jew  /ball  li  tagħ- 
mel ;  jew  tħallas  flus  fid-dħul  biex 
tibda  xi  negoziu,   xogħol  etc. 

PooTiNO-BBAM  —  it-travu  li  jorbot 
(fsakaf). 


FooT-KNAYB— tifel,  seftur. 

FooTLE88-bla  saknjn,  minn  għajr 
sakajn. 

FooT-LiCKBR  -  dac  li  jilgħak  riġlejn 
hadd  jehor,  jigifieri  bniedem  servjli, 
li  jagħmel  collox  biox  jinħabb  ;  bnie- 
den)  baxx. 

FooT-LiOHT8-id-dwal  (ringhiela)  li 
icun  hemm  ma  tul  il  palc  fteatru 
(biex  jatu  id-dawl  il  palc);  to  smell  of 
thefoot'lights,  turi  li  tmur  spiss  it- 
teatrn  (tusa  cliein  li  jingħad  fuk  il 
palc  ta  teatru)  ;  to  smell  the  foot-lights, 
icolloo  ix-xeħta  ta  wieħed  li  jirrecita 
fit-teatru;  he  is  the  only  one  thal  smells 
of  foot  lights,  hu  biss  li  għandu  i.x- 
xeħta  tal  (l-aħjar,  1-actar  li  jinkala 
għal)  palc. 

PooT-MAiD  — camriera,  seftura. 

FooT-MAN  —  suldat  tal  fanterija 
(m'hux  tal  cavalleria)  ;/of)«maw,  ragel 
(sefturj  li  joħroġ  massinjur  biex  jif- 
taħlu  etc.  meta  icun  filcarrozza;  il 
ħadida  (bħal  tripied)  iżda  b  erba' sa- 
kajn  fojn  tokgħod  il  chithi  biex  tis- 
ħon  ħdein  in-nar  (fċumnija). 

Footman's  iNN— lucanda  baxxa,  co- 
muni. 

PooT  mantlb— dic  il  cverta  etc,  li 
jixħtu  fuk  riġlejhom  dawc  li  icunu 
f  carrozza  biex  ma  jhamġux  ħwejji- 
ġhom. 

PooT-MARK  —  stampa  jew  sinjal  li 
tħalli  is-siek  ;  siujali  tal  mixi. 

FooT-PACB  — il  pass  regulari ;  dac  il 
pian  (bla  taraġ)  minn  indana  taraġ 
ghall-oħra;  il  bradella  etc.  li  icun 
hemm  f  xi  sala  cbira  ta  palazz  (minn 
fejn  is-sinjur  jew  il  cap  tad-dar  jit- 
chellem  jew  jakra  xi  ħaġa  lil  dawc 
li  icun  hemm  miġbura  jew  misted- 
nin  etc. 

FooT-PAD— ħalliel  (dac  li  iwakkaf 
biex  jisrak  in-nies  fit-torok  f  xi  cam- 
panja,  il  barra);  biċċa  (bhal  cuxxinett) 
tal-lasticu  li  jorbtuha  mar-riġlejn  taż- 
żwiemel  biex  meta  jaħbtu  riġlejhom 
ma  xulxin  ma  jinstelħux. 

FooT-PATii  —  baiichina,  mogħdija, 
passaġġ  tan-nies. 

P00T-PO8T— cun-ier,  tifel  kaddej  (li 
imur  minn  banda  għal  1-ohra  bil  mi- 
xi). 


Digitized  by 


Google 


Poo 


—  441  — 


POR 


FooT-PRiNT  —  rifsa,  pedata,  sinjal 
tas-siek  fl-art  (  H  wieħed  ja&^ħmel 
roeta  jimxi);  st^mpa  tar-riġlejnCfl-art). 

FooT-RACB— tiġrija  (bir-riġlejn)  tan- 
nies  (m'Iiux  tai^^-żwiemeh. 

FooT-ROPB  —  zappapied  ;  dic  ic- 
cima  li  tcun  mal  pinnuri  fejn  ipo^ġu 
riġle jhom  il  baħrin  meta  icunu  jorbtu 
jew  iħollu  il  klugħ. 

PooT-ROT  —  niarda  fir-riġlejn  tan- 
ngTiag  (bħal  xkuk  tas-safra)  billi  id- 
dwiefer  tan-ngħaġ  l-ewwel  jintefħu, 
mbaghad  jibdeu  jixxakku  u  fihom 
jidħol  trab  u  ħmie>  (li  imarrad  in- 
naghġftj; 

FooT-RULB— riga  kies  ta  12  il  pul- 
zier. 

FooT8-dac  li  jifdal,  il  kiegħ,  il 
fdal  tal  kiegħ. 

F00T-8HACKLB8 —  xchiel  (bħal  ma- 
netti  jew  ħadid)  għar-riġlejn. 

Foot-BOLDiBR— suldat  tal  fanteria 
Cm'hui  tal  cavalleria). 

P00T-8ORB— Ugigħ  fir-riġlejn(bilmi- 
xi)  ;  he  canH  tcalk  more^  he  is  /oot-sore 
noxoy  ma  jistax  jimxi  actar  għandu 
riġleih  juġgħuh  (bil  mixi). 

F00T-8PARB— ara  foot-prinL 

Fqot-stakb  — il  ħofra,  il  wisa,  post 
fejn  jokgħod  il  pedistal  ta  colonna. 

FooT-STALK— zokk  ta  werka. 

FooT-BTALL— staffa  (fsarġ  ta  rchib) 
għal  mara. 

FooT-BTBP  — rifsa,  pedata,  is-sinjal, 
H  stampa  li  tħalli  is-siek  fl-art  meta 
wieħea  jimxi;  il  ħass  tal  passi  fil  mixi; 
sinjaly  esempiu  ;  I  dont  remember  we 
liadanyfoot'Stepe  ofeuch  doinge  {actions) 
hefore  the  time  of  the  Gi^and  Mattere^ 
ma  niftacarx  li  chelna  esempi  ta  għa- 
mil  bħal  dana  kabel  iż-żmien  tal  Or- 
dni  ifoot'Step  (jew  sJiaft),  il  post  fma- 
cna  fejn  idur  il  fus. 

PooT-srooL — banchetta. 

PooT-TRAP  —  ic-cipp  (  fejn  iżommu 
ri^lejn  dawc  li  icunu  iccundannati 
mii^.muma  jew  mxeccla). 

FooT-WALiNG — veringli,  twavel  tal 
bastiment  minn  gewwa  (  biex  jorbtu 
jew  isaħħu  il  bastimeut. 

FooT-WARMBR  —  ħadida  ( jew  bħal 
mħadda  taċ-ċomb  etc. )  mimlija  bil 
misħun   biex  issahħan  riġlejc  (  bħal 


dawc  li  jagħmlu  fil  vaguni  tal  vapuri 
tal  art  fix-xitwa  fil  viaggi  twal,  u  ao- 
tarx  bil-lejl,  baiTa  minn  Malta  ). 
FooT-wAY — ara  foot-path. 
PooTY  —  collu  kiegħ,  mkankal, 
m'hux  ċar  iew  safi  ;  msejchen,  baxx, 
li  ma  igħeja  xein ;  to  take  her  outfrom 
und^r  that  footy  haltery^  (Maryat,  reter 
SimpleJ  biex  jeħelsuha  ( ibegħduha.) 
minn  dic  il  batteria  (sur  jew  fortizza) 
msejcna,  zgħira,  Ii  ma  tiswa  xejn. 

Fop— min  iħobb  jilbes  u  jiddandan; 
petitu,  żabicott ;  he  is  a  fop  and  hie 
sister  is  a  slattem,  hu  petitu  ( ġuvni  li 
iħobb  jilbes  u  jiddandan),  u  oħtu  tifla 
maħmuġa  fdendula^. 

Fop-DOODLB  —  wieħed  ibleħ,  ħaġa 
belgħa,  babbu ;  come^  comCy  you  brace 
of  fop'doodles  (  Sbadwell,  Bury  Fair), 
ejjew,  ejjew  ja  żew^  boloħ  li  inthom. 
FoPLiNO  -petitujewżabicott  zgħir; 
daksxejn  ta  tfajjel  żabicott,  )i  iħobb 
jilbes  u  jiddandan  ;  asfoplings  grin  to 
show  t/ieir  teeth  are  white  (Brown,  Es- 
say  of  Satire)  bħat-tfal  żabicotti  li 
ghal  taparsi  jidħcu  biex  jicxfu  snie- 
nhom  ħalli  juru  li  huma  bojjod. 
FoppBRLY— belhieni,  ta  ib]eh,babbu. 
FoppERY— dandin  fi  Ibies,  żabicot- 
tjar,  petitj'ar ;  kerk,  wiri  ta  ħaġa 
b'oħra,  ingann  ;  bluha,  ħmerija  ;  ħaġa 
fiergħa  (vàna) ;  between  foppery  on  the 
one  hand  and  slovenliness  on  tlie  other^ 
bejn  petitj'ar  (  dandin  fi  Ibies  )  minn 
banda  I-waħda  u  ħmieġ  ( trascuraġni 
fi  Ibies )  mil  banda  I-oħra ;  don't  you 
believe  itf  that  is  all  foppery,  la  tem- 
men  xejn,  dac  collu  kerk  (wiri  ta  ħa- 
ġa  b'oħra);  aboutseven  thousand  pounds 
he  lavished  in  fopperies^  (Maeaalay, 
History  of  Englaind)^  daks  sebatelef 
lira  ħela  (għaiTak)  rħafna  hmerijet. 
F0PPI8Ħ  —  H  iħobb  jiddandan  fil 
bies;  ta  petitu,  ta  żabicott ;  ibleħ ;  for 
wise  men  are  grown  foppish  (  Shake- 
spear,  Lear ),  għaliex  ( in-nies  )  il 
għorrief  saru  boloħ. 

F0PPI8HLY— ta  petitu,   ta  żabicott, 

ta  wieħed  li  iħobo  jiddandan  fi  Ibies. 

F0PPI8ĦNB8S— ara  foppery. 

FoR  —  għal,  għaliex,  minn  f  loc ; 

mħabba  fi ;  li  iżomm  ma    ( li  jakbes 

għal);  lejn  (għal);  bi; /or  ten  shil- 


56 

Digitized  by 


Google 


POR 


—  442  — 


t'OR 


lings,  b'għaxar  xelini ;  /or  hwi,  għalih; 
foi  tħose^  għal  dawc  ;/or  the  present, 
għal  issa  ;  for  ifour  virtues  did  not  go 
forth  of  U8,  it  were  all  alike   as  if  we 
had  them   not,  (  Sli«k«^Kp«iir,  Mdasnre 
for  Meamre)^  għaliex  chiecu   ii   virtu 
tagħua    ma  conuiex  nesercitawbom 
cbien  icun  li  steas  bħalli  cbiecu  ma 
cbelna  xejn  ;  this  will  etand  for  that, 
dan  jokgħod  (iservi)   minn   floc  dac  ; 
he,  for  his  faith,  àuffered  martyrdom, 
hu,  mħabba  fil  Fidi  tieghu.  sofra  il 
martiriu;  I  am   always  for  my  chief, 
jenadejjemnżomm  mal  (nakbeżgħal) 
cap  tiegħi ;  he   left  for  Malta,  siefer 
(telakj  lejn  Malta ;  but  for  you  jew 
had  it  not  been  for  you,  li   ma   contx 
int;  yetjor  all  thqt,   u    b'dana  collu  ; 
for  myeake,  mħabba  fia;/or  God^ssake, 
f  gieħ  Alla ;   for   God  a  mercy,   għal 
erwieħ  (  għal  xein )  ;  I  have  done  all 
that  workfor  God  a  mercy,   għamilt 
dao  ix-xogħol  coliu  għall-erwieħ  (ma 
ħadtx  ħabba  ) ;  for  cuatom'e  aake,  għa- 
liex  il  moda  hi  hecc(mhabba  fil  moda); 
for  greater  convenienċe,  għal   cumdità 
acbar ;   for    example,   per     esempiu 
(ngħejdu  aħna) ;  9ay,for  example,  two 
hundred,  kis,  ngħeidu  aħna^  mitejn ; 
for   rny  part,  għàlja ;  for  my  part,  I 
shanH  find  any  oàjection,  jena   għalia 
ma  ngħejd  xejn  ( ma  nsib  l-ebda  ha^a 
cuntraria),  jena  għalia  irrid ;  for   the 
time  to  come,  għal  li  gej  ;  for  ever  and 
ever,  għal   dejjem   ta   dejjem,  for  a 
week'i  time,  żmien  gimgħa  ;  /  wiU  not 
trust  him  for  all  his  swearing,  jena  bid- 
dagħa  collu  tieghu,  ma  nafdahx ;  were 
is  not  for  you,  li  ma   contx  int;   it  is 
necessary  for  you  to  go,   hemm    bżonn 
(jeħtieġ)   li  inti  tmnr;    are  you  for 
wine  or  beer  f  xi  trid  ?  x'tieħu  ?   birra 
jew  mbid  ?  it  is  not  for  me   to  do  it, 
m'  hux   jena    għandi    nagħmel   dan 
(  m'hix  affari  tieghi ) ;   it  is  not  pos 
sible  for  me  to  love  her,  ma  jistax   icun 
li  jena  nħobbha  ;  w/iat  do  you  cry  for  f 
għaliex  kieghed  tibchi  ? ;  is  that  it  you 
are  anqry  forf  għalecc  intiincurlat? 
(ghal  dan  kieghed  tincorla)?;/or  «A(im^/ 
għarucasa  I  as  for  me^   min   għalia ; 
as  for  that,   in   quantu   għal  dac  ;  to 
ookfor,  tfittex  ;  whom  are  you  looking 


forf  lil  min  kiegħed  tfittex?  to  take 
for,  iżżomm  ta  ;  /  take  you  for  an 
honest  man,  inżommoc  bi  (ta)  bniedem 
onest;  I  bought  t/iis  for  nine  shillings, 
xtrajt  dan  sitt  (b'sitt)  xelini ;  to  speak 
for,  takbeż  għttl ;  /  was  t/ie  only  one 
t/iat  spoke  for  you,  jena  biss  cont 
li  kbist  ghalic  (  li  tchellimt  favur 
tiegħec;  to  waitfor  one,  tistenna  lill 
xi  ħadd;  waitfor  me,  stennieni. 

FoRAGB  —  għalf ;  toħroġ  tagħmel 
tfittixa  ghal  ghalf ;  tissaccheggia,  tis- 
rak ;  tiggerra,  tħuf,  tmur  minn  hawn 
għal  hemm,  tiggerra  biex  tgħasses 
jew  titchixxef ;  tagħlef;  Caesar  sent 
fortli  all  his  men  of  arm  for  Torage, 
(Golding,  Caesar),  Cesare  bagnat  is- 
suldati  collha  tiegħu  biex  igibu  il 
għalf  minn  cull  fejnisibu;  tliey  pil- 
laged  and  foraged  all  our  towns,  serku 
u  issaccheggiau  il  bliet  collha  taghna; 
ten  t/wusand  horse  s/iall  forage  up  and 
down  that  no  relief  or  succour  come  by 
land,  ^  Marlow^  Tamburlaine),  għaxart 
elef  żiemel  jokogħdu  telgħin  ii  nieżlin 
jaghmlu  il  għassa  figħassu)  biex 
l.ebda  għajnuna  (ta  ichel  eto.J,  ma 
tidħol  gewwa  bl-art;  we  mustforage 
our  /iorses,  jeħtieġ  li  ahna  nagħalfu 
iż-żwiemel  tagħna. 

FoRAOBR— dac  li,  min,  joħroġ  biex 
igib  (jisrak  etc.)  il  għalf ;  min  jaħseb 
għal  ghalf. 

FoRAGiNG  — sacchiġġ,  serk  tal  għalf ; 
tiftix  tal  għalf 

FoRAMBN  —  tokba  (żghira) . 

FoBAMiNATBD  —  mtakkab  (bit-tokob 
rkàk). 

FoRAMiNiPBR— xorta  ta  koxra  rkie- 
ka;  wie^ed  minn  tar-razza  (ordnij 
ieA  foramiaifera  (ara). 

PoRAMiNiPBRA  —  (  zoologia  )  xoi*ta 
jew  ordni  ta  annimali  bil  koxra  b'ħaf- 
UH  taksimiet,  jew  tokob. 

FoRAMiNoua  — mimli  CcoIIu)  tokob. 

FoRASMUOH — ghalecc ;  għal  dan  ;  u 
billi ;  forasmuch  as  the  knowing  of 
t/iese  things  is  to  t/iee.,.  (Chiucer),  u 
billi  għalic  li  tcun  taf  dawu  il  ħwej- 
jeġ  hua... 

FoRAY— ara  forage. 
PoRAYBR— ara  forager. 


Digitized  by 


Google 


FOIi 


—  448  - 


t^Oll 


FoBBAOe  — it-temp  passat  ta  /orbib 
(are). 

FoRBAN  —  tisħet,  tidgħi,  tiscomu- 
iiica. 

FoRBAR-— tagħlnk,idclttwwnr  b*ħajt. 

FoRBATHE  —  tgħaddas  fl-ilma,  ix- 
xarrab,  tagħmel  ghasra  jew  suppapa 
waħda. 

FoRBBAR  —  taħmel,  tissaporti,  ig- 
gerrngħ  ;  tissabar  ;  izxomm  ruħec  li 
ma  tagħmilx  ħaġa  ;  tħalli  jew  titlak 
minn  post ;  antenati,  missierjietna, 
niesna;  I  canHforbear  to  see  him  doing 
t/iat,  ma  naħmilx  ( ma  ingerrgħux) 
narab  jagħmel  hecc;  you  must  /orbear 
drinking  wine,  jaħtieġ  tissaporti  f  tis- 
sabar)  ma  tixrobx  imbid;  /  cannot 
/orbear  to  tell  yoM,ma  nistax  ma  ngħej- 
dlecx ;  we  must/orbeavy  fShakespear, 
Cymbelinejj  jehtieġ  li  nitilkn  minn 
hawn  (minn  dan  il  post)  ;  t/ie  /riend- 
diip  and  alliance  tliat  liae  been  between 
yonr  houses  and /orbears  o/old^  (Scott, 
WaverUyJ^W  ħbeberija  u  ir-rabta  li 
chienet  bejncom  u  bejn  I-antenati 
tagħcom  (missierjietcom;. 

FoRBBARANOB  — ħmil,  sabar;  togetJier 
we  have  learnt  to  prize  /orbearance  and 
eel/  sacrificej  ( nordsworth,  White 
Doe  o/ RyUtoneJ^  flimchien  tghallim- 
na  naraw  chemm  jiswew  is-sabar  u 
il  pacenzia ;  /orbearance  is  no  acquit- 
tance,  Àlla  ma  iħallasx  nhar  ta  sibt. 

FoRBBARANT — H  jaħmel,  miu  ghan- 
du  sabar,  min,  jew  dac  li  jistabar ;  tal 
jew  bil,  pacenzia  ;  with  /orbeai*ant 
submissitenesSf  (Oarljle,  Miecellaniee)^ 
b'ubbidienza  tal  pacenzia. 

FoRBBARANTLY  —  bil  paceuzia,  bis- 
sabar. 

FoRBEARiNG—Ii  jaħmcl,  jissaporti 
jeħu  pacenzia;  pacenzia,  sabar,  nmil; 
he  is  very  forbearing  indeed,  verament 
(tassew)  fi  hu  bniedem  tal  pacenzia 
(li  jissaporti)  li  jistabar. 

FoRBiD  —  timnagħ,  i^iomm,  ma 
t^isMix ;  I /orbid  you  to  do  it^  ma  in- 
ħallicx  tagħmlu ;  he  /oi^bade  me  his 
house^  ma  riednix  immur  (ipprojbieni 
li  immurj  fid-dar  tiegħu  ;  God/orbtd, 
'  Àlla  ħares. 

FoRBiDDANoB--*prqjbizioni,  żamma ; 
Iww  luist  t/ioa  yieUled  to  transgress   the 


strict /orbiddance  f  (Miltoa,  Paradise 
LostJ^  chif  cedejt-,  •  chif  ħallejt  id- 
demonju  jeghelbeo  biex  ma  tobdix 
(biex  tioser)il  projbizioni  li  chelleo? 

FoRBiDpBN  -projbit ;  tlie  /orbidd^n 
/ruit^  il  frotta  projbita. 

FoRBiDDBNLY  -  minn  għajr  permess, 
minn  għajr  ma  wieħed  icun  irid  Ccon- 
tra  il  volontà  jew  ir-rieda  ta  xi  ħadd  ; 
you  have  entered  his  house  /orbiddenly, 
inti  dħalt  fdaru  minn  għajr  ma  rie- 
dec  ("contra  ir'Heda  tieghu). 

FoRBiDDBR— min  ('dac  li)  jipproj- 
bixxi,  ma  iħallix,  jew  jimnosta  jew 
jimnagħ. 

FoRBiDDiNO  — li  ma  iħallix,  li  jip- 
projbixxi,  li  jimnaghna;  ta  min  jist- 
cherrgħu  ;  li  igib  orrur;  projbizioni ; 
these  are  his  jforbidding  orders,  dawn 
huma  1-ordnijiet  tieghu  li  bihom  jip- 
projbixxi  (ma  iħallix  li  issir  din  il  ħa- 
ġa);  t/ie  wretched  state  o/t/ie  room  wliei*e 
/le  was  living  %oas  simply  /orbidding,  li 
stat  msejchen  (il  takar)  tal  camra 
fejn  chien  kiegħed  igiblec  orrur 
( ichexchxeo  jew  iġagħlec  tistcher- 
raħha)  tassew  ;  did  you  rcad  about  t/ic 
/orbidding  of  tluxt  book  to  be  read  here  f 
krajt  fuk  il  projbizioni  (fuk  li  m'hux 
permess)  li  dac  il  ctieb  jinkara  hawn? 

FoRBiND — tillega  (ctieb)  tajjeb. 

FoRBiSBN— esempiu. 

FoRBiBBNiNG— parabola,  allegoria. 

FoRBLBD— mimli  collu  demm. 

FoRBLOw  —  titħabat,  tmur  mar-riħ 
(bhal  bastiment  smattat  ftempesta). 

FoRBORB  }  temppassat  u  partecip 

,-  V  passat  tal  verb  Forbear 

tORBORNEJ   (^,.^y 

FoRBOw  — taħrab,  tiscarta,titbigħed 
minn. 

FoRBRBAK  —  tchisser  jew  tekred 
għal  collox ;  tchisser  ħaġa  li  tagħmil- 
ha  frac. 

FoRBY — fuk  ;  /orby  all  tJiings,  fuk 
collox  ;  ma  genb,  ħdejn ;  to  rest  /lim" 
sel/ /orby  a /ountain  sid-e,  CSpenaer), 
biexjistrieħ  ħdejn  għajn  (ma  genb 
funtana) ;  /le  took  her  up  /orbu  t/ie 
hand^  (8penser),  ħadha  minn  idna. 

FoROB— kawwa,  setgħa,  forza,  saħ- 
ħa ;  dnewwa,  ġagħil ;  li  iġġagħal ; 
we /iiul  to  rtpel /orce  by  /orce^   cheltia 


Digitized  by 


Google 


FOR 


444  — 


FOħ 


incheċċu  (imbegħdu  minnha)  il  forza 
bil  forza ;  the  ciiy  waa  opnressed  under 
tħe  force  of  amia,  ii  belt  onienet  magħ- 
fusa  taħt  kawwa  (is-setgħa)  ta  I-armi; 
t/iie  ie  an  argument  of  greai  force^  dana 
argument  ta  saħħa  ebira  (  kawwi 
ferm)  ;  he  had  io  go  by  force^  chellu 
imur  bil  f ors  (bid-dnewwa) ;  he  wae 
forced  to  do  it,  ġagħluh  jagħmel  dan 
bil  fors ;  who  wiil  force  me  io  do  iif 
min  iġagħilui  bil  fors  li  nagħmlu? 
(  min .  iġaghilni  nagħmel  dana  bil 
fors?);  ihe  police  force^  il  pulizia  (il 
corp  tal  pulizia);  he  is  io  join  àie 
j^olice  force,  chellu  jidħol  fil  (isir  jew 
jingaġġa  etc.)  pulizia;  aciive  force, 
forza  attiva  (dio  il  forza,  fil  fisica,  li 
i^agħal  tiċċaklak  ħaġa  li  tcun  kegħ- 
da  mistriħa  jew  bi  cwieta) ;  animal 
force,  il  forza  tal  muscoli  tal  bniedem 
(u  annimali  oħra)  li  jagħmel  meta 
jiċċaklak  ^ew  jitħabat);  naiural  forcea, 
I-agenti  ħsici  (tal  fisica)  li  jagixxu 
(jaħdmu)  fuk  il  materia,  bħal  ma 
huma:  is-shana,  id-dawl,  magnetismu, 
1-eIettricità  eto,;  naiural  force,  forza 
naturali  (il  forza  li  taħdem  fuk  il 
moħb,  jew  il  menti)  ;  physical  force, 
forza  fisica  (is-saħħa  tal  gisem  tal 
buiedem ;  a  threai  ie  the  exeriion  of 
moralforccy  a  blow  ia  the  applicaiion 
ofphysical  force,  tħeddida  hia  tharriġ 
tal  forza  morali,  dakka  hia  1-appIica- 
zioni  tal  forza  fisica  (tas-sahħa  tal 
gisem);  no  jorce  fno  maiUr),  ghal 
xejn  ;  io  come  intoforce,  issir,  tghaddi 
(ħaġa,  ligi  etc.)  ;  w  t/uii  law  siill  in 
/orc«,  dic  il-Iigighadha?  iJiat  law  is 
no  longer  inforce,  dic  il-ligi  ma  għad- 
hiex,  spiċċat. 

FoBOB  —  timla,  tahxi ;  tesagera, 
tcabbar ;  did  you  ever  iry  toforce  vege- 
table  marrow  1  katt  ippruvajt  ti.nla 
jew  tahxi  il  kara ;  malice  forced  with 
tM^(Sliake8pear,  TroiZiw  and  Cressida^ 
malizia  hażen  mimli  bil  għakal;  he 
didforce  his  good  and  excuse  his  wrongs, 
cabbar  biss  il  ghemil  it-tajjeb  li  gha- 
mel  u  ghatta  il  ħażin. 

FoBOBABLB—ara  forcible. 

FoBOBD— msaħħaħ  ;  mġaghal;  stin- 
cat  jew  mkanżaħ  ;  mimli  jew  moħxi ; 
t/iat  was  forced  inio  his  iliroai^   chieu 


mdefies  bil  fors  fi  griexmu  (bellugħu- 
lu^;  donH  blame  him,  hc  was  forced  io 
do  so,  la  tatihx  tort,  ġaghluh  jagħmel 
hecc ;  /  doni  like  his  forced  siyie  of 
writing  at  all,  xejn  ma  joghġobni  il 
mod  tieghu  chif  jicteb  mkunżaħ;  we 
ħad  some  forced  vegeiable  marrow  for 
dinner  ioduy  ioo,  chelna  ftit  kara 
moħxi  illum  ghal  l-ichel  ucoll. 

FoBOBDNBSS  — forza,  gagħil,  fil  foi's. 

FoBOBPUL— ara /o?viW^. 

FoBOBLBSS  -  bla  saħħa,  maghdur, 
deboli 

FoBCBLBT  -  fortizza  żghira,  castell ; 
in  Egypi  ihere  were  but  few  forceleites 
or  ca«^/e«,  (MautiileTllle,  p.i7j,  l-E- 
gittu  ma  chienx  hemm  ħlief  ftit  for- 
tizzi  żghar  u  castelli. 

FoBOBLT  —  bis-saħħa,  bil  kawwa, 
bid-dnewwa,  bil  foi*s  ;  mġagħàl. 

FoRGB-MBAT— cappuljat,Iahaip  mkat- 
ta  rkiek  ghal  mili  jew  ghal  ħuxi. 

FoBCBMBNT— ġagħil;  fortizza  ;  iri(A- 
out  mere  forcemeut  of  law,  (  Fox, 
Martyrs),  minn  ghajr  xejn  ġaghil  bil 
fors  (tal'ligi) ;  foi*cements  o/ high  wall 
shall fall iogelherj  (Wycliffe),  fortizzi 
ta  swar  gholjin  jakghu  flimchien. 

FoBOBPS — biċċtt  ghodda,  hħal  tnal- 
ja  jew  pinzetta  cbira,  li  jaħdiAu  biha 
it-tobba,  mkass  tat-tobba,  u  dawc 
li  jakilghu  is  suien. 

FoBCBB—  min  igagħal  bil  fors  ;  min 
jobbliga;  fil  meccanica,  piston  biex 
jati  is-saħħa  fil  pompa  li  ittalla  dej- 
jem  l-ilma  ;  pompa  żgħira  li  iħaddmn 
biex  itellghu  jew  jigguttaw  l-ilma 
minn  xi  fossa  ctc. 

FoROES  —  bagoll,  caxxa,  senduk  ; 
suldati,  truppi,  rigimenti  \'he  coUecied 
all  his  forces  iogeiher,  ġabar  chemm 
chellu  nies  taht  I-armi  fiimchien. 

FoROHURB  -  fiirchetta,  il  post  minn 
feju  jinferku  sakajn  etc.  minn  xulxin. 

FoBGiBLB  —  li  jista  ;  li  għandu  il 
kawwa  jew  is-setgħa;  ta  bil  fors; 
there  is  no  desire  more  forcible  yi  man, 
ma  hemmx  xewka  actar  kawwija  fil 
bniedem;  forcible  measures,  passi  kaw- 
wija(li  għandhom  is-setgħa);  aforcible 
argument,  argument  eflicaci  (li  jiswa, 
H  jista,  li  ghandu  il  kawwa,  kawwi) ; 
M^  yorcit/ef,  in-nies  jew  dawc   li  iridq 


Digitized  by 


Google 


iroħ 


—  446  — 


VOtL 


jidni  kawwija  iida  ma  icunux;  Jialica^ 
that  hxst  resource  of  the  forcible-feehles^ 
il  chelmiet  miotubia  (stampati)  cor- 
siv  huma  1-aħħar  ħaġa  li  għaliha  jir- 
ricorru  dawc  li  icunu  deboli  iżda  li 
iridu  juru  li  huma  kawwija,  (Disrae- 
II,   Webster). 

FoROiBLY— bil  fors,  bil  kawwa,  bid- 
dnewwa. 

FoRciNO  —  sfurzar,  ġagħil  ta  bil 
fors. 

FoRCiNO-BNGiNB — ara  fire'engine. 

FoRciNG-HOUSB  —  seiTa,  dar,  post 
fejn  ij^^ommu  il  pianti  li  iridu  is-sħana. 

FoRCiPAL— bħal  (tal)  forceps  (ara). 

FoRCiPATBD—  magħmul  (li  gej  bħal) 
forceps  (ara);  maghmul  bħal  tnalja 
jew  mkass. 

FoRCiPATiON  — turturi  bil  għafis  jew 
kris  bit-tnalji ;  less  iomient  for  than 
either  the  wheel  or  forcipation^  yea^  than 
simple  burningj  (Baeon,  Observations 
on  Libel%  ankas  turmenti,  wisk  ankas, 
sewwa  mir-rota  chemm  ucoll  mil 
kris  u  it-taktigħ  bit-tnalji,  anzi  ankas 
ucoll  mil  ħruk  biss. 

FoROLEAVB— tixpacca,taksam  tnejn, 
tofrok  fi  tnejn. 

FoRCLBMMBD— mejjet  bil  ċuh. 

FoRCRASBD  -  mchisser  collu,  bcej- 
jeċ,  ħeirba. 

FoRCROOKED — milwj,  mgħawweġ. 

FoRCUT —  maksum  min-nofs ;  right 
as  a  sword  forcutieth  an  arm  in  two^ 
(Cbaaeer),  sewwa  bħal  ma  xabla  tak- 
sam  drigħ  min-nofs. 

FoRD  —  il  baxx  tax-xmara,  minn 
fejn  wieħed  jista  jofrok  minn  banda 
għall  oħra  b'riġlejh. 

FoRDABLB  —  li  jista  jitgħadda  bil 
mixi  jew  bir-riġlejn,  dac  il  post  tax- 
xmara  fejn  ma  icunx  fond. 

FoRDBBM —  ticcundanna,  tindanna. 

FoRDO— tgħarrak,  tirvina,  tekred; 
tgħajji,  toktol  bil  għeja;  I  see  no 
more  but  that  I  amfordone^  (Chaocer), 
Jena  manaranix  ħlief  mitluf  (rvinat^ 
ihe  heavy  ploughman  snores^  all  with 
weary  tqskfordone^  CShakespear,  Mid- 
ummer  NighCs  dream)^   il   ħarrat  kie- 

fħed  jonħor  (rieked  fil  fond)  għajjen 
ix-xogħol. 
Fqrdrbad— mbai^.ża  ferm;  mwerwer 


bil  biża ;  and  Joseph  was  sore  fordread^ 
(Oeiiesis  etc.,  ExodusJ^  u  Giuseppi 
chien  mbażża  ferm. 

Fordrbnch  —  issaccar  bix-xorb ; 
tgħarrak,  tgħerek. 

FoRDRUNKBN  —  fissRcra,  xurban  ; 
the  miller  that  fordrunken  was  allpale^ 
(Chaoeer),  it-taħħan  (dac  tal  mitnna) 
li  chien  safrani  bix-xorb  (fis-sacra^. 

FoRB — ta  kuddiem ;  kuddiem,  ka- 
bel ;  iheforefeet  ofa  horse^  is-sakajn 
ta  kuddiem  ta  żiemel ;  you  will  find 
this  paragraph  in  theforepart  of  the  do- 
cumentf  isaib  dan  il  paragrafu  fil  biċċa 
ta  kabel  tad-document  (issib  il  para- 
grafu  H  trid  fid-document  kuddiem) ; 
/  am  always  to  the  fore  on  such  occa' 
sionsj  jeua,  dejjem  minn  ta  I-ewwel 
(minn  ta  kuddiem,  jew  lest)  fi  ħwej- 
jeġ  bhal  dawn. 

FoRB  ACQUAiNT — tgħarraf  kabel. 

FoRB  ADMONisĦ— twiddeb  kabeL 

FoRB  ALLBOB— isemmi  kabel. 

FoRB-AND-AFT— ittul  collu  ta  basti- 
ment,  mil  prua  sal  poppa. 

FoRB-AND-AFT  SAiL*-isem  ta  biċċa 
kala  ta  bastiment. 

FoRB-APPOiNT — tlesti,  tkiegħed  ka- 
bel. 

FoRB-APPOiNTMBNT— tkegħida,  ftehi- 
ma  minn  kabel. 

FoRB-ARM  —  tarma,  tlesti  bl-armi 
(canuni  etc.)  kabol  ma  jasal  iż-żmien 
tal  gwerra  (mln  kabel  il  gwerra). 

FoRB-ARM~id-drigħ,  mill  mincheb 
il  fuk  (jew  il  kuddiem). 

FoRB-BiRTĦ— il  primagenitura,  min 
jitwieled  1-ewweI. 

FoRBBODB—  teħber,  tħabbar,  tbas- 
sar;  my  heart  foreboded  this  (  ByroOi 
Corsair)  kalbi  ħebritni  dana. 

FoRBBODBMBNT  --tħabbir. 

FoRBBODER—  miu  iħabbar,  ħabbàr, 
bassàr. 

FoRB-BODY— il  biċca  tal  bastiment 
mil  l-arblu  tan-nofs  il  kuddiem  ( lejn 
il  prua). 

FoRB-BOw— il  biċċa  (li  tcun  mgħaw- 
ffa  jew  milwija  bħal  kam  )  ta  kud- 
diem  tas-sarġ  Ctarchib). 

FoRB-BowLiNħ— borina  jew  io-cima 
tal  kala  ta  kuddiem.  ' 


Digitized  by 


Google 


fou 


444  — 


FOft 


incheċċu  (imbegħdu  minnha)  il  forza 
bil  forza ;  the  citt/  was  oppressed  utider 
the  force  of  amia,  il  belt  cnienet  magħ- 
fusa  taħt  kawwa  (is^setgħa)  ta  1-armi; 
t/iie  ie  an  argument  of  greai  force^  dana 
argument  ta  saħħa  ebira  (  kawwi 
ferm)  ;  he  had  to  go  by  force^  chellu 
imur  bil  f ors  (bid-dnewwa) ;  he  was 
forced  to  do  tt,  ġagħluh  jagħmel  dan 
bil  fors ;  t^/io  tnillforce  me  to  do  ili 
min  iġagħilni  bil  fors  li  nagħmlu  ? 
(  min .  iġaghilni  nagħmel  dana  bil 
fors?);  the  police  force^  il  pulizia  (il 
oorp  tal  pulizia);  he  is  to  join  àie 
foliceforce,  chellujidħol  fil(isirjew 
jingaġġa  etc.)  i)ulizia;  active  force, 
forza  attiva  (dic  il  forza,  fil  fisica,  li 
^ġġAg^c^l  tiċċaklak  ħaġa  li  tcun  kegħ- 
da  mistriħa  jew  bi  cwieta) ;  animal 
force,  il  forza  tal  muscoli  tal  bniedem 
(u  annimali  oħra)  lijagħmel  meta 
jiċċaklak  jew  jitħabat);  natural  forces^ 
1-agenti  fisici  (tal  fisica)  li  jagixxu 
( jt&dmu )  fuk  il  materia,  bħal  ma 
huma:  is-shana,  id-dawl,  magnetismu, 
1-elettricità  etc;  natural  force^  forza 
naturali  (il  forza  li  taħdem  fuk  il 
moħħ,  jew  il  menti)  ;  physical  force^ 
fonsa  fisica  (is-saħħa  tal  gisem  tal 
buiedem ;  a  threat  is  the  exertion  of 
moralforce^  a  blow  ia  the  application 
ofphyeical  force^  tħeddida  hia  tharriġ 
taf  forza  morali,  dakka  hia  1-appIica- 
zioni  tal  forza  fisica  (tas-sahħa  tal 
gisem);  no  jorce  (no  matUr)^  ghal 
xejn  ;  to  come  into  force^  issir,  tghaddi 
(ħaġa,  ligi  etc.) ;  ie  that  law  atill  in 
/orc^,  dicil-ligighadha?  tJiat  law  is 
no  longer  in  force^  dic  il-ligi  ma  għad- 
hiex,  spiċċat. 

FoBOB  —  timla,  tahxi ;  tesagora, 
tcabbar ;  did  you  ever  try  toforce  vege- 
table  marrow  1  katt  ippruvajt  tijila 
jew  tahxi  il  kara ;  malice  forced  with 
wi^(Shake8pear,?rot7M«  and  Cressida\ 
malizia  ħażen  mimli  bil  għakal;  he 
didforce  his  good  and  excuse  his  wrongs^ 
cabbar  biss  11  ghemil  it-tajjeb  li  gha- 
mel  u  ghatta  il  ħażin. 

FoBOBABLB— ara  forcible. 

FoBOBD— msaħħaħ  ;  mġaghal;  stin- 
cat  jew  mkanżaħ  ;  mimli  jew  moħxi ; 
tftat  was  forced  into  his  tliroat^   chieu 


mdefies  bil  fors  fi  griezmu  (bellugħu- 
lu^;  doH*t  blame  him,  he  was  forced  to 
do  so^  la  tatihx  tort,  gaghluh  jagħmel 
hecc ;  /  dont  like  his  forced  style  of 
writing  at  all,  xejn  ma  joghġobni  il 
mod  tieghu  chif  jicteb  mkunżaħ ;  we 
had  some  forced  vegetable  marrow  for 
dinner  toduy  too,  chelna  ftit  kara 
moħxi  illum  ghal  l-ichel  ucoll. 

FoBOBDNBSS  — forza,  gagħtl,  fil  fors. 

FoBOBPUL— ara  forcible, 

FoBCBLBSS  -  bla  saħħa,  magħdur, 
deboli 

FoBCBLBT  -  fortizza  żghira,  castell ; 
in  Egypt  ihere  were  but  few  forcelettes 
or  <?a*//ef«,  (Maunilefllle,  P;47j,  I-E- 
gittu  ma  chienx  hemm  ħlief  ftit  for- 
tizzi  żghar  u  castelli. 

FoBOBLT  —  bissaħħa,  bil  kawwa, 
bid-dnewwa,  bil  fors  ;  mġagħàl. 

FoRGB-HBAT— cappuljat,laliaipmkat- 
ta  rkiek  ghal  inili  jew  ghal  ħuxi. 

FoBCBMBNT— ġagħil;  fortizza  ;  wit/i" 
oui  viere  forcemeut  of  law^  (  Fox, 
AIartyrs)j  minn  ghajr  xejn  ġaghil  bil 
fors  (tal-ligi) ;  foiHiements  of  hlgh  wall 
shall  fall  togethery  (WycIlflTe),  fortizzi 
ta  swar  gholjin  jakghu  flimchien. 

FoBOBPS — biċċa  ghodda,  hħal  tnal- 
ja  jew  pinzetta  cbira,  li  jaħdiàu  biha 
it-tobba,  mkass  tat-tobba,  u  dawc 
li  jakilghu  is  suien. 

FoBOBB— min  igagħal  bil  fors  ;  min 
jobbliga;  fil  meccanica,  piston  biex 
jati  is-saħħa  fil  pompa  li  ittalla  dej- 
jem  I-ilma  ;  pompa  żgħira  li  iħaddmu 
biex  itellghu  jew  jigguttaw  I-ilma 
minn  xi  fossa  etc. 

FoBGES  —  bagoll,  caxxa,  senduk  ; 
suldati,  truppi,  rigimenti  \'he  collected 
all  his  forces  together^  ġabar  chemm 
chellu  nies  taht  l-armi  fiimchien. 

FoBCHUBB  -  fiu'chetta,  il  post  minn 
fejn  jinferku  sakajn  etc.  miiin  xulxin. 

FoBGiBLB  —  li  jista  ;  li  għandu  il 
kawwa  jew  is-setgħa;  ta  bil  fors; 
there  is  no  desire  more  forcible  yi  man, 
ma  hemmx  xewka  actar  kawwija  fil 
bniedem;  forcible  measures,  passi  kaw- 
wija(li  għandhom  is-setgħa);  aforeible 
argument,  argument  eflicaci  (li  jiswa, 
li  jista,  li  ghandu  il  kawwa,  kawwi) ; 
M^ /orcit/ef,  in-nies  jew  dawc   li  iridu 


Digitized  by 


Google 


iroR 


—  446  — 


VOtL 


jidni  kawwija  iida  ma  icuuux;  lialiesy 
that  last  resource  of  the  forcible'/eebles, 
il  chelmiet  miotnbia  (stampati)  cor- 
siv  liuma  1-aħħur  ħaġa  li  għalilia  jir- 
ricorru  dawc  li  icuuu  deboli  iżda  li 
iridu  juru  li  huma  kawwija,  (Disrae- 
II,   Webster). 

FoROiBLY— bil  fors,  bil  kawwa,  bid- 
dnewwa. 

FoRciNO  —  sfurzar,  ġagħil  ta  bil 
fors. 

FoRCiNO-BNOiNB — ara  fire-engine. 

FoROiNO-HOUSB  —  seiTa,  dar,  post 
fejn  iżommu  il  pianti  li  iridu  is-sħana. 

FoRCiPAL— bħal  (tal)  forcepa  (ara). 

FoRCiPATBD—  magħmul  (li  gej  bħal) 
forcepe  (ara);  magħmul  bħal  tnalja 
jew  mkass. 

FoRCiPATiON— turturi  bil  għafis  jew 
kris  bit-tnalji ;  lese  torment  for  than 
either  tlie  wheel  or  forcipation^  yea^  t/ian 
simple  bxirningy  (Baeon,  Obso-vatione 
on  Libel)y  ankas  turmenti,  wisk  ankas, 
sewwa  mir-rota  chemm  ucoll  mil 
kris  u  it-taktigħ  bit-tnalji,  anzi  ankas 
ucoll  mil  ħruk  biss. 

FoROLBAVB— tixpacca,taksam  tnejn, 
tofrok  fi  tnejn. 

FoRCLBMMBD  — mejjet  bil  ċuh. 

FoRCRASBD  -  mchisser  collu,  bcej- 
jeċ,  ħerba. 

FoRCROOKBD — milwj,  mgbawweġ. 

FoROUT —  maksum  min-nofs  ;  right 
as  a  sword  forcutieth  an  arm  in  two^ 
(Cbaaeer),  sewwa  bħal  ma  xabla  tak- 
sam  drigħ  miii-nofs. 

FoRD  —  il  baxx  tax-xmara,  minn 
fejn  wieħed  jista  jofrok  minn  banda 
għall  oħra  b'riġlejh. 

FoRDABLB  —  li  jista  jitgħadda  bil 
mixi  jew  bir-riġlejn,  dac  il  post  tax- 
xmara  fejn  ma  icunx  fond. 

FoRDBBM —  ticcundanna,  tindanna. 

FoRDO— tgħarrak,  tirvina,  tekred; 
tghajji,  toktol  bil  għeja ;  I  see  no 
more  but  that  I  amfordone,  (Chaaoer), 
Jena  manaranix  hlief  mitluf  (rvinat); 
the  heavy  ploughman  snoresy  all  with 
weary  tqskfordone,  CShakespear,  Mid- 
ummer  NighVs  dream),  il  ħarràt  kie- 
għed  jonħor  (rieked  fil  fond)  għajjen 
bix-xogħol. 

Fqrdrbad— mbai^.ża  ferm;  mwerwer 


bil  biża ;  and  Joseph  was  sore  fordread, 
COenesiB  etc.,  ExodusJ,  u  Giuseppi 
chien  mbażża  ferm. 

FoRDRBNCH  —  issRCcar  bix-xorb  ; 
tgħarrak,  tgħerek. 

FoRDRUNKBN  —  fissRcra,  xurbau  ; 
the  miller  that  foi^drunken  was  allpalef 
(Chaoeer),  it-taħħan  (dac  tal  mitnna) 
li  chien  safrani  bix-xorb  (fis-sacra^. 

FoRB — ta  kuddiem ;  kuddiem,  ka- 
bel ;  theforefeet  ofa  horse^  is-sakajn 
ta  kuddiem  ta  żiemel ;  you  will  find 
this  paragraph  in  theforepart  of  the  do* 
cumentf  isain  dan  il  paragrafu  fil  biċċa 
ta  kabel  tad-document  (issib  il  para- 
grafu  li  trid  fid-document  kuddiem) ; 
/  am  altrays  to  the  fore  on  such  occa" 
«ton«,  jena  dejjem  minn  ta  I-ewwel 
(minn  ta  kuddiem,  jew  lest)  fi  ħwej- 
jeġ  bhal  dawn. 

FoRB  ACQUAiNT— tgħarraf  kabel. 
FoRB  ADMONiSĦ—- twiddeb  kabel. 
FoRB  ALLBOB— isemmi  kabel. 
FoRB-AND-AFT— ittul  collu  ta  basti- 
ment,  mil  prua  sal  poppa. 

FoRB-AND-AFT  SAiL— isom  ta  biċċa 
kala  ta  bastiment. 

FoRB-APPOiNT — tlesti,  tkiegħed  ka- 
bel. 

FoRB-APPOiNTMBNT— tkegħida,  ftehi- 
ma  minn  kabel. 

FoRB-ARM  —  tarma,  tlesti  bl-armi 
Ccanuni  eto.)  kabol  ma  jasal  iż-żmien 
tal  gwerra  (mln  kabel  il  gwerra). 

FoRB-ARM— id-drigh,  mill  mincheb 
il  fuk  (jew  il  kuddiem). 

FoRB-BiRTĦ— il  primagenitura,  min 
jitwieled  1-ewweI. 

FoRBBODB—  teħber,  tħabbar,  tbas- 
sar;  my  heart  foreboded  this  (  Byroo, 
Corsair)  kalbi  ħebritni  danà. 

FoRBBODBMBNT  — tħabbir. 

FoRBBODBR—  miu  iħabbar,  ħabbàr, 
bassàr. 

FoRB-BODT— il  biċċa  tal  bastiment 
mil  I-arblu  tan-nofs  il  kuddiem  ( lejn 
il  prua). 

FoRE-BOw— il  biċca  (li  tcun  mgħaw- 
ġa  jew  milwija  bhal  kam  )  ta  kud- 
diem  tas-sarġ  ("ta  rchib). 

FoRB-BOWLiNħ— borina  jew  ic-cima 
tal  kala  ta  kuddiem. 


Digitized  by 


Google 


FOH 


—  446 


POit 


FoBB-BOX  —  saldatur  ( ta  carrozza 
etc.) 

FoBR-BBOADS— lewwel  ħalib  li  jinha- 
leb  minn  beżżula  ta  bakra. 

FoBBDUTTOOKS'— il  bżiożel  (is-sider). 
.  FoBB-OABiN— il  camrini  (salun)  ghal 
passig^eri  in-naħħa  tal  prua  ( aukas 
oomodi  minn  dawc  tal  poppa)  il  cam- 
rini  li  icunu  għal  passiggieri. 

FoBBOAST  —  nebħ,  tinbiħ,  tibsir, 
tnebbeħ,   tobsor. 

FoBB  OASTiNO  —  H  jobsor,  H  jara 
x'g^jf  'i  jaħseb. 

FoBB  OASTLE— il  CBstru  tal  prua. 

FoBB  OHOSBN  —  predilctt,  magħżul 
minn  kabel. 

FoBB  oiTBD— msemmi  kuddiem  (fuk 
jew  kabel). 

FoBBOLOSB— tagħlak  barra^  iżżomm 
barra,  ma  tħallix  igħaddi, 

FoBBOOMBB— min  jigi  kabel. 

FoBB-oouBT— ta  bitħa  ta  kuddiem 
(wesgħa  ta  kuddiem  (dar). 

FoBB-OBAO— il  biċċa  tal  grieżem  ta 
kuddiem.    . 

FoBB-DAY— il  għodwa. 

FoBB-DEOK^il  cverta  għan-naħa  tal 
prua. 

FoBBDO^tagħmel  kabel;  foredone^ 
magħmul  kabel ;  tgħarrak,  tirvina ; 
foredone^  rvinat. 

FoBB-DOOB— il  bieb  il  cbir  ( tal  faċ- 
ċata,  m*hux  tal  genb  )  ta  dar. 

FoBB-BDQB— it-tarf  tal  folji  tal  ctieb 
ta  kuddiem  (m'hux  fejn  icun  mehjut). 

FoBB-BLDBB-— wieħed  mill  antenati 
(minn  missierjietna). 

FoBB-BND— il  biċċa  ta  kuddiem  ;  tal 
bidu ;  il  bidu ;  the  fore  end  ofharvest^ 
il  bidu  tal  ħsad  ;  1-ewweI  żmienijet ; 
/  paid  more  pious  debts  to  Heaven  now^ 
tkan  m  all  the  fore-end  of  mu  time 
(Shàke^jfe^rfCymheline)  actar  ^ħamilt 
opri  tajba(għext  sewwa  chif  irid  Àlla) 
issa,  milli  fl  ewwel  żmienijet  ta  ħajti. 

FoBEFATHBBS  —  I-anteuati,  misseri- 
jetna. 

FoBB-PiNQBB— is-saba  il  werrej. 

FoBB-FOOT— siek  ta  kuddiem  (  tal 
annimali  li  ghandhom  erba'  sakajn). 

FoBEOANaBB —  il  ħabcl  li  bih  (  mie- 
^  għu  )  tcun  marbuta  il  foxxna  ( għas- 
sajd  iew  il  kbid  tal  ħut  )• 


FoBBGO  —  tħalli,  titlak,  tmur  jew 
titlak  kabel  jew  kuddiem. 

FoBBOOiNO^ta  kuddiem,  li  ghadda  ; 
in  t/ie  foregoing  years^  fis-snin  li  għad- 
dew,  nż-żmien  (snin)  ta  kabel ;  fis- 
snin  li  mgħoddija. 

FoBBGONB— mgħoddi,  li  għadda,  li 
mar;  decis  kabel,  miftihem  kabel; 
aforegone  eonclusion^  ftehima  (patt)  li 
chien  sar  kabel. 

FoBB-OBANDFATHBB — bisuannu,  mis- 
sior  in-nannu. 

FoBBGBOUND  —  il  biċĊB  H  tidher 
kuddiem  (I-ekreb  lejn  il  għajn)  fi 
quadru  (fpittura). 

FoBBOUBSs  —  ticcongettura ;  tin- 
dovna  jew  takta  (tinzerta)  kabel. 

FoBB-HAND — il  biċċà  taż-żiemel  (gi- 
sem  iż-żiemel)  kuddiem  dao  li  icun 
riecheb  fuku— minn  dahru  ffejn  icun 
is-sarġ)  il  kuddiem ;  1-aħjar  biċċa  jew 
il  biċċa  ewlenija ;  vantaġġ,  preferen- 
za;  such  a  wretch  had  the  forehand  of 
a  king^  (Sbakespearey  Ilenry^  Vj^  bric- 
cun  bħal  dao  chellu  il  vantaggi  ta 
Re  ;  bil  kuddiem,  ta  kuddiem  ;  l-ew- 
wel ;  to  be  to  the  forehand  with  any 
one^  tcun  kuddiem,  icolloo  il  van- 
taġġ. 

FoBBHANDED  —  baccari ;  minn  ta 
I-ewwel ;  il  ħin  sewwa,  cmieni ;  com- 
du  li  għandu  il  flus,  li  kiegħed  jew 
li  jagħmilha  tajjeb. 

FoBBHBAD— il  ġbin  ;  il  kuċċata  (ta 
siġra  etc  );  ihe  raven,  lodged  in  sajety 
on  tfie  inaccessible  forehead  of  an  oak, 
( Vl^ordsworth,  Excursion,  hk.VIIJ, 
iċ-ċawlun  kagħad  ċmielu  fis-sħiħ  fuk 
il  kuċċata  għolia  (Ti  ma  tintlaħakx) 
tal  balluta. 

FoBEHEAD  OLOTH— faxxa  (bħal  fis- 
kija )  li  in-nisa  jorbtu  ma  rashom 
(ġbinhom)  biex  wiċċhom  ma  jitohem- 
mix. 

FoBBHEADBD  — stiuaty  ta  rasu ;  li  ma 
jistħix. 

FoBEHBAB — tisma  kabel. 

FoBE-HOLD  —  li  stiva  ta  kuddiem 
tan-naħħa  tal  prua  ta  bastiment. 

FoBBHOLDiNO  — taħbii*,  tbassir. 

FoBE-HOBSB— iż-żiemel  ta  kuddiem 
(t«  I-ewwel)  f'tiġrija. 

FoBBiGN  —  baiTani,  ta  barra ;   ta 


Digitized  by 


Google 


FOR 


—  447  — 


FOB 


pajjis  jehor;  falz,  m'hux  veru;  li  ma 
jakbilz ;  foreign  consuls^  conslijiet  bar- 
ranin  (ta  pajjisi  oħra)  ;  foreign  com-' 
modities^  mercanzji  (affarijiet)  ta  bar- 
ra ;  foreign  netos^  aħbarijiet  ta  pajjisi 
( jew  artijiet  oħra) ;  he  toas  $howing  a 
foreign  appearance  all  the  time^  hu 
chien  kiegned  juri  wiċċ  b'jeħor  dej- 
jem  (il  ħin  jew  iż-żmien  collu)  ;  thie 
ie  foreign  to  our  bueinesB^    dana   ma 

fhandu  x'jaksam  xejn   (barrani)  għal 
iċċa  taghna. 

FoBBiGNBR  —  (ragel  etc  )  barrani, 
ta  pajjis  jeħor ;  stran^er,  frustier  ; 
we  have  a  lot  of  forexgnera  here  in 
McXtay  għandna  salt  frustieri  hawn 
Malta  \he  i»  a  nativeand  not  aforeign- 
ery  hua  wiehed  minn  tal  pajjis,  m*hux 
frustier. 

Forbion-Officb  —  I-Ufficiu  Oolon- 
jali ;  the  Secf*etari/  of  State  ie  at  head 
of  the  Foreign  OMce^  il  Ministru  hu  il 
cap  tal  Ufficiu  Coloniali, 

FoBEJUDGB— taħseb,  tagħmel  opi- 
nioni  kabel ;  tesoludi. 

FoRBjuDOBR  —  min  jaħseb,  jidde- 
cidi,  jew  jagħmel  opinioni  kabel ; 
min  jescludi. 

FoRBjuDOMBNT  —  ħsicb,  decisioni, 
jew  p^hamil  ta  opinioni  kabel ;  esclu- 
sioni. 

FoRBKiKo  —  predecessur,  (wieħed 
li  kagħad  kabel  ħadd  jeħor  bħal  .re 
fuk  tron. 

FoRBKNOw— tcun  taf  kabel ;  tagħ- 
raf  kabel;  had  I  foreknown  it^  li  cont 
naf  kabel ;  li  ħsibt-a  kabel. 

FoBEKNOWABLB— ħaġa  H  tista  tcun 
tafha  kabel ;  it  ie  certainly  foreknow^ 
able  tohat  they  toUl  do  in  stich  circuni- 
stancee.  (Mori*,  Divine  Dialogues)^  wie* 
ħed  jista  icun  jaf  sgur  x^^ħandhom 
jaghmlu  kabel  (x'ghandu  isir)  f  circu- 
stanzi  bħal  dawn. 

FoRBKNowBR —  wieħcd  li  icun  jaf 
x'għandu  isir,  min  icun  jaf  minn  kabel 
x'ghandu  isir  (x'icollu  isir) ;  God  is 
the  foreknower  of  all  thingSf  Alla  icun 

i'af  minn  kabel  x'gbandu   (jew  x'icol- 
u)  isir, 

FoRB-KNOwiNO  ~  setgħa  li  wieħed 
icollu  li  icun  jnf  x'għandu  isir  minn 
kabel. 


FoRB-KNOWLBDOB^ara  foreknotoing. 

FoRBL— gilda(bħal  parċmina)  Rħal 
chisi  tal  koxra  tal  ootba  ;  caxxa,  bor- 
ża  etc.  għal  cotba  ( fejn  tkiegħed 
ctieb) ;  ticsi  il  koxra  tia  ctieb  bil  par- 
ċmina  etc. 

FoRB-LAND— għolia  (art  għolia)  li 
toħro/j^  il  barra  fil  baħar ;  promonto- 
riu  ;  dar  li  ghanda  il  faċċata  tagħha 
(mibnia)  għat-triek  (um'hux  ghaljew 
fi  skàk);  dac  il  wisa  bejn  sur  u  il  foss. 

FoRBLAY —  taħseb,  tirranġa,  tlesti, 
tkiegħed  minn  kabel. 

FoRELBÀD — tmixxi  kuddiem  ;  tghal- 
li. 

FoRBLBADBR —  miu  jimxi  kuddiem 
(biex  imixxi  il  ħadd  jeħor  warajh' 
jew  biex  juri  lill  ħadd  jeħor  'chif 
ghandu  jaghmel). 

FoRBLBO—siek  jew  ri^el  ta  kud- 
diem  ta  annimal  jew  ta  siġġu. 

FoRELBND  —  tislef  kudoiem  ;  tati 
ghal  collox,  icciedi  ghal  dejjem. 

FoRBLiB—  tkiegħed  (  tcun  )  kud- 
diera, 

FoRBLiFT — tarfa,  tgholli  minn  kud- 
diem. 

FoRBLiTTBR  —  tfcrragh  jew  tilhed 
(  bhal  ma  jaghmlu  xi  annimali)  kabel 
iż-żmien. 

FoRELOCK— il  beżbu^«a  (xaghar)  ta 
kuddiem,  il-Iagħkiet  il  far;  to  take  hy 
the  forelock^  is^h^à  fil  chelma,  tippro- 
fitta  ruhec  mil  mument ;  take  time  by 
tlie  forelock  for  he  is  bald  Itehind,  ip- 
profitta  ruhec  mii-żmien  li  ^handeo 
issa  ghax  imbaghad  ighaddi  u  ma 
issibux. 

FoRBLOCK-BBOOK-dic  il  għuda,  bħal 
salib,  bi  tliet  rchiechel,  jew  actar,  tal 
curdari  li  idawru  flimchien  biex  jim- 
baram   il  habel. 

FoRBLooK— tipprevedi,  thares,  tara 
kabel,  tkis  x'gej. 

FoRB-LOOKBR— min  jahseb  ghal  hadd 
jeħor  minn  kabel. 

FoRBMAN~il  cap,  li  mgħallem  fuk 
il  haddiema ;  foreman,  prim  ġurat ; 
who  is  the  foreman  of  the  jury  t  min 
hu  il  prim  ġurat  (ħ\  ġuri)  r  our  jore- 
man,  is  n*t  strange^  il  Joreman  (li 
mghallem)  tagħna,  hix  haġa  Ccumbi- 
nazioni^  curiusa  ? 


Digitized  by 


Google 


FOR 


448  — 


POR 


FoBB-MÀST— l-arblu  ta  kuddiem  ( ta 
bastiment  ) ;  baħri ;  the  vuloar  courage 
ofa  foremaBt  man  he  atiU  retained 
(Maeaalay,  History  ofEmjland),  baka 
kalbieni  li  stess  daks  bahri. 

FoBBMOBT— ta  kabol  nett,  lewwel 
nett,  ta  kuddiera  nett,  kuddierai ; 
l-ewwel  wiehed  ta  kabel  oulhadd ;  I 
icentforemost,  jena,  mort  kuddiora  nett; 
/  was  foremoet,  jena  cont  ta  kabel 
nett;  firet  and  foremost^  I-ewwel  nett, 
kabel  zejn. 

FoBBN— kuddiem,  kabel. 

FoRENAME— I-isera  (lewwel  isera, 
ta  kabel  il  cunjora) ;  hia  son  carrying 
the  8ameforename^(V.  Holland,  (/am- 
dem),  ibnu  ismu  bhalu  (ibnu  u  hu 
ig^bujew  għandhora  li  stess  isem, 
isimhom  bhal  zulxin).  • 

FORENAMED— mserarai  kabel.msera- 
mi  fuk. 

FORENENST— kuddiem,   biswit. 

FORENOON  —  ghodwa,  fil  ghodu; 
the  forenoon  programme  is  different 
from  that  of  the  afternoon^il  programm 
ta  fil  għodu  m'huz  bhal  dac  ta  wara 
nofsinhar ;  this  is  the  only  work  we  do 
in  'the  forenoon,  dan  (iz-zogħolj  biss 
li  naghmlu  mal  gbodwa. 

FoRE-NOTiOE-tahbira,  tahbir,  av- 
vis  minn  kabel. 

FoRENSAL     )  tal  korti,  tal  krati, 

FORENSIO       Vtal  ligi    (tal  korti 

FORENSICAL  I  jew  tal  procedura 
legali) ;  neither  in  forensie  nor  in  par- 
liamentary  eloquence  had  he  any  supe- 
rior^  (Maeaalay,  Histor^  ofHnaland), 
ħadd  ma  cbien  jicsru  (igħaddib)  u  la 
biex  jitchellem  fil  krati  (bħala  avu- 
cat)  u  1-ankas  biex  jitchellera  fil  par- 
laraent  (bħala  membru  tal  cunsill). 

FORENSIVB— legali,  tal-ligi  jew  tal 
krati ;  before  I  look  upon  his  forensive 
orpolitioal  transaction,  (Hacket,  Life 
of  William  Ij^  kabel  zejn  ma  nkis  il 
għamil  tieghu  legali  jew  politicu. 

FOREORDAIN  —  tippredestina,  tid- 
decidi  z'għandu  isir  minn  kabel. 

FORE-ORDINATION— predestinazioni, 
decisioni  ta  dac  li  ghandu  isir  jew 
ighaddi  minn  għala  ħaġa,  minn  kabel 
ma  issir. 

FoRfe-PART— ilbiċċa  ta  kuddiera 


jew  ta  kabel ;  during  the  forepart  of 
tlirC  day,  fil  bidu  ("għal  bidu)  tal  ċur- 
nata;  in  Uie  foi^part  of  the  vessel,  lejn 
il  prua. 

FoRE.pART.iRON-il  buttuna  (im- 
burnitur )  ta  li  scrapan  biez  jinbornu, 
illustrau  jewjagħmlu  ilekku  il  pett 
taż-żarbun. 

FoRE-PAST-Ii  għadda,  li  ghadda 
kuddiem  ;  ta  kabel. 

FoREPAYMENT— ħlas  kuddiem  ;  / 
liad  £  100  of  him  in  forepayment  for 
tlie  first  edition  of  "  Espriella  "  (Soo- 
they,  T^tters  II,  9 )  tani  raitt  lira 
kuddiera  ta  1-ewwel  edizioni  fjew 
ħarġa;  tal  "Espriella". 

FoRE-PEAK  —  it-tarf  ta  bastiment 
fil  prua,  ir-rocna  tal  prua  jew  ta  kud- 
diem  ta  bastiment. 

FOREPLAN— taħseb  (tirranġa  f  moħ- 
hoc  z'ghandec  taghmel)  kabel. 

FORBPOINT  —  thabbar,  turi  jew 
tghejd  z'ghandu  isir  rainn  kabel. 

FoREPROMiSE— twieghed  kabel. 

FOREQUOTED— raserarai  kabel,  fuk 
jew  kuddiera. 

FoRE-RANK— in-nies,  il  fila  etc.  ta 
kuddiera. 

FORBREAOĦ— timzi  actar  bil  klugh, 
tghaddi  bil  burdiar  bastiment  jehor, 
jew  thallih  wara. 

.FoREREAD  —  prefazioni  ta  ctieb  ; 
lill  min  jakra. 

FoRE-RENT— hlas  ta  flus  ta  chera 
bil  kuddiem. 

FORERUN— tiġri  kabel,  tiibok,  tis- 
corri,  tghaddi,  thabbar,  tati  sinjal  etc. 
z'għandu  isir ;  these  signs  forerun  the 
death  orfall  of  Kings,  (Sbfik^spear, 
Richard  II),  dawn  is-sinjali  ihabbru 
il  mewt  jew  il  wakgha  tas-Slaten. 

FoRERUNNER  —  precursur,  wiehed 
li  jigi  kabel  bhalasinjal  jew  biezihab- 
bar  (li  waslet  ħaġa  oħra) ;  ħaġa  li 
tigi  (jew  tidher)  kabel  ohra ;  sinjal  li 
j'uri  li  waslet  dio  il  ħaġa  li  wiehed 
icun  jistenna  ;  habbàr ;  dic  il  biċċa 
habel  fi  scandall  li  iħallu  (ma  jiccal- 
culawz)metaicunujiscandaljau  wakt 
icun  miezi  il  bastiment ;  dac  it-tul  tal 
ħabel  jew  il  raedda  li  irid  li  scandall 
raeta  icun  raiezi  il  bastiraent. 


Digitized  by 


Google 


^on 


—  449  — 


POR 


FoBBSAiD  —  msemmi  fuk,  li  fuk 
msemmi, 

F0BB-8ÀIL— il  mezzana,  ieem  ta  biċ- 
ċa  klugh  fl-arblu  tal  prua. 

FoBBBAY— tghejd  jew  tiddecidi  ka- 
bel. 
F0BB8AYBB— habbàr,  profeta. 
F0BB8BB  -  tara  kabel,  teħber ;  tah- 
seb  kabel ;  no  one  could  foresee  this, 
hadd  ma  sata  jobsor  (jistenna  li  gej) 
dana ;  a  King  against  a  atorm  muat 
foresee  to  a  convenient  stock  oftreasure 
(  Baeoti),  Sultan  li  ghandu  ma  wiċċu 
(li  jistenna  gejja j  rewwixta  jahtieglu 
jahBeb  jaghmel  ħażna  ta  flus  etc.  sew- 
wa  minn  kabel. 

-  FoBBSBBiNG — H  jara,  jaħseb,  jobsor 
x'għandu  jiġri,  minn   kabel. 

F0BB8BBN  —  maħsub  minn  kabel  ; 
joreseen  that^  basta  ii,  bil  patt  li. 

FoBESBEB— min  job8or(bassar);  min 
jara  minn  kabel  x'icollu  isil";  min  jaħ- 
seb  mihn  kabel  ghal  li  icollu  isir. 

FoBBBHAMB  —  tiddisuuura ;  iggib 
disunur  fuk  (jew  lill). 

FoBB-SHip-il  castru  tal  prua,  lejn 
il  prua. 

FoBBBHOBB  — ix-xtajta  (l-art)  mier- 
żka  għal  xejn  għal  xeju  fil  baħar. 

FoBESHOBTBN  —  tkassar,  turi  ħaġa 
mkassra  ;  tpinġi  ħaġa  (quadru  etc.)  li 
ttiri  il  ħaġa  krib  lejn  il  għajn  (li  tidher 
krib  act^r  mil  ħwejjeġ,  veduti  etc, 
1-oħra  tal  quadru). 

F0BE8HOUTS  —  ic-cimi  li  iżommu 
marbuta  il  majjstrà  (il  klugħ  cbar  jew 
il  kala  il  cbir)  tal  bastiment. 

FoBBBHOw  —  tħabbar,  tbassar  jew 
turi  ( tara  )  minn  kabel,  x*  gej  jew 
x'ghandu  jiġri. 
FoBE-BiDB— il  genb  ta  kuddiem. 
FoBBSiOHT  —  xamma,  ħila  li  tara 
minn  kabel  x*ghandu  isir  ;  he  /lad  a 
foresight  of  this,  chellu  xamma  ta  dan, 
chien  iaf,  basar  li  għandu  isir  dan 
(li  chellu  icun  hecc). 

F0BB8IOHTBD  —  li  jara,  jobsor, 
x'għandu  isir  ;  wieħed  li  iaħseb  minn 
kabel  għal  dac  li  Kħandu  isir,  jew 
jiġri  ;  bil  għakal,  tal  ħsieb. 

F0RB8IGHTFUL— bil  għakal,  talħsieb 
li  jaf  jaħseb;  give  us  foresightful  minds 
etc.    (  Sidneyi   Arcadia )    atina  rjus 


(mħuħ)  li  iafu  iaħsbu  (atina  ras  li.  taf 
taħseb,  bilghaKal.) 

F0BE8KI N— ara  orq^Mce. 

FoBBSLBEVB— u  biċċa  tal  comma 
(  ta  ġlecc  etc. )  mil  mincheb  sat-tarf 
fejn  tispiċċa  (lejn  il  pulzier). 

F0BE8PBAK  —  thabbar;  tiscanta, 
(tagħmel  magħmul.) 

FoBESPBNT  —  mohli,  mberbak';  ta 
kabel,  li  mgħoddi. 

FoBBSPUBBEB— ħabbar,  messa^gier 
liji^ri  kabel  jew  kuddiem  is-sinjur 
tiegnu;  this  forespurrer  comes  before. 
his  Lord^  (  Shàkenpear,  Merehant  of 
VeniceJ  dan.  il .  m^saggier  (ħabbàr)* 
jigi  jiġri  kabel  is-sinjut  tieġħu^ 

FoBEST— maħtab,  bosc,  forefsta;  tal 
maħtab,  tal  bosc,.ta]  foresta ;  thaw- 
wel  ħafna  siġar,  tagħmel  mahtab  jew 
bosc  ;  these  are  forest  trees^  dawn  si- 
ġar  tal  bosc;  like  crowded  forest  trees 
we  standf  and  some  are  marked  to  fall^ 
(CQWperi  Bill  of  MortalityJ  bħala  si- 
ġar  tal  maħtab  iffullati  ħdejn  xulxiu 
aħna  keghdin  u  bicciet  minnha  ġa 
lesti  (magħzula)  biex  jakgħu. 

FoBESTBOBN— mwiefed  fil  bosc,  sal- 
vaġġ ;  Viis  hoy  is  forestborn  and  had 
been  tutored  in  tfie  rudiments  of  despe- 
rate  studies^  (  Shakespear,  Asyou  tike 
it ),  dan  it-tifel  salvaġġ  u  mgħallem 
(mrobbi)  f  bidu  ta  tagħlim  ta  studi 
ħżiena. 

F0BE8T-SHBBIFF— il  guardian,  ir-ra- 

Sel  li  għandu  hsieb,  jew  li  jindocra, 
bosc  (li  għandu  hsieb  is-siġar  tal 
bosc. 

FoBBST-SPiBiTS— fatati. 

F0BB8TAFF — isem  ta  strument  li  dari 
in-nies  tal  bahar  cbienu  jusaw  biex 
biħ  jaraw  il  choli  tal  (  chemm  huma 
ghaljin  il )  cnwieċheb  etc. 

FoBBBTAGB— haraġ  jew  hlas  ta  flus 
li  cħienu  jatu  lir-re  dawc  li  chellhom 
taht  idejhom  is-siġar  (li  njam  tas-siġar) 
ta  bosc. 

FoBBSTAL — tal  foresta,  tal  bosc,  tal 
mahtab ;  forestal  revenuesj  renti  (  flus 
ħlas)  tal  bosc. 

FoBESTALL  —  tixtri,  taħżen  oggetti 
minn  kabel  ma  jidru  fis-suk  biex 
t^ħalli  chemm  trid  il  prezz  ta^hhom  ; 
tixtri  collox  I-ewwel  biex  tbiegħ  bi 

57 


Digitized  by 


Google 


FOR 


—  4S0  — 


FOR 


prezz  għali  (bilH  il  prezz  icnn  rideic 
ma  icolloox  bejjighu  ohru  li  jatno  fa- 
Btidiu);  tippriva,  rua  tħallix  H  isir 
(jew  H  wieħed  jehu  ħaġa) ;  tiugombra 
triek  (billi  ma  tħalHx  nies  igħaddu) ; 
tasal,  tiġi,  tiġri,  issir  kabel ;  j^erhaps 
forestalling  nighi  preveuied  tJiem^  (Mll* 
ton,  Comus^  ^S5)y  forsi  iMejl  li  gie 
kabel  ma  ħallibQmx. 

FoRBBTALL-dac  ir-ragel  C  wieħed 
mil  fiallielin  jew  complici)  li  icnn 
( jokgħod)gha8Ba  meta  (waktli)  sieh- 
bu  icun  jati  iB-p^lt  ghal  xi  ħa^a. 

FoREBTALmR  -  miu,  jew  dac  li,  jixtri 
collox,  jew  jiccapDarra  collox,  taht 
jdeih  biex  ibigħ  b  cnemm  irid. 

FoRBSTALLiNG—ilmawrien  kuddiem 
jew  kabel  ħadd  jehor. 

FoREBTAY  —  dic  iċ-ċima  ħoxna  li 
tghaddi  mill  k^iċċata  tal  arblu  tal 
prua  għal  puprest  (biex  iżżomm  l-ar- 
blu). 

PoRESTBM— il  pnia  ta  bastiment,  il 
biċċa  ta  kuddiem. 

FoREBTBR — min  jew  dàc  li  jindocra 
(  ighasses  ghasHsiġar,  jew  injam  )  fil 
boBc  ;  dac  jew  min  igħammar  fboBc  ; 
siġra  ta  bosc ;  wieħed  minn  tas-so- 
cietà  hecc  msemmija. 

FoRB8TiNB~tal  boflc,  li  ighejx  jew 
igħammar  fil  bosc. 

FoRBBTRY— is  scngha  tal  ħidma  (ta 
siġar,  njam  etc.)  fil  boschijiet ;  nearlt/ 
every  nation  in  Europe  except  Britain 
hae  achooU  offoreeiry^  tista  tgħeid  in- 
nazionijiet  collha  tal  Europa,  barra 
nriil  Inghilten*a,  għandhom  H  scola 
(ighalmu)chif  icabbru  is-siġar  u  jehdu 
li  njamijiet  etc.  fil  boschijiet 

FoRBSTY— bhal  mahtab  jew  boso ; 
mghotti  bil  boschijiet,  collu  boschi- 
jiet ;  fieh  hafna  siġar  (ta  li  njam);  il 
veni  maħtab. 

FoRBT—  rebecchin  (guHa)  rkieka 
bħal  berrina  biex  itakkbu  (jagħmlu) 
it-tokob  tal  fgum  ta  canun  etc. 

FoRBTAOKLB  —  1-armar  (cimi  etc.; 
fl-arblu  tal  prua  (jew  ta  kuddiem)  ta 
bastiroent. 

FoRBTALK  —  il  prefazioni,  il  cliem 
ta  kabel  il  bidu  ta  ctieb ;  chelmtejn 
UII  ilnin  jakra. 


FoRBTABTR — idduk  kabel ;  toun  taf 
kabel  ;  takta  jew  tobsor  kabel. 

FoRBTBLL-rtħabbar;  tbassar;  tgħejd 
x'gej  minn  kabel. 

FoRBTBLLBR— ħabbàr,  bassàr. 

FoRBTĦiNK  -tahseb  kabel  (tobsor); 
tkis,  taħsibha  ;  ihou  v'iee,  forethinking^ 
poliiician^  (Smitli,  Johnson)^  inti  ra- 
gel  politicu  għaref  u  li  taf  taħsibha 
(tkisha)  minn  kabel. 

FoRBTHOUOHT-mahsub  kabel,  pre- 
meditat ;  premeditazioni,  ħsieb  magh- 
mul  kabel;  ghakal,  moħħ  ;  from  a 
people  80  fed^  diligence  and  foreilioughi 
were  uoi  io  he  expected^  (Macaulay, 
ITistory  of  Eugland)^  ma  contx  tisten- 
nieh  dan  il  għakal  u'I  moħħ  collu 
minnies  bħal  dawn. 

FoRBriMB  -iż-^.mien  li  għadda,  li 
mgħoddi. 

FoRBTOKBN  —  mħabbar,  mbassar; 
sinjal,  tbassir,  tħabbir. 

FoRBTOOTH  -sinna  ta  kuddiem  ;  he 
fell  and  had  one  of  his  foreieeth  broken^ 
waka  u  chisser  sinna  (minn  ta  kud- 
diem). 

FoRBTOP — toppu,  ix-xagħar  mimxut, 
irranġat  etc.  ta  kuddiem  fras  màra ; 
il  ċbin  (il  biċĊa  ta  kuddiem  tar-ras) ; 
koffa  tal  arblu  tal  prua  jew  ta  kud- 
diem. 

FoRBTOPMAST  —  arbulctt  tal  arblu 
tal  pruu  jew  ta  kuddiem  ta  basti- 
ment. 

FoRBVER— ghal  dejjem. 

FoRBvouoHBD  -H  icuu  iutkal  ('as- 
sicurat)  kabel. 

FoRBWAGBs  -ħlas  kuddiom. 

FoRBWALB  -biċċa  (bhal  romblu,  jew 
mibruma)  fil  mahanka  ta  żiemel. 

FoRBWALL— il  hajt  ta  barra. 

FoRGWARD  patf,  cuntratt,  ftehim 
minn  kabel ;  il  għassa  avanzata  jew 
ta  kuddiem. 

FoRBWARN  -  twiddeb ;  tħabbar  jew 
tghid  kabel ;  /  \cill  forioarn  you  vohom 
you  shall  fear  (Luke  XII^  5),  jena 
nwiddibbcom  (  ngheidiloom  kabel  ) 
niinn  min  ghandcom  tib^^għu;  tee  were 
forwarued  of  his  comina^  (Shakeapear, 
Ileury  VI),  lilna  kalulna  minn  kabel 
H  hu  chien  gej  (li  chellu  jigi). 
I      FoRBWBND -tmur  lcajbel;  and  npw 


Digitized  by 


Google 


PĠtt 


-461  - 


fOtt 


they  have  to  he jven  forewent^iS  fi^nHer^ 
Shepheards  Calender),  u  issa'  marru 
fi8-sema  kabel. 

FoRBWBTB  —  tcun  taf,  tiddecidiy 
taghroel  ħaġa  minu  kabel. 

FoRBWiND  —  il  ħa&sàd  ta  kuddiem^ 
dac  li  icun  kuddiem   ħl-land  tal  ħsad. 

F0RBWI8B— bil  għakal,  li  jara  minn 
kabel  chif  jistghu  ji^rn  I-affarijiet ;  li 
jilħaklu,  li  ikis  kabel. 

FoRBWiT—prudenza,  għakal. 

FoRAwiTBR  —  min  ioun  jaf  x'gej 
minn  ]iahe\;God^  formter  o/all  things, 
(Chiaeer,  Boethiusj,  Alla  l-Imbierec 
H  icun  jaf  colloz  x'gej  minn  kabel. 

FoRBWOMAN— mara  cqp  (ara  /ore- 
manj.  * 

FoRBWORDS  ^prefazioni,  chelmtejn 
lill  min  jakra  (&  ctieb  etc.> 

FoREWORN — moħli,  mittiechel  etc. 

FoRBFAiRN— kalbu  dejka,  mdejjak. 

FoRFAULTURB— nukkas,  telfa. 

FoRFBAR— twerwer  bil  biża. 

FoRFBiT— titlef,  takbad  (bil  korti), 
telfa,  kbid  bil  korti ;  ħaraġ,  ħlas  ta 
flus,  multa;  suggett,  li  jista  icollu  etc. 
he  hae/or/eited  all  his  property^  tilef 
(kabdulu  bil  korti)  cull  ma  chellu;  he 
ha$  /orjeited  his  word^  nakas  rninn 
chelmtu,  ^na  żammx  chelmtu:  ma 
għamilx  li  kal ;  he  liad  tp  pay  tlie  /or^ 
/eii,  chellu  iħallas  il  multa  ;/or/eit  to 
a  con/ined  doom,  (^}\9i\i9fi^^hTy  Sonnet 
107)^  suggett  għal  (jista  icollu  sen- 
tenza  tal)  gheluk. 

FoRFBiTABLB  —  H  jista  icuu  mitluf 
jew  makbud  bil  korti. 

FoRFBiTBR — min  jitlef  jew  jakbdulu 
xi  ħaga  bil  korti ;  min  isofri  xi  castig 
(jigi  iccundannat)  għul.xi  ħaġa  li  ma 
icunx  għamel  chif  icun  obligat ;  /or- 
feilerB  youcast  in  prison^  (Shanespear, 
Cymbeline  III,  2),  minn  ma  jagħmilx 
dana  ixhtu  (ibgħatu)  il  ħabs. 

FoBFBiTMBNT— penalità,  castig,ħlas, 
multa  ;  in  /or/eitment  bear  paper /ag- 
gota  o*er  t/ie  pavement,  (Hall,  Satires 
!/i,  J,  17),  u  b'castig  (b'penitenza) 
żomm  sarar  tal  carti  fl-art. 

FoRFBiTURB — tclfa,  kbid  bil  korti, 
castig ;  haraġ,  multa ;  yon  liave  to  do 
this  umler  pain  0/ /o^/eiture  o/  tlie  said 
<;(HK^,  (llaeklagf,  VoyayesJ,   għaudec 


tagħmei  dan  taħt  piena  li  titlef  I-ok- 
ffetti  (I-affttrijiet)  li  semtnejna;  old 
Miehael  now  was  sunimoned  to  disc/uxrge 
t/ie  for/eiiure,  (  VVordHvrorlh,  Mic/iaelU 
ix-xwejjaħ  Michiel  issa  ħarcuh  biex 
jagħmel  il  castig  li  ^ħalih  waħħlita 
il  gustizia  (biex  ihtulas  il  multà  li 
wenelj. 

FoRFBX— mkass;  he  cut  off  t/ic  lock 
wit/i  the  gliitering  /or/ex^  kata  it-troffa 
tax-xagħar  bli  mkass  ilekk  (ġdid). 

FoRFicuLA— mkass,*  scorpjun  ( du- 
da) 

FoRFiOHT  —  tgħajji  bissaràr,  tcun 
għajjen  bil  cumbattiment,  bil  ġlied 
jew  bis-saràr. 

FoRFouoHT  —  għajjeu  ("ma  jiflaħx 
actar)  bil  cumbattimetnt,  bil  gwerra, 
bil  ġlied  jew  bis-saràr. 

FoRFRBT—  tifui  għ^l  collox ;  taħli 
sa  l-ankas   biċċa,  għa|  collox. 

FoRFRioHT— twerwer  bil  biża. 

FoRGAB— tidħac  bi,  tgħajjeb. 

FoROATHBR— tcun  (tagħmcl)  ħabib 
cbir  (tal  kalb  etc  )  ma  ;  tiltaka  ma  ; 
instead  0/ /orgatheriftg  with  an  old 
/riend^  (II.  liU\v^fi\^y^Ravenshoe  C/iap. 
VIIj^  minn  floc  li  tagħmel  ħabib 
ma  ħabib  antic  ;  he  is  t/ie  only  one 
I  ever  did /orgat/ier^  (Ueade),  miegħu 
biss  għamilt  ħabib ;  I ^o  not  /orgather 
with  these  t/iings  itrice  in  tweniy  /our 
/lours,  (Scott,  Roh  RoyJ^  ma  niltakax 
ma  dawn  il  hwejjeġ  darbtejn  f  erba' 
u  għoxrin  sigħa. 

FoROAVB  —  temp  passat  tal  verb 
/orgivej  —  ħafer. 

FoROAVBL  —  renta  żgħira  tal  flus 
(privata). 

FoRGK — forġa  ;  issahħan  il  hadid  fil 
for^a ;  taħdem  il  ħudid  ;  tħadded  ; 
Ifanaz;  tagħmel  chitba  jew  cambiali 
fnlza;takla  (minn  żniedec),  issib,  tiv- 
vinta ;  he  laboured  at  /lis  /orge  all  day^ 
ħadem  fil  for>(a  (ta  ħaddied)  il  ġurna- 
ta  coUha  ;  t/iis  iron  is  (o  be  /orged  once 
more^  dan  il  ħadid  irid  jargia  jissaħ- 
ħan  fil  (jew  igħaddi  mil)  forġa  darb- 
ohra ;  they  are  to  /orge  an  anchor  out 
0/  t/iese  Imge  bars^  iridu  (sejrin)  jaħdmu 
ancra  minn  dawu  il  virghi  hecc  cbar ; 
one  tried  to /orge  t/ie  wiU  and  t/te  other 
a  bill  o/  exc/iangCy  Avieħed  ried  (ittaut^ 


Digitized  by 


Google 


fĠft 


—  452  — 


i*oa 


biex)  ifallaz  it-testment  u  l-jehor  car- 
ta  cambiali ;  ihe  paltry  story  is  untnie 
andforged  to  cheat  such  galls  as  you^ 
li  storia  fiergħa  (belgħa)  m'hix  vera, 
ii  kalgħuha  biex  ikarku  (jidħcu)  b'ħa- 
ga  belgħa  ( li  tibla  collox  )  bħalec» 
(fiViXXWy  Hudibras^  part  II,  Chap.  III) 
who  teould  forge  such  a  lie  ?  min  sejjer 
jakla  (joħlok)  ghidba  bħal  din?;  and 
he  that  forgedy  and  he  that  ihrew  ihe 
dart,  had  each  a  broihers  interest  in 
his  hearty  (Cowper,  Uope,  578)  u  sew- 
wa  dac  li  ivvinta  chemm  ucoll  dac  li 
venven  il  vleġġa  chellbom  f  kalbhom 
dac  rinteress  daks  li  chiecu  ta  ħuthom; 
to  forge  a  ship  over  a  shoal,  tgħaddi  bil 
mod  u  bit-tbatija  minn  fuk  sicca ;  to 
forge  a  head,  tghaddi  bil  mod  mil  prua 
ta  bastiment  jeħor;  toforge  over^  is 
toforce  a  ship  violently  over  a  shoal  by 
il^  effort  of  a  great  quantity  of  sail 
(Palcooer, -ifariiitf  Dictionary)  toforge 
over^  jigifien  tgħaddi  bastiment  minn 
fuk  sicca  bil  ghajnuna  ta  hafna  klugħ 
(billi  tiftaħlu  il  klugh  collha.) 

FoROBABLB  —  li  jista  jinhadem  fil 
for^a  Cbħal  hadid  etc.) 

FoROBDLY— bil  falsità,  bil  kerk. 

FoROBR— min,  dac  li»  jinvinta,  jak- 
la  minn  żuiedu  jew  joħlok  ;  min  ifaU 
laz,  fallàz ;  God  is  the  forger  oj  all 
t/iings,  (Wycliffe).  Alla  li  halak  col- 
lox  ;  he  is  one  of  theforgersy  hua  wio' 
ħod  minn  dawc  li  fafzu  (mill  fallaza). 

FoRGBRY— falzità;  kerk;  chitba  jew 
oi^mbiali  falza;  il  ħtia  ta  chitba  falza, 
jew  ta  cambiali  falza;  ghamil  ta  ħaġa 
bil  forċa;  invenzioni,  ħolkien  ta  ħaġa; 
theirs  %s  allforgery^  dont  you  believe 
them^  dac  collu  kerk  taghhom,  la 
temminhomx ;  all  the  writings  you  saio 
are  all  forgery  ofthe  past  century^  il 
chitba  collha  li  rajt  hi  falza,  xogħol 
tas-seculu  1-jeħor ;  he  is  charged  toith 
forgery^  accusat  li  għamel  cambiali 
falza  ^frode). 

FoRGBT  -tinsa  ;  thalli,  tittrasoura  ; 
dont  forget^  ])lease,  tinsiex  jeco  jogħ- 
ġboc ;  forget  me  not,  tinsinix  ;  can  a 
xooman  forget  a  sucking  child  ?  tista 
katt  mara  tħalli  (tittrascura)  it-t^rbija 
taghha  tal  ħalib  ?  to  forget  oneself 
tiusa  x'int,  tintilef,  isuir  annimal;  thou 


dost  forqet  thyself  (SllBkeHpear,  King 
John)y  mti  nsejt  min  int  ( int  sirt  an- 
nimal,  jew  ma  bkajtx  bniedem  actar). 

FoROBT-MB-NOT-  isem  ta  fjur  Cifuħ) 
il  forget'me-not. 

FoROETFUL  —  li  jinsa.  li  inissi,  li 
ihalli,  trascurat;  /  am  much  forgetful, 
jena  ninsa  wisk ;  be  not  forgeiful  io 
entertain  strangers,  tħallix  (ti^kax  mà, 
jew  tittrascurax)  li  tilka  il  ghorba. 

FoROBTFULNESS  -nisi ;  tħollia ;  dont 
expect  to  /lave  from  him  what  he  pro- 
misedy  he  is  well  known  fdr  hisforqel- 
fulnessy  tistenniex  li  jatic  li  wegħdec, 
dac  msemmi  chemm  jinsa;  he  is 
clmrged  with  forgetfulness  of  his  duties, 
ighejdu  Caccusat  )  li  iħalli  (fuk  it- 
tholiija  )  tad-dmirijiet  tiegħu);  /or- 
getfulneis  is  not  oblivion;  ipe  blame  a 
person  for  his  folgetfulness ;  but  we 
someiimes  bury  tkings  in  oblivion ;  for- 
getftdnessy  m'hiex  oblivion  (forgetfulness 
ħaġa  u  oblivion  oħra)  aħna  illumu 
bniedem  għan  nisi  tieghu  ("  għaliex 
jiusa)  u  xi  drabi  nidfnu  il  ħwejjeġ  u 
nħalluhom  għal  collox  (ninsewhom 
għal  collox),  CCrabb) . 

FoROBTiVB— li  jahlak,  li  jivvinta,  li 
igib  jew  inissel ;  qnick,  forgelive,  full 
ofnimble  and  delectabJ e sliape^,  (Shnk*'' 
8pear,  ^  Ilenry  IV),  hafif,  inissel  (jin- 
vinta)  u  mimli  b'ghamliet  sbieħ  etc. 

FoROBTTABLE — li  jista  jiutesu  ;  Ay- 
sterical  wind^  forgettable  by  all  crea- 
tures^  ((iarlynle,  Letters,  of  Cromtoell^ 
77/,  ii5),  riħ  li  iggib  rekket  ir  ruh 
(li  strelka)Ii  jista  jintesa  min  culħadd. 

FoROBTTB— dic  il  bicċa  gilda  fis- 
swaba  ta  li  ngwanta,  li  tigi  fil  ġnieb 
tas-swaba  (  li  strixxa  tal  ġilda  li 
tgħakkad  flimchien  il  bieċa  tas-saba 
tawarajew  ta  wiċċ  I-id  mal  biċċa 
tas-sabii  ta  kuddiem  ta  ingwanta. 

FoROBTTBR —  miu  jinsa  ;  bniedem 
trascurat. 

FoRaETTiN3— nisi ;  tħollija  ;  I  am 
not  wiUing  to  disaover  ihe  forgetting  of 
revevend  men^  (MilfOii),  ma  irridxnic- 
xef  in-nisi  (it-tħollija  ta  dmirijiet  etc.) 
ta  nies  reverendi  (tal  kassisin). 

FoiiGiNO— xogħol  tal  forġa,  xoghol 
tal  ħadid  (bil  furġa) ;  falsificar,  kork. 


Digitized  by 


Google 


FOlt 


46d- 


FOJR 


FoRoiMO  HAMMBB —  martell  tal  ar- 
gintieri. 

FoROivABLB— li  jista  jinħafer;  ta 
niin  jaħfru  ;  ta  min  jagħdru. 

FoRorvB  -  tahfer ;  tħalli,  titlak  ;  ic- 
ciedi ;  0  Lord/orgive  me^  I  do  beseeeh 
thee^  0  Mulejja  aħGrli,  nitolboc ;... 
and  to  great  onee  siich  /oUies  do  /oraioe^ 
(  Spenfter  ),  ^^  lil'  ^^^^  (nies^  nalli 
(ciedi)  dawn  il  blugħat. 

FoROivBN— -tnaħfur. 

FoROivBNBBB  —  mahfra  ;  /  also  be- 
lieve  in  the /orffiveness  o/  sina^  nemmen 
ucoll  fil  maħfra  tad-dnubiet. 

FoROiVBR— min  jaħfer. 

FoROiviNO— li  jaħfer,  maħfra. 

FoROiviNONBBS— kalb  tajba  li  tah- 
fer;  his  equanimity^  aenerosity^  and/or* 
givingnessy  (Blcbaraaoii,  Sir  C.  GrM' 
dison)y  il  cwiet,  it^tieba  ta  kalbu,  u 
id-disposizioni  li  għandu  biez  jaħfer. 

FoRONAw  —  tgherrem  għal.  collox 
(tekred  ghal  oolloz  bit-t^nerrim). 

FoROOTTBN  —  minsi;  li  jinsa;  Hiat 
will  soon  be  /orgotten^  dac  dalwakt 
jintesa;  /  am  all  /orgotten,  (Shàke- 
spear,  Othello  /I^  Sj,  jena  ninsa 
wisk. 

FoROUiLT  —  tidneb  contra ;  iggib 
(tagħmel)  ħati ;    ticcundanna. 

FoRHAiL—  titturmenta,  tati  it-tur- 
turi,  iċċarrat  (taksam)  min-nofs. 

FoRHBAD — takta    ir-ras   (  bhal  bb- 

HBAD,. 

FoRHBW—tkatta,  jew  takta,  bicciet 
bicciet. 

FoRiNSBCAL  —  Btrangier,  ta  bdrra, 
barrani. 

FoRiSFAMiLiATB— toħroġ  barra  mil 
familja,  tescludi,  tħalli  barra;  tħalli 
il  wirt  (beni  etc.)  lil  tifel  etc.  sa 
cbemm  jibka  ħaj  il  missier. 

FoRJUDOB — ticcundanna  ("tagħmel 
ħakk)  ħazin. 

FoRK^  furcbetta ;  ponta  ;  takbad, 
tieħu  bil  furchetta ;  tinfetah  u  issir 
tnejn  bħal  farchetta ;  il  post  fejn  jib- 
dew  żewġ  torok  (minn  fejn  joħorj[u, 
bhal  frieghi,  żewġ  torok)  jew  fejn  tin- 
ferak  xmara  etc;  tohroġ  bhal  żbul  (& 
żbul) ;  is  tliis.  a  silver/orkf  din  il  fiir- 
ohettA  tal  fidda?  several  are  amazed 
at  tlie  wisdom  o/  the  aneients,  that  re- 


presented  a  thunderbolt  wiHi  Uiree  /orks^ 
(Àfldison,  on  MedalsJ^  bosta  huma 
mistaghġbin  bil  ^ħerf  tal  antiohi  li 
pingew  sajjetta  bi  tliet  ponot ;  /ork 
this  hay,  akbad  dan  il  ħuzlief  bil  mi- 
dra  (furchetta);  (hey  met  there  where 
the  way  /orks,  iliakghu  hemm  fejn 
jibdew  iż-tewġ  torok ;  look  how  the 
branches /orky  ara  chif  joħorġu  ujin- 
ferku  il  friegħi  tas-siġar;  the  ċom 
beginneth  to  /orkj  (  Mortlmer,  Hus- 
bandry)^  il  furrajna  (is-siġar  tal  kamh) 
jew  il  kamħ  beda  joħro^  iż-żbula; 
tuning  fork^  corista ;  pitcK  /ork  jew 
hay  forky  midra  (biex  iderru  eto.  il 
kamħ  fuk  il  kigħa} ;  fork  beam^  tra- 
vu  etc.  wiekaf  (mifruk  bħal  furcbet- 
ta)  biez  iżomm  il  overta  fejn  ioun 
hemm  il  buocaporti ;  /ork  head,  ir-ras 
tal  vlefcġa ; /orl  staff-plane,  xorta  ta 
ċana  ghal  ħofor  jew  canali  fl-injam  ; 
to/orkoutj  tati,  ticcunsinna;  i/  lam 
willing  to,/ork  out  a  sum  o/  money, 
(G.  Eliott,  Daniel  Deronda),  jecc  in- 
ċun  irrid  nati  (niccunsinna)  somma  ta 
fius. 

FoBKBD— li  gej  bhal  furchetta,  li 
jinfet^ħ  jewjinferak  fi  tnein  (fżewġ 
friegħi  etc);  ii-żigżag  (bħaf  sajjetta); 
is-sajjetta;  ambigwu  (li  jiftihem  żewġ 
zorta)  li  ifisser  żewġ  ħwejjeġ  (jew 
actar) ;  ^A^  t?iper  Ims  a/orhsd  tongue, 
il-lifgha  (isserp)  għandu  Isienu  jin- 
fetaħ  fi  tnejn  ;  the  /orked  lightning^  is- 
sajjetta;  the/orhed  weapons  o/  (he  skies 
can  sendy  (  Wordsworth,  Escursion  ) 
jista  jibgħat  is-sajjetti  mis-sema;  what 
lias  this  audior  won  now  by  his  /orked 
question  t  (BiHbop  Gardiner,  Explica- 
^ton),  z'rebaħ  (z'ha)  issa  dan  1-autur 
bil  mistoksija  ambigwa  fli  tista  tifti- 
bem  f  bosta  manieri )  tieghu  ?  I  saw 
an  old  man  with  a  qrey  /orked  beard^ 
rajt  ragel  zweijaħ  bil-lehja  bajda  mi- 
frnka  (in-nahħa  1-wi^da  u  1-oħra  ta 
wiċċu). 

FoRKBT— furchetta  żghira. 

FoRKTAiL— demb  mifruk  fi  tnejn  (li 
gej  bħal  furchetta) ;  is-salamun  (Jiuta) 
ta  erba  snin. 

FoRKY— bil  ponot  (li  gej  bħal  fur- 
chetta)  li  jinferak  f-żewġ  ponot  (triif 
etc.)  those  lie  spake   to  with  his  forky 


Digitized  by 


Google 


pon 


—  464 


FOR 


toHfjiie  (Byron^  Cain)^  dawo  li  ohellem 
bi  isien  tieghn  mifruk  fi  tnejn  (bhal 
tas-serp). 

FoBLAY — tokghod  mistoħbi  tistenna. 

FoRLB^D  —  tieħu  fi  triek  haiina ; 
tjnganna. 

KoRLBAVE  •  thalli,  titlak,  għal  dej- 
jem  jew  ghal  collox,  tabbanduna. 

FoRLBT— titlak,  thalli  ghal  collos 
jew  għal  dejjem,  tabjura  ;  tahfer. 

FoBLiB — ara  seduce. 

FoRLiBR  Bir A/ornicator. 

FoRLiST^tixtiek  bi  hrara  cbira. 

FoRLORB — de8ert,abbandnnat  minn 
oulħadd,  minsi. 

FoRLARBMBSS  — solitudini. 

FoBLORN— minsi,  mwarrab,  abban* 
dunat;  s/ieis  now  tlioroughly  forlorn^ 
isHa  bi  minsija  (  abbandunata  )  għal 
colloz. 

FoRLORN-HOPB  —  is-8uldati  ta  kud- 
diem  (f  esercitu  meta  jagħmlu  xi  at- 
tapc);  is-suldati  li  collom  kalbiena 
jitilku  kuddiem  għal  battalja  f  mu- 
menti  tal  periculu  (jew  kliel)-;  he  won 
the  VyC.  because  he  was  alwai/s  amomjH 
Hiebrave  of  tlie  forlorn  Uope^  kala  il 
midalja '  V.  0.  jew  il  Vicloria  Crona 
il  għaliex  chicn  dcjjem  l-owwel  wiehed 
fost  il  kalbiena  li  mar  kuddiem  (tafa 
sidru)  fit-taktiegħa. 

FoRLOSB  — titlef  għal  collox. 

FoRLOST— mitluf  ghal  collox. 

FoRLOYNB— timxi  ħażin,toħroġ  mit- 
triek  tas-sewwa. 

FoRH — ghamla,  sura ;  forma  (cbif) ; 
mgiba;  kàleb;  banc,  banohetta;  biċ- 
ċa  oomposta  lesta  ghal  li  stampa; 
taghmel,  issawwar ;  and  t/ie  eart/i  was 
without  form  and  void,  w  I-art  chie- 
net  minn  ghajr  I-ebda  ghamla  jew 
sur^  ;  he  hath  no  form  nor  comelinens, 
la  għandu  sura  u  l-ankas  ċ^miel ; 
ihe  form  of  consacration  of  Bishops^ 
il  forma  (  cbif)  jicconsacraw  Msk- 
fijiet;  can  no  way  change  yoa  to  a 
milder  formf  (  Shttkespeare,  Two 
Gentlemen  of  VeronaJ^  xejn  ma  ij[agħ- 
lec  titgħallem  iggib  ruħec  aħjar; 
I  like  t/ie  s/iape  o/  t/iese  sc/iool  forma, 
togħġobni  il  għamla  ta  dawn  il  ban- 
chijiet;  he  toas  sitting  down  on  /lis  form^ 
ohien  kiegħed  bil  kegħda  fuk  il  ban- 


chetta  tiegħu ;  liave  pou  ever  seen  a 
hare'sformf  katt  rajt  kaleb  (bejtaj 
tal  fenec  tal  liepru;  a  body  of  type^ 
composed  and  made  ready  for  printing 
is  called  a  form^  ħafna  tipi  composti 
u  lesti  għal  ġbid  (biex  icunu  stam- 
pati)  jissejħu  forma;  and  the  Lord  God 
formed  man  out  of  the  dust  of  the 
ground,  u  il  Mulej  għamel  il  gisem 
tal  bniedem  mit-trab  tal  art ;  we  had 
already  formed  a  desigw^  aħna  conna 
ga  għamilna  il  ħsieb  (id-disinn  jew  il 
pian)  ;  now  t/iis  molien  metal  is  to  be 
formed  into  a  bell,  issa  dan  il  metall 
mdewwed  irid  jehu  sura  ta  (jigi 
msawwar  bhal)  kampiena  ;  J  saw  t/ie 
/lare  Sijuatting  down  in  a  form^  rajt  il 
fenec  tal  liepru  lest  (jokgħod)  fil  ka- 
leb  (bejta)  biex  iferraj^ħ. 

FoRMABLB— li  jista  isir,  jeħu  forma 
jew  sura,  jew  li  jista  jinħadem  b'gha- 
mla ;  a  nose  of  tvax  formable  to  any 
costruction^  (Adams  works\  mnieħer 
tax-xama  li  tista  tatih  cull  għamla 
li  trid. 

FoRMAL  — formali;  regulari,  sewwa 
scond  jow  chif  titlob  il  għamla ;  il 
forma  jow  formula  ;  alfettat,  studiat, 
heisaformal  man^  dac  bniedem  af- 
tettat  (li  ghandu  hafna  cliem  u  għa- 
mil  żejjed) ;  t/uU  I  call  a  formal  set 
speech^  dac  nghejdlu  discors  studiat; 
he  is  4/uite  rig/it  in  expecting  to  have  a 
formal  dismissal  before  /le  considers 
himself  as  dismissedj  għandu  raġun 
jistenna  li  icollu  tcheccija  reguTari 
Cformali)  kabel  ma  igħejd  li  hu 
mchecci  tassew. 

FoRMALisM— kagħda  għal  dio  li  hi 
forma  bias, 

FoRMALisT— min  (dac  li)  jokgħod 
għal  dic  li  hi  forma  biss  (jagħmeTbiss 
għal  għajjun  innies,  għax  in-nies 
jagħmlu  ħaġa  hu  jagħmel  hecc  ucoll 
biex  icun  bħalhom)  ;  always  upriaht 
and  /lonoarable,  but  a  bigot  and  afor- 
malist\  Maeaalay,H'Mtory  ofEngland), 
dejjem  sewwa  onest  u  galantom  iżda 
bigotta  (falz  f għamilu)  u  formalista 
(bniedem  li  jagħmel  biss  biex  juri 
I-in-nies  li  hu  bħalhom). 

FoRMALiTY— formalità,  għamil  għal 
wiri  (biex  wieħed  juri.meta  jaghmel 


Digitized  by 


Google 


FOR 


—  466  — 


FOR 


ħaġa) ;  ihċ  attire  ia  hut  a  matter  of  mere 
formality,  Ibies  nrhu  xejii  ħlief  for- 
malità  jew  usu. 

FoRMALiZH— tagħmel,  tati  il  forma, 
ghamla,  jew  sura ;  taghmel  forraali, 
jew  sewwa  scont  il  forma. 

FoRMALiZBR  — ara  formalist. 

FoRMA  PAUPBRis  -bħal  fRir;  fil-Iigi ; 
in  forma  pauperisy  ta  f nir  (  meta  wie- 
ħed  li  ma  icollux  flus  (mezzi)  biex 
jagħmel  causa,  jagħmel  ricors  il  kor- 
ti  biex  jipprovdulu  avuoat  etc.  (cau- 
sa  bil  pepi). 

FoRMATioN—ghamla;  ghemil,  tiswir. 

FormAtivb— li  jaghmel,  jew  jati,  il 
forma  jew  sura. 

FoRMBR  -min,  jew  dac  li,  jagħmel ; 
ħalliek ;  għammiel,  sawwar;  talja  tac- 
chi  etc. ;  Tantichi  (uies);  ta  kabel  jew 
I-ewwel  wieħed  (mino  tnejn)  ;  God  ie 
t/ie  fatker  and  former  of  all  that  ever 
waa  made  (  P,  Plowmnn),  Alla  hu  il 
Missier  u  il  ħalliek  ta  cull  ma  hawn 
fid-dinja(tal  ħolkien  collu);  let  ue  buy 
a  new  former  (cutter)  to  have  aome  new 
wadacufj  nixtru  talja  tacchi  ġdida  biex 
naktgħu  ftit  tacchi  ġodda  ;  to  uae  the 
terms  ofourformers  (W.  Patten)  biex 
ngħejdu  bħal  ma  kalu  I-anticbi  (  mis- 
sierijietna  jew  I-antenati  taghna) ;  we 
have  read  this  in  the  former  cluiptery 
krajna  dana  fil  capitulu  ta  kabel ;  in 
former  timee^  fiż-^.mienijet  ta  kal>el,jew 
li  mgħoddija  ;  the  moitt  obvious  division 
of  aociety  t>  into  rv:h  and  poor ;  and  it 
is  no  less  obvious  that  the  uumber  of  the 
Jormer  bears  a  great  disproportion  to 
those  ofthe  latter^  (Barke,  A  vindication 
of  Natuivl  Society),  is-società  ( in-nies 
collha  tad-dinja  )  chif  jidher  ċar  hia 
mkassma  f sinjuri  (għonia)  u  fi  fnar;  u 
jidher  wisk  ċar  ucoll  li  il  għadd  ta 
dawc  ta  1-ewweI  (ininn  dawn  it-tnejn) 
ma  ghandu  x'jaksam  xejn  ma  dawc 
ta  1-aħħar. 

FoRMBRLT— dari,  kabel,  fiż-żmien  li 
,  mgħoddi ;  l-ewwel ;  tliat  was  formerly 
the  custom^  dac  chien  dari  I-usu  Cdari 
becc  chien  isir);  and  on  the  helmet 
smote  himformerly,  (SppnHer),  hu  taħ 
(laktu)  lewwel  fuk  l-elmu  (jew  il  ca- 
schett). 
..  FoRMBST— ara/(?rtfmd<^ 


FoRMFUL— li  jahlak,  jivvinfra  ma- 
lajr. 

FoRMio— isem  ta  acidu  li  isir  min- 
uemel. 

FoRMiOA  — nemla. 

FoRMiOANt— ta  nemla  ( il  polz  meta 
ionn  ihabbat  ftit  jew  bil  mod). 

F0RM104TB  — bhal  nemla ;  tan-nemla 
(jewnemel). 

FoRMiCATiON  — (fil  patoIogijaJHrrita- 
zioni  til  gilda  (  billi  fil  gilda  jitilgħu 
bħal  ħafna  msiemer  jew  nfafet  żgħar 
li  iġagħluc  tħoss  l>ħal  nemel  miexi 
fuk  gismec  hemm  fejn  icolloc  I-irri- 
tazioni). 

FoRMiDABLB  —  kalil  ferm,  tal  bi/.a, 
terribli,  li  ibażża ;  he  could  be  as  use* 
ful  a  friend  and  as  formidable  an  enemy 
as  any  member  of  the  cabinet^  (  Micau* 
ley,  Ilistory  of  England,  chap.  XfllU 
daks  chemin  ħabib  meħtieġ  sata  chien 
ucoll  għadu  kalil  Ctal  biżài  jew  li  ibaz- 
za)  daks  chemm  il  membru  hemm  fil 
cabinett. 

FoRMiDADLBNBBS— biża;  wlu>  eould 
not  be  deterred  by  the  formidublen^ss  of 
distructive  fbimes^  (Boyle,  Worhs)  min 
ma  jitwerwirx  bil  biża  ta,  dawc  in- 
nirien  kerrieda. 

FoRinDARLY— bil  biza,  li  igib  bi^.n  ; 
the  Dritish  cannon  formidably  roars, 
(Ury«lrtn,  Threnodia  Augustqlis)^  i|  ca- 
nnu  tal  Inghilterrti  ivenven  (  jispHpi, 
ifakka)  li  igib  bii^.a. 

F0RMIDILO8B  —  li  ibażza  shiħ,  li 
iwerwer  lul  biża. 

F0RMIDINOU8— /ormuiiW<?  (ara). 

FoRMiNO  -ghamil,  il  għati  ta  f«)rma 
jew  sura. 

FoaMLRsa  — bla  ghamla,  bla  sura. 

F0RMO8ITY — j[miel,  sbuhija. 

FoRMOUS  -sabiħ,  sbejjaħ. 

FoRMUL\  — formula;  carta  stampat-a 
mkassma  lesta  biex  timliha  ( tioteb 
fiha  )  b*  chelmiet  stabiliti  (  b'certu 
cliem  ) ;  bespressioni  ta  regula  geno- 
rali  jew  principiu  b'sinjali  tal  algebra 
etc. ;  toJind**Time**  in  an  Interest  sum 

</»*>  is  t/ieformula:^'!^''''^''   ^^ 

Eate^  X  Pi'incipah 
biex  fregula  tal  Interess  issib  iz-zm'ten 
diu  hi  il  furmula  (is-somma  għaudeo 
taħdimha  heco):  immoltiplica  li  inghax 


Digitized  by 


Google 


FOR 


—  466  — 


POR 


b'lOO,  imbagħad  iddividih  bir  Rata 
immoltiplioata  bis-somma  tal  flns  mi- 
slufa  jew  bii  CapitaL 

FoRMUL^— plural  ta  jormula  (ara) 
7  want  8ome  more  formulce  ofthat  report, 
irrid  ftit  formuli  ohra  minn  dawc  ir- 
rapporti. 

FoRMULAio— li  fih  (li  juri  li  fih)  for- 
mula;  tal  formula  (fil  matematioa). 

FoRMULAR  —  tal  formuli,  jew  for- 
mula. 

FoRMULARiZB— tagħmel  formula. 

FoRMULARY — tal  formula,  prescritt, 
stabilit,  formali,  li  isir  hecc  dejjem 
(cbif  hu  stabilit);  formulariu,  mudell, 
ritwal  (ctieb  li  fih  riti  etc.)  stabiliti ; 
he  wanted  to  have  mended  theformulary 
part,  (Nortb),  ried  isewwi  (corretti 
jew  msewwija)  dac  li  (fejn)  hemm 
stabilit  (prescritt). 

FoRMULATE—  tifformula,  tagħmel 
jew  tiġbor  f  formula  ;  tiddichiara  ċar. 

FORMULE — mudell,  ritwal,  formu- 
lariu. 

FORNAX — ġabra  ta  cwiecheb,  għan- 
naħa  ta  Nofs  inhar. 

FORNENT    (FORE  ANENT)  —  li    tigi 

sewwa  biswit ;  fuk  (li  titchellem  etc. 
fuk  jew  ma  dwar). 

FORNIOATION— żina,adulteriu;  ħnej- 
ja,  bini  ta  sakaf  tond  ;  bil  ħnejja  jew 
troll ;  this  is  the  will  of  God  that  you 
should  abatain  from  fornication^  Alla 
irid  li  int  ma  tiżninx  ;  what  about  t/ie 
fornication  farching  jewforming  of  tfie 
vaultj^  z'ingħejdu  għal  bini  tal  nnej- 
ja  (għat-troll). 

FoRNlOATOR— min  jiżni ;  idolatra. 

FoRNlOATRESS  —  mara  li  tagħmel 
id-dnub  taż-iina  (li  tiżni). 

FoRNix—tundiatura,  ħaġa  li  gejja 
bħal  ħnejja  jew  tonda. 

FOROLDED— xih  għacca,  li  ma  jif- 
laħx  actar  bix-xjuħija. 

FOROUT— ara  wiihout. 

FORPAINED— mwa|[ġa  ferm  Cwisk). 

FORPAss— 'tghaddi  minn  ma  genb 
jew  minn  ħdejn. 

FoRRAY— tisrak,  taghmel  sacchiġġ. 

FORS— xagħar  (suf  oħxon)  li  icoT- 
lom  xi  ngħaġ. 

FORSAKE — tħalli ;  titlak,  terħi;  tab- 
banduna ;  tqnkos ;  tiċħad ;  ma  tridx. 


tirrofta ;  he  m  $ure  to  forsake  all  his 
friends  now,  issa  sgur  iħalli  (jitlak) 
lill  ħbiebu;  but  he  will  neverforsake  his 
wife^  iżda  lill  martu  katt  ma  iħalliha; 
you  must  never  forsake  your  religion^ 
ma  ghandec  tħallikatt  ir-religion  tie- 
għec;  lie  has  often  forsaken  the  respect 
whichisdue  to  his  father^  nakas  spiss 
mir-rispett  Cgiegħ  jew  kima)  lejn  mis- 
sieru  ;  no  one  did  ever  jorsake  his  co* 
/(?tir«,ħadd  ma  abbauduna  ir-rigiment, 
(ħadd  ma  chien  desertur) ;  Peter  for^ 
sook  our  Lord  tfirice,  (Maandttfillp, 
pag.  91  )y  Pietru  ċaħad  lill  Imghallem 
tiegħu  tliet  darbiet ;  this  bricklayer 
who  forsook  to  go  into  heaven  because 
his  wife  was  there^  (R.  Greeiie),  dana 
il  bennei  li  ma  riedz  imur  il  genna 
għaliex  nemm  chien  hemm  mdrtu. 

FORSAKEN— mħolli,  mitluk,  merħi, 
abbandunat. 

FoRSAKBR— min  (dac  li)  iħalli,  jit- 
lak,  jerħi ;  jabbanduna ;  min  (dac  li) 
jonkos,  jew  jiċħad,  jew  ma  jridx  (jir- 
rofta). 

FORSAY — thalli;  tabbanduna;  iċ- 
ċaħħad;  ma  tħallix;  sitch  worldly  plea- 
sure  Jie  mustforsay,  (Spenser) ;  imissu 
jitlak  għall  collox  (iħalli  etc«)  piaciri 
bhal  dawn  tad-dinja;  he  has  been 
forsayed  from  plaees  of  delightj  f'Speil- 
ser),  chien  mċaħħadfipprojbewh  jew 
ma  ħallewhz)  jidħol  f'loohijiet  tal 
piacir  (fejn  hemm  id-divertiment). 

FORSEB— tmakdar;  tittrascura;  tcun 
taf  (ħaġa)  sewwa  jew  tajjeb. 

FORSET  —  timpedixxi,  ma  tħallix 
tgħalak  (it-triek  etc.)  lill  xi  ħadd  biex 
ma  jgħaddix ;  tfixchel ;  he  did  not 
forset  you  the  street^  ma  għalaklecx 
it-triek  biex  ma  tghaddix. 

FoRSĦAME  — i^ġagħal  wieħed  jistħi; 
twakka  wiċċ  bniedem  I-art  bil  mist- 
ħija  (billi  tirrifruntah  jew  iċċanfru) ; 
iċċanfar,  tgħajjat  ma. 

FORSHAPE— tħassar  il  forma  ;  tbid- 
del,  ma  tħallix  ħa^a  fil  għamla  Ii« 
(jew  chif)  tcun  ;  he  tnto  a  woman  was 
foishave^  (Oower, /,  S^?iU   hu   chien 
mbiddel  ('tbiddel)  f  mara. 

FoRSET — ara  neglect. 

FORSLEEP — torkod  fil  f ond ;  as  the 
steersmen  all  forslept^  (Wjcliffey  iVo- 


Digitized  by 


Google 


POR 


—  467  — 


FOR 


wa*«,  XXXII,  SiJy  billi  in-nies  tat- 
tmuu  /il  bdoti)  oollha  ohienu  rekdin 
fil  fond  (ohienu  fl-aħjar  rakda). 

PoRSOOTii  —  taasew;  tas-sewwa; 
oertament,  dan  sgur ;  forBooUi,  only 
her  maid  had  stuck  a  pin  xorong  in  her 
gown^  (Arbathnot,  Hietory  of  John 
liulljy  tassew  is-serva  tagħba  biss 
chienet  li  waħħlet  (cħemżet^  labra 
tar-ras  ħa^Jn  rdublettha  (Plibsitha). 

PORSOOTH  —  wieħed  li  ioun  oollu 
ouraplimenti  man-nisa ;  wieħed  li  dej- 
jem  jicoumplimenta  in-nisa  (jitħanxel 
ma^ħbom  jew  jitohessaħ) ;  żabioott^ 
petitu,  pulioaria ;  you  are  one  o/  t/ie 
feto  forsooths  of  the  city,  (B.  Jonson), 
inti'wieħed  mill  ftit  li  iħobbu  jiooum- 
plimontaw  in-nisa  (m'ill  ftit  żabiootti, 
jew  ġuvintii  pulioaria)  li  ghandna  fil 
belt. 

FoRSPEAK  —  titohellem  ghal  ħadd 
jeħor,  takbes  għal  ħadd  jeħor  (tidde- 
fendih);  tagħmilha  ta  avuoat  għal 
ħadd  ieħor;  ticonndanna  bil  oliem 
għaniil ;  tgħejd  oontra  ;  ma  tappru- 
vaz  ġħamilta  xi  ħaġa  (li  icim  għa- 
mel  ħadd  jeħor) ;  issaħħar,  tagħmel 
seħer  Cmagħmul) ;  thou  hastforspoke 
my  heing  in  Uiese  wars,  (Shakespear. 
Antony  and  Cleopatra^  III^  7),  inti 
sibt  xi  tghejd  (icoundannajtni,  jew 
għedt  oontra  tiegħi)  għaliex  ħadd 
sehem  (oont)  f  dawn  il  gwerer ;  they 
say  he  has  been  forspoken^  (Towneley, 
Mvsteries  p.  116)^  kalu  li  ghamlulu 
sener  jew  magħmul. 

FoRSPEAKBR— avuoat,  min  jakbes 
jew  jitohellem  (biex  jiddefendi)  il 
ħaddjeħor  (lill  xi  ħadd);  min  jagħ- 
mel  magħmul  jew  seħer. 

FoRSPEND— taħli,  tonfok,  tberbak. 

FoRSPiLL— tekredgħaloollox;  tagħ- 
mel  ħerba ;  ixxerred  ma  oulliraohien. 

FoBSPBEAD  —  ixxerred  ma  oullim- 
ohien. 

FoRSTAND— ma  tħallix,  tagħlak  il 
bieb  ;  timpedixxi,  i^iomm  (li  ma  is- 
sirx  ħaġa). 

FoasTBBiTB — mineral  Cħaġar)  li  jin- 
sab  fil  Vesuviu. 

FoBSTOP— iżżomm  għal  oollox. 

FoRSTORMBD  —  mħabbat  eto.  f  tem- 


pesta ;  mixħut  rhawn  u  rhemm  mar- 
riħ  jew  mal  mewġ  ftempesta. 

FoBSTBAUOHT— mehdi  (moħħu  ap- 
plicat). 

FoRSWABTHHD— iswed,  li  sar  iswed, 
ismar,  għasli. 

FoRSWAT — oollu  ^ħarkan ;  għarkan 
għasra ;  mxarrab  bil  ^ħarak. 

FoRSWAY  —  toħroġ  barra  mit-triek 
(tas-sewwa)  timxi  ħażin  ;  tmur  ħażiu. 

FoBSWBAB  —  tiċħad  fuk  ġurament ; 
tagħmel  ġurament  falz  ;  tħalli  (tabju- 
ra)  ;  how  loudly  he  forswears  the  gold^ 
("Dryden,  Juvenal  Johnson)^  ohemm 
jiċħadleo    fuk  ^urament  il   flus  tie- 

fħeo  (fluseo,  dehbeo)  kuddiem  oul- 
add ;  persons  who  liave  no  sense  of 
honour  or  religion^  and  who  are  ready 
to  forswear  themselves  for  lucre^  (X&~ 
caulay,  History  of  England^  chap.XV), 
nies  li  ma  għandhom  1-ebda  sinjal  u 
la  ta  giegh  u  I-ankas  ta  religion,  u 
li  huma  lesti  li  jeħdu  ġurament  (ja- 
ħilfu  il)  falz  għall  interess. 

FoBSWBABEB —  sperġur,  min  jaħlef 
falz,  min  jeħu  ġurament  falz. 

FoBswiTHBM  —  taħrak  għal  oollox, 
taħrak  rmied. 

FoBSWOBNNESS— ħalf  fil  falz. 

FoBT  —  torri,  borġ,  fortizza  /sur, 
oastell,  forti) ;  from  Fort  Manoel  to 
Fort  Tigni,  mill  Forti  Manoel '  ghal 
Tignà ;  they  triedjirst  to  attack  tlie  fort, 
riedu  1-ewwel  jaħbtu  ghal  (jisparaw 
għall)  fortizza. 

FoBT-ADJUTANT  —  Ufiiciar  rosponsa- 
bli  gbad-dixiplina  tas-suldati  fil  qwar- 
tier  (fir-riġment  tiegħu). 

FoBT-HAJOB  —  1-UflSoiaI  li  jigi  fil 
omand  wara  il  Gvernatur  ffortizza. 

FoBTALiCB— is-sur  eto.  ta  fortizza 
minn  barra;  cittadeIIa,fortizza  żghira. 

FoBTATTBBBD — mkatta  ċraret. 

FonTE —forte  (kawwi,  ħaj  etc.)  fil 
musica. 

FoBTED—  mdawwar  (mħares)  bis- 
swar,  bil  fortizzi,  bil  oastelli  etc,  for- 
tifioat;  he  is  living  in  aforted  residence, 
kieghed  (mar  jokgħod)  f  loo  dar  eto. 
fortificat  (mħares  tajjeb  bis-swar  eto.) 

FoBTH— il  kiiddiem,  kuddiem  ;  bar- 
ra,  il  barra ;  from  tliis  time  forthf  minn 
issa  il  kuddiem  (għal  li  gej)  ;  and  so 

58 


Digitized  by 


Google 


POR 


—  458  — 


fon 


/oW/*,*ii  hecc  ucoll  il  kuddiem;  io  go 
forth^  toħroġ  (tmur  barra) ;  NoaU  put 
forth  his  hand^  Noà  ħareġ  idu  barra ; 
to  aet  forth^  tiddescrivi,  tirracconta, 
turi  ħaġa  chif  cliienet  rchif  saret) ;  to 
set  foitli  a  book,  toħroġ,  tippublica 
'ctieb;  to  set  jorth  on  a  journei/,  titlak 
ghal  viaġġ ;  /  am  Prospero,  and  thnt 
very  Duke^  which  was  thrust  forth  of 
;  Milan^  (  ShakOHpeàr,  Tempest ),  juiia 
Prospero,  u  dac  li  stess  duca  li  gie 
mchecci  (roitfuħ)  barra  minn  Milan. 

PoRTH— sewwa,mil  bidu  sat-tmiem, 
collu  chemm  hu;  sa  chemm,  chemm 
actar ;  moghdija  (triek) ;  you  cousin, 
whom  it  ċoncerns  to  hear  this  matter 
fort/iy  do  with  your  injuries  as  seems 
you  best,  (Shukespear,  Measure  for 
'Measure)^  inti  cugin,  li  jokorsoc  tcun 
taf  mil  bidu  sa  I-aħħar  (collha  chemm 
hi)  din  il  biċċa  (din  il  facenda)  insa 
Mnġurii  (il  ħsarat)  tieghec  chif  jid- 
hirlec  1-aħjar;  hejice  tre  learn  howfar 
.  forth  we  may  expect  to  receive  benefits 
from  him^  minn  dan  (u  hecc)  nitghal- 
mn  chemm  actar  nistgħu  nistennew 
'  li  nakalgħu  (naraw)  gid  minnu  ;  wċ 
could  not  advance^  the  forth  was  blocked^ 
ma  'stajniez  nehaddu  il  kuddiem,  il 
moghdija  chieuet  mbarrata  ( magħ- 
luka)  ingumbrata. 

FoRTHBBAR— iggib,  tieħu. 

FoRTHBRiNO  —  tuissel,  iggib,  iġġa- 
għal  li  isir. 

FoRTHCALL— t  isfida . 

FoRTHCOMiNo  — H  għoddu  wasal ;  li 
laħak,  li  gej  ;  /  wrote  to  have  my  name 
entered  as  a  candidate  for  the  forth- 
comin^  examination,  jena  ctibt  ("ap- 
plicajt)  biex  nista  nersak   fl-esami   li 

FoRTHOOT  —  tiftaħ  (h'mus,  sicchi- 
na  etc.) ;  iċċarrat  (bi  strument  jew 
arma). 

FoRTHBN— -tgħaddi  il  kuddiem,  ig- 
gib  il  kuddiem  (tavanza). 

FoRTHPATHBR  fforefather)  — aritenat, 
wieħed  mill-antichi,  minn  missieri- 
jietna. 

FoRTHFARE  —  moghdija  (minn  din 
id-dinja  għall-oħra^ ;  mewt ;  ħabar, 
trapassioni,  transtu  fdakk  ta  kam- 
pieua  sinjal    tal   mewt^ ;    that  from 


hcnceforth  there  be  no  knells  or  forth- 
fares  rung  for  the  death  of  any  man^ 
Cilooper,  Injunctionsy  1561  J^  li  mil- 
lum  il  kuddiem  ma  għandhomx  jin- 
dakku  kniepel  bħala  ħabar  għai  mewt 
ta  ħadd  (ta  l-ebda  maħluk). 

FoRTHGO  —  toħroġ,  tmur,  titlak  il 
barra  ;  tgħaddi ;  tmur  jew  tgħaddi  il 
kuddiem  ;  they  are  all  ready  to  forth 
po,  collha  lesti  biex  jitilku  (imorru 
jew  joħorġu)  il  barra  ;  before  tJie  third 
day  was  foregone,  kabel  il  għeluk  tat- 
tielet  jum  (kabel  ma  għadda  it-tielet 
jum)  ;  he  had  already  fairly  forgone^ 
chien  ġa  ghadda  il  kuddiem  ^mielu. 

FoRTHGOiNa— li  għadda,  Ii  ħareġ, 
li  mar,  li  ħiereġ,  li  sejjer. 

FoRTHiNK— tindem,  jisgħobbic. 

FoRTHRBST — tobrom. 

FoRTHRiGHT— dritt  il  kuddiem  ;  dej- 
jem  dritt ;  triek  dritta. 

FoRTHSHOw — turi  ċar. 

FoRTHWARD  — ilkuddiem;għal  li  gej. 

FoRTHWiTH  — dalwakt,malajr,  dlonc; 
forthwith  from  out  the  ark  aravenjlies 
(Milton,  Paradise  Lost,  X/,  855),  ma- 
lajr  (minnufiħ  jew  dloncj  taret  (har- 
ġet)  mill  arca  ċawla. 

FoRTHY— b'wiċċu  minn  kuddiemu  ; 
li  igħejdha  chif  jħossha. 

FoRTiBTH— I-erbghin  wieħed  (li  jigi 
wara  id-disgħa  u  tletin)  ;  biċċa,  mill- 
erbgħin  wahda  ;  on  the  fortieth  dai/, 
għeluk  I-erbgħin  ġurnata  (fl'erbghui 
jum) ;  t/iis  is  ouly  one  fortieth  (jS))  of 
the  sum,  dana  m'hux  ħlief  1-erbgħin 
waħda  (biċċa)  tas-somma ;  ^flistam- 
pa)  folja  carta  stampata  mitwija  għal 
erbghin  (  folja  ta  erbgħin   faċċata). 

FoRTiPiABLB  -  li  tista  iddawru  bis- 
swar  (  tiifortificah  jew  iddawru  bil 
fortizzi. ) 

FoRTiPiCATiON  —  fortificazioni,  sur, 
(bini  ta  swar  etc.) ;  għajnuna  jew 
^.ieda  ta  saħħa. 

FoRTiFiBD  —  fortificat,  mdawwar 
jew  msahhaħ  bis-swar;  mwettak, 
msaħhaħ ;  tiiaghmul  actar  kawwi ; 
it  is  a  Htromjly  fortified  town^  hia  belt 
ifibrtificata  (mdawra  bis  swar)  tajjeb. 

FoRTiPiER  — min  idawwar  bis-swar, 
min  jiffbrtifica;  min  idaħħaħ  jew 
iwettak. 


Digitized  by 


Google 


FOR 


—  469  ~ 


fdft 


FoRTiFY — tiffortifica,  iddawwar  jew 
issaħħaħ  bis-swar  jew  fortizzi ;  twet- 
taky  tati  is-saħha  jew  issaħħah  ;  the 
firat  tliing  they  did  on  enterinq  here  was 
to  fortijy  the  town,  I-ewwel  ħaġa  li 
għainlu  malli  dahlu  hawn  chieuet  li 
idawru  bis-swar  il  belt ;  this  will  for- 
tify  U8f  dana  iwettakna  (jatiua  is-saħ- 
ħa  jew  isaħhahna) ;  wine  is  fortified 
hy  the  addition  of  brandy^  li  mbid  isaħ- 
huħ  (jagħmluh'actar  kawwi)  billi  iżi- 
dulu  il  brandi. 

FoBTiLAOB  —  (  blockhouae )  fortizza 
żgħira  ;  in  all  narrow  passagea  t/tere 
ehould  be  some  little  fortilage,  which 
ahould  keep  and  command  the  straight^ 
(Speiicer,  State  oflreland),  fil  mogħdi- 
jet  dojjok  collha  imissu  (  ghandu ) 
icun  hemm  xi  fortizza  żghira  (castell 
żgħir  etc.)  biex  iħares  il  moghdjia 
(iżomm  li  ma  igħaddi  ħadd  mit-triek, 
jew  jilka  ).       . 

FoRTiLiTY—fortizza,  castell,  fortifi- 
cazioni,  sur  etc. 

FoRTiN  -  fortizza  zghira. 
.  FoBTissiMO  —  (  fil  musica  )  kawwi 
ferm :  Uie  lettcrs  **/f"  jow  ^'ffor*  are 
used  as  abbreviation  of  the  tconl  '^foriis- 
simo'\  il  littri  ff  jew  ffor  iservu  f  loc 
il  chelma  fortissimo. 

FoBTiTioN— għażla  b'cumbinazioni 
li  tcun  ħabtet  ħecc. 

FoħTiTUDH— wetka ;  saħħa;  kaw- 
wa  ;  fortitude  is  one  of  the  four  Cardi- 
nal  virtues,  il  kawwa  hi  waħda  mill 
erba  virtii  Cardinali ;  he  wrongs  his 
fame^  despairing  of  his  own  arm's  for* 
titude,  (Shakespear,  i,  Ilenry  VI), 
jagħmel  ħsara  lilhu  in-nifsu  billi  jitlef 
il  fama  li  għandu  ghaliex  jakta  kalbu 
rais-saħħa  tiegħu  stess ;  he  died  wiih 
the  fortitude  of  a  Christian,  miet  bil 
wetka  ta  nisrani  (miet  ta  vei'u  ni- 
srani). 

FoRTiTUDiNOUS — kawwi,  kalbieni,  li 
ghandu  il  curaġġ,  sħiħ  ;  as  brate  and 
as  fortitudinous  a.  man  as  any  in  the 
King's  dominion*8,  (Fieldiii^r,  Amelia, 
book  F,  chap,  VlJ^  ragel  kalbieni  u 
kawwi  daks  chemm  il  wieħed  hemm 
fl-artijiet    tas-SuItan. 

FoRTLBT — fortizza  żghira. 

FORTNIGHT  (jew  FOURTBEN  NiaUTS)  — 


ħmistax,  il  ġurnata;  evertf  fortnight, 
cull  ħmistax  il  ġurnata  ;  this  dayfort- 
nighty  bħal-luni  hmistax. 

FoRTNioHTHT  —  tii  cull  hmistax  il 
ġurnata,  ta  cull  gimghatejn ;  is  this  a 
weekly  or  a  fortnightb/  paper  f  dana 
ġurnal  li  johroġ  ċull  ġinigha  jew  cull 
gimghatejn  (jew  cull  ħmistax  il  ġur- 
nat«  ?) 

FoRTHRBAD— tirfes,  tgħaffeġ,  tishak 
taħt  sakajc. 

FoRTRBSS— fortizza  ;  tħares,  tippro- 
tigi  (b'fortizza,  sur  etc^ ;  tliis  is  for 
thehenefit  of  the  fortress,  dana  għal 
gid  tal  (jiswa  biss  għal )  fortizza; 
weakly  fortressed  from  a  world  ofharms, 
(Sliakespear,  /2a/?tf  of  Lucrece)^  de- 
bolment  (bil  cbemm)  mhares  minu 
salt  (ħatna)  ħsarat  jew  ti^if. 

FoRTRBT— -tortizza  ż^ħira. 

FoRTUiT — accidentali,  li  sar  b'cas, 
jew  b*cumbinazioni. 

FoRTUiTisM— it-taghlim  (diitrina)  li 
dao  li  isir  isir  b'cumbiuazioni  jew 
għaliex  hecc  jati  il  cas.  ' 

FoRTUiTisT— min  jemmen  bil  /or- 
tuitism  (ara). 

FoRTUiTous— li  isir  jew  jiġri  bla 
ħsieb  xejn,  accidentali,  b'cumbina- 
zioni. 

Foi.TuiTOUSLY — accidentalment. 

FoRTUiTOUSNBSs)  accident,   cumbi- 

FoRTUiTY  j  nazioui ;  giri  jew 

ħaga  ta  bla  ħsieb  ;  those  deserved  judg- 
ments  were  the  effect  of  mere  fortuity 
(ITorbes;,  dawc  is-sentenzi  bil  għakal 
(li  chienu  jistħokku)  saru  biss  ( int- 
għataw  biss)  b'cumbinazioni. 

FoRTUNA  (fil  Mitologia) — Fortuna, 
Alla  Falz  (mara)  tal  Fortuna  jew  tax- 
xorti  (tar-risk,  għana  jew  gid) ;  For- 
tuna  isem  ta  waħda  mil  pianeti  li  sabu 
m'ilhomx. 

FoRTUNABLB  — ixxurtjat,   ħieni. 

FoRTUNiBA— xorta  ta  piinti  li  jagħ- 
mlu  fjuri  sofor  misjubin  fic-Cina 
(msejħin  hecc  għal  Robert  Fortune  li 
sabhom.) 

FoRTUNATB  —  riżku  migħu,  xortiħ 
tajba,  ixxurtjat ;  he  isafortunate  man^ 
dac  bnicdem  ixxurtiat ;  very  fortunate^ 
ixxurtjat  wisk;  /am  most  fortunate  thus 
accidentafly  to  encounter  you^  (Shakefll- 


Digitized  by 


Google 


FOS 


~  460  — 


^on 


pear,  Cariolanua  IV^  3)y  jeiia  ixxur- 
tjat  wisk  (  xortija  tajba  bil  bosta )  li 
iltkajt  migħeo  beeo  bla  hsieb. 

FoRTUNATBLY— fortunatament,  bix- 
xorti,  bViċċ  il  gid,  bir-riżk. 

FoRTUMATBNBSS  —  riżk,  gid,  xorti, 
bena. 

FoRTUNR  —  riżk,  gid,  xorti,  bena, 
ġħana;  tati  dota ;  tagħmel  għani ;  ig- 
gib  ir-riżk  ;  jiġri,  jissucciedi,  icolloc 
ix-xorti ;  Fortune  a  goddesa  u  to  fooU 
aloney  (J.  Dryden),  il  fortuna  mai  bo- 
loħ  biss  (lill  boloħ  biss  tgħein);  twelve 
meii  of  Iionourable  birtJi  and  amplefor' 
tuncy  (Xaeaolay,  Ilietory  of  Żngland 
Chap.  XXIII),  tnax  ir-ragel  ta  nisel 
onorevoli  u  b'bafna  gid  (għan jin  sew- 
wa) ;  ehe  is  a  great  /ortune,  dic  mara 
bil  flus  ( li  għandha  doti  tajbin) ;  he 
is  to  fortune  her  out  to  a  young  lover 
(Biehardson,  Clarisea  II,  itftf)sejjer 
jatiba  dota  ( iġagħala  issib  xorti,  iew 
tgħix  għanja  )  ma  ġiuvni  li  iħobbha 
li  għadu  żghażugħ  ;  if  it  fortune  me 
to  be  buried  out  of  Malta,  jecc  katt 
jiġrili  (intgħata  il  cas )  li  nindifen 
barra  minn  Malta ;  you  will  wonder 
what  hath  fortuned  (Shakespear)  ti- 
stgħaġbu  x'ġara  (x'sar). 

FoRTUNB-HUNTBR—rain  ifittex  biex 
jiżżewwe^  mara  għanja  (b'doti  tajba, 
bil  flus^  biex  igħix  tajjeb ;  th^  worst 
of  it  is,  our  modern  fortune'hunters  are 
those  who  turn  their  heads  that  way 
because  they  are  good  for  nothing  else, 
(Addison,  Spectator,  No.  311),  ta{  xi- 
nhu  haiin,  Ii  dawc  li  iridu  jiżżew^u 
għal  flus  dai-żmien  huma  dawc  rgiel 
biss  li  jridu  jagħmlu  dana  għaliex  ma 
jiswWx  għal  ħaġ'oħra  Cma  jafux  jew 
ma  humiex  tajbin  ghal  ħaġ'oħra.) 

FoRTUNB-HUNTiNO—tiżżewweġ  (jew 
żwieġ)  għal  flus  ('ghal  mara  bid-doti 
jew  gnànja). 

FoRTUNB-MAKBR  —  miu  isib  xorti, 
min  jagmel  il  flus,  joghla  etc.  għa- 
liox  xortih  tghejnu,  jew  għaliex  ix- 
xorti  tatu. 

FoRTUNB-STBALER— dac  H  jahrab  u 
imur  b'xi  sinjura  ('xi  werrieta  ghà- 
nja;. 

FoRTUNBD — ara  fortunate. 


FoRTUNBLBSS — bla  xorti,  bla  riżk, 
ma  għandux  xorti,  xortiħ  haiina. 

FoRTUNBTBLL  —  takra  il  venturi ; 
tgħallem  lill  min  jakra  il  venturi(jew 
jagħraf  x'gbandu  ighaddi  mil  bnie- 
dem) ;  ril  fortunetell  you,  CShakeH- 
pear,  Merru  wives  of  Windsor  IV,  ^), 
jena  nakralec  il  ventura  tiegħec 
Cngħejdlec  jew  nhabbarlec  x'għandu 
ighaddi  minn  ghalic). 

FoRTUNB  TBLLBR  — min  jakra  il  ven- 
turi,  (sahħàr),  min  ( dac  li^  igħeid 
x'ghandu  ighaddi  minn  bniedem  billi 
iħares  lojn  ix-xkuk  ta  idejh  etc;  in- 
nanna  ghula  (dac  is-suf  tat-tfief)  li  it- 
tfal  itajru  mar-riħ  jew  jonfhulha  biex 
jaraw  il  fejn  tmur  u  jirbħu  scond 
chif  jaktgħu  jew  jinzertaw. 

FoRTUNB  TBLLINQ— kari  tal  venturi, 
inzertar  Tgħajdut)  x'għandu  isir  jew 
ighaddi  minn  bniedem  billi  jakrawlu 
jew  jarawlu  ix-xkuk  ta  idejh  etc. 

FoRTUNiZB  —  tiighmel  fortunate(ava) 

FoRTUNous  -  li  isir,  li  gej,  li  għan- 
du  mix-xorti,  mil  cas,  jew  niil  fortuna. 

FoRTY  —  erbgħin  ( 40,  XL)  ;  four 
times  ten  give  jorty(4  x  10  =•  40),  er- 
ba'  għal  għaxra  jatu  erbgħin ;  forty, 
kawwi,  kalbieni. 

FoRTYBiOHT-MO  (48"**) ;  cticb  magħ- 
mul  minn  paġni  (folU  ta  48   faċċata. 

FoRUM  —  korti  antica  tar-Rumaui 
fejn  il  cawsi  chienu  isiru  kuddiem 
culħadd  ;  is-suk  ;  loc  publicu  ;  and 
bellowing  herds  in  the  proud  forum 
grazed,  (Pltf,  Virgil^  jHneid),  u  mrie- 
ħel  ta  bhejjem  ighajtu  chienu  jir* 
għaw  tMac  il-loc  (suk)  publicu. 

FoRWAKBD  —  għajjen  bi  ngħas,  li 
ilu  ma  jorkod,  għajen  bil  għassa. 

FoBWALKBD— għajjen  bil  mixi,  ghaj- 
j6n  mejjet. 

FoRWANDBR  —  tiggcrra  I'hawn  u 
I'hemm  li  tiukatel  bil  għeja. 

FoRWAKDBRED— għajjen  mejjet  bil 
giri  minn  hawn  għal  hemm. 

FoRWARD  — il  kuddiem  ;  għal  ligej  ; 
avanzat,  cmieni ;  bicri ;  b'wiċċu  minn 
kuddiem,  tost,  li  ma  jisthix  ;  bravu,  li 

f'ipprometti  jew  li  juri  li  għad  jirnexxi; 
)il  ħrara,  ħabriecbi ;  puntwal,  esatt; 
bidu;  patt;  timbotta  il  kuddiem,tgħin; 
tcabbar  (xtieli,  siġar  etc);  tlesti  ctieb 


Digitized  by 


Google 


POfi 


-  461  - 


fdS 


roil  ħjata  għal  librar  (biex  jillegab) ; 
not  minding  any  one  they  went  /orward^ 
niinn  ghajr  nia  impurtahom  minn 
liadd  ba)cgħii  għaddcjjin  il  kuddiem  ; 
/rom  thxs  dau  forioaixl^  għal  li  gej  (mil- 
Jum  il  tkuadiem);  tfte  work  is  well 
/orwardj  ix-xogħol  avanzat  (għadda 
il  kuddjem)  sewwa;  /  see  that  these 
are  forward  Jigs^  nara  li  dan  it-tin 
biori  (9ar  oniieni,  kabel  iż-żmien)  ;  it 
seems  we  are  going  io  have  a  /orward 
summer,  donnu  sejrin  icolna  is-sajf 
cmieni  (bicri)  ;  /  think  she  is  rather 
/orward^  jidhirli  li  hi  ftit  tosta  ;  long 
live  thou^  and  these,  Uiy  /orward  sons, 
(Sliiik«8p<*ar,  Henry  V/I)^  ħajja  twila 
lilec  u  lit  dawn  uliedec  li  juru  li  għad 
icuny  bravi ;  that  boy  is  very  /orwai'd 
/op  his  years,  dac  it-tifel  bravu  ħafna 
(avanzat,  il  kuddiem  fli  studiu)  ghaż- 
żmien  li  ghandu ;  he  is  indeed  a  /or» 
wardpupilf  hu  tassew  tifel  ta  li  seola 
(scular),  bravu  ;  how  /ondly  dost  thon 
spur  a  /orward  horse^  ( Shnkespear, 
kichard  //),chemm  tixpruna  bil  ħlew- 
wa  żieniel  ħabriechi  (li  icun  collu 
ħrara  biez  jiġri  il  kuddiem) ;  he  is  not 
very  /orwai^  to  pay,  ma  tantx  hu  pun- 
twal  biex  iħallas ;  that  ordinance  was 
forwarded  by  the  president  himself)  dic 
1-ordinauza  giet  imbuttata  Cgliena  il 
kuddiem)  li  st^ss  president;  f/i^  best 
thing  to  do^  to  /orward  these  plants^ 
is  to  house  them^  I-ahjar  li  tagħmel 
biex  tcabbar  (iġġaghal  li  jicbru  jew 
igħaddu  il  kuddiem)  dawn  il  pianti 
hia  li  taghmilhom  taħt  il  ħgieġ 
(maghluka  fli  stufaj;  who  is  to /or- 
ward  the  parcel?  min  sejjer  jibghata 
is-sorra  Cil  pacc)?;  he  /orwarded  the 
petiiion  yesterday^  baghat  il  petizioui 
il  bieraħ ;  set  the  clock  five  minntes 
/orwafxly  ati  hames  minuti  il  kuddiem 
J-arloġjr ;  to  egg  /oinoard,  iġġagħal, 
tixpruna  ;  ihis  will/orward  your  work, 
dan  iħafiifllec  ix-zoghol  tieghec  ;  buty 
live  who  can^  or  die  who  may^  still 
*/  Forwatxl  /orward!  on  they  go!  ", 
(Scotf,  the  Chase  XV)^  iżda,  isalva 
min  jista,  u  imnt  ucoll,  bakgħu  dej- 
jem  għaddejin  il  kuddiem  I 

FoRWABDER  —  miu    igħeju,    imixxi 
jew  jimbotta  il   kuddiem  (  bħaI;>ro- 


moter),  min  jibghat;  dao  li  ilesti  ctieb 
mil  ħjata  u  il  copertina  għal-lega- 
tura. 

FoBWARDiNO— bgħit ;  mixi  il  kud- 
diem. 

FojiwAKDiNG-AOBNT— agent,  min  jir- 
cievi  u  ibgħat  mercanzii  etc.  għal 
ghand  sidhom  (  ghal  fejn  jew  ghal 
ghand  min  icunu  mibgħuta  ). 

FOHWARDINO-MEROHANT—Chif  isojħu 

il  /orwarding  agent  I-Americani. 

FoRWARDiNa-NOTB— il  Dolza  tal  mer- 
canzija  (carta  fejn  icun  hemm  mictub 
il  mercanzija  għal  min  tcun  u  minn 
min  hi  mibghuta). 

FoRWARDLY—bil  ħrara,  malajr,  ma- 
lajr,  bil  għaġġla. 

FoRWABDVEss— dħul  cmieui,  tbac- 
chir ;  tisfik,  ħrara,  ħeġġa ;  ardir ;  t/ie 
forwardness  oftheseason^  id-dħul  omie- 
ni*(bicri)  ta  li  sta^un  ;  the  forwardness 
o/  the  crops^  is-sajran  tal  uċuħ  (frot- 
tijiet  etc.)  bicri  (cmieni  jew  ta  Kabel 
iż-żmien) ;  this  cheers  my  heart^  to  see 
your  /orwardness,  (Shakespear,  Hen- 
ry  VI J^  dana,  li  nara  il  ħrara  tiegħeo 
iħennili  kalbi. 

FoRWARD8-il  kuddiem  ;  to  go  back- 
wards  and  forwards,  tmur  lura  u  il 
kuddiem ;  to  put  /orwards^  tavanza, 
titfa  il  kuddiem. 

FoRWASTB— tagħmel  ħerba,  taħli, 
tirvina  jew  tekred  għal  collox. 

FoRWAY  —  toħroġ  barra  mit-triek ; 
tmur,  tiggerra ;  żball. 


FoRWBARIBD 
FORWEARY 


għaj  jien  mejjet  li  ma 
jiflaħx  iżomm  actar 
bil  għeia. 

FoRWBARY— tgħajji,  toktol  bil  gheja, 
tmut  bil  għejja,  tcun  ghajjien  mejjet. 

FoRWBLKBD— collu  ticmix;  mchem- 
mcK  collu. 

FoRWEND— iddur,  issir. 

FoRWORD— patt,  wegħda,  chelma; 
keep  your  /orword,  żonim  chelmteo 
(chif  ohien  il  patt  jew  chif  ftehemna). 

FoRWOUNDBD  —  fonit  sowwa  (għal 
mewt^  midi*ub  għal  mewt. 

FoRYETEL — a  ra  /orgetful, 

FoRYETELNBSS— ara  /ulget/ulness. 

FoRYETFUL — ara  /orget/uL 

FoRYiELD — tpatti. 

FoRZANDo— saħħa  fuk  xi  uoti  actar 


Digitized  by 


Google 


POS 


4(J2  — 


fOS 


miim  oħrajn  fil  musioa;  ihe  ^^forzamh*' 
18  marked  thuB  **«/"  or  >,  ii  forzando 
( fil  musioa )  jimmaroawh  becc:  sf 
jew  >. 

FosB— foss,  canal. 

FossA— ħufra. 

FosBB— foss  (dwar  fortizza). 

FoBBET— ara  fauceU 

FoBBBT-BBLLBB—min  ibigħ  (bejjegħ 
tal )  viti  tal  ilma,  imbit  etc.) 

FoBBBTTB— ħofra  żgħira,  tokba. 

FossB-WAY— sur  twil  b'fosscull  nah- 
ħa  (li  bhalu  ir-Bumani  chienu  ghamlu 
1-Inghilterra). 

FoBSicK  —  tcun  incwiet,  tagħmel 
ghageb,  storbiu  jew  frattarija;  tfittez 
ħaġa  sa  chemm  issibha;  tibka  tfittex. 

FoBBiL— fossili,  annimalijew  siġar 
li  jinsabu  taħt  I-art  jew  bbal  blat ; 
maklugh  minu  taħt  I-art ;  autic,  ka- 
dim ;  ta  żmien  ilu;  language  is  fossil 
poetry^  (Emerson.  EHsaye^  ihe  Poetj^ 
id-discors  (il  oliem)  hua  poesija  taż- 
żmien  antic  (ta  żmien  \\\\). 

FossiLiFBBOUB— li  tih  jew  li  jagh- 
mel  il  fossili. 

FosBiLiFiOATioN  —  ara  foesilization. 

FosBiLiFY—  ara  ^osailize. 

FosBiLiBM — ix-xienza,  li  studiu  fuk 
il  fossili  (tal  fossili). 

FoBBiLiBT— min  jistudia  fuk  il,  wie- 
hed  mħarreġ  fli  studiu  tal,  fossili. 

FosBiLiTY  — stat  jow  condizioni  tal 
fossili  (chif  jinsabu  jew  icunu  il  fos- 
sili). 

FoBBiLizATioN  — bdil  ta  annimsli,  si- 
ġar  ©tc.  ffossili. 

FoBSiLiZB — tagħmel  jew  issir  fos- 
sili,  titbiddel  minn  annimal  jew  siġra 
(  biż-żmien  billi  tcun  midfun  taht 
l-art). 

FoBBiLOGiST— ara  foaailologist. 

FoBBiLoav — ara  foasilology. 

FoBBiLOLOoiBT— wieħed  mħarreġ  (li 
jaf  jew  studia),  professur  ta  li  studii 
tal  fossili  (hhalfosailistj. 

Fqbsilolooy  —  li  studiu  ;  ix-xienza 
tal  fossili. 

FossoRBB— dud  (insetti)  li  iħaflfru  u 
ibejtu  biex  ibidu  fit-trab. 

FossoEiAL— tajjeb  għat-taħfir  (għal 
għeżik) ;  li  għandu  sakajn  etc,  tajbin 
biei^  iħaffer  bihom. 


FossROAD — ara  fosfeway. 

FosBULATB— mħafier  ftit  (baxx)  bil 
kofor  twal  u  dojjok  iżda  ma  tantx 
icunu  fondi. 

FosTBR— trabbi,  tgħajjex,  tghożt ; 
min  irabbi,  ighajjex,  igħożż  ;  some  eay 
that  ravene  foster  forlorn  chiUlren^ 
(Sliakospear,  Titus  Andronicus  II^  3), 
x'uħud  ighejdu  li  iċ-ċawluni  igħajxu 
tfal  abbandunati  (mitluka  etc.) ;  ehe 
came  fornard  to  ask  to  foster  the  child^ 
hi  giet  biex  titlob  ħalli  trabbi  it-tar- 
bija;  to  foster  ill  feeling^  tgħożż  (iż- 
żommfkalbec,  wara  li  tcun  rabbejt) 
mibgħeda. 

FosTBRAGB  —  trobbija  ta  tarbija 
barranija  (ta  omm  jew  missier  bar- 
ranin). 

FosTBR-BAiiB—tarbija  żgħira  mrob- 
bija  (minn  mara  li  m*hix  ommha) ; 
all  thy  foster-lmbea  are  dead^  (Ityron, 
Childe  [laroldj^  it-trabi  collha  li  rab- 
bejt  (bħal  uliedec)  inietu. 

FosTBR-BROTiiBR  ~  tifol  baiTaui  li 
icun  mrobbi  minn  sider  omm  li  icol- 
Iha  tifel  jeħor  li  icun  binha — ħu  tal 
ħalib ;  ihey  are  foster-bt^othere^  huma 
aħwa  tal  ħalib  (mrobbijin  rainn  sider 
ta  omm  waħda). 

FoBTER-OHiLD— tifel  jcw  tifla  mrob- 
bijin  minn  omm  jew  missier  barrauin; 
herfoster-Bon  diedbut  his  foster^daughter 
is  Btill  lioing,  it-tifel  barrani  li  rab- 
biet  hi  (bħal  binha)  miet,  iżda  it-tifla 
barranija  li  rabba  hu  (bħal  bintu) 
għadha  ħajja. 

PosTERDAM  —  mara  li  trabbi  tifel 
fjew  tifla)  barrani  bħal  binha  (jew 
bintha). 

FosTEUBR— min,  dao  li,  irabbi  ulied 
ħadd  jeħor  bħal  uliedu  ;  min  igħejn 
jew  jaghmel  il  kalb  biex  wiehed  (jew 
ħaġa)  tghaddi  il  kuddiem;  In  Ireland 
they  put  their  children  to  fostererB  etc, 
(UdVirs,  on  IrelandJ,  Mrlanda  (in- 
nies)  iħallu  l-uliedhom  f  idejn  ħadd 
jeħor  biex  irabbuhomlom. 

FosTBR-FATHER  —  missier  jew  dac  li 
irabbi  ulied  ħadd  jehor ;  this  is  my 
foBtei'-father^  dan  chien  li  rabbieni. 

FosTERHOOD  —  it-trobbija  ta  tifel 
minn  ħadd  jeħor  barrani  (li  ma  icu- 
uux  ommu  jew  missieru). 


Digitized  by 


Google 


F08 


—  468  — 


fOU 


FosTBRiNo — trobbija,ghajxien  ghoż- 
ża. 

FosTBR-LAND—l-ort  jew  pajjis  (bar- 
ranin)  li  fih  tcnn  mrolibi ;  Malfa  tj«  /lis 
foster-land,  his  father-laud ']i^.\v  mother 
coinitry  w  France,  Maltu  hia  l-art  fejn 
trabba  fgebuh  tarbija  biex  rabbewhS 
il  patria  hi  (twieled;  Franzo. 

FOSTBR  LBAN~iI    ħlas    (fllis)   \\    jfltu 

mara  jew  ragel  talli  irabbu  ulied  (jew 

bin)  ħadd'jehor. 

FosTBRLiNO  — ara  fos^ter-child 
FosTERMBNT— trobbija,  ichel,  għaj- 

xien,  manteniment. 

FosTBR-MOTHBR— dic  li  trabbi  ulied 
ħadd  jehor. 

FosTBR-NURBE— mara  li  trabbi  ulied 
ħadd  jeħor  bil  ħalib  ta  sidirha;  mred- 
dgħa. 

FosTBR-PARBNT  —  dic,  jew  dac,  li 
irabbi  ulied  hadd  jeher. 

FoBTRBSs— ara  foster-mother. 

FosTRBBB-MAiDBN— min,  dic  li  trab- 
bi  jew  tgħajjex  tarbija  etc. 

FoTHBR—ħufna,  salt;  tokol  cbir; 
issodd  jew  tkalfat  fetħa  jew  xakk  ta 
bastiment  minn  fejn  icun  jngħmel 
I-ilma. 

FoTHBR— ara  fodder. 

FoTHBRiNo-it-tkalfit  bil-Iuna  stop- 
pa  etc.  li  jagħmlu  meta  il  bastiment 
jmfetaħ  minn  xi  mchieu  u  jakbad 
jagħmel  I-ilma  meta  icun  fuk  il  baħar 
(fil  viaġġ). 

,..l^ou(jew/ow)-mimli,'żakku  mim- 
Iija  bl-iohel  jew  bix-iorb ;  xurban,  fis- 
sacra;  mgħobbi  bli  mbid  ctc. ;  are  you 
fou  or  fastingf  (Scott,  Guy  Mannervn/ 
Chap.  XLVIJ,  inti  xebghan  jew  żak- 
kec  voita  (sujjem)  ? 

Foucault's  pbndulum  —  il  pendulu 
Fouoault  (hecc  msemmi  għal  Fou- 
cault.n  ivventah  ;  il  pendulu  Foucault 
iservi  biex  jwri  il  mixi  jew  id-dawran 
ta  cull  jum  (jew  li  tagħmol  cull  erba' 
u  għoxrin  sigħa;  id-diuja, 

Foudrb— ara  lightning. 

FouoADB  I  ħofra  bħal  furnella  biex 

FouoABS  /  jimlewha  bporvli  etc. 
meta  icunu  iridu  itajru  xi  fortizza. 

Fouoht  —  tomp  passat  u  p?ir(icip 
passat  t^I  \ii\bfight  (ara). 


FouJDAR— magistrat  Indian  (taħt  il 
gvern   Inglis). 

FoujDARRY-oouRT  — Korti  criminali 
jew  tal  guri  tal  Indiani  (li  huma  taħt 
il  gvern  Inglis). 

FouL-tħammeġ,  tniġġes,  tcàsbar; 
tħażżen;  titħabbel;  maħmu^,  mniġġes, 
mcasbar;  ħa^Jn,  faħxi,  li  jiswa  ftit ; 
ħati ;  tal   periculu    (periculus) ;   don't 
foul  the  water^  la  thommiġx   I-ilma  ;  in 
sumner  we  do  foul  more  linen  in  a  day 
tJian  we  do  in  a  week  in  winter,   fis-sajf 
fġurnata  nħammġu  aotar  hweijeġ  (ta 
taħt )  milli   nħammġu  f  gimgħa   fix- 
xitwa ;  yov  have  a  foul  stomach^  għan- 
dec  li  stoncu  maħmuġ  ;  this   is   onlt/  a 
joul  copyy   dina  m'hix  ħlief  copia  na- 
żina  ;   it  is  good  fishing   in  foul  water^ 
tajjeb  (jiswa)  tistad  f  ilma  mkankal 
(mħawwad) ;   he  has  the  foul  desease, 
għandu  il  mard   ħażin  ;    /  heard  him 
usingfoul  language^   smajtu  jitchellera 
faħxi ;  u?iV/i /owZ  mouth^  he  called  him 
villaivy  ect.   (Shakespear,  Measure  for 
MeasureJ^  bi  cliem  faħxi  beda  ighajru 
pastas  etc  ;  ihey  svffered  afoul  defeot^ 
kalgħu  xebgħa  li  avvilewhom    (bak- 
għu  avviluti; ;  lest  us   lilce  merdiantSy 
show  our  foulest  wares,    (Sbakespear, 
Troilus  and  CressidaJ,  ejja  aħna  ucoll, 
bħal  bejjigha,  nuru  I-affarijiet  li   ma 
tantx  jiswew;  «o/oM/a  sky   clears  not 
without  a   siorm,    (  ShakpMpoar,   King 
John)y  sema   hecc    mgħobbi    bissħab 
(  maħmuġ  )   m'hux  s^jjer  jisfa  kabel 
icakċak  maltempatn  (tempesta)  sew- 
w«;  you  perceive  the  body  o/our  kingdom 
howfoul  it  w,(Sh4»ke«|iHttro,//ew»2/iIO, 
inti   tara  chemm  hu  mħassar  (nażin) 
collu  chemm  hu  ir-ronju  tagħna  ;   the 
offender  Ivad  been  only  found  fonl  of  the 
second  offence^  \i  mħarreo   sabuh   ħati 
biss  tat-tieni  accusa  ;   we  catne  down  a 
foul  hilly    (Shnki'Rppar,  Taming  of  the 
ShrewJ,  nżilna  gholia  (żurżieka)  peri- 
culusa  (collha  tiġriO ;  a  foul  stroke^ 
(fil    biljard)   dakka    (messa)   ta   bilja 
(boċċa)  bli  sticca  jew   bi   drigħ  min 
icun  jilpħab  etc.  ;  a  foul   stroke   (  ta 
dawc  li  iounu  jakdfu  f  xi  tiàrija  tad- 
dghajjes)  t^lf,  tfixchil  etc.  bli  mkadef 
biex  itelfu;  tofaltfoul,  tiggieled  (icol- 
|oc  xi  tghejd) ;  if  t/iey  be  any  ways  of- 


Digitized  by 


Google 


POU 


—  464  - 


POU 


feixded  they  fall  foul  (  Barton,  Anat: 
of  Melancholy)^  jecc  jeħdu  I-iċoben  fa- 
stidiu  dio  is-sigħa  jiggieldu  ;  to  fall 
jew  run  foul  of  tinvesti  jew  tahbat 
ma  (bħal  ma  jagħmel  bastimeut  ma 
jeħor);  ihe  English  torpedo-boat  ran 
foul  ofue^  it-torpediniera  Inglisa  giet 
fukna  u  investietna ;  Jn  atiempting  to 
make  the  harhour^  we  eeveral  timesfouled 
the  pier  {Guardian,  March  Snd  1859^ 
page  195J,  Wakt  li  conna  nitħabtu 
biex  nidħlu  (  nakbdu  )  il  port,  aħna 
bosta  drabi  (cbemm  il  darba)  ħbatna 
jew  morna  investejna  fuk  il  moll ;  io 
make/oul  tvater^  meta  il  vapur  jersak 
tant  til  baxx  li  li  screw  meta  jahdem 
ikankal  I-ilma  bil  ħamaetc.  tal  kiegħ; 
we  found  tlie  ropefouled,  sibna  il  ħabel 
mħabbel. 

FouL-ANCHOB— ancra  bic-cima  jew 
gumna  mħabbla. 

FouL-coPY— I-ewwel  copia  ta  ħaġa 
miotuba  bit-tibdil,  brix  oto.  li  jista 
icun  fiba  abbozz;  /  don't  see  much 
difference  between  what  you  call  t/iefoul 
copv  and  thefair  copy  of  it^  ma  narax 
li   nemm  differenza  cbira  bejn   il  co- 

Eia  ħażina  ^l-ewwel  copia  jew  I-ab- 
ozz)  u  il  copia  pulita. 

PouL-PROOP  —  l-ewwel  gibda  ta 
ħate  stampata. 

FouLàRD  —  Fulard,  xorta  ta  ħarir 
għal  Ibiesi  tan-nisa. 

FouLDBR— titfa  ( tati  jew  toħroġ^ 
sħana  obira. 

FouLPBBDiNO— li  jecol  jew  li  igħejx 
bl-iobel  mokżież  (bil  purcherij). 

PouLLY — bil  ħ.nieġ,  kżież,  ħażen, 
tcasbir,  oxxenità  jew  faħx;  disone- 
stamenty  m'hux  sewwa  jew  m'hux 
ohifjixrak;  thou  pluydat  most  foully 
for  it  (Shakespear,  Macbeth)^  inti  ma 
Igħabt  sewwa  xejn  għalib. 

FouL-MOUTHBD  —  Ti  għaudu  Isienu 
ħaiin,  oxxen ;  he  ie  a  foul-mouUied  man, 
he  epeake  so  vilely  of  evety  one,  dac 
bniedem  Isienu  ħażin  igħejd  cull  xor- 
ta  ta  kżież  fuk  culhadd. 

FouLNESS  —  ħmieġ,  kżież;  tcasbir ; 
ħiunija;  mibgħeda ;  cruha ;  disonestà, 
maltemp;  the  faUter  on  eeeing  hi$  eon 
before  him  embraced  him  for  all  tlie 
dirt  and  foulness  of  his  cloiheB^  il  mis- 


sier  meta  ra  lill  ibnu  kuddieipu  għan- 
ku  miegħu  minn  ghajr  ma  kgħad 
jimpurtah  xejn  mill  ħmieġ  u  *1  kiież 
ta  ħwejġu ;  he  is  well  known  /or  hie 
foulneaa,  magħruf  bi7^.ejjed  għ'al  ħżu- 
nija  tiegħu ;  /  can't  make  out  how  he 
couldfall  in  love  with  her  foulnees^  ma 
nistax  nifhem  chif  innamraiħill  eruha 
tagħha  ;  ihey  pierced  ihefoulnese  of  his 
secret  aim^  chixfu  id-disonestà  tal 
ħsieb  moħbi  li  chellu  frasu ;  we  can- 
noi  forget  tlie  foulness  ofthat  nufht,  ma 
nistgħux  ninsew  il  maltempataoherha 
ta  dao  il-lejl. 

FOUL-SPOKBN        \  V.     I  ,17 

FouL-TONaoBD  r"^*  /o"l-moutJ,ed. 

FouMART— ara  polecat. 

FouNCB— pedament,  bnsi. 

FouND  —  temp  passat  u  particip 
passat  tal  verb  find  (ara). 

FouND— tidwib  t«  metalli. 

FouND— pedamenti,  basi. 

FouND-xorta  ta  liaia  gejja  bħal 
mus  tal-Ieħja  għal  dawc  li  jaħdmu 
jew  jaghmlu  li  mxat. 

FouND — tibni,  twakkaf,  tistabilixxi, 
isse^jes,  tngħmel  il  pedamenti ;  this- 
sel;iddewweb,  tħoll  ħadid  jew  motalli 
ohra  ;  the  churoh  of  Ood  will  fall  noi 
hecause  it  isfounded  upon  a  rock^  il  cni- 
sia  ta  Alla  ma  takax  għaliex  mibnija 
(mwakkfa  jew  mtellgħa)  fuk  blata 
(fuk  il  blat) ;  Our  ciiy  of  Valletia  is  so 
called  afier  Im  Vallette  who  founded  ii, 
il  belt  tagħua  Valletta  hia  iieoc  msej- 
ħa  għal  La  Vallette  li  wakkafha 
(bnieha) ;  who  founded  tliis  ColUge  f 
min  għamlu  (stabilih)  dai)  il  Gulle^ġ? 
he  was  the  one  ihatfounded  thaifamily, 
hu  chien  li  nissel  dic  il  familja ;  when 
are  we  to  found  all  ihis  iron  f  meta  sej- 
rin  ndewbu  dan  il  ħadid  collu  ?  he  is 
to  found  ihe  bell  firsi^  irid  idewweb  il 
kampiena  I-ewwel. 

FouNDATioN  — pedamepty  'sies,  tisijs; 
bidu;  fundazioni;  ghati,  flonazioni, 
legat  eto. ;  forma  ta  cappel ;  ihey  have 
not  laid  ihe  foundation  yet,  ghadhom 
ma  għamlux  il  pedamenti ;  what  you 
say  is  without  any  foundaiion^  li  kigħed 
tgħejd  m'hux  sod  ;  UMt  was  iJie  foun- 
dation  ofher  order^  dac  ohieu  il  bidu 
tal  ordni  tagħha ;  he  had  an  opportw 


Digitized  by 


Google 


POU 


—  465  — 


FOU 


nity  o/going  to  school  on  a  foundation^ 
(Swlft),  chellu  ix-xorti  imur  li  scola 
(jitgħalleu))  b*xejn,  b*Iegat  (  niil  flus 
tal  fundazioni ),  buy  a  nice  foundation 
and  trim  the  bonnet  uouraelf  ixtri  for- 
ma  ta  cappell  Babiena  u  immuntab  int 
stess. 

FoDNDATioN-MUSLiN — crivellun,(mu- 
Ħulina  ħoxna  u  jebsa  iggummata  għal 
cpiepel  u  li  nfursetti  ta  għenuk  ta 
Ibicsi  €itc.  tan-nisa). 

POUNDATION-BOHOOL  —  SCOIa      (  isti- 

tnt  etc.)  fundat  jew  li  iżomm  b'f unda- 
zioni  f  legati  etc.) 

FoUNDATioN-BTONB  —  l-ewwcl  gebla 
tal  pedament. 

FouNDATiONBR— wieħed  li  jitgħal- 
lem  b'xejn  fi  scola,  li  icollu  it-tagħlim 
b'xejn,  jew  li  igawdi  miMegati  jew  il 
fundazioni  tal  culleġġ  li  icun. 

FouNDATioNLBSS'bla  pedament,bla 
basi:  li  ma  tistaxtiekaf  (fabbricaetc.) 

FouNDER  —  fundatur,  bennej,  min 
jagħmel  il  pedament  biex  iwakkaf 
beni  etc;  awtur ;  bellfounder^  brunżar 
(dac  li  jagħmel  il  kniepel)  ;  iype  fonn- 
der^  fundatur  (jew  dac  li  jagnmel)  it- 
tipi  (ta  li  stampa). 

FouNDBR— marda  taż-j^.wiemel,  nef- 
ħa  friġlejhom. 

FouNDER— taka,  tiffonda  ("takajow 
titgherbeb  fil  kigħ,  tgherek  jew  tin- 
żel  fil  kigh  ;  ma  tinzertax,  ma  jiraex- 
xilecx;  all  his  tricis  founderedy  (Shake- 
sp^stfJIenry  VfII)j  xejn  ma  inzertalu 
(  rnezzielu )  milli  ghamel ;  founder^ 
tizzoppia  bil  mizi  (billi  tnefiaħ  ir- 
riġlejn). 

FouNDBRS-DUST  —  trab  tal  faħam 
rkiek  li  jusaw  il  fundaturi. 

FbuNDERBBS—  fuudatrici  (fundatur 
mara^  mara  li  iddewweb  il  metalli, 
tagħmel  kniepel  etc.) 

FouNDBROUS— li  jizzoppia ;  li  igher- 
fex,  li  jisroni  ir-ras,  li  iħaobel  il  mohħ; 
mkalleb,  mharbat;  /  liave  travelled 
throvgh  t/iereand  a  sad  founderous  road 
it  is  ( Bark«>,  JRegicide  Feace  )  Jena 
mxejt  hemm  u  sibt  li  it-triek  hia 
mħarbta  ( li  tgħaj.jic^  tassew. 

FouNDBRY?    funderija,     post    fejn 

FouNDRY  j"    idewbu  il  metalli. 

FouNDiNO  —  fundor  jew  tidwib  ta 


metalli ;  bell  founding,  għamil  ta  knie- 
pel ;  type  founding^  ghamil  ta  tipi., 

FouNDLiNa— tarbija  misjuba  barra, 
tarbiia  mħollija  jew  scartata  minn 
ommha  ( iew  minn  missierha),  biez 
isibha  u  jehodha  irabbiha  hadd  jeħor. 

FouNDLiNo-HospiTAL  —  sptar  fein 
jehdu  biex  jitrabbew  it-trabi  misjuba 
barra. 

FouNDMBNT— ara  foundation. 

FouNDRBss  —  fundatrioi,  mara  li 
taghmel  fundazioni,  jew  li  tififonda 
tibni  jew  tagħmel  pedament  ( għal 
bini  etc.  ) 

FouNDRY— funderija,  loc  fejn  idew- 
bu  il  metalli. 

FouNT       >  nixxie^ha,    ^ħain    tal 

{ FouNTAiN  I  ilma ;  il  post  bħal  vascii 
żġhira  fejn  icun  kieg^ed  iż-żejt  ta 
Iiimpa  u  minn  fejn  jinżel  dejjem  ^ħal 
ftila  biex  iisżomm  mixgħula ;  fejn  icun 
rinchiostru  (  il-Iinca)  f  maona  (  jew 
f  torcbiu  )  ta  li  stampaturi  ;  fountain^ 
il  bidu ;  God  is  the  only  fountain  of 
life^  Alla  I-Imbierec  biss  hu  il  bidu 
ta  ħajjtna  (  minnu  biss  nakalghu  il 
grazii  collha  li  iżommuna  ħajjin); 
Hei^  s  fountavif  għajn  tal  ilma  magħ- 
mulha  bil  pressioni  (għafis)   ta  l-aria. 

FouNTAiNHEAD— il  bidu  ta  (  minn 
fejn  tibda  jew  toħroġ  )  nizxiegħa ; 
il  bidu,  1-ewweI  bidu  ;  ras  il  għajn  ; 
we  have  this  detail  from  the  fountain 
head,  from  the  chiefhimself  nafu  dana 
collu  minn  ras  il  għajn,  mill  cap 
stess. 

FouNTAiNLBBS  —  miuu  ^ħajr  (bla) 
nixxigħat,  bla  għejjun  tal  ilma. 

FouNTAiNLBT— nixxiegħa  jew  għain 
żgħira  ta  1-ilma. 

FouNTFUL— mimli  (collu)  nixxigħat 
jew  għejjun  ta  1-iIma. 

FouPB— toħroġ  jew  titfa  barra  bis- 
sahħa,  bil  ferm. 

FouR— erbgħa,  4,  IV ;  the  first  four^ 
I-ewwel  erbgha ;  twieefour  are  eight^ 
tnejn  għal  erbgħa  jagnmlu  tmienja  ; 
four  o*clockf  Y  erbgħa ;  a  four  oared 
boaty  dgħajsa  b'erba'  mkadef  (dghaj- 
sa  tal  erbgħa)/otir  wheeler^  oarrozzin 
(li  għcuidu  erba'  roti) ;  four  handed^ 
b*erba  idejn  ;  tlie  monkey  is  a  four 
handed  animal^   ix-xadin    hu  annimal 

59 


Digitized  by 


Google 


FOU 


—  466  — 


FOU 


b'  erba'  idejn  ;  /owr    eornered^  b'erba' 
rocon  jew  b'erba*  cantunieri ;  /oiir  eoi^ 
ners^  (til-ligij  cull  ma  icun  bemm  fdo- 
cumenti  (cull  ma  icun  hemm   miciub 
fdooument) ;  /our  edgedy  b'erba  truf 
jew  xfar  ;  /our  horae^  b'erba*  żwiemel; 
a  /our^iorse    eoaeh,  carrozza    b'erba' 
żwiemel ;  /onr  legged,  b'erba'  sakajn, 
/our-legged  animals  are  aUo  ealled  qua- 
drupeds,  I-animali  li  ghandbom  erba' 
sakajn  ighedulhom  ucoll  quadrupedi; 
/our  post^  b'erba*   oolonni    jew  lasti ; 
/our   posied  bed,   sodda  b'erba'  pila- 
stri ;  /our  poster^  sodda  b'erba*   lasti 
(bħal  tal  ħadid  antichi  tagħua)  ghal 
curtinaġġ;   /   was  always  used  to  a 
/ourposter  a/ore  I  eame  here  (Viekens, 
Pickwiek  papers)jena  kabel.gejt  haun 
dejjem  cont  mdorri  f  sodda  b'erba'  pi- 
lastri  (ghal   curtinaġġ ) ;  /our  tailed^ 
b'erba  dnub;  /our  taifed  bandage,  f axza 
(tat-tobba)  biex  iinfaxzaw  bina  ir-ras, 
jew  il  wiċċ    taf  marid»  /our  thieves 
vinegar,  xorta  ta  ħall  li  jsir  rair.rignu; 
/our  wheeled,  b'erba  roti;  to  be  (jew  to 
^Oy  inchella  to  run  )  on  all/ours,  timxi 
imb^  Ctimxi  fuk  rcubtejc  u  fuk  idejc)  ; 
takbel  sewwa  fcollox  (ma  bniedem); 
we    /uive    always  gone    on    all  /ours, 
dejjem  kbilna  fcollox ;  a  /our  in  hand 
eoacliy  carrozza  b*erbażwiemel(b'zewġ 
parilji)  li  isuk  ragel  wiehed. 

FouRB— tkarrak,  tidhak  bi,  tgħallat; 
karriek,  briccun,  ħażin,  li  jilħaklu ; 
those  who  /ourbed  others  became  dupes 
to  their  own  eontrivances,  dawc  li  daħ- 
ku  bl-oħrajn  sabu  li  chienu  mkarkin 
huma  stess  ;  thou  arl  a  /alse  impostor 
and  a/oMr6tf,(Denhiini,  Passion  o/Dido 
/or  Jlineas)^  inti  impustur  (karriek)  u 
briccun. 

FouRBBRY  —  kerk,  ħżunija  ta  ras, 
briccunata ;  You  have  unmasked  the 
/ourbery,  inti  cxift  il  briccuuata  (  il 
kerk ). 

FouROANT--cima  b'erba  capi  (b'er- 
ba'  truf ). 

FouROHBà  —  salib  li  it-trtif  tighu 
huma  mifrukin  (bħal  furchetta). 

FouROHBTTB— isem  ta  għadma  fil 
gisem  tal  bniedem,  u  tal  għasafar,  li 
gejja  għamla  ta  furchetta;  biċċa 
għodda  tattobba,  li  jusaw  biex  i^.om- 


mu  1-sien  il  fuk  (fil  ħalk;  meta  iounu 
jaktghu  il  ħajta. 

FouROHiNO— dewmien(tul  ta  żmien) 
f  causa  fil  korti  (  difierimeuti  ^a  cau- 
sa  fil  korti ). 

FouRCOURSB— tibdil  tal  uċuħ  tar- 
raba  ta  cull  erba'  snin  ;  the  best/our^ 
course  for  our  soil  is{\)  \Vheat^(^)  Ihr- 
nips,  (3)  Darley  or  Oats,  (4)  Clover, 
l-aħjar  uċuh  għar-raba  tagħna  ta  cull 
sena  għal  erba'  snin  wara  xulxin  hu- 
ma  1-ewweI  kamħ,  it-tieni  ġdur  ( jew 
uevew )  it-tielet  xgħir,  ir-raba  silla. 
FouRFiBLD  —  phal  /our  eourse  (ara). 
FouRFOLD  — għal  erbgħa,  għal  erba' 
darbiet. 

FouRFOOTFD— b'erba'  sakajn,  /aur- 
/ooted  animalsy  annimali  ta  erba'  sa- 
kajn. 

FouROON— carru  għal  munizionijet 
(affarijiet  tal  ^werra);  carru  ghal  ba- 
lal  etc.  tas-suTdati. 

FouRLiNO  — wiehed  mill-erbat  itfal 
(trabi)  ta  wild  wieħed. 

FouRNEAU— il  camra  fejn  icun  mer- 
fuh,  jew  kighed,  il  porvli  f  porvlista. 
FouR-POUND  -  ta  erba'  libri ;  a  /our 
pound  box,  caxxa  ta  erba'  libri. 

FouR-pouNDBR  —  ħobża  ta  ratlojn 
(jew  ta  erba'  librij. 
FouRRiBR — ħabbàr. 
FouRSCORB  — erba'  għexieren,  tme- 
nin;  at  /ourscore  he  retained  a  strong  re- 
lish/or  inuocent  pleasure  (  Maeaulaf, 
Iliatory  o/  England^  Ch.  XIV)^  meta 
chellu  tmenin  chellu  għadgibda  cbi- 
ra  (ohien  iħobb  wisk^  piaoiri  inno- 
centi. 

FouRSQUARB  -  quadrangulari,  b'er- 
ba'  ġnieb,  quadru,  quadrat;  kawwi 
daks  il  hadid ;  /oursquare  to  all  the 
winds  that  blew  (  Jennyson,  Ode  on 
Wellington)  kawwi  (ferm  shiħ)  għal 
buifuri  collha,  żamm  sħiħ  fit-tgħawiġ 
collu  jew  ghal  cull  ma  gie  ma  wiċċu. 
FouRTBEN— erbatax ;  14,  XIV  ;  ehe 
is  ouly  /ourteen  years  o/age^  ma  għan- 
dix  ħlief  erbataz  il  sena. 

FouRTEBNTH  -I-erbatax;  on  the/our- 
teenth  {Hth)  inst,,  fl-erbatax  ta  dan 
(ix-xahar  li  nħna  fih)  ;  this  is  only  t/ie 
/ourteenth  {-}-^)part  o/it^  dana  m'bux 


Digitized  by 


Google 


POU 


-  467  - 


POX 


ħlief  millcrbatax  il  wahda  minnu 
(jew  tiegħu). 

FouRTH— ir-raba',  on  thefourth(4.t/i) 
ofncxt  month^  fl'erba'  tad-dioħel  (tax- 
xahor  id-dieħel^,  one  farthing  is  one 
fourth  of  a  penny,  tliet  ħabbiet  hia 
quart  (waħda  mill-erba')  ta  sold ;  take 
one  fourth  (j^),  hu  il  qiiart  (waħda 
mili-erba');  every  fourih  day^  oull  erba 
tijiem. 

FouHTH  BATB  —  isem  ta  biċċa  tal 
gwerra  (gunboat^  li  iggib  minn  ca- 
nun  sa  erba  oanani. 

FouRTHLY— fir-raba  loc. 

FouBWHBBLBD— b'erba  roti. 

FouTBB— bniedem  dispettus,  incre- 
pativ,  li  ma  jaħmlu  ħadd. 

FouTEB — tħarfex  ;  trakka  ohif  già 
già. 

FouTH — bosta,  il  ħela,  biżżejjed;  he 
had  a  fouth  of  it^  ohellu  il  ħela  minnu. 

FouTHY — mimli  (  smim  ) ;  b'żakku 
mimlija. 

FouTiLY — vilment,  oxxenament,  li 
ikażżeż  bil  viltà. 

FouTNBssyviltà,  oxxenità. 

FouTY — vili,  oxxen  ;  ii  ma  jaħmlu 
ħadd. 

FovBA— ħofor,  tokob. 

FovBATB        )  mimli  tokob  jew  ħo- 

FOVBOLATBD  /  for. 

Fow— mimli ;  fis-sacra;  xurban. 

Fow-*munzeII  (ħemel)  tal  kattiet 
tas-silla. 

FowARB — ħammiel  (  min  iħammel 
jew  inaddaf). 

FowE— tnaddaf,  tħammel. 

FowK— ara  folk. 

FowL— tajra,  tig^e^a,  pullam,  għas- 
fur;  tmur  għal  oaċċajew  tonsob  għat- 
iyxx  ;  Ivave  dominion  over  the  fiah  of  the 
eea  and  tlie  fowl  of  Uie  atr,  (Geoesls^, 
icolloc  is-setgħa  fuk  il  ħut  tal  baħar 
u'I  tjur  tal  ajru ;  /  canH  eat  fowU^  ma 
nistax  għalih  il-Iaħam  tat-tigieġ  (ma 
nieclux  il  pullam);  a  waterfowly  tajra, 
għasfur,  tal  ilma  (bbal  borca  etc  ) ;  / 
have  permission  to  hunt^  fish,  and  fowl 
here,  għandi  il  nermess  tàl  caċċa,  i^' 
sajd,  u  ta  li  nsib  hawn  (nista  noħroġ 
għai  caċoa,  nistad  u  nonsob  hawn). 

FowL  nousE  —  galliuar,  post  fejn 
iżommu  it-tigieġ  etc. 


FowLER— nassàb,  oaċàatur. 

FowLBRiTB— isem  ta  mineral. 

FowLiNO — nsib,  kbid  ta  għasafar. 

FowLiNO  piBCB^xcubetta  għul  cao- 
ċa;  I  saw  him  preeenting  his  fowling 
piece  to  the  piaeonsy  rajtu  jimoiira  (bli 
xcubetta  tiegnu)  għal  ħamiem. 

Fox— gilpa,  volpi;  tkarrak,  fiddaħ- 
ħal  fix-xcora) ;  he  is  an  old  fox,  dac 
macacc  (ħażin,  ġurdien  xiħ,  jilħaklu 
sħiħj ;  he  is  a  eunning  fox,  ħażin  daks 
macacc  etc. 

Fox  —  issaccar  bix-xorb,  tischer ; 
tikr€is  (bħal  birra  meta  tcun  tiffer- 
menta),  tagħmel  ta  bir-ruħec ;  he  ne- 
ver  foxes  himself  but  with  one  sort  of 
wine,  ^Boyle.  Works^  voL  Vlpage  9J, 
katt  ma  jischer  ħlief  b'imbit  wieħed 

Fox— issewwi  żarbun  billi  tagħmil- 
lu  wiċc  ġdid  fuk  il  kadim  li  icollu. 

Fox-BANB— isem  ta  ħaxixa  (l-Aco- 
nitum  vulparia). 

Fox-CASB— gild  ta  volpi. 

Fox-CHASB— oaċċa  (kbid)  tal  volpi. 

Fox-EARTH— il  post  feju  tgħammar 
il  volpi. 

FoxED — fis-sacra,  xurban  ;  mtabba 
bit-ticchi  safranin,  itticchiat,  bħal  ma 
icunu  il  folji  ta  xi  cotba  kodma,  jew 
xi  stampa. 

FoxERY— mgiba  ta  volpi,  ħżunija. 

Fox-EViL— marda  tal  gilda  fejn  jaka 
ix-xagħar;  falza. 

Fox-OLOVB-— isem  ta  ħaxixa  tajba 
għax-xorb  bħala  medicina;  id-digitali. 

Fox-HOUND—  chelb  għal  caċċa  tal 
volpi. 

Fox-HUNT— caċċa  (kbid)  tal  volpi. 

Fox-HUNTBR  —  caċċatur  (min  i.nur 
għal  caċċa  jew  biex  jakbad  il  volpi). 

Fox-HUNTiNO — il  caċca  (il  kbid)  tal 
volpi. 

1  oxiNO--titbigħ  (  bit-ticchi  sofor) 
bħal  folji  kodma  ta  ctieb  jew  xi  stam- 
pa  kadima ;  tiswija  (uċuħ)  ta  żarbuu  ; 
tkegħid  ta  wiċċ  ġdid  (fuk  jeħor  ka- 
dim)  fżarbun,  stmps,  ta  gild  isfar  jew 
ta  lewn  jeħor  fuk  wiċċ  ta  żarbun. 

FoxiSĦ— ta  volpi,  ħażin  daks  (bħal 
volni);  ħajjen,  ħażin. 
toxLiKB— bħal  volpi. 
FoxLY— ħażin,  ta  volpi. 


Digitized  by 


Google 


I^ĠX 


—  468  — 


FħA 


FoxsHip— ħżunija  (ta  ras),  viljac- 
oherija,  maoaooherija. 

Fox  TAiL  —  denb  il  volpi,  denb 
pjuma. 

FoxTAiL  ORASS— isem  ta  ħaxixa,  il 
pjuroa. 

FoxTAiL  WBDGiNO— cavilja  bħal  min- 
ċott  (xogħol  tal  mastrudaxxi;. 

Fox-TRAP— nassa  għal  kbid  tal  vol- 

FoxY— ta  volpi,  li  Jixbeh  il  volpi, 
bħal  volpi ;  bit-ticohi  sofor,  mtabba 
bħal  folji  kodma  ta  ctieb,  jew  stampi; 
li  jati  nl  krusa,  li  ghandu  togħma 
kàrsa  (bħal  xorta  ta  għeneb) ;  kares 
f birra  jew  mbit)  H  icun  kiegħed  jif- 
lermenta. 

FoY— fidi;  festa,  pranzu  etc.  li  jatu 
lill  xi  ħadd  kabel  ma  jħalli  jew  jitlak 
minn  xi  post ;  pranzu  ta  addio ;  tak- 
rieka,  ngann,  daħka  bi. 

FoYBB  —  griġol  (  bħal  biekja  etc. 
fejnjinżell  il  metall  li  icun  bemm 
mdewweb). 

FoYLB  —  tkarrak,  tidħak  bi,  tin- 
ganna. 

FRA—ara /rom. 

Fba  db  diavolo— 1-avucat  tax-xitan 
jew  advocatur  diaboli,  hecc  msejjah 
1-acousatur  ta  dac  il  beatu  li  icun 
wasal  għal  canonizzazioni  (jew  biex 
jagħmluh  kaddis)  — bniedem  msejjaħ 
għal  apposta  kabel  ma  il  papa  jiddi- 
chiara  wieħed  kaddis  biex  dana  igħejd 
u  jipprova  xi  ħaġa  contra,  fuk  daca 
li  ioun  wasal  għal  canonizzazioni. 

Frab — tgherfex,  iddejjak,  tisrom  ir- 
ras. 

Fbabbit— ara  peevish. 

Fbaoas— storbiu  frattarija,  ħsejjes ; 
ġlieda,  għageb. 

FBAonB— bħal  tagen  ċatt  tal  ħadid 
fejn  dawc  li  jahdmu  il  ħgieġ  (il  vi- 
trari)  ikegħdu  jew  ipoġġu  ix-xogħli- 
jiet  tagħhom  (il  ħgieġ  maħdum)  għat- 
tempra. 

Fbacid— mherri,  misjur  dicca. 

Fback  —  mħaġġeġ,  bil  ħrara,  lest 
għax-xogħol;  oħxon,  mgissem  ;  ta  ra- 
su,  ta  ohelma  wahda;  tu  fehma  sħiħa. 

Fbaot — tchisser,  tfarrac. 

Fbaotbd— micsur,  mchisser,  mfar- 
rac.  I 


Fkaotion -farca,  biċċa  (minn  haġa 
sħiħa)  frazioni ;  ticsir,  tifric  ;  valgar 
fractionff^  frazioni  vulgari;  decimal 
/ractions,  frazioni  decimali. 

Fbactional    I  ta  frazioni,   tal  fra- 

Fbaotionaby  /  zioni. 

Fbaotious— li  jiggieled  minn  xejn, 
bużżieba,  incwiet,  li  idejku  collox ; 
you  toill  not  /ind  hini  fractions^  f  Mof- 
ton,  School  of  ReformJ^  ma  issibx  li 
hu  (ma  issibux)  bużżieka  u  li  jiggie- 
led  minn  xejn  (gelliedi). 

FBAOTUOsiTY-csur  H  jidher;  csur. 

Fbaotural— tal  csur. 

Fraoturb— csur;  ticser;  here  i$  the 
fracUire  in  ihis  bone^  hawn  il  csur 
rdin  il  ghadma ;  the  leg  teae  dreesed 
and  the  jractnred  hones  nniled  together^ 
sieku  irranġawielu  (rabtwielu  etc.)  u 
il  għadma  micsura  għakdet  flimchien. 

Frbnulum  I  il  ħajta  ta    taħt 

Frbnum  linou£  I  Isien. 

Fraoilb — lijinchiser;  jaka  malajr 
tal  csur ;  maħsus,  marradi ;  tehen  you 
see  a  hox  tnarked  *^fragile  "  say  ihat  it 
contains  something  hreakable^  meta  tara 
xi  caxxa  immaroata  "fragile"  għejd  li 
icun  fiha  xi  ħaċa  tal  csur. 

Fraoilbly  — b'mod  li  jista  jinchiser. 

Fraoilbnbss  I  fragiltà;  csur ;  debu- 

Fraoility      j  lizza. 

Fraoiibnt— farca,  fdal;  ithas  heen 
broken  inio  ft^agments^  chissruh  (inchi- 
ser)  frao  ;  I  have  only  some  fragmenis 
left,  bakgħali  ftit  fdal  biss. 

Fraombnts— fdul  (avanz  jew  nies  li 
jibkghu,  nies  li  bakgħu  lura,  nics 
baxxi,  li  m'humiex  stmati)  ;  get  home 
yoa  fragmen  ts,  (Sh  h  k«*8pei  r,  Coriohi- 
musjy  għaddu  lojn  id-dar  (isa  niinn 
Iiawn^  ja  ħafna  nies  baxxi  (vili  etc); 
fragmenis,  1-ewwel  paġni,  jigi6eri  il 
frontispiziu,iddedica,iI  prefazioni  etc. 
ta  ctieb. 

Fraombntal  1^>  !}'^^\  ^'\^if\ 
Vmagħmul  mil   idul 

Fraombntary  Ijewmilfrac. 

Fraombntary  rooks  —  blat  magħ- 
mul  frac  frac  jew  bcejjeċ  (conglo- 
merati,  agglomerati  etc.) 

Fraombntation — ticsir  fi  frac. 

FRAOMENTED-mchisser  frac. 

Fraoor— ħoss  Qe^y  ħiss);  riħa  tfuħ 


Digitized  by 


Google 


PltA 


-  469  - 


ftik 


kawwija;  t/iatwas  adreadful  fragor^ 
dao  obien  ħoss  li  ibażża ;  tlie  musk  by 
itffroffor  is  oft  discovered  hy  the  care- 
less  passeiujery  (Slr  T.  Herberf,  Tra- 
velsy  p.  363 Jy  il  kattus  tal  misk  bosta 
drabi  jinsab  mħabba  fir-riha  kaw- 
wija  tiegħu  mill  passiggier  li  ma 
ioollu  ħsiebu  zejn. 

Fragbamob— fwiħa,  riħa  tfuħ. 

Fraoraht  —  ifuħ,  li  fih  riħa  tfuħ 
(ħelwa  eto.) 

Fraorantly— bil  fwiħa,  b'riha  tfuħ, 
b'riħa  ħelwa. 

Fraqroub — ara  fragran  t. 

Frail  (ara/mjfffej— deboli,  marra- 
di,  li  ioiedi  malajr,  li  jisbalja  ;  man  is 
frail  andprone  to  evil^  il  bniedem  jis- 
balja  (suggett  għal  erruri^  u  mogħti 
għal  ħażen. 

Frail  -  gewlak  tal  àummar;  ġum- 
mar  ghal  ġwielak  ;  daks  75  libra  żbib 
fdakka. 

Frailnbss  -^debulizza,  mard,  fragi- 
lità. 

Frailty— nukkas,  debulizza. . 

Frain— tistaksi,tagħmel  mistoksija; 
this  folk  frained  him  firstfrom  where 
he  eame^  (  P.  Plowmaii ),  dawn  in- 
nies  stakseuh  I-ewwel  minn  feju  già. 

FRAiti— fraxxuu,  sigra  tal  fraxxnu. 

Fraisb  — ftira  bil-lanam  tal  ħanżir; 
palizzata  (njam,  travi  mwaħhlin  ar- 
bulati  fit-tarf  ta  żurżieka  ta  fortifica- 
zioni  u  li  jatu  għal  foss ;  biċċa  għod- 
da  ta  dawo  li  jaħdmu  fi  rħam,  biex 
jagħmlu  icabbru  tokob  biha  (fi  rħam). 

Fraisbd— bil  pali  (arafraisej. 

Framable — li  jista  iouu  armat  b'ti- 
lar,  gwarniċ,  jew  b'ċaċċis. 

Framboys— ara  raspberry. 

Frahb  —  tilar,  ff warniċ,  ċaċċis  ;  for- 
nia,  ghamla;  gid,  vantaġġ,  beneficiu; 
il  gisem  tal  buiedom ;  studiu,  ħsieb 
bil  moħħ  ;  fejn  icunu  po^i;uti  il  caxxi 
tat-tipi  fi  stamperia ;  tagħmel,  issaw- 
wnr;  tcun  ta  gid,  ta  vantaġ^  jew 
utli ;  issaħħaħ,  tgħejn,  tnissel,  iggib ; 
tħejji  ruħec,  tlesti  rasoc  jew  lilec  in- 
nifsec;  the  frame  ofapieee  o/  ordnancey 
oarru  ta  canun;  tne/rame  of  a  picture,' 
gwarniċ  (ta  stampa  eto.),  the  artist 
wants  another  frame^  1-artist  (dao  li 
kiegħed  ipingi)  ghaudu  bżonn  ta  ti- 


lar  jeħor ;  ihe  frame  ofa  clock^  il  oax- 
xa  ta  arloġġ ;  ihe  frame  ofa  table^  sa- 
kajn  ta  mejda  ;  put  your  discourse  into 
some  fmme,  (ShakeHpear^  Ilamlet), 
kiegħed  (ati)  id-discors  tiiegħeo  fxi 
għamla  (jew  godt)  ;  /  have  only  the 
franies  of  the  doors  ready^  iċ-ċaċċisi  tal 
bwieb  biss  għai;di  lesti ;  he  waM  in 
a  happy  frame  of  mindi  ohien  kieghed 
tajjeb,  raoħħu  owiet,  hieni ;  she  Uien 
detised  a  wondrous  toork  to  frame^ 
whose  like  on  earth  was  never  framed 
yet,  CSpenser),  hia  mbagħad  għamli- 
tha  frasha  (ħasbet)  biex  taghmel 
biċċa  xoghol  tal  għageb  (obira),  li  fid- 
dinja  katt  għadha  ma  ohienet  saret 
bħalha ;  that  on  a  siaff  his  feehle  steps 
didframe,  (Speoser),  biex  fuk  bastun 
i^ħejn  il  passi  debuli  ("fiacchi  eto.) 
tiegħu  ;  fearframes  disorder^  CShakeg- 
pear,  £  Henry  F7,  F,  Sj^  il  biża  inis- 
sel  jew  igib  oonfusioni  (taklib  eto.) ; 
frame  your  mind  to  mirth,  lesti  ruheo 
għal  ferħ. 

Framb  bridqb— pont  armat  malajr 
bit-travi. 

Framb  lbvbl — nyell  (ta  bennej). 

Framb  saw— serriekfmarbutTuIar). 

Frambr  —  min  jaghmel,  isàwwar, 
jew  jivvinta  b'moħħu  ;  Almighty  Fra- 
vier  of  the  skies  /,  o  Gbir  Àlla  li  ħalak 
(ghamel)  is-smewiet ! 

Frame-work— ċaċċis,  tilar,  gwarniċ, 
biċċa  xogħol  (magħmula  jew  mgħak- 
da  flimcħien  minn  bosta  bicoiet). 

Framino— tiswir,  għamil,  għamla, 
t^hakid  flimohien,  xogħol,  oostruzio- 
ni ;  the  framing  of  the  ship  is  of  the 
ordinary  type  {*'Daily  News\  Sept. 
29ih  1881),  il  costruzioni  (il  ghamla) 
tal  bastimeut  hia  bħal  dic  tas-soltu 
(comuni). 

Frampal   \  li  jitħanfes  minu  xoin; 

Frampbl     sfiċċus  ;  li  jeħu  fastidiu 

Frampold  'minn  xejn,   gellied,   at- 

Frampul  jtacca  liti;  slie  leads  a 
very  frampold  li/e  with  him  (  Shakes- 
pear,  il/J?riy  WtvesofWindsorJjliegh^ 
da  tgħaddi  ħajja  bil  ġlied  miegħu. 

Frano  I  franc,  bicca  munita  Fran- 

Frank  (  oisa  jew  Taliana,  tiswa  10 
oentesimi,  ^Sfixincs  make  one  sovereiguj 
26  franc  jagħmlu  lirà  sterlina. 


Digitized  by 


Google 


^niL 


—  àio 


pni 


FRANoniSB — libertày  ħlusija,  għuti 
ta  vot  għal  parlaraent  jew  ghal  cun- 
sill  lil  min  roa  għandux  ;  tehles  ;  tati 
il  vot ;   privilegiat;  li  għandu  privi- 

Francuisbmbnt  — ħelsien. 

FRANfio— tal  Franobi(Franci8i)  jew 
ta  Isien  tagħbom. 

Francisoa— mannara  (antioali  biha 
cbienu  dari  jiccumbattu  jew  jiggieldu 
biba  fil  gwerra  il  Franchi. 

Fbanoiscan  —  Fr«tngiscan,  jew  ta 
1-Ordni  ta  San  Frangisc  d'Assisi  (Pa- 
tri), 

Fbanoisb  —  tagħmel  jew  tibdel  fi 
Francis  ;  he  xras  an  Englishman  fran- 
eised^  (Faller,  Worthiea^  Hartfoi^  I. 
436)  obien  Inglis  li  sar  (tbiddel  fi) 
Franois. 

Fbanoo— Francis;  the  Franco-PniS' 
sian  War^  il  gwerra  Francisa  u  Prus- 
siana  (ta  bejn  Franza  u  il  Prussia.) 

Fhanobnt— li  igib  il  csur,  li  jicser 
jew  ifarrao. 

Fbanoiblb — li  jista  jincbiser  jow 
jitfarrao  malajr  ;  tal  osur. 

FbanoipaNb  —  xorta  ta  għagina, 
xcunvat. 

Fbanoipani— isem  ta  fwieha  (  hecc 
msejħa  għal  marchis  Taljan  Frangi' 
pani^{}\  issir  mil  gisimin  aħmar,  siġra 
li  ticber  fl'Indji  tal  punent). 

Fbanion— mara  li  tcun  tghix  ma 
i*agel  jeħor   li  m*bux  żewġba. 

FBANK—franc,  liberali,  li  igħejda 
ohif  iħossba,  li  ma  ibatix  bil  ghomma 
(jew  bid-dwejjak)  biex  igħeid  ħaġa  ; 
idu  miftuħa,  galantom;  franc,  bla  ħlas, 
li  ma  iħallasx;  Franc,  jew  wieħed 
mnissel  mill  Franconia;  franc  (muni- 
ta  jew  biċċa  flus  Francisa  tiswa  dwar 
9  soldi  u  nofs) ;  ittra  li  tgħaddi  mill 
posta  minn  post  gbal  l-jeħor  bla  ma 
tħallas  ;  makjel  jew  mandra  tal  ħnie- 
żer  ;  where  supa  hef.,,  in  the  oldfrank  f 
(Sbakespear),  i?,  Ilenry  /F)fejn  jecol 
hu?...  fil  mandra  tal  kżiekeż  il  kadi- 
ma  ? ;  frank,  smin,  msemmen. 

Fbank  —  tib^ħat  ittra  franca  ;  to 
frank  a  letter,  tibgħat  ittra  bla  ħlaB  ; 
tagħlak  annimali  f  makjel  etc.  biex 
issemminbom. 

Fbankbb— miu  jiffranoa  ittra. 


Frankfort  — Franooforte,  bolt  ow- 
lenija  tal  Germania. 

Fbankhbabtbd  —  li  igħejd  obif  iħoss 
f kalbu;  b'kalbu  fidu. 

FBANKiFY^tagħmel  jew  tbiddel  fi 
Franois  ;  they  are  frankifyinq  theirown 
names,  (Lord  Stran^ford,  Letters  and 
papers  p,  150  ^,  kegħdiu  ibiddlu  isi- 
mhom  f  ismijiet  Francisi. 

Fbankinobnsb — lubien,  inoens ;  gold 
and  frankincense  and  myrrh^  debeb, 
lubien  (incens;  u  morr. 

Fbankino— mogħdija  ta  ittra  minn 
post  għal  I-jeħor  bla  ħlas ;  ktigħ  fli 
njam  għal  inglett;  simna  ta  anni- 
mali,  tigieġ  etc. 

Frankish— tal  Franchi ;  ftit  u  xejn 
franc,  kalbu  fidu;  liberali,  li  igħejdba 
cbif  iħossba. 

FBANKLiN^paratulmini.  oalamita  li 
tigbed  (tixrob)  is-sajjetta ;  proprieta- 
riu  (ta  beni  u  raba). 

Fbanklinio— ta  Franklin  ;  elettri- 
cità  li  issir  bil  għerik  (frizioni). 

FbaNklt  — fraucameut,  minn  għajr 
ma  iżommoo  ħadd;  minn  rajo;  the 
Lord^,  with  Uie  volnnteers,  who  frankly 
listed  ifiemselves,  mounted  the  horses  and 
trotted,  (Cliirendon),  il-Lordi  mal  vo- 
lunt^ri,  jew  dawo  li  chienu  ingaġċau 
minn  rajhom,richbu  iż-żwiemel  u  telku. 

Fbanknbss— libertà,  ħelsien  ;  kalb 
tajba,  id  miftuha  (  ta  galantom  jew 
ta  wiehed  li  m*hux  xħiħ) ;  is-sewwa. 

Franktbnbmbnt  —  art  libra  (  pro- 
prietà. ) 

Fbansioal  )  hewdieni  (li  ihewden) 

Fbantio  )  mherwel,  miġnun,  mi- 
tluf ;  b'rasu  mitlufa,  tagħmel  ta  mi- 
ġnun  ;  so  madly  do  these  frantics  spend 
their  time,  (XAtkiDH^Works  /,  S76),  neoo 
ta  boloh  dawn  li  mġienen  igħaddu 
i%-żmien  tagħhom  ;  he  jrantics  up  and 
down  from  side  to  side^  jippassiġġa 
bħal  aiiġnun  ( jagħmilba  ta  miġnun) 
cullimchien. 

Fbantioal  — miġnun,  mherwel. 

l^RANTiċLY — bħal  miġnun,  ta  wieħed 
miġnun. 

Fbanticnbss  — ġenn. 

Fbap— issawwat,  tħabbat,  tati  fuk 
ħaga;  tissicca  tambur  jew  tamburlin 
b'dawc  il  ħbula  etc  li  icollu ;  tissicca 


Digitized  by 


Google 


FBA 


-  471  — 


FRA 


ħbula  billi  torbothom  flimchien  jew 
ma  xulxin  min-nofs. 

Frapb— folla,  gem^ha  ta  nies. 

FRAPLBtt— wieħed  li  jiddelittab*saħ- 
tu,  gellied. 

Fraplino  —  għagħa,  frattarija  ta 
nies. 

Fratbr  —  refitoriu,  il  cnmra  tal 
ichel  tal  patrijiet  (feju  jeclu  il  pa- 
trijiet). 

Fratbr-housb  — refitoriu. 

FRATBRNAL—tal  aħwM,  bħal  aħwa, 
bejn  l-aħwa  ;  a  cursed  fmUrnal  war, 
(XlltOll,  Reform  in  Englank,  Bk.  II), 
gwerra  misħuta  bejn  l-aħwa. 

Fraternally  —  ta  bħal  aħwa,  ta 
aħwa. 

Fraternate  -  ara  fraiemue, 

Fratbrnation  I  „..«  ^    .      .    ,. 

Fratbrnism      )^^^^fraiermzaiu>n. 

Fratbrnity  -  fratellanza,  għakda  ta 
aħwa  flimchien,  società ;  are  you  a 
memher  of  ihat  fraierniii/ f  inti  fratell 
f  dic  il  cumpannija  (jew  mictub  f'dic 
il  fratellanza)  ? 

Fratbrnization  — ghakda  ma  oħ- 
rajn  fsooietà,  fi  fratellanza;  xircn. 

^  FRATBRNiZB-^tissieħeb,  tidħol  f  so- 
cietà,  tidħol  fix-xirca  ma  ħadd  jeħor ; 
tixxierec  ma;  tcun  tokgħod  bħal 
àħwa,  tiftiehem  ;  a  correspond^nce  for 
fraiernizing  the  two  naiiona  has  heen 
carried  o/i,(Burke,ow  aRegicide  Peace)^ 
chien  hemm  corrispondenza  (ħatna 
chitba  ta  ittri  etc.)  biex  igħakkdu 
flimchien  (j|[agħlu  icunu  bħal  aħwa) 
iż-żewġ  nazionijiet. 

Fratbrnizbr  —  min  jidħol  xriec, 
min  jitħabbeb  ma  ħaddjeħor,  min 
jidħol  G  fratellanza,  isir  bħal  aħwa 
ma  ħadd 'jeħor. 

Fratioblli     ] 

Fratricblli     ajc,  fratell. 

Fraticbluan) 

Fratricidal— tal   ktil   tal   aħwa. 

FRATRiGiDB-ktil  tal  ħu;  kattiel  ta 
ħuh ;  he  is  a  frairicide^  dac  katel  il 
ħuh. 

FRAUD—frodi,  kerk,  ħajna ;  nassa, 
bixla  ;  tkarrak,  tagħmel  frodi ,  he  is  a 
fraud,  dac  ragel  ħażin  (taldahx  għa- 
Jiex  jisirkec  jf^w  jidhac  bic ;  io  draw 
ihe   proud  king   Ahah   inio   a    fraud, 


(  Milton,  paradise  RegainedJ^  biex 
idaħħlu  lis-supperv  re  Àħab  f  nassa. 

Fraudful  —  karriek,  nassies,  ħajjen. 

Fraudfully— bil  kerk,  bil  ħnjnfi, 
bil  ħażen. 

Fraudlbss — bla  kerk,  ċar,  bil  fe- 
deltà  collha. 

Fraudsman  —  karriek,  briccun,  ra- 
gel  ħażin  li  m'hux  ta  min  jafdah. 

Fraudulbnt— ħalliel,  briccun,  kar- 
riek  ;  li  ikarrak,  ħajjen.     . 

Fraught  -  mimli,  mgħobbi ;  tagħ- 
bija;  tghabbi,  tinnoleggia;  7  wish  yon 
a  noble  career  fraught  wiili  success^  nix- 
tieklec  carriera  nobili  mimlija  bil  gid 
(success) ;  a  veaael  of  ourcouniry  richly 
fraughiy  (Shiiki'Spear,  Merchani  of  Ve- 
nicejy  bastiment  ta  pajjisna  mgħobbi 
ferm  ;  Bhips  arefraughied  for  Oenova, 
Messina  and  Ancona^  (Hacklayt,  Vo- 
yages  vol.  lljy  bastimenti  mgħobfoijin 
(noleggiati)  għal  Qeuova,  Messina  u 
Ancona. 

Frauohtaob  —  tagħbija  ta  basti- 
ment ;  our  fraughiage,  iStr,  I  have  con- 
veyed  ahroad,  (  Shakespear,  Comedy 
of  Errors),  Jena  ħadt,  sinjur,  it-tagħ- 
bija  tagħna  barra  mil  pajjis  f  jena, 
sinjur,  sifirt  it-tagħbija). 

Fraxetin] 

Fraxin       siġra  tal  fraxxnu. 

Fraxinus) 

Fray— ansietà,  biza  ;  ġlieda,  tka- 
bida;  when  Jacoh  wan  mosi  in  fray 
God  conforied  him^  meta  Ġacobb  sab 
ruħu  f  dac  il  biża  collu  (chien  micdud 
bil  biza;  Àlla  farrġu  (hennielu  kalbu); 
so  tce  shall  escape  ilie  tcesiern  hay^  ilie 
hosiile  Jleeif  ihe  nneaual  fray,  (bScott, 
Lordof  ihe  Isies\  w  neco  aħna  niscap- 
paw  mil  bajja  tal  punent,  u  il  flotta 
tal  ghadu  u  tkabida  li  ma  tcunx  ta 
mpur  wieħed;  /  iried  iopari  Hiefray^ 
ridt  infierak  (il  ġlieda). 

Fray  — iżżarrad  (bil  ħacc)  tchidd, 
tħocc ;  tbażża  ;  twerwer  bil  biża  ;  tig- 
gieled  ma,  taħbat  għal ;  tħallas  li 
spejjes ;  ihe  ivy  iwigs  were  iom  and 
frayedt  (Scott),  il  friegħi  tal-Iiedna 
chienu  mkattgħin  u  m^arda;  the 
irouhled  ghost  of  my  fai/ier  does  fray 


Digitized  by 


Google 


FRA 


—  472  — 


PRE 


me,  (Sorrf  7,  Virgil  EnceidJ^  li  spirtu 
mħabbat  ta  missieri  ibeżżgħani. 

Frat  makbb— disturbiatur,  geliied ; 
yau  are  one  of  ihe  fratfniakerB^  inti 
wieħed  mid-disturbiaturi  (milli  igibu 
il  ġlied). 

Fbay  buo— tbażża  bil  babaw. 

Pbayino  —  ġlieda,  ġlied,  tkabida; 
tiżrida,  tiżrid  ;  il  kxur  li  jaka  mil  krun 
tac-cerv  (bil  ħaoo  li  iħocc}. 

Fbayob— li  ibażża  (min,  jew  dac  li, 
ibażża.  jew  iwerwer  bil  biża), 

Fbbak— fellus  (li  litla  fir-ras)  ;  ca- 
priċċ ;  izżewwak  bil  lewnijiet ;  /  like 
Utose  patternB  freaked  as  they  are  with 
many  a  mingted  hue^  (Thomsod,  Win- 
ter)f  joghġbuni  dawc  il  mostri  mżew- 
kin  chif  inbuma  b'  dawo  il  ħafna 
lewnijiet ;  /  canU  understand  him  he  %b 
/ull  o/  /reake,  ma  nistax  nifbem 
chemm  hu  bisbeticu  (issa  ifettillu 
ħaġa  u  issa  fettillu,  oħra);  a/reak  took 
him^  fettillu. 

Freaeisħ —  capriċċus,  bisbeticu, 
collu  fantasija,  stramb. 

Pbbakishness  —  fantasija,  capriċċ 
tar-ras;  all  /reakishneBs  of  mind  ib 
checked,  (Wordsworth,  Rob  Jioy's 
Grave)y  il  fantasija  collha  tal  monħ 
spiċċat. 

Freaksomb — collu  capricci,  capric- 
cus,  bisbeticu,  stramb. 

Fream— tgħajjat  (tgħergher)  bħal 
ħanżir  salvaġġ  (cinghjal). 

Fregkle  —  nemxa,  nemex ;  what  am 
I  to  do  to  get  rid  o/  these  /reckles  ? 
x'nakbad  nagħmel  biex  inneħħi  dan 
in-nemex  li  ghandi  ? 

Fregkled  —  bin-nemex,  bittbajja 
żgħar  (mtabba  bi  tbajja  żgħar). 

Freokled  fage— wiċċ  bin-nemex. 

Freokly— mnemmex,  bin-nemex. 

Fred-stole     1  siġ^  tal    paci  ( li 

Freed-STOOL  j  dari  chienu  ikegħ- 
du  fxi  cnejjes  ħdejn  I-altar  maġ- 
ġur). 

Free— ħieles,  li  igħejda  chif  iħos- 
sha;  liberu,  (m'hux  despoticu);  bat- 
tàl,  b*xejn,  ta  b*xejn ;  ta  bla  ħlas,  lest, 
ħafif;  bilkalb;  teħles,  tnehħi,  titlak, 
tibgħat,  taħfer  ;  youare/ree  now,  you 
can  go  whereyou  like^  inti  ħieles  (franc, 
liberu)issa,  tista  tmur  fejn  trid  u  fejn 


JDgħġboc  ;  will  you  be/ree  and  candid 
to  your /riendl  trid  tcun  fidil  u  tit- 
chellem  ċar  chif  thoss  fkalbeo  ma 
ħabibec  ?  we  are  a  /ree  nation  becauBe 
we  have  a  /ree  governmentfaħneL  nazion 
libera  (  naghmlu  li  irridu  )  għaliex 
għandna  gvern  liberu  (liberaTi,  jjgi- 
fieri  m'hux  despoticu  )  ie  thi$  room 
/ree  ?  din  il  camra  battala  ? ;  there 
are  Bome  /ree  seate  left^  baka  xi  ftit 
postijiet  ta  b'xejn  (ta  bla  ħlas)  ;  he 
Bucceeded  to  get  a  /ree  passage  to  Lon- 
rfo/t,irnexxielu  jiddobba  passaġġfranc 
(b'xejn^  għal  Londra;  I  am /ree  every 
morning,  ma  ghandi  x'nagħmel  xejn 
cull  fil  ghodu  (fil  ghodudejjem  liberu 
jew  hieles) ;  he  xb /ree  /rom  debte  now^ 
issa  ma  għandux  djun  actar;  our 
Government  schooh  are  /ree  bc/iooIb^  li 
schejjel  tagħna  tal  Gvern  huma 
schejjel  pnbblici  (fejn  it-tfal  jitgħal- 
mu  bxejn^;  that  wasa/ree  horee  you 
had  then^  dac  chien  żiemel  ħafif  li 
chellec  dac  iż-żmien ;  she  has  a  /ree 
way  o/dancing,  tisfen  ħafif ;  /  as/ree 
/orgive  you  ae  I  would  be  /orgiven, 
(Shakespear,  ITenry  VIIIJ^  Jena  nah- 
firlec  minn  kalbi  ( bil  kalb )  daks 
chemra  ohiecu  nixtiek  ("irrid)  li  jahfru 
lili ;  lie  ie  a  little  too  free  o/  his  tongue, 
daks  xejn  sbuccat  (Isienu  laxc) ;  m^ 
house  is  always  /ree  to  everybody,  dari 
dejjem  miftuħ^  għal  culhadd ;  now  he 
is  riding  a  /ree  horse  to  deatli,  issa 
kiegħed  jagħmel  iżżejjed  (  kiegħed 
jabbusa  mil  pacenzia  tiegħi) ;  to  make 
/ree,  tieħu  il  cunfidenza,  mis-saba 
tieħu  I-id  ;  tgħejn  ruhec  ;  he  has  been 
freed  from  it,  ħelsuh  minnu ;  he  suc' 
ceedea  to  /ree  the  island/rom  t/ie  A  rabs, 
irnexxielu  jeħles  il  gżira  mill  Oħarab; 
I/reeyouJrom  it,  (Shakespear,  Hen- 
ry  K///^,naħ6rIec  (neħilsec)  minnhu; 
please  to /ree  this  letter  to  her,  jeco 
jogħġboc  ibghatilha  din  littra. 

Free-and  EASY^Ii  ma  jimpurtah 
xejn,  indifierenti,  li  peħoda  chif  tigi, 
li  jagħmel  li  irid  (min  għajr  ma  jok- 
għod  ghal  1-ebda  regulamonti). 

Freb  BOARD  —  il  genb  tal  basti- 
ment  minn  wiċċ  I-ilma  il  fuk. 

Freeboot— serk,  ħell. 

Freebooter— ħalliel. 


Digitized  by 


Google 


PRE 


—  478  — 


PRE 


PREEBOOTERT)        ,     >.   „ 

PRREhoRN— mwielod  liboru  (moħ- 
1««»  jigifieri  m'hux  fil  jasar^. 

Frbed— meħlus. 

Freedom— ħelsien,  libertà,  ħlusija, 
làlu. 

Free-fisuer  —  wiehed  li  jista  (ghan- 
du  is-setgha  li)  jistad  fejn  irid. 

Freehand— mano  libera^  bl-id  biss 
m*hux  bil  ghajnuna  ta  għodda  cum- 
passi  etc;  /  have  gone  throuah  a  couree 
o/  ff^ehand  drawing^  għamilt  cors  fta 
studiu)  tad-disinn  a  mano  libera  (li 
naħdcm  bil  lapes  u'l  gomma  biss, 
minn  ghajr  cumpaftsetc.);/r««  handed^ 
idu  miftuħa,  gafantom. 

Free  hold— bini  jew  raba  liberu  u 
franc  minn  cull  pis. 

Free  LlVER— wieħed  11  igheix  chif 
irid,  scond  dac  li  jixtiek  (jecol  li  icol- 
lu  aptit). 

Free  LIVINGI  — ichel  ta  chif  tixtiek 
kalbec,  u  scond  l-aptit  li  icolloc. 

Freelt— liberament,  minn  għajr 
1-ebda  ^.amma  ;  il  ħela,  ċar,  chif  wie- 
ħed  iħossha ;  ilmi  shalt  live  as  freely 
as  thy  lord,  inti  tghejx  fli  stess  Iibertà 
(menlus^  li  stess  daks  li  mghallem 
(is-sinjur)  tiegħec;  he  has  been  drinking 
freely  latcly^  dan  I-aħhar  chien  kie- 
ghed  jixrob  wisk  (il  hela) ;  the  best 
thing  to  do  is  to  tell  him  freely  that  he 
cannot  sit  for  the  examination,  1-ahjar 
haġa  li  taghmel  hi  li  tgħejdlu  ċar  u 
tond  (mill-ewwel)  li  ma  jistax  jagħ- 
mel  (jokghod  għall)  esami ;  /  tell  you 
freelyj  nghedielec  chif  inħossha. 

Freeman— bniedem  liberu,  li  m'hux 
Isir ;  min  hu  mgħadud  mal  pajsaui  ta 
xi  belt  jew  mdabħal  f  xi  xirca  m'agħ- 
hom. 

Free  Martin  —  ghoġla  mwielda 
tewmija  ma  għoġol. 

Freemason  —  mazun,  frammażun. 

Freemasonio— tal  mażuni. 

Freemasonrt —  mażunerija,  fram- 
mazunerija. 

Free  minded — li  ma  jimpurtahx, 
b*mohhu   cwiet,  bla  ħsebijiet. 

FREENESS-libertà,  blvLsijsL;  freeness 
of  speechy  libertà  fil  cliem,  tluk  ta 
Isien  (li  ngħejdu  chif  inħossu). 


Free-pass  —  biljett  biex  wieħed 
jcun  jista  jidħol  b  xejn  u  cull  meta 
irid  XI  mchien  (fxi  musew  eto.) 

Freb  iwr  --  port  liberu  (  fejn  il 
cummerċ  jista  isir  minn  għajr  suggi- 
zioni  ta  xein). 

Freer— nellies,  minn  jeħles. 

Free  rebd—  bedbud  etc.  li  Isien 
tiegħu  icun  bhal  dac  tal  orffanetti. 

Free  sohool  —  scola  pubTica,  bla 
ħlas. 

Freeship  -ara  freedom. 

Free  spoken— fi  jitchellem  ċar,  li 
igħejdba  ċar ;  ċar. 

Free  thineer— libertin,  min  jaħ- 
seb  chif  irid  u  chif  iakbillu  u  jagħmel 
ir-religion  li  jakbillu. 

Free  thineinq— ara  scepticism. 

Freb  tonoued—- li  ghandu  Isien  ha- 
fif,  li  igħejdha  chif  ihossha,  li  jitchel- 
lem  (jew  ighejdha)  ċar. 

Free  will  —  libera  volontà ;  i-aj  ; 
rieda ;  they  are  minded  of  tl^ir  otvn 
free  will  to  go  to  Jerusalem,  iridu  imor- 
ru  minn  rajhom  Gerusalemm. 

Free  woman— mara  libera,  li  m'hix 
Isira.     . 

Freeze  —  tirżah,  ticsaħ,  tagħkad 
(ilma  meta  isir  silġ);  ufe  xoillfreeze  to 
death  if  we  stop  here  all  night^  hawnec 
immutu  bil  bard  (nirżħu)  jecc  no- 
koghdu  il-lejl.collu;  it  freezes^  I-ilma 
kieghed  jaghkad  (bil  chesħa) ;  thy 
love  ciQ^/r^€^«,(8httkespear,7amti}^  of 
the  Shrexp)^  I-imħabba  tigħec  keghda 
ticsaħ  (tibred);  /  was  sofrightened  that 
I  was  afraid  the  blood  would  fre€ze  in 
my  veins,  jena  bżajt  tant  li  ħsibt  dem* 
mi  sejjer  jiggela  (jagħkad)  fil  vini 
(jew  gewwa  fija). 

Freezer— buzzun  ghal  gelat,  lu- 
minata  ecc. 

Freezing— tgħakid,  csuħa;  gelu  ; 
li  ighakkad ;  t^  is  freezing^  kiegħed 
jicsaħ  (  jiggela  ) ;  freezing  pot^  buz- 
zun  tal  juminata  etc. 

Freezing  MiXTURB— tahlita  ta  silġ 
misħuk  bil  melħ  ;  tahlita  ta  affarijiet 
(  hwejjeġ )  tal  chimica  bis-silġ  jew 
minn  għajr  silġ. 

Freezing-point —  fejn  (  il  wakt ) 
meta  jibda  I-ilma  jagħkad  u  isir  silġ; 
The  freezing-point  in  Fahrenheit*s  tlier" 


60 

Digitized  by 


Google 


PRE 


474  — 


FRE 


mometer  is  marked  at  32o;  il  pont  fit- 
Termometni  ta  Fahrenheit  li  jnri  li 
il  csieħ  hu  tant  liigħakkad  l-ilma,  hua 
immarcat  (mahzuz)  fi  grad  32o. 

Freja  (  fil  Mitologija  ta  li  Scan- 
dinavia)— Alla  Mara  ta  li  mħabba  u 
ta  iż-żwieġ ;  isem  ta  waħda  mil  cwie- 
cheb  li  ra  I-ewwel  darba  rasfronoinu 
D"An*e8t  fis-sena  18G2. 

Freight —  tagħbija  ta  bastiment ; 
nol,  tgħabbi  bastiment,  tinnoleggia. 

Freight  boat  —  dghajsa  (  basti- 
ment  għat-tagħbija  (m'hux  għal  pas- 
siggieri). 

FreiQhT  TRAiN — trenu  merci  ;  tren 
li  għandu  il  vaguni  tiegħu  għal  garr 
tal  oggetti  (merci,  mercanzia  etc.)  u 
m'hux  għal  passiggieri. 

Freightage— ħlas  ta  tagħbija  li 
jeħu  vapur  etc.  minn  post  għul  jeħor. 

Frbighted— noleggiat,  mgħobbi. 

Freighter— min  jehu  (jicri)  basti- 
ment  għat-tagħbija  tal  mercanzija; 
miu,  jew  dac  li,  jibgħat  il  mercanzija 
mal  vapur  tal  art. 

Freightless— bla  tagħbija,  m'hux 
nigħobbi,  bla  nol. 

Freit— ħmerija  li  wiebed  jemmen 
(supei-stizioni). 

FREiTH-rteħles. 

Freitty)  superstizius,   li  jemmen 

Fretty  \  ħmerijiet  etc. 

Fremescenoe  —  tgherghir,  fratta- 
rija. 

FREMESOENT-storbius,  li  jagħmel 
għageb  jew  frattarija. 

Fren— strangier,  so  novi  his  friend 
XB  changed  for  a  freny  (  Spenfler,  Shep- 
hearde  Calender)  u  hecc  issa  habibu 
nbidel  fi  strangier  (minn  ħabib  għam- 
luh  jew  sar  wiebed  li  ma  jafuux. 

Frenoh— Francis;  can  you  speak 
(jew  do  you  speak)  Frenchf  taf  bil 
Prancis?  (taf  titchellem  bil  Francis?); 
the  French^  il  Francisi,  il  Francis, 
when  tlie  Frenc/i  were  fighting  aaainst 
the  Prusaiansy  meta  il  Francisi  chienu 
fil  gwerra  mal  Prussiani  (  meta  il 
Francis  chellu  il  gweiTa  mal  Prus- 
sia  );  to  take  French  leave,  titlak  (  ter- 
ħila  )  minn  għair  ma  tgħejd  jew  tav- 
ża  lil  ħadd ;  /  took  French  teave^  rħej- 


tila  bla  cliem  xejn ;  mort,  tlakt  minu 
għajr  ma  għedt  il  ħadd. 

Frenoh  bean— il  fażola,  fażola. 

Frenoh  bit — gulja  ta  rebecchin 
għat  titkib  fli  njam  jebes. 

Frbnoh  ohalk— dac  il  gibs  li  ju- 
saw  trab  għal  I-ingwanti  jew  biex 
jdaħħlu  iż-żraben ;  crojja. 

FUENOHFAKE— rabta  jew  tiwi  ta 
ħabel  fuk  il  bastimenti  (ta  abboi*d). 

Frenoh  flyers— taraġ  bħal  gara- 
gor  (  iżda  f  loo  gej  tond  gej  bil  ġnieb 
jew  indana  ndana). 

Frenoh  gurnart)  —  isem  ta  ħuta, 
it-trilja. 

Frenoh-heath  1  isem  ta  ħa- 

F41EN0H  HONEYSUOELB  /  xixa. 

Frenoh  horn— cornu,  it^m  tastru- 
ment  tad-dakk  (tar-ram). 

Frenoh  jasminb— giżimin  Francis. 

Frenoh  LEEE-currat. 

Frenoh  meroory— isem  ta  ħaxixa, 
il  buricba. 

Frenoh  sOLE— isem  ta  ħuta,  I-in- 
gwanta. 

Frenoh  wheat— -karaboċċ. 

Frenoh  WHiTE-dac  it-ti*ab  (giha 
jew  crojpa  li  Jusaw  biex  idaħħlu  li 
ngwanti  jew  iż-żraben  malajr. 

Frenoh  window— tieka  li  tinfetaħ 
u  tingħalak  fuk  iċ-ċappetti. 

Frenohified  ^  magħmul,  mibdul 
jow  li  sar  franeis. 

Frenohify— tbiddel,  jew  tagħmel 
Francis. 

Frenoh  lieb  —  la  Francisa,  bħal 
Francisi ;  ta  Francis. 

Frbnohman  -—  Francis  Cragel) ;  / 
met  a  French  man  and  two  Englishmenj 
Itkajt  ma  wieħed  rragel)  Francis  u 
ma  żewġ  Inglisi. 

FnBND — ara  jriend. 

Frbnbtio  — miġnun. 

Frbnbtically— ta  miġnun,  ta  mher- 
wel. 

FaBNziCAL— ara  Fmntic. 

Frbnzibd— miġnuD,  mherwel. 

FRBNZiBDLY—ara  franticly. 

Frbnzy— genn,  therwil,  thewdin  ta 
miġnun  ;  but  still  my  frensy  uuts  not 
ofthemind,(Bsrony  Lament  of  Sas- 
80  11)^  iżda  ma  dana  collu  it-thewdin 
(il  genn)  tiegħi  ma  chienx  tal  moħħ ; 


Digitized  by 


Google 


fEfe 


—  475  — 


Ffefi 


afreuzy  man*8  sleep,  (Ward,  Sermons), 
rkàd  ta  bniedem  miġnun. 

Frbqubnob — foUa,  ħafna  nies,  ġa- 
bra  ta  nies  ;  bosta,  ħafna,  katiħ  ;  wit/i 
the  vote  consenting  in  full  fretjuence, 
(MiltOii,  Par.  Reg,)y  bii  vot  favorevoli 
ta  dawc  in-nies  li  cbienu  hemm  miġ- 
bura ;  there  toas  a  frequence  of  oaths, 
fBishop  H«ll,  Quo  Vadis),  cbien 
hemm  ħafna  ġuramenti. 

FEEQUBNOY—ħaġa  tadlonc,  ta  spiss. 

Frbqubnt— 8pi88»  dlonc,  cull  mu- 
roent ;  frequent  visits  are  troublesomcy 
iżżjajjar  ta  spiss (dlonc)  jicsru  ir-ras 
jew  idejku;  frequent^  tiffrecwentfl»  tmur 
spiss  f  post ;  I  donU  like  you  to  frequent 
such  places^  ma  irridxli  inti  tmur  spiss 
f  lochijet  bħal  dawn. 

Frequentablb— li  tista  tmur  spiss 
fib  ;  accessibli,  li  tista  tilħku  spiss  jew 
cull  meta  trid. 

Frequbntation  —  mawrien  spiss 
(floc). 

Frbquentativb  (verb)— fil  ġramma- 
tica  hu  dac  il  verb  li  juri  il  għaniil 
spiss  (ripetizioni  ta  spiss)   ta  azioni. 

Frbqubntbr  —  min,  dac  li,  jiffre- 
cwenta  jew  imur  spiss  fsicwit)  fxi 
loc. 

Frequentlt  —  spiss,  dlonc,  sicwit, 
cull  mument ;  ferm,  bosta ;  the  place 
became  jrequently  inhabited^  (Sttudyfi, 
travels),  il  post  intela  sħiħ  (cbien  ifful- 
lat^  bin-nies. 

Frbqubntnbbs — 9kt9kfrequency. 

Fresoabb— postmdellel,  għar-rwjeh, 
bid-dell,  bil  friso  jew  li  kiegħed  għal 
frisc. 

Frbsoo— frisc,  dell,  frisc  (  m'hux 
għomma) ;  hellish  spirits  love  more 
the  fresco  of  tfie  n^/<<«,tal-infern  iħobbu 
actar  il  frisc  ta  biUIejI  (li  spirti  infer- 
nali  iħobbu  actar  joħorġu  għal  frisc  ta 
bil-lejl),  (Prlor,  Ilans  Cartell);fresco, 
xorb  frisc,  li  jiffrisca,  jaħji,  licur :  jre- 
scof  pittura  fuk  il  hajt ;  7  have  been  to 
the  ruins  of  Pompei  and  saw  some  beau- 
tiful  frescoes  there,  mort  nara  ir-rovmi 
ta  Pompei  u  rajt  xi  pittura  fuk  il  ħajt 
sabiħa  wisk  ;  fresco,  tippittura  fuk  il 
ħajt. 

Frbsii— chiesaħ,  frisc;  ġdid,  m'hux 
kadim ;  ħelu,  m'hux  immellaħ ;  ġdid. 


li  ma  chienx  kabel;  li  għadu  chemm  già 
jew  wasal,  kawwi ;  Ivent,  ħafif,  fuk  ru- 
ħu ;  li  għadu  fl-abjar  tiegħu  ;  spratcu  ; 
fis-sacra,  ftit  u  xejn  mċaklak  ;  /  will 
draw  t/iy  water  from  the  freshest 
spritig,  (Prlor,  Henry  and  ŻmmaJ, 
nimlielec  I-ilma  mill  icsaħ  fawwara  ; 
he  would  preserve  them  new  and  fresh 
as  on  t/ie  oush  they  grew^  (Walter,  a  la 
MaUideJ,  iżommom  tajbin  u  friscbi 
bħallichiecu  għadbom  keghdin  jicbru 
( jew  jinkatghu  mis)  fis-siġra ;  our  gar- 
ments  are  now  as  Jresh  as  when  we  put 
them  on  firsty  (Shakspeare,  Tempest)^ 
tiwejjiġna  issa  għadhom  ġodda  li  stess 
bħal  meta  Ibisnihom  I-ewwel  darba ; 
is  t/iat  jresh  or  salt  water,  dac  ilma 
ħelu  jew  ilma  mielaħ?  this  is  fresh 
beer^  dina  il  birra  cħadha  frisca ;  fresh 
from  t/ie  mills,  li  gnadu  gej  mill  fab- 
brica ;  the  wind  blows  fresh,  ir-riħ  kie- 
għedjonfoħ  ġmielu  (kiegħed  jitkaw- 
wa) ;  afresh  Tiorse,  żiemel  Ivent,  ħafif 
ghal  giri ;  he  is  lovely  fresh  and  grecn, 
sabiħ  u  għadu  fl-àħjar  tieghu  ;  /low 
green  you  are  and  fresh  xn  this  old 
ti7or/e^,(Sh8ke8pear,irt7f</«/oAn),ohemm 
għadec  ibleħ  u  spratcu  f  din  id-dinja  ; 
/  could  get  fresh,  as  we  caU  it,  when  in 
good  company,  (Harryat,  Frank  MHd- 
may,  c/i.  XIIIJ,  meta  ncun  ma  nies 
sewwa,  nista,  ngħejdu  aħna,  nieħu  xi 
katra  żejda ;  when  1  saw  him  coming 
I  took  fresh  couragey  meta  rajtu  gej 
rġait  għamilt  il  curaġġ;  /le  is  still  fresh 
in  iny  memoryy  għadu  hecc  kuddiem 
ghajnejja. 

Frbsh  FiNB-^taxxa  ġdida,  li  daħlet 
fi  żmien  sena. 

Frbsh  fish  -novizz  ;  and  you  are  a 
very  fresh  fis/i  here,  (  Shakespearo, 
Ilenry  VIII J^  u  inti  ghadec  novizz 
wisk  hawn. 

Frbshbn  -  titkawwa  (ir-riħ);  on  t/ie 
12i/i  the  wind  fres/iened^  fit-12  tax- 
xahar  ir-rih  tkawwa  (beda  jonfoħ  ao- 
tar  kawwi). 

Frbsubt— xmara  ^.għira,  nixxiegha 
żgħira  ta  I-ilma. 

Frbshino— geddid  (mmn  iggedJsd). 

Frbshish  —  ftit  u  xejn  frisc  jew 
ġdid. 

FRBSHLY-ġdid  ġdid,  i^  issa;  fwak- 


Digitized  by 


Google 


pm 


—  416  — 


PRE 


tu,  tajjeb ;  looks  he  as  fre$hly  as  he  did 
the  day  he  wrestled,  (^lmkespeare,  Ae 
yoii  like  it ),  jidher  hecc  fsaħtu  u 
tajjeb  daks  dac  inhar  li  issara. 

FRBBHMAh— novizz,  wieħed  li  għadu 
ġdid  f  post. 

Frbshnbss  —  csuħa,  ħeffa,  tiġdid  ; 
he  felt  his  soul  become  more  light^  he- 
neath  the  freshness  of  the  ntghty{Uyviin, 
Siege  of  Corinth  XIVj^  ħass  ruħu 
iħeff  fil  csuha  (frisc)  ta  bil-lejl. 

Frbsh  nbw— li  għadu  ġdid,  m*hux 
mħarreġ ;  ihe  fresh  new  seafarery 
fShakespear,  Pericles  III,  1),  il  bahri 
li  ghadu  chemm  beda  ix-xogħol  (li 
m'hux  mharreġ). 

Frbsh  sHOT  —  xhit  ta  xmara  cbira 
(fejn  tinxtehet  xmara  cbira)  fil  bahar, 
b'mod  illi  1-ilma  bahar  f  dawc  li  nhawi, 
fil  wi6ċ  icun  ħelu. 

Fresh  watbk  —  ilma  ħelu ;  fresh 
water  fish.  hut  ta  1-ilma  helu. 

Frbsh  watbrbd  —  msokki  (li  fih) 
1-ilma  helu;  li  ghadu  chemm  hu  msok- 
ki,  li  msokki  m'ilhux. 

Frbt— thanfis,  saħna,  chedda,  ħakk 
(jew  ħacc) ;  xogħol  bl-archett;  thanfes, 
issiħhan,  tchidd ;  tiecol ;  taħfi,  thocc, 
tgħoroc,  tnaddaf  bil  gheriec ;  tahdem 
bl-archett ;  titħanfes,  tinchedd,  tisħon, 
'tiżbel;  iżżejjen,  iċċaklak  ferm,  theż< 
żeż;  tagħmel  tastiera,  iddokk  (tmiss 
b'subghajc^  tastiera  ta  violin ;  mark 
all  his  wanderings  and  enjoy  hisfrets^ 
(Herbert),  okgħod  arah  jiggerra  minn 
hawn  ghal  hemm  u  ħu  piacir  bil 
cheddiet  tiegħu  ;  you  have  put  me  in  a 
fret,  tajtni  saħna'  (ferfirtni,  jew  tajtni 
tferfira) ;  fat  children  suffer  sometimes 
fromfrety  it-tfal  smien  icollom  xi  dra- 
bi  il  nacc;  rustfrets  the  iron,  is  sadid 
jecol  il  ħadid  (\\  ħadid  is-sadid  jeclu); 
/  now  instruct  you  how  your  teeth  to 
fret^  (Ofid),  issa  ngħalmec  chif  tgħo- 
roc  snienec  biex  tnaddafhom  (  chif 
tnaddaf  snienec  bil  gheriec);  this  is 
fret  uTorA;,  dana  xoghol  tal  (Ul)  arcliett; 
noihing  frets  me  more  (han  ihis^  ma 
hemmx  saġa  li  issaħħanni  (tcliiddni) 
actar  minn  dana;  do  not  fret  yourself 
la  tfncuetahx  rtħec  (titbakbakx,  tin- 
cheddx) ;  this  waterfrets  ittto  the  wood, 
dan  I-ilma  jecol  (jaħti  jibka  nieżel  u 


jidħol)  fl-injam;  my  skinfreis,  il  gilda 
tiecolni  ("icolli  nħocc) ;  can  you  frei  ? 
(can  you  do  fret  xcork  ?J,  taf  tahdem 
bl-archett?  ;  ihe  sedition  therehy  fretted 
more  and  morCy  ir-rvell  b'dana  saħan 
actar  u  actar;  we  fret,  wefumey  niżblu 
u  nisħnu;  io  fret  in,  tħallat  mbid  ma 
jeħov  ;  ihe  box  was  fret  xoiih  gold  and 
precious  gold,  il  caxxa  chienet  mżejna 
bid-deheb  u  il  ħaġar  prezius  ;  you  may 
as  forbid  the  mountain  pines  to  wag 
their  high  iops,  and  io  make  a  noisc, 
when  they  are  freited  with  the  gusts  of 
heaven^  (  Shanespeare,  Merchant  of 
Venice  IV J,  tista  allura  ma  tħallix  li 
issiġar  tal  pin  ta  fuk  il  muntanji  ma 
iċakalkux  il  kuċċata  tagħhom  jew  ma 
jagħmlux  hsejjes  meta  icunu  mċakal- 
kin  (mheżżin)  b'dawc  il  buffuri  tar- 
riħ  ;  call  me  what  instrumenis  you  will, 
though  you  cannot  fret  me,  (Sliakes- 
pear, /7(17/)/^^),  sejjaħli  1i  strument  li 
trid  int,  għad  illi  (iżda)  ma  tistax  id- 
dokkni  (bħal  ma  iddokk  billi  tmiss 
b'subgħajc  tastiera  ta  cliitarra  etc.> 

Frbtful— incwiet  ncurlat  li  jincwie- 
ta  ruħu,  li  jiżbel,  li  jisħon  minn  xejn 
jew  malajr,  li  jitħanfes. 

Fretfulnbss  —  incwiet,  tmasħin ; 
tħanfis. 

Frbtisb — iżżejjen  b'ornamenti  maħ- 
dumin  bl-archett ;  issebbaħ  b'xogħol 
tal  archett  ;  /  could  not  help  admiring 
the  fretised  columns,  ma  stajtx  ma 
nammirax  (ma  nitghaxxakx  bil  ġmiel) 
ta  dawc  il  colonni  b'dac  ix-xoghol  tal 
archett  li  fihom. 

Frbttation  — dwejjak,  dieka. 

Frbttbd  —  maħdum  jew  maktugħ 
bl-archett ;  mżejjen  bix-xogħol  tal  ar- 
chettj  m^>ejjen  b'ornamenti  ta  għamla 
quadra;  ihe  vault  ofthat  churcfi  is  frei- 
ted,  is-sakaf  tond  ta  dic  il  cnisia  mżej- 
jen  b'ornamenti  quadri. 

Frettbn — mecul,  moħfi  ;  bin-ne- 
mex. 

Fretter— li  jecol,  li  ichidd  ;  minn 
jincwieta,  ichidd,  isahħan. 

Frbttino  -  tferfir,  incwiet,  tmasħin. 

Pbetty— mżejjen  bix-xogħol  tal  ar- 
chett. 

Fretum— daħla  fil  baħar. 


Digitized  by 


Google 


PUfi 


-411  - 


m 


Frbtwork  -  xogħol  tal  (ktigħ  bl)  ar- 
chett. 

Friability  — tkarkiċ,  csir  jew  csur,* 
tifric. 

Friable— li  jinchiser  jew  jitfarrac, 
li  jiddecchec  inalajr;  mkarkac;  this 
rocJċ  w  ejctremely  friable^  din  ii  blata 
titfarrac  malajr  (mkarlcċa  wisk,  minn 
xejn  titfarrac). 

Friar  —  patri,  raheb  ;  fli  stampa, 
faċċata  otc.  li  ma  teħux  sewwa  mħab- 
ba  fin-nukkas  tal-linca  (  inchioBtru  ) 
fuk  ittipi ;  tħe  Dominicans  are  called 
aho  Preaching  Friars  or  Black  Friara^ 
id-Dumnicani  igħedulhom  (  huma 
mgħarufin  ucoll  bl-isem  ta  )  Patrijiet 
Predicaturi  jew  il  Patrijiet  suwed ;  the 
Carmelites  are  popularly  known  a$  white 
Friars,  il  Garmelitani  igħedulhom  il 
patrijiet  bojjbd. 

Friar  bird  ~  isem  ta  għasf ur,  il  Pim- 
lico^  jinsab  wisk  fl*Au8tralia  ;  igħedulu 
hecc  fgħasfur  patri)  għaliex  ma  għan- 
dux  rix  f  rasu. 

Friar  sKATE-isem  ta  ħuta,  ir-rajja 
lixxa.   . 

Friar'b  balsam  —  isem  ta  ngwent 
(tintura  tal  benzonia)  għal  fejkien  tal 
feriti. 

Friar*b  ghickenb  —  flioles  (  sriedec 
etc  )  moklija. 

Friar's  cowl— ii  garni  tal  pipi  (ħa- 
xixa  salvaggia ). 

Friar's  oRow     )  isemtasiġratax- 

„        ,  >•  xewc,     xorta    ta 

Friar  s  thistlb  l  xewc. 

Friar's  lantbrn— il  fuochi/atwi  (ara 
Will-o''the  wisp ). 

Friar  likb  -  bħal  patri;  li  m'hux 
mharreġ  fid  dinja,Ii  magħandux  mid- 
dinja. 

Friarlino— patri  żgħażugħ. 

Friarly  —  bħal  patri;  li  m'hux 
mħarreġ  fid-dinja ;  li  ma  għandux 
esperienza. 

Friary— cunvent,  gemgħa  tal  ( post 
fejn  icunu  migmugħa  il )  patrijiet ; 
ħajja  tal  patrijiet,  chif  igliejxu  il  pa- 
trijiet;  bhal  patri;  ta  patri,  that  is 
a/riary  coxol^  dic  barnuza  (capoċċ)  ta 
patri. 

Frution— frac,  tkarkiċ,  tfarric. 

Fribble— bniedem  li  m'hux  ta  min 


jiccalculah;  ħaġa  belgħa,  bniedem  vojt, 
chiesaħ. 

Fribble— tiċċajta ;  timxi  mferċah  ; 
it  is  not  an  easi/  thing  to  /ribble^  with 
those  twoy  ma  tantx  tiċċajta  malajr 
(chifgieb  u  laħak)  ma  dawo  it-tnejn; 
how  the  poor  creature  /ribbles  in  his 
gait  (Taller),  dac  li  msejchen  chif 
jimxi  (jejw  chemm  jimxi)  mferċaħ. 

Fribblbr  —  ċajtier,  bniedem  vojt, 
bħal  ibleh  ;  żabicott,  petitu. 

Frioacb  —  ħacc,  gneric ;  you  make 
them  smooth  and  sound  with  a  bare 
/ricace  o/ your  medicine  (  Ben  Junson, 
AlchemistJ^  inti  tillixxahom  u  tfejja- 
khom  bil  għericc  biss  tadduwa  tie- 
għec. 

Frioandbau  \  (bil  francis)  platt  (ti- 

Frioando  J  sijiray/  tal  vitella  bli 
stuffat  (  stuffat  tal  vitella  ). 

Frioassbb — fracassija ;  soups^  /ricas- 
sees  and  ragouts  (  Swift ),  brodijiet, 
fracassiji  u  ragunijet  (ragu) ;  is-sajjar 
(tagħmel)  fraoassija. 

Frioassbed  —  msajjar  (  magħmul ) 
fracassija. 

Friction— għerik;  heatis  produced 
by  /rictiony  compression  aud  percussion 
is-shana  issir  bil  gherik  (billi  togħroc 
jew  tħocc  żewġ  ħwejjeġ  ma  xulxin  jew 
flimchien)  bil  għafis,  u  bit-tahbit  (billi 
tħabbat  fuk  ħaġa) ; /Wc^toit  generates 
heat  and  is  one  o/  the  chief  means  o/  àe" 
veloping  electricity,  il  għeric  igib  (jagħ- 
mel)  is-sħana ;  u  hu  waħda  mil  I-ew- 
lenin.  ħwejjeġ  li  jagħmlu  1-eIettricità  ; 
tgberfix  fil  fehma  (twegħir,  ġlied);  this 
was  the  cause  o/  /riclion  between  ihe 
captain  and  the  officers^  din  chienet  il 
caġun  li  chellhom  xi  igħejdu  (li  twe- 
għru  bejniethom)  il  captan  u  il  fizziali; 
(dan  ohien  il  caġun  tal  inghirr  nghirr 
li  chien  hemm  bejn  il  captan  u  il  6z- 
ziali ). 

Friotional— tal  għeric,  li  isir  bil 
għeric. 

Frictionlbss  — minn  għajr  għeric. 

Friday— il  Gimgħa  ;  every  Friday^ 
cull  nhar  ta  Oimgħa ;  on  Fridays  and 
Saturdays^  nhar  ta  Oimgħa  u  nhar  ta 
Sibt ;  Ġ-ood  Friday,  i\  Oimgħa  il  cbira ; 
FrUlay  /aced^  wiċċ  ta  wieħed  kalbu 
sewda,  wiċċ  id-duluri ;  wiċc  it-tbatija ; 


Digitized  by 


Google 


fm 


478  — 


^Rt 


whal  a  fnday  faced  man  he  w,  chomin 
għandu  wiċċu  ta  bniedem  triat ;  ghan- 
du  wiċċ  id-duluri. 

FRinaE— toghrok,  issellet,  bil  għeric. 

Fbidgb  -  tittajjar  minn  haun  għal 
hemm  (  LħJ  ma  tagħmel  il  għabra 
meta  tidher  f  xi  raġġ  tax-xemx) ;  the 
liitle  motea  ar  atoms  that  fridge  and 
play  in  Uie  heams  of  tlie  sun  (  Halli- 
well ),  dac  il  bafna  frac  rkiek  jew  għa- 
bra  It  jittajar  l'haw  u  Themm  tir-raggi 
tax-xemx. 

Fribd — mokli ;  how  do  you  like  to 
/lave  the  fiah  fried  or  boiled^  chif  tridu 
il  hut,  mokli  jew  mgholli  ? 

Fried-ohiokbns  -  brudett  tat  tiġieġ 
jew  tal  flieles  (brodu  tat-tiġieġ,  sriedek 
etc.  bil  bajt). 

Fribnd  —  ħabib  ;  kraba,  tħabbeb, 
tagħmel  habib,  tgħeju ;  he  h  a  friend 
of  mine^  dac  ħabib  tiegħi ;  afiieud  in 
need  is  a  friend  indeed^  il  nabib  fil 
bżonn  hu  il  veru  ħabib ;  he  has  some 
frienda  left  in  America,  bakgħalu  għad 
xi  kraba  I-Àmerica  ;  fnends  may  meet 
but  niountains  never  greet^  nies  ma  nies 
jiltakgħu,  gebel  ma  gebel  (  muntanji 
ma  muntanji)  ma  jltakax  ;  why  donU 
you  make  friends  with  him  f  għaliex  ma 
tagħmilx  ħbieb  miegħu?  are  yon 
friends  with  him  ?  inti  habib  mieghu  ? 
to  make  friends^  tagħmel  paci;  let  us' 
make  friends,  ejja  nagħmlu  paci ;  / 
always  friended  them^  dejjem  mxejt 
magħhom  ta  ħabib ;  the  people  who 
favouted  and  friended  still  the  name  of 
Constantius  (  P.  llolland  ),  innies  li 
ghenu  u  żammeu  ma  I-isem  ta  Gostan- 
ziu. 

Fribndbd  -  bil  ħbieb,  li  ghandu  il 
ħbieb;  mghejjun,  protett  mill  hbieb; 
li  jaf  iħobb  ta  ħabib. 

Fribndness— ħbubija;  ħbeberija. 

Fribndpul— ta  ħabib,  li  jafiħobb,  li 
igib  rispett  ta  veru  ħabib. 

Fribndino  —  ħbubija,  amicizia  ; 
mħabba  ta  ħabib. 

Fribndlbss — bla  ħbieb  ;  minsi  minn 
t\x\\\idAà\  friendless,  homeless^  hopeless 
tliey  wanderedfrom  city  to  city^  CLong- 
feliO'W,  Evan4jeline)f  minsijin  minn 
culħadd  (abbandunati)  bla  dar,  u  bla 


ebda  tama  huma  iggerrew  mii   belt 
għal-ohra. 

Fribndlihood  —  ħbubija,  amicizia, 
ħbeberija. 

Friendlikb— ta  ħabib. 

Fribndlily— bhal  ħabib;  tellmeif 
it  is  not  better  to  be  suppressed  freely 
and  friendlily,  (Pope,  lo  Warburton), 
għejdli  chif  tħossha  u  ta  veru  ħabib, 
jecc  icunx  ahjar  li  titneħħa  għall  col- 
lox. 

Fribndlinbss  —  ħbubija,  amicizia, 
ħbeberija. 

Fribndly — ta  habib;  to  do  one  a 
friendly  turuy  tagħmel  piacir  lill  wie- 
hed  ta  ħabib  ;  tagħmillu  favur  cbir  ; 
he  has  done  him   a  friendly   turn   hy 

Soing  there^  għamillu  piacir  ta  veru 
abib  li  marlu  hemm  ;  he  is  living 
friendly  with  him,  kiegħed  ighejx  bħal 
veru  habib  mieghu ;  let  us  drink  to- 
gether  friendly^  ejjew  nixorbu  flim- 
chien  ta  veri  nbieb. 

Friend-man— ħabib. 

Fribndrbdb — amfriendMp. 

Fribndship  —  ħbubija,  hbeberia; 
għajnuna ;  xebħ  ;  they  got  into  friend 
ship  with  him^  ghamlu  hbieb  (daħlu  fil 
ħbeberija  )  miegħu  ;  he  succeeded  to 
serew  himself  into  hisfriendship,  rnex* 
xielu  jidħol  fi  ħbeberija  mieghu ;  we 
broke  our  friendship^  csirna  ilħbeberija 
li  chelna  bejnietna  (  ma  għadniex 
ħbieb,  iggelidna);  gracious  my  lord, 
hard'by  here  is  a  hovel,  some  friend- 
ship  will  it  lend  you  against  t/te  teni' 
pest,  (ShakeHpeare,  Lear  III,  ^),  sin- 
jur,  hawn  fil  krib  (ma  genbna)  hawn 
dahla  li  tista  issib  fiha  xi  għajnuna 
(tista  tischonn  fiha)  fit-temi)esta;  we 
know  t/tose  colours  whic/i  /lave  afriend- 
s/tip  for  each  ol/ter,  (DrfdeD,  Dufres- 
noy),  aħna  nafu  liema  huma  dawc  il 
lewnijiet  li  għandhom  xi  xebħ  (li  hu- 
ma  xi  ftit  bħal  xulxin^. 

Friendstbad— li  għandu  habib;  / 
am  sure  w/tile  /te  lives,  I  am  ivell  enougli 
friendstead,  (  Rutferford),  jena  naf 
fis-sgur,  li  dment  Tsa  chemm^  jibka 
ħaj  hu  icolli  (jibkgħali)  dejjem  ħabib. 

Fribk— min,  dac  li,  jakli. 

Frirse— Isien  (lingua)  tan-nies  ta 
dic  l-art  li  tigi  fl-Olanda  għan-naħa 


Digitized  by 


Google 


m 


—  479  — 


FRI 


tal  Grigal  taz-Zuydor  Zee;  ragel  (bnio- 
dem )  Olandis  tan-naħa  taz-Zuyder 
Zee. 

Fribsland  -provincia  tal  Olanda  li 
tigi  għal  grigal  taz-Zuyder  Zee. 

Frisian— wieħed  minn  Friesland, 

Fribzb— drapp  tassuf  bil  pil ;  fris^., 
(dic  il  biċċa  faxxa  tal  gwarniciun  li 
tigi  bejn  larchitrav  u  'l  gwarniċa). 

Fribsbpanbl  —  il  panew  ta  fuk 
ta  bieb  (M  icollu  sitt  panewwijiet). 

Friezinq  -  tajjeb  għal  (li  jagħmel) 
dac  id-drapp  tas-suf  msejjaħ  friz. 

FmaA  — (Bl  Mitologija)  isem  ta  alla 
mara  falz  ta  li  Scandinavi,  il  mara  tal 
odiu— dic  li  għaliba  hia  msemmija  il 
ġurnata  Fruiay  milUnglisi ;  Frui<i^ 
isem  ta  waħda  mill-asteroidi  (cwie- 
cheb)  li  ra  1-ewweI  darba  Petera  fit- 
tnax  ta  Novembru  tas-sena  1862. 

Friġatb— freigata. 

Frioatb  bibd — isem  ta  tajra  cbira 
bħal  ajcla. 

Frigatb-built  —  magħmul,  immat- 
tjat  freigata. 

FRiaATooN—isem  (xorta)  ta  basti- 
ment  Yenezian  li  għandu  il  ix)ppa  gej- 
ja  cwadra,  bla  arblu  ta  kuddiem-^ 
bl-arblu  tan-nofs  u  tal  poppa  biss. 

FRiaBFACTioN— għemil  tal  bard. 

FRiGBFAGTivB-li  jagħmel  jew  igib 
bard. 

Friobratb  —  tchessah. 

Friobratory  —  frigeratoriu,  camra 
chiesha  fejn  izommu  laħam,  ħut  etc. 
fil  frisc  biex  ma  jitħassrux. 

Frigga — ara  friga. 

Frigglb  -  ara  wrujgU. 

Fright  —  katgħa  ;  dehxa,  beżgħa, 
nafra,  waħx  ;  ħa^a  li  tba/.ża  (babaw), 
takta,  tidhex,  (tati  dehxa)  tbażżagh, 
tnaffar,  twahħax  ;  yon  put  me  in  a 
great/right,  tajtni  katgħa  cbira  ;  he  is 
in  a  tennble  /right,  għandu  dehxa  (be- 
żgħa)  cbira  ( jinsab  mbażza  wisk ) ; 
you  xoill  /right  him^  tbeżżgħu,  tatih 
katgħa  (  jew  dehxa  ) ;  he  taill  uot 
/right  me,  ma  ibeżżgħanix ;  he  /righted 
me  out  o/my  wits  xohen  I  heaixl  him 
shouting,  tani  katgħa  bellaħni  Cwer- 
wirnl)  meta  smajtu  igħajjat ;  /  uever 
saw  snch  a  moii.l  /right  as  the  neto  go- 
^e^nessy  (Mr«.  Ht  Wood,  East  Lynne)^ 


katt  ma  rajt  wiċċ  actar  icreh  (ħaġa 
actar  cherha  li  tbaż'/a)  dac  il  gover- 
nanti  il  ġdida ;  the  horse  took  /right^ 
iż-żiemel  nafar. 

Friohtbn  —  tbażza,  takta,  tnaffar  ; 
tgherrex,  twaħħax;  yoa  will  not/right- 
en  me^  ma  tbeżżgħanix  ;  he  was/right- 
ened  to  deafh,  baża  għal  mewt  (baża 
sħih). 

FRiaHTBNABLB~Ii  jista  icun  mbaż- 
ża,  li  jitbażża  f jew  jibża)  minn  xejn. 

FRiaHTFUL  — tal  biża,  li  ibażAa,  waħ- 
xi ;  that  was  a  /right/ul  spectacle,  dan 
chien  spettaclu  (xenata  etc.)  tal  biza 
(li  ibazża) ;  t/iat  was  a  /rightful  day^ 
dic  chienet  ġnrnata  tremenda  ( tal 
biża). 

Friohtfulnbss  -  biża,  waħx. 

Friohtless— li  ma  jib7.ax,  bla  hiża. 

Friohtily— bil  biża,  bil  waħx. 

Friohty— li  jibża,  mbażża ;  terribbli 
li  iwaħħax. 

Frioid  —  chiesaħ,  rieżaħ ;  biered 
mejjet,  bla  heġfi[a ;  the/rigid  zones  are 
those  near  to  t/ie  pofes  and  the  torrid 
ones  are  those  near  the  Flqmtory  iz-zoni 
cheshin  huma  dawc  ta  ma  genb  il 
poli,  u  is-sħan  huma  dawc  ta  ma  dwar 
l'Fquatur  ;  he  met  us  in  a /rigid  man- 
ner,  lakagħna  chiesah  chiesaħ  (bil.brn- 
da,  bla  ħe^ġa  ta  xejn  ). 

FRiaiDARiuM— il  camra  fejn  icun  il 
banju  chiesaħ. 

Frioidity  —  chesħa,  resħa ;  csuħa, 
bruda,  nukkas  ta  ħeġċ^a  ;  Ice  is  water 
congealed  hy  the  /rigidity  o/  the  air,  is- 
silġ  hua  ilma  magkkiid  bil  chesha  tal 
aria  ;  he  is  endowed  with  the  /rigidity 
o/decrepit  age,  għandu  fuku  dic  1-in- 
differenza  (dic  il  bruda  jew  dac  in- 
nukkas  ta  ħeġġa)  ta  wieħed  xih  għacca. 

Frioidnbss— chesħa,  resħa,  csaħa. 

FRiaoRiFic  )  !» ^^^,  J«Y.  JOBħmel  jl 
T^  >•  bard  lew  il  chesħa  (h 

FRiaoRicALJ  ireżżaħ). 

Frill  -  frill,  xabd  ;  titchexchex,  tit- 
righed  bil  bard ;  it-tkanfid  tar-rix  ta 
ghasfur  (  bħal  tas-seker )  meta  icun 
iħoss  il  bard. 

Frill-lizard — xorta  ta  gremxula  li 
tinsab  1-actar  fl-AusiraIia,hecc  msejha 
għaliex  għandha  bħal  frill  jew  xabd 
fuk  għonkha. 


Digitized  by 


Google 


PRI 


—  480  — 


FRI 


Frilled  — bil  frill  jew  bix-xabd. 

Frillino— frill,  xabà  ;  buy  ttoo  yards 
ff  illing  and  ihree  yards  of  lace,  ixtri 
żewġ  jardi  frill  u  tliet  jardi  bizzilla. 

FiUNaB— frenża;  iddawwar  jew  iż- 
żejjen  bil  fren^.a. 

FRiNOE-TaBE— isem  ta  siġra  li  ticber 
fl-America  ta  fuk,  u  fl-Indji  ta  Lvant. 

Fbinoblbss  — bla  frenża. 

Frinob  likb— bħal  frenża,  li  gej  jew 
magħmul  bħal  frenża. 

FRiNOB-MAKBR—minn  jagħmel  jew 
jinseġ  il  frenża. 

Frinoilla— il  pettiross. 

Fbinoy— bil  frenża  (mdawwar  jew 
mberfel  bilfrenża). 

Frippbr— min  jixtri  u  ibigħ  ħwejjeġ 
("klieżet  etc.)  kodma. 

FRippBRY—post  (ħanut)  fejn  jinbi- 
ghu  il  kliezet  u  ħwejje^  oħra  kodma ; 
ħwejjeġ  ta  Ibies  kodma  jew  scartati; 
negoziu  (xiri  u  beigħ  tal  ħwejjeġ  ta 
Ibies  kodma  jew  scartati ;  hwejjeġ  li 
ma  jiswewx  (bagatelli  etc);  ihegroxoing 
taste  /or  euch  frippery^  (  Maciialay, 
llisiory  of  EnglandJ,  il  gost  cbir  li 
kiegħed  jicber  (jiżdied)  għal  dawn  il 
ħwejjeġ  li  ma  jiswewx  (għal  dawn  il 
bagatelli  jew  ħwejjeġ  żghar). 

Friseur— min  jirranġa  (jomxot  jew 
jidfor)  ix-xagħar. 

Prisk  —  tbahrid,  timrih,  tkabiż; 
kmis ;  raġġ  (raġġar) ;  tmeghiż  (ġħa- 
mil  jew  kbiż  bhal  mogħża);  titbahrad, 
titmieraħ ;  tirraġġa»  titmiegħeż  ;  and 
the  gay  man  friaked  heneath  the  burden 
of  three  score,  (Uoldsmlth,  tlie  Tra- 
veller)  u  ir-ragel  fuk  ruħu  (ċajtier  etc.) 
beda  (chien)  jitbahrad  (jew  jitkamas) 
taht  il  pis  tas-sittin  sena  li  chellu  fuk 
spallejh  ;  /  saw  the  young  lambe  frisk- 
ing  aboxUy  rajna  il  ħrief  żgħar  jitba- 
harda  (jimirħu,  jilkabżu  jew  jitmegħ- 
żu). 

Frisoal  —  tbahrida,  kabża,  timri- 
ħa  etc. 

Friskbr  -min  jakbeż  u  jitbahrad  ; 
mkareb. 

Friskbt— fraxchetta  (għal  torchiu 
jew  għal  ġbid  ta  li  stampa  biex  iż- 
żomm  il  carta,  11  ma  icolliex  tigi  fuk 
it-tipi,  nadifa). 

F^iskett— żrinġ  żghir,  ferħ  ta  irinġ. 


Friskful— collu  tbahrid,  kbis  ;  fer- 
ħan. 

Friskinbss— tbahrid,  timriħ,  raġġ ; 
tmegħiż,  ferħ. 

Frislbt— tahwida  żgħira,  tmegħira; 
ticmixa  żghira. 

Frisky — ferħan,  hieni,  ferrieħi. 

Frist— iddum  ftit,  tittarda,  tħalli 
għall  ftit  taż-żmien  \  tislef,  tati  għal 
ftit  ta-A-żmien  ;  tati  bid-dejn. 

Frisurb— nucclar  tax-xagħar;  max- 
ta  bin-noccli. 

FRiT~dac  collu  li  isir  bih  il  ħgieġ; 
taghmel  il  ħgieġ  (billi  tkieghed  fi  sħa- 
na  cbira  il  material  li  bih  iair  il  ħgieġ 
biex  tneħħi  minnu  jew  issaffih  mil 
I-umidu  u  I-acidu  carbonicu). 

Frith — daħla  fil  baħar ;  port,  bhal 
ħajt  tal  pali  fl-ilma  (fi  xmara)  biex 
iżomm  il  ħut  u  icunu  jistghu  jakbduh. 

Frith  —  bosc  maġhluk  (ghal  kbid 
taċ-ċriev  etc.) ;  bosc,  foresta ;  ġonta 
raba. 

Frithb— teħles ;  tiddefendi,  tħares, 
taghlak  ;  tibża  għal. 

Frithy-co!Iu  jew  mimli  boschijiet 

Fritillary — xorta  ta  giliu. 

FRiriNANCY— għajjàt,  twerżik  ta  in- 
sett. 

Fritter  —  xcunvat,  sfinġa,  biċċa 
(ghagina  etc.)  maktugha  għal  kali ; 
biċċa,  nitfa,  farca,  ponta,  daks  xejn ; 
tkatta  nitfa  nitfa  (ghagina  etc.)  biex 
takli ;  to  fritter  away,  tkatta  bċejjeċ 
bċejjeċ  ghal  hala). 

Friyolity — frugħa. 

Frivolous— fieragħ,  li  m'hux  ta  min 
jati  contu,  insinjificanti. 

Frizettb— toppu  jew  xagħar  bar- 
rani  (li  jagħmlu  in-nisa  biex  juru  li 
ghandhom  xaghar  twil  u  sabiħ). 

Frizz  —  iggighed,  tinnoccla  ix-xa- 
għar  (bil  furficetti  jew  molol  magħ< 
mula  għal  apposta);  xagħar  innuc- 
clat. 

Frizzino — nucclar  tax-xagħar. 

Frizzlb— iggigħel,  tinnoccla  ix*xa- 
ghar;  xagħar  mgighed;  noccla  xagħar. 

Frizzlb — i^.-żniet  ( 1-azzar  li  tati 
bieh  fuk  il  ħaġra  biex  ittajjar  jew 
tagħmel  suffarelli). 

Frizzuno — gegħid,  nucclar  tax-xa- 
għar. 


Digitized  by 


Google 


FRI 


481  — 


PR0 


Frizzly  —  mgigħedy  innucclat  (xa- 
għar). 

Frizzure — maxta  (dafra)  bin-noccli; 
his  liair  had  not  received  ihe  fasfiionable 
/rizzure^  (  Orayes  ),  xagħru  chien 
għadu  m*hux  mimxut  b'dic  id-dafra 
bin-noccli. 

FBizzY—innucclat,  mgigħed. 

Fro— minn  ;  lura  ;  to  andfro^  lura 
u*l  kuddiemi  Themm  u  l'hawn  ;  /  toaa 
employed  in  paesing  to  and  fro  ahout 
relievtng  of  ihe  sentineh^  (Shakespear, 
7,  Ilenri/  VI),  xogħli  chien  li  ni^i 
Thawn  u  Themm  immur  u  nigi  biex 
inbiddel  is-sentinelli  (il  gbases). 

Frock— libsR,  ġobba  tattfal  (man- 
tar);  a  child'sfrock,  libsa  ta  tarbija  (ta 
tifla  żgħira)  ;  froch  (Wflock  tal  malja  li 
il  baħrin  jilbsu  f  loc  il  flanella) ;  the 
Btocking  mannfacture  i$  now  carried  to 
a  conaiderable  extcnt.  Berides  stockings 
ihey  make  frocks^  mittens  etc,  bix- 
xogħol  tal  calzetta  kegħdin  issa  jagħ 
mla  bosta  xorti,  bħal  ma  huma  il  floc- 
chijiet  (tal  baħrin)  ngwanti  etc. 

Frock-ooat— surtun  (surtout). 

Frookbd— bil  libsa. 

Frooklbss— bla  (minn  għajr)  libsa. 

Frob  —  mara  maħmuġa,  dendula. 

FRoo-żrinġ;  dic  1-accetta  b'xi  or- 
nament  fil  ġlecchijet  ta  I-ufficiali ;  żie- 
mel  bejn  is-sena  u  is-sentejn  ;  the  frog 
croaksy  iż-żrinġ  igħajjat ;  /rogy  bħal 
callu  li  jitla  fnofs  siek  iż-żwiemel ;  tor- 
bot,  takfel  bl-accetta  bħal  dic  tal  ġlec- 
chijet  militari. 

Froo-eatbr— min  jecol  iż-żringijet 
(hecc  Mnglisi  isejħu  lil  xi  Francis 
b'disprezz,  billi  jafu  li  il  Francisi  jeclu 
jew  iħobbu  iż-żringijet). 

FRoa-FisH— isem  ta  ħuta,  il  petriċa. 

Frogoino  —  dac  il  gallun  li  icun 
hemm  fil  ġlecchijet  tal  ufficiali  etc. 

Froo's  POOT--isem  ta  ħaxixa. 

Froooy — collujew  mimli,  żringijiet. 

Froo's  maroh— mixi  fuk  I-idejn  u 
is-sakajn ;  mixi  imb^,  mixja  bhal  taż- 
żrinġ  ;  he  had  a  frog^s  march,  tliat  is  to 
say^  on  hands  belly  and  knees  (  Sir  8. 
Lakemin,  IVhat  I  saw  in  Kaffir  Landj 
vage  W  ),  chellu  jimxi  bħal  żrinġ  (im- 
be)  jigifieri  fuk  idejh,  żakku  u  rcub- 
tejh. 


Frogwort— isem  ta  pianta  (  ir-ran- 
nunculi ). 

Froisb —  bacon  (bejchen)  msajjar  fi 
ftira ;  ftira  bil  IiAam  tal  ħan^iir  jew 
bl-ardu. 

Frolio— dahc,  ċajt,  logħob  tuffietta- 
ta;  tiddieħec,  tiċċajta,  titligħeb ;  tike 
gambols  ofeachjroliċ  chUd,  (8eott,l/ar- 
mion ),  it-tkabiż  (tbahrid)  tat-tfal  li 
iħobbu  jitliegħbu  ;  make  them  an  {qh- 
pointment  between  jest  and  eamest^  it 
will  look  like  a  frolic^  f^Yanbragh, 
Provoked  wi/e)^  tagħmlilhom  patt  (fte- 
hima)  bejn  il  ħlieka  u  is-senetà  tcun 
tidher  bħal  żuffiettata. 

FRouo-OAitBOL  —  tbahrid,  żuffiet, 
ċajt. 

Frolioful— collu  logħob,  żuffiet  jew 
ċajt. 

Frolioky  —  tad-diyertiment,  xalar ; 
taż-żuffiet,  tat-tbahrid ;  make  a  good 
ff*olicky  halfday  with  them^  f  Biehard- 
8on,  ClarissaJ;  għaddi  nofs  ta  nhar 
sewwa  magħhom  divertiment. 

Frolioness— tbahrid,  logħob,  ċajt 
etc. ;  mirth,  jollity,  froliekness  ^youth 
as  you  call  them^  (Ooodwln,  Works  ) 
fern,  tbahrid,  u  logħob  taż-żagħżagħ 
chif  issejħulu  inthom. 

Froliosohb — daħħiec,  ċajtier. 

From  —  minn ;  where  do  you  come 
from  f  (where  are  you  coming  from  ?  ) 
minn  fejn  int  gej  ?  (  mnej'  gei  ?  ) ;  / 
come  fl  am  comingj  from  London,  gej 
minn  Londra;  from  the  IsU  instant^ 
mil-Iewwel  ta  dan  ix-xahar  li  aħna 
fih ;  from,  top  totoe^  mill  kuċċata  ta 
rasu  sal  ponta  ta  riġlejh;  from  abroad^ 
minn  barra  minn  Malta;  from  the 
beginning,  mil-Iewwel  (mill  biau);/ro»» 
my  heartj  minn  kalbi  ;  from  hence^ 
minn  hawn;/rom  whence  (wherefrom)? 
minnfejn?;  he  kept  me' from  going, 
^.ammni  li  ma  mortx ;  qo  from  me  to 
tell  him,  mur  għejdlu  gnalija  (  għejdlu 
li  għedtlu  jena ) ;  from  the  ESngy  mis- 
Sultan  (  da  parti  tas-SuItan ) ;  from 
my  youthf  minn  żgħntiti ,  to  lie  from 
one  another^  torkod  culħadd  sodda  gba- 
lih ;  fiom  henoeforth,  minn  issa  il  kud- 
diem  (għalligej);  to  go  frofn  one,  tit- 
bigħed  minn  ( tmur  u  tħalli  lil )  xi 
ħadd ;  Jrom  above^  minn  fok,  from  a 


Digitized 


ibyGoogle 


FRO 


—  482  — 


FRO 


far,  mill  bogħod;/rowi  /<u//<,  mill  gholi; 
from  time  to  time^  cuU  tant. 

FBOND-w«rka  (biz-zocc). 
,F]u>NDB80BN0B~il  ħruġ  tal  werak. 

Frondbub— membru  tal  opposizioni; 
wieħed  li  icnn  contra  (li  jopponi  għal) 
dac  li  jagħmel,  jew  igib  kuddiem  biex 
isir,  il  gvem. 

Fbondifbbous— li  jagħmel  (  inissel 
jew  jobroġ  il  werak  )  bil  werak. 

Fbondipabous— siġra  li  floc  il  frott 
toliroġ  il  werak  biss. 

Fbondivabous— li  igħejx  bil  (li  jecol 
il )  werak. 

Fbondlet— werka  żgħira. 

Fbondosb  —  mgħotti,  mlibbes  bil 
werak. 

Fbondous— bil  werak. 

Fbons— il  ġbin. 

Fbont  —  il  ġbin,  wiċċ,  kuddemin, 
faċċata ;  il  bidu  ;  sider   ta  kmis ;   xa- 

Shar  barrani  li  jagħmlu  rrashom,  kud- 
iem,  in-nisa ;  ta  kuddiem  ;  tcun,  tok- 
għod  kuddiem ;  we  are  to  go  to  the 
/ro7i^  għandna  (icolna)  immorru  kud- 
diem  jew  minn  ta  I-ewwel ;  the  front 
door,  il  bieb  tal  faċċata ;  Philomel  in 
summer'afront  doth  aing^  (SbakoHpear, 
Sonnet  102),  Philomel  għal  bidu  fdhul) 
is-sajf  tcanta ;  have  you  seen  the  walh 
thatfront  their  town  f.  rajthom  is-swar 
li  hemm  kuddiem  il  belt  tagħhom  ? 
my  house  fronta  yours,  id-dar  tieghi 
kegħda  biswit  (kuddiem)  tieghec. 

FBONTAOB—faċċata  ta  barra  tadar, 
il  wiċċ,  il  faċċata  jew  in-naħħa  ta  bar- 
ra  ta  ħaġa. 

^  FBONTAaBB— wiehed  li  ^min,  jew  dac 
li)  icollu  il  bini  etc.  tal  biswit ;  who  is 
my  frontagerl  min  hu  sid  il  bini  etc. 
U  hemm  kuddiemi  (ta  min  hu  il  bi- 
ni  etc.  li  jigi  kuddiem  tiegħi). 

Fbontal  -  cappa,  tinda  fuk  bieb  jew 
fuk  tieka ;  li  hu  kuddiem,  ta  kuddiem, 
tal  ġbin;  purtiera  tas-sodda;  faxxa 
ghal  ġbin ;  ventaltar, 

Fbontal-hammbb— martell  cbir  għal 
ħaddieda  li  jintrafa  bil  macna  (għul 
xoffħol  oħxon). 

Fbontal-hovb— biċċa,  hecc  msejha, 
tal  moħħ. 

Fbontal-nbbvb  —  I-acbar  mit-tliet 
friegħi  tan-nerv  tal  għajn. 


Fbontatb— li  jifti^  actar  fil  wisa; 
li  tiela  fil  wisa. 

Fbont-dox  ~  palchett  tal  faċċata 
fteatru. 

Frontbd  —  irranġat,  kieghed  minn 
kuddiem,  minn  ta  I-ewwel. 

Fbontbb— ventaltar. 

Fbontibb— tarf,  xifer,  fruntiera;  tat- 
tarf,  tax-xifer,  tal  fruntiera ;  tokgħod, 
tcun  fit-tarf,  fix-xifer  jew  fil  fruntiera ; 
icolloc  artijiet  (proprietà)  li  icunu,  jew 
jiġu  fit-tarf  (fil  fruntieraj  jew  li  jagħ- 
mlu  il  fruntiera ;  tkieghed  fil  fruntiera; 
iddawwar,  tgħalak  ;  yet  now  t/iatpl<ice 
is  no  more  frontiered  with  enemiee^  tvhy 
8uch  privilegea  be  any  more  continued, 
(Speuser,  View  of  the  state  oflreland), 
ma  dana  collu  issa  hemm  (dac  il  post^ 
ma  ghadux  mdawwar  bil  għedewwa, 
ghaliex  għadhom  icomplu  actar  il  pri- 
vileggi  V 

Fbontignag  — xorta  ta  mbid  li  isir  fi 
Frontignau,  f  Herault,  fi  Franza. 

Fbonting—H  kiegħed  kuddiem,  ta 
kuddiem  ;  il  faċċata ;  ticsi  jew  taghmel 
faċċata;  the  fronting  of  ihe  house  with 
that  stone  has  cost  him  £  80,  biex  gha- 
mel  il  faċċata  tad-dar  tighu  b'dac  il 
gebel  swietlu  £  80. 

Fbontiniac— ara  Frontignac. 

Frontispiecb— frontispiziu;  il  faċċa* 
ta  ta  dtir ;  il  faċcata  ta  barra,  il  wiċċ, 
I-ewwel  ħaġa  li  tidher  ;  it  is  paradise 
to  look  on  the  fair  frontispiece  of  Nature 
boolc  (  nrydeii,  liritannia  RedivivaJ, 
tħossoc  tithenna  (  tara  genna  )  xhin 
thares  lejn  dac  il  ġmiel  li  jidher  fil 
ctieb  tan-Natura  (lejn  il  ħolkien  t'AIIa); 
the  evening  on  the  frontispiece  of  hea- 
vens  his  mantle  spreads  wiih  many  co- 
lours  gay,  (Glover,  on  Sir  Isaae  New- 
ton),  il  għaxja  jew  il-lejl  firex  fuk  wiċċ 
is-sema  il  mantell  tiegħu  b'dawc  il 
lewnijet  hecc  sbieħ. 

Frontlb88— bla  żejt,  wiċċ  to8t;  wiċċ 
bla  demm,  sfiek,  li  għandu  il  koxra  ta 
wiċċu  tosta,  li  ma  jistħi  minn  xejn. 

Frontlb88LY  —  minn  ghajr  I-ebda 
mistħija. 

Frontlbt— faxxa  li  jorbta  mal  ġbin; 
mtti',  dehra. 

Fronto— tal  ġbin. 

Fbonton— bieb  bid-disin  ("armat  jew 


Digitized  by 


Google 


FUO 


-  466 


PftO 


mzejjen  b'xi  disinji,  gwarniċa  etc.  fuk 
saljaiuri  etc.) 

FROMT*RooM--il  camra  ta  barra  fdar 
(ngħejdu  aħna  bħal  camra  ħdejn  1-in- 
trata.) 

Frontward— il  fuk;   wiekaf. 

Froppish— ara  peevish. 

Frohb— ara  froziy. 

Frornb  —  mreżżaħ,  inġazzat  bil 
chesħa. 

FRohY— ara  frozen. 

Frobh  —  ara  fi'og. 

Frobt— ġlata,  reżħa;  tagħmel,  tin- 
żqI  il  ġlata;  tagħmel  il  gelu  fuk  il 
ħwejjeġ  ħelwa ;  durifig  ihe  nujhi  we 
had  a  frosi,  a  killing  frosi^  mal-lejl 
cbelna  il  cheeħa,  chesha  li  toktol  (  jew 
chesħa  tal  mewt )  all  ihe  growing  ve- 
geiahles  xoere  frosied  lasi  week^  il  ħaxix 
collu  (cull  ma  chien  hemm  jicber  fir- 
raba)  inkered  jew  spiċċa  bil  ġlata  il 
gimgħa  li  ħarget;  ihese  planis  were 
injuredby  frosi,  dawn  il  pianti  (  ħxej- 
jex  )  messithom  (  ħadithom  )  il  ġlata. 

Frobt-ditb  —  nġazzat,  b*  subgħajh 
mrezżħin;  tinċazza,  treżżaħ  bil  bard  ; 
he  was  up  alt  nighi  in  ilie  felds  io 
frosibiie  himself  baka  iMejI  collu 
mkajjem  fil  għelieki  biex  jinġazza. 

Frost  bittbn — mreżżaħ  bil  bard; 
meħud  bil  ġlata ;  Ifound  all  ihe  planis 
I  had frosibitien^  sibt  cull  ma  cbelli 
(il  ħxejjex  collha)  meħudin  bil  ġlata. 

Frobt  HI8T— ċpar  li  isir  meta  tcun 
il  ġlata  (jew  resħa  cbira) ;  a  frosi  misi 
rising  from  ihe  ocean^  covered  i/ie  easiem 
Aoruon,YScott,  Waverley,  Ch.  XLVI), 
dac  ic-ċpar  maghkud  tal  ġlata,  beda 
tiela  mil  baħar  u  għatta  1-orizzont 
collu  in-naħħa  ta  Lvant. 

Frost-nippbd  — ara  frosi'biiien. 

Frost-wbbd  \'^  x«  ^ow.-^o 
Vn.xo*..  ^^^n,  }  ^^^  *^  naxixa. 
r  rost-wort  j 

Frostbd-— mimli,  mgħotti,  jew  collu 
ġlata,  jew  bil  borra  magħkuda. 

Frostbd-olass— ħgieġ  maghmul  li 
donnu  mixkuk  u  b'ħafna  vini  etc. 
bħar-rbam;  ħgie^  pinġut  ippannat. 

Frostily  —  bil  gelu,  bil  chesħa ; 
b*bard  jew  b'reżħa  cbira ;  bl-indifife- 
renza;  chiesah;  Vd  railier  yon  dispraise 
vii/  work  ihan  praise  ii  frosiibjy  actar 
nieħu  gost  li  cliiecu  tmakdarli  xogħli 


mill-ewwel  milli  tfahħaruli  becc  b*din 
il  bruda  (chiesaħ,  chie^àħ,  jew  b'din 
1-indififerenza).         • ..  ' 

Frostinbss  —  reżħa,  chesha  cbira, 
gelu. 

Frostino— gelu,  xcuma  (abjad  tal 
bajd  mħabbad  ferm  biz-zoccor). 

Frostlbss  —  bla  gelu,  bla  chesħa  etc. 

Frosty  — chesħa,  bard;  weare  havinġ 
frosiy  weqiher  nowj  għandna  bard  cbir 
(reżha  cbira)  issa  ;  afrosiy  nighiy  lejla 
ta  reżħa  cbira,  tal  gelu ;  bil  ġlata, 
chiesaħ,  rieżaħ,  gelat  magħkud  bħal 
silġ ;  abjad,  mgħotti  bil  borra ;  youili  is 
fiery^  age  is  frosiy,  iż-żghużija  bhal  nar 
(fiż-żgħużija  incunu  tant  fuk  ruħna, 
kisna  xrara  nar  jew  sufifarel)  u  meta 
nicbru  nicsħu  nibirdu. 

Frotb— tidlec,  togħroc  ;  wfio  rubbeih 
noWf  whofroieih  now  his  lipst^  CChau- 
cer);  min  jogħroc,  min  jidliolu  xuf- 
tejh  issa  ? 

Frotbrbr— min  jidlec  jew  jogħroc 
lil  ħadd  jeħor.  t 

Froth  -  ragħwa,  xcuma,  lghab,cliem 
fieragħ ;  frugha  ;  drunk  wiihfroihes  of 
pleasure,  (Stlrllng,  Clwrus  io  ihe  Tra- 
gedy  of  Darius)^  mimli  bil  piaciri  fer- 
għin  (bil  frugħa);  froih,  tirgħa,  tagħ- 
mel  ir-ragbwa ;  timla  bir-raghwa ;  and 
billows  froihed  like  yeasi^  u  '1  mewġ 
cbir  beda  italla  ir-ragħwa  bħal  hmira ; 
a  horse  froi/is  his  bii^  żiemel  jimla  bir- 
ragħwa  il  ħadid  ta  ħalku  ;  iofroih,  tit- 
chellem  fieragħ  (tghejll  il  ħmerijiet) ; 
excess  muddies  ihe  besi  'wii,  and  make^ 
ii  fluiier  and  froili  high^  (Orew,  John 
son),  iżżejjed  jistorba  ir-ras  (il  mohħ) 
u  iġagħalna  nitchelmu  u  nghejdu  ħaf- 
na  cliem  fieragh  (jew  vojt). 

Frothily— bir-ragħwa,  bli  xcuma, 
bil  Igħab;  bil  frugħa  ;  bla  sustanza. 

Frothinbss  -ragħwa ;  frugha.* 

FROTHLRSs—blaragħwa,  bla  xcuma. 

Froth  SKIT  (jew  cucKoo  skit) — mof- 
fa,  tinwir,  li  icun  liemm  fuk  xi  werak 
(li  juri  li  is-siġra  toun  marida). 

Froth  stiok  -għuda  biex  iħabbtu  il 
ħalib  biha. 

Frothy— bir-ragħwa,  bli  xcuma;  ar- 
tab;  heai  Hie  whiie  ofihe  eggs  uniil  you 
see  a  fvihy  subsianec  rise,  ħabbat  1-ab- 
jad  tal  bajd  sa  chemm  tara  ragħwa 


Digitized  by 


Google 


PR% 


—  484 


FBU 


bajda  tielgħa  ;  their  bodiea  are  eo  solid 
and  Iiard  that  you  need  not  fear  that 
bathing  should  make  them  frothj/,  (Ba- 
eOD,  Natural  Hiatory),  giBimbom  bua 
hecc  diiħ  u  jebes  ilh  xejn  ma  gbandec 
għàliex  tibża  H  sejjer  isir  artab  bil 
għawm  (billi  imorra  il  baħar). 

Pbothy  poppy— xorta  ta  pepprin  jew 
xa^xiħ. 

Fboumob  —  titchemmex  ;  tchemmex 
(il  ġbin) ;  tinnoccla,  tfelfel ;  iggigħed; 
felfal,  noccla,  g^ħda,  ticmixa,  isem  ta 
marda  (bħal  xlieka)  tat-tjur,  lactar 
fl-iskra;  isem  ta  marda  fiż-żwiemel 
meta  jitilgħnlhom  ħafna  nfafet  żgħar 
f  sakaf  halkhom  ;  dawc  li  nfafet  żgħar 
li  jitilgħu  f  ħalk  iż-żwiemel  (meta  icu- 
nu  nlorda  bil  marda  tal  frouncej  ; 
when  he  heard  me  eaying  «o,  hefrounced, 
meta  semgħani  nghejd  becc  chemmex 
wiċċu. 

Fbouncing— ticmix,  noccli,  fliefel. 

Fbounoblbss— bla  ticmix. 

Fbouz; — miżż,  mrejjaħ;  mi^muġ, 
mkagħbar,  mintna. 

Fbow  (8latt6r^--mara  maħmuġa. 

Fbow— biċċa  għodda  tal  buttara  biex 
joforku  id-dugħ  biha;  li  jinchiser,  jix- 
pacca  jew  jinkasam  malajr  (  minn 
xejn  ) ;  that  timher  which  growa  in  gra- 
vel  is  subject  to  be  frow  (ae  thcy  term  it) 
and  brittlej{Eie\ynjSylva),  dac  1-injam 
li  jicber  fiċ-ċagħk  jixpacca  ( chif  igħej- 
du)  minn  xejn  u  minn  xejn  jitfarrac. 

Fbowabd— rasu  jebsa,  stinat,  ta  ra- 
BU  ;  contlariu;  Ruasell  had  always  been 
froward,  arrogant,  and  mutinoua  (Ma- 
eħnUj,  lliet.  of  England),  Bussell 
chien  dejjem  rasu  jebsa,  arroganti,  u 
ma  jokgħodxgħal  Iigijiet(irid  jirvella); 
to  the  importunity  of  froward  fortune 
s/iall  be  jorced  to  yield,  fSpeneer), 
għal  csir  ir-ras  tax-xorti  cuntlaria  (li 
tħabbtu)  icollu  jokghod  bil  fors. 

Fbowabdnbss  —  stinazioni,  ebusija 
ta  ras. 

Fboweb— biċċa  għodda,  bhal  man- 
nara  jew  marlazz,  biex  tofrok  li  njam. 

Fbowino— niedi,  bli  ndewwa,  li  don- 
nu  miblul ;  gather  no  roaes  in  a  wet 
andfrowing  hour,{%%kt\i\\VLg,Aglaum), 
taktax  ward  fħinijiet  ta  li  ndewwa 
meta  icunu  jidru  donnom  mxarbin. 


Fbowish — miżż,  mrejjaħ,  jinten  ;  ii 
is  rank  and  froivvih,  fih  riħa  miżża 
(mrejjaħ). 

Fbown— tikris  tal  wiċċ,  ticmix  tal 
^bin,  ħarsa  cherha  bic-ciera ;  tkarras 
il  wiċċ ;  tchemmex  il  ġbin;  tħares  icreh 
jew  bic-ciera ;  why  do  you  frown  f  gha- 
liei  dan  it-tikris  ta  wiċċ  ?  jew  għaliex 
kiegħed  tkarras  wiċċec  ?  he  would  have 
been  punishedeven  by  a  wordorafrown 
(  Macaolay  ),  chien  icun  iccastigat 
(mbeżbeż)  għallavolja  b'  chelma  jew 
b'ħarsa  bic-ciera  biss  ;  he  suffered  some 
frowns  offortune  lately,  sofra  (chellu) 
xi  disgrazia  dan  l-aħħar ;  patiently  eti- 
dure  that  frown  of  foriune,  (Knolle^, 
History  of  the  Turks  f,  bil  pacenz:a 
(sabar)  colla  sofri  il  burraxcbi  collha 
Ji  jiġuc. 

Frownbb  —  min  ichemmex  wiċċu, 
min  iħares  bic  ciera. 

Frownino— ticmixa  tal  wiċċ,  ħarsa 
bic-ciera. 

Fbowningly  —  bic-ciera,  bit-ticmix 
tal  wiċċ;  what^  looked  he  frowingly'f 
(Shakespear,  JJamletJ,  chif,  hu  ħares 
bicciera  ?  (chemmex  wiċċu  ?). 

Fbowny— wiċċ  icreħ,  wiċċ  mchem- 
mex,  yfxiċ  lascri ;  /  cant  bear  his  fi^w- 
ny  looks,  ma  naħmlux  dac  il  wiċċ 
tiegħu  dejjem  mkarras. 

Fbowy— miżz,  mrej.jaħ. 

Fbozen  ^  maghkud  bis-silġ,  gelat 
tal  bard;  tas-silġ;  ihe  river  is  frozen 
up,  ix-xmara  għakdet ;  we  are  living 
inafrozen  climaie,  kegħdin  (ngħam- 
mru)  fi  clima  (f  pajjis^  tal  bard  cbir 
(fejn  ma  hawnx  ħlief  silġ)  ;  chiesaħ, 
bla  demm,  bla  kalb,  li  ma  iħossx  ;  be 
not  ever  frozen,  (Oarew  ),  la  t^unx 
dejjem  hecc  indifferenti  (biered,  chie- 
saħ^;  the  frozen  Ocean,  I-ibħra  ta  ma 
dwar  il  Poli. 

Frozennbs  —  chesħa  cbira,  csuha 
tas-silġ  ;  ghakda  jebsa  ta  ilma  f  silġ. 

Frowzy— miżż,  mrejjaħ,  jinten. 

K.  R.  8.  {Fcllow  ofihe  Royal  Socie- 
///> -iiiemhrn  (wicħed)  minn  tas-So- 
cietà  Heali. 

Frubish  —  togħroc ;  ril  viake  you 
young  again,  /11  mo  frubish  you,  narġa 
nagħralec  żgħażugħ,   billi   noghorkoc. 
hecc  tajjeb. 


Digitized  by 


Google 


FinJ 


48S 


PRlJ 


ITruot— taġħmel   ( tnissel )   il  frott 
(tififrotta;. 
'  Fruotbd— bill  frottt  li  fih,  li  għamel 
il  frott. 

Fructbscbnob  -  iż.y.mien  tas-sajran 
t&l  frott  i  żmien  il  frott. 

Fruotioulosb  —  mgħobbi  (  mdew- 
wed)  bil  frott ;  li  fih  (jew  fiha,  siġra) 
ealt  frott 

Fructidor  -  (li  jati  il  frott),  l-ieem 
tat-tnax  il  xaħar  tar-Repubblica  Fran- 
cisa—li  chien  jibda  fit-18  ta  Awwissu 
u  jispiċoa  fis-16  ta  Settembru,  u  li 
chien  it-tielet  xahar  tas-sajf. 

Fructifbrous— li  igib  jew  lijati  il 
frott. 

Fructification-  titmir,  tagħlil,għa- 
mil  tal  frott,  fruttiGcazioni. 

Fructify — ittammar,  tgħallel,  tagħ- 
mel ;  tagħmel  il  frott,  tiffrotta ;  the 
siceet  shotcers  do  fructify  the  earth^  il 
ħalbiet  tax-xita  iġagħlu  iva  l-art  tif- 
frotta  (tagħmel,  jew  issir  għammiela). 

Fructist— dac  li  ikassam  il  pianti 
scond  il  frott  lagħhom  (li  jagħmlu). 

Fructosb—  zoccor  li  jagħmlu  (  li 
jehdu  jew  (li  jagħsru  etc.)  mil  canna- 
mieli  per  mezz  (  bil  ghajnuna)  tal 
acidi. 

FnucTUARY— l-usu  fruttwariu,  dac  li 
igawdi  il  frott  (renti  etc,)  ta  ħaġa ; 
kings  are  not  proprietorSy  nor  fructua- 
ries,  but  only  administrators^  (Prjnnej 
Treachery  and  DisloyaltyJ,  •  is-slaten 
m'bumiex  proprietarij,  l-ankas  usu- 
fruttarji,  iżda  amministraturi  (ir-rejet 
ma  għandhom  xejn  tàgħhom  l-ankas 
ma  igawdu  xejn,  iżda  biss  ikassmuj. 

Fructuation— prodott,  frott. 

Pructuous —għaramiel. 

Fructurb  —  tgawdijà. 

Frubsomb  —  ara  froxczy, 

FRUGAL—makjus,  bil  kies,  tal  kies 
(fl-ichel  u  fl-infiek)  m*hux  ħali. 

Fkuoality  --  kies  (fl-ichel  jew  fli 
nfiek  etc. )  economija  ;  frngality  has 
ever  been  esteemed  a  virtue  both  among 
Pagans  and  Christians^  (  Qolifsmiih, 
the  JJeej,  l-ichel  bil  kies  ( il  kies 
fl-ichel  etc.)  chien  magħdud(miżmam) 
b*  virtii,  sewwa  mill  pagani  chemm 
ucoll  mill-Insara. 

Fruo ALLY — bl •  economi ja,   bil 


he  is  living  'frugally  noio,  kiegħed 
ighejx  bil  kies  issa. 

Fruoalnbss — economija,  kies. 

Frugiferous— li  jagħmel  ( jati )  il 
frott,  bil  frott. 

Fruoivorous— li  ighejx  bil  frott,  li 
jecol  il  frott.  ' 

Fruit— frott;  ulied,  wild ;  profitt, 
vantaġġ,  kligħ ;  tagħmel  il  fi*ott,  tif- 
frotta;  grapes^  oranges  and  peaches  are 
the  best  truits  I  like^  il  għeneb,  il-la- 
rinġ  u*l  nawħ  hua  1-actar  frott  li  nħobb; 
six  years  thoU  shalt  sow  thy  land  and 
gat/ier  in  the  fruits  Uiereof^  (Exodus^, 
għal  sitt  snin  inti  tiżra  1-art  tiegħec  u 
tieħu  il  frott  li  tati  (tieħu  dac  collu  li 
trodd) ;  Blessed  is  Ihe  fruit  of,  Thy 
tpomb  JesHs^  icun  mbierec  il  frott  tal 
ġuf  tiegħec  Gesu ;  toe  heartily  wish  yon 
weliy  wish  to  see  you  reap  the  fruit  of 
your  virtucy  (Middieton,  Lifeof  Ci- 
ceroj^  nixtekulec  cull  gid,  u  nixtieku 
narawc  tgawdi  il  profitt  tal  virtu  (il 
għamil  it-tajjeb)  tiegħec ;  what  fruit 
hadyeinthose  thingsf  xi  profitt  (xi 
kligh)  chellec  int  fdawc  il  ħwejjeġ  ? 

Fruit-bbarbr  —  siġra  tal  frott,  li 
tagħmel  il  frott. 

Fruit-bbaring— li  jaghmel  (jati)  il 
frott,  tal  frott ;  these  are  all  fruit- 
bearing  ^rm,  dawn  collha  siġar  tal 
frott. 

Fruit-bud— blànzun,  fjur  tal  frott. 

Fruit-drybr— camra  bli  xcafef  fejn 
inixxfu  jew  ikaddu  il  frott, 

Fruit-framb— cannizzata. 

Fruit-gathbrbr— min  jiġbor  il  frott; 
lasta  twila  b'ganċ  etc.  biex  jaktgħu  il 
frott  meta  icun  fil  għoli  (a  ma  jintla- 
hakx  bl-idejn). 

FRuir-oRovB  —  ġnien  etc.  bis-siġar 
talfrott. 

Fruitknifb  —  sicchina  (tal  fidda) 
għal  frott  (għat-takxir  u  tnaddif  tal 
frott  fuk  il  mejda  tal  ichel). 

Fruit-mill— macna  għal  għasir  tal 
għeneb  għal  li  mbid,  jew  gnat-tafliħ 
għaċ-cidrn. 

Fruit-pickbr— min  jiġbor  il  frott. 

Fruit-prbss  —  macna  għal  għasir 
tal  f rott. 

Fruit-shop  —  ħanut  tal  frott,  fejn 
ibighu  il  frott. 


Digitized  by 


Google 


fRtJ 


—  486  — 


PRt 


Fbuit-8pur— zocc,  fergħa.li  minnha 
jobroġ  frott  biss  floc  werak. 

Fruit-btall— posta  tas-suketc.  fejn 
ibigħa  il  frott,  ħanut  tal  frott. 

FRUiT-suGAR—zoccor  li  isir  mil  għa- 
sir  tal  cann'imieli  (SLre^  /ructose), 

Fruit-timb— żmien  il  frott. 

Fruit-trbb— siġra  tal  frott;  beauU- 
ful  is  the  land  trilh  ils  /orests  of  fruit- 
trees,  Longfellow,  Eoangeline),  sabiħa 
1-art  b'dawc  il  foresti  tas-siġar  tal 
frott  li  fiha. 

Fruitaob — il  frott,  il  frott  collu  ; 
one  tfiat  feeds  on  t/ie  frnitage  gathered 
from  the  tree  of  life,  C^VonUworlh, 
Excursion  Dook  IV),  wieħed  li  jgħejx 
mill  frottijet  li  jiġbor  mis-siġra  tal 
ħajja  (mil  frottijiet  ta  hajjitna). 

Fruitbd— bil  frott,  li   fib  il  frott. 

Fruitbn— tghallel,  tagħmel  għam- 
miel;  the  blessings  ofheaven  toill  fruiten 
tlie  earth,  il  barca  tas-sema  iġ^agħal  li 
1-art  tcun  ghammiela. 

Fruitbrbr— wieħed  li  ibigħ  il  frott ; 
tal  frott ;  beijegh  il  frott. 

Fruitbry^iI  frott  collu,  il  katgħa 
jew  il  ġabra  tal  frott. 

Fruitbstbr— mara  li  tbigħ  il  frott. 

Fi^uiTFUL  —  għammiel ;  tammàr ; 
għalliel ;  utli. 

Fruitfulnbss— tagħlil,  titmir. 

Fruiting— tal  frott,  li  fih  Cgħandu 
jew  li  kiegħed  jagħmel)  il  frott. 

Fruition—  ubu,  tgawdija,  puBseBB 
ta  ħaġa ;  you  are  enjoying  a  baronlike 
fruition,  kiegħed  tgawdi  li  Btess  dakB 
(bħal)  baruni. 

Fruitivb  — li  igawdi. 

Fruitlbbb  —  ħawli,  m'hux  għam- 
miel;  għal  xejn;  that  ia  afruitless  soil, 
dic  art  ħawlija ;  they  got  married  ttoo 
years  ago  and  are  still  fruitless,  iżżewġu 
sentejn  ilu  u  ghudhom  bla  tfal ;  the 
uiility  of  the  enterprise  was,  hotoever, 
so  great  and  obvious  t/iat  all  opposition 
proved  fruitless,  (MaCttuUy,  Jlistory  of 
England\  il  bżonn  ta  din  il  biċċa  chien 
iżda  hecc  cbir  n  ċar  illi  cull  ma  għa- 
mlu  dawc  li  chienu  contra,  chien  collu 
għal  xejn  (ma  Bewa  xejn). 

Fruitmbtbr  —  bniedem  (wieħed)  li 
ghandu  il  ħBieb  (li  kiegħed)  biex  jara 


jecc  il  frott  li  jidħol  fis-Buk,  għal  bejb, 
icunx  tajjeb. 

Fruity  —  dkXdkfruitful;  togħma  ta 
frott ;  li  fih  toghma  ta  frott. 

Frumb— il  bidu. 

Frumbntagboub  ^  tal  kamħ,  bħal 
kamħ;  magħmul  mil  (bil)  kamh. 

Frumbntarioub— ial  kamħ. 

Fkumentation  —  għati  ta  kamħ  li 
cliienu  jatu  dari  (^fl-antic^  ir-Bumani 
lil  dawc  in-nioB  li  jahbtu  Bejrin  ikumu 
contra  il  ħachem  etc.  biex  iżommuhom 
cwieti  jew  igħalkulhom  ħalkhom. 

Frumenty     )  kamh  ;  dkiek  mgholli 

_  V  bil  nalib  u   iz-soccor 

FrumbntaryJ  u  b'xi  ħwawar. 

FRUM-GiLD—l-ewwel  ħlae  li  chienn 
fl-antic  jatu  lil  familja  ta  xi  ħadd  li 
joktlulom  lil  xi  wieħed  minn  darom, 
biex  b'xi  mod  ipattulhom  għad-diBgra- 
zia  li  tcun  ġratilhom. 

Frump— daħc,  culjunata,  tghajjiba; 
mara  fistla,  bużżieka,  li  titfantaB  minn 
xejn;*tiddieħec  bi,  ticculjuna,  tiuBuIta, 
tgħajjeb. 

FRUMPBR—min  jidħac  bi,  jinBuIta 
jew  ighajjeb. 

Frumpery  —  daħc  bi,  tghajjeb,  cu- 
Ijunar. 

Frumpibh— li  jitfantas  minn  xejn, 
li  jidħac  bi,  li  igħajjebjewjicculjuna. 

Frumplb—  ticmixa. 

Frundle  —  chejl  Inglie  ta  żewġ 
pecks  (ara). 

FRuNT-tati,  tvenven  (dakka). 

Frubh— tgħattan,  tħarbat,  tchi^Bcr, 
tħabbat  ma  I  art;  dakka,  ħabta  ;  ħoBS 
ta  ħabta  ta  /ewġ  ħwejjeġ  ma  xulxin 
biB-salt ;  frac  ta  njam  mchiBser ;  lakx, 
Bcaldi. 

Frubh  —  dic  il  materia  li  toħroġ 
minn  siek  iż-żiemel  li  icun  marid  bil, 
jew  li  icollu  il  frog  (ara) ;  mkarkaċ,  li 
jinchiBcr  jew  jitfarrac  malajr  ;  li  igħej- 
dha  cliif  iħo^sha,  franc,  li  jitchellem 
ċar ;  b*wiċċu  kuddiem. 

Frust— farca. 

Frubtrablb  -  li  jista  icun  rogherfex 
jew  mħawwad ;  li  jista  icun  spiċċat 
fix-xejn. 

Frustraneous -għal  xejn;  li  ma 
jifiwiex. 

FttosTRATE  —  tgherfex,  tħawwad  ; 


Digitized  by 


Google 


PRU. 


—  487  — 


PUD 


tisrom  ;  tħalli  bil  palicc,  jew  bħal  erb- 
gha  fost  il  gimgħa,  tisfratta ;  mgher- 
fex,  mħawwad,  BfrattAt,  mħolli  bil  pa- 
lico,  jew  bhal  erbgha  fost  il  gimgħa ;  he 
is  doing  all  in  his  potcer  tofrmtrale  ottr 
plans^  kiegħed  jaghmel  ħiltu  collha 
biex  igherfxilna  li  għandna  f  rasna  li 
naghmla  ;  all  our  designa  toere  frus- 
irated,  bkajna  bil  palicc,  jew  bħal  erb- 
gba  fost  il  gimgħa. 

Frustration  —  tgber6x,  tħawwid, 
taħwid. 

Frustrative-H  iħawwad,  igher- 
fox,  jisrom  jew  jisfratta. 

Frustratory  -  li  igib  jew  iġagħal 
ħaġa  etc.  tispiċċa  6x-xejn,  li  jisfratta, 
iħawwad  jew  igherfex. 

Prustulb  —  biċċa  żghira;  għaksa 
(fzocc  ta  pianta  etc.) 

Frustulent  —  collu  bcejjeċ  ^.għar 
(rkàk)  jew  frac. 

Frustulose— maghmul  minnħafna 
fraiC,  maghmul  minn  bcejjeċ  rkàk. 

FRUSTUM-biċċa  maktuprha  minn  xi 
biċċa  (figura)  tal  Oeometria  solida; 
frusfnm  ofa  cone,  biċċa  (m'hux  il  kuċ- 
ċata)  maktugħa  minn  cono. 

Frutaqe — xogħol  Bcultura  etc.  gha- 
mla  ta  frott. 

Frutioant-'CoIIu  rimi,  żarġuni  jew 
frighi  żgħar. 

Frutioist— ara  frnitiħU 

Frutioous  'Mn,8hrubhy. 

Fry— takli,  tkalH,  tfexfex  (fuk  in- 
nar) ;  tinkela,  titfexfex ;  kalja ;  ulied  ; 
mergħa  (katgħa  jew  ġliba)  ħut  rkiek ; 
gozz  ħwejjeġ  żgħar  ħdejn  xulxin  ;  xor- 
ta  ta  għarbiel ;  yon  have  these  Jishes  to 
fry,  gfiandec  dan  il  ħut  x'takli ;  you 
might  luive  aeen  the  froihy  hillows  fry, 
f Speiiser^,  etajt  rajt  dac  il  mewġ  hecc 
cbir  ifexfex  ;  afryof  fish,  kalja  ħut  ; 
forthtoith  the  sea^  each  creek  and  bay 
toitli  fry  innumerahle  stoann^  (Miltoii, 
Paradise  Lost^  VI I^  iOO),  dlonc,  il  ba- 
ħar,  cull  daħla  u  kàla  intliet  b'salt  hut 
rkiek  ;  io  thee  and  to  thy  jry,  my  bles- 
sing  grant  /,  (Townelsy,  Afysteries\ 
lilec  u  lill  uliedec  jena  nati  il  barca 
tieghi ;  a  fry  of  little  islands,  gozz 
(hafna)  g^'ejjer  ż'għar  ħde.jn  xulxin  ;  he 
dresses  the  dusi  f,om  the  leaves  by  run- 
ning  them  through  afan  or  afry^  (Mor- 


timer,  IIasbandry\  inakki  it-trab  mill 
werak  billi  igharbilhom  (igħaddihom 
minn  għarbiel) ;  /  have  otlier  fish  io 
fry,  għandi  bizżejjed  x'nagħmel  (x'nin- 
tef  jewbiex  nidha). 

FRYiNG-kali. 

Frying-PAN— taġen;  out  of  tliefry 
ing  pan  inio  ihe  ftre^  ħeles  mil  miżieb 
weħel  fil  kattara. 

FUB — tifel  emin,  mbaċċaċ ;  tghaddi 
iż-żmien  bi  ;  tidħak  bi  ;  /  have  bortie 
and  borne  and  /lave  been  ftd/bed  off  from 
this  day  fo  that  doy,  (ShakeHp4*ar,  S, 
Ilenry  IV)^  żammejt  u  issaportejt,  u 
għaddewni  biż-zmien  minn  ġurnata 
għal  I-oħra  sa  'llum. 

FuBBERY-  kerk,  dahc  bi. 

FuBBY — smin,  mbaċċaċ ;  tohose  boy 
is  thaty  hoto  fubby  he  is  f  td  min  hu 
dac  it-tifel,  x'inhu  mbaċċaċ  ? 

FUOATE— miżbugħ ;  mibdul,  li  hu 
mod  iżda  magħmul  li  juri  ħaġ'oħra. 

FuOHSiA— fuxa  (pianta,  fjur). 

FuooiD        1^*^^'  (li  yiihefiil)f ucus 
.^  l(ara);  li  fih  ilħaxix  ħa- 

*  uooiDAL    J  ^i^  (j^i^  tj^i  baħar  etc) 

Fuous  —  liabak  tal  baħar,  għeneb 
tal  baħar  ;  isem  ta  ħaxix  ħażin  f  bħal 
alga  tal  baħar  etc);  żebgħa,  lewn,  cu- 
lur  (għal  wiċċ);  ħaġa  li  tkarrak  jew  li 
turi  ħaġa  b'oħra ;  tizbogħ  (biex  turi 
ħav;a  b'ohra  jew  biex  tagħmel  ħaġa 
tidher  mod  jehor),  li  ikarrak  il  għaj- 
nejn 

FuD  id  denb  ta  volpi  jew  ta  fenec  ; 
il  fdal  jew  it-tuietex  tas-suf. 

FuDDLE  -  issaccar  bixxorb*;  tixrob 
eħiħ  li  issir  żorba;  xorb;  they  have  had 
their  dose  offuddle,  (Bailfj,  Erasntus)^ 
ħadu  sehemhom  ta\-xorb  (ħadu  ix- 
xorb  li  misshom)  ;  rhyme  all  the  day 
andfuddle  all  the  night^  (^iit,  Ilorace^ 
hooklf,  Ep.  19),  tkabbel  (tirrima)  il 
ġnrnata  collha  u  tixrob  (tisBaccar)  il- 
lejl  collu. 

FUDDLE  OAP  l  .^ 

FUDDLE         Jsacranazz,  sponża. 

FuDGB  I  -  ċajta !,  ħmerija !,  csuħa !, 
mela  x'inhu  !,  that  is  allfudge,  dawn 
collha  ħmerijiet  (jew  blugnat) ;  this  is 
tohat  toe  oall  fudge  in  plain  Saxon^ 
(  Tbaekeray,  Rebecca  and  Rotjoena^ 
Chap.  I  )yàm9k,  bis-Sassone  (bi  Isien 


Digitized  by 


Google 


PUD 


—  488  — 


PUL 


Sassone)  nghejdula  ċar  u  tond,  blugħa; 
fiulqe^  ghidba(68agerazioni). 

l^UDGB  WHBEL—biċċa  ghodda  ta  li 
scrapan  biex  jirranġa  biha  ix-xifer  tal 
pett  taż-żarbun. 

FuBL— każb,  ħatab,  lakx  għannar  ; 
iżżid  il  ħatab,  il  faħam  għan-nar. 

FuBLLBR— min  iżid  il  hatab  fin  nar. 

FuELLiNQ— xħit  tal  ħatab  tin-nar; 
tati  in-nar. 

FUERO— ligi,  codici ;  dichiarazioni 
kuddiem  magietrat. 

FuPF— tefgha  duħħan  (mil  ħalk  ta 
wi^ed  li  icun  ipejjep);titfa  tefgħa,  jew 
mimli  ħalk,duħħan  ta  nifs  ta  pipa  etc. 
he  likes  to  fuff  hie  pipe^  iħobbha  il  pipa 
(iħobb  ipejjep  jew  idaħħan  il  pipa) . 

FuPFY— ħafif. 

FuGA  (fil  musica)— fuga. 

FuGAOious— li  igħaddi  malajr  li  itir 
:  fżmien) ;  li  idum  ftit. 

FUGAGY— tcheccija ;  turufnament. 

PoGH— puh  !  (puh !  x'għarucasa !) 

FuGiE— ara  fugiiive. 

FuGiLE  —  il  għacar  jew  il  ħmieġ 
.  magħkud  tal  widnejn  ;  it-tartru  li  icun 
fiha,  bħal  ħjut  ħjut,  I-urina  ;  tumur 
.  ħdejn  il  widnejn  ;   tumur. 

FuGiTATiON — ħarba. 

FUGITIVB— mahrub,  ħarban ;  li  jah- 
.  rab  (meta  jara  xi  biża) ;  li  imur  jew 
jitfa  (lewn^ ;  some  of  tħese  eoloure  are 
/asHjQyr  Jixed)  oihera  are  fugiiive^  bic- 
ciet  minn  dawn  iMewnijiet  jibkgħu 
;  (iżommu  ma  jitfgħux)  ohrajn  jitfgħu 
(jibjadu  jew  jiċċaraw) ;  they  chaeed  the 
fugitive^,  bakgħujiġru  wara  dawc  li 
harbu  (wara  il  maħrubin). 

FuGiTiVENESS— ħrib ;  mogħdija  ta 
malajr,  jew  ta  ftit  żmien  biss. 

FuGlTOR — ara  fugitive. 

FuGLEMAN— dac  ta  kuddiem  (dac  li 
fid-drill,  billi  icun  I-aħjar  wiehed,  jok- 
għod  kuddiem  lohrajn  biex  jurihom 
chif  għandhom  jaghmlu  (jew  biex 
jagħmlu   bħaluj. 

FuGUE-fuga  (fil  musica). 

FUGUIST— dac  il  jiccomponi  jew  jic- 
teb  fuga  (fil  musica) ;  min-idokk  fuga, 
(musica). 

FuLOiBLE— li   jieta.  icun  magħjjun 
jew  miżmum  (minn  ieM). 
.     PuLWiNG  — magħmudija. 


FULOUUM— rilHeda;  għuda,IaBta  etc. 
ghas-siifar  biex  ii>oġġu  fukhom  ;  fejn 
jokgħod  jew  ipoggi  'illever. 

FuLE— ibleħ,  miġnnn. 

FuLE  BODY  -  bniedem  (wiehed)  miġ- 
nun. 

FuLPiL-  taghmel,  ittemm,  tcompli; 
he  ia  to  falfil  hin  promise,  ghandn  icom- 
pli  (itemm)  il  woghda  tiegħu,jewjagħ- 
mel  dac  il  wiegħed ;  my  time  is  notful- 
filled  yei,  iżżmien  tiegħi  ghadu  ma 
bpiċcax  (ma  ntemmx) ;  he  invited  them^ 
after  they  had  fulfilled  their  prince*a 
orderSy  to  come  again  and  see  him^ 
(Strype,  MemoriaU  Henry  VIII  \  hu 
stedinhom,  biex  wara  li  jagħmlu  dac 
li  ordnalhom  il  princep,  jerġghujgħad- 
du  ghandu  u  jarawh. 

FuLFiLLER*-  min  jaghmel,  itemro 
jew  icompli ;  Jesus  wae  the  fulfiller  of 
i/ie  propIietSy  Geeii  temm  (compla,  jew 
għamel)  chif  chienu  kalu  il  profeti. 

FuLFiLLiNG  >  għamil,temma,  tcom- 

FULFILMENT)  plija,  teit/t  what  confi- 
dence  ought  we  to  wait  for  Hie  fuljilment 
of  all  her  other  promises  in  t/ieir  due 
time,  (Blair,  Vol.  /),  b*IiQma  tama 
għandna  aħna  nistennew  li  ittemm 
( tcompli  jew  tagħmel )  il  wegħdiet 
1-oħra,  li  wegħditna,  meta  jasal  iz- 
żmien  taghhom  ;  we  have  seen  theful- 
filmeni  of  his  prophecy^  rajna  titcom- 
pla  (isseħħ)  il  profezia  tieghu. 

FuLGENCY—dija,  dawl  cbir. 

FuLGENT— li  jiddi,  ilekk,  jilma. 

FuLGiDiTY    I  dija,  dawl  cbir  li  jil- 

FuLGOR  /  ma  jew  ighammex  il 
għajnejn;  glow-worm  alive  prcject  a 
lustre  in  ihe  dark^which  fulgor  notwith'- 
standing  ceaseih  after  death^  (BruWHi*); 
il  musbiħ  il-Iejl  meta  icun  haj  jitfa  fid- 
dlam  certu  dawl  u  din  id-dija  ma  dan 
collu  tispiċċa  meta  imut. 

FuLGURANT— li  ilekk,  li  igħammex, 
ilekk  bid-dawl  jew  bid-dija. 

FuLOURATB— tiddi,  tlekk,  tilma. 

FuLGURATiON— dija,  dawl  li  jilma 
jew  jiddi. 

FuLGUROUS  —  li  ilekk,  jilma  bħal 
berka. 

FuLiOA  —  isem  ta  tajra,  gallozz 
prim,  tigieġa  tal  baħar* 


Digitized  by 


Google 


S'UL 


—  489 


FUL 


FaUQiNOSE)  binnugrufum,   li  fih 

FULIGINOUS)  in-nugrufum  ;  bħal 
nugrufum ;   iswed,   mudlam. 

FuLiGO  — nugrufum. 

FuLiGULA— tajra,  brajmla  ta  rasha 
ħamra. 

FuLKER-dac  li  iżomm  ħwejjeg  etc. 
b'rahan  (min  jislef  il  flus  fuk  xi  og- 
getti  tad-deheb  eto.  li  jeħdtrhi);  the 
fulkerwill  not  lend  yon  afarihing  upon 
'it,  (OaReoigne,  Sapposes,  II,  /),  dac 
li  jislef  il  flus  ma  jaticx  tliet  ħabbiet 
fuku. 

FuLL— mimli;  smin  ;  sewwa  (il  ve- 
ra)  għal  collox,  sħih  ;  this  bottle  isfull 
ofink,  dan  il  flixcun  mimli  biMinca; 
tJiis  isfull  ofspots,  dan  mimli  tbajja; 
I  am  full  noxo,  issa  mimli  (żakki  mim- 
lija,  xbajtX  a  gentUman  oj  afull  body 
having  broken  his  face  hy  a  fall  the 
wound  inflamed,  CWIsenittfl,  Surgery\ 
wiehed  smjur'smin  waka,  kasam  wiċ- 
ċu,  u  il  ferita  intefħitlu  (iffiammatlu) ; 
reading  maketh  a  full  man,  (Bacon, 
Essays),  ii  kari  jagnmel  il  veru  ragel 
(il  kari  li  jaghmlec  ragel  sewwa) ;  at 
the  end  of  the  two  full  years  P/iaraoh 
dreamed,  (Genesis),  wara  sentejn  sħaħ 
(  gheluk  is-sentejn  sewwa  )  Farauni 
chellu  ħolma  (ħolom) ;  he  is  offull  age 
nofo,  issa  chiber  (sar  ragel) ;  he  is  full 
ofhimself\  mimli  bih  in-nifsu  (cburi, 
Bupperv,  jippretendi  li  hu  xi  ħaġa  cbi- 
ra) ;  lie  gave  me  fuU  power  to  do  ity  ta- 
ni  is-setgħa  collha  li  nagħmlu  ;  /  gave 
him  a  fiul  answer,  tajtn  risposta  sew- 
wa  chif  imiss  (għedtlu  collox^;  his  belly 
is  never  full,  katt  ma  għandu  xaba  ; 
a  diUdfull  ofplay,  tifel  ċajtier  ( iħobb 
jilgħab,  fuk  ruhu);  he  is  to  toofull  of 
wordsy  ma  għandux  ħliof  cliem  (  coliu 
cliem) ;  /  am  now  full  resolved,  jena 
issa  għamiltha  f  rasi  sewwa  (  decis  ) 
(ShakeBpear,  Two  Gentlemen  of  Vero- 
wa),  I*ll  see  t/iese  thin^s  effected  to  t/ie 
full,  irrid  nara  dawn  il  ħwejjeġ  isiru 
coilba  sa  1-aħhar ;  /  readafuU  descrip- 
tion  of  U,  krajt  descrizioni  sħiħa  (  col- 
Iha)  tiegħn ;  full  and  by,  tibbordia  bil 
klugħ  collha  miftuħa  għar-riħ;  full 
moon^  kamar  qwinta  ;  full  speed,  jiġri 
chemm  jista  icun  (għaddej  jew  miexi 
eħiħ) ;  full  brot/ier  jew  full  sister,  ħu 


jew  oħt  minn  omm  waħda  (mil  li  stess 
missier  u  omm  ;  full  cry,  (fil  cacċa) 
meta  il  dieb  isibu  it-tajra  jew  1-anni- 
mal  fejn  icun  n  juru  flimchien  x'għa- 
mlu  ;  infuU,  shiħ  (minn  għajr  nukkas 
xejn);  written  in  fuU,  mictub  shiħ  (col- 
lu^;  ciffra,  m'hux  numri;  in  full  swing, 
sejjer  sewwa,  tajjeb,  flakwa,  miexi 
tajjeb,   għaddej  11  kuddiem. 

FuLL  -timla;  tcompli,  ittemm,  tagħ- 
mel,  tintela,  timla  għal  collox ;  the 
moon  fuUs,  il  kamar  kiegħed  jimla 
(wasal  għal  qwinta) ;  tnaddaf  pannu 
etc.  mit-tbajja  ta  żejt,  grass,  etc.;  tħax- 
xen  (twettak  jew  taghmel  ntiek)  drapp 
xokka  etc,  fil  macna  (bil  għafis). 

FuLLAOB—hlas  biex  tneħħi  tbajja 
ta  żejt,  grass  etc.  mil  ħwejjeġ. 

FuLL-AGB-il  għeluk  tal  wieħed  u 
għoxrin  sena ;  he  is  now  of  full  age, 
issa  għalak  11  wieħed  n  għoxrin  sena 
(sar  ragel,  ma  jista  ħadd  għalih). 

FuLL  ANTHBM--(fiI  musica)  cant  in- 
nu  etc.  li  ma  fiehx  solo  (ma  fieħx  min 
icanta  minnu  bicciet  waħdu). 

FuLL-ARMBD— armat  shiħ. 

FuLL  BLOODBD— il  vcru  (tar-rasisa) 
a  fidl  blooded  horse,  11  veru  żiemel  tar- 
razza. 

FuLL  BLOOH  — miftuħ  ;  t/ie  trees  are 
aU  in  fuU  bloom,  is-siġar  collha  bil 
ward  miftnħ  (collha  blanzuni). 

FuLL  BOTTOM  -parrocca  twila  11  ta- 
sal  sa  fnk  11  spallejn,  bħal  dic  li  jilbsu 
1-imħalfin  etc.  I-Inghilterra. 

FuLL-DouND — legat  ( ctieb)  bil  gild. 

FuLL-BUTT  —  tiltaka  ( taħbat,  tigi 
wiċċ  ma  wiċċ  ma  ) ;  John  met  fuU  butt 
(jevffuU  but)  with  my  father  in  a  nar- 
row  lane,  Oanni  Itaka  wiċċ  ma  wiċċ 
ma  missieri  fi  skak  dejjak. 

FuLL-oBNTRB  —  (  fl-archltettura  )  li 
għandu  ghamla  ta  nofs  circu  sħiħ. 

FuLL-oĦAROBD — armat  tajjeb,Ii  kie- 
għed  sewwa  (armat). 

FuLL-OHiSBL  —  (full  speed)  li  jiġri, 
11  għaddej  chemm  għandu  mnejn ;  off 
/le  set,  fu'lUhisel,  (T.  V.  Ilalibortoo), 
Ogilvie),  u  rħiela  jiġri  chemm  għandu 
mnejn  (chemm  jiflaħ). 

FuLL-DRBSS— gala;  are  we  to  attend 
fuU  dress?,  chit  irridu  immorrn  bi 
Ibies  tal  gala  ? 

Digitized  by  VjOOQ lC 


FUL 


—  490  — 


PUM 


PuWvDRiVB  -  (at  fnll  HpeedJ  —  bil 
giri. 

FuiiL-BABBD  —  bi^.-żbul  mimli  (bil 
kamħ). 

PuLLBR^-biċċa  għodda  talħaddieda 
biex  bibajiftħu  (jiċċattiaw)  il  ħadid  fuk 
1-incwina) ;  wieħed  li  (min)  ineħħi  it- 
tbajja  tal  grass  jew  żejt  mil  pannu, 
hwejjej;  etc;  taghmel  canal  fil  ħadid 
bil  fuller  (gliodda). 

Pullbr's  bartħ— trab  bħal  tafal  (li 
jusaw  bħat-terra)  ghat-trabi  etc.) 

Fullbr's  herb  — -  ħaxixa  ( is-sapu- 
naria) . 

PuLL  FLESHBD  —  smin,  mgissem, 
mlaħħam. 

FuLL  PRAUGHT— mimli  (mgħobbi) 
sewwa. 

FuLL  OBOWN— li  chiber,  mcabbar,  li 
wasal  fl-età. 

FuLL  HEABTBD^kalbieni  (li  ghandu 
kalbu  kawwija,  bit-tama). 

PuLL  HOT— micwi  nar. 

FuLLiNo — għafis  tal  polpa  tal  pan- 
nu  biex  isir  feltru,  il  għamil  tal  feltru. 

FuLL-LADEN  —  mgtiobbi  sal  balla  ; 
m^obbi  sħih. 

FuLL-LBNGTH  — mit-tul  (collu);  a  fidl 
length  portrait,  ritratt  tal  persuna  col- 
Iha  (li  jidher  mir-ras  sar-riġlejn> 

FuLL-HANNBD  —  mgħammar  sewwa 
bin-nies;  a  ahip/uU  manned  with  aailors^ 
bastiment  mgħammar  sewwa  bil  baħr 
rin. 

PuLL-MOUTH  —  {chatterer)  —  lablàb, 
wiehed  li  jitchellem  dejjem  (li  dejjem 
għandu  Isienu  sejjer) ;  bil  għajjàt,  bil 
frattarija. 

FuLL-OBBBD— li  turi  (juri)  il  wiċc 
collu  (bħal  kamar  meta  icun  quinta). 

FuLL-ouT— sewwa,  gball  collox,  col- 
lu  chemm  bu  ;  heimj  fulUout  as  evil  if 
not  toorse,  ("Anilrews,  Woiks  11,361)^ 
billi  hu  ħażin  sewwa  (collu  chemm  hu) 
jecc  m'hux  agħar;  full  out,  (fli  stampa) 
bla  marġni  (faċċata  stampata  mimlija 
collha),  bla  marġni  xejn. 

FuLL-BBPLBTB— mimli  sax-xfar,  jew 
sa  fuk. 

FuLL  sooBB— (fil  musica),  parti  fejn 
jinstemgħu  il  vucijiet  u  li  strumenti 
collha  nimchien. 

FuLL  souLBP—kalbu  ħanina. 


FuLL  SPBAK — turi  jew  tgħejd  ċar 
(chif  tcun  tħoss  il  kalb). 

FuLL  SPBEAD— miftnh  collu. 

FuLLSTOP  — pont ;  fermata,  wakfa  ; 
żamma  bis-swaba  collha  fuk  il  cordi 
ta  chitarra  etc. 

PuLL-wiNGBD— lest  biox  jitlak,  fuk 
innar,  bil  ġwienah  lesti. 

FuLLY — għal  collox  ;  /  am  fully  sa^ 
tUftedy  jena  soddisfatt  għalcollox  (sew- 
wa,  jew  chemm  jista  icun). 

FuLMAR—  tajra  tal  baħar  jew  tal 
ilma  li  tinsab  wisk  fl-ibħra  tal  Articu. 

PuLMiNATB— tfakka  (tagħmel  ħoss) 
bhal  sajjetta  ;  triegħed,  tfakka,  iċċak- 
ċak  ;  tisħet,  tiscumunica  ;/ttZminato  of 
mercury,  isir  billi  tħoU  parti  mercuriu 
fi  tnax  il  parti  ta  acidu  nitricu,  u  meta 
jibred  (jew  jicsaħ)  tħallat  magħhom 
dakstant  jeħor  (18  il  parti)  alcool. 

FuLMiNATiNG— li  ifakka,  iċakċak. 

FuLMiNATioN  —  tfakkigħa,  ragħda, 
tifkigha,  ċakcika ;  saħta,  scomunica. 

FuLMiNATORY— ara  fulminating. 

FuLMiNB — twaddab  jew  tvenven  bħal 
sajjetta. 

FuLMiNBOus— tas-sajjetti ;  tat-tfak- 
kigħ  tas-sajjetti. 

PuLNEBs— milia,  xaba,  bosta,  wisk  ; 
li  ħaga  tcun  mimlija. 

PuLSOMB— kżuzi,  li  ikażżeż,  li  ikalla; 
tal  abbundanza,  tal  gid,  tal  mili;  mim- 
li,  smin;  now  this  is  fulsome  and  offends 
»]«,  (CowpHf,  Task),  issa  dana  ikażżeż 
u  kiegħed  jincwetani(jatini  fastidiu); 
he  isafulsome  man,  dac  bniedem  li 
ikażżeż  (kżużi) ;  the  seven  fulsome  years 
(Genesis)^  is-seba  snin  tal  gid ;  his  lean 
pale  and  wiUiered  corpse,  grew  fulsome^ 
fair^  andfreshy  (Golding,  Ovid^  Meta- 
morphosesj^  \\  gisem  tiegħu,  maghlub, 
safrani  u  midbiel,  intela,  sbieħ,  a  ħa 
ir-ruħ  (stejker^. 

FuLsoMENESs— kżież,  kżużija. 

PuLvous— safrani  scur,  lewn  iż-iagh- 
fran. 

PuMADo— huta  ipprofumata  (  bħal 
aringa  etc.  ) 

FuMAROLB  —  tokba  rVulcan  minn 
fejn  joħrog  idduħħaq  etc. 

PuMATORY-ħaxixà  (il  fumaria). 

PuMBLB— tbagħbas,  itteftef,  tgħar- 
rak  bi-idejn;    ittemtem,  tilgħab    bil 


Digitized  by 


Google 


t*djl 


491  — 


Fxiii 


cliem  ;  tħey,  being  found  futnbling  in 
t/ieir  anstcers,  were  told  to  go  out  of  the 
council  chamber  (  P.  Hollaiid  ),  billi 
sabuhom  (rawhom)  li  kegħdin  jilgħaba 
bil  cliem  (itemtma  jew  ilakalku^  biex 
iwieġbu,  bagħtuhom  il  barra  mis-sala 
tal  cunsill. 

FuHBLBB  —  min  ibagħbas,  iteftef, 
igħarrak  b'idejh ;  min  itemtem,  ilak- 
lak  jew  jilgħab  did-discors  (bil  cliem). 

FuMBLiNG  —  tbagħbis,  teftif;  temtim, 
tlaklik,  logħob  bil  cliem. 

FuMB— duħħan,  fwar,  riħa,  saħna, 
corla ;  iddaħhan,  titla  (firras),  tfew- 
waħ,  tipprofuma,  tisħon,  tincorla,  ti- 
spiċċa  bħal  duħħan(fii-xejn);  iżżigħel, 
tmelles,  tħannen  ;  it  is  like  fume  de- 
parted  fromfire,  bħala  duħhan  li  tiela 
(ħiereġ)  min-nar ;  we  saw  fumee  rieing 
from  the  surface  of  t/ie  water^  rajna 
fwar  tiela  minn  wiċċ  I-ilma ;  the  fish 
whose  liver  gaveforth  such  ajume  an  sent 
the  devil  flyinq  from  Ecbatana  to  Egypt^ 
(MaeaaUf ,  ilistory  ofEngland)^  il  ħut 
li  mil  fwied  tiegħu  bdiet  ħierġa  rieħa  li 
tchecci  ix-xitan  jiġri  minn  £cbatana 
ghall-Egittu ;  some  body  has  put  my 
fatiter  in  a  fume  against  vie^  xi  ħadd 
mela  il  missieri  u  ġagħlu  jishon  (  jin- 
corla)  għalija ;  the  tcick  fumes^  il  ftila 
kegħda  iddaħħan;  when  the  wine  had  a 
little  fumed  up  into  his  head  he  began  to 
speakand  do  foolishly^  (  P.  Holland, 
Plutarch^meta  I-imbit  beda  tiela  (bħal 
fwar )  frasu  beda  jitchellem  u  jagh- 
milha  tal  ibleħ  ;  they  were  fumed  with 
frankincense  on  every  side,  ( Oowper, 
Truth),  chienu  mfewħin  bl-incens 
minn  cullimchien ;  hefrets^  he  fumes, 
he  stares^  he  stamps  the  ground,  (  Dry- 
den,  Palwnon  and  Arcite  ),  jizbel,  jin- 
corla,  u  jitmaehan,  iħares  ċass,  iħabbat 
sakajħ ;  their  vanity  is  nought  else  but 
smoke  tliatfumeth  soon  away^  il  frugħa' 
tagħhom  m'hix  haġ'oħra  ħlief  duħhan 
li  jispiċca  u  imur  fix-xejn,  (  Spenser  j, 
they  tkmi-drify  andfume  him  so,  (Cow- 
per,  Task),  huma  igħolluh  sa  't-tielet 
sema  ( tista  tgħejd  jagħmluh  Alla 
taffħhom )  tant  .i^«egħlu  bih  ( imel- 
suħ). 

FuMBLBSS— bla  duħħan,  hl£k  fumes, 
(ara^. 


FuMBR— min  ifewwah  jew  jaghmel 
riħa  tfuħ. 

FuMBT— il  ħmieġ  taċ-cerv. 

FuMiD  —mdaħħan. 

FuMiFY-timla  bidduħħan. 

FuMioANT— ara  fuming. 

FuMioATB  — iddaħħan,  tbaħħar,  tati 
il  profum,  tiddisinfetta  (wara  il  curan- 
tina). 

FuMiOATioN-tidhin,  tibħir,  ghati  il 
profum,  disinfettàr;  all  t/iese  clotheaare 
ready  for  fumigation,  dawna  il  ħwejjeġ 
coliha  lesti  għal  profum. 

FuMioATOR-min  idaħħan,  ibaħħar 
jew  jati  il  profum  jew  jiddisinfetta. 

FuMioAroRY— li  inaddaf,  jisfi  jew  li 
jipprofuma. 

FuMiLY — bid-duħħan. 

FuMiNG— tidħin,  fwar,  tbaħħir,  pro- 
fumar,  profum  ;  duħħan,ħaġa  li  tmur 
u  tghaddi  bħal  duħħan. 

FuMiNOLY— bil  corla,  ncurlat,  b'saħ- 
na,  b*daghdigħa  ;  tv/ien  I  told  him  w/iat 
you  said  he  answerel  fumingly,  meta 
għedtlu  x*għedt  int  wiegeb  incurlat. 

FuMisH— ncurlat;  b*8aħna. 

FuMisHNBSs — corla,  saħna. 

FuMiTORY— camra  ghat-tipijp. 

FuMMBL— bagħal(bin  żiemel  u.  ħma- 
ra). 

FuMosiTY— fwar  (spirtu  lijitla  fir- 
ras)  ta  min  jixrob  mbid  etc. 

FuMous— mimli  jew  collu  duħħan, 
li  jagħmel  id-duħħan  jew  fwar ;    li 

i'aghmel  riħa  (rwejjaħ) ;  lewn  id-duħ- 
ian,  scur;  ncurlat;  he  must  abstain 
from  garlic  and  such  like  fumous  t/iings, 
(Bar'rough,  Method  of  P/iysic},hemm 
bżonn  iżomm  ruħu  ma  jecolx  tewm  u 
^wejjeġ  oħra  bħal  dawn  li  fihom  riha 
(ta  rwejjaħ)  kawwija ;  trees  with  fum- 
ous  leaves,  siġar  bil  werak  somor  (scu- 
ri,  mdaħhnin)  ;  /  /lardly  dare  to  speak 
to  him  now  he  is  so  fumous,  bil  chemm 
nissogra  inchelmu  issa,  hua  hecc  in- 
curlat. 

FuMY-BALL— ara  puff^balL 

FuN— ħlieka,  daħca,  ċajta,  logħob ; 
moghdija  taż-żmien  ;  he  isfull  offun^ 
collu  ċajt ;  to  make  fun  of,  tgħaddi  iż- 
żmien  bi  (tidħac  bi) ;  t/iey  triedto  make 
fun  of  /itm,   riedu  igħacjidu  iż-żmien 


Digitized  by 


Google 


frtjN 


—  492  — 


PON 


biħ  (igħaddah  ta  pulcinella  jew  inber- 
lina). 

FuNAHBULANT  —  min  jisfen  fuk  il 
ħabel  stirat. 

FuNAMBULATB— timzi  fuk  ħabel  sti- 
rat. 

FuNAMBULATioN — mixi  jew  sfin  fuk 
ħabel  stirat  (fl-aria). 

FuNAMBULATORY— li  jisfen  jew  jimxi 
fuk  ħabel  (stirat^;  dejjak  (fid-diek) 
bħal  dac  li  jisfen  jew  jimxi  fuk  il  ħa- 
bel;  Iread  iofly  and  circumapeotly  in 
i/iis  funamhulaiory  track  oj  goodness^ 
(Browne,  Chriaiian  Morah),  imxi  (ati 
il  passi)  bil  mod  u  bl-attenzioni  f  din 
il  mogħdija  dejka  tat-tieba. 

FUNAMBULIST    IP^^^./^aC     li)    jimxi 

„  Mew  jisfen  fuk  ħabel 

FuNAMBULO     J(8tjratfl-aria). 

FuNAMBULOus — dojjak  daks  (il  wisa' 
ta)  habel. 

FuNAMBULUs— ara/wnamii/lM^. 

FuNABiA— isem  ta  ħaxiza  (fumaria>/. 

FuNOTioN— għemil,  xogħol,  funzioni; 
tagħmel  logħol ;  tagbmel  funzioni, 
tiffunziona,  taghmila  ta. 

FuNOTiONAL— ta  għemil,  tax-xoghol 
ta  funzioni. 

FuNOTio^ARY— min  jaghmel  xi  xo- 
għol,  xi  funzioni»  min  jiffunziona;  uf- 
flcial ;  we  oiujht  io  do  busineas^  of  course^ 
with  the  functionaries  who  act  under  the 
new power, (Batke/rhoughts  on  French 
Affairaj^  aħna  għandna  immixxu  1-af- 
farijet  tagħna  (niccorrispondu)  natu- 
ralment  ma  I-ufficiali  li  kegħdin  jagix- 
xu  (jaħdmu)  taħt  il  potenza  il  ġdida. 

FuND  —  flus  għan-nefka,  flus  bli 
mgħax,  capital,  flus,  mezzi  (ghan- 
nefka) ;  tislef ;  tkigħed  flus  bli  mgħax; 
t/te  jjaiiiotic  Jund,  il  flus  (il  capital) 
għan-nefka  patriotticu  (il  flus  għan- 
nefka  għal  1-affarijet  tal  bżonn  nazio- 
nali);  ninkimj  fund^  dawc  il  flus  li  in- 
nazion  twarrab  biex  iġġamma  u  im- 
baghd  tħallas  biex  tisconta  (tnakkas) 
mid-djun  li  icollba  ;  my  fands  are  rery 
low,  mil  flus  batut  ħafna  (mezzi  għan- 
nef ka  ma  għandix  hlief  ftit  wisk)  ;  ba- 
tut  mil  flus. 

FuNDAMENT  —  pedamont ;  baei,  it- 
tint  jew  il  makghad. 

FuNDAMKNTAL  —  tal  pcdament,  tal 


FUNBBRIAL 
FuNEBRIOUS 


bidu,  li  ma  tistax  tghaddi  minn  għajru, 
li  jinħtieġ  ferm. 

FuNDBD^impiegat  (flus)  bli  mghax. 

FuNDi— xorta  ta  kamħ,  bħal  kara- 
bocc,  li  mid  dkiek  tiegħu,  billi  ħafif, 
jagħmlu  il  ħobs  ghax-xjuħ  u  1-inva- 
lidi. 

FuNDiNG  -  tagħmel,  (  għemil )  jew 
ġbir  ta  capital  (flus)  biex  jitħalsu  li 
mgħax  ta  flus  mislufa. 

FuNDLBss  — bla  fluB,  li  ma  għandux 
flus,  mezzi  jew  capitali. 

FUNBBRAL       )     j^,    f^^^^^,j^    j^^^y^^.^ 

tal  mejtin. 

FuNBRAL— difna,  funeral;  tad-difna, 
tal  mejtin  ;  orazioni  funebri  (discorB  li 
isir  minn  xi  ħadd  fuk  il  mejjet )  ;  did 
you  see  ihe  GenemVs  funeral  ?  rajtu  il 
funeral  ( 1-accumpanjament  għad-di- 
fna )  tal  General  ?  the  funeral  expensea 
amounied  to  ahoni  £  SO^  li  spejjes  tad- 
difna  laħku  mat-tletin  lira;  /  could 
learn  litile  froin  .  ihe  minieter  that 
preached his  funeral,  (Faller,TFoi7/iitf^, 
Ilereford  /,  454\  ftit  stajt  nisma  milli 
kal  il  kassis  fl-orazioni  funebri  li  għa- 
millu  (middiscors  li  kal  fuk  il  tuejjet). 

FuNERAL-ALB  — il  birra  li  tinxtorob, 
(ix-xalar  li  isir)  meta  imut  xi  ħadd. 

FuNBRAL  CYPRESB  —  biccliejja,  dawc 
is-siġar  li  icun  bemm  jicbru  fic-cimi- 
teri  (is-salici  piangenti), 

FuNERATE-tidfen. 

FuNBRATioN  -  difna,  festa  ffuneral, 
funeral. 

FuNBREAL  —  tal  funeral,  taddifna, 
tal  mewt,  trist,  li  iBewwed  il  kalb,  ta 
Bwied  il  kalb. 

FuNEST  '  ta  8wie<l  il  kalb,  li  idejjak 
il  kalb,  triBt. 

FuNO-  dac  il  ħoss  bhal  meta  toħroġ 
tap  biB-salt  minn  flixcun  ;  dakka,  salt; 
tfakka,  tgħamel  ħoss  (  bħal  meta  itir 
tap  bis-salt  minn  flixcun). 

FuNaAL--tal  fakkiegħ. 

FuNOE  —  fakkiegħ  ;  ibleh,  haġa 
belba. 

FuNoio-li  isir  mil,  jew  li  insab  fil, 
fakkiegħ. 

FuNGiFoRM  -  li  gej  bħal,  li  ghandu 
għamla  ta,  fakkiegħ. 

FuNoiNous — tal  fakkiegħ. 


Digitized  by 


Google 


^m 


-  49à- 


FUE 


FuNoivoRous  —  li  jecol  il,  jew  li 
ighdiz  bil,  fakkiegħ. 

FuNooiD— li  donnu  fakkiegħ. 

FuNOOLooiBT  — wieħed  mħarreġ  (li 
jaf;  il  Jitnyolotjt/  (ara). 

FuNooLOGY—Ii  studiu  fuk  il  fak- 
kiegħ  (ighejdulu  ucoll  mycology). 

FuNGous— tal  fakkiegħ,  'magħmul 
mil  li  stesB  Bustanza  tal  fakkiegh. 

PuNGUs  fpluraI/«/i(70 — fakkiegh. 

FuNiGULAR  —  tal  habel,  magnmul 
minn  ħafna  ħbula  (minn  ħbula  flim- 
chien). 

FuNicuLàR-MACHiNB  —  macna  li  it- 
talla  ħaġa  tkila  u  tniżżila  fuk  il  hbula. 

FuNicuLUS  )  il  curdun  tat-trabi   (li 

FuNis         j  icollom  maż-żocra). 

FuNK — rieba  ħażina,  rieħa  tinten, 
(foga  ta  duħħan  etc);  biża  cbir,  saħna, 
corla ;  tib;^«a,  tcun  mbażza,  titfa  rwej- 
jaħ  ħżiena  (bil  biża) ;  tifga  bid-dħahen 
ta  intiena ;  tbazża ;  tieħu  fastidiu,  tiż- 
bel,  tincorla,  tieħu  saħna;  tati  (tfarfar) 
biż-żewġ ;  no  body  coidd  bear  such  a 
fnnk^  ħàdd  ma  sata  isofri  dic  ir-riħa 
hecc  ħazina  (dic  li  ntiena) ;  if  they  find 
no  brandy  to  get  drnnk,  their  souh  are 
in  a  miferable  fnnk^  (Wolcot,  P,  Pin- 
liai')^  jecc  ma  isibux  brandi  biex  jiscru 
icollom  biża  cbir  fukbom  ;  at  ench  a 
dreadful  night  he /unked,  ghal  dic  ix- 
xena  tal  biża  baża  ferm ;  she  funks 
Dashebia  and  her  son  to  d^at/t,  (King, 
the  Furmeniary),  bia  fgat  bid-dħaħen 
ta  ntiena  lil  Bashebia  u  lii  binha ;  on 
seeing  us  ihere  he  funked,  xħin  rana 
hemm  nafar  (sibei,  tmasħan) ;  look 
now  the  horse  is  funking  like  mad^  ħa- 
res  issa  iż-żiemel  kiegħed  jati  biżżewġ 
kisu  miġnun. 

FuNKY  —  beżżiegħi,  li  jibża  minn 
xejn  ;  /  do  fevl  somexohut  funky^  kie- 
għed  inħossni  donni  nitl)RŻ/.a. 

FuNNBL-Iembut,  deffus ;  ċumnija 
ta  vapur  ;  il  griezem  jew  il  gherżuma. 

FuNNELLiKB— bħal  lembut,  li  gej 
bhal  lembut. 

FuNNBL-NET— xibca  għamlatalem- 
but. 

FuNNBL-8HAPBD-ta  għamla  ta  lem- 
bat. 

KuNNBLLBD  —  bil-Iembut,  biċ-ċum- 
nija  (jew  biċ-ċmieni). 


FuNNiLY  —  b'mod  li  jġagħlec  tid- 
ħak,  tad-dahk. 

FuNNiNG— li  jicċajta,  diAħiek,  ħlu- 
ki. 

FuNNY—  tad-daħo,  daħħiec,  ħluki, 
ċajtier,  collu  żuffiet ;  curius,  stramb ; 
xorta  taghigg(frejgatina  twila);  Ilike 
him  he  is  so  /unny^  inħobbu,  dejjem 
jiċċajta  fjidhac) ;  wJiat  a  funny  man 
you  are,  I  cant  make  you  out^  chemm 
inti  bniedem  stramb,  ma  nistax  nif- 
mec ;  the  only  attainable  craft  besides 
funnies,  wereacouple  ofsix  oar«,(Field, 
Jan.  S8th.  188^),  barra  mil  funnies 
(frejgatini  twal)  1-opri  li  chien  hemm 
chienu  biss  żewġ  frejgatini  tas-sitta, 
(b'sitt  mkadef). 

FuoR  *biċċaghudamwaħħla(msam- 
mra)  ma  travu  etc.  meta  icun  maħsus 
biex  tirfed. 

FuR  — ara  furrow. 

FuR— gild  bil  pil  (bhal  tal  ktates) 
suf ;  tinforra  bil  gild  bil  pil  (bħal  tal 
bumerin  etc.);  tinforra  bis-suf ;  il  pil 
jew  is-suf  tal  koxra  tal  kamħ ;  dio  il 
ġlatà  li  icun  hemm  fuk  Isien  meta  li 
stoncu  icun  maħmuġ  ;  my  pulse  une- 
tjualy  and  my  breaih  is  strong  besides  a 
filthy  fur  upon  my  tongue^  (Dryden, 
Perseus),  il  polz  tieghi  m*hux  regulari 
(ma  iħabbatx  sewwa),  nifshi  kawwi, 
u  barra  minn  dana  tartru  obir  (ġlata 
cbira)  fuk  Isieni  (Isieni  mahmug  ferm). 

FuRAOious— moghti  għas-serk  (biex 
jisrak). 

FuRAciTY— xehta  ghas-serk,  ta  ħal- 
liel. 

FuRBBLow— frill  (għad-dbielet  tan- 
nisa);  tagħmel  il  frill,  iżżejjen  dublett 
bil  frill ;  iżżejjen  ;  (you)  furbelow  the 
plain  discourse,  (  Prlor, ' -/l/ma  //;, 
inti  żejjen  id-discors  (tħallihx  xott  chif 
intkal). 

FuRBiSH— tinborni(togħrok  jew  tob- 
rox  haġa  biex  iggibha  tlekk),  tbajjad 
bil  għerik  jew  bli  msieħ  f  fided  etc  ) ; 
again  they  furbish  up  their  trumpery^ 
darb*oħra  (  mil  ġdid )  reġgħou  bdew 
ibajdu  (jimsħu  biex  jidru  aħjar)  il 
griefex  tagħhom. 

FuRBisHBR-^imbornitur,  min  ibaj- 
jad  jew  igib  ilekk  b'imbornitur,  bar- 
raxa  etc. 


Digitized  by 


Google 


FUR 


—  494  — 


vm 


FoBOATB— -li  gej  bhal  furobetta,  mif- 
ruk  fi  tnejn  (fżewġ  friegħij. 

FuBOATioN—  ferka  bnal  friegħi  tal 
farchetta. 

FuBciFBBouB  —  ta  briccan,  ta  wie- 
ħed  tal  forca,  ta  asBassin. 

FuBOULà— bħal  strippa  li  jagħmlu 
tiAt  xi  ħajt  maħsuB  biex  iżommuh  li 
ma  jiġtorrafx ;  isem  ta  għadma  ta  gi- 
simna  Ti  gej ja  bhal  V. 

FuBouLAB— magħmul,  li  gej,  bħal 
furchetta. 

FuBDLE— issorr,  tagħmel  sorra 

FuBDLiNa— sarr,  ġbir  ta  ħafna  ħwej- 
jeġ  f sorra ;  rbit  ta  sorra,  jew  fsorra. 

FuBB— tiehu  bil  baħar ;  tieħu,  twas- 
sal,  tmixxi. 

PuBPBLL— gilda  bil  pil  b'collox. 

FuBPUB— brija  (li  titla  jew  titrabba 
fir-ras). 

FuBFUBAOBOUs  -  U  donnu  brija,  bħal 
brija  jew  nuħħala ;  tal  falza,  il  falza, 
marda  tal  gilda  li  tinkala  kxur  kxur. 

FuBFUBATiON — li  nżul  tal  brija  mir- 
ras. 

FuBFUBOUs— bħal  granza  (nuħħala) 
jew  magħmul  mil  granza ;  furfurous 
breadyl^ohi  tal  granza. 

FuBiAL— ara  furioua. 

FuBiBUND  —  sfiċċus,  mkarkaċ,  fu- 
riuB,  ahrax  ferm. 

FuBiBUNDAL— furiuB,  miġnun. 

FuBiosiTY— genn. 

FuBiOBO— bniedem  furius,  mkarkaċ. 

FuBious — sfiċċus,  mkarkaċ,  furius, 
miġnun,  aħrax,  kawwi ;  a  furious  tor- 
reni^  ilma  li  jinżel  bil  gofif  (kawwi). 

FuBiousNEss— sfiċċa,  tkarkiċ;  furia, 
killa,  genn,  kawwa,  guffaġni;  thou  shall 
8tretcli  oul  tliy  Itands  vpon  the  furious- 
neae  of  tfie  enemy^  inti  għandec  rtrid) 
tmidd  idejc  fuk  il  killa  tal  għadu. 

FuRL— tobromi  tiġbor  jew  tagħlak 
il  klugh  (torbot  il  kala  mibrum  jew 
mgherbeb  mal  pinnur) ;  tinġabar. 

FuBLONO  -  kies,  li  cull  tmieniamin- 
nhom  (cull  &furloNgsJ  jagħmlu  mil. 

FuBLOUGH— sensia,  permess  (li  jeħu 
jew  icollu  suldat  biex  joħroġ  jew  jitbi- 
għed  ghal  xi  żmien  mil  quartier) ;  tati 
is-sensiajew  il  permess  (I-actar  lis- 
Buldati  biex  joħorġu  għal  xi  ġranet 
mil  quartier;  he  has  got  a  furlough 


from  tfie  colonelfor  a  tnonth,  ħa  per- 
mess  minn  għand  il  curunell  biex  jib- 
ka  barra  mil  quartier  għal  xahar. 

FuBMBB  (  bli  Scozzis  )  —  furmatur 
waiagħ. 

FuiivAGE  —  forn ;  I-akwa  zmien  etc. 
ta  tbatija  jew  dwejjak  etc.  li  fih  wie- 
ħed  icun  v  iddewweb  fforn;  tixħet  fin- 
nar ;  t/iey  are  now  in  the  furnace  of 
ajiiction,  issa  jinsabu  flakwa  (fl-ak- 
kal)  tad-dwejjak  (tan-nichet). 

FuRNACB-uuBNiNa  —  U  jaħrak  daks 
fprn,  daks  in-nar. 

FuBNACB-OADHu  —  dic  il  koxra  tal 
ossidu  tażżingu  li  titrabba  jew  issir 
fil  canal  ta  funderia  jew  fejn  idewbu  il 
ħadid. 

FuBNAGBPUMAOB—  gagBzzB,  dac  il 
gebel  (donnu  ħaġra  ħaffiefa)  li  jibka  fil 
foroġ  tal  ħaddieda  etc. 

FuuNiSH  —  tgħammar ;  tati ;  tagħ- 
mira,  mostra,  campiun,  esempiu ;  to 
lend  the  tcorld  a  furnish  of  wit, 
(Oreeve,  Groatsworth  of  Wit),  biex 
tati  lid-dinja  esempiu  ta  għakal  n  in- 
telligenza. 

FuBNisHBD  •—  mgħammar  ;  a  house 
to  let  furnished,  dar  bil  mobbli  (bl'għa- 
mara)  għal  chiri;  mogħti;  żiemel 
mlibbes  jew  armat  chif  imur. 

FuBNisHBDNBSS —tagħmir. 

FuBNisHER— min  igħammar  jew  jati. 

FuRNiSHiNa— tagħmira,  għati,  żieda. 

FuBNisHMENT  — tgħamir,    prowista. 

FuBNiTUBB— għamara,  armar ;  żie- 
da ;  il  hadid  tax-xogħol  ta  li  njam  ta 
mastrudaxxa  bħal  ma  huma  serraturi, 
firrolli,  lucchetti  etc,  il  bcejjeċ  (mun- 
tatura)  ta  canun ;  waħda  miċ-ċwievet 
tal  ( rgni ;  il  mattiatura  (arbli  u  cimi) 
ta  bastiment ;  li  njam,  ċomb  etc.  li 
jagħmlu  li  stampaturi  biex  iżommu 
fermi  (jorbtu  tajjeb)  it-tipi  fuk  it-tor- 
cbiu  li  icunu  lesti  għal  li  stampa ;  iMd 
furnitnre,  imbarazzi  ( ghamara  ħa- 
żina). 

FuBOLB— dawc  ilfiammijew  ilsna 
tan-nar  li  xi  drabi  jidru  fnk  il  pin- 
nuri  ta  bastimenti  (ighedulhom  ucoll 
fuochi  Sant'Elmo), 

FuBOB— furur,  corla,  killa,  saħna, 
genn. 


Digitized  by 


Google 


PUR 


—  495  — 


PUS 


FuRRBD  —  mżdjjen,  mberfel  jew 
mdawwar  bil  gild,  bil  pil  jew  bis-suf. 

FuRRiER — quarUrmanier  (ara). 

FuRRiBRY  —  il  bejgħ,  negoziu  tal 
ġlud  bil  pil ,  il  ġlud  collha  li  huma  bil 
pil. 

FuRRiNO  —  nfurrar,  gvurniment, 
gvornizion  bil  glud,  bil  pil ;  oavilii  jew 
strixxi  tal  għuda  li  jaghmlu  (iwanħln) 
il  mastrudaxxi  meta  iridu  igibu  xo- 
għol  tal  njam  nvell  jew  għoli  wiehed ; 
nfurrar  doppiu  tal  bastiment ;  dac  vh' 
żift  otc.  li  jaghmlu  fl-ewwel  filati  ta 
ħajt  biex  iżommu  li  l-umdità  ma  titlax 
il  fuk  (jew  ma  tidholx  fil  bini). 

FuRROW— radda  tal  moħriet ;  xakk, 
ticmixa;  taghmel  radda  (bil  moħriet), 
ixxakkak  ;  tchemmex  ;  tlioae  tears  wili 
/urroto  her  face^  dac  id-dmugħ  (il  bi- 
chi)  ichemmxilha  wiċċha. 

FuRRowED— collu  Biughi  jew  sinjali 
(mifruk)  bħal  għalka  li  tcun  chemm 
ghada  maħruta. 

FuRRowiNo— ticmix,  għamil  ta  rad- 
diet  bil  moħriet. 

FuRROWY —ara  furrowed. 

FuRRY— mogħti,  micsi  (mlibbes)  bil 
ġlud  bil  pil ;  tal  ġlud  bil  pil ;  bħal  gild 
bil  yil. 

FuRT— serk,  ħell. 

FuRTHBR  —  iżzattat,  iggib  il  kud- 
diem  ;  ibgħad,  jeħor;  ucoll,  iżied,  ac- 
tar  fil  bghid  (ibgħad),  actar  il  hinn, 
(  lill  hinn  actar);  ii  is  his  daty  to 
furiher  you  in  that,  hua  dmir  tiegħu  li 
igħejnec  u  ighaddic  il  kuddiem  fdac ; 
tce  have  done  our  best  to  further  his 
projecty  għamilna  chemm  stajna  biex 
nghaddu  il  kuddiem  il  progett  tiegħu 
jew  il  fehma  li  chellu  ;  /  cannot  go  any 
further^  ma  nistax  immur  ibghat  (il 
kuddiem  actar);  t<  w///r//i^r  tlian  my 
house,  ibgħat  (actar  il  bogħod)  mid- 
dar  tiegħi ;  have  you  any  further  coni- 
mandsff  għandec  cmandi  ohrajn  għalia 
(  għandec  x'  tordnali  jiew  x'ticcman- 
dani  actar)?;  you  mustgo  to  thefurther 
end  of  tfie  street^  jaħtieġ  tinur  fittarf 
I-jebor  tat-triek ;  he  further  said^  hu 
kal  ucoll  (kal  iżied) ;  take  no  furtlur 
care  ofthat^  tieħux  ħsieb  actar  ta  dac  ; 
go  a  little  further  that  way^  ersak  ftit 
jeħor  lill  hinn ;  till  further  orders^ ,  sa 


chemm  icun  hemm  ordnijet  fcodda; 
ghal  ibsa  (sa  chemm  jerġgħu  i^edul- 
na  xort*oħra). 

FuRTHBRANCB  —  mogħdija  il  kud- 
diem  ;  ghajnuna ;  his  riclies  are  no 
furiherance  but  ratlier  a  hindrance  to 
liim^  flusu  m'humiex  għajnuna  iżda 
actarx  imbarazz  (tfixchil)  għalih ;  this 
1  have  donefor  the  furtlierance  of  the 
institute^  jena  għamiltu  dan  għal 
mogħdija  il  kuddiem  (għal  I-avanz)  tal 
istitut. 

FuRTHBRBR  —  min  igħaddi  il  kud- 
diem,  igħejn,  jipproponi,  javanza ; 
Uky  brotlier  was  a  furiherer  in  the  act^ 
(8hakeHpear,  TempestJ^  ħuc  għen  fil 
biċca, 

FuRTHBRMORB— barra  minn  dan. 

FuRTHBRMosT— I-ibgħat ;  I-actar  fil 
bogħod. 

Furtħbrovbr  -  barra  minn  dana. 

FuRTHBRsoME— vantaġġuB,  li  jagħ- 
mel  il  gid. 

FuRTHB8T—I-ibgħat  1-actar  fil  bo- 
għod ;  this  is  the  furthest  way  about, 
din  hi  l-ibgħat  triek  li  hawn ;  /  will 
go  to  the  furihest  end  of  the  world,  im- 
mur  fl-ibgħat  post  (tarf)  tad-dinja; 
to-morrow  at  furthest,  ,  1-actar  għada 
(m'hux  actar  tard  minn  għada). 

FuRTiVB— misruk ;  monbi. 

FuRTiviLY— bie-serka,  bil  moħbi. 

FuRTUM— serk,  eerka. 

FuRUNCLB— musmar. 

FuRY  -stirċa,  dagħdigha,furia,genn, 
kawwa,  I-akkal;  tn  the  fury  of  the 
storm^  fl-akkal  (I-akwa)  tat-tempesta 
jew  tal  burraxca;  fury^  tiddagndaħ, 
tinfuria,  tisħon,  tincorla,  jatic  bħal 
genn. 

FoRY— ħalliel ;  have  an  eye  io  your 
plate  for  iliere  be  furies^  (Pletcherj, 
okgħod  attent  għal  fided  tieghec  gha- 
liex  hawn  il  hallelin. 

FuRBE  —  eiġra  salvaġġa  bix-xewc ; 
għolliek. 

Furzeohat)  tajrajew  għasfur,  il 

FuRZEUNO  y  buċakk  tal  cudi. 

FoRZEN— mimli/wr-j^  (ara). 

Fus  -lest,  irid ;  he  was  fus  to  learn^ 
chien  lest  (chien  irid)  biex  jitgħallem. 

FusAuoLE  —  ornat  fil  capitell  tal 
colonna  tal  ordni  Doricu  u  Jonicu. 


Digitized  by 


Google 


PUS 


—  496  — 


PUT 


FusG— foBO,  mudlam,  rosaħhab. 

FusoATiON— dlam. 

F'usoous  —  lewn  Bcur,  mhallat  bil 
gri'2  a  l-iswed. 

FusB— iddewweb,  tħoU  bis-sħana; 
mogħdija  ta  (sinjal  fak  il  ħaxii  ta 
minn  fejn  icun  għadda)  cerv. 

FusEE— fu8  (taarloġġ)  li  fuku  id- 
dur  jew  titchebbeb  il  catina  (il  ħabel); 
il  miċċa  (ta  bomba);  sulfarina;  az- 
zarin. 

FusiBLE— dewwiebi,  li  jiddewweb,  II 
jinħall;  tliU  aubslance  isfusible  enough^ 
dan  idub  ferm  (jinħall  sewwa). 

FUSIE— fOBS. 

FusiFORM— li  ghandu  ghamla  ta,  li 
gej,  bħal  fuB. 

FusiL — azzarin  (taż-żniet,  li  jispa- 
ra  biż-żniet  u'l  haġra) ;  fusil  (fl-armi) 
disinn  bħal  mustardini  tawwalin  għa- 
mla  ta  makrud. 

PusiLLÀDE— Bparar  ta  azzarini  wa- 
ra  xulxin  jew  flimchien. 

FusiNQ— tidwib  (bin-nar> 

FusiNQ-POiNT— dacilgrad  tas-Bħana 
li  jibda  idewweb. 

FusiON  — ħalla,  tidwib ;  għakda  flim- 
chien  ;  a  preai  benefit  was  the  result  of 
tlie  fusion^  gid  cbir  sar  mil  għakda 
tagnhom  flimchien. 

PusiONLESS  —  artab,  deboh',  bla 
togħma,  bla  sustanza,  bla  gost. 

FusoME  -  Babiħ. 

Fuss— Btorbiu,  għageb,  frattarija; 
why  do  you  make  so  mtich  Juss  about  it  ? 
għaliex  kiegħed  tagħmel  dan  il  għageb 
coUu  ?  fuss,  tagbmel  ghageb  jew  frat- 
tarja  għal  xejn. 

FussiLY— bil  għageb,  bil  frattarja. 

FussiNESS— għageb,  storbiu,  fratta- 
rja  (għal  xejn). 

PussooK  mara  ħoxna  jew  smina ; 
what  a  fussock  she  t>,  x'  mara  fiha ! 
(  x'inhi  ħoxna,  donna  bakra )  dic  il 
maral 

FussY-għaggiebi,  lijaghmel  għa- 
geb  jew  frattarija  għal  xejn. 

FusT— tinwir,  dic  ir-riha  tal  bra- 
mel  tal  mbid,  toffa;  il  biċċa  tal  colon- 
na  mic-circu  jew  il  bastun  ta  isfel  sal 
capitell ;  il  colonna  collha  barra  mil 
pedistall  u*l  capitell ;  bastiment  żgħb 


tal  klugh  ħafif  għal  raixi;  tnawwar, 
titnawwar,  tagħniel  riħa  ta  tinwir. 

FusTED— mnawwar,  li  fiħ  riħa  ta 
tinwir. 

FusTERio— il-lewn  jew  iż-żebgħa  li 
issir  (jagħmlu)  mWfuHtet  (ara). 

FusTET — li  njam  tal/M/ic  (ara). 

FusTiAN  -fuBtan  (  drapp  bħal  xok- 
ka);  chitba  (  stil,  xorta  ta  chitba  ) 
b*hafna  cliem  magħżul ;  wieħed  li  jic- 
teb  bi  Btil  għali,  bombasticu  ( jigideri 
b'hafna  cliem  inaghżul ). 

FusTiANiST— minjicteb  bombasticu 
(  b'ħafna  cliem  magħ/AiI  ). 

FusTic  — xorta  ta  njam  isfar  li  jeħ- 
.duħ  għaż-żebgħa. 

FusTiGÀTB— i8Bawwat,tati  bil  yirga. 

FUSTIGATION  —  Bwat,  dakkiet  bil 
virga. 

FoSTiLARiAN— briccun,  banavolja ; 
away  you  fustilariany  (  Shakespear,  S 
Ilenry  IVj^  isa  minn  hawn  ja  briccun 
banavolja. 

FusTiLUQ  —  bniedem  oħxon,  smin 
goff,  donnu  bagoll ;  you  may  ilaily  see 
such  fustilugs  xcalking  in  the  streeis 
(Juniusj,  tista  tara  cuU  jum  nies  goffi 
(ħoxnin,  ħoxnin)  jimxu  mat-torok. 

FUSTINE.SS— moffa,  tinwir. 

FusTY— mnawwar,  li  fiħriħata  tin- 
wir,  jinten ;  Ihe  fusty  plebeians  hat^ 
thine  honours,  (  Shnkeapear,  Cariola- 
nus  J,  il  plebej  jintnu  jobgħodu  1-unuri 
tighec  (li  ghandecj. 

PusURE— tidwib. 

PuTBAND  •  cumpannja  suldati  fan- 
terija  (m'hux  cavallerija). 

FuTE-ALE  —  trattament  li  isir  lil 
dawc  li  icunu  fiddar  meta  mara,  li 
tcun  spiċċat,  tinżel  I-ewwel  darba  mis- 
sodda. 

FuTiLE— fieragh,  chiesaħ;  wieħed  li 
ma  għandux  ħlief  cliem  biss ;  li  igħejd 
bisB  minn  għajr  sustanza  ta  xejn 

PUTILITARIAN  —  wieħed  li  ifittex 
laghmel  ħwejjeġ  fergħin,  li  ma  humiex 
tas-BUBtanza. 

FUTILITY— frugħa,  cliem  vojt,  bla 
BUBtanza;  cliem  chiesah. 

PuTiLiZE  -tirrendi  ( tagħmel  )  fie- 
ragħ,  vojt  jew  bla  sustanza. 

PuTTOOEs  —  stamnari,  bicciet  mil 
majjera  ta  bastiment. 


Digitized  by 


Google 


PUT 


—  497  — 


GAB 


FuTURABLE— li  jista  ieir,  ji^ri  jew 
ighaddi  il  kuddiem  (  fi  żmien  jeħor  li 
għad  irid  jigi ). 

FUTURE— iż-żmien  li  gej  jew  li  għad 
irid  jigi;  il  kuddiem,  li  ghadu  gej  ipast, 
present,  futurc  he  beholds,  (  Mllton, 
Paradise  Lost  III),  hu  jara  li  mgħoddi. 
li  ahna  fiħ  u  iż-żmien  li  ghad  irid  jigi ; 
/  am  thinking  of  the  future^  kiegħed 
naħseb  filli  għad  irid  jigi ;  the  sign  of 
Uie  futnre,  in  gi'ommarj  is  "shaiV'  or 
^^iviir\  is-sinjal  tat-temp  fttury  fil 
grammatica,  hua  ix-shall  jew  il  wilL 

FuTUUE-LiFE— il  ħajja  ta  dejjem, 
id-dinja  I-oħra  (  fein  immorru  wara  li 
immutu). 

FuTURELY— għal  li  gej. 

FUTURIST— wieħed  li,  min,  jaħseb 
għal  li  gej  jew  fiżżmien  li  ghad  irid 

jig«- 

FUTURITY  —  iż-żmien  li  għad  irid 
jigi;  il  kuddiem. 

Fu^EE— ara  fusel. 

Fuzz— ittir  fi  bċejjec  rkak. 

Fuzzi  —  ħafif  u  porus  magħmul 
bħal  sponża. 

FuzZLE— issaccar  bli  mbid  jew  bix- 
xorb  tal  licuri. 

FuzzY  —  aħrax,  ħotob  ħotob  jew 
mgiegħed  ;  hafif  u  magħmul  tokob 
tokob  bħal  sponża. 

Fy  ('Jie)  gnarucasa ! 

Fyke— tagħmel  għageb  jew  fratta- 
rija. 

Fyke-net— nassa  għal  ħut. 

Fyle  —  tħammeġ,  tcagħbar  bil 
ħmieġ. 

FYLFOT-xorta  ta  salib  bil  fjuri. 

Fyne— rkiek,  fin. 

O— bia  is-seba  ittra  a  il  ħames  con- 
sunanti  tal  alfabett  Inglis ;  6  bħala 
sinjal  tiswa  jew  tokgħod  f'Ioc  in-nu- 
mru  400  u  Ġ  floc  40000 ;  fil  musica 
il  G  hia  il  ħames  nota  jew  grad  ta  li 
scala  (diatonicaj;  il  chiavi  tas-su- 
pran. 

6ab  — il  halk;  tlablib,  tpaċpiċ,  ċaċċir; 
kerk,  wiri  ta  haġa  b'oħra  ;  ganċ  f  ma- 
cna  ta  li  steam  ;  the  gift  oj  tiie  gab,  li 
wiehed  ican  bravu  jaf  jitchollem  ;  ħila 
cbira  fil  cliem,  eloquenza;  /  alwai/s 


knew  that  you  fiad  tfie  gift  of  the  gab, 
of  course  (Dickens,  Martin  Ċhuzzlewit, 
Chap.  XXVII J,  dejjem  cont  naf  li  inti 
tinkala  wisk  għal  Isienec,  cont  dejjem 
tajjeb  biex  titchellem,  dina  nafaha. 

Gab --tlablab,  isserser,  tgħejd,  a 
(lejjem  tgħejd  ;  tpacpaċ,  tigdeb  ;  /  gab 
nought  f^thaacer),  jena  ma  niġdibx  ; 
gnb,  tidħac  bi,  tinganna,  tkarrak  bi ; 
toħroġ  barra  (mil  ħalk  etc^  bħal  snien; 
fie  hiis  a  set  of  teeth  gabbing  out  of  the 
mouthy  (P.  Hollanii),  għandu  sniena 
mkabbżin  (maħrugin)  il  barra  (minn 
ħalku). 

Gaban  — xorta  ta  drapp  ordinariu. 

Gàbaraob  —  drapp  ordinariu  għal 
I-imballar  tal  ħwejjeġ ;  involtatura. 

Gabardine— ġlecc  cbir  u  wasgħa, 
bħal  cappa  ħoxna  ;  cabozza. 

Gabbard— barc,  bastiment  żgħir. 

Gabbbd  -mkabbeż  jew  mi^ruġ  il 
barra ;  none  fiave  gabbeU  tusks  standing 
forth  oftfie  moutfi,  (P.  Holland;,  ħadd 
ma  ghandu  snien  cbar  mkabbzin  il 
barra  minn  ħalku. 

Gabbbr  —  lablàb,  ċaċċarun,  ghid- 
dieb ;  wiehed  li  jitchellem  u  ipaċpaċ 
dejjem. 

Gabble  -  tpaċpaċ,  tgħejd,  titchellem 
u  tlablab ;  tpaċpiċ,  għajdut,  cliem  jew 
tlablib. 

Garblbhbnt— tpaċpiċ,  tlablib,cliem, 
discors,  għajdut. 

Gabbler— ara  gàbber, 

Gabby— lablàb,  wieħed  li  ghandu 
Isienu  dejjem  igħejd,  ċaċċarun. 

Gabbl — kbiela  (ħlas  ta  chiri  ta  għal- 
ka  etc.) 

Gabblbr — min  jiġbor  il  kbiela. 

Gabellb-man — gabillott. 

GABioN—kartalla,  kofifa  cbira,  mim- 
lija  bittrab  li  biha,  u  oħrajn  bħala, 
tingħamel  trunciera. 

Gabionadb— sur,  fortizza  magħmu- 
Iha  malajr  bil  kfief  jew  kratal  mim- 
lijin  bittrab  mkegħdin  ħdejn  xulxin. 

Gabionbd— sur  etc.  mibni  (magħ- 
mul)  bil  kfief  jew  kratal  mimlija^  bit- 
trab. 

Gablb  —  fruntun  ta  bini  bis-sakaf 
żurżieka;  sakaf  li  jispiċċa  bil  ponta 
b'mod  li  jidher  gej  bħal  trianglu. 

Gable-end— ix-xifer  ta  kuċċata  ta 


63 

Digitized  by 


Google 


PUS 


—  496 


PUT 


Fuso^fosc,  mudlam,  rosaħħab. 

FuscATiON— dlam. 

Fusoous  —  lewn  scur,  mhallat  bil 
griż  u  I-iswed. 

FusE— iddewweb,  tħoll  bis-sħana; 
mogħdija  ta  (sinjal  fuk  il  ħaxiz  ta 
minn  fejn  icun  għadda)  cerv. 

FuSEB— fuB  (taarloġġ)  li  fuku  id- 
dur  jew  titchebbeb  il  catina  (il  ħabel); 
il  miċċa  (ta  bomba);  sulfarina;  az- 
zarin. 

FusiBLE— dewwiebi,  li  jiddewweb,  li 
jinħall;  this  subslance  is/usihle  enough, 
dan  idub  ferm  (jinhall  sewwa). 

FusiE— fOflS. 

FusiFORM-Ii  ghandu  ghamla  ta,  li 
gej,  bħal  fuB. 

FusiL — azzarin  (taż-żniet,  li  jispa* 
ra  biż-żniet  u'I  haġra) ;  fusil  (fl-armi) 
disinn  bħal  mustardini  tawwalin  għa- 
mla  ta  makrud. 

FusiLLADE— sparar  ta  azzarini  wa- 
ra  xulxin  jew  flimchien. 

FusiNG— tidwib  (bin-narj. 

FusiNG-POiNT— dacil  grad  tas-sħana 
li  jibda  idewweb. 

FusiON— ħalla,  tidwib ;  għakda  flim- 
chien  ;  a  preat  benefit  waa  the  result  of 
the  fusion,  gid  cbir  sar  mil  għakda 
tagnhom  flimchien. 

PusiONLESS  —  artab,  deboli,  bla 
togħma,  bla  Bustanza,  bla  goat. 

FusoME  -  sabiħ. 

Fuss— Btorbiu,  għageb,  frattanja; 
why  do  you  make  so  much  Juas  about  it  f 
għaliex  kiegħed  tagħmel  dan  il  għageb 
collu  ?  fu88,  tagbmel  ghageb  jew  frat- 
tarja  għal  xejn. 

FussiLY— bil  għageb,  bil  frattarja. 

PussiNESS-għageb,  storbiu,  fratta- 
rja  (għal  xejn). 

PussooK  mara  ħoxna  jew  smina ; 
wliat  a  fuesock  she  i9,  x'  mara  fiha ! 
(  x'inhi  ħoxna^  donna  bakra )  dic  il 
maral 

FussY-għaggiebi,  lijaghmel  għa- 
geb  jew  frattarija  għal  xejn. 

FusT— tinwir,  dic  ir-riha  tal  bra- 
mel  tal  mbid,  toffa;  il  biċċa  tal  colon- 
na  mic-circu  jew  il  bastun  ta  isfel  sal 
capitell ;  il  colonna  collha  barra  mil 
pedifltall  a'l  capitell ;  bastiment  żgħir 


tal  klugh  ħafif  għal  mixi;  tnawwar, 
titnawwar,  tagħmel  riħa  ta  tinwir. 

FusTED — mnawwar,  li  fiħ  riħa  ta 
tinwir. 

FusTERio— il-lewn  jew  ii-żebgħa  li 
issir  (jagħmlu)  milfustct  (ara). 

FusTET — li  njam  tal/ii'^/ic  (ara). 

FusTiAN  -fuBtan  (  drapp  bħal  xok- 
ka ) ;  chitba  (  stil,  xorta  ta  chitba  ) 
b*hafna  cliem  magħżul ;  wieħed  li  jio- 
teb  bi  stil  għali,  bombasticu  ( jigineri 
b'hafna  cliem  maghżul ). 

FusTiANiST— minjicteb  bombasticu 
(  b'ħafna  cliem  magħ/Ail  ). 

FusTic  — xorta  ta  njam  isfar  li  jeħ- 
.duħ  għaż-żebgħa. 

FusTiGATE— i88awwat,tati  bil  virga. 

FuSTiGATioN  —  Bwat,  dakkiet  bil 
virga. 

FuSTiLARiAN— briccun,  banavolja; 
atoay  you  fustUarian^  (  Shakespear,  2 
Ilenry  IVj,  isa  minn  hawn  ja  briccun 
banavolja. 

FusTiLUG  —  bniedem  oħxon,  Bmin 
goff,  donnu  bagoll ;  you  inay  ilaily  see 
8uch  fustilugs  walking  in  the  streels 
(JuniusJ,  tista  tara  cull  jum  nies  goffi 
(ħoxnin,  ħoxnin)  jimxu  mattorok. 

FosTiNESS— moffa,  tinwir. 

FuSTY— mnawwar,  li  fiħ  riħa  ta  tin- 
wir,  jinten ;  the  fusty  plebeians  hate 
tliine  honours^  (  Shakespear,  Cariola- 
nus  J,  il  plebej  jintnu  jobgħodu  I-unuri 
tighec  (li  ghandecj. 

PusuRE— tidwib. 

PuTBAND  cumpannja  suldati  fan- 
terija  (m'hux  cavallerija). 

FuTE-ALE  —  trattament  li  isir  lil 
dawc  li  icunu  fiddar  meta  mara,  li 
tcun  spiċċat,  tinżel  I-ewwel  darba  mis- 
sodda. 

FuTiLE— fieragh,  chiesaħ;  wieħed  li 
ma  għandux  ħlief  cliem  bisB ;  li  igħejd 
bisB  minn  għajr  Bustanza  ta  xejn 

PuTiLiTARiAN  —  wieħed  li  ifittex 
l'aghmel  ħwejjeġ  fergħin,  li  ma  humiex 
tas-Bustanza. 

PuTiLiTY--frugħa,  cliem  vojt,  bla 
Bustanza;  cliem  chiesah. 

PuTiLiZE  -tirrendi  ( tagħmel )  fie- 
ragħ,  vojt  jew  bla  sustanza. 

PuTTOOKS  —  Btamnari,  bicciet  mil 
majjera  ta  bastiment. 


Digitized  by 


Google 


PUT 


—  497  — 


GAB 


FuTURABLE—li  jista  isir,  jiġri  jew 
ighaddi  il  kuddiem  (  fi  żmien  jeħor  li 
gnad  irid  jigi ). 

FirruRE— iż-żmien  li  gej  jew  li  għad 
irid  jigi;  il  kaddiem,  li  ghada  gej  ipast, 
present,  future  he  beholds^  (  Mllton, 
Paradise  Loat  III),  hu  jara  li  mgħoddi, 
li  ahna  fiħ  u  iż-żmien  li  ghad  irid  jigi ; 
/  am  thinking  of  the  future^  kiegħed 
naħseb  filli  għad  irid  jigi ;  the  sif/n  of 
Uie  futnrey  in  gmmmar^  is  "ehair  or 
^^u'iir\  is-sinjal  tat-temp  /«^Mr,  fil 
grammatica,  hua  ix-shall  jew  il  wilL 

FuTUUE-LiFE— il  ħajja  ta  dejjem, 
id-dinja  1-oħra  (  fein  immorru  wara  li 
immutu ). 

FuTURELY— għal  li  gej. 

FUTURIST— wieħed  li,  min,  jaħaeb 
għal  li  gej  jew  fiżżmien  li  ghad  irid 

FuTURiTY  —  iż-żmien  li  għad  irid 
jigi;  il  kuddiem. 

Fu^EE— ara/w«<?/. 

Fuzz— ittir  fi  bċejjec  rkak. 

Fuzzi  —  ħafif  u  poruB  magħmul 
bħal  sponża. 

FuzZLE— issaccar  bli  mbid  jew  bix- 
xorb  tal  licuri. 

FuzzY  —  aħrax,  ħotob  ħotob  jew 
mgiegħed  ;  hafif  u  magħmul  tokob 
tokob  bħal  sponza. 

Fy  ('Jie)  gnarucasa ! 

Fyke— tagħmel  għageb  jew  fratta- 
rija. 

Fyke-net— nassa  għal  ħut. 

Fyle  —  tħammeġ,  tcagħbar  bil 
ħmieġ. 

Fylfot  -xorta  ta  salib  bil  fjuri. 

Fyne— rkiek,  fin. 

O— hia  iB-seba  ittra  u  il  ħames  con- 
Bunanti  tal  alfabett  Inglis ;  6  bħala 
sinjal  tiswa  jew  tokgħod  floc  in-nu- 
mru  400  u  Ġ  f  loc  40000 ;  fil  musica 
il  G  hia  il  ħames  nota  jew  grad  ta  li 
Bcala  (diatonicaj;  il  chiavi  tas-su- 
pran. 

Gab  — il  halk;  tlablib,  tpaċpiċ,  ċaċċir; 
kerk,  wiri  ta  haġa  b'oħra ;  ganċ  f  ma- 
cna  ta  li  Heam  ;  the  gift  oj  tfie  gab,  li 
wiehed  ican  brava  jaf  jitchollem  ;  ħila 
cbira  fil  cliem^  eloquenza;  /  always 


knew  that  you  liad  tfie  gift  of  iJie  gab, 
ofcourse  (Dlckeiis,  Martin  Ċhuzzlewit, 
Chap.  XXVII J,  dejjem  cont  naf  li  inti 
tinkala  wisk  għal  Isienec,  cont  dejjem 
tajjeb  biex  titchellem,  dina  nafaha. 

Gab --tlablab,  isserser,  tgħejd,  a 
(lejjem  tgħejd  ;  tpaċpaċ,  tigdeb  ;  I  gab 
nought  f^Chaacer),  jena  ma  niġdibx  ; 
gab,  tidħac  bi,  tinganna,  tkarrak  bi ; 
toħroġ  barra  (mil  ħalk  etc^  bħal  snien; 
he  hus  a  set  of  teeth  gabbing  out  of  the 
mouth^  (P.  Hollanit),  għandu  snienu 
mkabbżin  (maħrugin)  il  barra  (minn 
ħalku). 

Gaban— xorta  ta  drapp  ordinariu. 

Gabaraob  —  drapp  ordinariu  għal 
I-imballar  tal  ħwejjeġ ;  involtatura. 

Gabardine— ġlecc  cbir  u  wasgħa, 
bħal  cappa  ħoxna  ;  cabozza. 

Gabbard— barc,  bastiment  żgħir. 

GABBBD-mkabbeż  jew  mimruġ  il 
barra ;  none  have  gabbed  tusks  standing 
forth  ofthe  mouth,  (P.  Holland),  ħadd 
ma  ghandu  snien  cbar  mkabbżin  il 
barra  minn  ħalku. 

Gabbbr  — -  lablàb,  ċaċcarun,  ghid- 
dieb ;  wiehed  li  jitchellem  u  ipaċpaċ 
dejjem. 

Gabblb  — tpaċpaċ,  tgħejd,  titchellem 
u  tlablab ;  tpaċpiċ,  għajdut,  cliem  jew 
tlablib. 

Garblehbnt— tpaċpiċ,  tlablib,cliem, 
discors,  għajdut. 

Gabbler— ara  gabber. 

Gabby— lablàb,  wieħed  li  ghandu 
Isienu  dejjem  igħejd,  ċaċċarun. 

G abbl — kbiela  (ħlas  ta  chiri  ta  għal- 
ka  etc.) 

Gabblbr — min  jiġbor  il  kbiela. 

Gabbllb-man — gabillott. 

GABioN—kartalla,  kofifa  cbira,  mim- 
lija  bit-trab  li  biha,  u  oħrajn  bħala, 
tingħamel  trunciera. 

GABioNADB—sur,  fortizza  magħmu* 
Iha  malajr  bil  kfief  jew  kratal  niim- 
lijin  bit-trab  mkegħdin  ħdejn  xulxin. 

Gabionbd— Bur  etc.  mibni  (magħ- 
mul)  bil  kfief  jew  kratal  mimlija^  bit- 
trab. 

Gablb  —  fruntun  ta  bini  bis-sakaf 
żurżieka;  sakaf  li  jispiċċa  bil  ponta 
b'mod  li  jidber  gej  bħal  trianglu. 

Gablb-bnd— ix-xifer  ta  kuċċata  ta 


63 

Digitized  by 


Google 


GAB 


498 


GAF 


dar  li  ghandha  is-sakaf  gej  bhal  ponta 
ta  trianglu  hecc  A« 

Gaulb  roof— sakaf  ta  dar  11  jispiċċa 
bil  ponta  jew  biz-xifer. 

Gablk  window  —  tieka  fiż-żurżieka 
ta  sakaf  tadar. 

Gablb  (cable)  — gumna,  ħabel  oħ- 
xon  tJBi  bastiment  etc. 

Gablbt  —  sakaf  jew  il  biċċa  ta  fuk 
ta  cunupew,  tabernacuUi  etc  ;  (  ara 
gabl^). 

Gab  lock—  bhal  xpruni  żgħar  tal 
ħadid  e'c.  li  jorbtu  ma  sakajn  is-srie- 
(iec  tal  ġlied  biex  iweġġgħu  aetar  lill 
xulxin  u  jisħnu  actar  til  ġlied. 

Gabbibl  —  Gabriel  (Grabiel),  (isem 
ta  bniedem). 

Gabriblitbb  —  il  Gabrieliti  (ordni 
jew  setta  Anabaptisti  li  chien  hemm 
fil  Pomeraninv/. 

Gabronitk  -  isem  ta  mineral  (ħaġar) 
ta  lewn  aħdar  caħlani,  jcw  aħdar  ma 
tantx  ilekk,  li  jinsab  fin-Norvegia. 

GABY—ħaġa  belgħa,  babbu  ;  dori^t 
Htand  laughiitfj  tliere  like  a  (jreat  (jal/i/, 
(H.  KillgĦh'y,  Geoffvy  IJamlyn)^  ia 
tokgħodx  tidhac  hemm  donnoc  haġa 
belgha. 

Gad— ponta,  tarf  ta  alabarda  jew 
lanza  ;  bulin  (biċċa  ghodda  ghal  inci- 
sioni) ;  casdvalla  tal  ħadid  jew  tal  az- 
zar ;  xettru  :  virga  tal  ħadid;  kasba 
tas-sajd;  lanza  jew  alabarda;  biċċa  għu- 
da  etc,  chejl  ta  10  piedi;  spnar,  dac  li 
scarpell  cbir  li  bib  joforku  il  gebel  etc. 
in-nicH  tal  minieri  jew  tal  barrieri; 
nigghieża  ;  sieħeb  jew  sieħba  ;  tiggie- 
ra,  ixxul ;  tisvaria  bi  Isienec  jew  fil 
cliem ;  tixxeblec  (takbad  u  titla  I'hawn 
u  Themm  bħal  liedna  etc.)  ma  ħajt; 
xipon  the  gad  jew  on  the  gad,  dac  il  ħin, 
fis-saħna. 

Gad  about— min  jiggerra  jew  iħuf 
minn  hawn  għal  hemm. 

Gad-beb— xidja. 

Gaddbr  -  ara  gadahout, 

Gaddish— mogħti  għal  giri. 

GADDisiiNBSS'—xeħta  li  wieħed  icol- 
lu  biex  jiġri,  jew  għal  giri,  Thawn  u 
rhemm. 

Gad-nail— musmar  cbir  oħxon. 

Gad-fly — xidja,  żunżana. 

Gadħblio  (jew  Gablic^— tar-razza 


Geltica  (tac-Oelti)  li  fiha  il  Gaelics  ta 
li  Scozia,  VErse  tal  Irlanda  a  il  Manx 
tal  Gżira  ta  Man  ;  Isien  (lingaa)  li  jit- 
chelmu  in-nies  Gadhelic  tar-razza  taċ- 
Celti  (Celtica). 

Gadidje  -  xorta  ta  ħut,  il  baccaljaw, 
il  marlozz  etc. 

GADiNic-tal,  jew  mnissel  mil,  ^a- 
didcG  (ara). 

Gadinic-aoid  —  acidu,  grass  cristal- 
lin,  li  isir  (jeħdu)  miż-żejt  tal  merlozz 
(meta  jicsaħ  u  jokgħod). 

Gadita^ian—  ta  Cadice,  jew  minn 
Cadice  (belt  ta  Spanja) ;  wieħed  (bnie- 
dem)  Spanjol  mil  belt  ta  Cadice  (Ga- 
diz). 

GADiTB—mnissel,  jew  minn  ta,  Gad 
(wieħed  mil  ulied  ta  Ġacobb);  id-di- 
scendenti  (in-nisel  jew  ulied)  Gad. 

Gadite— ta  Gades  jew  Gadiz  (Ca- 
dice  belt  ta  Spanja)  ;  eay  to  your  son, 
lo,  here  his  gtave,  who  victor  died  on 
Gadite  ivave^  (  Scott,  Afarmion  Ij, 
għejd  l-ibnec  hawn,  ara  il  kabar  tie- 
għu  jew  fejn  hu  midfun  dac  li  waka 
rebbieħ  fuk  il  mewġ  (il  baħar)  ta  Oa- 
dice 

Gadlino— wieħed  li  jiggerra  minn 
hawn  ghal  hinn,  vagabond. 

Gadoid— tal  merlozz  jew  tal  bacca- 
Ijaw. 

GADSMAN—dac  li  jaħrat,  dac  li  isuk 
(imixxi)  gniedes  eto.  fil  mohriet. 

Gaduin  —  dic  is-sustanza  li  icun 
hemm  fiż-żejt  tal  merlozz. 

GADus—isem  ta  ħuta  (il  baccaljaw 
tal  ħama). 

Gadwalt—  (tajra)  il  culuverd  se- 
cond. 

Gabl— Scoccis  (ragel,  wieħed  mil  li 
Scozia). 

Gablic-— tal  GaeU  (scoccisi),  razza 
(nies)  Celti,  li  ighammru  (jinsabu)  fli 
Scozia  (fil  muntanji);  Isien  (lingua) 
li  jitcbelmu  li  Scoccisi ;  Scozzis  ;  ta 
li  Scozia. 

Gaff— gaflfa,  ganċ  mgħawweġ ;  tea- 
trii  baxx  jew  comuni  fejn  tidħol  b'sold; 
takbad   bil  gafi'o. 

Gafp  hook— ganċ  jew  foxxna  f b'ħa- 
bel  twil^  għal  kbid  tal  ħut  biex  jiġb- 
duh  jew  itellgħuh  I-art. 

Gapfbb— ragel  xwejjah;  xiħ;  (illum 


Digitized  by 


Google 


ĠAS* 


—  499  — 


ĠAI 


iisata  bħala  chelma  ta  disprezz);  gaffer 
John  told  U8  80,  Ġanni,  dac  il  biċċa  ta 
xiħ  (smagat)   kalilna  hecc. 

GkFFhB —yablocks  (ara). 

Gafol— taxxa,  ħlas,  renta. 

Gafol  oild— ħlas  tataxxi. 

Qafol  land— art  li  tħallas  il  chera 
jew  taxxa,  art  li  tħallas  il  kbiela. 

GAG—issodd  il  ħalk,  issicchet;  ħaġa 
li  biha  issodd  ħalk  dac  li  icun  ;  ħaġa 
li  issicchet,  tagħlak  il  ħalk;  iżżid  cliem 
(li  ma  icunx  hemm  fil  ctieb)  metatcun 
tirrecita  fuk  il  palc ;  cliem  żejjed  (li 
ma  icnnx  fil  librett  taopra,  farsa  etc); 
li  igħejd  minn  rajħ  biex  jimla  (dac  li 
icun  jirrecita). 

Gao-rein— riedna  li  tagħfas  ħalk  iż- 
żiemel. 

Gag-runner  —  il  holka  minn  fejn 
tghaddi  il  gag-rein  (ara). 

Gagate — ara  jet. 

Gage— rahan,  capparra;  sfida;  chejl 
tal  btieti  (biex  jaraw  humiex  tal  kies); 
tati  bhala  rahan  jew  capparra,  tirhan; 
tchejjel  bittija,  tistaċċa. 

Gagb-like  —  bħala  sfida  (  stedina 
għal  ġlied). 

GAGGBR—min  jagħlak  il  ħalk  jew 
isicchet. 

Gaggle— tlaklaky  twakwak  (tgħaj- 
jat  bħal  wiżża)  ;  tlablab ;  tpaċpaċ ;  it 
%8  very  common  with  us  to  hear  men  or 
women  gaggle  duinng  a  8ermon,  haġa 
comuni  ħafna  fostna  li  tisma  nies 
(rgiel  jew  nisa)  ipaċpċu  ("jitchelmu) 
wakt  xi  prietca  (fil  prietca). 

Gaggler— wiżża. 

GAGGLiNG—tgħajjat,  twakwak  bħal 
wiżża;  il  għajjàt  jew  it-twakwik  tal 
wiiż. 

Gag-tooth  —  sinna  maħruġa  jew 
mkabbża  il  barra. 

Gag-toothbd  —  bis-snien  mkabbżin 
jew  maħrugin  il  barra. 

Gajamitbr  —  segwaci  ta  Gajan  li 
chien  Iskof  ta  Lixandra  (fis-sena  587). 

Gajbty— ferħ,  piacir  ;  tlellix  ;  gajett/ 
o/ clo (A^«,  tlellix  ta  Ibies  (lussu)  ;  t/ie 
gajetie8  of  life  get  hold  of  U8,  il  piaciri 
ta  din  il  ħajja  jakbduna  (iżommuna). 

Gailer — ara  gaohr. 

GAiLLARD—ferhan,  hieni,  cuntent. 


Gailliarde  \  xorta  ta  żifna  antica 

Galliard      j  (sabiħa,  vivaci). 

Gaily  —  bil  ferħ  ;   ferħan  ;  bl-alle- 

grija ;  sabiħ  (bi  Ibies  ilellex) ;  she  wa8 

gaily  clad^   chienet    liebsa    sabiħ  (bi 

Ibies  ilellex). 

Gain— minċott  (jingasta  fli  njam) ; 
vleġġa. 

Gain— kligħ,  chisb,  tmeghix,   rebħ  ; 
takla,  ticseb,  titmiegħex;  takla,   tic- 
seb;  titmiegħex;    tilħak  ("tasalsa); 
isservi  (jiswa  għal  jew  idum) ;  tJiie  18 
all  clear  gain  to  me^   dana   collu  kligħ 
waħdu    (biss)   għalija;  8mall  are  mt/ 
gains  hard  my   work,   il   kligħ   tiegħi 
żgħir   u  ix-xogħol  jebes   (  cbir  )  ;  how 
much    doe8    he  gainf    chemm  jakla? 
what  18  a  man  profited  ij  he   diall  gain 
the  whole  world  and  lo8e  his  own  8oul 
(Matthew  XV f,  ^ff),  xjiswielu  il  bnie- 
dem  jecc  jirbaħ  id-dinja  collha  u   im- 
baghd  jitlef  ruħu?  (San  Mattew);  he  ie 
8ure  k)  gain  the  cau8e  he   is  defending^ 
sgur  li  jirbaħ  il  causa  1i  kiegħed  jid- 
defendi ;  in   8uch  discourse  we  gained 
the  garden  rails,  (TeiiUfSOn,  ThePrin- 
ce88^  conclusion)  u  b'din   id-discursata 
(u  chif  conna  kegħdin  hecc  nithaddtu) 
ilħakna    (  wasalna )    sar-rixtellu    tal 
ġnien;  buy  me  a  pair  of  good  8trong 
8hoe8  that  will  gain  me  twelve  month^^ 
ixtrili  żarbun  tajjeb  (kawwi,  utiek)  li 
idumli  (iservini)  sena  ;  to  gain  ground, 
tgħaddi  il  kuddiem,  tavanza;   to  gain 
on  jew  upon,  tersak,   tokrob  lejn,  tir- 
baħ,  tgħaddi,  tingibed  lejn  ( tinħabb, 
tidħol  in  grazia  ma) ;  the  English  have 
uot  only  gained  upon    the   Venetians  in 
the  Levant,  iut  have  their  cloth  in    Ve- 
nice  it8elf(KAĠi%on,  on  Italy).  I-Inglisi 
m'hux  biss  li  rebħu   il  Yeneziani   fil 
Lvaut  i^.da  daħlu  f  Venezia  stess  ;   my 
good  behavionr   had   gained   8o  far   on 
the  Kmperor,    that  I  hegan    to  conceive 
hopes  ofliberfy,{^w\ft),  I-imgiba  tiegħi 
tajba  bdiet  tant  tiġbidni  lejmiġgagħal- 
ni  ninħabb  ma)  llmperatur,  li   bdejt 
innissel  fija  it-tama  tal  helsien ;  to  gain 
over,  tiġbed  lejn  ( iġgagħal  li  wie^ed 
iżomm  ma,  jeħu  parti  ta)  I  succeed  to 
gain  her  over  to  our  religion,  rnexxieli 
inġagħala  tieħu  ir-religion  taghna  (is- 
sir  Nisrania  bhalna) ;  to  gain  time,  tie- 


Digitized  by 


Google 


ĠAi 


—  500  — 


GAti 


ħa,  takla  iż-żmien  (actar  biex  tagħmel 
jew  tispiċċa  ħaġa  jew  xogħol  ) ;  to  gain 
the  windf  takbad  ir-riħ. 

Oain— dritt,  fil  krib,  ma  genb,  li 
imiss  ma ;  li  jakbel,  adattat,  tajjeb ; 
sabiħ  ( Ibies  )  li  ilellex,  fin  ;  a  hecc  ; 
contra»  lura;  mil  ġdid,  darb'oħra; /or^/i 
they  are  gone  to  ride  a  gain  path^  telka 
biż-żiemel  (rechbin)  fi  (jew  għal)  triek 
dritta;  gain  weU,  tajjeb  gmielu  (  m'hux 
ħażia)  gain  father  and  mother  he  rebel- 
led,  kam  (  rvella)  contra  misBieru  u 
ommu. 

Gainablb— li  jista  jinkala,  jinchiseb 
jew  jintrebah  ;  li  jista  jintlaħak. 

GA4NAOB~iI  kligħ  tal  prodotti  tal 
art  (jew  tal  uċuħ  tar-raba). 

Gainoall— tirrevoca,  tneħħi,  tħas- 
sar. 

Gaincome— reġgħa  lura,  migia  rail 
ġdid ;  migia  darb-oħra. 

Gainbr — min  jakla,  jicseb,  jirbaħ 
jew  jitmiegħex  ;  min  jilhak. 

Gainful — vantaġġus,  li  fiħ  il  kligħ 
jew  il  profitt  li  ihalli  il  kligħ,  li  jakbel. 

Gainfully— bil  kligħ,  bil  profitt 

Gainfulnbss— kligħ,  profitt,  van- 
taġġ. 

Qainino— kligħ,  profitt ;  hu  gaining 
are  smally  il  profitti  tiegħu  (  il  kliegħ 
tiegħu)  huma  żgħar. 

Gainino  haghine— biċċa  għodda  biex 
takta  il  canal  jew  il  post  fejn  jidħol  il 
minċott  (fi  travu,  tavlun  ect.) 

Gainlbss— bla  kligħ,  li  ma  jirren- 
dix  li  ma  fieħx  profitt,   li   ma  jakbitx 

G  AINLESSNBSS  —  tclf . 

Gainlt— sabib,  magħmul  sabiħ,  li 
jogħġob ;  adattat,  li  jakbel,  tajjeb;  ma- 
lajr,  facilment^  the  elephant  might  with 
ease  kneel  down^  and  so  might  the  more 
gainly  he  loaded^  Ijunfant  jista  bla  tba- 
tijataxejn  jokgħod  għar-rcubteih  u 
hecc  jista  jitgħabba  ( ^vieħed  jiuta 
jgħabbih)  malair. 

Gainsay  —  tmieri,  tiċħad  ;  tmerija, 
ċi^da;  to  gainsay  truth,  tmieri  is* 
sewwa. 

Gainsaybr— min  imjeri,  merus;  min 
jiċħad. 

Gainsaying  '  tmerija,  eaħda. 

Gainsome— li  fiħ  il  kligħ  ;  li  jirren- 
di,  li  jakbel,  vantaġġus,  bil  profitt. 


Gainbpur— -tħajjar  (  għax-xiri )  bit- 
tama  tal  kligħ  (tħajjar  lill  xi  hadd  biex 
jixtri  ħaġa  billitatih  it-tama  li  jakla). 

Gainst— f  loc  against  (ara). 

Gainstand  [i'Ażommjebes  (  contra 

Gainstrivb  I  xi  ħadd  jew  xi  ħaġa) ; 
he  may  catch  them  unable  as  they  are  to 
aainstrive,  (Speuser),  jista  jakbadhom 
billi  ma  għandhomx  mezzi  biex  (  ma 
jistgħux )  iżomma  jebes  contra  il 
għadu. 

Gainyibld — ħlas,  ricompensa,  rigal. 

GAiR—girun. 

Gairish  —  ilellex,  sabiħ ;  jgħajjat 
(lewn  jew  Ibies). 

Gaislino — ara  gosling. 

Gaist-coal  -  faħma  mejta  (  li  ma 
takbadx  mal,  jew  bħal,  faħam  I-jeħor). 

GàiT-mogħAa;  ħaġa  belgħa,  stupi- 
du;  mogħdija,  triek;  pass,mixja,  mgiba 
fil  mixi ;  katta  tiben  (kamħ  ect.)  mar- 
buta  wiekfa;  twakkaf  (tarbula)  il  kattiet 
tal  kamħ  ;  that  is  a  gait  not  a  kid,  dic 
mogħża  m'hux  ghidi ;  v^hy  do  you  scorn 
that 'poor  silly  tjait  of  a  hissie.t  għaliex 
kiegħed  tiddieħec  b'dic  I-imsejcna  tfajla 
ħaġa  belgħa  ?  /  descried  his  gait,  jena 
Imaħt(8ibt)ilmoghdija  tiegħu  (ittriek 
minn  fejn  għadda)  ;  he  was  seen  in  one 
of  tlic  toxon  gaits,  rawħ  fwaħda  mit- 
torok  tal  belt ;  his  gait  is  of  a  weak 
man,  il  pass  tiegħu  (il  mixja  tiegħu^ 
ta  wieħed  deboli  (fiacc  jew  marid) ;  to 
gaug  one's  gait,  tmur  għal  xogħloc, 
'ghal  affari  tiegħec,  jew  għal  triektec ; 
to  gang  io  the  gait,  tmur  I-art,  tcorri, 
tinnawfrag',  titchisser  ma  1-art;  io 
hold  the  gait,  iżżomm  il  pass,  timxi, 
tgħaddi  il  kuddiem  ;  to  take  the  gait, 
titlak. 

Gaited  —  bil  pass,  ta  pass ;  slote 
gaitcd,  li  jimxi  bil  mod,  li  għandu 
mixja  ta  bil  mod ;  gaited,  mdorri  tit- 
triek,  li  jaf  it-triek., 

(^AiTBR— ghetta  (għal  fuk  iż-żarbun, 
żarbun  bil  wiċċ  tad-drapp) ;  min  jor- 
bot  il  kattiet  tażżara  (kamħ  ect.) 

UAiTBtt-TREE—isem  ta  siġra,ilgħoI- 
liek. 

GAiTLiNO-tarbija,  tifel  ċchejchen. 

Gaitt— tifel  ċchejchen,  tarbija. 

Gal— cliem,  seħer;  discors  oxxen  ; 
bniedem  Isienu  ħażin  (laxc). 


Digitized  by 


Google 


gal 


—  501  — 


GAL 


Gala— xorta  ta  drabb  (bħal  xokka). 

Gala— gala  (festa)  they  ihessed  aa 
if  for  a  gala  at  V'ersailleH,  f  Maceiilay, 
flistort/  of  JtJnf/lavd  Ch.  III )f  libsu 
bħalli  cbiecu  ghal  xi  festa  f  Vorsailles. 

GALACTio-tal  ħalib;  li  isir  (magħ- 
mul)  mil  ħaliby  tal  Galaxy  (ara). 

Ualactin  \  galantina,liaġabħalħa- 

Galactine)  lib  (61  chimica). 

Galaotiie  — isem  ta  mineral,  xorta 
ta  gebla  bħal  cristall  bajdanija  li  tin- 
sab  1-actar  fli  Scozia. 

Galactodbndrum— ie-Biġra  tal  halib. 

GALACToooGUBS—medicini  biex  igi- 
bu  jew  iżidu  il  ħalib  fil  b:ltieżel  jew  fis- 
sider. 

GALAOTOMBTBR-^strnment  biex  ja- 
raw  il  qualità  tal  (chif  in  hu  il)  halib. 

Galactophaoous— li  igħix  bil  ħalib. 

Galactophbrous— li  gbandu  il  (bil) 
ħalib. 

Galactopojectic — li  jagħmel  (jati) 
il  ħalib. 

Galactoposia  —  il  cura  ta  mard 
(biex  ifejku  mard)  bil  ħalib. 

Galactopyra— deni  tal  ħalib. 

Galactosis — nżul  tal  halib ;  ħlib. 

Gala-day— fturnata  tal  festa,  festa 
bid-divertimenti  (tiġrija,  ġostra  etc.) 

Gala-dress  —  Ibies  tal  gala,  Ibies 
sabiħ  jew  tal  festa. 

GALANOAL—għeruk  ta  siġar  li  jatu 
(it-tobba)  bħal  medicina. 

Galantinb— gelatina,  laħam  abjad 
(bla  għadam)  tal  flieles  etc.  msajjar  li 
jittiechel  chiesaħ. 

Galanty  show  — pantomirai  żgħar  ; 
figuri  ta  lanterna  magica  għad-diver- 
timent  tat-tfal  etc. 

Galatians  —  in-nies  mnisslin  mill 
Galli,  jew  Galatij  li  marru  jgbammru 
fl-Asia  ta  isfel. 

Gi^LAXY— it-triek  ta  Sant'Anna  u  ta 
San  (iacbu;  dic  il  mogħdija,  bħal  triek, 
bajdanja  li  tidher  fis-sema  (l-actar  fis- 
sajf  meta  is-sema  icun  ċar^. 

Galbanum  — xorta  ta  gomma,  bbal 
ra/a. 

Galdulus— il  frotta,  dac  il  ballun, 
tas  siġar  taċ-cipress;  ic-cipress. 

GALB—rib  kawwi ;  żiffa  ħajja;  ġlip- 
da ;  storbiu,  frattarija;  ħlas  bil  gim- 
għa,  bix-xaħar  etc. ;  ħlas  ta  somma 


ftit  ftit  (m'hux  f  dakka);  għanja  ;  frat- 
tarija,  hsejjes  ;  timxi  ferm  (bastiment 
bil  klugħ) ;  pianta  jew  siġra  li  ticber 
fil  ghadajjar;  tgħajjat,  tcanta;  a£  break 
of  day  a  stiffer  gale  arose^  mas-sebħ 
kamet  żififa  sabiha  (kam  riħ  ftit  kaw- 
wi)  ;  then  the  music  stonned  in  orbs  of 
song,  a  growing  gale,  fTenDf 8on,  Ft- 
sion  of  sin)^  mbagħacl  il  musica  tbid- 
dlet  f  ħafna  cant  u  spiċċat  bi  frattarija 
cbira  (b'ħafna  għajjàt) ;  he  pays  ten 
shillings  for  a  single  gale^  iħallas  nofs 
lira  cull  darba  (jagħmel  pagamenti 
ta  nofs  lira  cuU  darba) ;  to'morrow  is 
his  gale-day^  għada  irid  ihallas  (jagħ- 
laklu)  pagament;  /  heard  the  merry 
gale  of  the  birds,  smajt  il  għana  ħelu 
tal  għasafar ;  our  ship  was  galing  all 
day^  il  bastiment  tagħna  chien  miexi 
ħaj  (ġmielu)  il  ġurnata  collha. 

Galba — elmu,  Ibies  għar-ras ;  rbàt, 
faxxa  għar-ras ;  xorta  ta  kanfud  tal 
baħar;  ugigħ  taras  li  jinħass  mar-ras 
collha. 

Galbandra  —  xorta  ta  fjuri  mir-raz- 
za  tal  orchidei. 

Galeas  —  xini,  bhal  gondla  Vene- 

ziana. 
Galbatb    )  mgħotti  b'elmu,  li  don- 
Galeatbd  /  nu  ghanduelmu  (frasu), 

li  donnu  (li  għandu)  elmu  ;   bl-elmu  ; 

għasfur,  tajra,  bit-toppu  (bi  trofTa  rix 

fuk  rasu). 

Galeoa— isem  ta  ħaxixa  jew  siġra 
(il  ħaxixa  tal  mogħz;  li  tagħmel  il  fju- 
ri  lilà,  u  li  igbejda  iżżid  jew  tagħmel 
il  ħalib  fdawc  1-annimaIi  (mogħż^  li 
jecluha. 

Galena— il  ħmieġ  (kiegħ,xcumaetc.) 
taċ-ċomb  (meta  idewbuh). 

Galbna  —  xorta  ta  antivelenu  jew 
rimediu  contra  il  velenu,  xorb  li  joktol 
jew  jneħħi  il  velenu. 

Galenic — ta  Galen  (tabib  msemmi 
ji  twieled  fPegamus  fis-sena  181  u 
igħejdu  li  miot  f  Iluma  fis-seua  200) ; 
ta  Galen  jigifieri  il  metudu  jew  chif 
chien  ifejjak  Galen  il  mardijiet ;  tal 
fejkien. 

Galbnitb  -  ara  galcna. 

Galeopsis  —  pianta  (  ħaxixa)  bhal 
ħurriek. 


Digitized  by 


Google 


QAti 


—  502  — 


GAL 


Galerioulatb— mgħotti  (  mlibbes  ) 
b'cappell. 

Galeritb— koxra  tal  frott  tal  baħar 
li  isibuha  fil  gebel  (fossile)  għamla  ta 
cappelK 

UALiiirrA— gallettalijeclu  fuk  basti- 
menti ;  galletta  ta  abbord. 

Galettb  -galletta  (tal  icbel). 

Galia— taħlita  (  combinazioni  )  li 
fiba  il  galla  (dic  is-sustanza  li  biha  is- 
sir  il-Iinca). 

Galilbb— gallarija  żgħira  bħal  cun- 
fissionariu  fi  cnisia  tal  Inglisi. 

Galinoalb  — isem  ta  ħaxixa. 

Galiott— zini,  baBtiment  żgħir  tal 
Olandisi. 

Galipea— -siġar  bħal  għolliek  li  jic- 
bru  fl-America  ta  iBfel. 

Galipod— dic  il  gomma  (  raża  )  l| 
tagħmel  is-Biġra  tal  abjad,  (li  tati  U 
njam  tal  abjad). 

GALiuM—iBem  ta  ħaxix. 

Gall  —  marrara,  mrar,  mibglieda ; 
galla  (li  biba  iBsir  il-Iinca) ;  barxa  (li 
jagħmel  wieħed  meta  iħocc)  rokgħa  bil 
ħaxix  maklugħ ;  tisloħ  ;  tgħaddeb,  is- 
saħħ^  ;  tinchedd,  tagħdab,  titħanfes ; 
it  is  08  bitter  as  gallj  morr  ferm  (daks 
li  mrar  tal  marrara) ;  morr  toscu. 

Gall-bladdbr— il  marrara  (li  tcun 
fil  fwied  tal  annimali). 

Gall-duct  —  passaġġ,  canal  minn 
fejn  ighaddu  il  (ghal)  bili. 

Gall-nut— dic  li  minnba  jagħmlu 
iMinca. 

Gall-oak— il  balluta  ( issiġra  )  li 
tagħmel  il  galla  li  minnba  issir  il- 
linca. 

Gall-wbt  —  collu  mrar ;  his  gall 
wel  wonh  provoked  me^  il  cliem  tigħu 
collu  mrar  li  ġagħalni  nagħmel  li 
għamilt. 

Gallant— meħjel,  klubi,  curaġġus, 
li  għandu  ħila  cbira  ;  kalbieni,  nobbli; 
min  jitħannex  man-nisa,  għandur, 
min  icun  ighammar  ma  mara  ta  ħadd 
jelior;  milkgħi,  minn  tagħna,  ħelu 
fii  mgiba,  ħelu  ma  culħadd;  biċċa 
klugħ  ta  fuk,  (f  arblu  ta  bastiment)  ; 
titħannex  jew  titchessaħ  mannisa; 
timmaniġġa  (  ħaġa,  mrewħa  ecc. )  bil 
ħlewwa,   bid-delicatezza    ( m'bux    bil 


guffaġui) ;  tiggerra  jew  tħuf  minn  post 
għal  I-jebor. 

Gallanted— liebes  pulit  jew  liebes 
tajjeb;  mdandan. 

Gallantry— galanterija,  mgiba  nob- 
bli ;  hila,  kalb,  curaġġ ;  tħannix  man- 
nisa ;  ħajja  debuxxata  (man-nisa). 

Gall  DLADDBR-il  marrara. 

Gallboo— wiehed  mill  Gallioia  (belt 
ta  Spanja),  Spanjol  mill  belt  ta  Gal- 
licia. 

GALLEON—bastiment  (gifen)  ta  erba' 
ponti  ta  li  Spanjoli. 

Gallbrian  —  banavolja,  rsir  tax- 
xwieni. 

Gallvry— gallarija;  mogħdija,  pas- 
saġġ,  curitur  t'dar  etc;  camra,  loġġa ; 
lK)Bt ;  post  fejn  icun  bemm  ġabra  ta 
quadri  (  pitlura  etc.  )  ;  the  Nalional 
ijnllery,  il  Gallerija  nazionali  (  fejn 
hemm  ġabra  ta  quadri  pittura  etc.) 
miġbura  biex  jarawhom  in-nies. 

Gallby  — xini  (bastiment  bli  mka- 
def  antic,  li  igħejdu  chien  magħmul 
I-ewwel  darba  mill  Corinti  ) ;  fgum, 
chcina  ta  bastiment;  vantaġġ  ( ta 
stampatur  )  jew  fejn  ikegħdu  it-tipi 
composti  li  inehħu  cull  darba  minn 
fuk  il  compoBitur. 

Gallby  half  pbnny— fluB  (ħżiena) 
li  cbienu  igibu  dari  max-xwieni  minn 
Genova. 

Galley-houbb— mahżen  ghad-dghaj- 
jes,  (fejn  jiġbru  u  iżommu  id-dgħaj- 
jes). 

Galley-peppbr— ir-rmiedtal  faħam. 

Gallby-slavb— rsir  tax-xwieni. 

Galley-foibt— id-dgħajsa  jew  gon- 
dla  cbira  ta  Cap  (bħal  ma  hi  dic  tal 
Lord  ACaifor  ta  Londra  li  imur  biha 
rWestminster  ma  li  Stat  maġġur,  fxi 
festa  tal  gala). 

Gall  fly— galla  (duda). 

Galli— hecc  chienu  msejhin  is-sa- 
cerdoti  antichi  ta  Gibele  f  Ruma. 

Galliambic — xorta  ta  Cwieħed  mil) 
versi  tal  poesija  Inglisa. 

Gallian— ta,  jew  minn,  (Franza); 
Francis.;  an  eminent  momtieur  that,  it 
seems^  inuch  loves  a  gallian  |yi>i,(Sh8ke- 
spear,  Cymheline  7,  7)  wieħed  sinjur 
(ras  cbira)  li,  donnu,  iħobb  wisk  tfajla 
Francisa. 


Digitized  by 


Google 


'GAL 


—  m\  — 


GAL 


Galliaiid— bniedem  fuk  ruħu,  alle- 
gru  ;  hieni ;  ferħan,  fuk  tiegħu,  xala- 
tur ;  xorta  ta  dakk  ( tas-sfin,  jew 
żifna^  allegra  sabiħa  etc. 

Oalliabdisb    )  hena,  ferħ,  xalar,  di- 

Galliabdnbss  /  vertiment. 

Galliass— bastiment  tal  gwerra  an- 
tic  bi  tliet  ponti,  li  chien  jimxi  bil 
klugħ  u  bli  mkadef,  bħal  xini  ^cbir. 

GALLic-Gallicu,  ta  Franza,  Fran- 
cis ;  magħmul  mill  (tal)  Galla  (li  min- 
nha  issir  il-linca). 

GALLic-AciD--acidu  galticu  (li  isir 
mill  Galla  etc.) 

Gallioan— ta,  jew  minn,  Franza; 
ihe  Oallican  church,  il  cnisia  gallicana 
(ta  Franza). 

GALLicisM-espreBsioni  jew  idioma 
Francisa;  mod  cliif  jitchelmu  jew  chif 
igħejdu  il  Francisi ;  in  English  1  would 
have  Gallicisms  avoided^  (F«»ltOii,  on 
the  cla88ic8)y  fUnglis  irrid  li  naħrab 
l-espressionijiet  Francisi  (bil  Francis). 

Gallioizb— tusastil  Francis,  tgħejd 
jew  tagħmel  usu  minn  espressionijiet 
(cliem  etc.)  bil  Francis;  beinfi  very 
much  gallicised  in  my  cIiaracter,(HjiMy 
Smiih,  /Miers,  1836),  hUli  sirt  wisk 
bħal  Francisi  (għandi  wisk  mill  Fran- 
cisi  fil  għamil  tiegħi). 

Gallicola— galla  (insetti). 

Gallioaskinbd— liebes  kalziet  wa- 
sa'  (la  Francisa). 

Galligaskins— kliezet  wesgħin  fuk 
u  dojjok  isfel  (bħal  dawc  li  jilbsu  il 
caċċaturi  jew  li  jircbu  iz-żiemel  etc); 
ghetti  tal  gild  li  jilbsu  il  caċċaturi  etc 

Gallimatia— discors,  cliem  bla  sens; 
tpaċpiċ. 

Galli  maupry— xuppatubit-truf  tal- 
laħam  (widnejn,  gheddum  etc.) ;  caw- 
lata. 

GALLiN~(chimica)  —  żebgħa  bħas- 
sandlu. 

Gallinaoeous  -tal  ordni  jew  taksi- 
ma  tal  gallinacei  jevr  tat-tjur,  bħal  ma 
huma  dundiani,  tigieġ  etc. 

Galun;b— tigieġ,  taksim  ta  tjur  (ti- 
gieġ  etc.) 

Gallinago  —  tajr  (tjur)  bħal  gal- 
lozz  etr. 

Gallino — to'irox  il  gilda  bil  ħakk  ; 
iddejjak,  issaħħan,  tintisca. 


Gallingnebs— nfiscar,  vesBar,nchej- 

Gallinipper— nemusa  cbira. 

Gallinovoroub  —  min  jecol  it-tjur, 
min  jgħejx  bit-tjur  (bil  labam  tat-ti- 
gieġ  etc.) 

Gallinsbota  —  ħorriek  (dud  rkiek 
jew  kamel  tat-tigieġ) ;  igħejdnla  ucoll 
furrax. 

Gallinula— il  gallozz  (tajra,  għas- 
fur). 

Gallinulinjb  tajr  (tjur)  tal  ilma 
(bħal  gallini  etc.) 

Gallipoli  —  waħda  mil  bliet  tal 
Italia. 

Gallipoli  oil  —  xorta  ta  żejt  taż- 
żebbuġ  li  isir  (igibuh)  mill  belt  ta  Gal- 
lip  li  (flJtalia;. 

Gallipot  -  vasett  (tax-xakkuf  abjad) 
li  jusaw  li  spiżżiari ;  vasett  tax-xakkuf 
(ta  Franza^  għal  cunserva  etc;  spiV 
żiar  ta  ħabba  ġozz  (chelma  ta^-dis- 
prezz  li  jatu  lill  xi  spi'/żiar  li  ma  icunx 
tant  jinkala);  don't  qo  to  buy  any  ofyour 
drugsfrom  that  gallipot^  tmurx  tixtri 
il  medicini  minn  għand  dac  il  ħmar  ta 
spiżżiar ;  gallipot,  raza  li  tinżel  ^oħ- 
roġ)  miz-zocc  tas-siġra  tal  abjad. 

Galltvant  -  tiġri  jew  titħannex  warà 
in-nisa ;  tiġri  jew  tmur  wara  il  ħmeri- 
jet ;  you  were  out  all  day  yesterday  and 
yallivantiug  somewhere^  f  knotc,  (Dick- 
f  II?*,  Nicholas  Nickleby)^  inti  cont  bar- 
ra  il  ġurnata  collha  il  bieraħ  tiġri  wa* 
ra  innisa,  lili  tgħejdlix  għax  naf. 

Gallivat—  baatiment  ċchejchen  li 
jusaw  fix-xtajtiet  tal  Malabar  (India). 

Ualliwabh— rettili  ("annimal)  bħal 
xaħmit  1-art  jew  gremxula  li  tinsab 
fllndji  tal  punent  (  innies  jibżghu 
minnba  wisk  għad  li  ma  tigdimx  u 
ma  tagbmel  ebda  ħsara). 

GALLBss-bla  marrara,  bla  mrar. 

Gall  nut— il  galla  (gewż  jew  frott 
tas-siġra  tal  ballnta  li  ticber  fl-Asia 
Minore),  u  li  minnha  jagħmlu  Cissir) 
il-linca. 

Oall'OAk — il  balluta  tal  gallali  tic- 
ber  fi-A8ia  Minore  u  li  mil  gewż  tagħ- 
ha  jaghmlu  il-Iinca. 

Oallon-  gallun  (chejl  Inglis  li  jasa' 
tmint  infas  jew  erba'  crateċ. 


Digitized  by 


Google 


GAL 


504  — 


GAL 


Gallun  —  gallun  jew  ganza  (għat- 
tberfil  tal  ħwejjeġ  etc.) 

Gallop  — galopp  ;  tiggalloppia ;  (żif- 
na)  galopp,  tgħaddi  malajr  (żmien). 

Qallofade— tiggaloppia;  tisfen  ga- 
lopp,  timxi  mgħaġġel  ^.tiġrija). 

Ualopbr  —  żiemel  li  jiggaloppia; 
wieħed  li  (min)  dejjem  jiggerra  ;  carru 
żgħir  ta  canun ;  canun  żghir. 

Gallopin— tifel  tal  chcinn,  seftur 
għal  chcina. 

Gallopinq  —  li  jiggaloppia,  galup- 
piar;  li  jimxi  jew  ighaġġel  ħafna;  li 
jipprecipita;  a  ffallopimj  cousnmplion^ 
marsuttin  li  igherbeb  malajr  (lill  min 
icun  marid  bih) ;  I  dicl  hear  the  gal- 
loping  o/  horses,  smajt  il  galuppiar  taż- 
żwiemel. 

Gallotanio— conza  tal  galla  (tal 
gewż  tal  ballut  li  minnu  issir  illinca). 
^  Gallow  — tbażża,  twerwer  jew  tri- 
għed  bil  biża ;  tgħallak  ;  tati  il  mewt 
bil  forca  ;  the  xoraihful  skies  gallow  the 
very  wanderers  of  the  dark,  (Shake- 
spear,  Lear.  III,  2),  is-sema  ncurlat 
ibażża  lill  ii  stess  nies  (lil  dawc  stess) 
li  jiggerrew  fid-dlam  ;  loith  great  Jexos 
he  is  gallowed,  (Legend  of  the  Iloly 
lioodj,  ma  Lhud  cbar  chien  msensel 
fil  forca  (chien  mghallak). 

Gallow  -  f  loc  gallows  (ara). 

GALLow-CLAPPEtt— chelma  tad-dis- 
prezz  bħal  meta  ngħejdu :  dac  bnie- 
dem  tal  forca  jew  dac  avanz  tal  for- 
ca  etc. 

GALLOW-aRASS— il  kanneb  (^igħedu- 
lu  hecc  haxix  talforca  il  għaliex  mil 
kanneb  isiru  il  ħbula. 

Gallow-tree  -  forca. 

Galloway— Galloway  (isem  ta  di- 
strett  li  jigi  għal  Nofs  inhar  ta  Sco- 
zia) ;  xorta  ta  poni  jew  mezzu  cavallu 
(bieżel  wisk  għax-xogħol ) ;  bhejjem 
actarx  lewn  sewdieni  li  jinsabu  VGal' 
loway. 

Gallow  QLASs-suIdat  tal  fanterija 
armat  (lest  ghal  gwerraj,  hecc  msej- 
jah  fl-Irlanda, 

Gallows— forca;  ragel  jew  bnie- 
dem  tal  forca  (bniedem,  assassin,  ħab- 
si);  the  gallows  groans  for  him^  il  forca 
kegħda  tibchih  (hemm  hu  assassin  !)  ; 
he  is  a  gallows,  I  know,   dac   bniedem 


tal  forca  (ħabsi  għal  darba)  jena  naf ; 
galloxos,  cavallet  fejn  tpoggi  il  cax- 
xa  etc.  (ta  stamperija). 

Gallows  bird  —  briccun,  assassin, 
ħabsi,  bniedem  tal  forca. 

Gallows  niTTS  —  bħall  strippi  li 
jagħmlu  fuk  il  cverta  ta  bastiment 
biex  ipoġġu  (imiddu)  fukhom  laiti,  ar- 
buletiijetc. 

Gallows  faced  —  wiċċ  ta  ħabsi ; 
ħarsa  ta  wieħed  briccun  (assassin,  ta 
wieħed  tal  forca) ;  go  away^  you  gal- 
loxos  faced  vagabondy  (H.  Urooke,  Fool 
of  qmlityjy  mur  minn  hawn  ja  wiċċ 
ta  vagabond  ħabsi  (assassin  etc.J 

Gallows  prame— il  forca,  it-travi  li 
jagħmlu  il  forca  (larmar  tal  forca). 

Gallows  free— li  ħeles  mil  forca ; 
let  him  be  galloxos  free  hy  my  consent^ 
(Drydeo,  Ahsalom  etc),  ehilsu  (erħilu 
jeħles  mil  forca  bis-sensia  tiegħi. 

Gallows  ripe— li  wasal  għal  forca ; 
lest  għal  forca. 

Gallows  stanchions  —  ara  gallmo 
hitis. 

Gallowsness— briccunatijħazenetc. 
I  neoer  knew  your  eqxials  for  gallows: 
nessy  (G.  Eliott,  Adam  Bede),  katt  ma 
rajt  bħalcom  għal  briccunàti  (katt  ma 
rajt  briccuni  dakshom. 

Gallows  tree— il  forca. 

Galls—  grieħi  li  icollom  il  bhej- 
jem  bil  brix  (jew  ħacc)  tal  ingenji. 

Gaij.  sickness  —  xorta  ta  deni  (li 
jimxi  wisk  fl-Olanda  u  '1  Belgin). 

Gall  some— ncurlat,  nfiscat,  irra- 
biat. 

Gall  STONE—gebla  (ħaġa  maghku- 
da,  bili)  li  titrabba  fil  bużżieka  tal 
marrara. 

Gally— tal  marrara,  morr  daks  il 
velenu,  tal  morr  tal  marrara. 

Gally  woRM  -  ħanex,  duda  tal  ve- 
lenu. 

Galoche  — zucletta,  żarbun  bil  pett 
tal  injam  ;  bħal  ghetta  (wiċċ  għal  fuk 
wiċċ  iż-żarbun)  biex  iżżomm  iż-żarbun 
li  ma  jibtelx,  u  is-siek  shuna  fix-xitwa. 

GALOP-^galop,  dakka,  zifna. 

Galore— il  ħala,  ħafna,  katiħ,  bo* 
sta,  sħiħ. 

Oaloshe— ara  galoche. 


Digitized  by 


Google 


OÀL 


—  «06  — 


GAM 


Galoubet— ocarina  jew  flawt  żghir 
(lichiena  idokku  fl-antic)  bi  tliet  tokob 


Oalosie — ara  galaxy, 

OALP-tgħajjat,  tiugbi  bħal  chelb  ; 
tiftaħ  ħalkec,  tittewweb. 

UALPER^min  jittewweb. 

Oalsħip— debuxxar,  ħajja  ħażina. 

OALSOME^-ħażin,  malinn. 

OALUNGUA—duwa  għad-deni  (li  isir 
mil  friegħi  ta  siġra  li'tinospora  vorru- 
cosa^  fl-India. 

Ualvanio— galvanicu,  tal  galvani- 
smu,  ta  Oalvani. 

Oalvanio  battery— batterija  ^al- 
vanica  jew  ta  Galvani;  ħafna  celel  jew 
caxez  galvonici  ma  xulxin. 

Galvaniooell  (jewPAiR)— taħlita 
ta  żewjif  metalli  flimchien  fliquidu  li 
chemicalment  jahdem  fuk  wieħed  minn 
dawħ  iż-żewġ  metalli  actar  milli  jaħ- 
dem  fuk  1-jeħor. 

Oalvanio  electricity— elettricità 
chimica  jew  dinamica. 

Oalvanio  pile  —  (flelettricità)  co- 
lonna  ta  placchi  li  icunu  keghdin  waħ- 
da  żingu  u  loħra  ram  (wahda  hecc  u 
1-oħra  hecc  wara  xulxin). 

Galvanio  shook  — BCOBsa  elettrica  li 
tiehu  (f  giBmecJ  mil  galvanic  cell  (ara). 

Galvanism  galvanismu;  dio  l-e- 
lettricità  li  issir  m*bux  bil  gherik 
iżda  permezz  ta  azioni  ohimica  minn 
żewġ  xorta  ta  metalli  (misjuba  1-ew- 
wel  darba  minn  Qalvani  per  mezz 
taż-żringijiet  li  chienet  issajjar  martu 
li  meta  mejtin  chif  chienu  messithom 
b-biċċa  għodda  ta  zewġha  bdew  jit- 
ħarcu  jew  jiċċakalku). 

Galvanist- gilvanista,  wieħed  li 
jaf  1-elettricità  tal  (mħarreġ  fil^  Gal- 
vanismu. 

Galvanizatio.^    galvanizzar. 

Galvanizb  —  tiggalvanizza ;  tiosi 
bid-deheb  jew  fidda  etc.  bil  galva- 
nismu. 

Galvanizbd  iron  ħadid  iggalva- 
nizzat  (ħadid  micsi  jew  maħsul  biż- 
żingu  bil  galvanismu). 

Galvanizer— min  (dac  li^  jiggal- 
vanizza. 

Oalvano— ta  Oalvani  fdao  li  sab 
il  galvanismu). 


Galvano-oaustio  —  tas-sħana  li 
issir  (  magħmulha  )  mil  galvanismu 
bħala  caustiou  (ħaġa  li  tahrak). 

Galvanoglypħ  —  inoisioni  li  issir 
(magħmula)  bil  galvanoglyphy  (araj. 

Galvanoglyphy  —  incisioni  fuk 
metalli  li  issir  bl-elettrioità  (  bil  gal- 
vanismu  ). 

Galvanography  —  ^alyanografia, 
incisioni  fuk  il  metalli  bil  galvani- 
smu,   ' 

Galvanologist  —  min  jicteb  bil 
(  wiehed  mħarreġ  jew  li  jaf  il)  galva- 
nismu, 

Galvanology— galvanologia,  stu- 
diu  fuk  il  (tal)  galvanismu. 

Galvanometbr  —  galvanometru, 
strument  għal  chejl  (esaminar)  ta  cur- 
rent  elettricu  (  biex  jaraw  bih  jecc 
hemmx  current),  chemm  hu  kawwi  il 
current,  għal  fejn  hu  sejjer  current 
elettricu). 

Galvanoplastio— tal  galvanopla- 
stioa  ("tas-sengħa  jew  ix-xogħol  tal 
eletrotipija  ). 

Galvanoscope  —  ffalvanoscopiu ; 
strument  għal  chejl  im,  forza  ta  cnr- 
rent  galvanicu  ;  oħal  Jabra  magne- 
tica. 

Galvanothermometer  —  strument 
(termometru  tal  galvanismu)  biex  ja- 
raw  is-shana  ta  current  galvaniou. 

Gamagrass— isom  ta  ħaxixa  li  tit- 
wal  (togħla)  ferm. 

Gamarrhoute— granċ  ippretificat 
(granċ  gebla  li  isibu  fil  ħaġar  jew  fil 
blat;. 

Gamashbs  —  żarbun  bit-tromba 
gholja  (stvaletti  sdvaluni  bħal  dawc 
ta  li  skallin  ta  li  xprunari  etc.)  li 
jilbsu  dawc  li  iounu  jaħartu  eto.) 

Gamb— ooxxa,  siek  ta  kuddiem  ta 
Ijun  eto.  (fl-armi  tal  cuniomijet  eto.) 

Oamba— viola  (strument  tal  cordi 
bħal  violin  cbir,  iissejjaħ  heco  għa- 
liex  biex  jindakk  jiiiżamm  bejn  ir- 
riġlejn,  bit-taljan  gambe. 

Gambade— ghetti  li  jilbsu  dawc  li 
jirobu  iż-żwiemel  biex  ma  jiċċapsux 
bit-tajn ;  staffi  tal  gild. 

Gambblon— flooo,  jew  clecc  tas- 
suf  oxħon  li  chienu  ixiddu  ii  cavalieri 
kabel  ma  jilbsu  il  oorazza  eto. 

64 


Digitized  by 


Google 


GAM 


—  506  — 


GàM 


Oambet— tajra,  għasfui*  (bħal  plu- 
viera»  il  pluvierott). 

Oambie— isem  ta  ħaxixa  Cmedici- 
nali)  li  jomghodu  in-nies  tal  Malajja 
meta  icollom  il  vixxri  biex  iżommu 
id-diarrea. 

Oambist— min  idokk  il  jfamfca  (ara). 

Gambit  —  I-ewwel  mossa  (ċaklika 
tal  pedini)  fiMogħob  ta  li  soaccbi. 

Gamble  — tilgħabgħal  flus;  he  gam- 
bled  awav  all  hie  nroperty^  lagħab  (u 
tilef)  cull  ma  chellu. 

Gambler— lagħàb  (għal  flus) :  he  is 
a  well  known  aambler,  dac  culħadd  jafu 
lagħàb ;  he  u  a  ruined  gambler,  dac 
lagħàb  u  tilef  cull  nia  chellu. 

Gambling  —  logħob,  tal-Iogħob 
(ghal  flusj ;  I  detest  gambling^  nob- 
għodu  illogħob  (ghal  flus);  a  gambling 
housey  post  (loc)  fein  isir  il-logħob 
għal  fluB  (dar  fejn  jilgħabuhom). 

Oamboge  -  il  gomma  (  bħal  raża  ) 
li  jusaw  bħal  medicina;  il  bamia,  jew 
melleħija  (pianta,  haxixa). 

Oambogian)  **'  bamia,  li  humnis- 

_  >•  sel  mil  bamia  jew  me- 

Gambogio   j  ,^yj^(<pj^^ta,ħaxixa) 

OAMBOL—titkabeż,  titmiegħeż;  tka- 
biz,  tmegħiż  ;  logħob,  xalar,  diverti- 
ment  (sfln  etc). 

Gambone — ara  gammon. 

Gambrel— siek  ta  wara  ta  żiemel, 
bastun  (għuda)  mgħawweġ  bħal  siek 
ta  wara  ta  żiemel  ;  torbot  mis^siek 
(torbot  lil  xi  ħadd  minn  sieku  ). 

Oambroon— xorta  ta  drapp  ohxon 
għall  inforor. 

Oamb— logħob,  farġa,  mogħdija 
taż-żmien ;  tbahrid;  caċċa  (tajrjew 
annimali  ohra) ;  logħba,  partita;  pian 
(ħsieb,  disinn  )  ;  *  tilgħab,  titfarraġ, 
tgħaddi  iż-żmien,  tilgħab  jew  tagħ- 
melpartita;  tilgħab  għal  flus;  tati 
piacir,tiddeverti;  milwi  (mgħawweġ); 
did  you  ever  read  anything  about  the 
publio  gamee  of  Uie  ancient  Oreehe  and 
Homanaf  katt  krajt  xi  ħaġa  fuk  il- 
logħob  tal  Grieghi  u  Rumani  antichi? 
ihie  is  game  for  the  children^  dana  tfar- 
riġ  (mogħdija  taż-żmien  )  għat-tfal  ; 
tJiere  she  could  skip  and  make  a  game 
like  any  kid  (Ghaaeer^,  hemm  hi  tista 
titkabeż  u  tagħmel  tbahrid   (titbah- 


rad)  bħal  ghidi  ("daks  ghidi)  ;  we  have 
fiad  very  good  game  there^  chelna  (għa- 
milna)  caċċa  tajba  hemm,  jew  kbadna 
ħafna  caċċa  (  tjur  u  annimali  )  meta 
conna  hemm  ;  let  us  have  a  game  at 
whist,  ejja  nagħmlu  partita  whist\five 

?mmes  sliall  viake  up  tlie  sety  ħames 
ogħbiet  jagħmiu  il  partita ;  /  want 
bn%  two  games  to  be  up,  joukosni  żewġ 
logħbiet  biss  biex  nagħlak ;  this  seems 
to  be  the  present  game  ofthe  crovm  and 
t/iat  t/iey  will  begin  no  other  till  they 
see  an  end  of  this  (Temple)^  dana  donnu 
il  pian  (ħsieb)  li  għaudu  frasu  issa  il 
gvern(il  curuna)  u  majagħmlux  jew 
ma  jibdewx  jeħor  kabel  ma  jaraw 
dana  lest ;  there  was  he  gaming^ 
(Sliakespear,  Ilamlet  ),  hemm  chien 
hu,  jilgħab  (  għal  flus )  jew  jilgħa- 
bhora ;  game^  mgħawweġ  ;  a  game  leg^ 
siek  mgħawġa  (siek  iz-zopp);  St.  Uo- 
nans  caiching  hold  of  the  deviVs  game 
leg^  (Seolt),  St.  Rouan  kabad  is-siek 
tax-xitan  iz-zopp  (is-siek  zoppa  jew 
mgħawġa  tax-xitan);  game^  lest,  mħaj- 
jar;  I  dare  say  we  can  beat  him,..  I 
am  game  to  try^  (G.  Keade.  It*s  never 
too  late  to  mend)^  nifhem  jen  (icolli 
nghejd)  nirbħulu  (ngħadduh  etc.)... 
nmajjar  (jena  lest)  biex  nipprova ;  (o 
die  game,  iżżomm  jebes  sa  I-aħħar; 
to  fnake  gamc  of  tgħaddi  iż-żmien  bi 
(tagħmei  wiened  pulcinella)  tidħao 
bi ;  why  do  you  maie  a  game  of  his 
calamities  f  għaliex  tidħcu  bis-slaleb 
tiegħu  ? 

Oame-baq— ċurniena  jew  barżacca 
għal  caċċa. 

Game-oertifioate  —  sensia  gkal 
caċċa,  permess  (certificat)  li  tista  id- 
dur  għal,  jew  tbigħ  il,  caċċa. 

OaME-OOOK— serduk  mrobbi  għal 
ġlied  (serduk  tal  ġlied) ;  they  dispute 
always  as  fiercely  as  two  game-cocks  in 
the  pit,  (Locke),  jatu  (jiggieldu)  dej- 
jem  sħiħ,kishom  żewġ  sriedec  fl-arena 
(fil  post  għal  ġlied). 

Oameful— coUu  logħob,  ċajt  jew 
kbis,  ferħan,  hieni,  cuntent. 

Gàme-kebper—  dac  li  icuu  (jok- 
għod)  għassa  għal  caċċa  (fl-artijiet 
magħlukinjew  riservati  biex  jindo* 
cra  li  ħadd  ma  jidħol). 


Digitized  by 


Google 


ĠAM 


—  60f  - 


GAN 


Oamb-lioenge  —  sensia  tal  caċċa, 
periness  (sensia)  li  tista  iddur  għal 
jew  tbigħ  il  cacċa. 

GAMELY—ferħan,  collu  logħob  etc. 
bil  ferħ,  bil-Iogħob,  biċ-ċajt  u  bid-di- 
vertiment. 

Gameness  —  cUraġġ,  kalb,  ħila; 
there  was  no  douU  about  hU  gameness^ 
(T.  Ha(ehP8.  Tom.  Broton  at  Oxford), 
ma  chierix  hemm  dubiu  għal  curaġ^ 
tieghu  fma  chioni  hemm  dubiu  li 
m'bux  kalbienij 

Gamb-play  — il-Io^ħob  li  chien  isir 
fl-anfiteatru  (miilantichi  Rumani  etc.) 
Game-player— buffuCwieħed  mħal- 
las  biex  idaħħacin-nies). 

Gamesome  -r  collu  logħob,  ċaj- 
tier  eto. 

Gamester— lagħàb;  mara  m'hix  tal 
gàlbu. 

Gamesthess  -  lagħàba»  mara  li  til- 
għab  ghal  flus. 

Gamin— tifel  sdingat,  mitluk  jig- 
gerra  fit-torok. 

GAMING-Ioghob  (għal  flus). 
GAMlNa-fiOUSB  —  dar    tal-logħob, 
post  fejn  jilgħabuhom. 

Gamino-Table  —  il  mejda  tal-lo- 
għob  ;  you  will  iind  hini  all  night  at  the 
gaming-table^  issibu  il-lejl  collu  fuk  il 
mejda  tal-Ioghob  (jilgħabomj. 

Gamma— it-tielet  ittra  tal  alfabett 
griec;  gamut  (ara^. 

GAMMARiDiB  —  granci,  gambli  etc. 
tal  baħar. 

Gammarolitb  -ganiblu  ippetrificat 
(li  issibu  magħkud  fil  gebel). 
Oammarus  — gnmblu. 
Gammer— il  mara,  mara  xiħa. 
Gammon — coxxa  tal  majjal   iramel- 
ħa,  perżuta  ;  isem  ta  logħba  bid-dadi; 
ċajt;   tmellaħ   ( il-laham    fal  ħanżir, 
jew  taghmel  I-ardu) ;  tiuċajta  (tidħao 
bi);  tirbaħ  partita  tal  gammon  (logħ- 
ba  bid-dadi) ;  torbot  puprest   ta  ba- 
stiment. 

Gammon-rino  —  iccircu  li  miegħu 
jorbtu  il  puprest. 

GAMMONiNa— rbit  (seba  jew  tmien 
volti  bic-cima)  ta  puprest  ta  basti- 
ment. 

GaMMUT— ara  gamut. 
ĠjLUUY—jàm  ftickt/. 


Gammbb  —  arà  gamhler. 

Gamp— umbrella;  it-tundiatura  ta 
umbrella  meta  tcun  mifuħa.  . 

Gamut— -scala  tàl  musica. 

Gamy— bħal  caċċa;  li  fih  togħma  ta 
caoċa;  kalbieni,  curaġġus. 

Gan  (floc  bbgan)— dari  chienet  usa- 
ta  f  loc  il  verb  did ;  not  wiih  Ues  dread 
the  loud  eihereal  trumpet  from  on  high 
gan  blow,  (Mllton,  Paradise  Lost  V/, 
60)^  u  m*hux  b'biża  ankas  it-tromba 
mis-smewwiet  bdiet  iżżai^ar  (żarżret). 

Ganoh  -  iddendel  (tghallak)  f'ganċ. 

Ganchino  —  chif  jiccastigaw  jew 
jatu  it-turturi  it-Toroc  (castig  tat- 
Toroc  għal  dawc  li  icuuu  iccundan- 
nati  għal  mewt). 

Gandbr— il  wiżżu;  tiġġerra  (tmur 
minn  post  għal  jeħor^. 

Gander's  wool— ir-rix,  rix. 

Ganb — ħalk  ;  tittewweb. 

Gano  — tajfa,  ċorraa,  ^aji;,  salt  jew 
cumpannja  nies  flimchien;  tmur  (ma^ 
mixi,  pass  (chif  wiehed  jiraxi);  a  gang 
of  thievesy  cumpannja  tal  ħallelin;  our 
coalheavers  work  in  gangs  from  10  io 
16  meny  in-nies  tal  faħam  tap^ħna  (tal 
faħam)  jaħdmu  fil  (bil)  gajjijet  ta  10 
jew  15  ir-ruh  ;  to  gang  away^  tatic 
għaxwa  (jew  rekkiet  ir-ruħ) ;  to  gang 
one's  gaity  tmur,  titlak  ;  to  gang  out  of 
one  self  taliena  ruħec;  to  ganq  togetfier^ 
tiżżewweġ;  togang  to^  tgħib  (ix-xemx); 
to  ^ang  to  gait^  issiefer,  titlak  għal 
pajis  jeħor ;  to  gang  wiih^  tmur  1-art 
ftinnaufraga  jew  titchisserma  1-art); 
gang,  il  canal  f  mogħdija)  li  jagħmel 
fl-art  I-ilma  gieri  jew  1-wied  ;  water 
O'^^^g^  goj'ga  ta  jew  għal  1-ilma ;  gang^ 
rdum  ;  vieġġ,  tagħbija  (ta  wiehed  li 
jiata  jarfa  jew  i j[orr  fdarba) ;  għalka 
fejn  jirgħaw  il  bhejjem. 

Ganoablb  —  li  tista  tgħaddih  bil 
mixi  (passaġġ) ;  li  jista  ighaddi ;  li 
jimxi  jew  ignaddi  ^flus^. 

Gano-board  —  il  fallacca  (mogħdija) 
minn  bastiment  għal-lart;  mo^ħdija 
(triek)  minn  fejn  jimxi  jew  jippas- 
siġġa  issuldat  etc.  li  icun  ghassa  ( il 
passaġġ  tas-sentinellaj. 

Gano-cask  —  bittija  ghal  ilma  li 
iġibu  għal  bastiment,  fuk  id-dgħaj- 
jes. 


Digitized  by 


Google 


GAif 


—  ^08  — 


ĠAN 


Oano-bdgbb — serriek  tondli  jaħdem 
biez  jindrizza  rjus  tal  fallacbi  jew 
tavluni. 

Ganobb— mezzej,  dac  li  jimzi,  min 
ioun  jimxi ;  min  (dao  li)  imur  jew 
igħaddi  (minn  triek  etc.) ;  min  igħad- 
di  bil  miezi  (bil  mizi)  u  m*buz  fuk  iż- 
żiemel  jew  rieobeb  ;  il  cap,  1-imgħal- 
lem  (foreman)  ta  cumpannja  nies  jew 
(ħaddiema). 

Ganobtio)  taz-zmara     Oange;    li 

Oanoio  \  igħammar  fix-zmara 
Oange  (tal-India,  fl-Àsia)  ;  that  is  a 
gangetic  crocodile,  dac  cuccudrili  li 
jinsab  fil  (tal)  Oange. 

Ganoino— mizi,  mghodija  il  kud- 
diem,  progress. 

Oanoi  no-fobth — esportazioni  (ħruġ 
jew  bghit  ta  prodotti  etc.  ta  art  ghal 
art  oħra). 

Ganoino-obab— il  macna(roti  etc.) 
ta  mitħna. 

Ganoino-ooods  —  ħwejjeġ  li  tista 
iġġorrbom  jew  teħodhom  malajr  minn 
post  għal  I-jeħor ;  ħwejjeġ  ħfief  għal 
ġarr. 

Ganoino-plba  —  causa  twila  fil 
Korti. 

Ganolb— tlablab^  tpaċpaċ. 

Ganoliao  >  .  I  ;.     ,      . 

Oanolial  ;  **'  ^^^i^'*^^  <^'^)- 

OANOLiATBD--Ii  għaudu  il  ganglions 
(ara). 

Oanolifobm— li  għandu  ghamla  ta 
(li  hu  bħal)  ganglion  (ara). 

Oanolion  —  tumur  fin-nerv  jew 
għerk  tal  gisem  ;  glandula. 

Oanolionitis  —  infiammazioni  fil 
ganglion  (ara). 

Oano-haster— 1-imgħaIlem,  il  cap 
ta  cumpannija  ta  uies  (li  icuuu  jogħ- 
mlu  zogħol  fiimchien). 

Gano-saw— armar  b'hafna  seghi  jew 
mnazar  li  jabdmu  flimchien  ( biez 
jaktgħu  travu  f hafna  twavel  fħin 
wieħed  ). 

Oanorbna — cancarena. 

Oanobbl  —  vagabondy  bniedem  li 
igħaddi  ħajtu  jiggerra  mad-dinja;  tar- 
bija  li  għadha  chemm  telket  timzi ; 
hie  child  has  grown  a  ^angrel  hoy  nowy 
(KOHBf  IleleonoraJ  ;  ibuu  issa  tfarfar 
sewwa  li  telak  jimzi. 


Ganorbnatb — taghmel  iggib  can- 
carena. 

Oanobbnb— cancru,  caucai*ena;  tio- 
cancra;  his  wound  gangrened  hefore 
night^  il  ferita  li  chellu  iccancrat  ka- 
bel  wasal  il-lejl. 

Oanobbnous  —  iccancrat,  bil  can- 
cru ;  mhassar;  the  blood  turning  acri' 
monioua  corrodes  the  vesseU^  produeing 
hwmorrhages^  pmtxdea  red^  olack^  and 
ganQrenous,  fAibatlinof,  on  Aliment$)^ 
id-demm  meta  jitħassar,  jecol  il  bżie- 
żak  żghar  fejn  icun  kiegħed,  igib 
I-emorragija  (fgir  jew  tneħħija  tad- 
demm)  u  nfafet  żgħar  homor/suwed, 
u  iccancrati  /bil  cancru). 

Oamoub— dac  it-trab  li  fih  jew  li 
miegħu)  icunu  il  metalli,  meta  icunu 
għadhom  fil  minieri. 

Oano-way—  mogħdija,passaġġ,  wisa 
minn  fejn  wieħed  igħaddi ;  scala  ta 
bastiment. 

Oano  WBBK  — il  gimgħa  (il  ġi-anet) 
tar-Rogazioni  (li  isiru  kabel  il  festa 
ta  rMpsi  \ 

Oanil— xorta  ta]  gebel  taż-żoukor 
li  jitfarrac. 

Ganistbb — trab  bhal  dac  tal  ħajiar 
taż-żniet  li  iinsab  fil  minieri  tal  (taħt) 
il  faħam  tal  ħaġra ;  gebel  jebfs  mfar- 
rac,  ramel  u  tafal  magħġuoin  flioi- 
chien  biez  jicsu  bieh  il  postijiet  feju 
idewbu  il  ħadid. 

Oannbt— tajra  tal  ilma  bhal  wiżifi. 

Oanoid         )  ^  ^^^  ir-razza  (ordni j 

_  >•  ta  ħut    msejjaħ    tal 

Oanoidun  j  ganodians  (ara). 

GANODiANS—razza  ta  ħut  bil  kxur 
magħmul  ilekk  (bħal  enamel)  u  gej 
bil  ponta  bħal  ma  Iiu  li  sturgeon  (aro). 

Gant— tittewweb  (tiftaħ  kalħec); 
titwiba  (fetka  tal  ħalk). 

Gantlbt— il  castig tasswat  tal  mi- 
litari,  meta  suldat  etc.  li  icun  iccun- 
dannat  għas-swat  ineżżgħuh,  dahru 
barra,  u  igħaddi  mil  filliera  suldati 
armati  b'nerv  etc.  f  idejhom  biez  jak- 
la  dakka  minn  għand  cull  wieħed ; 
ta  run  tlie  gantlet,  tieħu  (takla)  is  swHt 
(fil  militar) ;  some  said  he  ought  to  hnve 
been  tied  neck  and  heels ;  ot/ters  that  he 
deserved  to  run  the  gantlet^  (Fielding. 
Tom,  Jones),  z'uħud  igħejdu   li  chien 


'Digitized  by 


Google 


OAN 


—  609  — 


GAR 


imisshom  rabtuh  minn  għonku  u 
minu  sakajhy  pħrajn  igħejdu  li  ohien 
ħfitkku  jakla  is-swat;  to  run  Uie  gantlei^ 
issofri  moħkrija,  critica  eto. ;  to  print 
U  to  run  the  gantlet  and  to  expose 
to  the  tonguea  Btrappado^  (  Glanvill, 
on  Dogmatizingjy  rain  jicteb  u  joħ- 
roġ  (  jistampa  )  xi  ħaġa  icollu  jok- 
għod  għal  critica  ħurxa  u  għal  ilsna 
tan-nies. 

GantLopb— ara  Qantlet. 
Gantry  — tilar  tal  injam   fejn   (fuk 
hiz)  ipoġġu  ii  btieti  jew  bramel). 

Ġanymedb  (  fil  Mitologija  )  —  iben 
7ro8  u  Callirhoe  li  ħa  miegħu  Jupi- 
ter  u  għamlu  dac  li  iżommlu  it-tazza; 
(fl-astronomija)  wahda  tnis-satelliti  ta 
Jupiter  misjuba  minn  (li  ra  lewwel 
darba)  Galileo  fPadua  fis-7  ta  Jan- 
nar  tassena  1610. 

Ganza— xorta  ta  wi^,za  salvaġġa. 
Gaol— calzri,  ħabs  ;  ticcalzra,  tib- 
għat  il  ħabs  ;  tlie  gaol  notp  ie  crowded 
with  prisonersy  il  ħabs  issa  mimli  pri- 
ġunieri ;  gaoling  vagabonds  was  of  no 
open  example,  (Baeon),  I-iccalzrar  tal 
vagabondi  ma  sewa  għal  xejn. 

Gaol-bird  -  ħabsi  (dieħel  u  ħiereġ 
il  ħabs ;  bniedem  tal  ħabs) ;  liberatin^ 
tlie  gaol  birds  in  A  lexandria^  jehelsu  il 
ħabsin  (in-nies  tal  ħabs)  TLixandra 
(Pall  Mall  Gazette,  Oct.  5th.  1882). 

Gaol  dblivbry  — ħelsien  mil   ħabs, 
meta  jibghatu  il  barra  mil  ħabs  dawc 
li  icunu  hemm  bla  ħtija  etc. 
Gaoler  -  calzrier. 
GAOLBRBBS  —  calzriera. 
Gaory  -  setta  ta  Lhud  CDutturi  tal 
Lhud;. 

Gap— fetħa,  xakk,  ħalk,  kasma; 
selħa;  mogħdija  dejka;  żmien  kie- 
għed  (kab/.a  ta  sniu  etc  )  ;  tiftaħ,  ix- 
xakkak ;  there  was  a  gnp  in  the  toalf, 
chien  hemm  selha  mwakk^ħa  (fetħa) 
fil  ħajt ;  theformost  Tariars  in  the  gap 
conspicous  by  his  yeUow  cap,  (Uyroii, 
GiaourJ^  iUTartar  ta  kuddiem  nett 
fil  mogħdija  dejka  etc,  t/ien  follows 
an  immenae  gap,  in  which,  nndouhtedly 
some  changea  were  made  by  <imtf,(Barkp, 
Abridgmeiit  of  Engliah  ITintory)^  im- 
bagħd  chien  hemm  kabża  cbira  ta 
suin  (għadda  salt  żmien  jeħor)  li  ma 


issemma  xejn,  li  fihom  (jew  li  fih) 
minn  għair  dubiu  ta  xejn  (sigur^,  sar 
xi  tibdil ;  to  stop  a  aap,  issodd  (tagħ- 
lak)  ferita ;  (tirmedia  ghal  ftit) ;  to 
àtand  in  the  gap,  tidħol  fin-nofs  (tes- 
poni  ruħec )  biex  tilka  (tipprotiegi 
jew  tħares  minn  xi  periclu  eto.)  lill 
xi  ħadd  jeħor;  Ready  I  take  aim  at 
their  leadere,  their  maeses  are  gapped 
with  our  grapesy  (TennyHOii,  Befence 
of  Lncknow,  III),  cunu  lesti  (armaw 
isa  I)  imJGniraw  għal  capijet  taghhom 
in-nies  taġħbom  miftuħin  minn  xul- 
xin  bil  balal  tagħnà. 

Gape  —  tiftaħ  ħalkec,  tittewweb; 
tiftaħ  ħalkec  meta  tibka  mistgħageb 
għal  xi  ħaj;a  ;  tinfetaħ;  fetħa  ta  ħalk; 
titwiba ;  il  ħalk  miftuħ  tal  għasatar 
(il  fetħa  tal  ħalk);  what  are  you  gaping 
atty  għaliex  inti  hecc  mistghageb 
b'ħalkeo  miftuħ?  he  is  gaping  after 
Cjew/or)  thisjplace  jew  situation,  għan- 
du  lagħbu  nieżel  (jixtiek  wisk  etc.) 
għal  dan  il  post  (jew  I-impieg) ;  may 

ihat  ground  gape  and  swalloio  nie  alive^ 

(Hhttkispear,  Benry  VI J,  irrid  (nara) 

I-art  tinfetah  u  tiblagħni. 

Gaper— min  jittewweb,jiftaħ  ħalku, 

min  jibka  ħalku   miftuħ  jistgħageb, 
Gapr  sbed  — stagħgib,  ftuħ  ta  halk 

ta  xi  ħadd  meta  jara  jew  jistagħġeb 

b'xi  haġa. 
Gaping  -  ftuħ  tal  ħalk;  titwib  ;  fet- 

ħa,  kasma  (fħajt,  blat  etc.  ) ;  xewka 

cbira  ;  their  gaping  was  to  receive  offer' 

ings  from  every  where  and  retum  none 

themselves,  (Bale.  Apology),  ix-xewka 

cbira  tagħhom  chienet  l)iss  li  jircievu 

(jeħdu  rigali  etc.)  minn  cullimchien  u 

huma  ma  jatu  xejn. 

GAPiNa-STocK— għageb    (  ħaġa  etc. 

ghall  ħadd  jeħor  li  jistgħageb  biha) ; 

/  wan  to  be  their  gaping-stock,  cont  sej- 

jer  iicun  il  ghageb  tagħhom  (bia  biss 

chienu  sejrin  jistghaġbn^. 

Gap-toothbd  —  li  għandu    snienu 

(bi  snienu)  mberrkin  (wesghin  waħda 

mill-ohraj. 

6AR~alabarda,  vleġġa  ;  il-Iizz  Cħu- 

ta) ;  iġġagħal  bil  fors. 

Garaoay— isem   ta  tajra  (ghnafm) 

tas-sork  (bħal  seker)  tal  Messico  (Ame- 

rica). 


Digitized  by 


Google 


GAR 


—  510  — 


ĠAR 


Garamantio — tal  Oaratnanti,  nios  li 
igħammru  fl'Amerioa  ta  Fuk ;  (  Li* 
biani,  Cartagiuisi ). 

Gabayancbs  -  xorta  ta  oiċri. 

Oarb  —  iibsa,  Ibies,  mgiba,  mod 
(chif  ;  garbu;  katta  furrajna,  kamħ 
biż-żbul  iiiexef;  tilbes;  torbot  il  katet 
tat-tiben  etc. ;  /  like  him  in  ihat  garb, 
joghġobni  b*dio  il  libsa  fliebes  heco); 
the  nse  of  t/ie  old  national  garb  was 
interdicted  (MneħuX^y^  Iliatory  ofEng- 
{afi<2)»  Ibies  antio  nazionali  neħħewh 
(ipprojbewh) ;  he  ia  ihe  only  one  there 
ihai  haa  a  goodgarby  ma  hemmx  ħliefu 
hemni  (hu  biss  li  hemm)  bil  garbu 
(garbat  jew  ta  mgiba  tajba,  li  jaf  igib 
ruħu  sewwa^  ;  he  could  not  apeak  En- 
glish  in  thenative  garb  (  Shakespear, 
Ilenry  Vj,  mà  chienx  jaf  jitchellem 
bl-Inglis  chif  jitchelmu  Mnglisi 
(bħal-lnglisi)  ;  tliese  men  garb  ViemseU 
ves  welly  dawn  in-nies  jilbsu   tajjeb. 

Garbaob— iMibel,  ħmieġ  tat-tnad- 
dif  ta  annimali;  msaren  tal  hut  li  jar- 
mu  fil  chcina  etc;  gewwieni,  msa- 
ren,  chirxa ;  chitba  immorali  (li  tagħ- 
mel  il  ħsara)  ;  tnaddaf,  tnehħi  li  msa- 
ren  tal  ħut ;  codfishes  are  garbaged,  saU 
ied^  and  hung  io  dru,  il  baccaljaw  ineħ- 
ħulu  msarnu  (inaddfulu  żakku)  imel- 
ħuh  u  idendluh  biex  jinxef. 

Garbel— it-tavla  li  tcun  mal  prim 
ta  bastiment. 

Garbish*— ara  garbage. 

GABLB-tnakki,  tagħzel,  tgharbel ; 
il  ħmieġ  (trar  etc  )  mnakki ;  in-naka  ; 
bniedem  vili,  pastas;  io  garhle,  to 
cleanse  Jrom  dross  and  dirt,  as  grocers 
do  their  spices^  (  Phillip$),  ihe  New 
IVorhl  o/  iVordsJ,  to  garble,  tnaddaf, 
tnakki  mit-trab  jew  hmieġ  ta  żrar  etc. 
bħal  ma  jagħmlu  bil  ħwawar  tagħ- 
hom  dawc  tal  merċa  ( il  mercieri  ) ; 
throw  ihe  garbage  away^  armi  (  ixħet 
barra)  iż-żrar  etc.  li  wakkajt ;  did  not 
ihe  lady  smile  upon  thegarhle  ( Wolcolf, 
F.  Pindar\  issinjura  ma  daħkitlux 
liii  dao  il  pastaż  vili  ? 

Garblbr — min  inakki  jew  igbarbel 
(ħwawar  miż-żrar  etc.) ;  ufiicial  8a- 
nitariu  (f  Londra)  li  dari  chien  idur 
u  jara  jeco  il  hwawar  li  icollom  għal 
beigħ   tal  ħwienet  icunux  mnokkijin 


u  ndaf  biżzejjed ;  min  jirraġuna  chif 
jakbillu  (iħalli  dac  li  ma  jakbillux  fxi 
quistioni,  biex  jipprova  li  hu  għandu 
raġun ). 

Garboard  —  lewwel  tavla  li  tcuu 
mkabbda  (mwaħħla)  mal  prim  ta  ba- 
stiment. 

GARBOiL-storbiu,  rvell,  frattarija, 
għagħa;  tgherfixa,  takliba,  tagħmel 
storbiu,  frattarija,  takla  (  tagħmel  ) 
rvell,  tagħmel  takliba,  tkalleb,  tgher- 
fex;  look  here,  tehat  garboils  she  amikedy 
(Shake.sp»ar,  Aniony  and  Cleopatra)^ 
ara  hawn  xi  rvell  (frattarija)  kalgħet 
(jew  ghamlet) ;  here  would  be  a  pre- 
cedent  io  garboil  ilie  house,  (Barael, 
Own  I\meJ,  hawn  icun  precedent 
biex  tirvella  (tkankal)  il  camra  tal 
parlamont  (tal  cunsill). 

Gar^ion — seftur;  waitedonby  IFiZ- 
liam  de  Merton,  i/ieir  gargion,  (FQller. 
Comb.  Univ,  7,  4^^,  servihom  William 
de  Merton,  is-seftur  tagħhom. 

GARCR0W(jeW  JAGKDAW)~ĊawIa. 

Gard— ara  (guard). 

OARD-bitħa,  ġnien,  ġardina. 

Gabd  — tberfel,  iddawwar  bi. 

Gardant — (flarmi;annimal,ljun  eto. 
li  icun  arbulat  jew  wiekaf  etc.  b'wiċċu 
ibares  il  kuddiem  jew  lejn  min  icun 
jħares  lejh. 

Gardb  bracb  -biċċa  (bħal  platt  jew 
tarca  li  il  gwerrieri  chienu  jorbtu  ma 
dirgħajjhom  fil  gwerra  (biex  jilkgħu 
dirgħajhom  middakkiet  tax-xabla  etc.) 

Gardbn  — gnien,  gardin;  tal  ġnien 
(tal  ġonna)  tcabbar  (ticcoltiva^  ġnien ; 
tiehu  ħsieb  tnissel,  tħawwel  etc.  fju- 
ri  etc.  fi  ġnien  ,  is  that  his  garden  ?,  dac 
il  ġnien  tiegħu  ?  /  have  a  lot  of  ihose 
flotoers  growing  in  my  garden,  ghandi 
ħafna  minn  dawc  il  fjuri  fil  ġnien  tie- 
għi ;  Italy  is  called  i/ie  garden  o/  Eu^ 
rope,  Mtalja  isejħula  il  ġnien  ( loc 
1-actar  delizius,  jew  sabiħj  tal  Europa; 
iliese  are  all  garden  tools,  dawna  collha 
għodda  tal  ġonna;  he  was  hroughi  /rom 
ahroad  on  purpose  to  ganlen  here,  ge- 
buh  minn  barra  għal  apposta  biez 
jiccoltiva  il  ġonna  hawn. 

Gardbnagb  —  orticullurav  coltiva- 
zioni  etc.  tal  ġonna ;  is-sengħa  tal  ool- 


Digitized  by 


Google 


«AR 


—  611  — 


QAR 


tivazioni  tal  ġonna ;  ħxejjex  (prodotti) 
tal  ġonna. 

Oardbn-balsam— il  balzmn. 

Gabdbn-olosb— ġnien  magħluk. 

Oardbnbr— gennien,  ġardinar. 

Oabdbn-bnoimb  -  tano  fak  carretta 
u  pompa  għat-tiskija  tal  ġonna. 

Garden-flba—  dac  il  ġrad  li  jakbes 
fil  gonna. 

Oardbn  flowbr  —  fjur  tal  ġonna 
(m'hux  salvaġġ). 

Gardbn  glass— bozza  tal  ħgieġ  biex 
igħattu  biha  il  pianti. 

OARDBN-GOUT—il  mard  ħażin  jew 
veneriu. 

Oardbn  HousB—dar  tal  villeggiatu- 
ra  (fejn  imorru  in-nies  fis-sajf)  ;  bur- 
dell. 

Oardbnia  —  xorta  ta  giżimin  (tal 
Cap,  tal  Africa). 

GARDBNio-tal  gardenia  (ara). 

Oardbnino— sengħet  il  gennien  jew 
il  ġardinar;  xogħolil  ġonna;  he  takes 
exceeding  pains  in  gantening^  jithabat 
wisk  (jenu  interess  cbir)  fix-xogħol 
tal  ġonna  ;  gardening  is  his  hobby^  ix- 
xoghol  fil  ġonnahu  l-acbar  namur  tie- 
ghu  (miġnun  ghax-xogħol  fil  ġnien  jew 
biex  jaħdem  tal  ġardinar). 

Oardenlbss— bla  ġnien. 

Gardenly  —  ta  ġnien,  1  i  jixrak  il 
ġnien  ;  managed  in  a  gai'denly  manner, 
(Marshall,  Rural  Economy  ),  miżmum 
ta  veru  ġnien  jew  miżmum  li  stess 
bħal  ġnien. 

Oarden-mould  -art  (ħamrija)  tajba 
għal  ġonna. 

Oarden-nail  —  musmar  tal  ħajt 
(musmar  tal  ħadid  fondut  li  jissam- 
mar  fil  gebel  u  li  għalecc  jusawh  wisk 
fil  ġonna  biex  ix»  bilcu  campanelli  etc.) 

Oarden-partt — stedina  ta  lakgħa  ta 
nies  fi  ġnien  fejn  icollom  trattament 
(stima  ichel  u  xorb)  u  xi  musica  ucoll 
biex  jeħdu  piacir. 

Oardbnplot  —  ħammiela,  rokgha 
art  fi  ġnien  (mħollija  għal  xi  fjuri  etc.) 

Gardbn-shbars— ronca,  jew  mhass 
taz-żabbara  ( jew  tal  genniena  biex 
jiżbru  u  jaktgħu  friegħi  etc) 

Gardenship  —  ara  gardening  jew 
hotticulture, 

Gardbn-sfidbr— brimba  tal  gonna. 


Garden-stand— banc  għal  ksari  fi 
ġnien. 

Gardbn^stuff  —  ħxejjex  etc.  li  jic- 
bru  fi  ġnien,  (crafes  etc.) 

Oardbn  syrinob  —  servizzial  għal 
bexx  tal  werak  tal  hxejjex,  pianti  eto. 
fi  ġnien. 

G ARDEN  -TILLAOE  ~  XOgħoI    tal    Colti- 

vazioni  ta  pianti,  fjuri  etc.  fi  ġnien. 

Oarden-walk— passaġġ,  mogħdija 
(għal  mixi)  fi  ġnien. 

Oarden-warbler  —  tajra  (għasfur), 
il  beccafic. 

Garden-warb  — cull  ma  jitnissel  fi 
ġnien  (ħxejjex,  Quri  etc);  a  clay  bottom 
i8  a  much  more  pemiciouB  Boilfor  trees 
and  garden-ware  than  gi*avelf  (Xorti- 
loer,  Husbandry),  kiegħ  ta  kasrija  tal 
fuħħar  jagħmel  wisk  actar  ħsara  lis- 
siġar  u*l  pianti  (ħxejjex,  fjuri  etc.)  U 
jicbru  fi  ġnien,  milli  jaghmel  iċ-ċagbk. 

Oarder— għassa,  min  jipdocra  xi 
ħaga. 

Gardbrobb —gwardarobba. 

Oardbvisurb— ara  vizor^ 

GARDBVYANOElgabinett,  camrażgħi- 

Oardeviant    jra  (cmajra);  snejdak. 

Oardon  —  isem  ta  huta  tal  ilma 
ħelu. 

Gardylor  — wardet !  ara  hemm,  ara 
wiċċec  etc.  (  hecc  igħejdu  li  Scozia 
dawc  li  icunu  sejrin  iwaddbu  jew  jix; 
ħtu  hnrra  mittieka  xi  ilma  maħ- 
muġ  etc). 

Garb— dac  is'snf  (oħxon  ordi^iariu) 
li  jicber  friġlejn  in-ngħaġ ;  attent  ledt 
ghax-xogħol ;  rghib,  li'  jagħmel  għal 
flus,  li  ma  għandux  xaba;  ħaddiem 
bieżel,  li  għandu  jew  jehu  interess  fix- 
xogħol  jew  fil  mogħdija  il  kuddiem 
tad-dar;  /^ar^,  tħares  ċass;u^tVA  fifty 
garing  headjf  a  monstrouB  dragon  Btands 
npright^  (  VxrgiU  ^Kneid ),  b'ħamsin 
ras  (għajn)  id-dragun  kagħd  wiekaf 
iħares  fiss  (jew  ċass  b'għajnejh  mber- 
ka). 

Gabfish— isem  ta  ħuta,  il-lizz. 

Garoalizb-  tiggargarizza. 

Garganey  — xorta  ta  papra,  li  tinsab 
l-actar  fllndia,  u  xi  drabi  ucoll  fl-In- 
ghiiterra. 

Garoantu.n- tal  għageb,  ta  cobor 
cbir,  li  iwuħħax.  .     . 


Digitized  by 


Google 


QAR 


—  512  — 


6AR 


Garoarish— gargarismu  ;  ilma  etc. 
lest  biex  wieħed  jiggargarizza  jew  ilaħ- 
laħ  ħalku  jew  grieżmu  bih. 

Qaroarizb— tiggargarizza  jew  taħ- 
sel  grieżmec  etc.  b*xi  ilma  etc.  li  icun 
b*xi  duwa. 

QAROAT—il  grieżem  ;  iaem  ta  marda 
fil  bhejjem,  meta  jintefhulom  grie- 
żemhom. 

Garole— gargarismu  (ilma  etc.  għal 
ħasil  tal  grieżem  etc.) ;  tiggargarizza 
(tlaħlaħ  grieżmec  b'xi  ilma  li  jatic  it- 
tabib  b'mod  li  bin-nifs  U  titfa  ma  tib- 
laz  dac  Mlma) ;  isem  ta  marda  fil  j 
gżiegheż,  meta  dawn  jibdew  jixxenglu 
fii  mixi  u  ma  jeclux. 

Qarouno —gargarizzar  jew  tlaħlih 
tal  grieżem  b'xi  ilma  lest  mit-tabib. 

Garool  —marda  tal  ħnieżer  (  ara 
gargle). 

Qarooylb  —  miżieb  li  gej  għamla  ta 
għasfur,  ajcla  etc. 

•  GARTBALDi—isem  ta  ġlecc  li  jilbsu 
in-nisa  hecc  msejjaħ  mil  għamla  jew 
il  katgħa  tal  ġleco  li  chien  jilbes  Gari- 
baldi  u  in-nies  tiegħu. 

Garish— li  ilellex,  li  jidher,  li  jiti 
'fil  għajn. 

GARisHLY-bit-tlellix;  bmod  lijati 
filg^ajn ;  trimmed  up  garishly,  irran- 
ġat  (mżejjen)  b'ħafna  tlellix. 

QARLAHD-^dafra,  oarana  tal  ward, 
ghirlanda;  iddawwar  b'ghirlauda  jew 
b*curuna  tal  ward ;  ġabra  ta  bcejjeċ 
(tal  chitba,  componimenti,poesija  etc.) 
sbieħ ;  antologija ;  dic  il  mal.ja  bħal 
borsa  fejn  il  baħrin  iżommu  jew  jerf- 
għn  I-ichel ;  dac  rpar  tal  ħabel  etc.  li 
jagħmlu  fl-art  ma  dwar  gozz  balal  etc. 
biex  jibkgħu  flocom  u  ma  jitgherbux 
u  jixterdu. 

Garland-flowbr  —  il  fjur  tal  ghir- 
landi. 

Garland-rosb — {roaemary)  -  il  ward 
tal  ghirlandi. 

Qarlic— tewm ;  a  ^arZtc  eater^  wie- 
ħed  li  (min)  jecol  it-tewm ;  cliem  ta 
disprezz  li  I-Inglisi  igħejdu  lil  xi  ħadd 
li  ghalihom  icun  baxx  jew  ordinariu ; 
garlic  eaters,  lewwel  ma  chienet  usata 
minn  Shakespear  lill  xi  ħadd  li  chien 
min-nies  baxxi,  u  dana  billi  in-nies 


baxxi  ta  Buma  chienu  u  ghadhom  jec- 
lu  it-tewm  f  bħalna). 

Garuok  scbntbd  —  li  fih  riħa  ia 
tewm. 

Qarligk  wort— tewm  salvaġġ. 

Garlicky-U  fih  riħa  jew  togħma 
ta  tewm ;  bħattewm. 

Qarmbnt— libsa. 

GARMBNr-ouTTBR— macna  għat-tifsil 
jew  il  ktiħ  tal  ħwejjeġ. 

Garmbnt-mkasurbr  —  dic  il  faxxa 
jew  strixxa  bin-numri  nikassma  pul- 
zieri  etc.  kies  tat-tifsil  tal  ħwejjeġ. 

Garmbntbd— liebes,  mlibbes. 

Garmbnturb— ħwejjeġ,  Ibies. 

GARN  —  ara  yarn. 

Oarn-windlb  ~  rucchell  għat-ticbib 
tal  ħajt. 

Garnbr— fossa  tal  kamħ,  matmura; 
tabżen  il  kamħ,  jew  tiffossa)  tarfa  jew 
iżżomm  il  kamħ  merfuh  fil  fossa  jew 
fosos  ;  tahżen,  iżżommu  maħżun  ;  the 
xorath  that  garners  in  my^  heart^  (Teil- 
nyROii.  fn  Memoriam\  il  killa  (^corla) 
li  għandi  mahżuna  fkalbi  jew  gewwa 
fija. 

Garnbrbd  ~maħ/.un. 

Garnbt— ħaġra  preziusa  (gemma) 
ta  lewn  ħamrani,  bhal  ħbub  tar-rum- 
miena  ;  ir-rnmmiena  (li  tissejjaħ  ucoll 
apple'garnet^hsLrrB,  minn  pomegranatej; 
(Hx-xogħol  tal  carpintieri^  biċċa  xo- 
għol  bħal  ċuppetta  li  gejja  hecc  h  ; 
biċċa  meccanismu,  bħal  parano  bi  ħbu- 
la  etc.  biex  igħabbu  jew  iħottu  mer- 
canzija  tkila  fuk  il  bastimenti. 

Qarnetbr  — min  icoUu  ħsieb  (jindo- 
craj  il  fosos  tal  kamħ. 

Gaknish  —żina,  rikma;  sett  jew  tagħ- 
mira  platti  etc.  actarx  iżda  għal  tnax 
ir-ruħ ;  tirranġa  (bħal  cochi  meta  igi- 
bu  xi  perAuta  etc.  fuk  il  mejda)  ;  iż- 
żejjen,  tirkem;  timla  ;  tavża  (tinnoti- 
fica  bil  kortij;  to  gamidi  a  table^  tarma 
mejda  bil  platti  etc.  jew  tlestiha  għall 
ichel  ;  everybody  admired  the  garniah 
ofherdresB^  cuihadd  tgħaxxak  (baka 
mghaxxak)  bil  gmiel  jew  iż-żina  ta 
ħwejjiġha  jew  ta  Ibies  li  chellha  ;  they 
gave  their  chief  on  departingy  a  garnwi 
ofgilt  vesaeUeic^  taw  lill  cap  taghhom, 
meta  gie  biex  jitlak,  set  ( tagħmira) 
ta  tnax  il  tazza  etc.  ndurati ;  every 


Digitized  by 


Gobgle 


GAR 


—  513 


GAR 


one  liked  tliose  cliariois  garni«hed  with 
ailver  and  gold,  calħadd  għoġbab  dawc 
il  carrijet  (carrozzi)  mżejnin  b*dic  11 
fidda  u  b'dao  id-debeb ;  no  one  gar- 
nishes  his  lamb^  or  lards  salt  pork^  better 
than  our  cook^  ħadd  ma  jirranġa  (iżej- 
jen  ghal  fuk  il  mejda)  il  ħaruf,  jew  jil- 
lardia  il-laħam  immtllah  tajjeb,  daks 
11  coc  tagħna  ;  all  the  streets  were  gar- 
nished  wit/i  ihe  citizens  standing  in 
their  liveries  (Baeoii)  Henry  Vll)^  it- 
torok  collha  chienu  mimlijin  bin-nies 
tal  belt  (jew  tal  pajisi)  lebsin  bil-livriji 
tagħhom. 

Garnishbb  —  wieħed  11  lcun  avżat 
(notificat)  bil  kortl  biex'ma  ihallasx 
fius  lill  ħadd  jeħor  11  icollu  jati  lil  dac 
stess  11  icun  avża  jew  Innotlfica. 

Gàrnishbr— min  Iżejjen,  jirranġa, 
javża  jew  jlnnotifica  bil  Eorti. 

Garnishino— żina,  armàr ;  tizjin. 

Garnishmbnt — armàr,  żina,  orna- 
ment ;  avvis,  notifica  (bil  Korti)  biex 
wieħed  jidher  fil  Eorti. 

Garnison— għassa  ta  suldati. 

Garniturb  —  armàr,  tiżjin  ;  riide 
and  antitjue  garnitnre,  decked  the  sad 
walls  et^  (8eott,  the  Ladi/  o/ihe  Ijake) 
bHiżijn  (armàr)  goff  u  antic  chienu 
mżejnin  (ai^matij  11  ħitan  coroħ. 

Garookuh  —  isem  ta  bastiment  11 
jistadu  bieh  fil  golf  tal  Persia. 

Garous  — bħal  garum  jew  ħut  fil  ħall 
etc.  bħal /?u?A:fe«. 

Gar-pikb— isem  ta  ħuta,  il-lizz. 

Garran— żiemel  żghir  ;  mezzu  ca- 
vallu. 

Garrbt— 11  camra  ta  fuk  II  bejt,  11 
camra  tal  bejt;  iddaħħal  filsa  jew  maz- 
can  fil  fili  ta  bini ;  il-lewn  ta  njam 
msewwes. 

Garrbt  MASTBR-mgħallem  11  jaħ- 
dem  jew  jagħmel  11  għamara  (gwarda- 
robbi,  gredenzi  etc.  )  u  Ibieghhom  fil 
hwienet  jew  lir-righettieri. 

GARRBT-sTORY-is-sular  ta  fuk  nett 
ta  dar. 

Garrbttbd  — li  fih  It-turretta,  armat 
blt-turretta,  jew  torrijlet. 

Garrbttbbr— min,  dac  li,  jgħam- 
mar  jew  jokgħod  fis-sular  ta  f uk,  jew 
fil  camra  ta  fuk  11,  jew  tal,  bejt. 

Garrbttino  — mazcan  jew  lakx  tal 


gebel  mdeffes  jew  m&aħħal  fil  fill  tal 
blnl. 

Garrison  —  gwarniglon ;  cumpanja 
jew  truppi,  tas-suldatl  11  tcun  stazlona* 
ta  (klegnda)  f  fortlzza  etc.  blex  tleha 
ħsiebha,  tlnducraha,  mlU-attacchl  tal 
għadu;  Is-suldatl  collha  ta  belt  jew  ta 
torrl ;  fortizza  armata  jew  mghammra 
bis-suldatl  u  il  canuni  etc. ;  nducrar 
ta  post,  fortizza  etc.  mis-suldati; 
tgħammar  fortlzza  blt-troppi  jew  bis- 
suldati  biex  jlnducrawha  mlll  għedew- 
wa  ;  it  would  be  impossible  for  England 
to  leave  this  island  not  well  gannsoned^ 
ma  jlstax  lcun  għall  Ingbllterra  11 
tħalli  din  II  gżira  minn  ghajr  ma  tcun 
mgħammra  tajjeb  bis-suldati. 

Garron  — żiemel  żgħir. 

Garrote— biċċa  gnodda  tat-turturl 
II  biha  jlstrangulaw  11  Spanjoli  (  bllll 
jorbtu  holka  tal  hadld  ma  għonk  11 
hati  u  j'orbtuh  ma  travu,  u  minn 
ri^lejh  jiġbdu  sa  ċhemm  rasu  tinkala 
mis-sinsla  ta  dahru  ). 

Garrotb— tlstrangla,  tatl  11  mewt 
jew  toktol  bnledem  bil  garrote  (ara). 

Garrulity  —  treddln,  tghemghim, 
tlablib ;  cllem  jew  dlscors  bosta ;  ha- 
fna  dlscors. 

Garrulous-  11  jltchellem  bosta,  li 
Iredden,  II  Ighemghem  etc. 

Garruloubly— b'ħafna  treddin,  di- 
scors  jew  cliem. 

Garrulousnbss— ara  garrulit^. 

Garrulus— Isem  ta  ghasfur  h  Itak- 
tak  jew  jivversla  ferm,  bħal  calandra, 
Iżda  b'rix  sabiħ  ta  bosta  culuri. 

Garrya— Isem  ta  pianta  11  tlcber 
jew  tinsab  fil  California  ta  fuk,  u  fil 
Messico  (l-America^,  u  hecc  msejħa 
għal  Nicol  Garry  11  chien  Secretarla 
ta  Cumpannija  Hudson's  Bay  ). 

Garsb— tifsad,  takta  jew  ittakkab 
il-laħam  blex  joħroġ  Id-demm;  katgħa, 
dakka  ta  pinzetta;  fasda. 

Garson— seftur,  wlehed  ghal  facendi 
(cnis  tal  art  etc.) 

Garsum  —  tesor ;  capparra,  ħlas  ta 
flus  kuddiem  meta  wleħed  jeħu  xi 
cens,  kbiela  etc. 

Oarter— taccalja,  kafla;  1-isem!  ta 
1-oghIa  grad  tal  cavalierat  Inglls  jew 
tal  cavalleri  tal  Inghllterra ;.  1-ordni 

66 


Digitized  by 


Google 


«AK 


—  514  — 


GAS 


tal  ġarraitiera  ;  torbot,  iżżomu),  ittaUa 
il  calzetti  b*taccalja  jew  kafla ;  tati 
i-ordni  tal  **Garter"  jew  tal  ġavraitiera 
*^Knight8  ofihe  Garter'  are  dislinpnish' 
ed  by  the  initiaU  K,  G.  after  their 
names^  il  Cavaljeri  tai  '*Ordni  ta)  Ġar- 
rattiera*'  igibu  il-littri  K.G.  wara  ieitn- 
bom  ;  garter  your  hose,  orbot  il  cal- 
zetta  rbit-taccalja)»  he  will  aoon  be 
gartered  now,  dnX  wakt  isir  (jaghmlah) 
Gavalier  talĠarrattiera.  * 

Gartbb  PI8H— isem  ta  ħuta  jgħe- 
dulha  ucoll  **  Scabbard  flsh"  jew  '*Le- 
pidodus**  għaliex  għandha  għamh  ta 
(gejja  bħal)  kafla  jew  taccalja. 

GARTRaiNO  —  tal  ġarrattiera  ( tal 
kafla  jew  taccalja) ;  rbit  bit-taccalji 
jew  bil  kfieli. 

Garth— ġnejna,  ghalka,  ġnien  (l-ac- 
tar  iżda  ta  cunvent) ;  għalka,  il  magħ- 
luk  għal  ħut,  post  riservat  għal  xi 
ħadd  għas-sajd  nx-xmara  etc  ;  rmiġġ. 

Gartħman— dac  li  icollu  il  maghluk, 
ir-ragel  li  iħallas  biex  iżomm  post  fi 
xmara  etc.  riservat  għalih  fejn  jistad, 
ngħejdu  aħna  sid  rmiġġ. 

Qarum— ħut  miżmum  fil  ħall  etc. 
jew  magħmul  pickles. 

Garvib— ara  api^at. 

Gas— gass;  discors  fieragħ,  vojt ; 
taħrak  it-tnietex  tal  ħajt ;  titchellem 
vojt  jew  fieragħ. 

Ga8-alarm  — ara  gasoseope. 

GASALiBRr-- linfa  tal  gase,  linfa  li 
tixgħel  bil  gass. 

Ga8  braokbt— brazz  tal  gass ;  fer- 
gha  tal  gass. 

Gasburnbr  —  il  beżżul  fit-tarf  tal 
brazz  fejn  jixgħel  il  gaes;  becc  tal 
ga89. 

GASooAL—faħam  tal  gass,  faħam  li 
minnu  joħroġ  jew  jagħmlu  il  gass. 

Ga8-oompany— cumpannija  tal  gass; 
zirca  li  tieħu  ħsieb  iz^^omm  macni  etc. 
tal  gass  biex  tipprovdi  dwal  tal'  gass 
f  belt  etc. 

Gasoon— tal  Qasconja ;  wiehed  faħ- 
ħari,  li  iħobb  jiftaħar. 

Gasgonadb. —  faħhari,  wiehed  ihobb 
jiftaħar ;  ftahir ;  tiftahar. 

Gasoonader— faħħari,  wieħed  li  i- 
ħobb  jiftahar. 

GA80ROMQ--fie8/bakkun  gej  mghaw- 


weġ  bħal  nofs  toud  ghal  ktiegħ  tal 
blat,  jew  għat-tħaffir  tal  art. 

Gasbfy — tbiddel  f  gass,  tagħmel  jew 
tbiddel  ħaġa,  ilma  etc,  f  gass. 

Gasblibr— ara  gasalier. 

Gasfitter— fitter)  ħaddiem  fl-armar 
tal  gas ;  min  ikiegħed  iċ-ċomb,  braz- 
zi  etc.  tal  gass. 

Gasfixturb  —  brazz  tal  gass ;  lin- 
fa  etc.  li  tixgħel  bil  gass. 

Qas  oaugb — strument  biex  jaraw  il 
pressa  tal  gass. 

Gas  govbrnor  —  recipient,  calda- 
run  etc.  mimli,  jew  li  icun,  bil  gass  u 
li  minnu  imbaghd  il  gass  per  mezz  tal 
pressa  ighaddi  għal  gewwa  it-tubi  u 
imur  għax-xgħil. 

Gas  jbt— ara  ga$  burner. 

Gas-lamp  —  fanal  tal  gass  (  bħal 
dawc  li  naraw  biex  jixgħelu  fit-torok). 

Gasmain— it-tubu  ewlieni  li  joħroġ 
mil  fabbrica  tal  gass  u  li  minnu  imba- 
għad  joħorġu  it-tubi  jew  il  friegħi 
l-ohra  għax-xgħil. 

Gas-mbtbr— il  miter  tal  gass,  mac- 
na  registru  biex  turi  chemm  jinħela 
gass. 

Gas  pipb— cannoltaċ-ċombetc.  għal 
gasB. 

Gas-servicb— il  cannoli,  tubi  braz- 
zi  etc.  tal  gas ;  1-armar  collu  biex  jix- 
ghel  il  gas  (fdar  etc.) 

Gas-stoyb — chcina  li  issajjar  bil 
gass. 

Gas  tank— gasometru,  caldarun  jew 
depositu  fejn  icun  miġbur  il  gass  lest 
biex  icun  mkassam  għax-xgħil. 

Gas  tar— dac  il  katran  li  jibka  fit- 
tubi  u  li  joħro^  meta  il  gas  icun  il- 
lambicat  mill  faħam. 

Gas  TiGHT— magħluk  tajjeb  li  ma 
jistax  igħaddi  il  gass  minnu. 

Gas-tongs  —  tnalja  għar-rbit  tat- 
tubi. 

Gas-work8— fejn  isir  il  gass ;  fejn 
jinħadem  il  gass. 

Gasbs— plural  ta  gase  (^ara). 

Gaseous  ~tal  gasS)  bil  gass,.  li  fih  il 


GASĦ—takta,  taksam,  tfellel ;  tit- 
chellem  bosta,  tlablab,  tgħejd  shiħ ; 
tghajjeb  lill  xi  ħadd  billi  tgħawweġ 
balkec ;  tgħawweġ  halkec  biex  tgħajjeb 


Digitized  by 


Google 


ĠkH 


i-  h6  — 


GA« 


liil  xi  ħadd ;  katgħa^  kasma,  tiflila ; 
discors,  cliem,  tlablib;  li  jilħakluy 
ħajjen. 

Gash-oabbit— wieħed  li  Cmin)  ghan- 
du  ħalku  mgħawweġ ;  fakmi ;  he  i8 
teethless  and  gash'gabbit^  bla  snien  u 
fakmi. 

OASHFUL^icreħ  tal  għageb,  li  iba'>.ża 
li  iwerwer  bil  cruha. 

QA8HLiNE8S~cruha  tal  ghageb,  cru- 
ha  li  tbażża. 

Qashlt— li  ibażża  bil  cruha  tiegħu. 

Qasipy— ara  gase/t/. 

Qasiform— bħal  gass. 

QASKBT—ic-cimi  (  immaljati  )  biex 
jorbtu  bihom  il  klugħ  meta  jitwuhom 
mal  pinnuri. 

Gaskins— kalziet  jew  calzetti   wes- 
ghin   (li   meta  ma  icunux   marbutin 
jinżlu  fuk  i8-8akħjn>. 
'  Oa8  lioht  -  id-dawl  tal  gass. 

Qas  liohtino— xgħil  bil  gas  (tadar, 
belt  etc.) 

QAsoLiNB-^dawl  bħal  gasli  isir  mil 
petroliu. 

Qasombter  —  gasometru  ;  macna 
strument  għal  cliejl  ta  chemiii  icun 
hemm  gass. 

QASOMETRio-tal  chejl  tal  gàss. 

Qasombtry— gasometrija,  li  studiu 
għal  chejl  tal  gassjiet  (  biex  jaraw 
chemm  hemm  jew  sar  gass  ). 

Qasophaker—  werrej  tal  esistenza 
tal  gassijiet  ħżiena  jew  velenusi  ;   the 

?a8ophaner  w  described  a8  a  Inmp  of 
oracic  acid  heated  to  redness  in  chlo- 
rine  and  blown  into  a  hnlb^  carbonic 
acid,  and  otlier  deletenous  gases  give  pe- 
culiar  reaction  on  the  bulb,  and  indicate 
their  presence^  il  "gosophaner**  hua 
magħmul  minn  (icun)  biċċa  acidu  bo- 
ricu  li  jicwuha  nar  fil  clorina  n  jon- 
fħnha  gewwa  recipient ;  I-acidu  carbo- 
licu  u  xi  gassijiet  oħra  ħżiena  jagħmlu 
għaliba  u  imorru  ghal  fuklia  u  b*dan 
il  mod  jaraw  li  icun  hemm  dawn  il 
gassijet. 

Qasosoopb  — strument  li  bih  jaraw 
isibu  il  gas  hażin  ('\\  carburetted  hydro- 
gen)  11  icun  hemm  fl-aria. 

Qasp—  rfigħ  tan-nifs  ;  Ihiġ ;  tarfa 
(in-nifs),  tilheġ ;  to  gasp  after^  tixtiek 
ferm ;  the  Castilian  and  his  uifc  gasp- 


ed  after  their  liberty^  CAddison,  Speo- 
tator,  No.  198J,  il  Castiljan  u  martu 
xtieku  ferm  li  icollhom  il-libert&  (li  icu- 
nu  meħlusin) ;  at  t/ie  la8t  gaep,  fl-t^- 
har  nifs  ("ta  ħajjtna)  ;  wakt  il  mewt. 

Oasping— rfigh  tan-nifs,  Ihiġ. 

Oaspinoly  —  bi  rfigħ  tan-nifs,  bi 
Ihiġ. 

Gassing— il  ħruk  tat-tnietex  li  icun 
hemm  fil  ħajt  (meta  igħaddu  il  ħajt, 
li  icun  lest  mibrum  fil  macna,  minn 
gewwa  fiamma  biex  jneħħu  daw^c  it- 
tnietex  li  icun  fih,  u  imbagħad  icheb- 
buh  fi  rchiecbel  etc.  u  ioun  lest  għal 
bejgħ). 

Qassino  framb  —  lasta  bil  fiammi 
jew  ilsna  tan-nar(dwal  kawwija)minn 
fejn  ighaddi  il  ħajt  biex  jaharkulu  it- 
tnietex  kabel  ma  ichebbuh  u  ilestuh 
għal  bejgh  mil  fabbrica). 

Qassoup— xorta  ta  sapun  minerali. 

Gassy— tal  gass,  li  fih  il  gass  jew 
gassijiet ;  collu  discors  jew  cliem  fie- 
ragħ ;  he  is  always  so  gassy^  dejjem 
b*hafna  discors  fieragħ  (tlablib  etc  ) 

Gast  —  tbażza,  twaħħax  bil  biAa ; 
biża,  waħx  ;  /  saw  the  woman  in  a  gast 
and  pale  as  death,  rajt  il  mara  fbiża 
cbir  u  safra  mewt. 

Oastbr  -  Ibażża ;  twaħħax. 

Qastbro  (jew  GastroJ  — iż-żakk  ;  li 
stoncu. 

Qastful— li  iwerwerbU  biża;  waħxi; 
mba/ia,  mwahhax;  mwerwer  bil  biża; 
mbażża  eħih  jew  ferm. 

Qastfulnbss  — biża,  wahx. 

Qastliness— ara  gliastliness. 

Gastly — ara  ghastly. 

Gastnbss  -biża  cbir,  wahx  ;  do  you 
perceioe  the  gastness  of  her  eye  t 
(ShakHpear,  OtheUo)  tilmah  (tara)  il 
bixa  cbir  li  għandha  rgħajnejha. 

Oasteropod  —  isem  ta  annimal  li 
għandu  gismu  artab  u  idellec  bħal  tal 
bebbuxa. 

Qastraloy  )  gastralgia;  ugiħ(ner. 

^  >  vus)  fli  stoncu  mmn 

Qastralgia)  ghajrdeni. 

Oastrio-oatarrh— catarru  gastriou 
(jew  fli  stoncuj;  stoncu  li  m*hux  f-lQ- 


Digitized  by 


Google 


GAS 


516  — 


GAl* 


oa  jew  li  ma  jahdimx  sewwa  (  għaliex 
maridj. 

Ga81:rio  FRVEa  —  deni  fli  stoncii) 
igbejdalo  acoli,  enteric  fever. 

Oàstrio-juiois— dao  Igħab  li  inixxi 
li  stonoa  li  igħejn  wisk,  (li  minn  għaj- 
ra  ma'ssirx  id-digestioni  jew  li  minn 
ghajra  li  stoncu  ma  isajjarx),  icbel  li 
niecla. 

6A8TRiG-8YSTBM~cnll  ma  għandna 
f  gisimna  li  igħejn  (jaħdem)  biex  issir 
id-digestioni  (jew  isir  dac  li  nieclti/ 

Qastrioal— ta  li  stoncu  ;  tal  ichel 
(tajjeb) ;  what  kind  of  (feuius  is  yonr 
Lord's  gastrical  chef  ?  (l>.  iHraeh)  Vi- 
vian  Grey  Bk.  II^  Chap,  II J  ;  xi  qua- 
lità  ta  ragel  ha  il  coc  tas-sinjur  tie- 
għec  (chif  inhu  il  coc  tas-sinjur  tiegiiec, 
isajjarlu  tajjeb  zejn  ?) 

Gastrioism— gastricismu;  gula. 

GA8TRiL0QUiSM--ara  Ventriloquism. 

Gastriloquist— ara  Ventriloquist. 

6ASTRiL0QU0us--ara    Ventintoquous. 

Gastriloquy  —  ara    Ventriloquism. 

Gastrilis— infiammazioni  (marduj 
ta  li  stoncu. 

Gastrooblb— isem  ta  marda  ta  li 
stoncu. 

Gastrodynia  —  il  colica  ta  li  stoncu. 

Gastrolatbr  —  wieħed  li  jagħmel 
il  żakka  Alla  tiegħu. 

Gastrology— discors  ( trattat  etc.) 
fuk  li  stoncu. 

Gastromist—  ventriloquist  (ara). 

Gastronomb      I  wieħed  li   ihobb   il 

Gastronombr  j  żakku,  li  iħobb  jecol 
tajjeb;  li  iħobb  ipappiha. 

Gastronomic       f    tal     gastronomy 

Gastronohioal  j    (ara). 

GABTR0N0Mi8T~ara  gastronomer. 

Gastronomy— ichel  tajjeb,  ħajia  jew 
mejda  tajba  ;  issajran  ( is-sengna  tal 
cochi). 

Gastroraphy— operazioni  (ta  tabil>) 
meta  iħit  zi  ħaġa  fiżżakk ;  ħjata  fiż- 
żakk,  jew  ta  xiħaġa  fiż-żakk,  ta  xi  ħàdd 
marid. 

Gastrosoopy — esami  (fili)  fli  atoncu 
minn  xi  tabib  biex  jara  jew  isib  il 
marda  zi  tcun. 

Gastrostomy— dħul  ta  ichel  minn 
gewwa  iż-żakk  għal  gewwa  li  stoncu 
li  isir  boperazionitattabiblill  xi  ħadd 


li  ma  icunx  jista  jecol  jew  jibla  minn 
grieżma. 

Gastrotomy— ftuħ  (tierit)  taż-żakk 
(operazioni  ta  tabib). 

GArB-bieb  cbir  (ta  belt,  fortezza, 
palazz  eto.);  xatba,  grada  ta  bieb; 
triek,  mogħdija,  passaġ^;  mod  jew 
maniera  (mgiba  chif) ;  dac  ittilar  tal 
munxar  li  jusaw  il  mastrudaxxi  u  li 
jissiccaw  bil  ħabel ;  tforni  jew  tagħ- 
mel  bieb  (  fpalazz  etc.  ) ;  iżżomm 
magħluk  wielied  (fculle^ġ  etc.)  li  ma 
jistax  joħro^  mil  bieb  il  barra  talli 
icun  għamel  zi  mancanza;  the  gafes 
ofhell  are  open  night  and  day^  il  bwieb 
tal  infern  huma  miftuħin  lejl  u  nhar  ; 
they  couldnt  find  the  right  gate  to  Lin- 
cohiy  (Ht^felotk),  ma  setgħux  isiba 
liema  hi  it-triek  għal  Lincoln ;  to 
staud  in  the  gate  (JQw  gafesj^  tcun  floc 
tajjeb,  tieħu  posizioni  (til  gwerra)  taj- 
ba,  jew  vantaġġusa  fuk  il  ghedewwa. 

Gatb-door-iI  bieb  ta  barra  ta  dar. 

Gatehousb— camra  żghira  isfel  fejn 
jokghod  dac  li  icollu  ħsieb  il  bieb  ta 
dar  (jew  il  purtier). 

Gatekbbpbr)  min,   dac  li,    icollu 

Gate-man  )  ħsieb  il  bieb  (li  jagħ- 
lak  u  jiftaħ)  fpalazz  etc;  il  purtier. 

GATBLESS~bla  bi  b. 

Gatb  MONEY— flus  U  jitħalsu  (ħlas) 
biex  wiehed  jidħol  (għad-dħul)  fil  post 
(għalka  etc.)  fejn  icun  isir  il-logħob 
(tiġrijet  etc.) 

Gatb-saw— serriek  marbut  jew  is- 
siccat  ftilar  tal  għuda  bil  ħabel. 

Gatb-trip— pas8,  mixja. 

Gate  ward  — purtier,  wieħed  li  icol- 
lu  ħsieb  r'jindocra)  il  bieb. 

Gatbward    \y-    :i  1 -^u 

Gatb-way— mogħdija,  triek  ;  daħla, 
il  bieb;  mina. 

Gathbr— tiġbor,  tiġma;  tghezzez, 
iddomm,  tagħżel  minn,  tokrob  ;  tasal, 
iggigħed,  titwi ;  gemgha,  gabra^  dam- 
ma ;  ġmigħ,  tiġgħid  ;  gatlier  all  those 
stones^  iġbru  (ghezzu)  dac  il  gebel ; 
xohen  he  had  gathered  all  the  men  and 
boys  together,  meta  ġabar  (ġama)  rgiel 
u  it-tfal  collha  flimchien;  save  us,  o 
LoihI^  and  gather  us  froni  among  the 
heathen   ^Psalm  CVI,  Ift )^   salvana  0 


Digitized  by 


Google 


ĠÀ* 


-tll  - 


ĠAtJ 


Sinjur  q  għażilna  minn  (żommna  li  ma 
nitħaltux  ma*l)  pagani  (jew  dawo  li 
jatu  kima  1-allat  foloz  ) ;  to  gather 
/?oM?^r<,  takta  (tiġbor)il  fjuri;  to  gather, 
targumenta;  what  will  yon  gather  from 
all  t/iUf  x'targumenta  (xi  tgħejd,  x'feh- 
ma  tagħmel )  minn  dana  coUu?; 
Ociober  is  (he  season  to  gat/ier  grapes^ 
Ottubru  hua  iżżmien  tal  ġbir  (ktigħ) 
tal  għeneb  (biex  jagħsruli  għal  l-im- 
bit)  ;  tnt/  fit^ger  is  gaihering,  sebgħi 
kiegħed  jiġbor  (  kiegħed  jagbmel  il 
marċa) ;  /  like  to  see  the  gathering  and 
growling  of  a  coming  storm^  (^icott, 
Antiqaary  Ch,  VI/lJ^  nħobb  nara  il 
wakt  ta  meta  tokrob,  u  it-tgherghir 
(ħsejjes)  ta  meta  tcun  lahket,  zi  tem- 
pesta  ;  to  gather  breath,  tieħu  in-nifs, 
tintela  bin-nifs  ;  to  gather  one's  self  to 
geiher^  tagħmel  il  curaġġ  (tlesti  ruħec 
bl-almu^  biex  tibda  jew  tagħmei  xi 
ħaġa  (għall  xi  biċċa  xoghol);  tieħu  ir- 
ruħ  (tibda  tigi  ftiegħec)  wara  li  tcun 
ħadd  xi  katgħa  etc;  to  gaiher  ground 
Cio  gain  groundj,  tirbaħ,  tidħol  jew 
tavanza. 

Oatherablb-H  jista  jinġama  jew 
jinġabar. 

Gathbber— min,  dac  li,  jiġbor  jew 
jiġma  ;  dic  il  hadida  fmacna  tal  ħ jata 
li  tagħmel  il  ġmiegh  (li  jusaw  biex 
iħitu  il  ġmiegh). 

Gathe^ing — il  ġbir,  il  ġmiegħ ;  ġa- 
bra,  ħafna  nies,  folla;  tumur,  nuffa- 
ta  etc.  misjura  (bil  marċa) ;  it*tkegħid 
ta  folji  jew  manetti  ta  ctieb  meta  it- 
tibom  wara  xulxin  għal-Iegatura  Til- 
librar. 

Gathbrinq  hoop— ic  circu  li  il  but- 
tàr  jkigħed  fit-truf  tad-dugħ  biexjor- 
bot  collox  ( id-dugħ  ta  bittija  etc. 
colluj.  ■ 

Gatiikrino  wori)  —  ordni  biex  jin- 
ġabru  in-nies,  suldatietc.  għal  gwerra. 

Qatling-gun — canun  bħal  revolver 
(ii  jiccargawh  bli  scrateċ  minn  wara  u 
idur  u  jiBpara  ħafna  tiri  wara  xulxin). 

Oauoy  -  smin,  cbir,  oħxon. 

Gaud  -  nigghieża. 

Gaud— żina,  tlellix,  Ibies  jew  ar- 
mar  sabiħ  tal  festa ;  ċajta,  ħlieka, 
żuffiettata ;  tifraħ,  tcun  ħieni  jew  fer- 
ħan;  iżżejjen,  tarma  (bit-tlellix). 


Gaudb-day— jum  tal  festa,  festa. 

Gaudbamus— festa,  jum  tal  ferħ. 

Gaudery— żina,  armar,  tlellix. 

Gaudbb— iż-żibec  tal  gloria  (cbir) 
tal  curuna  tar-Busariu. 

Gaudful— hieni,  ferban ;  coUu  tlel- 
lix  jew  tiżjin. 

Gaudlbss  — bla  żina  xejn,  bla  tlel- 
lix.  . 

Gaudy— li  igħajjat,  ilellex;  tal  festa, 
għid  ;  hieni,  ferħan;  Ut  us  have  another 
gaudy  night^  ejja  ngħaddu  lejl  jeħor 
nixxalaw  (henijn  u  ferħana) ;  let  us  be 
content  witli  a  fast  to-^Uiy  when  we  are 
siire  ofa  gaudy  iO'morrow^  nieħdu  pa- 
cenzia  nsumu  illum  meta  nafu  li  gna- 
da  sgur  festa. 

GAUDY-DAY—ġurnata  tal  festa,festa. 

Oauffbr-  tistampa  jew  tinseġ  drapp 
(  ghazel,  damasc  etc.  )  b'xi  figuri ; 
tchemmex,  tiġbor  bħal  fdewxa,  tagħ- 
mel  frill  etc. 

Oaufferino— it-tichmix(ġmieghelc) 
bħal  fdewxa ;  għamil  ta  frillijiet. 

GAuaB— chejl  ta  btieti  etc,  staċca; 
tchejjel  il  btieti ;  tistaċċa ;  tara  jew 
tiżen  chemm  tiswa  ħaġa;  you  shallnot 
gauge  me  by  what  we  do  Uhnight ; 
iShakspear,  Merchant  of  VeniceJ /mii 
ma  tkisnix  (ma  tiżinx  il  għamil  tiegħi) 
minn  dac  li  sejrin  nagħmlu  il-lejla. 

G AUGB — singatur  (tal  mastr udaxxi) ; 
il  pixca  (chemm  jinżel  bastiment  fl-il- 
ma) ;  chif  icun  kiegħed  (  il  posisioni 
ta  )  bastiment  sewwa  għar-rin  chomm 
ucoll  għal  chif  icun  bastiment  jeħor ; 
weather  gauge  jew    leeward  gauge. 

GAUGB-aLASs— tubi  tal  ħġies  ħoxnin 
biex  juru  chemm  hemm  ilma  fil  calda- 
runi  ta  macna  ta  vapur  etc. 

GAuaBPAPBR-ouTTBR  —  sicchina  tal 
ktiegħ  ta  folji  (jew  manetti)  ta  cotba 
etc. 

Gauobablb— li  jista  jitchejjel  jew 
icun  mekjus. 

Gauoe  dbigk— ċlamit  maghmul  jew 
gej  bħal  cavilja  għal  bini  tal  ħnejja 
jew  troll. 

GAuaER— staċċatur,  ufficial  li  għan- 
du  ħsieb  jara  u  jesamina  il  chejl, 
btieti,  etc.  etc. 

GAuaiNa— staċċar,  chejl  ta  btieti  etc. 


Digitized  by 


Google 


ĠAtJ 


—  618  — 


*AY 


XX  fili  ta  gewwa  fihom,  xogħol  ta  li 
staċċatur. 

Qauginq  OALIPER  — biċċa  ghodda  ta 
li  staċċatur  mahżuża  bil  gradi  għal 
chejl  o  fili  tal  btieti  etc. 

GAuaiNu-uoD  —  virġa,  lasta  ta  li 
staċċatur  biex  jara  x'chejl  etc.  hemm 
gewwa  fihora  btieti  etc. 

Gaul— tgħajjat. 

Gaul— Gallia,  l-isem  anticta  Fran- 
za;  chif  dari  chienu  isemmu  jew  isej* 
ħu  il  Franza ;  bniedem  (  wiebed  )  1i 
igħammar  f  Gallia  jew  fi  Franza 
(Francifl). 

Gaulino— għajjftt. 

Gaulibh— tal  Gallia,  jew  tan-nies  ta 
Gallia ;  gallicu. 

Gault— xorta  (isem)  ta  blat  tafli, 
ta  lewn  cahlani  (jineab  actarx  għan- 
naħħa  tax-xlocc  ta  Mnghilterra  u  jin- 
sab  ucoll  fil  muntanji  Alpi);  tati  minn 
dan  il  blat  tafli  lil  għelieki  (tħallat  il 
ħamrija  bil  gault  jew  bi  blat  tafli  ta 
lewn  caħlani) ;  tfie  process  of  qaulting 
or  daying  t/ie  aoil  ("IJook  of  the  Farm 
S,l!B4)f  ix-xogħol  li  tati  it-tafal  jew 
ittaffal  I-art  jew  il  għelieki. 

Gauh  —  iccellak,  ticsi  jew  tghatti 
Cnjam  etc.)  b'xi  verniċ  etc.  li  idnm. 

GAUH~ma8tella  żgħira. 

Gaunoh—  taħtaf  (  bhal  chelb  etc. 
meta  jati  is-salt  u  jaħtaf  biċċa  laħam 
għadma  etc.) 

Gaunt— niexef,  maghlub. 

Gauntlbt  —  ngwanta  tal  hadid ; 
ngwanta  twila  tan-nisa  ;  isem  ta  fax- 
xa  li  jusaw  it-tobba  għal  infaxxar  tal 
idejn  ;  to  take  up  the  gauntlet,  taccetta 
(tilka)  sfida  jew  stedina  ghal  ġlied ;  to 
throw  down  the  gauntlet^  tistieden  għal 
ġlied  (tisfida) ;  t/te  contpany  threw  down 
the  gauntUt  to  all  the  maritime  powera 
in  the  world^  (HacaulMy,  History  of 
Englandj,  il  cumpannija  sfidat  il  po- 
tenzi  collha  tax-xtut  li  hawn  nd- 
dinja. 

Ġauntly — maghlub,  niexef;  bil  għe- 
lubija  jew  nxufija. 

Gauntnbbs— għelubii'a,  nxufija. 

Gauntrbss— it-tilari  etc.  fejn  icunu 
kegħdin  il  btieti  f  cantina. 

Gaub— xorta  ta    ghendus— salvaġġ 


n   ahrax  wisk  li  jinsab  fil   boschijiet 
cbar  tal  India. 

Gauzb—  gass  (  drapp  rkiek  donna 
musolina,  tal  ħarir  lew  tat-tajjar) ; 
wire  gauze,  fildiferru  rlciek  bħal  dac  li 
minnu  isiru  il  mascri  (tal  fildiferru) 
ghal  carnival. 

Gauzb  loom — newl  ghal  li  nsiġ  tal 
gass. 

Gavaulino — tgħażżin,  tnicchir. 

G AVB  —  temp  passat  tal  verb  give  — 
tajt,  ta,   tajna,  tajtu,   taw. 

Gavbl— trofTa,  kabda  kamh  (tiben 
biż-żbul,  lest  ghar-rbit  ta  katta);  1-art; 
let  it  lie  upon  this  grouud  or  gavel  eight 
ortendays,  (Hortimer,  Hasbandry), 
ħallih  jokghod  fl-art  tmienja  jew  gha- 
xart  ijiem  oħra ;  tiġbor  troffi  jew  kab- 
diet  ta  tiben  mahsud  u  torbtu  fkat- 
tiet. 

Gavbl— għuda  tkila  bħal  mazzola 
ghal  bennejj  biex  jinvella  u  igib  pian 
il  gebel  meta  icun  jibni;  il  mazza,  ba* 
stun  e'c.  ta  president  jew  uflicial  li 
icun  jippresiedi;  ħaraġ,  taxxa,  ħlas, 
kbiela. 

Gavbllbr — minjiġbor  il  ħlasijiet 
tal  haraġ;  jew  tal  kbiela;  usurariu, 
wiehed  li  (min)  jeħu  mgħax  cbir  fuk 
flus  jew  xi  ħaġa  li  jislef  jew  jati. 

GAVBLiNG—usura,  serk  ta  mgħax. 

Gavblook— xorta  ta  alabarda  jew 
lanza. 

Gayial— cuccudrill  cbir  u  kalil  wisk 
li  jinsab  fix-xmara  Gange  Cfl-India). 

Gavottb— isem  ta  dakka  jew  żifna 
allegra. 

Gaw  —  canal,  ħofra,  għal  I-ilma 
(  biex  jimlew  minnha  )  ħofra  bl-ilma 
ħiereg  Uiiiinha. 

Gawfur— ħofra  għal  mili  tal  ilma. 

Gawk  — il  cuckoo,  isem  ta  għasfur; 
bniedem  stramb,  ibleħ,  belhieni. 

Gawky— ibleħ,  bamboċċ,  babbu,  stu- 
pidu. 

Gawltn  — isem  ta  tajra  tal  ilma. 

Gay— ferħan,  hieni,  cuntent,  alle- 
gru ;  sabiħ,  pulit  etc;  moghti  għal 
ħmerijet  tad-dinja,  mitluk  etc.  alle- 
gru  (xurban,  daksxejn  mċaklak,  ħa 
katra  żejda  etc);  żina,  ornament ;  let 
us  be  gay^  ncunu  ferħanin  (nifirhu) ; 
incunu  benijin;  that  is  a  gay  suit  of 


Digitized  by 


Google 


GAY 


—  51»  — 


GEÀ 


chihea  he  had  on,  dic  libsa  sabiħa  (pu- 
Ijta)  li  chelltt  fuku  (li  chien  liebes); 
gay  colours,  lewnijet  ilellzu,  vivaci, 
sbieħ  ;  she  is  a  gay  woman  iioi.like  her 
aisier  who  is  bo  quiei,  dic  niara  mitlu- 
ka  (mogħtija  għal  piaciri  tad-dinja) 
m*hux  bħal  oħtha  cwieta  u  miġbura ; 
1  ihink  he  mnsi  have  been  gay  ihai  nighi 
orehe  he  xcouldnH  have  done  and  aaid 
all  iliaiy  uaħseb  li  chien  ftit  xurban  dic 
iMejla  għax  chiecu  ma  chienx  jagħ- 
mel  u  igħejd  dac  collu. 

GAYAL—xorta  ta  ghendus  salvaġġ, 
aħraX)  bi  krun  żghar  li  igħammar  fxi 
naħħijet  tal  India. 

Gaybty— ferħ. 

Oayish— actarx  ferħan,  hieni  etc. 

Gaynbss  —  ferħ,  hena ;  tlellix  jew 
ġmiel  ta  lewnijiet  etc;  ġmiel. 

Gazb  —  ħarsa  ċasaa,  fiesa ;  tħares 
ċass  jew  fiss ;  io  gaze  ai,  tiscanta,  tħa- 
res  lejn  ħaġa ;  tchen  he  landed  he  gazed 
all  day  ai  houses^sireeis^  and  men,  meta 
niżel  I-art  hu  baka  iħares  scantat 
(mgħaggeb^  lejn  id-djar,  it-torok,  u  in- 
nies. 

Gazbb— dic  il  ħaġa  li  wiehed  iħares 
lejha  fiss  jew  ċass  ;  such  a  group  will 
relieve  boih  pariiesy  gazer  and  gazee, 
( De  (\n\xkt^y yAuiohiog.Skeiches)^gt\v^i^ 
bħal  dan  iserrah  iż-żewġ  naħħjet  (il 
banda  I-waħda  u  loħra)  lill  dac  li 
lejħ  iħares  u  lilu  stess  li  iharsu  lejh. 

Gazbful-H  iħares  ċass  jow  fitt. 

Gazbħound— clielb  tal  ciiċċa  (li  jara, 
m'hux  li  iiomm,  it-tjur). 

Gazblla  )     »    .... 

Gazbllb}  «''*'•'''«'*• 

GAZEMBNT—veduta,  vista. 

Gazbr — min  iħares  ċass  Jew  fiss ; 
min  jara;  wieħed  minn  dawc  li  icunu 
iħar8u;niinn  icun  jara  jew  iħares; 
Toioer  Ilill  was  covered  up  io  the  chini" 
uey  iops  wiih  an  innumerable  muliiiude 
ofgazersy  (  MacaulHj,  Ilisi,  o/  Eng, 
Chap.  Kj,  Ihwer  Ilill  chien  niimli  col- 
lu  bin-nie8,saħansitra  mkabbdinmuċ- 
cmieni  biex  jaraw. 

Gazbttb— gazzetta,  biċca  flus^daks 
sold)  li  chellhom  dari  Venezia  li  biba 
chienu  jixtru  Gazzetia  (i;urnal);  g^az- 
zetta,  ġurnJH  (folju  Ktnmpnt  bl-nhbari- 
jiet  etc.  ta  belt,  pajjis  etc.)  ;  iggib, 


issemroi  fgazzetta,  tippublica  fgaz- 
zetta  ;  his  promoiion  is  gazeiied^  il  pro- 
mozioni  tiegħu  (l-^avanz  li  chellu)  gia 
semmewh.  (gebuh)    fil  gazzetta. 

GAZBTTBBR--min  jicteb  il  gazzetta, 
tal  gazzetta,  ħabbàr  f  gazzetta  ;  gaz- 
zetta,  ġurnal  (li  igib  l-aħbarijiet  eto  ) 
glassesy  and  boiiles,  pipes  and  gazeiieers 
(  Thompson,  Aiàumn);  tazzi  u  flie- 
xcben,  pipi  u  ġurnali  (folji);  gazeiieer^ 
lista  ta  bliet  eto.  jew  ismijiet  geogra- 
fici,  direttoriu  jew  werre^'  tal  ismjiet 
ta  bliet,  pajjisi  etc.  tad-dinja. 

Gazbtbbrship — l-ufl5ciu  (ix-xogħol) 
ta  direttur  ta  folju  gazzetta,jew  ġur- 
nal. 

Gazing—  ħars  ċass  jew  fiss. 

Gazinostook— bniedem  (bħal  pul- 
cinella  )  li  iħarsu  lejh  (biex  jiddieħcu 
bih). 

(}azogbnb— apparat  (maena)  biez 
jagħmlu  iS'Soda  water  etc, 

GAZON--biċċa  ħaxix  (paljetti  tal  ħa- 
xix)  li  jusaw  biex  tirfed  jew  iż^.omm 
f  fortificazioni  (swar  etc). 

G.  OLBF— chiavi,  sinjal  li  jagħmlu 
fil  bidu  (1-ewweI  vers)  ta  biċċa  mu- 
sica  eto. 

Gban— cirasa  salvaġġa. 

Gbar  —  Ibies,  tagħmira  ħwejjeġ, 
għamara ;  xedd,  drizzi,  għodda  ar- 
mar  ;  aflfari,  facenda  ;  /  xoill  remedy 
ihis  gear  hefore  long^  ^Shakespear,  J. 
llenry  VI  j,  nirran^a  din  il  facenda 
dal  wukt ;  l-attrizzi  collha  (ħbula,  ci- 
mi  etc.)  ta  nrblu  jew  biċċa  klugħ  ; 
the  main  sail  gear^  l-aflfarijiet  collha 
(  l-armar  collu  jew  cull  ma  hemm 
btonn)  tal  majjistra ;  pump  gear^  1-af- 
farijiet  collha  tal.Ccull  ma  hemm 
bżonn  biex  taħdem  il  )  pompa;  to 
ihrow  anyihing  oui  of  gear,  tisrom, 
tħarbat^  tkalleb,  ma  tħallix  f  locu  eto. 

Gbar  ouTTBR— macna  li  takta  rota 
bis-snien  ;  dic  il  macna  li  takta  il 
bicciet  b'mod  li  tħalli  is-snien  f  rota ; 
il  macna  li  takta  il  bicciet  eto.  bejn 
is-snien  ta  rota. 

Gbab  gathbrbr— bniedem  li  jagħ- 
mel  il  flus  (jakla  min-negozi  x'xognol 
etc.) 

Gbar  whbkl— rota  bis-snien. 

GBARiNa— arnes,  armàr;   roti  bis- 


Digitized  by 


Google 


GEA 


—  520  — 


GEL 


SDien  li  idawru  il  xulxiu  waħda   lil- 
I-oħra. 

Gbàrinq  CHAiN— il  catina  (  mghak- 
kdatarf  ma  jeħorj  li  iddawwar  ir- 
roti  (waħda  lill-oħra). 

GEÀT-it-tokba  jew  il  cannol  minn  i 
teju  igħaddi  il  metall  mdewweb  hiex 
jinżel  gewwa  il  forma. 

Gbayb — tħares  issa  I-bawn  u  issa 
1-hinn. 

Gebbie  (jew  Gabbib) — il  ħawsla  ta 
għasfur. 

Gbbia — xorta  ta  granċ  (  twil  daks 
pulzier  u  nofs  )  li  jinsab  fix-xtajtiet 
tal  Inghilterra. 

Gboabcinus— xorta  ta  granċ  li  igħix 
fl-art. 

GBCK--ċakIikabir-ras  biex  tgħaddi 
bniedem  ta  pulcinella,  tidħac  jew 
tgħaddi  ftit  żmien  bih;  pulcinei,  bnie- 
dem  li  jidħcu  in-nies  biħ;  tidħac,  tiż- 
żuffietta,  tgħaddi  jew  tagħmel  pulci- 
nella,  tgħajjeb ;  during  our  whole  jour- 
ney  she  gecked  and  scorned  at  my  north- 
ern  speech  andhabit,  ^Scott,  Antxquary 
Ch  XXXIIIJ,  fil  viaġġ  collu  iżżuffiet- 
tat  u  daħket  bija  chif  nitchellem  (bil- 
sien  ta  fuk  jew  Scoccis)  u  bil  inanjeri 
tiegħi. 

Gbcka— wiżgħa. 

Gbd— isem  ta  ħuta  tal  ilma  ħelu 
(tax-xmajjar). 

Qbe— tmur  mal  genb  (  chelma  li 
jgħejdu  I-iżżwiemel,  min  icun  isuk 
biex  il  bhima  tmur  mal  genb ;  tghag- 
gel  jew  timxi  actar;  gee  up,  imxi  (hecc 
igħejdu  il  cuccieri  taż-żwiemel  meta 
iridu  li  dawn  iħaffu  actar  il   pass). 

Gbbr — ara  gear. 

Gbbsb  — plural  ta  goose  (ara;. 

Gbbst  —  dac  it-trab  ġebel  etc.    li 
'  Jokgħod  f  jagħkad)  hemm  fejn  tispieċa 
ix-xmara  (kabel  ma  titfa  I-ilma  tagħ- 
ħa  fil  baħar). 

»  Gbbz— dialett  (Isien)  li  goj  mill 
Għarbi,  Isien  antic  tal  Abissinia  li  issa 
flocu  hemm  Isien  Amharic  MjitcheX' 
mu  in-nies  ta  hemm. 

Gbhbnna  -il  post,  wied,  msejjaħ  ta 

Hinnom  {  fejn   fl-antic   Lhud   chienu 

'ġagħlu  igħaddu  luliedhom  min-nar, 

•ħala  sacrificiu  lill  Molochxx  li  mba- 

għad  iżda  Giosuà  ġaghal  li  jispiċċa— 


i 


u  għalocc  sar  cimiteru  -u  wara  ħaf- 
na,  Lbud  stess  chieuu  jiccunsidraw 
dan  il  post  bħala  loc  tatturmenti  li 
ma  chienux  iridujurawb  biss  b*ghaj- 
nejhom,  u  li  saħansitra  ir-Rabbini,  jew 
il  kassisin  ta^ħhom,spiċċaw  biex  bdew 
isejħulu  **  il  bieb  tal  iufern**^,  the 
pleasant  valley  of  Hinnom  Tophet  thence^ 
and  black  Gthenna  called  the  type  of 
Ilell^  (MiitOM,  Paradise  Loat),  J-wied 
sabiħ  ta  Ħinnom,  minn  dac  iż-żmien 
imbagħd  Tophet,  beda  isejjah  is- 
sewda  (  il  cherha  )  Gehenna,  bħal 
(daks)  1-Infern. 

Gbic— tal  art. 

Gbizbn- tinxef,  tixxotta,  tidbiel. 

Gekko  —  ara  gecko. 

Gbladle  —  li  jista  jagħkad  ;  li  jista 
isir   gelatina. 

Gelada — isem  ta  fxorta  ta)  ghed- 
mejmun  li  jinsab  fl-Àbissinia.    ' 

Gblastic— tad-daħk;  daħk,  tuffiet. 

Gelatiobnous  -li  jati(jagħmel)  ge- 
latina. 

Gblatinatb  —  issir  je w  tagħkad  ge- 
latina. 

Gblatjnation  —  sajran,  bdil,  jew 
għakda  fgelatina. 

Gelatinb  — gelatina. 

Gblatinizb  "ara,  gelatinate, 

Gelatinous— bħal  gelatina,  tal  ge- 
latiua. 

Gbld)  flus,  ħlas,  ħaraġ;  danegelt,  il 

GeltJAus  li  chienu  ^iħalsu  id-Da- 
nisi  ;  /ree  from  all  aelts  and  payment^ 
{FuU^r^Waltham  Abbey^pag.  7),  meħ- 
lus  minn  cull  ħaraġ  u  nlas  ta  flus. 

Gbld  —  taħsi,  jew  issewwi  (  ser- 
duk  etc.)  tneħħi,  tieħu,  iżżomm  li  ma 
tatix  ;  bereft  aud  gelded  of  his  patri- 
mony,  (  Hliakespoar,  Richard  II J^ 
mcaħħad  u  mneħħi  mil  patrimoniu 
tieghu  ;  tnaddaf,  iżżomm  nadif  (xo- 
għol  ta  chitba  minn  cliem  mokżież  u 
immorali  etc^ 

Gbldbr  — min  isewwl  serduk  etc. 

Geldino— tiswija  ta  serduk  etc. 

Gblding  —  ounuch,  ħasi,  żiemel 
msewwi. 

Gblid  —  chiesaħ  ferm,  gelat  (bil 
csieħ  jew  il  bard). 

Gblidity     \  iuġazz,    csuħa  cbira, 

Gblidness  j   bard  cbir. 


Digitized  by 


Google 


QEL 


—  '621  — 


QEM 


Gell— tħoss  ngigħ  cbir ;  tuġa  ħftf- 
na  (fenta  eto.) 

Orll— tixpaccA  (I-injnm  fis-sħana). 

OBLL^tcanta  ( tghanni )  tgħajjat ; 
tgħajjat  'form;  sangliisug  ;  kasma, 
xpaccatura  (fl-injam  bis-sħana). 

Gbllooh— għajta  obira,  twerżika. 

Gbllook— lasta  tal  ħadid. 

Oellt  -  ara  jelly. 

Oblosoopy— tindovna  (  takta  jew 
tgħejd)  bniedem  x'inhu  Cx'inhu  il  ca- 
rattru  tiegħu  )  mid-daħk  li  jidhak 
(chif,  jidħak  jew  mid-daħka  tiegħu). 

Oblsbmium — Qur,  sempreviva  safra. 

Qblt— msewwi;  ħawli,  li  ma  għan- 
dux  tfal ;  debolii  bla  ħila,  li  ma  jis- 
wiex. 

Obm— ħa^a  preziusa,gemma;  blan- 
zun,  nwar;  iżżejjen  (iddawwar  eto.) 
bil  ħaġftr  għani  lew  prezius ;  toħroġ 
'li  nwar,  jew  il  blanzuni;  adomed  with 
aems  Cgem'Odorned)^  micsi,  iew  mżej- 
jen  bil  ħaġar  prezius  fcollu  ħaġar 
prezius). 

Obm-outtino  —  l-iffaċċettjar  (  il 
ktiegħ  faċċati  faċċati)  tal  ħaġar  pre- 
zius  biex  jilma  u  jidher  isbaħ. 

GEMAaA — bioca  mii'tahnud  (id-du- 
trina)  ta  Lhud. 

Obmario— tal  Oemara  (ara). 

Obmel  —  tewmi  (  wieħed  mit-tfal 
tewmin  ) ;  ċappetta  ta  bieb ;  (fl-armi) 
zewġ  iasti  jew  faxxi  kegħdin  paral- 
leli. 

Gbmbl-hingb  -  cappetta  ta  bieb 
cbir  etc.  li  icunu  bil  mascli  u  '1  fimna, 
.  (pern  wiekaf  fiċ-ċaccis,  u  tokba  fil 
bieba  eto.  biex  tidħol  fih). 

OBMBLRiNa-anell,  ħolka,  b'żewġ 
tokob.  '■    ^ 

GemAl  window — tieka  b'zewġ  tak- 
simiet  jew  b'zewġ  aperturi. 

Obmblli  — plural  ta  Gemelh s  {eira). 

GBMttLLus — isem  ta  wieħed  miż* 
żewġ  itltlsculi,  żgħar  li  hemm  fil  cox- 
xa  (fil  wirk). 

Obment  —  li  jibchi,  li  jingħi  jew 
jocrob. 

Obmmial— tewmi,  par,  tnejn,  dop- 
piu. 

GbmHiate 


magħmul  (miġbur  etc.^ 
pat  jew  ttiej  (  werak  etc/);  tirdoppia.  \ 


•    Obmkiàtb  flowbbs— fiuri  li  jcunu 
(johorġu  fis-siġra)  tnejn  tnejn. 

G  BMiN  ation  — rduppiar. 

(Jrmini— it-tewmin  ;  fl-astronomia, 
it-tielet  costellazioni  (għakda  etc.  ta 
owiecheb )  fiz-Zodiacu»  heco  msej- 
ħin  mill-acbar  żewġ  cwiecheb  ,  Ji 
hemm  fcull  waħda  minn  dawn  il 
costellàzionijet,  li  buma  Castor  nPol' 
lux, 

Obmini  fiiObous— li  eħandu  (\\  fih) 
*ewġ  fiuri  (  par  )  .  jicbru  flimchien 
fdakka. 

OBMiMous—doppiu,  fpar,  fi  tnejn, 
(bi  tnejn). 

Gbmini— par,  tnejn,  żewġ. 

Oemma— nwar  tal.werak  (m'hux  ta 
fjur  jew  blanzun). 

Obmmaobous— tal  gemma  (ara). 

Gbmman— (usata  minn  x'uħud  riop 
gentleman) ;  at  home  our  BotO'Street 
gemmen  keep  the  law^  (Byron,  Vulgar 
Errors);  pajjisna  ( l-Inghilterra  )  is- 
sinjuri  ta  Bow-Street  iħarsu  (iżbmmii 

I'ew  jagħmlu  scond   chif   titlob  )  iU 

Gemmart  —  tal  gemmi  jew  ħaġar 
prezjus;  il  post,  caxxa  eto.  fejn  jin- 
żam  (jerfgħu^  il  ħaġar  prezius  (  gem- 
mariu  ) ;  studiu  jew  għerf  tal  (  meta 
wieħed  icun  jifhem  fil  )  ħaġar  pre- 
zius. 

GBMMATB-^bli  nwar  (li  fih  li  nwar); 
bil  blanzuni  (li  fih  il  blanzuni;  collu 
-nwar  jew  blanzuni. 

Obmmatbd  -^  collu.  ħaġar  prezjus 
mimli  bil  gemmi  jew  ħaġar  prezius. 

Obmmation— il  ħruġ  ta  li  nwar  jew 
tal  blanzuni. 

Obmmbous— ta  li  nwar,  tal  blanzuni, 
bħal  nwar  jew  bħal  blanzuni. 

Obmmi  PAR0U8— li  inissel  Cjagħmel 
jew  joħroġ)  nwar  jew  blaiizuni.  • 

Obmmosity — ħafna  gemmi  je w ;  ħa- 
ġar  prezius. 

Gbmmulb— blanzun  artab  żgħir. 

Gemmt  —  collu  gemmi  jew  ħaġar 
prezj'us  ;  jilma,  ilekk,  jiddi  (bil  gemmi 
jew  il  ħàġar  prezjus;  bħal  gemma 
jew  ħaġar  preKjuħ. 

Gbmony— ugigħ  cbir  j  turment,  tUr- 
tura. 


66 


Digitized  by 


Google 


aEM 


—  522  - 


aEN 


OBMOTB—lakgħa  (  msejha  tal  mja» 
ghaliex  icnn  hemm  mitt  deputat  etc.) 

Gemsbok  (  jew  Gbmsbob  )— xorta  ta 
cerv  (  li  jinsab  actarx  in-naħħa  tal 
Africa  t'Isfel. 

Gbmshorn— strument  Cbħal  suffara 
jew  żummara)  magħmul  mil  karn  tal 
mogħza  (tal  camoxx). 

UBNAPPB^ħajt  tas-suf  (  fin,  donnu 
ħarir  li  jaghmlu  freneż  etc.  minnu). 

Gbndabmb— ġandarm,  pulizia  (  ar- 
mata )  ta  Franza,  nies  magħżulin 
mir-Bigiment  (li  icunu  rgiel  kawwija, 
fsaħħithom  u  kalbiena^. 

Gbndabmbrib  —  cumpannija  nies 
(pulizia  etc.)  armati ;  corp  tal  ġen* 
darmi* 

Gbndbb— genSy  generu,  classi,  tak- 
sima,  xorta;  there  af*e  three  genders^n 
English  ihe  "masculine*',  the  ''femmi- 
nine"  and  the  "  newter  ",  hemm  tliet 
generi  fil  (^grammatica)  Tnglisa  il  ma* 
schily  femminil,  u  in-newtru ;  i/  we 
Bupply  our  bodies  with  one  gender  of 
herbs  eto.  (Shakespear  Othello) ;  jecc 
aħna  uatu  lill  gisimna  (nieclu)  xorta 
ta  ħxejjex  etc. 

Gbndbb  —  tnissel ;  iggib ;  avoid 
foolish  questions  knowing  Uiat  they  do 
gender  strife^  la  taghmilx  mistoksijet 
boloh  (fergħin)  għaliez  taf  li  dawn 
igibu  il  ġlied. 

Gbndbbbb— min  inissel,  min  igib. 

Gbnbalogioal  —  tar-razza,  li  juri 
in-nisel  tar-razza,  tal  arblu  tar-razza; 
a  genealogical  order,  chif  icunu  mnis- 
slin  in-nies  etc.  fir-razza  ( l-arblu  tar- 
razza). 

Gbnbalogioal-tbbb  —  I-arblu  tar- 
razza. 

Gbnbalooioallt — scond  il  genealogy 
(ara). 

Gbnbalooist — min  isib  in-nisel  tal 
familji(chif  jiġu  minnjewhuma  mħal- 
tin  il  familij  ma,  xulxin)  min  għandu 
I-arblu  tar-razza,  min  ifittex  fuk  in- 
nisel  tal  familji. 

Gbnbalogizb  —  tfittez  in-nisel  tal 
familji  (chif  jiġu  il  familji  minn  xul- 
xin  etc.) ;  turi  bl-arblu  tar-razza  in* 
nisel  tal  familji  (  chif  inhuma  mhaltin 
ma  xulxin). 

Gbnbaloot  —  genealogia,  storia 


(wiri^  chif  jiġu  il  familji  minn  xulxin 
jew  chif  inhuma  mnisslin  minn  xul- 
xin  ;  nisel,  tfal,  ulied  etc. ;  their  seve- 
ral  wives  andjoyous  genealogy  out  of 
thejn  (Sterne,  Sentimental  joumey,  the 
Supper)  il  ħafna  nisa  tagħhom  bU 
ulied  tagħhom  henjin. 

Gbnbaboħ— il  missier  jew  in-nisel 
ta  familja ;  il  cap  ta  familja;  jew  ta 
dar. 

Gbmbb— fil  grammatica^^m/tfr  (ara). 

Gbnbba— il  plural  ta  genua  (ara). 

Gbnbbabilitt  —  is-setgħa  itat-tnis- 
sil  (jew  ta  nisel,  li  ħaġa  tista  tcun 


Gbnbbablb— li  jista  icun  mnisseh 
Gbnbbal— generali,  general,  ta  jew 
għal  culħadd,  ta  cullimchien,  għal 
cullimchien  ;  comuni,  pubblicu  ;  flim- 
chien  jew  fdakka  collu  fiimchien; 
General  (cap  fl-armata  jew  Giilitar) ; 
they  held  a  general  meeting^  chellhom 
(għaralu)  lakgħa  generali  (li  fiha  gie 
culħadd) ;  tliat  is  a  general  complaint^ 
duc  Iment  ^enerali  (li  isir  cullimcliien 
jew  ma  cullimchien)  ta  culħadd ;  take 
a  generàl  view  of  the  subjectf  hu  (iccun- 
sidra)  I-affari  collha  chemm  hi  fdak- 
ka  (  generali ) ;  his  general  beliaviour 
vain,  ridiculous,  (Shakspear,  Love^s  kh 
bour  lostj  li  mgiba  collha  tiegħu  me- 
huda  flimchien  (fdakka),  fiergħa  u 
tad-dahk ;  the  general  of  your  woes, 
I-ewlieni  fost  il  gwai  tieghec,  (Sbaks- 
pear,  Romeo  andJuliel)  before  arriving 
to  ihe  rank  ofa  General  one  Kas  to  be 
first  a  \Bingadier  Oeneraly  second  a 
Major  General,  then  Lieutenant  Oene* 
raly  kabel  ma  wieħed  jilħak  General 
irid  icun  1-ewweI  Brigadier  General, 
imbagħd,  Maġġur  General,  u  im- 
bagħd,  tarġa  Tenent  General ;  in  ge- 
neraly  generalment,  actarx ;  il  bicca 
il  cbira. 

Gbnbbal-bass— (cantant)  baxx  ge- 
nericu  (veru  baxx,  baxx  sewwa). 

Gbnbbal  Pobt  Officb  —  I-Ufliciu 
Principali  tal  posta  ta  littri. 

Gbnbbal  staff— li  staff  (Uufiiciali 
collha  magħżula  ta  armata ). 

Gbnbbalb — dakk  ta  tamburlin  si- 
njal  biex  jinġabru  is-suldati  collha 


Digitized  by 


Google 


GteN 


-6żà- 


qM 


kabel  ma  jitilku  għal  xi  mohien  Tbat- 
talja  etc  J 

Obnbralbqs  —  Generala,  general 
mara;  he  luxaiily  nominates  Generaleeses 
(Cailyle,  jPr^ncA  revolution)  hu  malajr 
isejjaħ  Generali  nisa. 

Genbràlism— generalismU)  conclu- 
sioni  generali. 

Obnbralissiho— generalissimu,  jew 
Commander'in'Chieff  I-ewwel  General 
fuk  il  Oenerali  I-oħra  li  icollom  il 
cmand  ta  rigimenti  u  divisionijet  oħra 
tat-truppi. 

Obnbrauty—  generalità  ;  ii  biċċa 
il  cbira. 

Obnbbalization  —  il  ^ħamil  minn 
particulari  għal  generali. 

Gbnbralizb— tiggeneralizza,  tagh- 
mel  generali;  tagħmel  conclusioni, 
tiddecidiy  tasal }  a  mere  conclusion  ge* 
neralized  from  a  multitude  of  facts^ 
(Coleridge,  (  Webster  \  conclusioni 
biss  magħmula  (li  wieħed  wasal  fiha) 
minn  ħafna  jew  bosta  fattijet. 

Gbnbrallt—  generalment ;  actarz 
flimchien;  culħadd;  minn  cullimchien; 
I  counsel  t/iat  all  Israel  be  generallu 
gaUiered  unto  Thee^  nati  parir  li  Israeli 
eollu  jinġabar  flimchien  (collu  chemm 
hu)  għal  għandec  ;  yon  wUl  generally 
find...  inti  actarz  issib  (jew  tara). 

Gbnbralship— I-ufiiciu,  ir-ranc  jew 
il  post  ta  General ;  titlu  ta  rispett  li 
jati  wieħed  meta  icun  jitchellem  ma 
Oeneral ;  does  your  generalship  like  to 
see...  is-sinjurija  tiegħec  (bħala  Ge- 
neral)  jogħġobha  tara... 

Obnbbal  staff  —  li  stafi*  (Ufficiali 
collha  cbar)  ta  1-armat-a. 

Gbneraltt —  il  generalità,  colloz 
flimchien. 

GBNBRAT—nissiel,  li  inissel. 

Gbnbratb — tnissel,  tgħallel,  tagħ- 
mel. 

GBNBRATioN—nisel,  tnissil,  għemil, 
gens,  gidd,  razza,  generazioni,  ulied, 
tfal ;  seculu. 

Gbnbbativb  —  li  iista  inissel ;  li 
jagħmel ;  li  icollu  tfai  etc. 

Oenbrator— dac  li,  min,  inissel  etc. 
(fiz-xogħol  tal  macni  tal-Iuminataetc.) 
meccanismu  jew  apparat   biez  jagħ- 


mel  il  gas  acidu  carbonicu  li  jithallat 
mas-soda  etc.  li  jimlew  fil  fliexchen. 

Obnbric— genericu  ;  ta  classi,  zor- 
ta,jew  taksima;  li  jiocomprendi  ħafna. 

Gbnerobity— għati  bla  kies;  idejn 
miftuħa,  tifrik. 

Gbnbrous— li  jati  bla  kies,  idejh 
miftuha,  galantom,  li  iferrak ;  gene- 
rus,  tal  Kalb ;  mnissel  minn  familja 
jew  minn  demm  nobbli ;  kawwi  (mbit 
zorb  etc);  he  is  generomandeharitable^ 
prompt  to  serve,  (Wordswortb,  JSib- 
cursion,  Bk,  VIl\  ^ħandu  idu  miftuha 
(galantom)  u  jati  caritÀ,  u  dejjem 
lest  biez  jaħdem  (iservi  jew  jagħmel 
piaciri). 

Gbnbroubnbss  —  tieba,  galantomi- 
smu,   idejn  miftuħa,  għati  bla  kies. 

Obnbsial  —  tal  generazioni,  tat- 
tnissil,  ta  nisel. 

Gbnbsis— Genesi,  ctieb  tal  Oenesi ; 
ħolkien,  bidu  ;  nisel,  għemil ;  Genesis 
is  ihe  first  book  of  ilie  Pentateuch  of  the 
old  Testament,  and  of  ihe  Bible,  il  Ge- 
nesi  hua  I-ewwel  ctieb  (fost  il  ħamsa^ 
tal  Pentateucu,  tat-Testment  il  Ka- 
dim,  ta  li  Scrittura. 

OBNBr— żiemel,  mezzu  cavallu  spa- 
njol ;  gild  (ta  dan  iż-żiemel)  magħ- 
mul  cappi  u  manchaud  (dac  li  jagħmlu 
ma  dwar  idejhom  in-nisa  fil  csiħ  biez 
jisħnu). 

Gbnbthliao—  tat-twelid,  tal  ġur- 
nata  tat-twelid;  poesija  (ode  etc.) 
map^ħmula  għal  festa  (għal  dao  inhar 
li  jitwieled  zi  ħadd  jew  għal  festa  ta 
meta  jagħlak  sninu. 

Gbnbthliatio—  wieħed  li  (igħejd 
li)  jifhem  meta  għandu  isir  twelid 
(jew  jitwieled  xi  ħadd)  billi  iħares 
lejn,  jew  jistudia  il,  cwiecheb. 

Obnbthliaos— li  studiu  u'I  għerf  li 
x'uħud  iridu  igħejdu  li  jagħmlu  jew 
icollom  li  jinżertaw,  u  icunu  jafu  me- 
ta  għandu  jitwieled  xi  ħadd  billi 
iħarsu  lejn  il  cwiecheb. 

Obnbtio  —  tan-nisel,  tat-tnissil ; 
isem  ta  medicina. 

Obnbva — GiNEVRA»  bclt  ta  li  Sviz- 
zera. 

Obnbva  Cross  —  salib  aħmar  fuk 
fond  abjad  (is-sinjal  ta  li  sptarijiet 
jew  fejn  icun  hemm  il  morda). 


Digitized  by 


Google 


ĠE^ 


—  524  r- 


GEti 


Obnbvan  -:-  ta  Oinevra,  Ginevris ; 
wieħed  minn  Ginevra  (ighejdulu  uooll 
Oeneveàe). 

.Gbnevanish — flod  Calvihism^  jew 
Calvinismu  (ir-religion  fundata  jew 
magħmula  minn  Galviau»  tissejjah 
heco!ġħaliez  Calvinu,  chien  kagħad 
żmien  twil  f  Ginevra). 

Gbnbvbbb  — ara  Genevan. 

Gbnob  — isnaħab,  in-nies  jew  dawo 
]i  icunti  flimcbien  ma  xi  ħadd  jeħor ; 
hiih  aud  his  genge  wHl  he  fed^  (Ha?e- 
lock),  icollu  jitma  lilu  u  in-nies  ta 
ma  dwaru  (li  għandu  miegħu). 

Gbnob — ti^i,  traur ;  tghejn,  tgħad- 
di  jew  tmizxi  il  kuddiem. 

UBNIAL — ghalliel,  għammiel ;  minn 
tagħna,  ferriehi;  geniali;  he  wa9  a 
man  of  agenial  disposition^  chien  ragel 
ħelu,  minn  tagħna. 

Ġbniality — ħlewwa  fli  mgiba. 

Gbnially— bil  hlewwa,  bilferħ. 

Gbnialnbsb— ara  geniality. 

Gbnian— tal  Iħit. 

Obnioulatb  )  maghkud  (li  gej)  bħal 

Gbnioulatedj  rcobba  (bħal  xi  ħxej- 
jex  li  icollhom  iz-zocc  taghhom  bil 
għekiesi  mgħakkdin  flimchien  li  icu- 
nu  gejjin  bħal  rcobba. 

GBNicuLATE'tagħmel  ghaksa  f  zocc 
ta  pianta. 

Ġbniculation— liwi  ta  rcobbajew 
tar-rcubtein,  genuflessioni;  every  time 
you  pass  before  tlie  altar^  where  tlie 
Eucharist  is^  you  have  to  mahe  a  genicu- 
lation^  cull  darba  li  tgħaddi  minn 
kuddiem  I-altar  fejn  icun  hemm  is- 
Santisaimu  trid  tagħmel  genuflessioni 
(riverenzàj. 

Genioulum— għokda  (bhal  roobba) 
f  zocc  ta  pianta  (ħàxixa  etc.) 

GBNiB—geniu,  disposizioni,  habta, 
ħila,  xeħta. 

GBNn— geni,  ħarsijietjew  fatati  li 
il  Oharab  jahsbu  li  huma  bħala  sam- 
sara  (sensala  jew  messaggierij  bejn 
Iranġli  u'I  bnedmin. 

Geniu  —  geniu,  bniedem  capaoi 
fei'm'  għall  ħaġa ;  ta  talent  cbir,  li 
icun  jinkala  ferm  f  xi  xogħol,  xien- 
za.'^tQ.;  rasta  anġlu  (bravu  fenn). 

Gbnioolossub  hubolb—  musculu  fil 
gisem  tal  buicdem  li  gej  bhal  mrewha 


li  jitla  mil-lħit   għal  Isieii,   f^iofsu) 
biex  jiġbdu  il  kuodiem. 

Genioplasty — it-tkeghid  u  '1  fej- 
kien  Cniit-tabib)  ta  Ihit  wara  li  tcun 
marida. 

Gbnip-trbb)  siġar    li    jaghmlu    il 

Gbnipa  )  frott  daks  larinġa  u  li 
fih  sugu  hamrani  scur,  kisu  mbit,  u  li 
jimxi  wisk  fil  Guiana  Olandisa. 

GbNipap— il  frotta  tal  Genip  tree. 

Gbnital—  genitali ;  tat-tnissil  tal 
ulied  etc.  li  inissel  jew  igħallel ;  is- 
sigrieti  ta  bniedem. 

Gbnitino — xortn  ta  tuffiħ  Mnghil- 
terra  hecc  msejjaħ  għaliex  iilħak 
l-ewwel  wieħed  cmieni,  għd  San 
Ġwann  (kisu  il  bajtar  ta  San  vjwann 
tagħna^. 

Gbnitival  -tal  caagenitiv  (fil  gram- 
matica). 

Gbnitivb  —  genitiv  Ywiehed  mis- 
sitt  casi  tan-nom  etc.  fil  grammatica). 

Gbnitob— min,  dac  li,  inissel ;  misr 
sier. 

Geniturb — tnissil,  għemil ;  twelid. 

Geniub— ħares,  fatat ;  xeħtu  ;  gen- 
ju ;  bniedeni  li  jinkala  ferm  jew  li 
għandu  rasu  tajba  hafna  għal  ħaġa, 
ta  ħila  cbira  fi  studiu  etc. 

Gbniub-ohambbr-- il  camra  tal  għa- 
mara  tal  għarajjes. 

Gbnius  loci  — il  ħares  tad-dar. 

Genlebb— li  scultura  bħal  werak 
etc.  li  icun  hemm  fil  loġġ  (arcata  ta 
bieb  ta  barra  ta  dar  etc.) 

Gbnobsb — Qinwis,  wieħed  mill  belt 
ta  Genova  (fl-Italia). 

Gbnouillierbb  —  bicciet  għal  fuk 
rcubtejn  tal  gwerrieii. 

Gbns — nies,  razza,  familja. 

Gbns  darmbry— ġandarmi  (nies  tal 
armi). 

Gent— pulit,  sabiħ,  nadif,  donnu 
pupa. 

Gent— floo  gentlemanf  sinjur  (ra- 
gel). 

GBNTBEL-ħlejju,  gentili,  pulit  fli 
mgiba  tieghu  man-nies ;  mżejjen  fil 
ħlewwa  fl-egħmil  u  fil  oliem ;  gentil. 

Gbntbblizb— tagħmel  genteel(  Arei). 

Gentbblly  f  poliiely)^\)il  maniera, 
bil  ħlewwa,  bl-educazioni,  pulit  pu- 
lit^  ta  pulit,  ta  educat. 


Digitized  by 


Google 


MJii 


-  fea^- 


ĠteN: 


'Gbnthitb— isem  ta -mineral  ta  lewn 
ħfidrani  ċar  jew  safrani  li  jinsab 
fl-Araerica  għan-naħħiet  tal  Lago  >8a- 
perior^  u  fi  Spauja. 

Obntian— genziana. 

Gbntian  bittbr— il  genziana  Cxorb 
morr  ferm  li  jagħsru  mill  genziana). 

GBNTiANA—genziana,  ħaxixa  morra. 

Gbntianbli«a — lewn  ioħal  (bld). 

Gbntil— ara  genlle. 

Gbntilc^  —  ta  nazion,  nazionali  ;• 
nobbli,  ta  razza  nobbli  ;  pulit,  ta  sin- 
jur,  ta  persuna  pulita,  ta  nobbli;  gen- 
til ;  gentili,  jew  min  jati  kima  1-alIat 
iQloz;  pagan,  idolatra  ;  he  preacJied  (o 
tlie  gentilesy  ipprietca  lil  gentili  jew  lill 
pagani  (lill  dawo  li  jaduraw  i-allat 
foloz). 

Qbntilbssb  — gentilezza,  mgiba  taj- 
bft,  ħelwa,  pulita,  ta  persuna  educata 
jew  nobbli. 

Gbntilish— tal  gentili,  tal  idolatri, 
tal  pagani. 

GbntiLibm— gentiiismu,  kima  I-allat 
foloz  (tal  pagani  jew  tal  idolatri). 

Gbntilitious — gentiliziu,  ta  famil- 
ja,  razza,  hisel,  dar  ;   ereditariu. 

Obntility  -pa^anesimu  ;  razza,  fa- 
n^ilja,  nisel ;  mgiba  tajba  ħelwa  jew 
p^lita  ta  bniedem  educat,  ta  nobbli ; 
in-nies  puliti,  ta  nisel  pulit,  is-sinjuri 
in-nies  puliti  ta  post  et-c. 

Gbntilizb— tagħmel  pulit  jew  bi 
m^iba  tajba,  ħelwa  etc.  ;  teduca, 
tpnallem  biex  wieħed  taghmlu  pulit, 
smjur,  li  jaf  igib  ruħu  sewwa  bl-edu- 
cazipiii<;oIlha;  tgħix  bħala  pagan  jew 

?;6ntili  (billi  tcun   tati  kima  1-aIIat 
oloz). 

^  Gbntisio  —  tal,  fil,  jew  mil,  Gen- 
zi^na. 

Gbntisio  Aom  jew  obntisin  —  su- 
stanza  (sugu';  li  icun  hemm  fil  Kheruk 
tas-si^ra  tal  Qenziana  li  igibuħ  (jew 
jehdun)  per  mezz  tal  alcool  jew  li 
spirtu  di  vinu. 

Gbntlb  —  gentil,  pulit,  ta  mgiba 
tajba  jew  ħelwa';  mżejjen  bil  hlewwa 
flragħmil  u  61  cliem;  ħelu,  minn  tagh- 
na,li  jaf 'igib  ruħu  ;  mans,  ji  nieżel^ 
gej,  Jew  mnissel  minn  familja  tajba 
f pulita) ;  wJieneoer  I  spoke  to  him  I 
/oundhim  veiy  gentie,  cull  meta  chel« 


limtu  dejjem  Bibtu  ħelu  (pulit,   minU'; 
tagħna) ;  he  ia  lucky^   becauee  hie  iDae'a 
gende  fally  għandu  xorti   ^ħaliex    raa 
wakax  gon  (il  wakgħa  tiegħu   chie-  , 
uet  ħafifa) ;  Viat   lion^  1ie>  hcu^  ia  vevy 
gentle^  àAolmn  li  għandu   hu   mans  >. 
ħafna ;  qentle  reader^  ħabib  karrej,  jew 
int  ħabib  li  takra(chif  dari  chienu  jict- 
bu  fil  prefazioni  jew  chelmtejn  lill  mia . 
jakra^  fil  bidn  tal  cotba  ;  gentle  touehf 
messa  ħafifa  (chemm  chemra);  geniUy^^ 
sinjur ;  gentlee^  sinjuri ;  ril  make  him 
dance^  will  you  go,  gentlea  f    (Shake- 
Bpeare,  Merry  wives  of  Windsor^  IHi' 
Sj^  sejjer  n^aghlu  jisfen,  tridu  tmor- 
ru,   sinjuri?  pentl^^   seker  mgħallem.. 
(mħaiTeġ,  għat-taħric  etc. ;  għàl  kbid 
ta  caċċa  oħra);  gentle,  duda  bhal  ħar 
nex  żgħir  għal  lixca  (għas-sajd);  gen- 
tle^  taghmel  nobhli,  iġġagħal,  wiehed 
isir  (t^ħalmu  icun)  pulit,   ta  mgiba 
tajba  jew  li  igib  ruhu  tajjeb  u  sewwa. 

OBNTLB-nBARTBp— ta  kalb  tajbai  ta. 
kalb  nobbli;  ħanin. 

Obntlb-folk  —  in-nies    puliti,  is*  \ 
sinjuri,  il  cbarat. 

Qbntlbman— sinjur,  ^entlom  ; ,  sid  ;* . 
ragel  pulit,   educat  li  jaf  igib  ruħu 
sewwa  ma  cnlħadd;  heia  areal  gentle^ 
man,  hu  il  veni  sinjur. 

Qbntleman-at-abms  —  wieħed  miU 
erbgħin  sinjur  (cbarat)  ta  ma  dwar 
is-SuItan  (ir-Be)  li  iwassluh  mill  pa- 
lazz  għal  cappella  reali,u  lura,  fxi  fe- 
sta  jew  solennità  cbira;  sinjur,  wie-» 
ħed  mil  cbarat^  bil  pensioni  jew  pen- 
sionat). 

Qbntlbman  FABMBB— bidwi  li  jaħ- 
dem  ir-raba  tiegħu. 

Gbntlbmanhood— il  condizioni,  il. 
grad,  li  stat  ta  sinjur,  ta  gentlom  ; 
sinjurija ;  a  delight/ul  emample  ofcom" 
plete  gentlem(m/iood,{TMk^rħj,  Jkound" 
about  papere  XX)^  esempiu  sabiħ  ta^- 
vera  sinjurija). 

ObNtlbmanism  —  sinjurija,   mgiba,. 
xogħol  etc.  ta  gentlom. 

Gentlbmanizb— tagħmel  (tgħolli  fi> 
grad  ta)  sinjur,   ta  gentlom. 

Oentlbmanlikb  —  bħal   sinjur,   ta; 
sitijur ;  Pyramus  ie  a  sweet'faced  man^ 
a  proper  man^  a  most  lov^ly  gentleman-^ 
like  man,  (Shakespearei  Mubummer'e^ 


Digitized  by 


Google 


GEN 


-  626  - 


GEO 


Night  dreamj^  Pyramus  hu  ragel  li 
għaudu  wiċċu  ħelu,  il  veru  ragei ;  ra- 
gei  mill-actar  sbieħ  u  li  għandu  mis- 
sinjur  (ta  mgiba  ta  sinjur). 

Ġrntlbmanlinbbs— sinjurija,  mgiba 
sabiħa  ta  pulit  (ta  persuna  pulita). 

Gbntl!:mànly— ta  sinjur,  ta  pulit. 

Gbntlbnbss — mgiba  pulita»  sinju- 
rija,  tieba,  għajnuna. 

GfBNTLBSS— gentilezza,  ragiba  tajba 
u  ħeiwa,  manieri  tajba. 

Qentlbwoman— sinjura,  mara  pu- 
lita,  ta  mgiba  tajba  u  helwa,  ta  ma- 
nieri  puliti ;  mara  li  iddur  ma  (ta 
madwar^  xi  sinjura  ( xi  mara  mil 
cbarat). 

Qently — ħelu  helu,  kajl  kajla,  bil 
mod  il  mod ;  bil  ħlewwa,  bil  maniera; 
he  gently  laid  his  /lands  on  her^  hu  bil 
mod  il  mod  kiegħed  ( poġga )  idu 
fukha. 

Gbntly  BUDDiNa— li  kieghedjimla 
jew  jicber  ġmielu. 

GBNTOOS-<I-Indiani  (in-nies  collha 
tal  India) ;  il  Telogooa^  dawc  l-In- 
diani  ii  jagħmmru  għan-naħa  ta  Ma- 
drasy  dwar  il  Bajja  ta  Bengala  (fli 
India). 

GENTBY-in-nies  puliti,  ta  bejn  il 
cbarat  u  'I  baxxi ;  mgiba  tajba  jew 
pulita;  manieri. 

Gbnty — pulit,  eleganti,  sabiħ. 

Gbnu — liwija   (bħal   ta  rcobba). 

Genuant  —  li  kiegħed  għar-rcub- 
tejh.' 

Gbnufleot  —  tokgħod  għar-rcub- 
tejc ;  tagħmel  genuflessioni,  jew  rive- 
renza  (bħal  meta  tgħaddi  minn  kud- 
diem  I-altar  fejn  icun  hemm  il  Yene- 
rabli). 

Gbnuflbotion— 'genuflissioni. 

Gbnuinb— veru,  genuin,  li  m'hux 
mħallat;  p'ur,  bla  taħlit  xejn  ;  il  veru 
ragel,  fidil,  b'wiċċ  wieħed,  m*hux  falz 
li  ma  ghandux  żewġt  uċuħ ;  he  is  a 
genuine  man^  dac  il  veru  ragel  (e^alan- 
tom,  li  tista  tafda  jew  tokgħod  għal 
dac  li  igħejdlecj. 

Gbnuinbly—  sewwa,  chil  imur,  bla 
falsità,  genuinament. 

Gbnuinbnbbs— is-sewwa,  purità;  il 
verità;  St.  Austin  reasoned  toell  the 
genuineness  o/the  Btble,  Santa  Wistin 


wera  sewwa  biċ-ċar  il  verità  (chemm 
hi  vera  u  ta  min  jokgħod  fukha)  il 
il  Bibbia  (li  Scrittura^ 

Gbnus  —  razza,  familja,  qualitài 
xorta,  gens,  gidd. 

Gbocentbio     )  li  għandhu   b'cen- 

Geooentbioal)  tru  (b'post  loc  minn 
fejn  iħarsu  lejh)  l'art;  tac-centru  (jew 
in-nofs)  tal  art  (jew  tad-dinja). 

GEOCBBELiTE—inineral  bajdani,  li 
jitfarrac  minn  xejn. 

Geoobbitb— mineral   bħax-xama. 

Gbooyclb—  tad-dawran  tal  art  (tal 
globujew  tad-dinia). 

Gbodesian— wieħed  mħarreġ  (li  jaf 
il)  geodeey  (ara). 

Gbodesio — ara  geodetic. 

Qi&ODEBiBT—geodeeian  (ara). 

Gbodbsy — geodesia;  studiu  biex 
issib  bil  matematica  chejl  u  kisien  tal 
art  ("tal  globu  jew  tad-dinja)  ghat- 
tundiatura  tal  wiċċ  tal  globu  etc. 

Gbodbtio— tal  aeodesy  (sira,), 

Oboditioally— bil  geodeey  (ara). 

GEODETio8-^tfod^«y  (ara). 

GBoaNOBis — studiu,  xienza,  tagħlim 
fuk  1-art  (id-dinja). 

GBoaNOST— flr^o%w<  (ara). 

Gboonostio    I^  tal  |;eoIogia  (  ta  li 

GBoaNOSTioAL(  studiu  tal  art,  blat 
etc.  li  minnu  hi  magħmula  I-art) . 

Gboonosy — floc  geology  heco  msej- 
jħa.minn  Werner  (ara). 

Geooonio    )  *i'     ^^''?T^\  J'T 
^  >  għamla  tal  art  (tad^ 

GBoaoNiOAL j  ainjft). 

GBoaoNY— ix-xienza  (li  studiu)  fuk 
in-nisel  tal  art  (il  għamil  jew  chif 
inhi  maghmulha  id-dinja  )• 

Gboobaphbb— geografu,  wieħed  li 
jaf  il  (  mgħallem  fil  )  geografia  ;  min 
jicteb  xi  ħaġa  (trattat)  fuk  il  geo- 
grafia. 

GBoaBAPĦio    7  tal  geop^rafia ;  li  fiħ 

Geoobaphioalj  desorizioni  ta  chif 
in  hi  mkassma,  jew  mn'hiex  hi  magħ- 
mula,  id-dinja;  geographicàl  paralleU^ 
paralleli  (linji)  tal  geografia  (li  icunu 
maħżużin  għal  chejl  etc.  fuk  il  glo- 
bu)  ;  lioyal  Geogmphical  Society^  so- 
cietà  xirca  ta  li  studiu  tal  geografia, 
jew  tal  geografi  (R.  G.  S.)  biex  igħad- 
du  il  kuddiem  dejjem   li  studiu  tal 


Digitized  by 


Google 


•£9 


—  527  — 


a£d 


Seografia;  din  iz-xiroa  bdiet  fLon- 
ra  fis-sena  1830  ({f^j"  f  Parigi  chie- 
net  bdiet  fis-sena  1821  );  wieħed  1i 
ioun  fdin  iz-xiroa  igib  littri  F.R.G.S. 
(jigifieriy  wielied,  niombru,  jew  Bieħeb 
fiz-xiroa  ta  li  studiu  tal  geografi 
reali). 

Gboobaphioal  LATiTUDB^ara  laii' 
Uide. 

Gbooraphioal  milb— ara  tnile. 

Gboobaphioally— ohif  titlob  (trid) 
il  geografia ;  ta  geografu  (ta  wieħed 
mgħallem  fil  geograna ). 

Gbographt — ^eografia,  desorizioni 
tal  wiċċ  tad-dinja  (j^^  ^^  ^^  '^ 
fukha  ngħammru)  jigifieri  ohif  in  hi 
mkassma  Csewwa  mil  ħolkien  ohemm 
nooU  mili  bnedmin)  b'dao  ooUu  li  tati, 
minerali  eto.  eto.,  u'  'n-nies  li  fiha 
igħammru. 

Gbolatry — geolatrija,  I-adnrazioni 
tal  (kima  li  jatu  lill)  art ;  to  this  sue- 
ceeded  aeirology  in  the  Eaet  andgeolatry 
in  the  Weet  (Cox,  Myiliology  oj  Arian 
Naiione)^  wara  dan  bdiet  I-astrologia 
fi  Lvant,  u'l  geolatria  fil  Punent. 

GeOLOGBR     I    ^,.^  ^^^;^^;.j 

Gbolooian  |ara/7^o%M^ 
Gbologioal     ^l  geologia  jew  taz- 
^  y  zienza  tal  (studiu  fuk 

Gbologio    j  i.)^rt. 

Geologioal  map— mappa  geologioa 
(li  turi  u  tgħallem  fuk  il  geologjf (eira).) 

Gbologioally— soond  ohif  titlob  il 
geologia  (soond  il  geologia). 

GBOLOGiST—mgħullem  fil  (wieħed 
li  studia  il)  geologia(ara). 

Gbologizb — tistudia  il  geology;  tit- 
ohizzef,  tioteb  fuk  il  geolpgy  (ara). 

Gbology— geologia;  iz-zieuza  (stu- 
diu)  fuk  dao  collu  Ji  fiha  I-art  (raniez 
hi  magħmulha  I-art,  blat,  minera- 
li  eto.  eto.  )• 

Oeomanobr— mghallem  fil  (wieħed 
.  mħarreg  fil )  geomancy  fara). 

Gbomanoy— il  kari  talventura  (I-in- 
zertar  ta  dao  li  ghandu  isir  iew 
igħaddi    minn   bniedem )    |i  z'uhud 

Siandhom  frashom  li  jinzertaw  jew 
abbru  billi  jistudiau  fuk  zi  linii  jew 
ponti  li  dari  ohienu  miAżużin  fuk  il 
wicċ  tal  art  (  li  illum  naraw  fuk  il 
mappi ). 


Gbomantioally— bil  geomancy  {hrB). 

Gbombtbr— mgħallem  fil  (  wieħed 
mħarreġ  jew  li  jaf  il)  geometria. 

GBOMBTRAL-*taI  K^ometria. 

Gbombtrio      1  ta7geometria;magħ- 

^  Vmul   bil,  misjubfuk 

Geombtrioal  Jii^geometria. 

Geombtrioal  drawing— disinn  geo- 
metriou,  geometrija  (  disinn  jew  gha<> 
mil  ta  figuri  bil  kisien  tal  oum- 
pass  eto.  ). 

Gbombtrioal  paob— kies  ta  6  piedi. 

Gbombtrioal  pbn — pinna  (strument) 
għal  hażż  ta  ourvi  eto.  fil  geometria. 

Gbombtrioal  progrbssion  —  ħafna 
numri  li  keghdin  wara  zulzin  ( jiobru 
jew  jiċohienu  )  bil  proporzioni  oomn- 
ni ;  bhal  1.  8.  9.  27.  81  eto. ;  144.  86 

Gbombtrioal  sTAiRS-taraġ  la  in- 
glisa  (taraġ  li  ioollu  ras  waħda  biss 
mdaħħla  jew  mkabbdafil  hajt  (ir-rjus 
l-oħra  iounu  fl-aria  iżommu  fuk  .  zul- 
xin  ). 

Grombtrioally— ohif  titlob  il  geo- 
metriM,  soond  il  geometria. 

Gbombtrioian  —  mgħallem  (  sur- 
mast)  tal  geometria;  matematiou. 

Gbombtridab— razza  ta  friefet  tal 
camla. 

Gbombtrina  —  friefet  żgħar  tal 
oamla. 

Gbombtrize  —  taħdem  soond  chif 
trid  jew  titlob  il  geometria. 

GBOMBTRY-geometria,  tagħlim  tal 
kisien ;  descriptive  geometry^  geome- 
tria  descrittiva  jew  għemil,  ħażż,  ta 
figuri,  oirculu.  quadrat,  oubu  eto.  bil 
kesien  fnk  carti  eto.;  plane  geametry^ 
geometria  piana   (semplioi),   ħażż  ta 

?[uadrRti  b'erba  linji  biss,  biez  jaghar- 
uha  mxB'Solid-  geometry  jew  geome- 
tria  solida  li  hia  ħażż  (bil  kiesin)  ta 
figuri  solidi  bħal  ma  hu  oubu(oaxza), 
con  etc;  to  hang  by  geometry^  icolloo 
oonfusioni,  storbiu  jew  tgherfiza.. 

Geonomy-H  studiu   ta  chif  inhi 

magħmula  jew  mkassma,   I-art,  bħal 

ma  hi  il  geologia  u  il  geografia  fisica. 

Qeophaqism— I-icbel  tat-trab,ħmieġ. 


Digitized  by 


Google 


*ĠBG 


—  62«  — 


GEa 


Geophagist — min  jecbl  it-trab,  ta- 
faletc. 

Geophagy  -ara  geophagism. 
'■  GEOPHiiiDiB  — razza   ta  dud   bħal 
eentupiedi. 

Gbophilus  *-dudu  bhal  musbieħ  il- 
4ejl. 

Geoponio     1  tal  ħidma  tal  art  jow 

GEOPONiOALJtar-raba  Ctal  biedia). 

Gbobama— veduta    tal.  art  (ta  xi 

Jiaijis  etc.)  maħ^.uża  fuk   ħa|a  mhaf- 
ra  minn  gewwa  (bħal  nots  globu) 
biex  iħarsu  lejha  jew  jarawha  in-nies. 

George — figura  ta  San  Qiorġ  fuk 
jż-żiemel  li  igiou  fukliom  il  oavalieri 
•tal  Ġerrettiera;  ghinea;  ħobża  sewda. 

GfiORGE-NOBLB^biċċa  flus  (munita 
rbħal  ghjnea)  li  chienet  timxi  fi  żmien 
.ir*Re  Enricu  VIII  tal  Inghilterra. 

GEORgiO— poesjja  (trattat)  fuk  il 
biedia  jew  il  hidma  tar-raba. 
.  Georgios— cotba  (poesija)  li  jit- 
.chelmu  fqk  il  biedia  jew  il  ħidma  t^r* 
.raba  (hecc  msejjaħ  il  poema,  opra 
Terba  cotba«  li  cniteb  Virffiliu  fuk  il 
biedia  jew  il  ħidma  tar-raba). 

Gborgium  SIDUS  . —  pianeta  jew 
chewcba  cbira  ta  dan  1-isem  li  in- 
.ohixfet  fi  'żmien  ir-Re  Ġorġ  III  tal 
Ingbilterra. 

Gborgos  —  bidwi,  ħaddiem  1-art 
jew  ir-raba. 

G?0RHY0HIDJB  —  bħat-talpa,  anni- 
mal,   li  i^handu  għamla  ta  ^urdien 
.  b'għajnejh  żgħar  li  igħix   bid-dud  li 
'isiD  u  jecol  taħt  1-art. 

GeoRyssidjb  — xorta  ta  wirdien. 

GeOSOOPY— studiu  (tchixxif)  fuk 
*l-art(blàt  etc.) 

Geoselenio  — ta  1-art  u  il  kamar  u 
'ta  dac  collu  li  ghandhom  x'jaksmu 
;flimchien  bejnietħom. 

Geothermio -^tas-sħana  ta  1-art. 

Geotħermometer  —  termometru 
'fstrument^  għas-sħana  tal  (biex  ia- 
'raw  chemm  ni  £(ħuna  l-)art  minn  taħt. 

GBOTlo-tal  art. 

GEOTRUPES-il  wirdien  aħmar,  li 
itir. 

Gerah— biċċa  munita  (  flus  )  tal 
'Lhud  li  tiswa  daks  sold  u  nofs. 

Geranial— tal  geraniu. 
..  •GBRANlUM-^geranju;  sardinella. 


Qerant— gerenti,  sieħeb  fix-xoghol 
ta  negoziu,  jew  fil  ħruġ  ta  xi  ġnrnal. 

GerarOHY — ara  ħierarcfiy, 

Gbrard  — għadu,  demoniu,  il  inin- 
ghul,  ix-xitan. 

Gerb  —  katta  żbul  jew  tiben  bil 
kamħ. 

Qerda  —  isem  ta-  chewcba  cbira 
misjuba  minn  Peters  fil  31  ta  Lulju 
tas-sena  1872. 

Gbrenda  —  ħwejjeġ  li  e^handhora 
jintgbamlu  jew  isiru  ;  dac  H  għandu 
isir. 

GERFALOON^xorta  ta  bies. 

Germ— nbiet,  nisel,  żerrigħa,  bidu  ; 
tnissel,  tnibbeti  titnissel;  tinbet»  icol- 
loc  bidu,  tibda ;  this  ia  the  time  whsn 
vices  and  ert*ors  qerm^  ( J.  Morlcty, 
RoeaeauJi  dan  hu  k-żmien  meta  jjib- 
dew  (li  fih  jibda  jew  beda)  il  vizijiet 
u  li  sbalji. 

German  —  Tedesc,  tal  Qermania ; 
do  you  speak  Oeinnan  t  taf  titchellem 
bit-Tedesc?  (taf  bit-Tedesc  ?),  Gef^ 
tnan  tooU,  għodda  tal  Qermania. 

QERMAN^hu,  cugin  ;  krib,  I-ekreb 
demm ;  lijigi  minn ;  ta  li  stess  fa- 
inilja;  genwin,  veru;  as  lie  walked 
near  tlie  toater  he  espied  two  brotliers 
german,  (  Ddal,  MatUiew  /F),  xħin 
chien  miexi  max-xmara  (lemaħ)  żewġt 
aħwa  minn  familja  waħda ;  wert  thou 
a  leopardj  thou  wert  german  to  the  lion^ 
(Shikespear^  Tiinon  of  At/iensJ,  li 
chiecu  cont  leopard  oont  tcun  li  stess 
bħal  (ta  li  stess  razza  tal)  Ijun ;  Arius 
was  a  german  or  genuine  disciple  of 
Plailios^  (Gadwortii,  IntelU  SysUm), 
Ariu  chien  il  veru  dixxiplu  ta  Pla- 
tone. 

Germandbr  —  isem  ta  ħaxixa,  il 
borgħom. 

Gbrmanio  — tedesc,  teutonicu. 

GERMANiSM^għajduty  frasi^  idio- 
ma,  cliem  tat  (  chif  igħeiduħ  it-)  Te- 
deschi. 

Germanizb  —  tfisser  ( takleb  jew 
iggib  )  fi  1-sien  Tedesc. 

GERMioiDB-trab  etc.  (velenu)  biex 
jekirdu(għàl  kirda)  tad-dud  jew  il 
microbi. 

Germinal— tan.nebbieta,ta  linbiet. 

Germinant  —    bin  -  nebbietai     li 


Digitized  by 


Google 


QER 


—  529  — 


GES 


kiegħed  inibbet,  li  kiegħed  jibda,  li 
ħiereġ;  li  kiegħed  jicber. 

Germinatb  —  tnibbet,  traħħafl  ; 
toħroġ ;  sevei^al  French  departments 
germinate  a  set  of  rebellious  papera 
(  Carlyle,  French  RevoluiionJ,  bosta 
dipartimenti  Francisi  ħarġu  ħafna 
ġazzetti  xewwiexa  (  biex  ixewxu  bi- 
hom  ). 

Gbrmination— raħs,  nbiet. 

Germinative— li  inibbet. 

G  EROCOMi A  —  ara  gerocomy, 

GeroOOMIOAL— tal  gcrocomy  (blyb). 

Gerooomy— id-dieta  (  1-ichel  etc.  ) 
għax-zjuħ  (il  cura  fl-ichel   tax-xjuħ). 

Gerontes  —  raagistrati  antichi  ta 
Sparta  (li  ma  chienux  jilħku  kabel 
ma  jagħalku  is-siitin  sena,  u  li  chien 
hemm  minnhom  minn  20  sa  23  ). 

Geroktooraoy  —  gerontocrazia, 
Gvern  ta  pajjis  etc.  min-nies  (f  idejn 
in-nies)  xjuħ;  Gvern  ta  nies  xjuħ. 

Gerontogbnous  —  pianta,  ħaġra 
etc.  ta  '1  biċċa  antica  (tal  emisferu) 
antio  jew  ta  Lvant)  tad-dinja. 

Geropigia  —  taħlita  li  jaghmln  mal 
Port  loine  biex  jatuħ  lewn  ahjar  u 
kawwa  actar. 

Gerund— gerund. 

Gerund  qrinder  ~  surmastru  fitt, 
li  ifittex  rkakat  fi  h,wejjeġ  żgħar. 

OERUNDiAL-tal  gerundiu.. 

Gerusia-  is-senat  ta  Sparta  anti- 
ca ;  lakgħa  ta  nies  xjuħ. 

Gervas— werak  ta  siġra  (  li  ticber 
fil  Brazil,  I-America  t'Isfel )  u  li  iħal- 
tuh  mal  werak  tat-t^,  biex  ighadduħ 
b'heco. 

Gest — ghemil,  ġrajja,  romanz,  bra- 
vuri,  mgiba  ta  bniedem  ;  to  loriie  the 
gesta  of  Britons  stotU,  and  the  acts  of 
English  men  ('Wiirner,  Albions  Eng- 
land,  Bk.  L  Ch.  I)  ;  biex  ticteb  ( tir- 
racconia )  il  bravuri  tal  Bretoni  kal- 
biena  u  '1  għemil  Tġrajja)  tal  Inglisi. 

Gest-  żmien,  periodu  ;  żmien  sta- 
bilit;  travu  (biex  iżomm  jew  jirfed 
tavlar  etc.)- 

GeSTANT  —  mimli;  clouds  gestant 
with  heai  (  E.  B.  Browning  ),  sħab 
mimli  (collu)  sħana. 

OESTATiON—ġarr,  li  tcun  meħud 
(fuk  żiemel,  carrozza  etc.  minn  banda 


I  ghall-oħra )  dawran  bir-rchib  ;  Ibies  ; 
mgiba,  gesti ;  tokol,  libiela  ;  gestation 
is  an  e.vercise  of  the  body^  by  being  car^ 
ried  in  coach,  litier^  u^yon  horseback, 
(P.  llollan'l,  Plinic,  Explanatiori  of 
tlie  toords  of  art),  gestation,  hua  eser- 
ciziu  tal  gisem  meta  tonn  riecheb  u 
miexi  fcarrozza,  branda,  jew  fnk 
(dahar^  iż-żiemel ;  the  arrangement  of 
ihe  muscularfU^res  is  best  studied  in  tlie 
uierus  at  ihe  fuU  period  of  gestation 
(  ({aain,  Anatomy  )  wieħed  jista  jara 
sewwa  chif  icunu  kegħdin  il  fibri  mu- 
sculari  tal  ġuf  fi  ahhar  żmien  tat- 
tkala. 

Gestatory— gestatoriu,  li  jista  jin- 
garr,  jittieħed  (fuk  1-idejn  jew  Buallejn 
etc.)  minn  post  għal  I-jeħor ;  u  iista 
icun  miibuB  ( jew  li  wieħed  joħroġ 
bih  )  tal  ħbiela  jew  tkala  ;  the  erowns 
and  garlands  of  the  ancients  were 
eit/ier  gcstatory,  such  as  they  were 
about  t/teir  heads  and  necks  ete  ^  {  Slv 
T.  Browne,  MiscellaniesJ^  i!  curnni  u 
'I  ħanniekat  (  għirlandi  )  tal  antichi 
chienu  jilbsuhom  u  johorġn  bihom  it- 
tnejn  frashom  u  ma  għonkhom. 

Gestioal  )  tal  ġrajja.  tar-romanz  ; 

Gestio  /  tal  gesti  jew  ċaklik  ta 
I-idejn  11  jagħmel  meta  wieħed  icun 
jitchellem. 

Gestioular— colln  gesti,  li  jagħmel 
jew  li  jaħdem  sħiħ. 

GESTiouLATB-tagħmel  gesti,  iċċak- 
lak  idejc  u  dirgħajc  jew  gismec  meta 
tcun  titchellem. 

Gestioulation  —  gesti,  ċaklik  ta 
I-idejn  etc.  meta  wieħed  icun  kiegħed 
jitchellem. 

Gestioulator— min  iċaklak  idejħ 
jew  jiċċaklak  meta  icun  jitchellem ; 
min  jagħmel  il  gesti. 

Gesticulatory— tal  gesti,  taċ-ċak- 
lik  ta  I-idejn  jew  tal  gisem  wakt  li 
wieħed  icun  jitchellem  ;  mfisser  bil 
gesti. 

Gestion— il  ghamil  ta  ħaġa  ;  ran- 
ġar,  tkeghid  f  locu  ;  io  work  the  chaos 
of  ihe  icortd  into  gestion  (  Chapmao, 
Ilumerous  days  Mirthjy  biex  ikiegħed 
it-taħwid  (jew  il  ħwejjeġ  collha  mhaw- 
da  ta  taħt  fuk)  tad-dinja  flochom. 

Digitized  by  VnOOQ lC 


GES 


—  680  — 


GET 


Gestor— min  jicteb  jew  jirracconta 
fattijet  jew  ġrajja. 

Qestural— tal  gesture  /^ara). 

Gbsturb— gest,  ċaklika  ta'I  idejn, 
tal  wiċċy  tal  gisem,  li  jagħmel  wieħed 
meta  icun  jitcbellem  (  biex  jati  saħħa 
actar  għal  cliem  li  icnn  igħejd) ;  tagħ- 
mel  gesti,  iċċaklak  idejc  jew  tiċċaklak 
b'gismec  collu  meta  tcun  titchellem 
jew  tirracconta  xi  ħaġa. 

Gesturbless  -bla  gesti  xejn. 

GBSTURBR—attur,  min  jagħmel  jew 
jeħu  parti  f  opra  etc. 

Gbsturous— collu  gesti,  collu  ċaklik 
ta  I-idejn  etc.  meta  icun  jitchellem. 

GBT-ticseb,  takla,  tirbah,  tħassel, 
iggib}  icolloc ;  tasal,  issir;  tmur  ;  is- 
sib  ruħec  bla  ħsieb ;  /  wish  to  gei  a 
Qood  aervant,  nixtiek  nicseb  (nsib)  sef- 
tur  tajjeb  ;  to  get  money,  takla  il  flus ; 
thie  is  the  way  to  get  money^  b*hecc 
(hecc  trid  taghmel  biex)  takla  il  flus ; 
io  get  one'a  pardon,  takla  il  maħfra  ; 
he  is  trving  his  best  to  get  his  pardon^ 
kiegħed  jagħmel  cull  ma  jista  biex 
jakla  il  manfra  tiegħu  ;  wl^t  will  you 
get  by  it  f  issa  x*takla  (x'tieħu)  b*dan? 
togetthe  victory^  tirbaħ  il  vittoria; 
I  xoish  to  get  a  good  dog  like  yours^  nix- 
tiek  nħaBselchelb  tajjeb  bħal  tiegħec  ; 
he  is  trying  to  get  a  place  for  me  ihere, 
rkiegħed  jara  isiblix  post  hemm  ;  if  I 
were  to  get  a  son  like  him,  I  wonld 
reekon  myself  unhicky,  chiecu  chellu 
icolli  tifel  bħalu  cont  ngħejd  li  jena 
xortija  ħażina  ;  should  you  get  to  the 
house  before  me  please  lell  my  mother  I 
'II  belate  to-night,  jecc  katt  tasal  id- 
dar  kabli  għejd  1-ommi  li  jena  nigi 
.tard  il  lejla  ;  get  liome  at  once,  it  will 
soon  rain,.  mur  (lein)  id-dar  malajr 
ghaliex  dal  wakttakbad  nieżla  ix-xita; 
when  my  feet  are  cold  I  cannot  get  to 
sleep,  meta  sakajja  icunu  chesħin  ma 
ncunx  nista  (  ma  nistax  )  norkod  ;  I 
want  to  get  this  work  done  by  to-morrow, 
irrid  nispiċċa  (icolli  lest)  dan  ix-xogħol 
sa  għada;  fie  has  got  a  qreat  many 
ehildren,  ghandu  (chellu)  ħafna  tfal ; 
ifyou  remain  for  a  long  time  there  you 
wiU  sure  get  the  fever,  jecc  iddum  wisk 
imien  hemm  sgur  icolloc  Qakbdec)  id- 
deni ;  /  got  one,  għandi  (  iddubbajt, 


csibt  jew  ħassilt)  wieħed ;  get  your  self 
ready  (get  ready),  lesti  ruhec ;  get  you 
gone,  mur  minn  haun ;  by  the  time  I 
got  lialf  way  t/iere,  sa  chemm  wasalt 
nofs  triek ;  to  get  an  ill  habit ;  tieħn  vi- 
ziu  (drawwa)  ħażina ;  /  should  not  get 
it  done  by  to-morrow,  ma  nillestiehx  sa 
għada  ;  to  get  about,  tiġri,  tixxerred  ; 
/  am  so  glad  now  to  see  him  gettuig 
about  a/ter  3  montlis  illness,  ferhan 
ħafna  li  narah  jiġri  (jimxij  wara  mar- 
da  ta  tliet  xhnr ;  the  story  got  about  m 
less  tlian  an  hour,  il  biċċa  (li  storia^ 
ġriet  jew  xterdet  f  ankas  minn  sigħa ; 
io  get  ahead,  tavanza,  tgħaddi  il  Kud- 
diem  ;  you  are  sure  to  get  ahead  if  you 
keep  siudying  well  as  you  are,  sgur 
tgħaddi  il  kuddiem,  jew  tavanza,  jeec 
tcompli  tistudia  tajjeb  chif  int ;  to  get 
along,  timxi  il  kuddiem,  tavanza,  tmur 
tajjeb  ;  how  are  you  getting  along  f  chif 
inti  sejjer  (miexi)  ?  Ite  does  not  get 
along  there,  ma  jimxix  (ma  ighaddix  il 
kuddiem)  hemm ;  to  get  at,  tasal ;  / 
donU  know  how  you  can  get  at  tJie  truth 
of  it,  ma  nafx  chif  tista  tasal  biex 
tcnn  tftf  il  biċċa  sewwa  chif  inhi  (cbif 
inhi  il  verità) ;  togetat,  tixtri  (tgħawi) 
gerrej  (biex  raa  jeħux  I-ewwel,  billi 
iBxchel  i^.-żiemel  li  icun  riecheb) ;  they 
say  that  ihe  jockey^  who  rode  hiin  liaving 
been  got  at,  that  is  the  reason  he  losi, 
igħejdu  li  il  gerrej  li  chien  riecheb  fuk 
dac  iż-ziemel  xi  ħadd  xtrah,  dic  ir- 
ragiuni  li  (għalecc)  tilef ;  to  get  back, 
tarġa  lura,  tmur  (tarġa)  għal  post 
minn  fejn  tcun  tlakt  (jew  gejt) ;  he  got 
back  to  his  place,  raġa  mar  f  locu  (raġa 
mar  minn  fejn  già)  ;  he  is  lucky  to  get 
his  money  back,  għandu  xorti  li  raġa 
ha  il  fluB  tieghu  (li  reġgħu  tauh  il  flus 
tiegħu  lura) ;  to  get  before,  tasal  kabel 
(tasal  kuddiem)  tmur  knddiem  jew 
kabel ;  to  get  behind,  tibka  lura ;  A^  goi 
behind  wiài  his  rent,  baka  lura  fil  chera; 
to  get  behind  the  seenes,  tcun  taf  sewwa 
chif  inhi  il  biċċa  (taf  tajjeb  x'fiha  il 
borma) ;  to  gei  hy  heart.  titgħallem 
bl-amment ;  you  must  gel  these  two  les- 
sons  by  heart  before  you  go  out,  j^tieġ 
titgħallem  dawn  iż-żewġ  lezionijiet 
bl-amment  kabel  ma  tmur  barra ;  it 
is  more  difficult  to  get  one  sermon  by 


Digitized  by 


Google 


Ġfif 


-  6di  - 


ĠET 


heart  than  to  pen  twentyj  bi  actar  ħaġa 
tkila  (difficili)  li  titgħallem  prietca 
bl-amment  milli  ticteb  għoxrin  wahda; 
to  get  cleavy  tehles,  roa  icollocx  x'tak- 
sam,  tħallas ;  /  can't  see  how  he  can 
get  clear  of  all  the  debts  he  owee,  ma 
nafx  cbif  irid  (jista)  iħallas  jew  jeħles 
mid-djan  coUba  li  għanda;  to  get 
/onoard^  tavanza,  tmor  jew  tgħaddi  il 
kaddiem ;  to  get  free,  tehles ;  to  get 
around,  takbad,  tirbaħ,  tapprofitta  ru- 
nec,  iggib  għal  idejc ;  to  getnome,  tasal 
id-dar  ;  tasal  fil  post  (sal  post)  f'tiġrija 
(fejn  jata  il  palijiet) ;  to  get  in,  tiġbor 
iddaħħal,  taħżen  (kamh  etc.)^  you  liave 
better  get  in  that  corn  .  before  it  rainn, 
aħjar  iddaħħal  (taht  is-sakaf  jew  tiġ- 
bor)  dac  il  kamħ  kabel  ma  takbad  nie- 
żla  (tagħmel)  ix-xita ;  he  got  infor  tlie 
district,  daħal  (sar^  cunsiljer  etc.  għad- 
distrett ;  to  get  off^  tneħħi  (takla  minn); 
/  can*t  get  off  my  boote  by  inyself,  ma 
nistax  nakla  jew  inneħħi  (ninża)  li  sdva- 
li)  minn  riġlejja;  tneħħi  (takla)  basti- 
ment  minn  fuk  I-art  (tejn  icun  incal- 
jat) ;  they  are  etill  working  fiard  to  get 
the  ehip  offthe  ahoal,  għadbom  jitħabtu 
biex  jakalgħu  il  bastiment  rmill  art, 
fejn  mar  incaljat) ;  to  get  off  teħles 
minn,  tbigħ,  tneħħi ;  Wood,  to  get  hia 
hcdfpence  off  offered  a  hundred pounds  in 
his  coinfor  aeventy  in  silver,  (Swlff, 
Drapiers  Lettere),  Wood,  biex  inehhi 
(jehles  mis)  is-sitt  habbitijet  (mis-sit- 
tiet)  li  cbelln  ried  jati  cull  mitt  lira  mill 
fluB  li  chellu  ta  sebghin  lira  fidda ;  io 
get  off  a  horee^  tinżel  minn  fuk  żJemel; 
to  qet  off,  ti^rab,  tehles,  tiscarta ;  the 
galleys,  by  t/ie  benefit  of  t/ie  shores  and 
s/iaUows^  got  off^  (Bacoii,  War  with 
Spain)j  bis-salma  tax-xtut  u  il  baxxi 
fondi  ix-xwieni  ħarbu  (ħelsu  jew  scar- 
taw)  ;  to  get  on,  tilbes,  tgħaddi  ftimxi) 
il  kuddiem,  tmur  tajjeb ;  help  me  to 
get  on  tfiat  coat,  għejnni  nilbes  dac  il 
ġlecc  ;  fiow  did  you  get  on  tfiere  ?  cbif 
mort  hemm?  ;  fie  is  getting  on  very  well^ 
sejjer  tajjeb  ħafna  (għaddej  il  kud- 
diem  sewwa  jew  ħafna) ;  to  get  out^ 
takla ;  /  cant  get  out  this  decayed  tooth 
by  rnyself  ma  nistax  naklagħba  waħdi 
cUn  id-darsa  (sinna)  mħassra  li  għandi; 
get  out,  tohroġ  tiscappa,  tmur,  tinkala 


(mil  post  fejn  tcun) ;  Iie  was  surrounded^ 
and  could  not  aet  out,  chien  mdawwar 
minn  cullimchien  u  ma  satax  jiscappa; 
to  get  over,  tofrok^  għal  nsAħa  I-ohra» 
tgħaddi  minn  banda  għal  1-oħra;  tir- 
baħ,  tgħakkes  ;  get  over  this  side^  ejj&t 
ofrok,  għal  din  in-naħħa ;  his  temper 
Imng  naturally  jovial  he  at  last  got  over 
ity  (dddisoii,    Spectator,  No.  )P),   billi' 
minnu  allegru,  sa  fl-ahhar  għaddielu' 
ra  chif  ghamel  u  rebaħ  lilu  in-nifsa' 
billi  kaghad  għalli  ġralu  ;  he  got  over 
fiis  Ulness^  fiek ;  to  get  quit  of    to  get 
rid  of  tehles  (minn) ;   if  we  had  all 
ifiese  waters  fiow  could  we  get  quit  of 
themf  (BuriiBt,  Tfieory  of  the  eartli)^ 
chiecu  chelna  dawn  1-iImijet  coIlha> 
chif  conna  nehilnu  minnhom?  ;  try  to 
get  rid  of  fiim^  BX9k  chif  tagħmel   biex 
teħles  minnu  ;  /  can*t  get  rid  of  this 
bad  shiUingy  ma  nistax  neħles  minnu 
dan  ix-xelin  ħażin  ;  to  get  ronndy   tir- 
baħ,  tieħu  vantaġġ  fuk  ;  to  get  the  day^ 
tirbaħ,  tieħu  vittoria;  1  am  sure  ours 
will  get  the  day  this  time,  jena  sgur  ii 
tagħna  jirbħu  din  id-darba;  to  get  the 
hang  ofa  tfung^  tidra  jew  tifhem  ħaġa 
sewwa  (tcun  taf  sewwa,  jew  tifħem 
xi  icun   fiha  ħaġa  );   to  get  tfirough, 
tgħaddi  minn  ^o  ħaġa,  minn  banda 
għall  oħra ;    tispiċċa    xoghol  sewwa 
minn  collox ;  fie  did  get   through  'his 
worlc,sinàcah  (^għamlu)  collu  ix-xoghol 
li  chellu  ;  to  get  througfi^  tgħaddi  minn 
esami ;  /  fiope  fie  will  aet  through   this 
time,  nispera  li  ighaddi(mill-e8ami)din 
id-darba;  to  get  to^  tilħak  ;  cant  you  get 
to  itU  ma  tilħkux?   ( ma  tistax  til- 
ħak  ?) ;  to  get  togetfier,  tiġbor  (tip^a) 
flimchien  ;  get  your  men  together^  iġbor 
in-nie&  coUha  tiegħec  flimchien;  get 
togetfier  by  six  o'clock,  inġabru  (flim- 
chien)  fis-sitta  ;  to  get  up,   tlesti ;  tit- 
għallem  sewwa;  taghmei  (tesegwixxi) ; 
tkum ;  tJiey  are  to  'get  up  a  concert,  sej- 
rin  jaħsbu  (ilestu)  għal  cuncert ;  you 
fiave  another  fiistory  lesson   to  get  upy 
għandec  lezioni  oħra  ta  li  storia  x'tit- 
għallem   sewwa;  tfiat  piece  was  very 
wellgot  up,  dic  il  biċċa  chienet  magħ- 
mula  ("marret)  tajjeb  ħafna;  get  up, 
you  lazy  boy^  it  is  8  o'clock,   kum  ja' 
għażżien,    saru  it-tmienia;    at  wfiat 


Digitized  by 


Google 


GEf 


--  58à- 


GtiO 


time  do  you  wiah  to  get  up  tO'morrow  f 
xħin  trid  tkum  għada?;  to  yet  %oind^  tix- 
zandar;  the  atory  soon  got  wind^  li 
Btoria  malajr  ixxandret  (ġriet  ma  cul- 
limchien) ;  to  get  wind^  tielm  in-nifs 
(tistrieħ)  ;  /  etoppedfor  ^  seeonda  to  get 
wind^  wakaft  (  żammejt  jew  strabt ) 
żewġ  minati  secondi  biex  nieħu  in- 
nifs ;  to  get  with  child^  tbabbelt  toħroġ 
tkila ;  to  get  a  name^  tissemma  (ta- 
cquista  fama^  tcun  magbruf ;  /  cannot 
get  Hde  meat  down,  it  is  very  hard,  ma 
nistax  inniżżlu  dan  il-laħam  għaliex 
jebes  wisk, 

Get-nothing  —  wieħed  għażżien,  li 
ma  jagħmel  xejn  ;  eveiy  gei-not/iing  iit 
a  thiefj  cull  min  bu  gnażżien  (  ma 
jagħmel  xejn^  bu  ħalliel;  (Adam*8, 
DeviVe  Banquet). 

Gkt  PENNY— xogħol  (negoziu  etc.) 
tal  klieħ  il  flus ;  biċċa  tal  profitt ;  yon 
had  better  leave  thie  worlc  for  others^  I 
dotiU  it  ia  a  getpenny^  Aħjar  tħalli  dan 
ix-xogħol  għal  badd  jeħor,  ma  narax  li 
fih  kliegħ  jew  profitt  fma  ifendix). 

Gkt  up— I-assieme,  collox,  chif  ghnn- 
dha  tmur  il  haġa ;  IIow  do  you  like  the 
whole  get  up  oj  that  scene  t  x'jidhirloc 
minn  dic  ix-xena  hecc  coIVha  f  dakka 
chif  inhi  ? 

Getablb— li  jista  jingieb,  jinsab, 
icun  acquistat ;  fowls  and  Jishes  are 
scarce  aettable  here,  pullam  (tiġieġ  etc  ) 
u  ħut  bil  chemm  tista  issibhom  hawn. 

Gbtter— min  jacquista,  jakla,  iħas- 
sel,  jiddobba ;  min  inissel  jew  icollu  it- 
tfieJ,  ragel  jew  mara  (missier  jewomm) 
li  icollu  jew  icollha  ħafna  tfal ;  bak- 
kunier,  ragel  ħaddiem  li  iħaffer  (Uart) 
għal  xi  xogħlijiet. 

Gbitino— kligħ,  dac  li  wieħed  jakla 
jacquista  jew  jiddobba ;  he  ascribes  his 
gettings  to  his  work  and  merit^  \\  kligh 
li  għandu  jafu  mix-xogħol  u  'I  meritu 
tiegħu. 

Gew  gaw  —  ċajta,  ħaġa  żgħejra, 
ħaġa  tal-logħob,  logħob  ta  tfal  ;  li  ilel- 
lex  biss  ;  Uiat  is  all  gew  gaw  work^  dnc 
oollu  xogħol  tat-tlellix  biss  (sabiħ  fil 
għajn  u  bla  sustanza  ta  xejn). 

Gbw  GAWED— mzejjen  b'ħafna  tlel- 
lix  (ġmiemel,  fiuri  tal  carti,  freneż, 
antaċċoli  elc.) 


Gey— u  hecc,  ġmielu  ;  a  gey  hti, 
bogħod  ġmielu  ;  the  place  was  at  firsi 
thought  to  be  distant  a  gey  bit^  then  this 
gey  bit  wasfound  to  be  less  than  two  miles^ 
għal  lewwel  ħasbu  li  hemm  bogħod 
sewwa  (bogħod  ħafna)  sal  post,  im- 
bagħad  sabu  li  dan  il  bogħod  colla 
chien  ankas  minn  żewġ  mili. 

GBYsERS—nixxigħat  jew  fawwariet 
tal  ilma  sħun  (idX  misħun)  li  jinsabu 
fllslanda;  (mixxigħat  jeu  għajjun  tal 
misħun). 

Gharry— rota  ta  carrozza. 

Ghast — tbażża,  twerwer  bil  biża; 
she  ghasted  with  fear^  twerwret  (tbel- 
gbet)  bil  biża. 

Ghastfql  ,—  icreħ  !i  iwaħħax,  li 
iwaħħax,  tal  biża ;  isfar  mewt. 

Ghastuness  —  cruba  li  twaħħax  ; 
biża ;  sfura  ta  wiċċ. 

Għastly— isfar  mewt,  li  iwaħħax  ; 
/  was  nfmid  when  I  saw  his  ghastly 
countenance,  bżajt  meta  rajt  dac  il  wiċċ 
isfar  tiegħu  (il  wiċc  ta  mewt  li  chellu). 

Ghastness  —  cruha  li  twaħħax, 
waħx,  biża  ;  do  you  perceive  the  g/iast- 
nessofthe  eye^  (ShnkeRpear,  OUiello 
V.  1)  tara  (iudunajt)  bil  cruha  li  twaħ- 
ħax  taghajneih? 

Ghat— mogħdija  bejn  żewġ  mun- 
tanji  jew  bejn  żewġ  għoliet ;  catina  ta 
(ħafua)  muntanji ;  moll,  taraġ  minn 
fejn  jinżlu  u  jitilgħu  għal  banju  dawo 
li  icunu  igiiumu  (actarx  fix-xmajjar 
tal  India,  bħal  ma  hu  il  Oange). 

Ghee— xorta  ta  butir  li  juzaw  wisk 
I-Indiani. 

Gheukin  — xorta  ta  ħjar  żgħir  (min 
dac  li  jużaw  għal  pickles)  ħjar  tal  (jew 
għeA)  pickles, 

Ghbtchoot— xorta  ta  tubi  (ta  ħa- 
xixa  li  ticber  fl-India)  bħal  patata  (u 
li  I-Indiani  jeclu  daks  il  patata). 

Ghetto  —  il  ghett,  illoc  (post ) 
f  belt  fejn  igħammru  Lhud. 

Ghibblune— Ghibellin,  wieħed  mill 
partit  tal  GhibeUini  (li  chienu  contra 
il  Guelji)  il  Ghibellini  chienu  dawc  li 
chienu  iżommu  mal  Imperatur  tal 
Germania  u  contra  il  Papa. 

GuosT  —  ruħ,  ir-ruħ  tal  bntedem, 
fatat,  ħares,  spiritu ;  ombra  Cidea)  he 
has  not   the  ghost  ofa  chance^   anka9 


Digitized  by 


Google 


Ġm 


-  68d  - 


Ġtfi 


għando  l-ombra  ta  chanee  (ta  oppor- 
tonità),  jew  ma  iista  icun  katt  li  jir- 
nexxila  etc. ;  the  boly  Ghost^  li  Spirita 
Santu  (it-tielet  i>er8una  tas-S.S.  Tri- 
nità)  io  gire  up  the  ghost^  jew  to  yield 
up  the  ghoHy  tmut  ;  our  men  are  ready 
to  give  up  the  ghost^  in-nies  tagħna  lesti 
biex  imutu  ;  /  like  to  read  ghost  stories, 
nħobb  nakra  stejjer  (hrejjef)  tal  fatati; 
he  says  that  his  brother  has  seen  a  ghost^ 
kal  li  ħuh  ra  ħares ;  to  ghost^  tidher 
bhal  ħares,  jew  bħal  fatati. 

OuosTESS— fatata,  ħares  mara. 

Ghostless— bla  rub,  bla  ħajja. 

OHOSTLiKB-bħal  hares,  bhal  fa- 
tat,  li  ibażża,  li  iwahħax ;  wiċċ  ta 
mewt,  isfar  mewt. 

GnosTLY— tar-ruh,  tar-religion  ;  tal 
ħarsijet ;  /  wish  thee  viy  son^  before  all 
wealthf  Iwth  bodily  and  ghosily  health, 
nixtieklec  ibni,  kabel  il  gid  u  'I  ghana, 
sahħa  tar-ruħ  u  tal  gisem ;  fie  hns 
been  always  ghostly  when  he  was  here, 
chien  dejjem  moghti  għal  ħwejjeġ 
tar-religion  meta  chien  hawn ;  amid 
ihe  ghosily  gloom,  fi  dlamijiet  li  iwaħ- 
ħxu. 

Ohoul— bħal  fatati  jew  ħarsijiet 
li  in-nies  ta  Lvant  jahsbu  (jjfmu  jew 
igħejdu)  li  jeclu  in-nies  mejtin  (il  ca- 
davri). 

Ghtll— xakk,  canal  fil  blat. 

GiALLOLiNO  -—  isfar  (trab  ta  lewn 
isfar  li  jinsab  Napli^. 

OiAMBEAX—gnata  tal  ħadid  għal 
kasba  tas-siek  li  chienu  jilbsu  is-sul- 
dati  (il  gwerrieri  etc.)  fi  żmien  i6-8ul- 
tan  Biccardn  II  tal  Inghilterra. 

GiANT  -  ġgant ;  ġorf ;  bħal  ġgant, 
daks  ġorf ;  cbir,  li  iwaħħax  ;  beware  of 
him  he  is  a  giant  traiiorj  ittendi  min- 
nu  dac  traditur  cbir. 

OiANT  QUELLEU  —  min  joktol  jew 
jekred  il  ġganti. 

OiANTEss— ġgantessa,  ^gant  mara, 
mara  ġorf  jew  li  tifiaħ  ħafna  etċ. 

GiANTiSK  -ta,  jew  bhal,  ġgant ;  ta 
tul  cbir  jew  liema  bħaln  ;  iheir  stature 
neither  dtcnrf  nor  giantish,  (Baiidolph, 
Muse's  Looking  glass),  mil  persuna 
tagħhom  la  huma  ksar  wisk  (nani),  u 
I-ankas  ta  tul  liema  bħalu  Tu  l-ankas 
twal  wisk  jew  tal  għageb). 


OiANTiZB  —  tcnn,  tagħmel  ġgani ; 
tagħmilha  ta  ġgant  jew  ta  ġorf. 

GiANTLiKB  i  bħal  ġgant  jew   ^orf, 

GiANTLY  /  cbir,  ta  cobor  Iiema 
bħalu,  daks  ġgant  jew  ġorf. 

GiANTRY — ir-razzatal  ġganti;  il 
ġganti  collha ;  cobor  liema  bħalu  jew 
li  iwaħħax. 

GiAOUR— heco  isejħu  it-Toroc  lill 
dawc  li  ma  jemmnux  bhalhom  fil  Iigi 
ta  Maomettu ;  l-isem  li  bih  isejħa  it- 
Toroc  liirinsara. 

GiB— id-drigħ  ta  macina,  jew  grua; 
gib  and  key,  files  biex  jistringi  il  biċċa 
li  iżżomm  marbutin  flimchien  it-truf 
ta  canna  fpipej  fmacna  (bli  sieam). 

OiB—kattus  xiħ;  gib  cat,  kattua  xiħ. 

GiB  —  tagħmel  bħal  kattus,  tagħ- 
milha  ta  kattus. 

OiBBER— titchellem  tlaklak  (li  bil 
chemm  tista  tiftihem). 

OiBBERiSH— tpaċpiċ,  discors  li  ma 
jiftehimx ;  cliem  bla  sens,  tpaċpio,  tit- 
cbellem  bla  sens. 

GiBBET  —  forca,  trava  mwaħhal  u 
miżmum  mindud  fuk  trava  jeħor  ar- 
bulat  fl-art  fejn  chienu  dari  igħalka 
in-nies  briccuni ;  tgħallak,  iddendel 
wieħed  fil  forca. 

GlBBET-TREB—  forca. 

OiBBLE-GABBLE — discors  bla  sens, 
tpaċpiċ. 

GiBBON  —  xorta  ta  ghedmejmuni 
cbar  li  jinsabu  I-actai*  fil  Malacca  u  is- 
Sumatra  (Àsia). 

GiBBOOM — ara  jibboom^ 

GiBBOSE-ħotbi,  bil  ħotba(chif  icun 
il  kamar  meta  jiscorri  lewwel  quart^ 

GiBBOSiTY-taħtib,  ħotba. 

GiBBOUS— ħotbi,  bil  hotba;  oxen  in 
some  countries  become  and  continue  io 
bc  gibbous,  Txi  pajjisi  il  gniedes  jithat- 
tbu  (isiru  ħotbin  jew  jaghmlu  il  hotba) 
u  icomplu  hecc. 

GiBBONisuLY— bil  ħotba. 

OiBBsiTE— isem  ta  mineral  li  jinsab 
fil  muntanji  Urali  u  fli  Stati  Uniti. 

OiBB  —  ticculjuna,  tgħajjeb  (  chif 
wiehed  jitchellem) ;  tiddieħec  bi,  tit- 
masħar. 

OiBEL-isem  ta  ħuta  (tal  għadaj- 
jar  jow  tal  laghi)  li  tinsab  fl-Inghil- 
terra. 


Digitized  by 


Ġoogle 


ĠlB. 


-  684  - 


GlĠ 


GlfiELUNE— ara  ghihelline. 

QiBEONiTE-^gibeonita,  wieħed  mil 
Qibeoniti  jew  min-nies  ta  Qibeon 
(mBemmijin  fli  scrittura  li  chienu  ic- 
cundannati  minn  Qiosuċ  ) ;  I-ankas 
seftur,  Boftur  tas-Befturi,  rsir  mil 
1-agħar. 

QiBER— minjidhac  bi,  jewjicculiu- 
na  lill  xi  ħadd,  culjunajr. 

QiBiNQ — dahc  bi,  tmasħir. 

QiBiNGLT — bid-daħo,  bit-tmasħir. 

QiBLET    11-intorjuri   (cewwieni)  ta 

^  J-ligieġa  etc.  bnal  ma  huma 

GiBLETS  JiikJb,fwiedetc. 

QlBRALTAR — Qibilterra  jew  Qibiltà, 
belt  in*ns^a  tlsfel  fi  Spanja,  li  ilha 
taht  idejn  Mnglisi  mis-sena  1704. 

QiBRALTAR-STONB  —  ħaġra  minn 
wi^ed  mil  għerien  li  hemm  fQibiltà. 

GiBSTAFF — lasta  biex  tara  ("tchej  jeU 
il  għoli  tal  ilma  (x'fond  icun  hemm). 

QiD — isem  ta  marda  fin-ngħaġ. 

QiDDlED— ara  giddy. 

QiDDiLY— bli  sturdament,  bil  mejt ; 
li  jilgħab  (m'hux  sod) ;  bla  cont. 

QiDDiNESS  —  mejt,  sturdament ;  / 
sufferfrom  giddineas^  nbati  bil  mejt 
(jatini  sturdament);  loghob  (meta  ħa- 
ġatcun  dakka  mod  u  dakka  jeħor, 

{'ew  ma  tcunx  soda);  dahk,  ċajt,Iogħob, 
ilieka ;  isem  ta  marda  fin-ngħaġ. 

GiDDY— sturdut,  li  għandu  il  mejt, 
rashu  iddur  bih ;  li  igib  il  mejt,  li 
iġaghlec  tistordi;  m'hux  sod,  li  jil- 
għab,  li  idur  ;  b'moħħu  sħun ;  /  feel 
giddy  <o-^y ,  inħossni  stordut  (għandi  il 
mejt,  jew  nħoss  rasi  iddur  bija)illum  ; 
/  saw  him  on  the  iop  o/  the  high  and 
giddy  mast,  rajtu  fil  kuċċata  tal  arblu 
għoli  u  li  minnu  jatic  (li  igiblec)  il 
mejt ;  young  heads  are  giddy  and  young 
heartaare  warm,  (Uowper,  Tirocinium)^ 
iJuB,  jew  il  moħħ,  taż-żgħaiagh  idur 
(m'hux  sod  jew  jilgħab)  u  il  klub  (il 
kalb)  taż-żgħażugħ  taf  tħobb;  are  not 
thou  Hiyself  giddy  with  the  fadiion  too, 
(Shlkespear,  Muchado  about  nothing), 
inti  m'bux  ucoll  għandec  rasoc  sħuna 
bil  moda  ? 

GiDDY-BRAiNED^ibleħ,  bla  għakal. 

QZY^rl  blaghakal.blaras. 


GiBR-BAOLB— xorta  ta  ajcla  (seker^. 

QiisBBGKiTE— isem  ta  mineral  li  isi- 
buħ  fl-Irlanda. 

QiF— minn  f'Ioc  if  (ara). 

QiF  GAFF—tini  u  ntic,  chif  taghmilli 
nagħmillec. 

GiFT— rigal,  għati,  premiu  ;  don  (li 
jati  jew  iKejjen  bih  lil  xi  ħadd  Alla 
I-Imbiereo) ;  tati  rigal,  tagħmel  rigal ; 
it  has  been  given  him  a8  a  gift^  tawhu- 
lu  bħala  rigal ;  conversation  may  be 
esteemed  a  gift  and  not  an  aW,(Cowper, 
conversation),  il  conversazioni  (il  cliem 
jew  li  wieħed  icunjaf  x'igħejd)  hiadon 
li  jati  Alla  u  m'hux  sengħa  (ma  jistax 
wiehed  jitgħallimha  waħdu  ) ;  we  saw 
the  gifts  ready  for  the  xoinnere^  rajna  il 
premijet  lesti  għal  dawc  li  jirbħu  ;  he 
qifted  all  his  property  to  tlie  churcli^ 
nalla  rigal  cull  ma  chellu  lil  cnisia. 

GiFTED — mogħti  bħala  rigal;  mżej- 
jen  ;  she  is  gifted  with  beauiy^  richness^ 
and  goodness  of  lieart,  hia  mżejna  bil 
ġmiel,  ghana,  u  tieba  ta  kalb. 

QiFTiB— rigal  żgħir,  haġa  zghira. 

GiFTLBSS— minn  ghajr  rigal. 

GiFTLiNa— rigal  żgħir. 

QiFTURB— rigal,  don. 

Gia— foxxna;  tifla  belgħa,  bla  għa- 
kal ;  violin,  dakka  (żakżieka)  fuk  vio- 
lin  (jew  bil  violin) ;  żugraga ;  to  seea 
great  llercuUs  whippinq  a  gig,  (Shaks* 
pear,  Love's  lahour  lostj^  xħin  tara 
ragel  daks  ġgant  idawwar  iż-żugraga ; 
gig,  gellied  (  ragel  li  ihobb  jiggieled); 
the  little  gig  iold  all  ihe  quarrels, 
(Mad.  O'Arblay  Diary,  /,  S90)  il  gel- 
lied  iċ-ċchejchen  (kasir)  semma  il  ġle- 
diet  collha  li  chellu. 

Qia— ghig,  frejgatina  twila  minn 
għoxrin  sa  tmienia  u  għoxrin  pied,  li 
tista  tcun  b'erba',  b'sitta,  jew  bi  tmien 
mkadef ;  carrozzin  jew  carrettun  hafif 
b'zewġ  roti  għal  żiemel  wieħed. 

Gia-tistad  bil  foxxna,  takbad  il 
ħut  bil  foxxna ;  iż-żagżag. 

QiaANTAL—ara  gigantic. 

GioANTiAN  — bħal  ġgant,  ta  ġgant  li 
jiflah  daks  ġgant ;  ta  kawwa  jew  saħha 
tal  għageb. 

GiaANTBBQUB—ggantesc,  tal  ġganti) 
ta  ġgant. 

QiaANTio— ta  ġgant,  ta  ġorf ;  cbir 


Digitized  by 


Google 


QIG 


—  685  — 


GIL 


ferm,  ta  cobor  liema  bħalu,  ta  cobor  li 
iwaħħax. 

GiOÀNTiOALLY— bħal  tal  ġganti,  tal 
ġganti,  ta  ġgant,  bħal  ġgant;  he  toalked 
along  giganticallyj  beaa  miexi  bħal 
ġgant- 

GiOANTioiDB— ktil  ta  ġgant ;  wieħed 
li  (min)  joktol  il  ġganti. 

OiOANToiiiTB — zorta  ta  mineral  cri- 
stallizzat  (li  għandu  għamla  ta  pri- 
sma  jew  iffaccettiat j  jinsab  I-actar  fil 
Finlandia. 

GioANTOLooT  —  chitba  jew  discors 
fak  il  ġganti. 

Gioantomaoky — ġlieda,  gwerra  jew 
tkabida  bejn  il  ġganti. 

Gioo—bħalpinnurHijdur  mar-rih). 

GiooBT—coxxa  tal  muntun  ;  biċċa, 
farca,  tarf;  cui  tlie  staves  to  giggets, 
(Beaam  &  Flet.  Dovble  marriage)^ 
katta  (chisser)  id-dewlagħt  bicciet. 

GiooiSH— li  m'hux  sod,  li  ibiddel 
sicwit,  li  idur  ma  cull  riħ ;  ottr  giggish 
head  have  not  tlie  gift  to  ob»erve  a  pro- 
mise^  (RoeerRy  Neraman  the  Syrian)^ 
rjusna,  li  iduru  ma  cull  riħ,  ma  jist- 
għux  jaraw  ħaga  li  tcun  lilna  mwegh- 
da. 

GiooLB-daħca  bħal  dic  li  jidħcu 
it-tfal ;  tidħac  bħal  ma  jidħku  it-tfal. 

GiooLER  —  wieħed  li  (min)  jidħac 
bħal  ma  jidħku  it-tfal,  jew  daħca  ta 
ibleħ. 

GioLBT— tifla  b'mohħa  fuk  il  werka, 
li  tidħac  minn  xejn,  li  m'hix  soda  fli 
mgiba  tagħha. 

Gioor-ara  giggeL 

GioouR-dakkàk  il  violin,  wieħed  li 
idokk  il  violin. 

GiLBBRTiNB  ^ordui  tal  patrijet  (re- 
ligiusi)  hecc  msejjaħ,  li  chienu  Mn- 
ghilterra  fis-seculu  tnax,  (fejn  il  pa- 
trijiet  chienu  bħal  dawc  ta  Santu 
Wistin  u  is-Sorijiet  bħal  dawc  ta  San 
Benedittu) ;  patri  Gilbertin. 

GiLBBBTiTB — isem  ta  mineral  li  isi- 
buh  actarx  fil  CJornovalja^Inghilterra) 

GiLD  — tindura,  iddieheb;  issebbaħ, 
thenni ;  iżżejjen ;  issaccar  (tħammar 
il  wiċċ  bix-xorb ),  tħammar  (  bid- 
demm) ;  t/*<?  wUl  soon  have  tJiese  pivtnre 
frames  gild^  dnl  wakt  nindurawhom 
dawn  il  gwarnici;   can  you  gild?  taf 


tindura?  lei  ofi  good  humaur^  mild 
and  gay,  gild  ilie  calm  evening  of  our 
day,  (Tarnball.  Advice  io  ladies  ofa 
certain  agej^  ħalli  il  buri  tajba,  'sa- 
chemm  ghandha  tcun,  thenni  I-aħħar 
ġranet  ta  ħajjitna  (il  ġranet  ta  xiu- 
nitna);  Vll  gild  the  lie  with  ihe  luxppieei 
ierfna  I  have^  fShskespear,  /,  Henry 
IVJt  nżejjen  il  ghidba  bl-actar  cliem 
sabiħ  li  nsib ;  find  ihe  liquor  thai  Iiath 
gilded  them^  (ShakeRpear,  Tempesi), 
sib  ix-xorb  li  saccarhom  ;  If  he  do 
bleed  Vll  gild  tlie  facea  of  t/ie  grooms 
withall,  (ShiikfSpear,  Othello)^  jecc 
joħroġlu  id'demm  nċappas  bib  I-uċuħ 
tal  gt*oom»  collha. 

GiLD — storbiu,  rvell,  frattarija,  għa- 
għa. 

GiLDBR— nduratur,  dehhieb;  biċċa 
munita  (flu8)'li  tiswa  dwar  xelin  u 
nofB;t«  yoar  son  agoldsmith  oragildert 
ibnec  argintier  jew  nduratur? 

GiLDiNO— ndurar,  nduratura  ("deheb 
trab,  pannella  etc),  bnrnished  gilding^ 
nduratura  fuk  il  gibs  nburnuta  ( bħal 
tal  bacchetti  ghal  gwarnici)  ;  chemical 
giUHiig^  ndnratura  li  issir  bil  banju 
galvanioii ;  cold  gdding,  nduratura  bil 
porporina ;  distemper  gilding^  ndura- 
ratnra  fuk  il  gibs  ;  immersion  gildingf 
nduratura  b*banju  ;  leaf  gilding,  ndu- 
ratura  bil  pannella ;  gildin^  size^  cull 
ma  jagħroln  l-induraturi  biex  jista  id- 
deheb  jakbad  fuk  il  ħaga  li  icunu  iridu 
idehbu  jew  jinduraw  ;  murdent  etc. 

GiL  HooTBR— xorta  ta  cocca  (tajra). 

GiLL -gargi  tal  hut ;  li  msielet  ta 
dundian,  serdnk  etc.  (  li  icolln  homor 
mdendlin  taht  munkaru) ;  il  għankra 
rdac  il-Iaħam  li  icnn  maendel  taħt  il 
Iħit). 

GiLL  NBT — xibca  għal  kbid  tal  ħnt 
(bħal  parit). 

GiLL— xmara  żgħira,  kasma  f  għo- 
Ija  (li  minnha  igħaddi  I-ilma  li  joħroġ 
mill  blat) ;  bħal  moxt  bis-snien  twal 
għal  li  mxit  tal  għażel ;  tfajla  (namra- 
ta) ;  gillflirt^  namura  (  tifla  li  tinna- 
mra  ). 

GiLL— chejl  Inglis  (daks  pinta). 

GiLLET  — mara  pulcinella,fraxchetta, 
jew  li  iddahħac  in-nies.bihat 


Digitized  by 


Google 


m 


—  634  - 


GlĠ 


QlfiBLUNE— ara  ghibelline. 

GiBEONiTB-^gibeonita,  wieħed  mil 
Gibeoniti  jew  min-nies  ta  Gibeon 
(msemmijin  fli  scrittura  li  chienu  ic- 
cundannati  minn  Giosuċ  ) ;  l-ankas 
seftur,  softur  tas-sefturi,  rsir  mil 
l-agħar, 

GiBER— minjidħac  bi,  jewjicculiu- 
na  lill  xi  ħadd,  culjunajr. 

GiBlNQ — dahc  bi,  tmasħir. 

QiBiNGLT — bid-daħo,  bit-tmasħir. 

GiBLET    V^'^*®^^""   feewwieni;  ta 

^  Vligieġa  etc.  bħal  ma  huma 

GiBLETs  Jiikj^tb.fwiedetc. 

GiBRALTAR  -  Gibilterra  jew  Gibiltà, 
belt  in^niAħa  tlsfel  fi  Spanja,  li  ilha 
taht  idejn  Mnglisi  mis-sena  1704. 

QiBRALTAR-STONB  —  ħaġra  minn 
wieħed  mil  għerien  li  hemm  fQibiltà. 

GiBSTAFF — lasta  biex  tara  ("tchej  jeU 
il  għoli  tal  ilma  (x'fond  icmi  hemm). 

GiD — isem  ta  marda  fin-ngħaġ. 

GiDDiED— ara  giddy. 

GiDDiLY— bli  sturdament,  bil  mejt ; 
li  jilgħab  (m*hux  sod) ;  bla  cont. 

QiDDiNESS  —  mejt,  slurdament;  / 
mfferfrom  giddineas^  nbati  bil  mejt 
(j^ini.sturdament);  loghob  (meta  ħa- 
ġatcun  dakka  mod  u  dakka  jeħor, 

1'ew  ma  tcunx  soda);  dahk,  ċajtjogħob, 
ilieka ;  isem  ta  marda  fin-ngħaġ. 

QiDDY^stnrdut,  li  għandu  il  mejt, 
rasbu  iddnr  bih;  li  igib  il  mejt,  li 
iġaghlec  tistordi;  m'hux  sod,  li  jil- 
għab,  li  idur  ;  b'moħħu  sħun ;  /  feel 
giddy  <o-^y,inħo8snistordut(għandi  il 
mejt,  jew  nħoss  rasi  iddur  bija)  illum ; 
/  eaw  him  on  tlie  iop  of  Uie  high  and 
giddy  mast^  rajtu  fil  kuċċata  tal  arblu 
għoli  a  li  minnu  jatic  (li  igiblec)  il 
mejt ;  young  heade  are  giddy  and  young 
heartaare  warm^  (Uowper,  Tirociniinn)^ 
ijus,  jew  il  moħħ,  taz-żgħażagh  idur 
(m'hux  sod  jew  jilgħab)  u  il  klub  (il 
kalb)  taż-żgħażugħ  taf  tħobb;  are  not 
thou  tfiyself  giddy  with  the  fashion .  toOf 
(Shlkespear,  Muchado  about  nothing)^ 
inti  m'hux  ucoll  għandec  rasoc  sħuna 
bil  moda  ? 

QiDDY-BRAiNED— ibleħ,  bla  għakal. 

GlDDY  PATED   )  ' 


GiBR-BAOLB— xorta  ta  ajcla  (seker^. 

GiBSBOKiTB— isem  ta  mineral  li  isi- 
buħ  fl-Irlanda. 

QiF— minn  f'loc  if  (ara). 

GiF  OAFF— tini  u  ntic,  chif  taghmilli 
nagħmillec. 

GiFT— rigal,  għati,  premiu;  don  (li 
jati  jew  iKejjen  bih  lil  xi  ħadd  Alla 
1-Imbierec) ;  tati  rigal,  tagħmel  rigal  ; 
it  has  heen  given  him  as  a  gift^  tawha- 
lu  bħala  rigal ;  conversation  may  be 
esteemed  a  g\ft  and  not  an  ar<,(Cowper, 
conversation),  il  conversazioni  (il  cliem 
jew  li  wieħed  icunjaf  x'igħejd)  hiadon 
li  jati  Alla  u  m'hux  sengħa  (ma  jistax 
wiehed  jitgħallimha  waħdu  ) ;  we  saw 
the  gifls  ready  for  the  winners^  rajna  il 
premijet  lesti  għal  dawc  li  jirbħu  ;  he 
aifted  all  his  property  to  tlu  churcli^ 
ħalla  rigal  cull  ma  chellu  lil  cnisia. 

QiFTED — mogħti  bħala  rigal;  mtej- 
jen  ;  she  is  gifted  wiih  beauty^  richness^ 
and  goodness  of  heart^  hia  mżejna  bil 
ġmiel,  ghana,  u  tieba  ta  kalb. 

QiFTiB-— rigal  żgħir,  haġa  zghira. 

GiFTLBss— minn  ghajr  rigal. 

GiFTLiNa— rigal  żgħir. 

GiFTURB— rigal,  don. 

Qio— foxxna;  tifla  belgħa,  bla  għa- 
kal ;  violin,  dakka  (żakżieka)  fuk  vio- 
lin  (jew  bil  violin) ;  zugraga  \  to  see  a 
great  llercules  whipping  a  gig^  (Shaks* 
pear,  Love's  labour  lostj^  xħin  tara 
ragel  daks  ġgant  idawwar  ix-żugraga ; 
9^9  g^Iliod  (  ragel  li  ihobb  jiggieled); 
the  little  gig  told  all  tlie  quarrels^ 
(Mad.  0*Arblay  Diary,  /,  S90)  il  gel- 
lied  iċ-ċchejchen  fkasir)  semma  il  ġle- 
diet  collha  li  chellu. 

Gio— ghig,  frejgatina  twila  minn 
għoxrin  sa  tmienia  u  għoxrin  pied,  li 
tista  tcun  b'erba',  b'sitta,  jew  bi  tmien 
mkadef ;  carrozzin  jew  carrettun  hafif 
b'zewg  roti  għal  żiemel  wieħed. 

Gia-tistad  bil  foxxna,  takbad  il 
ħut  bil  foxxna ;  iż-żagżag. 

QiOANTAL—ara  gigantic. 

QiaANTiAN— bħal  ġgant,  ta  ġgant  li 
jiflah  daks  ġgant ;  ta  kawwa  jew  saħha 
tal  għageb. 

QiOANTBSQOB— ġgantesc,  tal  ġganti, 
ta  ġgant. 

GioANTio— ta  ġgant,  ta  ġorf ;  cbir 


Digitized  by 


Google 


QIG 


—  685  — 


GIL 


ferm,  ta  cobor  liema  bħaln,  ta  cobor  li 
iwaħħax. 

OiOANTiOALLY— bħal  tal  KSft^ii)  ^aI 
ġganti,  ta  ġgant,  bħal  ġgan t;  he  xoalked 
along  gigantically^  beaa  miexi  bħal 
ġgant- 

GiQANTioiDB— ktil  ta  ġgant ;  wieħed 
li  (min)  joktol  il  ġganti. 

OiOANTOLiTB — xorta  ta  mineral  cri- 
stallizzat  (li  għandu  għamla  ta  pri- 
sma  jew  iffaccettiat^  jinsab  1-actar  fil 
Finlandia. 

GiGANTOLooY  —  cħitba  jew  discors 
fak  il  ġganti. 

GioANTOMAOKY — ġlieda,  gwerra  jew 
tkabida  bejn  il  ġganti. 

Oioo— bħal  pinnur  (\\  jdur  mar-rih). 

OiaoBT—coxxa  tal  muntun  ;  biċċa, 
farca,  tarf;  cut  tlie  staves  to  giggets, 
(Beaam  &  Flet.  Dovble  marriage)^ 
katta  (chiBser)  id-dewlagħt  bicciet. 

GiooiSĦ^li  m'hux  sod,  li  ibiddel 
sicwit,  li  idur  ma  cull  riħ ;  onr  giggieh 
head  have  not  the  gift  to  observe  a  pro^ 
misey  (RoeerRy  Neraman  the  Si/rian)^ 
rjusna,  li  idurn  ma  cnll  riħ,  ma  jist- 
għux  jaraw  ħaġa  li  tcun  lilna  mwegh- 
da. 

OiooLB-daħca  bħal  dic  li  jidħcu 
it-tfal ;  tidħac  bħal  ma  jidħku  it-tfal. 

OiooLER  —  wieħed  li  (min)  jidħao 
bħal  ma  jidħku  it-tfal,  jew  daħca  ta 
ibleħ. 

OioLBT— tifla  b*mohħafuk  il  werka, 
li  tidħac  minn  xejn,  li  m'hix  soda  fli 
mgiba  tagħha. 

Gioor-ara  gigget. 

GioouR-dakkàk  il  violin,  wieħed  li 
idokk  il  violin. 

OiLBBRTiNB  — ordui  tal  patrijet  (re- 
ligiusi)  hecc  msejjaħ,  li  chienu  Mn- 
ghilterra  fis-BecuIu  tnax,  (fejn  il  pa- 
trijiet  chienu  bħal  dawc  ta  Santu 
Wistin  u  is-Sorijiet  bħal  dawc  ta  San 
Benedittu) ;  patri  Gilbertin. 

OiLBBRTiTB — isem  ta  mineral  li  isi* 
buh  actarx  fil  C]!ornovalja(Inghilterra) 

GiLD  — tindura,  iddieheb;  issebbaħ, 
thenni;  iżżejjen;  issaccar  (tħammar 
il  wiċċ  bix-xorb  ),  tħammar  (  bid- 
demm) ;  v*e  will  soon  have  tJieae  pictiire 
frames  gild^  dnl  wakt  nindurawhom 
dawn  il  gwarnici ;   can  you  gild?  taf 


tindura?  let  oft  aood  humour^  mild 
and  gaj/f  gild  tlie  calm  evening  of  our 
day,  crarnball.  Advice  to  ladies  ofa 
certain  agej,  ħalli  il  bori  tajba,  'sa- 
chemm  ghandha  tcun,  thenni  l-aħħar 
ġranet  ta  ħajjitna  (il  ġranet  ta  xia- 
nitna);  /71  gUd  the  lie  with  Uie  liappiest 
terms  I  have^  CShskespeary  /,  Henry 
710,  nżejjen  il  ghidba  bl-actar  cliem 
sabiħ  li  neib ;  find  the  liquor  that  Iiath 
gilded  them,  (Shakenpear,  Tempest), 
sib  ix-xorb  li  saccarbom  ;  If  he  do 
bleed  Vll  gild  tlie  faces  of  the  grooms 
withall,  (Shiiki'Spear,  Othello ),  jecc 
joħroġlu  id-demm  nċappas  bih  I-uċuħ 
tal  grooms  collha. 

OiLD — storbiu,  rvell,  frattarija,  għa- 
għa. 

GiLDBR— nduratur,  dehhieb;  biċċa 
mnnita  (flus^'li  tiswa  dwar  xelin  a 
nofB;M  yoar  son  agoldsmith  oragilderf 
ibneo  argintier  jew  ndaratur? 

OiLDiNO— ndurar,  nduratura  ("deheb 
trab,  pannella  etc),  burnished  gilding^ 
nduratura  fuk  il  gibs  nburnuta  ( bħal 
tal  bacchetti  ghal  gwarnici)  ;  chemical 
giUlhig,  ndnratura  li  issir  bil  banju 
galvanicn ;  cold  gilding,  nduratura  bil 
porporina ;  distemper  gilding,  ndura- 
ratura  fuk  il  gibs  ;  immersion  gilding, 
nduratura  b*banja  ;  leaf  gilding,  ndu- 
ratura  bil  pannella  ;  gildin^  size^  cull 
ma  jagħroln  l-induraturi  biex  jista  id- 
deheb  jakbad  fuk  il  ħaga  li  icunu  iridu 
idehbu  jew  jinduraw  ;  murdent  etc. 

GiL  HooTBR  — xorta  ta  cocca  (tajra). 

GiLL -gargi  tal  hut ;  li  msielet  ta 
dundian,  serduk  etc.  (  li  icolla  ħomor 
mdendlin  taħt  munkaru) ;  il  għankra 
rdac  il-laħam  li  icnn  maendel  taħt  il 
Iħit). 

GiLL  NBT— xibca  għal  kbid  tal  ħut 
(bħal  parit). 

OiLL— xmara  żgħira,  kasma  f'  għo- 
Ija  (li  minnha  igħaddi  lilma  li  jonroġ 
mill  blat) ;  bħal  moxt  'biB<>8nien  twal 
għal  li  mxit  tal  għażel ;  tfajla  (namra- 
ta) ;  gillflirt^  namura  (  tifla  li  tinna- 
mra  ). 

GiLL— chejl  Inglis  (daks  pinta). 

OiLLET  — mara  pulcinella,fraxchetta, 
jew  li  iddahħac  in-nies.bihat 


Digitized  by 


Google 


GIL 


—  686  — 


QIN 


.  QiLL  PLiRT — tifla  moħħa  fuk  il  wer- 
ka  ;  namura,  tifla  li  tħobb  tinnamra. 

GiLLiB  )  seftur;  kaddej  (becc  msej- 

GiLLY  J  jah  fli  Scozia)  ;  ir-ragel  li 
imur  jew  joħroġ  mas-sinjur  tieghu 
meta  dan  imur  għal  caċċa ;  and  toiih 
the  help  of  his  gillies  he  goi  him  into 
the  hilU  (  Scoil,  Waverley^  Chap. 
XVIII)  u  bil  għajnuna  tan-nies  li 
chelln  miegħu  hua  giebu  gewwa  (kalb) 
il  għoljet: 

QiLLiNOiTB  —  isem  ta  mineral,  li 
jineab  wisk  f  xi  artijiet  ta  li  Svezia. 

GiLLY  FLowBR  -  xorta  ta  fjur,  isem 
ta  fjur  bħal  giżi. 

GHiOUR— bniedem  falz,  karriek. 

QiLOUs^karrieki,  falz. 

QiLPY— bniedem  (  actarx  żagbżugħ 
jew  tifla)  cajtier. 

QilRàyagb  —  tisrak,  tissaccheġġa, 
tħarbat. 

GiLRÀYÀaBB — ħalliel,  min  jagħmel 
sacchiġġ;  bniedem  storbius,  li  jagħ- 
mel  frattarija  jew  storbin. 

GiLRY— ħell,  serk. 

GiLT  (temp  passat  u  particip  passat 
ta  GUd^  (ara). 

GiLT-BDaBD— bix^xfar  (truf)  durati 
tlie  hook  you  qave  him  has  iis  leavea  gili 
edged,  il  ctieb  li  tajtu  għandu  il  (bil) 
folji  ndurati  fittarf. 

QiLT  ĦBAD— isem  ta  ħuta,  I-aurata  ; 
isem  ta  tajra. 

QiLTip— ara  guilty. 

GiM — nadif  xummiema,  liebes  taj- 
jeb,  pulit. 

GiMBAL— dac  il  meccanismu  ta  cir- 
chijiet  li  iħallu  li  lampa,  boxxla  etc. 
tibka  dejjem  mdendla  fin-nofs  iċċakla- 
ka  chif  iċċaklaka. 

GiMBLBT— ^ara  gimlet. 

GiMORAOK— tifel  (ġuvnott)  pulit  lie- 
bes  donnu  xummiema ;  żabicott,  puli- 
caria,  petitu ;  biċċa  logħob  tat-tfal 
sabiha  iżda  li  ma  tiswiex  (ngħejdu 
i^na  bħal  dawo  il  macni  tal  ħjata, 
vapuri  ta  1-art  etc.  tal-Iandi  li  jixtru 
sold  sold  ittfal). 

GiMLBT — berrina. 

QiMMAL— ara  gimbal. 

QiMMBR  (bli  Scozzis)  xiħa ;  go  out 
you  gimmer,  mur  minn  hawn  ja  biċċa 
ta  xiħa ;  ^tmm^r,  biċċa  meccanismu; 


gimmer,  ħarufa  (ngħaġa)  ta  roinn  sena 
sa  sentejn ;  gimmer,  tfajla,  xbejba. 

GiMP-ghimm,  lazz. 

GiMP-MAOHihB  —  newl  ghax-xogħol 
tal  ghimm  ( jew  lazzijiet). 

GiMP— kasir  jew  ħatif  (li  ma  igibx 
fl-użin  jew  mit-tul);  nadif,  pulit,  xuni- 
miema;  ċajta,  żufijettata,  ħlieka;  tagh- 
rael  is-snien,  jew  pizzi  (bħala  orna- 
ment,  flibsa  etc.) 

GiMPiNQ  -  tforni  (i%^.ejjen)  bil  lazzi- 
jiet  jew  bil  ghipm. 

GiN— ġnibru  (  xorb) ;  macna  (floe 
engine);  strument,  isem  ta  biċċa  għod- 
da,  li  fuku,  jew  biha,  chienu  dari  jatu 
it-tur(uri  I-iccundannati;  meccanismu; 
pompa  li  taħdem  b'mitħna  tar-rih; 
macina  jew  grua  ( macna  )  biex  tarfa 
hwejjeġ  tkal ;  raddiena  tal  halġ ;  man- 
sba,  nassa ;  kasma  ( tiċrita  jew  fetha  ) 
fil  blat ;  taħleġ ;  iddaħħal,  takbad  fin- 
nassa;  tibda  (Tloc  begiu.) 

GiNBLooK  -isem  (xorta)  ta  bnzzell. 

GiN-uoRSB — żiemel  li  idawwar  mac- 
na  iraddiena  tal  ħalġ  etc.) 

GiN-HousE  —  hanut  fejn  ibigħu  il 
ġnibru  ;  maħzen,  post,  loc,  fejn  jaħal- 
ġu,  macna  tal  ħliġ. 

GiN-RiNo  -- iddawra  fejn  jimxi  il 
bgħal,  żiemel  etc.  li  icun  idawwar  il 
mitħna  tal  miexi. 

GiN-SAW  -  munxar  jew  moxt  fil  ma- 
cni  jew  rdieden  tal  ħliġ,  li  minnu 
igħaddi  it-tajjar  jew  il  hjut  tal  koton 
u  jibka  barra  iż-żerrigha. 

GiNO-cumpanija,  gaj  (floc  gang), 

GiNOAL-xorta  ta  canun  żghir  li 
jiccargawh  b*balla  (ta  xi  tmientewiek) 
minn  wara. 

GlNGBLLY   jeW   GlNOILLIO    OIL  -  ZOJt 

tal  ġulġlien. 

GiNOBR— ginger,  ħatab  tal  ginger  li 
minnu  jaghmlu  il  ginger  li  nixorbu. 

GiNOBR-ALE  —  ginger  ejl,  xorb  li 
m'hux  spiritus,  isir  mil  ginger  miaħuk 
fl-ilma  u  iz-zoccor  bi  ftit  gas  acidu 
carbolicu. 

GiNaBR-DBBR— birra  li  fiha  l-essenza 
tal  ginger. 

GiNOBR  BRANDY— xorb,  gingei*  bran- 
dy,  isir  billi  iħaltu  (jaghmlu)  ħatab 
tal  ginger  mjsħuk  fil  brandy  u  iħallob 


Digitized  by 


Google 


«IN 


—  687  — 


QIll 


bemm    daks    tliet  gimgħat,  imbagħt 
iħaltu  miegħa  ftit  zoccor. 

OiNOBR  ooRDiAL— xorta  ta  xorb  ħa- 
fif  li  isir  billi  ihalta  I-esseDza  tal  ħa- 
tab  tal  ginger  ma  li  spirta. 

GiNOBR  POP— ara  ginger-beer, 

GiNOBR  Vfim—ginger  xoine^  zorta  ta 
mbit  Inglis  (li  jixorbuh  wisk  I-Ingbil- 
terra)  li  isir  b*tah1ita  ta  zoccor  fer- 
mentat,  ilma,  ginger  misħak  a  ftit 
spirtu. 

GiNGBRADB  — ġlopp  tal  gingcr. 

GiNOBRBRBAD  TRBB—xorta  ta  siġra 
(palm)  li  ticber  fl-Egitta. 

GiNGERBRBAD  WORK— disinn,  scultu- 
ra  fil  ħaġar  għal  bini  (  faċċati  ta 
djar  etc.) 

GiNOBRLY— bil  cbemm,  bil  mod  il 
mod,  bl-attenzioni ;  tvhy  doea  ahe  walk 
80  gingerly^  has  slie  a  comt  ghaliex 
kegħda  timxi  hecc  bil  mod  jew  bl-at- 
tenzioni  (chemm  chemm  tmiss  ma 
1-art)  jakaw  għandha  xi  callu? 

ĠIN0BRNBB8  —  atteuzioui  fil  mixi, 
mixi  chemm  chemm  wieħed  imiss  riġ- 
lejh  ma  I-art,  mixi  bil  mod  ;  their  gin- 
gemess  in  tripping  on  toes  like  young 
goat8j(Stnhbes),  I-attenzioni  tagħhom 
fil  mixi,  li  jimxu  chemm  chemm  imis- 
su  I-art  fuk  ponot  subgħajhom,  kishom 
frieħ  tal  mogħż  (ghidien). 

tiiNOBRous— tal-Iewn  tal  ginger,  sa- 
frani  ċar. 

GiNOHAM—xorta  ta  drapp  (tajj&r) 
bil  ħajt  culurit ;  umbrella  micsia  bi 
drapp  ordinariu  fbil  gingliamj. 

GiNgiNo  —  I-infurrar  (il  bini  mal 
ħajt,  jew  il  ħitan  ma'I  ġnieb)  ta  mogħ* 
dija  jew  passa^ġ  fminiera  jew  barrie- 
ra,  biċ-ċlamit  jew  bil  maduni. 
X  GiNOiVAL~taI  hniec. 

GiNOLE  — cempil,  cencil ;  iccencel,  ic- 
cempel. 

GiNOLB  BOY— biċċa  munita,  flus. 

GiNOLYMUs— ġogtad-dirghajn,  rcub- 
tejn  jew  tal  għaksa. 

GiNoo— isem  ta  siġra  (XB-Salieburia 
Adiantifolia). 

GiNNiNO— ħliġ  (il  għażil  tat-tajjar 
tal  koton  mi^«-^.errigha) ;  il  bidu,  bidu 
(f  loc  bcqinning). 


GiNNY-OARRUOB— vagun  (ta  vapur 
tal  art)  għal  mercanzija. 

GiNOuii— inginier  (li  jaħdem  f  mac- 
na  tal  militar). 

^  GiNSBNo— isem  ta  ħaxixa  li  jusawba 
li  spiżiari  mal  medicini  (ħaxixa  aroma- 
tica,  taħrak). 

Gioooso— (fil  musica)  b'mod  lijuri 
ċajt,  bil-Iogħob,  li  jilgħab. 

Gip— tnaddaf  żakk  I-aringhi. 

GiPB— ġobba,  libsa  ta  fuk,  dublett. 

GiPSBR  —  borsa  (li  wi^ed  iżomm 
mdendla  maċ-cinturin  ta  kaddu. 

Gipsous— tafli,  bħal  gibs. 

GiPSY— żingaru,  żingara,  min  jig« 
giera  minn  pajjis  għall-jeiLor  u  jakra 
il  venturi,  Isien  (lingua)  taz-iingari; 
wiehed  li  icun  ismar  isejħulu  (ighej- 
dulu)  hecc  (gipsy)  b'disprezz ;  bniedem 
li  icollu  fama  ħażina ;  ragel  ħażin  jew 
mara  ħażina ;  macacc ;  tai-żingari ;  a 
gipey  hat^  cappell  bħal  dac  li  jilbsu  iż- 
żingari  (bħal  taz-żingari)  bil  f  ildi  cbar 
mal  ġnieb. 

GiPSY— tiecol  taht  it-tined ;  tgħejx 
jew  tiecol  bħal  dawc  li  jiggerrew  minn 
pajjis  għall-jeħor  jew  bħai-żingarL 

GiPSYisM— il  hana  tal  (chif  jagħ- 
mlu)  iż-żingari;  Kerk,  ingann,  wiri 
jew  għamil  ta  ħaġa  b'oħra. 

GiPSY  LiKB— b&il  żingari. 

GiRAFFE — il  giraffa  jew  żrafa,  anni- 
mal  b'għonku  twil  ferni ;  1-ogħIa  anni- 
mal  ta  erba  sakajn  (igħedulha  ucoU 
camehpard). 

GiRANDOLB— candelabru  (bil  brazzi 
għax-xama). 

GiRAsoLB — ^^il  ward  tax-xemx  jew 
girasul,  (jisseijah  ucoU  tumeole);  xorta 
ta  minerai,  ħaġra  preziusa  ta  lewn 
caħlani  ċar  u  tlekk  jew  tilma  fid-daul. 

GiRAMouNT—pianta  li  tagħmel  bħal 
kargba  li  iż-żerrigħa  tagħha  jatuha 
għad-duda  (biex  jekerdu  il  verme  soli- 
tariu). 

GiRD— dakka  bVirga  jew  b'għasluġ; 
we^għa,  nigża;  sarcasmu,  tgħajiib, 
culjunata;  daħca  bi,  circu  (ta  bit- 
tija  etc);  tati  b'virga  jew  b'għasluġ, 
issawwat.  titkob,  tinfed  minn  banda 
ghall-oħra;  ticculjuna,  tgħajjeb,  tit. 
ħac  bi ;  torbot  dugħ  ta  mastella,  bit. 
tija  etc.  b'circu  jew  b'ħabel  etc;  torbot, 


69 


Digitized  by 


Google 


QIR 


—  688  — 


aiR 


tħażżem,  iddawwar  ħabel  etc.  ma; 
tlibbes ;  tati  biex  wieħed  jilbes  jew 
igib  faku ;  torbot  ma  (kaddec  etc.) ; 
conacience  by  this  meana  is  freedfrom 
many  fearfal  girds  etc.^  (Tillotsoii), 
b'dan  il  mod  (u  hecc)  il  cuxienza  ma 
icollha  l-ebda  tinghis  etc;  I  thank  you 
for  that  girdy  good  Tranio^  (Shake- 
8peier.  Taming  of  the  Shrew)^  nirrin- 
graziac  ta  dic  id-daħka  li  dhakt  bija, 
Tranio  -,  the  girda  of  this  tub  are  not 
vcry  atrong^  ic-circhijiet  ta  din  il  mas- 
tella  m'humiex  kawwijin  biżżejjed;  they 
sprinkled  earth  upon   their  heads   and 

Sirded  their  loins  with  sack  cloth  (^ 
[aeeabee8)»  xerrdu  (raxxew)  ittrab 
fuk  rashom  u  ġiebu  fukhom,  jew  libsu, 
ix-xchejjer ;  /  girded  thee  about  loith 
fine  linen  and  I  covered  thee  with  fine 
ailkf  (Ezekiel),  libbistec  għażel  (ħwej- 
jeġ)  sbieħ  u  chsejtec  (għattejtec)  b'ħa- 
rir  sabiħ. 

GiBDBB— min  (dac  li)  jidħac  b'xi 
ħadd  jeħor,  min  ighajjeb,  culjunajr ; 
min  idawwar  b'circhijiet,  min  iħaxxem 
.  jew  ilibbes  ;  buttar  ;  puntal  ('travu 
biez  iżomm  bini  li  ma  jiġġarrafx>. 

GiBDBR  BRiDGB  — pont  miżmum  fuk 
il  puntali. 

GiBDiNO  —  rbit,  tidwir  ta   circhi- 

i*iet  etc;  Ibies,  hwejjeġ  ta  Ibies,  biċċa 
iwejjeġ ;  lie  had  on  a  girding  of  sack- 
cloth,  chien  liebes  libsa  tax-xchejjer» 
(tad-drapp  tax-xchejjer). 

QiBDLB — ħijem,  hażża,  cinta;  I-equa- 
tur ;  dawra,  wesgħa  mdawra  bil  ħitan 
jew  magħluka;  rabta,  ghakda;  circu, 
bàstun  ma  dwar  colonna ;  iddawwar 
ma,  tħażżem»  tgħannak,  tħaddan  ;  that 
ia  an  oldfashioned  girdle  she  hadround 
her  waiat,  chella  cinta  (cinturin  jew 
ħżiem)  antic  ma  dwar  kaddha ;  frorn 
the  world's  girdle  to  the  frozen  pole, 
(Gowper,  ExpostulationJ,  mill-equatnr 
sal  pol  nġazzat ;  ivithin  the  girdle  of 
these  walls,  fil  wesgħa  li  hawn  magħ- 
luka  bejn  dawn  il  ħitan  ;  trade  is  the 
golden  girdle  of  the  globc,  (Cowper, 
Charity),  il  cummerċ  hua  ir-rabta  li 
tiswa  id-deheb  (hua  il  għakda  tad- 
deheb)  tad-dinja  ;  the  girdle  of  the  sky, 
l-6clittica ;  to  have  jew  )iold  under  one*s 
.  girdle^  iżżomm  bniedem  etc  taht  il 


cmand  jew  is-euggizioni  tiegħec ;  he 
always  had  his  son  utider  his  girdle^ 
dejjem  żamm  1-ibnu  bil  beżgħa  (tiAt 
is-suggizioni  )  tiegħu ;  he  was  seen 
sitting  on  the  walls  tliat  girdle  round 
the  churchyardf  rawh  kighed  bil  kegħda 
fuk  il  hajt  ta  ma  dwar  ic-cimiteru ;  the 
gentle  babes  girdling  one  another  iviihin 
thcir  innocent  alabaster  arms,  (Shakes- 
pear,  Bi^ihard  IIIJ,  it-trabi  ħelwin 
chienu  jitghanku  ma  xulxin  ġo  dawc 
id-dirgħajn  tagbhom  bojjod  li  donnhom 
alabastru. 

GiBDLE  STBAD— il  kadd  (il  ħżiem  jew 
ic-cinta  fejn  jintlibes  ic-cinturin) ;  il 
ħoġor ;  therefeU  a  flower  into  hergirdle 
stead,  (A.  C.  SwinbarDe),  waka  (già) 
fjur  ġo  ħoġorha. 

GiBDLE  WHBBL  —  rota  żgħira  ( ta 
macna  tad-dawran). 

GiBDLBB— min  jaghmel  ic-cinturini ; 
ħażżiem. 

GiBL— tifla,  xbejba ;  cerva  (cery)  ta 
sentejn ;  tcun  tkila  b'tifla ;  she  is  a 
finc  girl,  hia  tifla  sabiħa ;  hc  is  marricd 
to  a  very  rich  girl,  ħa  (iżżewweġ)  tfajla 
(xbejba)  għànja  ħafna ;  the  roebuck  is  in 
thefirstyear  a  kid,  in  Hie  second  a  girl, 
ic-cerv  meta  icollu  sena  ("meta  icnn 
għadu  ta  sena)  jissejjah  kid  u  meta  icun 
ta  sentejn  jissejjah  girl ;  what  do  you 
think,  is  she  girVd  or  boydl  ("CJorbet), 
xi  tgħejd  int  li  għandha  (li  icollhaj 
tifla  jew  tifel  ? 

GiBL  BOY— tifel  li  ihobb  il  bniet,  li 
għandu  minn  tifla,  li  donnu  tifla. 

GiBL  HOOD— tfulija,  żgħużija. 

GiBLisĦ— ta  tifla,  ta  xbejba ;  in  her 
girlish  age  she  used  to  keep  sheep  on  tlie 
moor,  fl-età  (fi  żmien)  ta  meta  chienet 
tifla(meta  cbienet  għada  tifla)  chienet 
tirgħa  in-nghaġ  fuk  il  moxa  ;  tliat  is 
girlish  play,  dac  logħob  ta  tfal. 

GiBN  -  ticxef  snienec,  titcherraħ,  tu- 
ri  wiċċ  icreħ  bħal  meta  jagħmel  chelb 
kabel  ma  jimbaħ  jew  jigdem. 

GiBNAL—caxxa,  post  għal  kamħ, 
fossa  ghal  kamh. 

GiBONDB  —  Gironda  ;  dipartiment 
(art)  fxatt  il  baħar  ta  Franza,  li  tigi 
għal  Ibiċ,  tmiss  mal  Bajja  ta  Biscalja ; 
post  fejn  jitfgħu  I-ilma  tagħhom  fil 
baħar  ix-xmajjar  Garonne  u  Dardogne 


Digitized  by 


Google 


QIR 


—  ġ89 


GIV 


(xi  tlittax  il  mil  il  fak  mil  belt  ta 
Bordd). 

GiRONDiST—girondista,  tal  partit  tal 
girondisti  (jew  republicani,  li  cbien 
bemm  fi  Franza  għal  bidu  ta  meta 
bdiet  ir-BivoIazioni) ;  tad-dipartiment 
jew  1-art  ta  Gironde  (ara). 

GiROUTTB — hecc  hama  msejħin  dawc 
li  fil  pulitca  iduru  ma  cull  rih  (issa 
iżomma  ma  partit  a  issa  iduru  ma 
jeħor)  pinnur  politicu  ;  opportunista. 

GiRB— circa  ta  bittija  jew  mastella. 

GiRT — mħażżem,  mdawwar ;  iddaw- 
war,  tħażżem;  tchejjel  (tara  x'wisa 
jew  z'dawra  fih)  il  ħżiem  jew  il  kadd. 

GiRTH  —  cinturin  ta  taħt  żakk  iż- 
żiemel  (cinga) ;  il  kies  tad-dawra  tal 
kadd,  id-dawra  tal  ħżiem;  cinga  ta 
torchiu  (ta  stampatur). 

GisARM  —  mannara  li  takta  minn 
żewġt  ibnadi,  mannara  tal  gwerrieri 
antichi. 

GisPBN— tazza  jew  chiccra  tal  gild. 

GiST— allo^ġ,  lucanda,  post  loc  etc. 
fejn  wieħed  jirtira  (min  jorkod  etc.) ; 
is-sustanza,  il  pont  li  fuku  icun  wie- 
ħed  jitchellem,  largument,  il  custioni. 

GiTB— libsa,  Ibies,  ħwejjeġ  tal  Ibies. 

GiTERNB  )  strument  tad-dakk  bil  cor- 

Gytbrnej  di  bħal  chitarra. 

GiTTBRN  >  iddokk    fuk  il    Gyteme 

Gittbrne)  (ara). 

GiusTo— sewwa  (fil  musica)  fit-temp 
sewwa. 

GivB— tati,  tnewwel ;  icciedi,  titlak 
jew  terħi ;  give  him  apenny^  tih  (atih) 
sold ;  can  you  gioe  him  this  book  pl/^ase, 
tista  tnewwillu  (tatih)  dan  il  ctieb 
jecc  jogħġboc;  give  this  inan  your  place, 
ciedi  postoc  lill  dan  ir-ragel ;  she  gave 
the  wanton  winds  her  flowing  /m£r, 
rħiet  (telket^  xaharha  jittajjar  mar- 
riħ ;  nowj  please^  give  me  your  opinion^ 
issa,  jecc  jogħġboc  ara  xi  tgħejdli  inti 
(tini  1-opinioni  tiegħec)  ;  give  your 
word  of  commamly  ordna  (ati  I-ordni) ; 
to  give  ones  word^  tati  il  chelma ;  I  do 
give  you  my  word,  natic  il  chelma  tiegħi 
(  nagħmillec  tajjeb,  nisgurac ) ;  give 
(upon),  tattacca ;  Hannibal  gave  upon 
the  RomanSi  Hannibal  attacca  ir-Ctelak 
għar-)  Bumani ;  the  weather  gives^  it- 


tomp  beda  jiftah  (beda  iciedi) ;  to  give 
away, tQ.ii  lil  (tgħaddi  għal)  ħadd  j'ehor, 
tati,  izżewweġ;  to  give  back^  tati  lil  min 
imissa  ;  tar^a,  jew  tmur  lura ;  so  they 
gave  back  and  came  no/tir^A^r,  (Banyan, 
PHgrUns  progress),  u  ghalecc  huma 
reġgħu  lura  u  bakgħu  hemm  ma 
mzewx  actar  il  kuddiem  ;  to  giveforth^ 
tippublica,  ixxandar,  tgħejd,  toħroġ 
ix-xniha,  tgħarraf ;  soon  after  it  was 
given  forth^  and  believed  by  many^  that 
the  king  was  dead,  malajr  ħarget  ix- 
xniha  (^kalu)  li  is-sultan  miet  u  bosta 
emmnu  dana  ;  to  give  in,  tiddichiara, 
tghejdy  taccetta,  tati,  tippresenta,  ic- 
ciedi ;  /  shanH  give  in  my  adhesion 
to  this  cause^  ma  niddichiarax  (  ma 
ngħejdx)  hecc  jen,  fdin  il  biċċa;  he 
did  not  givc  in  his  name,  ma  tax,  ma 
ippresentax  ismu  ;  the  charge  wasgiven 
with  80  iveU  governed  fury  tliat  the 
Scots  were  enforced  to  give  in,  (Hy* 
Wird),  I-attacc  chien  magħmul  b'hecc 
killa  cbir(v  a  sewwa  li  Scozzisi  chel- 
Ihom  bil  fors  iciedu;  togive  off,  ittajjar, 
tħalli  joħroġ,  titfa ;  tati,  icciedi,  tit- 
lak,  thalli ;  these  waters  are  given  off 
vapour,  dan  I-ilma  kiegħed  jitfa  minnu 
(jagħmel)  fwar;  it  is  said  that  he  was 
to  give  off  his  crown  before  the  d^ath  of 
his  souy  igħejdu  li  chellu  iciedi  il  cu- 
runa  kabel  il  mewt  ta  ibnu  ;  to  give  o;i, 
tmur  għal,  tattacca ;  to  give  out^  titfa 
(tagħmel)  tħalli  joħroġ  minn ;  thab- 
bar,  tippublica,  tgħarraf,  toħroġ ;  tfer- 
rak,  tati,  tkassam ;  icciedi,  terħi  ru- 
ħec,  tintelak ;  tgħejd  li  tcun  xi  ħaġa 
(u  ma  tcunx  xejn)  tippretendi  li  int ; 
this  is  the  plant  that  gives  out  the  sccnt, 
din  hi  il  pianta'  (is-siġra)  li  kegħda 
tagħmel  (H  kegħda  titfa)  din  ir-riħa ; 
he  gave  out  general  summons^  ippublica 
ħareġ  citazioni  għall  culhadd  fordna 
jew  ġaghal  li  jinġabar  jewjigi  culhadd); 
he  gave  out  new  orders  to  his  men^  ħa- 
reġ  ordnijiet  ġodda  għan-nies  tiegħu  ; 
he  has  given  out  all  his  riches  to  the 
poor  of  the  parisk,  ferrak  (  kassam  ) 
gidu  collu  (cull  ma  chellu)  lil  fkar 
tar-raħal  tiegħu  ;  /  ihought  you  would 
never  Jiave  given  out  these  arms, 
(Shakf8pc*ar,  Ilcfiry  Vlj,  jena  katt 
ma  cont  nemmen    li  icciedi  I-armi; 


Digitized  by 


Google 


Qiv 


—  540  — 


QlV 


one  thatgives  out  himself  Prince  Flo- 
rizel,  (Sbakespear,  Winter'8  TaleJ, 
wieħed  li  kal  li  hu  il  Princep  Florizel; 
to  give  over,  tati,  tħalli  għal  ħadd  je- 
ħor ;  iceiedi  lill  ħadd  jeħor ;  titlak,  ic- 
oieài,  tethi ;  if  ahe  wiU  give  hiin  hack 
the  preaents  he  gave  her,  he  tvill  give 
.over  h\$  suit,  jecc  hi  tatih  lura  ir- 
rigali  li  taha  hu  iciedi  il  eawsa ;  /  have 
given  you  over,  jena  għaddejtec  b'mit- 
luf  (}&à2k  ma  chellix  actar  tama  li  na- 
rac  salv) ;  they  liave  given^  themselves 
over  to  aU  manner  oftice,  taw  ruħħom 
għal  cuU  zorta  ta  viziu  ;  to  give  over, 
takta,  icciedi,  ma  tcomplix  ;  give  not 
over  80,  entreat  him,  taktax,  compU 
itolbu  ;  to  give  up,  icciedi,  titlak,  tab- 
banduna,  terħi ;  the  doctore  have  given 
up  aU  hopee^  it-tobba  katglm  jeshom 
gnal  collox  (kalu  li  ma  hemm  ebda 
tama) ;  to  give  every  one  his  due,  tati 
lill  culbadd  li  imissu  (tati  sehem  lill 
culħadd) ;  to  give  thanka,  tiżżihajr,  tir- 
ringrazia ;  let  us  give  thanis  to  God, 
niżżuħajr  1-AIIa  ;  to  give  like  for  like, 
tpatti;  to  give  evidencej  tixhed,  tagħmel 
xhud;  to  give  ground,  tmur  (tarġa)Iura; 
togive  way^  icciedi,  titlak,  terħi  (ruħec) 
tabbanduna ;  Ifeel  the  ground  giving 
way  under  myfeet,  kieghed  nħoss  I-art 
icciedi  Cnieżla  bija)  taħt  riġlejja ;  she 
has  given  way  to  melancholy,  tat  ruħħa 
għas-swied  il  kalb  (rħiet  ruħħa  għad- 
dwejjak  ) ;  they  gave  us  forty  guns, 
ghamlulna  salut  ta  erbghin  tir  (spa- 
raw  erbgħin  tir  meta  dnalna);  to  give 
alms,  tagħmel  carità ;  he  gives  some 
two  poutuls  a  day  in  alms,  jagħmel  xi 
żewġ  liri  carità  cuU  jum  (jati  carità  xi 
żewġ  liri  cuU  jum) ;  th  give  credit,  tem- 
men;  don't  give  credit  to  what  he  says, 
temminx  li  ighejd;  Igive  you  credit, nem" 
mnec,  nafdac ;  to  give  ear,  tati  widen  ; 
/  never  give  ear  to  what  she  says,  katt 
ma  nati  widen  għal  litghejd;  to  give 
leave,  tħalli,  tippermetti ;  can  you  give 
me  two  days  leave,  tippermettili  immur 
(noħroġ  etc.)  jumejn  (tatini  permess 
għal  jumejn);  to  give  leave,  tħalli,  tip- 

Ermetti ;  give  me  leave  to  do  itfor  him, 
llini  nagħmlu  jen  (nagħmilulu  jen); 
to  give  a  guess,  tinżerta,  takta ;  to  give 
fire,   tiġbed   (tispara  pistola  etc),  to 


qive  one  a  caU,  issejjah,  tghajjat  (lil  xi 
ħadd) ;  give  him  a  call,  your  voice  is 
stronger  tlmn  mine,  għajjatlu  ghajta, 
lehnec  actar  kawwi  (jinstama  actar) 
minn  tiegħi ;  to  give  judgment,  takta 
sentenza  ;  he  wiU  not  give  his  iudgment 
before  hearing  aU  the  witnesses,  ma 
jaktax  is-sentenza  kabel  ma  jisma  ix- 
xhieda  collha;  to  give  itfor  one,  takta 
sentenza  favur  ta  wieħed  ;  doyou  think 
thejudge  wiU  give  itjor  me  ?  tifhem  int 
li  li  mhallef  irebbaħħieli  (il  causa)  ?  to 
give  a  good  price  for  a  thing,  tixtri 
naġa  bil  għali ;  /  gave  a  goodpricefor 
that  book,  dac  il  ctieb  nfakt  hafna  fih ; 
to  give  ivarning,  twiddeb  ;  to  give  one  a 
Jall,  twakka,  iġġarraf;  to  give  ones 
mind  to  a  thing,  tati  ruħec  (tapplica 
rasec)  għal  ħaġa ;  /  intend  noiv  to  give 
my  mind  to  the  study  of  Latin,  issa 
feħsiebni  nati  ruħi  għal  li  studiu  tai 
Latin ;  to  give  heed,  tokgħod  attent, 
tkis,  tindocra ;  give  heed  to  uhat  he 
says,  indocra,  okgħod  attent  għal  dac 
li  ighejd  ;  to  give  up  one's  account,  tati 
cont,  tagħmel  il  contijiet ;  to  give  up 
the  g}u>st,  tmut ;  to  gire  the  back  (jew 
sackj  to,  tchecci,  tibgħat  il  barra ;  he 
was  given  the  sack,  checcewh  il  barra 
(sbarazzawh,  baghtuh  mil  impieg) ;  to 
give  birth  to,  icolloc  tarbija  Ciggib  fid- 
dinja,  teħles) ;  she  gave  birth  to  a  boy, 
chella  tifel ;  to  give  chase  to,  tmur  tiġri 
wara  (annimal  etc  )  biex  takbdu  ;  to 
give  it  to  one,  taħsel  bniedem,  tatih 
rifront,  tatih  ċamata  (iċċanfru),  tatih 
xebgħa  sewwa ;  give  it  to  him  tvhen  he 
comes,  aħslu  sewwa  (ghajjat  miegħu 
ferm)  meta  jigi ;  he  gave  it  to  him  this 
time,  din  id-darba  lagħabielu  (xeb- 
gha)  sewwa  (chif  tmiss  il-ligi) ;  to  give 
one  the  Ue,  tghiddeb  (tgħajjar  wieħed 
ghiddieb);  to  give  head,  terħi  (ir-riedni) 
tati  il  libertà ;  he  gave  the  horse  his 
head,  rbielu  iż-żiemel ;  to  give  Une,  ter- 
ħi  (ix-xlief  jew  lenza)  lill  ħuta  meta 
tcun  tistad,  tati  il  calum  ;  to  give  way 
together,  takdef  flimchien  (iżżomm  it- 
temp  fil  kdif),  git^e  and  takc,  tini  u 
ntic  (bidla  chif  jixrak,  talli  tatini  na- 
tic);  to  give  the  hand,  iżżewweġ,  tati 
b'gharusajew  b'gbarus. 
GiVBN— moghti. 


Digitized  by 


Google 


Ġiv 


—  541 


GLA 


GivBR— min  jati,  inewwel,  jew  jagħ- 
mel  rigal. 

GivB8(akra(7att's)-  xchiel,  manetti. 

GiviNG  -  ghati,  tnewwil. 

GiviNG-ouT—cliem,  asserzioni,  għaj- 
dut,  dichiarazioni. 

GizzABD  —  gewwieni  (interiuri)  ta 
tigieġa  etc;  ħanżħa  tat-tjur  (jew  tal 
għasafar^ 

Glabratb— lixx,  bla  xaghar  jew  pil. 

Glabriatr— tillixxa,  tfartas,  twak- 
ka  ix-xaghar. 

GxiABRiTY— tfartis,  nżul  tax-xaghar. 

GiiABRous— lixx,  bla  pil  (bħal  werak 
ta  xi  siġar). 

Glaciablb  •—  li  jista  icun  mbiddel 
fsilġ,  li  jista  jinġazza  u  isir  (ilma) 
magħkud. 

Glaoial— nġazzat,  tas-silġ,  jew  tal 
ilma  magbkud. 

Glaoiallt— permezz  tal  inġazz  jew 
tal  ilma  maghkud. 

GLAOiATE—tbiddel  1-ilma  fi  nġazz 
(taghmel  1-ilma  li  jaghkad  u  isir  silġ, 
jew  tgħakkad  I-ilma  fsilġ) ;  issir  silġ, 
tinġazza. 

Glacibr— glacier,  xmara  tal  ilma 
magbkud  li  timxi  (titcarcar)  bil  mod 
il  mod  I-isfel  ma  xi  muntanja. 

Glacibr  brosion  -  dac  it-ta^6r  li  isir 
bil  brix  li  jobrox  ma  1-art  il  glacier 
(ix-xmara  tal  ilma  maghkud)  hia  u 
nieżla  bil  mod. 

Glacier  fork— il  post  fejn  jiltakgħu 
żewġ  glacieri  jew  xmajjar  tal  ilma 
magħkud  li  icunu  gejjin  1-wieħed  minn 
banda  u  1-jeħor  mill  ohra. 

Glaoibrb  —  għàr  mimli  bl-ilma 
magħkud  jew  inġazzat. 

GLAcis—glasis,  żurzieka  ma  fortifi- 
cazioni  jew  ma  fortezza  (mis-sur  li 
tinżel  għal  xejn  sat-triek)  ;  żur^Jeka. 

GLAD-ħieni,  cuntent,  ferħan,  daħ- 
kan.  mgħaxxak ;  tal  ferħ ;  tithenna 
tifraħ,  titgħaxxak ;  /  am  very  glad  to 
learn  that  he  is  doing  wcU  now,  jena 
ħieni  wisk  (għandi  piacir)  nisma  (jew 
ncun  naf)  li  hua  tajjeb ;  I  ain  right 
qlad  that  you  havc  sHċcccdcd^  jena  fer- 
ħan  (cuntent)  ħafna  li  int  ghaddejt ; 
("rnexxielec  li  chellec  f  rasec  etc.) ;  / 
have  hrought  yon  glad  /u^tnr/s,  gibtilcom 
aħbarijet  tal  ferħ  ;  wine  glads  thc  hcart 


of  manj  1-imbid  iferrsA  (jagħmel  al- 
legru)  il  bniedem ;  1-imbid  iferrsA  il 
kalb  (jagħmel  il  bniedem  allegru). 

Gladdbn— tħenni;  tithenna,  tifriA, 
tferraħ ;  titgħaxxak,  tcun  cuntent ; 
/  hope  this  news  toiU  gladden  his  heai% 
nitma  li  din  I-aħbar  tħennilu  kalbu  ; 
Bo  shaU  your  company  ever  gladden  at 
the  sound  of  your  voice,  (AdaniS),  u 
hecc  il  cumpannija  tiegħec  tifraħ  'dej- 
jem  ( titgħaxxak  jew  tithenna )  bil- 
leħen  tieghec. 

Gladdbr— min  (dac  li)  iferraħ  jew 
ihenni. 

Gladb— mogħdija,  passaġġ,  daħla 
(triek)  għal  ġo  bosc ;  rokgħa  ilma  fi 
xmara  li  ma  icunx  inġazzat. 

Glade-nbt— xibca  (xbiec)  li  jonsba 
ghal  l-għasafar  fid-daħliet  ta  xi  bosc. . 

Gladful  —  ħieni,  cuntent,  ferħan, 
mimli  bil  ferħ,  coUu  cuntent. 

Gladfulnbss— hena,  ferħ,  cunten- 
tezza. 

Gladutb — għamla  ta  xabla  (wer- 
ka  etc.) 

Gladiator— gladiatur,  ragel  li  jif- 
lah  magħżul  biex  jiggieled  u  jissara 
ma  jeħor  b'xabla  etc.  ( chif  chienu 
dari  jagbmlu  fl-anfiteatri  ta  Bumaf 
specialment  fil  Colosseu);  gellied ;  wie- 
ħed  li  kieghed  ghal  ġlied  jew  għas- 
saràr. 

Gladiatorial — tal  ġlied  jew  is-saràr, 
tal  gladiaturi ;  Constantine  made  a  law 
against  the  gladiatorial  showsy  Costan- 
tinu  għamel  (ħareġ)  ligi  biex  ma  iħal- 
lix  isir  ġlied  \i  sarftr  tal  gladiaturi  fil 
pubblicu. 

GLADiATORisM—saràr,  ġlied  tal  gla- 
diaturi  (għal  premiu,  min  jagħleb  jew 
igib  il  sieħbu). 

Gladiatorship  —  1-ufficiu,  ix-xoghol, 
is-sengħa  ta  gladiatur  (ta  wieħed  li 
kieghed  għal  ġlied  jew  għas-sarftr). 

Gladiatort— ara  gladiatorial. 

Gladiole— isem  ta  pianta,  bil  ba- 
sla. 

GLADius—il  pinna  tal  clamar  jew  il 
għadma  tas-siċċa. 

Gladly— bil  kalb  coUha;  lie  receired 
us  gladlyy  lakaghna  bil  kalb  coUha 
(collu  ferħan,  bil  piacir^. 


Digitized  by 


Google 


Qiv 


—  540  — 


QlV 


one  that  gives  out  himself  Prince  Fb- 
rizel,  (Shakespear,  Winter^s  TaleJ, 
wieħed  li  kal  li  ha  il  Princep  Florizel; 
to  give  over,  tati,  tħalli  għal  ħadd  je- 
ħor ;  icciedi  lill  ħadd  jeħor ;  titlak,  ic- 
ciedi,  terħi ;  if  she  wiU  give  him  hack 
the  presents  he  gave  her^  he  will  give 
•over  hts  $uit,  jecc  hi  tatih  lura  ir- 
rigali  li  taba  hu  iciedi  il  eawsa ;  Ihave 
given  you  over,  jena  għaddejtec  b'mit- 
luf  Cjena  ma  chelliz  actar  tama  li  na- 
rac  salv) ;  they  have  given,  themselves 
over  to  aU  manner  ofvice,  taw  ruħħom 
għal  cull  zorta  ta  viziu  ;  to  give  over, 
takta,  icciediy  ma  tcomplix  ;  give  not 
over  80,  entreat  him,  taktax,  compli 
itolbu  ;  to  give  up,  icciedi,  titlak,  tab- 
banduna,  terħi ;  the  doctors  have  given 
up  aU  hopesj  it-tobba  katglm  jeshom 
għal  colloz  (kalu  li  ma  hemm  ebda 
tama) ;  to  give  every  one  his  due,  tati 
UIl  culbadd  li  imissu  (tati  sehem  lill 
culħadd) ;  to  give  thanks,  tiżżiħajr,  tir- 
ringrazia ;  let  us  give  thanhs  to  God, 
niżżuħajr  I-AIla ;  to  give  like  for  like, 
tpatti;  to  give  evidence,  tixhed,  tagħmel 
xhud;  to  give  ground,  tmur  (tarġa)Iura; 
togive  tra^,  icciedi,  titlak,  terħi  (ruħec) 
tabbanduna;  Ifeel  the  ground  giving 
way  under  viyfeet^  kieghed  nħoss  I-art 
icciedi  ("nieżla  bija)  taħt  riġlejja ;  she 
has  given  way  to  ntelancholy,  tat  ruħħa 

Sħas-swied  il  kalb  (rħiet  ruħħa  għad- 
wejjak  ) ;  they  gavc  U8  forty  giins, 
għamlulna  ealut  ta  erbghin  tir  (spa- 
raw  erbgħin  tir  meta  dnalna);  to  give 
alms,  tagħmel  carità ;  he  gives  soine 
two  pounds  a  day  in  alms,  jagħmel  xi 
żewġ  liri  carità  cull  jum  (jati  carità  xi 
żewġ  liri  cull  jum) ;  tb  give  credit^  tem- 
men;  don't  give  credit  to  what  he  says^ 
temminx  li  ighejd;  Igive  you  credit, nem' 
mnec,  nafdac ;  to  give  ear,  tati  widen  ; 
/  never  give  ear  to  what  she  says,  katt 
ma  nati  widen  għal  li  tgħejd ;  to  give 
leavCi  tħalli,  tippermetti ;  can  you  give 
me  two  days  leave,  tippermettili  immur 
(noħroġ  etc.)  jumejn  (tatini  permess 
għal  jumejn);  to  give  leave,  tħaUi,  tip- 

Jermetti ;  give  me  leavc  to  do  itfor  hiin, 
allini  nagħmlu  jen  fnagħmilulu  jen); 
to  give  a  guess,  tinżerta,  takta ;  to  give 
fire,  tiġbed   (tispara  pistola  etc),   to 


qive  one  a  caU,  isBejjah,  tghajjat  (lil  xi 
nadd) ;  give  him  a  caU,  yoiir  voice  is 
stronger  tlian  mine,  għajjatlu  għajta, 
leħnec  actar  kawwi  (jinstama  actar) 
minn  tiegħi ;  to  give  judgment,  takta 
sentenza ;  he  wiU  not  give  his  iudgment 
before  hcaring  aU  the  witnesses,  ma 
jaktax  is-sentenza  kabel  ma  jisma  ix- 
xhieda  collha;  to  give  itfor  one,  takta 
sentenza  favur  ta  wieħed  ;  doyou  think 
thejudge  wiU  give  itjor  me  ?  tifhem  int 
li  li  mhallef  irebbaħħieli  (il  causa)  ?  to 
give  a  good  price  for  a  thing,  tixtri 
ħaġa  bil  għali ;  I  gave  a  goodpricefor 
that  bookj  dac  il  ctieb  nfakt  hafna  fih ; 
to  give  warning,  twiddeb  ;  to  give  one  a 
JaU,  twakka,  iġġarraf;  to  give  one*8 
mind  to  a  thing,  tati  ruħec  (tapplica 
rasec)  għal  ħaġa ;  /  intend  now  to  give 
my  mind  to  the  study  of  Latin,  issa 
feħsiebni  nati  ruħi  għal  li  studiu  tal 
Latin ;  to  give  heed,  tokgħod  attent, 
tkis,  tindocra ;  give  heed  to  what  he 
says,  indocra,  okgħod  attent  għal  dac 
li  ighejd  ;  to  give  up  one's  account,  tati 
cont,  tagħmel  il  contijiet ;  to  give  vp 
the  gliost,  tmut ;  to  give  the  back  (jew 
sackj  to,  tchecci,  tibgħat  il  barra ;  he 
was  given  the  sack,  checcewh  il  barra 
(sbarazzawh,  baghtuh  mil  impieg) ;  to 
give  birth  to,  icolloc  tarbija  Ciggib  fid- 
dinja,  teħles) ;  she  gave  birth  to  a  boy, 
chella  tifel ;  to  give  chase  to,  tmur  tiġri 
wara  (annimal  etc  )  biex  takbdu  ;  to 
give  it  to  one,  taħsel  bniedem,  tatih 
rifront,  tatih  ċamata  (iċċanfru),  tatih 
zebgħa  sewwa ;  gire  it  to  him  when  he 
comes,  aħslu  sewwa  (ghajjat  miegħu 
ferm)  meta  jigi ;  he  gave  it  to  him  this 
time,  din  id-darba  lagħabielu  (xeb- 
għa)  sewwa  (chif  tmiss  il-ligi) ;  to  gire 
one  the  lie,  tghiddeb  (tgħa  Jar  wieħed 
ghiddieb);  to  give  head,  terħi  (ir-riedni) 
tati  il  libertà ;  he  gave  the  horse  his 
head,  rbielu  iż-^.iemel ;  to  give  Ujie,  ter- 
ħi  (iz-xlief jewlenza)  lill  ħuta  meta 
tcun  tistad,  tati  il  calum  ;  to  give  way 
together,  takdef  flimchien  (iżżomm  it- 
temp  fil  kdif),  give  and  takc,  tini  u 
ntic  (bidla  chif  jizrak,  talli  tatini  na- 
tic);  to  give  the  hand,  iżżewweġ,  tati 
b'gharusa  jew  b'gharus. 
GiVEN— moghti. 


Digitized  by 


Google 


Ġiv 


—  541  — 


GLA 


GivBR— min  jati,  inewwel,  jew  jagħ- 
mel  rigal. 

GivB&fakra/7ait's)-  xchiel,  manetti. 

GiviNG-  ghati,  tnewwil. 

GiviNG-ouT— cliem,  asserzioni,  għaj- 
dat,  dichiarazioni. 

GizzABD  —  gewwieni  (interiuri)  ta 
tigieġa  etc;  ħanżħa  tat-tjar  (jew  tal 
għasafar^ 

Glabratb— lixz,  bla  xaghar  jew  pil. 

Glabriatb— tillixxa,  tfartas,  twak- 
ka  ix-xaghar. 

GxiABRiTY—tfartis,  nżal  tax-xaghar. 

GLABB0U8--]ixx,  bla  pil  (bħal  werak 
ta  xi  siġar). 

Glaciablb  —  li  jista  ican  mbiddel 
fsilġ,  li  jista  jinġazza  a  isir  (ilma) 
magħkad. 

GLAOiAL—nġazzat,  tas-silġ,  jew  tal 
ilma  magbkad. 

Glaoiallt— permezz  tal  inġazz  jew 
tal  ilma  maghkud. 

GLAOiATE—tbiddel  I-ilma  fi  nġazz 
(taghmel  I-ilma  li  jaghkad  u  isir  silġ, 
jew  tgħakkad  I-ilma  fsilġ) ;  issir  silġ, 
tinġazza. 

Glaoibr— glacier,  xmara  tal  ilma 
magbkud  li  timxi  (titcarcar)  bil  mod 
il  mod  I-isfel  ma  xi  muntanja. 

Glacibr  brosion  -  dac  it-ta^6r  li  isir 
bil  brix  li  jobrox  ma  I-art  il  glacier 
(ix-xmara  tal  ilma  maghkud)  hia  u 
nieżla  bil  mod. 

Glacier  FORK->iI  post  fejn  jiltakgħu 
żewġ  glacieri  jew  xmajjar  tal  ilma 
magħkud  li  icunu  gejjin  1-wieħed  minn 
banda  u  I-jeħor  mill  ohra. 

Glaoibrb  —  għàr  mimli  bl-ilma 
magħkud  jew  inġazzat. 

Glacis— glasis,  żurzieka  ma  fortifi- 
cazioni  jew  ma  fortezza  (mis-sur  li 
tin'Ael  għal  xejn  sat-triek)  ;  żurstieka. 

Glad  — ħieni,  cuntent,  ferħan,  daħ- 
kan.  mgħaxxak ;  tal  ferħ ;  tithenna 
tifraħ,  titgħaxxak ;  /  am  very  glad  to 
learn  that  he  is  doing  well  now,  jena 
ħieni  wisk  (għandi  piacir)  nisma  (jew 
ncun  naf)  li  hua  tajjeb ;  I  am  right 
glad  that  you  have  sncceeded^  jena  fer- 
ħan  (cuntent)  ħafna  li  int  ghaddejt ; 
Crnexxielec  li  chellec  f  rasec  etc.) ;  / 
have  hrought  yon  glad  /tc^iHr/s,  gibtilcom 
aħbarijet  tal  ferħ  ;  wine  glads  the  heart 


of  many  I-imbid  iferrsA  (jagħmel  al- 
legru)  il  bniedem ;  I-imbid  iferrsA  il 
kalb  (jagħmel  il  bniedem  allegru). 

Gladdbn— tħenni;  tithenna,  tifriA, 
tferraħ ;  titgħaxxak,  tcun  cuntent ; 
/  hope  this  newa  wiU  gladden  his  heai% 
nitma  li  din  I-aħbar  tħennilu  kalbu  ; 
Bo  sluxU  your  company  ever  gladden  at 
the  sound  of  yotir  voice,  (AdamB),  a 
hecc  il  cumpannija  tiegħec  tifraħ  tdej- 
jem  ( titgħaxxak  jew  tithenna )  bil- 
leħen  tiegħec. 

Gladdbr— min  (dac  li)  iferraħ  jew 
ihenni. 

Gladb— mogħdija,  passaġġ,  di^a 
(triek)  għal  ġo  bosc ;  rokgħa  ilma  fi 
xmara  li  ma  icunx  inġazzat. 

Glade-nbt— xibca  (xbiec)  li  jonsba 
ghal  l-għasafar  fid-daħliet  ta  xi  bosc. : 

Gladful  —  ħieni,  cuntent,  ferħan, 
mimli  bil  ferħ,  collu  cuntent. 

Gladfulnbss— hena,  ferħ,  cunten- 
tezza. 

Gladutb — għamla  ta  xabla  (wer- 
ka  etc.) 

Gladiator— gladiatur,  ragel  li  jif- 
lah  magħżul  biex  jiggieled  u  jissara 
ma  jeħor  b'xabla  etc.  (  chif  chienu 
dari  jagbmla  fl-anfiteatri  ta  Buma, 
specialment  fil  Colosaeu);  gellied ;  wie- 
ħed  li  kiegbed  ghal  ġlied  jew  għas- 
saràr. 

Gladiatorial — tal  ġlied  jew  is-saràr, 
tal  gladiaturi ;  Constantine  rnade  a  law 
against  the  gladiatorial  shows^  Costan- 
tinu  għamel  (ħareġ)  ligi  biex  ma  iħal- 
lix  isir  ġlied  \i  sarftr  tal  gladiaturi  fil 
pubblicu. 

GLApiATORisM—saràr,  ġlied  tal  gla- 
diaturi  (għal  premiu,  min  jagħleb  jew 
igib  il  sieħbu). 

Gladiatorship  —  I-ufficiu,  ix-xoghol, 
is-sengħa  ta  gladiatur  fta  wieħed  li 
kiegbed  għal  ġlied  jew  għas-saràr). 

GLADiATORY--ara  gladiatorial. 

Gladiole— isem  ta  pianta,  bil  ba- 
sla. 

Gladius— il  pinna  tal  clamar  jew  il 
għadma  tas-siċċa. 

Gladlt— bil  kalb  collha;  lie  reccived 
U8  gladly^  lakaghna  bil  kalb  collha 
(collu  ferħan,  bil  piacir^. 


Digitized  by 


Google 


gu 


64à  - 


Qhk 


Qladnbss— ferħ,  ħena»  cuntentezza. 

GiiADSOHB—allegru,  hieni,  ferħan, 
cnntent,  fuk  ruħn. 

Gladbombnbbb— piacir,  hena,  cun- 
tentizza. 

Oladbwin— iBem  ta  pianta. 

Qlaool-- 1-alfabett  antic  li  chienu 
jnsaw  fl-Istria  u  id-Dalmazia  (  Àu- 
Btria),  1-actar  iżda  fil  salmi  u  cant  je- 
ħor  tal  cnejjeB. 

Qlaoolitio— tal  glacol  fara) ;  glaco- 
litic  alphabet^  I-alfabett  antic  tas-SIavi 
(I-actar  tan-nies  tal  Istria  u  tad-Dal- 
mazia). 

Qlaik— kerk,  wiri  ta  ħaġa  b-oħra, 
falsità;  fit  only  tojling  the  glaiks  in 
foWs  eyes^iScoitflleart  of  Midlothian); 
tajjeb  biBB  biez  jitfa  it-trab  fil  għaj- 
nejn  tan-nies  ("jidhao  bihom  jew  juri- 
hom  ħaġa  b-oħra). 

Qlaikbt— ibleħ,  belhieni. 

Qlair— 1-abjad  tal  bajd  (li  jusawh 
bħal  murdent  għal  1-indurar,  1-actar 
il-librari  meta  iridu  jatu  id-deheb  il 
kozra  tal  ctieb) ;  gomma,  lagħab  etc.  li 
iwaħħal ;  tidlec  bl-abjad  tal  bajd  ;  tati 
il  verniċ  bl-abjad  tal  bajd. 

Glairboub— bħal  abjad  tal  bajd ;  li 
iwaħħal  (idellec)  u  ilekk  bħal  abjad 
tal  bajd. 

Qlairine  —  dic  iz-żlieġa  li  icun 
hemm  f  wiċċ  I-ilma  minerali  jew  ter- 
mali. 

Qlaiyb— zabla,  zablott. 

QiiAMA^annimal  bħal  gemel,  jgħej- 
dulu  ucoU  Clama. 

Glamour  —  Beher  fil  għajnejn,  li 
iġagħlec  tara  ħaġa  b-oħta ;  magħmul 
li  igħejdu  chienu  dari  jagħmlu  (isir) 
fil  għajnejn  biez  iġagħluc  tara  haġa 
b'oħra ;  Beber,  maghmul ;  bhal  ċpar  li 
ma  iħallicz  tara  sewwa  I-oggett  chif 
inbu  sewwa. 

Qlance  —  lemha,  dakka  ta  għajn, 
mesBa  fuk  fuk  jew  chemm  chemm; 
leħħa,  dija;  tilmaħ,  tati  dakka  ta 
għajn ;  tleħħ,  tiddi,  tilma,  iżżiġġ  Cti- 
dher  chemm  chemm) ;  that  is  a  signi- 
ficant  ylance,  dic  dakka  ta  ghajn  li 
tfisBer  xi  ħaċa;  they  have  not  heen 
toucluid  once  hy  the  glance  of  a  shot^ 
1-ankas  ma  cbienu  mimBusin  (  ma 
^OBBewhomz  darba  bisB  bir-riħ  ta  balla 


(I-ankas  biBs  ma  mesBewhom  chemm 
chemm  bil  balla);  the  damned  arrow 
glanccd  asidey  (TenDyson,  OrianaJ, 
1-indannata  vleġġa  żigget  (  ghaddiet 
bhal  leħħa  ta  berka)  minn  mal  genb ; 
the  mxitefish  that  glances  in  the  stream, 
(WonlHWorth,  ExcnrsionJ,  il  hut  sie- 
chet  iżiġġ  ( igħaddi  bhal  leħħa  ta 
berka)  fix-zmara;  he  glanced  a  look^ 
ta  lemħa,  xehet  lemħa  jew  ta  dakka 
tagħajn. 

GLANGBR-~min  jilmaħ,  jati  lemħa 
jew  dakka  ta  għajn. 

Glanoing— ħars  fuk  fuk ;  tiBmija  ta 
ħaġa  fuk  fuk. 

Glanoingly— indirettament. 

Gland  —  glandula,  ghokda ;  biċċa 
għodda  tal  fundaturi,  maghmula  lasta 
b'ganċ  biez  tgħakkad  jew  iżżomm  flim- 
chien  bicciet  li  iridu  jagħkdu  ma  zul- 
zin  ;  biċċa  għodda  tal  inginjeri  (dawc 
li  jcAdmu  fit-torn)  biex  ineħħu  jew 
ikegħdu  ic-cinga  (il  gilda)  li  iddawwar 
ir-rota  tat-torn. 

Qlandagb— ir-regħi  tal  (iż-żmien  li 
jirgħaw  il)  ħnieżer  fil  boschijiet  n  isi- 
bu  jeclu  il  ġandar. 

Glandbr— icolloc  jew  tattacca  bil 
marda  tal  glanders  (ara). 

Qlandbrbd  —  li  għandu  il  (marid 
bil)  glandera  (ara). 

QLANDEROUB—ara  glandered. 

Qlandbrb  -marda  kalila  u  li  tittie- 
ħed,  taż-żwiemel,  meta  jibda  ħiereġ 
bħal  mħat  minn  mnifsejbom  u  icol- 
lom  il  glanduli  taz-zedak  t-isfel  min- 
fuħa  u  jebsin ;  hi$  hoise  is  poasessed 
with  the  glanders,  Shakespear,  Taming 
of  the  Shrew  ),  iż-żiemel  tiegħu  marid. 

Glandiferous  — li  fih  (li  tagħmel, 
siġra;  il  ġandar  jew  frott  bħal  gel- 
lewż  etc. 

Qlandiform— li  ghandu  għamla  ta 
(bħal)  ġandra  jew  frott  jeħor  bħal 
gellewż  etc. 

Qlandina— isem  (xortà)  ta  bebbuza 
tal  baħar  li  gejja  tawwalija  bħal  magħ- 
żel,  li  tinsab  wisk  fl-Indij  tal  Punent 
u  fl-ibħra  ta  1-America  tan-nofs. 

Glandula— ara  glandide, 

Glandular  —  giandulari,  tal  glan- 
duli,  tal  għekiedi. 


Digitized  by 


Google 


OLA 


^  643  — 


GLA 


Glandulb  I  glandala  jew    ghokda 

Glandula  (  żghira,  tebgha  żgħira 
gejja  ovali  f  zocc,  jew  fil  koxra»  ta 
siġra. 

Glandulosb)  bil  glandali,  tal  glan- 

Olanduloub)  dali  jew  ghekiedi. 

Glabe— dija  li  tgħammex;  ħarsa 
kalila  bhal  dic  ta  Ijan;  tgħammez; 
tħares  b'għajnejn  li  ibeżżgħu  ;  tħares 
ħars  li  iwerwer  (bħal  meta  iħares  Ijun 
kabel  ma  jati  is-salt  għal  fuk  il  caċċa 
tiegħu^  ;  in  summer  we  do  iveU  to  use 
dark  spectacles  in  Malta,  to  deaden  the 
qlare  of  the  sun,  naghmlu  sewwa  (taj- 
jeb)  li  nusaw  in-nuċċali  suwed  Malta 
fis-sajf,  biex  nicsru  (in-naksu  minn 
għajnejna).  id-dija  tax-xerax;  about 
them  a  lion  now  he  stalks  with  Aery 
glare,  (Mllton,  Paradise  Lost  lV,i02), 
u  issa  hemm  idur  ma  dwarhom  Ijun 
b'għajnejh  iberku  li  donnom  bin-nar ; 
it  shines  but  alares  not,  jiddi  i^a  ma 
ighammixx  il  għajnein  bid-dija;  the 
lion  andfierce  tiger  glared  aloof,  ( Jlll- 
ton  ),  Ijun  u't-tigra  kalila  chienu 
iħarsu  ħars  li  iwerwer  mil  bogħod. 

Glarbola— isom  ta  tajra  (għasfur). 

Glabeosb— li  jicber  kalb  iċ-ċaghk 
(ħaxix). 

Olabinbss— dija. 

Glarinq  —  li  jiddiy  li  jgħammox  ; 
dieber,  ċar  ;  this  is  a  glaring  falseho  )d^ 
din  ghidba  ċara ;  that  tvas  a  glaring 
crime,  dac  chien  delitt  ċar  (li  ma  jistax 
icun  li  jinħeba). 

Glary — lijiddiy  ilekk,  lixx. 

Glabbbitb  —  isem  ta  mineral  (ge- 
bel). 

Glass— ħgieġ  (zgieġ);  mera;  telesco- 
piu,  tromba  li  turi  til  bgtiid;  tazza; 
impulletta  ;  mimli  tazza ;  taż-żgieġ ; 
ticsi  jew  tgħatti  biż-żgieġ;  tara  fil 
mera;  we  have  rcad  a  Itsson  on  glass, 
krajna  lezioni  fuk  iż-żgieġ  (chif  isir  etc. 
il  ħgieġ  ) ;  looking-glass^  mera ;  the 
astronomer's  glass  is  worth  hundred  of 
jxmndSf  it-telescopiu  ( it-tromba )  ta 
i-astronomu  jiswa  (tiswa)  mijiet  tal- 
liri ;  he  broke  a  gUiss,  chisser  tazza ; 
Iwur-glass,   impulletta ;    /  slian^t 


an 


drink  more  than  one  glass  of  wine,  ma 
nixrobx  actar  minn  (mimli^  tazza 
mbid;  a  glass  bottlCf  flixcun  taż  żgieġ; 


tliose  who  live  in  glass  hotists  slwuld 
never  throw  stones,  min  jisoonġra  irid 
icun  pur  ;  f  int^nd  to  Iiave  the  roofof 
this  room  glassed,  bi  ħsiebni  ngħatti 
(nicsi)  is-sakaf  ta  din  il  camra  bil 
ħgieġ ;  she  does  nothina  else  but  glasses 
herself  aU  day^  m^k  tagnmilx  ħaġ'ohra 
ħlief  tħares  fil  (lejn  il)  mera  il  ġur- 
nata  collha. 

Glass-annbalino  fubnaoe  —  forn 
għat-tempra  taż-żgieġ. 

Qlass  BLowBħ~ħaddiem»  min  (dac 
li)  jaħdem  fiż-żgieġ  u  jaghmel  fliex- 
chen,  tazzi  etc;  glass  blowers  lamp, 
lampa  bil  gas  jew  bli  spirtn. 

Glass  blowing— xogħol  taż-żgieġ. 

Olass  oasb — caxxa  taż-żgieg  (biex 
jidher  li  icun  fiha  merfuh  mingħajr 
ma  tinfetaħ). 

Glass  ohobd— cimblu,  strument  tad- 
dakk  bħal  pianu  iżda  f  loc  bil  cordi 
biż-żgieġ. 

Glassen— taż-żgieġ;  bliscorċa  bħaż- 
żgieġ. 

GLASSBS—uċċali;  ^/le  toears  glasses 
now,  issa  bdiet  iggib  l-u6ċali. 

Glasseyb— ghajn  taz-żgieġ;  isem 
ta  tajra  (għasfur),  il  merill  tal  Ġa- 
majca. 

GLASSFUL—mimli  tazza. 

Glass  fubnaob— funderija,  forn  etc. 
fejn  idewbu  iż-żgieġ. 

Glass  GBiNDBB~min  ikatta  a  jati 
forma  Cifassal)  iż-żgieġ. 

Glass-housb — post  fejn  isir  (jinħa- 
dem)  iż-żgieġ;  dar  biż-żgieġ. 

Glassing— tati  il-lastra  il  gild  (min- 
naħħa  'I  waħda  fejn  irid  icnn  ilekk) 
b*biċċa  għodda  taż-żgieġ. 

Glassitbs— setta,  religion  ^Presbi- 
teriani^y  hecc  msejħa  mil  fundatar 
tagħha  ir-Bevdu.  John  Glass. 

Glass-likb— bħaż  zgieġ. 

Glass-han— vitrar,  min  ibigħ  jew 
jinnegozia  fiż-żgieġ. 

Olass-mbtal— żgieġ  mdewweb. 

Glassmould  —  forma  għax-xogħol 
ta^.-żgieġ  (forma  fejn  jixhtu  iż-żgieġ 
mdewweb  u  jatuh  il  għamla  li  iridu). 

GLASS-ovBN—post  fojn  ikegħdu  iż- 
zgieġ  biex  jittempra  (post  fejn  jatu  it- 
tempra  iż-żgieġ). 


Digitized  by 


Google 


QLA 


—  544  — 


6LA 


Qlass-papbb— carta  għal-lizxar  jew 
li  zcatlar  (bħal  sand  paper). 

Qlabs-sħadk— għata  taż-żgieġ  (għal 
fuk  fjuri,  pianti  etc.  biex  tħarisom 
mit-trab  etc). 

QLASB-fiiLYBRiNa— għati  ta  mercu- 
riu,  ta  fidda  etc.  fuk  il  żgieġ  għal 
mirja. 

Qlasssnakb— zorta ta gremxul  bbal 
lifgħa  li  jinsab  fl-America. 

Olass-stainer — min  jati  il  culur  iż- 
igieġ ;  min  jagħmel  iż-żgieġ  bil  culur. 

Glasb-stainino— izxogħol  (għamil^ 
ta  żgieġ  tal  culuri. 

Qlass-stoppbr—  tapp  tażżgieġ  (għal 
fliezchen  etc). 

Qlass-tonob -mkass,  bħal  tnalja, 
biex  jakbdu  il  fliezchen  u  ikalbuhom 
minn  banda  ghall-oħrafix-zogħol  tagħ- 
hom  jew  wakt  li  icunu  isiru.  . 

Qlabs  wabb  —  affarijiet  taż-żgieġ, 
cristallam. 

Qlass-works — fabbrica  taż-(fejn  isir 
iż-)  żgieġ. 

Glabs  wobm — musbiħ  il-Iejl. 

Qlass  wobt— ħaxiza  salvaġgali  tic- 
ber  fiz-ztut  tal  baħar,  (iS'Salicoi'nia 
jew  almeridia  salvaġġa). 

Qlabby— taż-żgieġ;  bhaż-żgieġ;  (flaaay 
eycB^  għajnejn  ta  wieħed  stupidu. 

Qlabtonduby— isem  ta  belt  fil  Con- 
tea  ta  Somersetahire  (I-Inghilterra). 

Qlaubbritb— isem  ta  mineral  (ha- 
ġar)  li  jinsab  mal  melh  fil  minieri. 

Glaubbr's  balt  —  zorta  ta  melħ, 
sulfato  di  soda. 

Qlauobscent 

Qlauoinb 

Glaucoub 

Qlaucium  —  zorta  ta  pepprin  jew 
xaħziħ. 

Qlauooute— zorta  ta  gebel  lewn 
il  baħar  (verdim^r). 

Qlauooma— isem  ta  marda  tal  għaj- 
nejn. 

GLAUOOMATOUS-tal  (H  għandu  il) 
glaucoma  (ara). 

Glauoomitb— isem  ta  mineral. 

Glauoopis— zorta  ta  għasfur  ^razza 
ta  għasafar  jew  tjur/ 

QiiAUOORis—ghama  li  isir  bil  marda 
(li  iggib  il  marda)  tal  glaucoma  (ara). 

Gwuoous— ahdar  scur,  verdi  mar. 


lewn 
mar. 


il  baħar,  verdi 


Ulauous<— annimal  tal  baħar  gisma 
artab  bhal  clamar. 

Glaudkin  — isem  (zortajl  ta  doga  li 
chienu  jilbsu  fi  żmien  ir-Re  Enri- 
cu  VIII  tal  Inghilterra. 

Qlaum— taħtaf  bir-regħba. 

Qlauz— isem  ta  ħazixa  li  ticber  fi 
xtut  il  baħar  zi  bnadi  I-Inghilterra. 

Glavb— zabla  wiesgha;  mingel. 

Glaved— armat  bi  (li  għandu)  zabla 
wiesgħa  (jew  mingeU. 

Glavbr  — tfaħħar,  timpustura  (lil 
zi  ħadd  biez  tisloħ  zi  ħaġa  minnu.) 

Qlavbrer— impustur,  wieħed  li  ifaħ- 
ħar  lill  zi  ħadd  fwiċċu  biez  jisloħ  zi 
ħaġa  minnu. 

Qlaymorb  -xorta  ta  zabla. 

GLAYMous—Ii  iwaħħal,  idellec. 

Qlaymousnbss  —  tidlic,  twaħħil, 
tgħacchir. 

Glaze  —  tkieghed  iż-żgieġ  (ftieka, 
gwarniċ  etc.);  you  have  only  to  glaze 
the  ivindows  nowy  issa  ma  għandicz 
ħlief  tkieghed  iżżgieġ  fit-twieki  biss; 
tati  il  verniċ,  iggib  ilekk  ;  what  do  the 
potters  use  to  glaze  the  earthen  veaselsf 
z'jagħmlu  dawc  II  jaħdmu  il  fuħħar 
biex  igibu  ilekku  hecc  I-affarijet  li 
jaghmlu  ?  (biez  jatu  il  verniċ  dawc  li 
jaħdmu  il  fuħħar,  I-opri  li  jagħrolu  ?) ; 
gUizef  tagħmel  ilekk  bhal  żgieġ ;  tati 
jew  tgħaddi  biċċa  zokka  etc.  biMustrn 
(biż-żlieġa). 

Glazb-kiln— il  forn  fejn  min  jnħ- 
dem  il  fuħħar  ikiegħed  I-opri  tieghu 
biez  jinhmew  u  jeħdu  iż-żlieġa. 

QLAZEN—bħal  żgieġ;  biżżlieġa;  li 
ilekk. 

Glazbr  -min  jarma  bil,  jew  jagħ- 
mel,  iż-żgieġ  fi  twieki  etc.;  rota  tal  in- 
jam  għat-tnaddif  tas-schiechen. 

GLAZiE—li  ilekk  (bħaż-żgieġ. 

Glazibr—  vitrar,  min  ikigħed  żgieġ 
fi  twieki  etc. 

GLAziNG—tkegħid  (armar)  ta  żgieġ 
fi  twieki  etc;  lustrar  (ghati  ta  vemiċ 
jew  lustru  biez  tagħmel  ħaġa  tlekk ; 
verniċ  jew  enamel  li  jatu  lill  opri  tagh- 
hom  dawc  li  jagħmlu  il  fuħħar. 

Glazing-iron— buttuna  ta  li  scra- 
pan  biex  jillustrau  (jatu  il  vemiċ  jew 
igibu  ilekk  it-taccun  etc.  ta  żarbun). 


Digitized  by 


Google 


ġla 


—  645  — 


GLI 


Glazino  whbbl— rota  għat-tnaddif 
tas-schiecben. 

GLEAM-dijn,  dawl,  merżuk,  raġġ; 
tiddi,  tilmn,  tmer^^ak  ;  ti^bor  iż-żbul 
(tlakkat  iż-^.bul  tal  kamli  Ii  icun  baka 
wara,  jew  hallew,  il  ħassada;. 

Qlbàmbr — ara  gleaner, 

Gleamy— bid-dija,  li  ilekkjilma  jew 
jiddi ;  bir-raggi ;  ihe  gleamy  etreaks  of 
purple  morn,  dawc  il  faxxi  ħomor  sbin 
bid-dija  ta  61  ghodu. 

Glean  — tlakkat  (tiġbor  mill-art)  iż- 
żbul ;  tiġbor  flimchien  ;  takla,  ticseb, 
tottieni,  tacquista ;  tiġbor  minn  hawn 
n  minn  hemm  (tlakkat';  tnażza,  tghar- 
wen ;  katta  żbul  miġbur  fmlakkat, 
minn  dac  li  jibka  jew  iħallu  warajhom 
il  ħasBad  ^j  ;  is'secotida  ta  bakra,  nagh- 
ġa  etc;  she  came  and  gleaned  in  the 
field  after  ihe  reapers^  fitath),  giet  u 
lakktet  iż-żbul  mil  għalka  li  ħallew 
warajhom  il  ħassada;  glean  all  the 
land's  worth  into  one,  (  Shbki*8pAiir, 
IJenri/  VlJI)j  iġbru  flimchien  chemm 
jiswew  (il  prezz)  tal  artijiet ;  the  pomp 
that  may  be  gleaned  in  Bohemia^ 
(^Shiiki*Hpear,  Winters  <rife),  il  cburija 
li  wieħed  jista  jeħu  jew  jacquista  mil 
Boemia;  /  intend  puhlishing  a  book 
**  Oleanings  from  ihe  poets  **,  fi  ħsiebni 
noħroġ  ctieb  cbir  (  tlakkit  minn  hawn 
u  minn  hemm^  milli  chitbu  (I-aħjar) 
'poeii;  these  are  all  gleans  of  yelloio  ears, 
dawn  collha  kattiet  taż-żbul  isfar  miġ- 
bur  miun  dac  li  baka  fll  ghelieki. 

GLEANBR-min  (dac  li)  ilakkat  jew 
jiġbor  żbul  li  icunu  ħallew  warajhom 
f  ghalka  il  ħassada ;  min  idur  u  jis- 
samma  (jiġbor)  il  ghajdut  ( dac  H 
igħejdu)  in-nies ;  lakkàt 

Gleba— tuba  i^ħamrija). 

Olebb— tuba,  art,  raba,  ħamrija; 
biċċa  maghkuda ;  bi^ċa  art  (gebel  etc. 
li  icun  fiha  il  metalli  jew  mħalta  bit- 
trab  tal  metalli);  raba  tal  cnisia  (be- 
nefiziu  tal  cnisia). 

Gleby— bil  ħamrija;  għammiel(art 
għammiela). 

Gleb  —  ferħ,  hena ;  biċċa  musica 
/"cant)  għ  il  tliet  vucijiet  jew  actar ; 
music;!,  dikk ;  titwerreċ. 

Olbb  maidbn  tfajla  (xbejba^  li  id- 
dokk  u  tisfen. 


Glbbd— b*ghajn  wfi£da»  werċ;  mwer- 
reċ. 

Glebd— suffarel,  vampa,  Isien  tan- 
nar. 

Glbbful— hieni,  cuntent,  ferhan. 

Glbbfully— bil  ferh,  bil  hena. 

Glbbe— tlieta  fcarti  etc.)  bħal  zul- 
xin  jew  mil  li  stess  qualità  fculur  etc); 
ħarsa,  jew  dakka  ta  għajn,  li  tfisser  xi 
ħaġa ;  sinjal. 

Glebman— dakkak  ta  arpa  etc.  (li 
idur  u  jiggerra  idokk  barra  lin-nies). 

Glbbsomb  -  ferħan,  hieni,  cuntent. 

Glbbt  -  umuri  (marċa  etc.)  li  jo- 
ħorġu  jew  jisculaw  minn  fdrita  jew 
minn  xi  mchien  marid  ;  tiscula,  tnixxi 
(materia  etc.)  minn  ferita  etc. 

Glbg— ħafif,  li  jinkala,  fuk  ruhu  ; 
li  jakta,  b*xifru  tajjeb,  misnun ;  a  gleg 
razor^  mus  tal  leħja  tajjeb  ( misnun, 
b'xifrn  rkiek  etc.) 

Glbn— wled  dejjak. 

Glenb— il  mimmi  tal  għajn  ;  ħofra 
f  ghadma  fejn  titħol  ras  ta  għadma 
oħra. 

Glbngarby  —  cappel  magħluk  ta 
mara,  jew  bonnet. 

Glbnlivat  —  xorta  ta  whisky  hecc 
msejjfiA  minn  Glenlivat  belt  ta  li  Sco- 
zia,  fejn  sar  1-ewwel  darba. 

GLENoiD—il  għadma  mhaffra  fejn 
iddur  il  għadma  ta  li  spalla. 

Glby— titwerreċ;  twerriċa,  (harsa 
ta  wieħed  werċ^;  werċ,  mwerreċ. 

Glib— jiżlok  ;  biż-żliek  ;  mils,  lixx, 
żellieki,  mżellak  ;  Isien  jakta,  ħeffa  fil 
cliem  jew  fid-discors  ;  Isien  loblob  ;  li 
joħroġ  mil  fomm  malajr,  lablabi. 

Glib-oabbbt  —  bi  Isienu  jakta ;  li 
għandu  Isienu  hafif ;  lest  lest  fi  clie- 
mu  ;  lablabL 

Glib— beżbuża  xaghar  (bħal  fren- 
ża)  li  xi  nies  iħallu  ticber  li  tinżel  sa 
fuk  għajnejhom. 

GLiB—tahsi,  issewwi ;  takta  barra. 

GLiBBEBY-Ii  m'hux  Bod,  li  ibiddel ; 
Isien  jakta. 

Glibbin  —  mara  li  thalli  ix-xahar 
jicber  u  tniżżlu  sa  fuk  għajnejha ;  tJiey 
go  bareheaded  and  are  called  glibs  and 
tlie  wotnen  glibbins,  (Gaiiisford,  Glory 
of  England)^  joħorġu  xuxa  u  ighejdu- 
Ihom  :  rgiel  glH>9,  u  in-nisa  glibbins^ 

69 


Digitized  by 


Google 


GLI 


—  646 


GLO 


Glibly— bħal  loblob. 

GLiBNB88~żIiek,  Iixxar»  timli8  ;  ħef- 
fa  fi  leien ;  ħeffa  fid-discor^ ;  kien 
jakta. 

Gliddbr— żliek. 

Gliddbby — li  jiżlok,  biż-żliek. 

GuDE-tinżel  (timxi  il  kuddiem)  bil 
mod  il  mod»  jew  belu  ħelu ;  tiżlok ; 
toħroġ,  tmur  ħiemed  ħiemed  ;  tiżghiċ- 
ċa;  {fil  mnsica^  ghakda  ta  cliem  jew 
leħnijiet  flimchien. 

GlideR'— żelliek ;  min  (dac  li)  jinżel 
jew  imur  bil  mod  il  mod;  min  (dac  li) 
jiżghiċċa. 

Glidbwort— isem  ta  ħaxixa. 

Gliff— mument,  daks  xejn,  minuta 
waħda,  dakka  ta  għajn ;  katgħa. 

Glih— tħares  minn  taħt  il  għajn  ; 
dawl,  dija ;  xemgħa  mixgħula. 

Glimmer  —  tnemnem  ;  għabex,  iż- 
żernak  (turi  chemm  chemm  bħal  me- 
ta  jibdew  jidru  ir-ra^gi  tax-xemx  fil 
għodu  cmieni) ;  icolloc  idea  fuk  fuk  ta 
xi  ħaġa ;  tgħemeż  f  b'għajnec),  tnew- 
nim  ;  tlellix  (tgħammix)  ta  ħaġa  tlekk; 
xorta  ta  haġar ;  il  mica;  1  see  the  ear- 
lieii  gray  of  inoming  glimmer  in  the 
easty  (  Longfellow,  Ġolden  legendj, 
nara  dac  id-dawl  griż  tafil  għodu  iżer- 
nak  fi  Ivant. 

Glimmbring — tnemnim ;  idea  ħaflfa. 

Glimpsb  —  dawl  inemnem;  raġġ, 
dawl ;  lemħa,  dakka  ta  għajn ;  8injal ; 
piacir  ta  mument  (  ka^ir,  ta  ftit) ; 
xebħ  chemm  chemm  ;  each  orb  scarce 
contributes  a  glimpae  of  light^  (VillOfi, 
Paradise  Lost  Vfll),  cull  kawra  (glo- 
bu)  bil  chemm  jati  daks  xejn  ta  'dawl 
Cineoinem);  in  aglimpse,  riemħa,f  dak- 
ka  ta  għajn  ;  in  his  face  the  glimpses 
ofhisfaiher's  glory  shine^  (Hilton,  Pa- 
radise  Regained  7,  93),  f  wiċċu  dehrn 
is-sinjali  tal  cobor  ta*  missieru. 

Glint— leħħa  ta  dawl;  tefgha  dawl; 
li  jiżlok  ;  dakka  ta  għajn ;  harsa  ;  tVi 
the  glints  of  sunshine^  (Haghes,  Totn 
Brown  at  OxfordJ,  fld-dawl  tax-xemx ; 
stanes  be  full  glint^  (Skelton),  il  gebel 
icun  jiżlok  coUu  (icun  collu  żliek). 

Glirbs — il  familja  ta  I-annimali  li 
ireddghu  u  li  ighermu  bi  snienhom 
(bħal  grieden  etc.) 

Glirinb— tal  gliree  (ara). 


Glisk— lemħa  ;  they  just  got  a  glisk 
ofhis  Honour  as  he  got  into  the  wood, 
(Seott,  Waverley  Ch.  LXIVj,  lemħu 
chemm  chemm  I-is-sinjur  xhin  chien 
dieħel  fil  bosc. 

Glist  -isem  ta  gebel,  il  mica. 

Glisten  )  tleħh,  tiddi,  tlekk,  tilma; 

Glittbr  \  and  ihe  streamlets  glisten- 
ed,  (Lonirfellow,  Song  of  Iliawatlia),' 
u  ix-xmajjar  żgħar  bdew  jilmaw   (I-il- 
ma  taghhom  beda  jilma);  dija ;   wiri, 
ġmiel  li  iħajjar. 

Glitterino  —  lustru,  li  ilekk  ;  ħwej- 
jeġ  li  ilellxu ;  li  jiġbdu  il  ghajnejn  (li 
iġaghluc  tħares  lejhom). 

Gloam— iddallam  ;  ii  begins  to  gloam 
beda  idallam  (jidlam)  ;  tcun  wiċċ  ta 
wieħed  kalbu  sewda. 

Gloamino— id-dawl  ta  wara  nżul  ix- 
xemx ;  il  crepasculu  jew  id-dawl  ta 
fll  ghaxija  ;  swied  il  kalb»  buri ;  John 
fireda  shot  at  him  in  the  gloaming^ 
^Scotty  Waverley,  Ġanni  sparalu  tir 
ftit  wara  li  għabet  ix-xemx  (  fil  għa- 
xija);  Womauy  pluck  vp  your  heari 
and  leave  all  this  gloaming^  (J*  Stlll  ), 
Mara,  kawwi  kalbec  (għamel  curaġġ  ) 
u  neħħi  minn  fukec  dan  is-swied  il 
il  kalb  ( dan  il  buri ). 

QiiOAMiNa-sTAR  —  il  chowba  ta  fil 
għaxija. 

Gloar  —  titwerrec,  tħares  werċ  ; 
tħares  ċass. 

Gloat  — thares  b'għajnejc  mberrka, 
tibri ;  tħares  ċass ;  thares  ħars  li  turi 
li  kiegħed  tiehu  gost  bit-turnienti  li 
wieħed  icun  isofri ;  here,  happy  i/iat  no 
tyranVs  eye  gloats  on  our  iormeni--we 
maydiċ!  (Hoore,  Fire  worshippers) ; 
hawn,  henjin  li  I-ebda  ħatt  mit-tiran- 
ni  ma  jista  iħares  lejna  u  jehu  piacir, 
aħna  nistgħu  immutu. 

Globard  \  ^^^  ^j^„  ,„^^^ 

Globird  /  .^'^  9l<^'^orm. 

OLOBATB~li  għandn  għamla  ta,  li 
gej  bhal,  globu  jew  kawra;  li  gej 
(magħmul)  tond  bnal  balla. 

Globb— globu,  kawra,  gherbieba ; 
art,  id-dinja,  li  fiha  ngħammru  ;  circu- 
lu  (kawra  jew  dawra)  ta  nies,  sulda- 
ti  etc. ;  gabra  ta  'nies  kagħka ;  a  ter- 
restrial  globe,  globu  li  għandu  maħiu- 
żin  fuku  il  pajjisi  (  1-art  u  1  baħar  ) 


Digitized  by 


Google 


GLO 


-Ui 


GtiĠ 


għal  li  studia  tal  geografia  ;  a  celesiial 
globe^  globu  li  għanda  maħżażin  fuku 
cwiecheb  etc.  (għai  li  studiu  tal  astro- 
Domja  etc. ) 

Globb  amaranth— isem  ta  (jur,  is- 
sempreviva  hamra. 

GiiOBB  DAisY— isem  ta  (jni'9  xorta  ta 
margheriti. 

GiiOBB  FisĦ—isem  ta  ħuta ;  il  bu- 
żakk. 

Globe  flowbb— isem  ta  fjur  magħ- 
mnl  boċoċ  boċoċ. 

Globb  likb— bħal  globu,  li  donnu 
globu. 

Globosb  7  bħalglobu;  kawri;  gher- 

Globulab)  biebi,  tond  li  gej  bħal, . 
jew  li  għandu  għamla  ta,  globu. 

Globulb — globu  żgħir;  boċċa  żgħira, 
dawc  il  globi  żgħar  żgħar  tad-demm  ; 
Hood  connsts  of  red  globules^  id-demm 
hu  magħmul  minn  ħafna  frac  rkiek 
tond  aħmar. 

Globulbt— farca  tonda  jew  gher- 
bubija  rkieka  rkieka. 

Globulous  —  tond,  gherbiebi,  bħal 
globu,  kawri. 

GiiOcniPATB  —  micsi  (  frotta  etc.  ) 
b*pil  jew  suf  jebes  u  wiekaf . 

Gloohis — pil  bhal  xagħar  jebes  jew 
wiekaf  u  li  gej  bil  ponta. 

Gloohbrite — isem  ta   mineral  ( li 
isibuh^fGosIar,  Hanover,  fil  Qermania,  j 
u  fModum,  fin-Norvegia ).  ■ 

Glodbn— il  ward  tax-xemx. 

GLOMB—ras  tonda  bħal  boċċa  jew 
gherbibija  ta  fjur  ;  fjur  gherbiebi. 

Glombraib  —  tagħmel  jew  tigbor 
fboċċa,  tagħmel  gherbiebi,  tchebbeb, 
tagħmel  ballun  ;  mchebbeb»  magbmul 
bħal  globu,  boċda,  jew  ballun. 

Glombrous  —  magħmul  ballun, 
mgherbeb  bħal  boċċa. 

Gloom  — dlam  ;  diek,  dieka  ta  kalb ; 
swied  il  kalb  ;  iddejjak,  issewwed  il 
kalb  ;  timla  bi  swied  il  kalb  ;  il  forn 
fejn  inixxfu  il  porvli ;  all  in  a  vioment, 
through  the  gloom^  were  seen  batniers 
etc.,  (Milton,  Paradise  Loat)  fmument 
wieħed  dehru  fid-dlam  bandieri  etc ,- 
noto  cluise  away  all  gloom^  let  us  be 
cheerfulj  issa  neħħu  cull  swied  il 
kalby  ncunn  henjin  ;  good  heavens  I 
what  8orrow8  gloomed  tliatparting  dat/t 


0  sema  !  x'nichet  chien,  li  gieb  dieka 
ta  kalb,  f  dic  il  ġurnata  li  saret  il  firdc^ 
(0«»ld8mith,  Deeerted  Village). 

Gloomful-coIIu  swied  il  kalb^mu- 
dlam,  msaħhab  collu;  li  igib  swied  il 
kalb. 

GiiOOMiLt— fid-dlam,  fil  chenn,  f  xi 
rocna;  bi  swied  il  kalb ;  the  villain 
spider  livee  gloomily  retired,  il  brimba 
briccuna  tgħix  mghezza  fil  chenn 
(  f  xi  rocna  mudlama  );  he  had  gloomi- 
ly  snbmitted,  cieda  contra  kalbu  (  bi 
swied  il  kalb  ). 

Gloominbss— dlam,  dieka,  swied  il 
kalb. 

Qlooming  -  ta  swied  il  kalb,  mudlam 
Qidejjak  ;  a  glooming  peace  thie  morn-- 
ing  with  it  brings,  (  Shnkespear,  Ro- 
ineo  and  Jnliet  )  paci  ta  swied  il  kalb 
iggib  magħha  din  il  ghodwa. 

Gloomish— actarx  mudlam,  ftit  u 
xejn  mudlam,  mdejjak  jew  ta  swied 
il  kalb. 

Gloomth  -dlam,  swied  il  kalb  ;  the 
gloomth  of  abbeys  andcathedraU,  (Wal- 
|iole.  To  Mann.  III,  iOj,  id-dlam  (is- 
swied  il  kalb  li  fihom)  il  cunventi  jew 
I-abatji  u*l  cnejjes  catidrali. 

Gloomy— mudlam  ;  iswed,  mdejjak  ; 
kalbu  sewda  ;  what  do  you  think  of  this 
gloomy  weather?  is  it  not  dreadfulf^ 
x'jidhirlec  minn  dan  ittemp  ta  swied 
il  kalb  (mudlam)  hux  terribbli?;  a 
gloomy  cloud,  sħaba  mudlama ;  he  t$  a 
man  qf  a  gloomy  disposition  (jew  gloomy 
mindedj,  dac  bniedem  trist  (dejjem 
kalbu  sewda). 

Glopb — beżgħa,  katgħa ;  bita. 

Glopbn —tistgħageb,  tibka  mghaġ- 
geb;  takta  kalfoec,  tiscuraggixxi  ruħec. 

GiiOPPBR-tgħaġgeb,  iġġagħal  min 
jistgħageb. 

Glopping  -gula,  regħba  għall-ichel. 

Gloppnino— biża. 

Glore— oħxon,  smin. 

GiiORiA— Gloria  (tal  curuna  tar-Bu- 
sariu);  Gloria  Patri  ete,  jew  Gloria  in 
ExceUis  Deo,  Gloria  lill  Missier  etc. 
jew  Oloria  I-AIIa  fil  għoli  tas-smewiet. 

Gloriablb  — glorius ;  ta  min  ifaħ- 
ħru. 

Gloriation  — vanagIoria«  ftiAir  ;  tif- 
hir,  ticbir. 


Digitized  by 


Google 


GLO 


—  648  — 


QLO 


Gloribd— illuBtri,  nobli,  cbir,  mfaħ- 
ħar. 

Qlorifiable  —  ta  min  ifaħħru,  li 
jistħokklu  tifħir. 

Qlorifioation — tifħir,  ticbir,  gloria. 

Glorify — tfaħħar,  tcabbar«  tghalli ; 
tati  gloria  ;  let  u$  glorify  the  Ijord,  ejja 
nfcÀħru  1-Alla  (natu  gloria  lill  Mu- 
lejna). 

Qloriolb  —  id-diadema  li  icoUhom 
ma  rashom  il  kaddisin. 

Gloriosa— isem  ta  pianta  li  tagħ- 
mel  il  fjuri ;  zorta  ta  tulipan. 

Glorioser— faħħari,  wiehed  li  iħobb 
jiftahar. 

Gloriobo— fahħari;'(7frtn<7  credit  to 
Budi  a  gloinoaOf  CFnller,  Worthies^  Be- 
von  If  S8i)f  temmen  (tati  credtu)  liil 
fi^ħari  bħal  dac. 

Qlorioub— gloriuB,  mfahħar,  mghol- 
li ;  li  jisthokklu  foħrija,  ta  min  ifaħ- 
ħru  \  giorius,  Babiħ,  li  ighaxxak  ;  it  is 
a  gloriouB  day!y  illum  ġurnata  Babiħa 
li  tgħaziak  (li  tħenni  il  klub). 

Qlorious  —  ftit  zurban,  mċaklak, 
fis-sacra ;  daks  xejn  allegru;  bil  katra. 

Gloriouslt— bil  ftaħir;  bi  ġmiel  li 
ighaxxak  jew  ihenni  il  kalb. 

Qloriousnbss  —  gloria,  ferħ,  hena, 
ġmiel,  unur,  fama,  isem  cbir. 

Glory— gloria,  tiffiir,  ġmiel»  hena, 
tiftaħar,  titcabbar,  tintefaħ  ( tfaħħar 
.  lilec  in-nifsec) ;  dic  id-dawra  (id-dia- 
dema)Ii  ipinġu  ma  rjus  il  kaddisin  etc 
Glory  be  to  tiie  Father  etc.^  Gloria  jew 
tifħir  lill  Missier  etc. 

Qlory  holb— tokbafforn  fejn  idew- 
bu  il  ħgieġ,  biez  jaraw  il  fond  tal  fun- 
derija. 

Glory-bmittbn  —  li  ma  iridx,  ma 
ifittez  jew  ma  jixtiekx  ħlief  gloria  (co- 
bor)  biss. 

GLOss—Iustru  (tal  ħarir,  żagarelli, 
drapp  etc.) ;  nota,  tifsira  ta  xi  cbel- 
ma  etc.  tkila  li  tcun  f'xifer  ta  ctieb  jew 
isfel  fil  marġni  ( li  igħejdula  ucoll 
Sdiolium) ;  tati  il-Iustni  ftagħmel  ħa- 
ġa  tidher  tlokk);  tagħmel  noti  jew  tif  • 
sir  ta  xi  cliem  etc.  tkil  f  marġni  ta 
ctieb ;  timpustura ;  io  set  a  glose  on 
anyt/iing^  tagħmel  ħaġa  tidher  sabiħa 
(tlellex  etc.)  fil  għajn ;  do  you  know 
how  to  gloss  paper  ?,   taf  chif  tati  il- 


luBtru  il  carti  (chif  tagħmel  biex  tagh- 
mel  il  carti  ilekku  b'dcc  jl-Iustru  li 
icollom  fukhom'O 

Glosbaoba  1  ugigħ  rewmaticu  (rew- 

Globsalqia)  matismu)  fi  Isien. 

Glosb  anturax  —  traċna  li  titla  fi 
Isien  il  bhejjem  (bakar  u  ^.wiemel ) ; 
isem  ta  marda  tal  bhejjem  li  jeclu  il 
ħaxix  jew  erbivori, 

Glosbary  —  Diziunariu  (tifsir)  ta 
cliem  etc.  tkil. 

UiiOssARiBT-min  ifisser,  jati  tifBi- 
riet  b*noti  etc.  ta  xogħol  (chitba)  ta 
auturi ;  min  jicteb  jew  jagħroel  il 
glossary  jevf  Diziunariu  li  fih  tifsir  ta 
cliem  tkil. 

Glosbbr  —  min  jati  il-Iustru  ;  min 
jillostra  jew  igib  (jaghmehħaġatlekk; 
min  jiccummenta  jew  jagħmel  (jati) 
tifsir  ta  xogħol  jew  chitba  ta  ħadd 
jehor. 

Qlossio  —  mod  fsistemaj  chif  tis- 
pelli  il  cliem  Inglis  (l-lnglis)  bil  fone- 
ticu. 

Globsin  ebs — I  ustr  u . 

Qlossinq— il  ghati  tal  lustru  (bil 
macnij  lill  ħarir,  żagarelli  etc. 

Qlosbitib— infiammazioni  jew  nefha 
fli  Isien. 

Glossly  — bħal  y/^M*  (ara). 

Glosbo— :tal,  jew  bhal,  Isien. 

Qlosbooblb — tumur  fi  Isien. 

Qlossocomon— macna  bir-roti  (bhal 
macina)  biex  ittalla  ħwejjeġ  tkai. 

Glossooraphbr— min  jiccummenta, 
min  jicteb  noti  u  tifsir  ta  cbitba  ta 
ħadd  jeħor. 

Qlossographical  -  tal  glossogi'aphy 
(ara). 

Glossoqraphy  -  il  chitba  ta  noti 
jew  tifsir  tal  chitba  ta  ħadd  jeħor 
(cummentar  tal  chitba  ta  ħadd  jeħor); 
descrizioni  chitba  jew  trattat  fuk 
"Isien*. 

Q  LosBOHYAL  —  ta  l-sicn. 

Glossolalia  I   is  setgħa  ta    Isien ; 

Glossolaly  j  il  kawwa  ta  Isien  li 
biliom  icnnu  mżojiiin  xi  predicaturi 
jew  missiunari;  il  għerf  li  icollu  wie- 
ħed  li  icun  jaf  b'bosta  ilsna  jew  lingui. 

QhOQSOLOQiOkL  -  teA  gloBsology  (ara). 

GLossoLOGiST—ara  glossographer. 

Glossology— tifsir  ta  cliem  tecnicu 


Digitized  by 


Google 


GLO 


-  640- 


6LU 


( ta  cliem  li  ican  usat  fi  trattat  xienti- 
ficu  etc.);  ixxienza  jew  ii  studiu  tal- 
lingui  (li  wieħed  icun  jaf  il-iingui ). 

Glossotomy  —  ktigħ  (  taktigħ  jew 
dissezioni )  ta  Isien. 

Globby— ilekk,  billustru,  biż-żlieġa, 
mils  u  ilekk. 

Globtbr—  Gloucester  ( isem  ta  belt 
u  contea  tal  Inghilterra ). 

Glotbry— ara  ghutoni/. 
.    Ġlotbroub— ara  gluttonoua. 

Glottal  -  tal  aloitis  (ara). 

Glottaute— isem  ta  mineral  (  ħa- 
ġar  )  bajdani  bħal  ħġieġ. 

GLOTTis-il  fetħa  ta  fuk  tal  grieżem 
(tal  cannol  jew  tal  gherżuma). 

gsi:^;°j '•'»'»«»'■«' (.'•)■ 

Glottologibt — min  jistudia  (wieħed 
mħarreġ  fli  studiu  ta)  il  lingui. 

Glottology  —  studiu  fuk  il  lingui 
jew  tal  lingui. 

Glout— tħares  bil  gheddum,  tagħ- 
mel  jew  tcun  bil  gheddum,  tkarras 
wiċcec ;  buri,  nervi,  gheddum  ;  viyi 
mot/ier  waa  in  tlie  glout  to-day^  ommi 
chienet  bil  gheddum  (chellha  il  buri) 
illum. 

Glovb  —  ngwanta  ;  tilbes,  tgħatti, 
bi  ngwanta ;  to  bite  the  glove,  tcun 
(icunu  tnjen  min-nies)  bħal  cbelb  u  'I 
kattus  ;  to  throw  down  jew  to  iake  up 
ihe  glove^  tisfida  jew  taccetta  li  sfida 
(għal  ġlied' sider  ma  sider  jew  wiehed 
b  wiehed) ;  to  be  hand  and  glove  ivith 
one^  tcun  hbieb  ħaġa  waħda  ma  xi 
ħadd,  tcun  ħobża  u  sicchina  ma  wie- 
hed;  ihey  are  hand  and  glove,  dawc 
ħobza  u  sicchina  (  ħbieb  cbar  ta  xul- 
xin.  ) 

Glove  GLAsr — molla  ta  ngwanta  li 
takfel  biha  mal  polz  etc. ;  biċċa  għod- 
da  (mancu  b^gano  fit-tarf)  biex  takfel 
1-ingwanti. 

Glovb  FiGĦT  -  ġlieda»  saràr,  blin-. 
gwunti  (cbar  tal  boxing^  ara). 

Glovb  figħting  —  saràr,  ġlied  bil 
ponnijiet,  iżda  I-idejn  iounu  mghottijn 
bi  gwanti  ħoxnin  magħmulin  għal  ap- 
posta. 

Glovb  MONEY-flusIi  is-sinjuri  jatu 
I-is-sefturi  biex  bihom  dawna  jixtru 
I-ingwanti. 


Glovb  silvbr— ara  glove  money. 

Glovb-strbtchbb— dic  il  ħaġa  ( biċ- 
ċa  għodda  tal  għuda  etc. )  li  biha  ifet- 
tħu  li  ngwanti. 

Glovbr —  min  jagħmel  jew  ibigħ 
li  ngwanti. 

Glovbr  stitch — pont  (  ħjata^  tat- 
tobba  li  biha  iħitu  xi  kasma  jew  fe- 
rita. 

Glow  -  dija,ħmura  (ta  dawU;  ħeġġa, 
ħrara  cbira,  sħana ;  ħmura  ta  wiċċ, 
ngiiejdu  aħna  wara  mixia  etc. ;  tiddi, 
tilma,  tlekk ;  tħammar  bħal  dawl  jew 
nar  ;  theġġeġ;  he  was  all  in  a  glow  a/ter 
the  walk,  chien  (chellu  wiċċu^  aħmar 
nar  wara  il  mixia  (li  mexa)  ?  I  felt  iny 
blood  glow  eic  ,  ħassejt  demmi  jagħli 
(jakbeż  etc.)  bil  ħrara  (bil  ħeġġa)  li 
chelli ;  I  feet  my  bosom  glow^  (Dram- 
tuoiid)  nhoss  ħeġġaf  sidri  (gewwa  fia). 

Glow-worm— musbiħ  il-lejK 

Glowbr— tħares  ċass,  tħares  b'ghaj- 
nej  ta  wieħed  mgħaggeb;  ħars  ċass 
jew  fitt  lejn  ħaġa;  nars  ta  wieħed 
scantat  jew  mgħaggeb. 

GiiOWiNG— bid-dia,  li  ilekk,  li  jiddi, 
li  jilma  ;  ħamrani  (bil  wardiet) ;  /  love 
io  eee  her  glowing  cheeks^  niehn  gost 
nhares  (nara^  dawc  ħaddejha  ħomor 
(bħal  wardiet^;  glowing^  sabiħ,  li  ighax- 
xak  ;  a  olowing  deacription,  dedcrizioni 
sabiħa  i*erm  (ta  min  jammiraha). 

Gloze  —  tfisser,  tati  spiega  (turi 
ħaġa  actar  ċara)  b'nota  etc.  fi  ctieb 
etc. ;  adulazioni,  impustura,  tmellis, 
wiri  ta  ħaġa  b'oħra,  tgħatti  ħafea  biex 
ma  tidherx  li  tcun,  iżda  iġġaghl  li  ti* 
dher  sabiħa. 

Glozbr  —  min  ifisser  (jispiega  jew 
juri  aħjar  b'noti  etc.  H  jagħmel)  chitba 
li  tcun  tkila  biex  tifhima  ;  min  jimpu- 
stura,  imelles  jew  iżiegħel  bicliem  etc. 

Glub  —  tibla  bħal  lupu  jew  bhal 
wieħed  migAviegħ. 

Olubbbr  —  gulus,  li  jagħmel  għal 
zakku,  li  moħħu  biex  jibla  (jecoU  biss. 

Gluoina— (fil  Ghimicaj-ossidu  tal 
Beryllium. 

Gluoosb  —  zoccor  li  isir  mil  għeneb. 

Glub— colla  tal  mastrudaxxi,  jew 
collaforti ;  twaħħal  bil  colla,  tincolla  ; 
rabta,  għakda  (ta  nies,  ħbieb  etc.  flim- 
chien);  I  do  admire  them  as   theyare 


Digitized  by 


Google 


ĠLU 


—  650  — 


GLY 


joined  togeil^r  hy  the  glue  of  mutttal 
caneord^  jena  nitgħaxxak  tassew  bi- 
bom  meta  narahom  becc  uniti  (magħ- 
kadin  jew  marbutin)  flimcbien,  ħaġa 
wi^da,  bi  ftehim  ma  xulxin  (meta  na- 
rahom  hecc  gha^nia) ;  white  fish  glue 
jew  diamond  cemetU,  dic  il  gomma  jew 
cement  li  iwaħħil  il  ħgieġ,  fajjen- 
za  etc. 

Glub  boiler  —  min  jaghmel  jew 
idewweb  il  colla  tal  mastrudaxxi. 

GlUB  CAN  1  "^^™*  *^'   ^"*   (8**»" 
^  Vsajran  jew  it-tisħin  tal 

GLUEPOTjcQlJa  forti). 

Glub  dbybr— fejn  inixxfu  il  bicciet 
tal  colla  forti. 

Glub  plant  —  isem  ta  ħaxixa  tal 
baħar  maghrufa  bl-isem  ta  Plocaria 
tenax. 

Glubd— incullat,  mwabħal  bil  colla. 

Glubb— min  iwaħħal  bil  colla. 

Gluby— bħal  colla,  li  donnu  colla, 
li  iwaħħal. 

Glubynbss  —  twahħil,  tidlic  jew 
tgħallio  bħal  tal  colla. 

QLUMT-tidber  (tcun^  kalbec  sewda, 
bil  buri,  trist ;  wiċċ  ta  kalb  sewda,  bu- 
ri ;  swied  il  kalb. 

Glumal— tal  glume  (ara). 

Glumales— xorta  ta  pianti  jewħxej- 
jex.  . 

Glumb— il  werak  jew  dawo  li  don- 
nom  ħbub  tal  kamħ  li  icun  hemm  fit- 
tarf  tal  hafur,  il  frotl  tal  ħafur. 

Glummy — mudlam  (bla  dawl). 

Glut  — mixbgħa,  icla  cbira,  tidxix, 
tixba,  tibla,  tiecolsħiħ;  ixxabba,  id- 
deffes,  iddexxex;  iitħanżer  fl-ichel ;  il 
ħala,  iżżejjed;  imbarazz,  ħaġa  fin-nofs 
(li  iżżomm  mogħdija  tal  ilma  etc.) ; 
files»  bhal  spnar  jew  cavilja  tal  injam» 
biex  joforku  travi  jew  zcuc  fitwaveletc; 

3uantità  (salt)  affarijiet  li  jibkgħu  żej- 
a  f  suk,  jigifieri  li  ma  iimbegħux;  rok- 
għa  fkala  dwar  it-tokba  minn  fejn 
tgħaddi  ic-cima  jew  tinżlor. 

Glutbal  -tal  glutens  (ara). 

Glutbn— il-Iamtu  li  jinsab  fil  kmuh. 

Glutbns— it-tebkat  tat-tint,  (li  fuk- 
hom  inpoġġu  meta  ncunu  bil  kegħda). 

Glutinatb  —  tincolla,  twaħħal  bil 
Qolla. 


Glutinous  —  mgħallecy  mdellec,  li 
iwaħħal  (bħal  colla). 

Glutton— żakkiek,  wecchiel,  dex- 
xiex,  li  jaghmel  għal  żakku,  rgħib ; 
isem  ta  annimal  li  jeeol  sbiħ,  jew  li 
dejjem  idexxex  li  igħedulu  ucoll  Wol- 
verene  jew  Gulo  Iu8cu8,  jinsab  actarx 
fl-artijiet  tal  Europa  ta  Fuk»  fl-Asia 
u  fl-America  ta  Fuk»  igħix  bil  ġrie- 
den  etc. ;  tiecol  bla  kies,  titħanżer 
fl-ichel«  iddexxex ;  taġħmila  ta  ħanżir 
fl-ichel ;  gluttoned  at  last  retum  at 
home  to  pxne^  (LoTelace,  Locusta  Poà- 
thuma,  pag.  8lJ,  b'żakkbom  mimlija 
se*r  tinkasam  fl-aħħar  jerġgħu  imor- 
ru  lejn  id-dar  biex  jokoghdu  ininu. 

Gluttonizb— titnanżer  flichel,  tie- 
col  sa  chemm  żakkec  tcun  sejra  tinka- 
sam;  iddexxex. 

Gluttonous-H  ma  ghandux  xaba 
fl-ichel,  żakkiek  ferm;  li  ma  jixba 
katt ;  dexxiex. 

Gluttonousness  —  regħba  ghall-i- 
chel,  dexxix,  jew  tidxix;  gula,  ichel  bla 
kies,  ichel  żejjed. 

Gluy— ara  gluey. 

Glyoerin--  li  fih,  jew  li  hu  magh- 
mul  mil,  jew  (tal),  glicerina. 

Glyobrinb  —  glicerina  (ħaġa,  jew 
pustanza  ħelwa  li  japhmlu  jew  li  issir 
minn  ħwejjeġ  grassi). 

GLYOBUQL-glicerolo,  chif  isejħu  il 
glicerina  fil  chimica. 

Glyoonio    )  isem  ta  vers  fil  poesia 

Glyconian  )  Grieca ;  vers  ta  tliet 
piedi,  jew  ngħejdu  ahna  ta  sitt  sil- 
labi  etc. 

Glyoyrhiza— xorta  jew  isem  ta  ha- 
xixa  li  minnlia  jagħmlu  is-sugu  (li 
aħna  nghedulu  ta  Gàlizia). 

Glypħ  -  canali  wekfin  scolpiti  bhala 
ornament  fil  colonni  (tal  ordni  Doricu); 
hofra,  canal. 

Glyphio— tal  iscultura  (ara  IlierO' 
glyphic). 

OLYPHOGRAPH-disinn  scolpit. 

Glyphographbr  — min  jagħmel  jew 
jiscolpi  disinji,  scultur  ta  di^inji. 

Glyphooraphy— scultura  jew  ioci- 
sioni  ta  disinn  fuk  metall  etc. ;  is- 
sengha  ta  li  scultura  ta  disinji. 


Digitized  by 


Google 


ĠLT 


—  551 


GNO 


Gltptios— iB-sengħa  ta  li  scultura 
fuk  gebel  jew  ħaġar  prezius. 

Gltptodon  -  isem  ta  aDDinaal  cbir 
b'erba  sakajn  li  illum  inkered,  ma 
għadux  jidher  fuk  il  wiċċ  tal  art. 

GLTPTooBAPHT—descrizioni  fuk  is- 
sengħa  tal  iscultura  jew  incisioni  ta 
figuri  etc.  fak  il  ħaġar  pressius. 

Gltptothboa— camra,  dar  etc.  fejn 
iżommu  jewj*rfgħu  statwi  u  xogħol 
jebor  ta  scultara.  • 

Gmblina— (akra  milina)  xorta  jew 
isem  ta  pianti  jew  ħxejjex  li  jicbru 
fi-Asia. 

Gmblinitb  -  (akra  melinit)  —  isem 
jew  xorta  ta  mineral  rari  wisk. 

Gnap  (akra  wap)  —  tiecol,  tgherrem. 

Gnaphalium  — isem  ta  ħaxixa  bhal 
epica. 

Gnar    l  (skrA  ndr  u  ndrl)  —  ngropp 

GNARLjjew  għokda  fli  njam,  iis- 
siġar  ;  tghergher,  tghemghem  ;  that  is 
a  gnarled  oak  it  eannot  be  wedged  so 
eaeily^  dac  zocc  ta  balluta  collu  għe- 
kiedi  jew  ngroppi  ma  tistax  toforku 
malajr;  tlie  tnolves  are  gnarling^  il-lnpi 
kegħdin  ighergru  (bil  ġugħ). 

Gnarlbd  (akra  7inrldJ --oollu  ghe- 
kiedijew  ngroppi;''wieħed  (bniedem; 
ghemgumi  jew  li  iħobb  igorr. 

Gnarlt  (akra  ndrli)  —  bil  għekiedi 
jew  ngroppi ;  we  at  last  satoed  tlie  gnar- 
ly  oak,  sa  fl  aħhar  isserrajna  il  bàlluta 
collha  ingroppi  (jew  għekiedi/ 

Gnarrt  (akra  ndrrij — arA  gnarly, 

Gnash  (akra  nà.rx)  —  iccechcech, 
thabbat  jew  tgħażżaż  snienec  (bNugigħ 
u  bil  corla  f  xi  dagħdi^ħa);  he  gnashed 
his  teeth,  his  eyeballs  flnshed  with  fire^ 
(Hool'N  Orlando  Fnrioso,  Bk.  XXX), 
beda  ikarmeċ  Tigħażżaż)  snienu  u  '1 
ħbub  ta  għajnejh  cbienu  donnom  bin- 
nar. 

GNASHiNa  (akra  ntlring)  — cechcich^ 
tkarmiċ  jew  tghażziż  ta  snien. 

Onat  (akra  ndtt)  -  nemnsa. 

Gnathonio       )  (^Y^^ ndtonic  u  ndto- 

^  >  nical)  ara  flalterinq 

Gnathonioal  j  „  deceitfHl. 

Gnatlino  Cakra  ndtlin)  —  nemusa 
^.għira. 

Gnat-nbt— muschettiera,  zanzario- 
ra,  curtinaġġ,  purtieri  ma  dwar  sod- 


da  etc.  biex  ma  iħallix  ighaddi  in- 
■nemuB. 

Gnat-snappbb — isem  ta  għasfur  li 
jgħix  bin-nemuB  li  jàhtaf. 

Gnaw  (akra  fij)— tgherrem,  tiecol ; 
tittiechel.  tinħefa;  tghiddem  jew  tom- 
gbod  Isienec  jew  xuftejc  bir-rabia  etc.; 
tliey  gnawed  tlteir  tongues  for  pàin^ 
bdew  ighiddmn  Isienhom  bl-ugigħ. 

Gnawed  —  mgherrem  ;  pizzi  pizzi 
jew  ippizziat  bhal  truf  jew  id-dawra 
ta  xi  werak;  werak  bis-snien  mad^ 
dawra. 

Gnawer  —  ^herriem,  annimal  li 
igherrem  (bi  snienu  ta  kuddiem  bhal 
fenec,  ġurdieu  eto.;  Rz-zoologia  msej- 
ħin  "rodenti". 

Gnawing  —  tgherrim,   tgħaWwir  ; , 
tnigghis  tal  cnxienza  etc  ;  ugigħ   li 
jifnio  (rkiek) ;  this  is  all  gnqwing  of 
rats,  dana  collu  tgherrim  tal  ġi*ieden. 

ONEIsa—  (  akra  nais  ) ;  nais,  xorta 
(isem)  ta  blat  jebes  bhal  granit. 

Gneissio  — tal,  jew  maghmul  mil, 
gneiss  (ara. 

Gneissoid— li  donnu  Qol^a^)  gneiss 
(ara). 

Gneissose— ara  gneissie. 

GNETAOiB— (akra  netasi)  zorta  ta 
siġar. 

Gnofp  (akra  noff) ;  zħih ;  bniedem 
ideiħ  rnaghiuka  ferm. 

Gnome— (akra  noum);  spirtu,  fa- 
iHf,  li.igħejdu  jinsab  jiudocra  fil  mi- 
iiieri  etc. ;  inQSsima,  riflessioni,  afori- 
smu  ;  the  gnomes  and  dcemons  of  earUi 
deliqht  in  mischief,  CPopp),  li  spiriti  u 
id-(ieraoni  tad-dinia  jehdu  ġost  biss 
JHgħmlu  il  ħsara;  gnome,  bniedem  ka- 
sir  jew  oanu,  icreħ,  dismostru. 

Gnomed — bil  fatati,  bli  spiriti ;  K 
jaraw  fiħ  il  fatati ;  those  mines  are 
gnomed,  (Keala),  dawo  il  barrieri  fi- 
hom  il  fatati. 

Gnomio— li  fih  il  (bil)  massimi,  jew 
didatticu ;  poesii,  (Grieghi)  didattici 
bħal  ma  liuina  dawo  ta  Solon^  Phocy^ 
liilas  etc, ;  a  city  long  famous  as  the  seai 
of  elo.giac  and  gnomie  poetrv  (  G«  U. 
LfWfH,  Ilistory  of  Phitosophy  /,  39), 
l)elt  minn  dejjem  msemmija  bħala  il 
post  ewlieni  tal  poesija  flebili  u  di- 
dattica. 


Digitized  by 


Google 


GNO 


562  — 


GO 


♦Gnomio — tal  wiċċ,  jew  il  quadrant 
tal  arloġġ  (taz-xemx). 
♦Gnomologio     ),  ,  I       /      . 

♦GnomologioalI**'  i7'»omo%y  (ara). 

♦GNOMOLOGY-trattat  fuk,  jew  ġa- 
bra  ta,  massimi,  espressionijet  eto. ; 
li  studiu  jew  il-Ietteratura  ta  massimi 
jew  espressionijiet. 

*Gno}ION— il  laneettinajew  vleġġa 
werrejja  fuk  quadrant  jew  wiċċ  ta 
arloġġ  tas-xemx  eto. ;  il  werrej  tad- 
dawra  tas-sighat  ta  globu ;  gnomon^  fil 
geometria  parallelogramma  dwar  dia- 
metru  ta  parallelogramm  jeħor. 
'  *Gnomio  )  tan-^nomon  jew  is- 

^^ .  >  sengha  tal  hażż  tal 

♦GNOMONIOALJ  ^rioggi  tax.xemx. 

•Gnomonio  PROJEOTION  —  hażż  tal 
arloggitax-xemx,  jew  tal  quadranti  ta 
arloggi  (jsejħula  ucoll  "  horologiogra- 
phie  projection  " ). 

^Gnomonios— is-sengħa  tal  ħażż  tal 
arloge^i  tax-xemx  jew  tal  quadranti 
tal  arioggi. 

♦Gnomonist— wiehed  li  jaf  (  mħar- 
reġ  ħl)  il  gnomonica  (ara). 

♦Gnomonology— is-sengħa  tal,  jew 
studiu  (chitba   eto.)  fuk  il  gnomonica. 

*Gnophria— xorta  1a  insetti  jew 
dud  bħal  camla. 

♦Gnosis— scienza  (ipotesi). 

♦Gnostio— li  jaf,  bravu,  ħajjen,  li 
jilħaklu,  li  għandu  mid-dinja. 

*Gnu— annimal  li  għandu  gismu 
ta  żiemel  u  rasu  ta  cerv,  bi  krun  bħal 
tal  muntun,  jinsab  fl-artijet  salvaggi 
tal  Africa. 

Go  — tmur,  iżżul,timxi,  tgħasfar,  tit- 
lak,  tidhol,  tahdem  (bħal  arloġġ  etc); 
Ut  us  goy  ejja  immorru  ;  go  now,  mur 
issa  ;  who  is  to  go  Uiere  with  you  f  min 
sejjer  jigi  miegheo  bemm  ?  to  go  on 
footjevi  to  go  afoot,  tmur  bil  mixi 
(timxi) ;  we  are  going  on  foot^  sejrin  bil 
mixi ;  whtf  do  yoii  go  so  fast  ?  għaliex 
kiegħed  tgħaġġel  heco  ?  ;  how  goes  it 
with  youf  jew  how  goes  the  world  with 
yoM  ?  chif  immorru  ?  ("chif  inti  sejjer 
fin-negoziu  ?)  this  coin  (loes  not  go  here^ 
din  il  munita  ma  timxix  hawn  (dawn 
il  flus  ma  igħaddux  hawn);  he  goesfor 


*G  silent,  11  G  ma  tinkarax. 


a  man  of  learning,  hu  miżmum  b'ragel 
gharef ;  a  mare  goes  tweloe  mont/is  with 
foal  and  a  woman  9  mont/is,  debba  trid 
sena  biex  tilhed  u  mara  disa  xhur ; 
did  you  henr  t/ie  bell  got,  smajtha 
iddokk  il  kampiena?;  tJie  bellgoes  now^ 
il  kampiena  kegħda  iddokk  issa ;  as 
Ihe  thinqs  go  now,  chif  inhuma  issa 
l-affarijiet  Csejrin) ;  so  the  report  goes, 
hecc  kegħdin  igħejdn,  jew  hecc  kegħ- 
da  tiġri  ixxnigħa;  she  has  three  monihs 
yct  to  go,  bakgħellia  tliet  xhur  għad 
biex  tehles;  to  go  to  service,  tidħol  fis- 
servizz,  jew  tibda  taħdem  ;  to  go  ac^ 
cording  to  fJie  times,  tmur  mażżmien  ; 
scond  iż-żmien  imniorru  mieghu ;  to 
let  go^  terħi ;  let  go  Uie  anchor,  itlak 
(erħilha  tinur)  I-ancra  ;  to  go  mad^  tiġ- 
ġennen,  titlef  rasec,  /7/  sure  go  mad^ 
sgur  nitlef  rasi ;  our  money  niust  go  to 
pay  for  them,  flusna  jaħtieġ  jagħmlu 
tajjeb  biex  nhalsuhom  (bi  flusna  jah- 
tieġ  li  nħii^lsu) ;  gone  is  the  day  {the 
day  is  gone)^  il  ġurnata  ghaddiet  (spiċ- 
ċat)  jew  spiċċat  il  ġurnata  I ;  we  are  to 
go  by  anoiher  measure,  jaħtieġ  nogħ- 
mlu  xort'oħra;  he  is  far  gone  now, 
niżel  wisk  (xjiħ)  issa;  mu  clock  does 
not  go,  l-arloġġ  tiegħi  m*bux  jaħdem 
(m'hux  miexi);  let  him  go,  erħilu  igħa- 
sfar  (imur,  jaħrab) ;  to  go  in  tlie  way 
of  one^  timxi  fit-triek  jew  scond  il 
għemil  ta  wiehed ;  t/iey  have  gone  in 
t/ie  way  of  their  fat/ier,  mxew  fit-triek 
ta  (għamlu  li  stess  bħal)  missierhom  ; 
ifhe  goes  this  way  /lis  strength  is  sure 
to  gofrom  him,  jecc  jibka  sejjer  hecc 
saħtu  tispiċċalu  sgur  ;  tliis  island  goes 
under  i/ie  name  of,..,  din  il  gżira  hia 
magħrufa  bl-isem  ta...;  in  ihis  case 
four  shillings  will  go  further  t/uin  a 
sovereign^  f  dan  il  cas  erba  xelini  iser- 
vu  actar  minn  lira  ;  t/iese  words  will 
go  nofurther  t/ian  w/iat  we  /lave  said 
and  writien,  dawn  il  chelmiet  ma  ifis- 
srux  actar  milli  għedna  u  ctibna ;  /le 
went  for  £  200,  falla  b'mitejn  lira  ;  to 
go  a  begging^  titlob,  ma  tcunx  icoalcu- 
lat ;  io  go  about^  tiggorra  nn'nu  hawn 
għall  hemm  ;  tagħmilha  f  rasec,  icol- 
loc  il  ħsieb,  li  taghmel  ħaġa ;  they 
went  about  to  slay  him,  huma  riedu 
(ohellhom  f  rashom)  li  joktluh  ;  to  go 


Digitized  by 


Google 


GO 


—  668  — 


Q* 


a&ou/, iddawwar  ir-rotta  ta  bastimeiit; 
to  go   abroad,   issiefer,   toħroġ    barra 
minn  pajjisec ;   toħroġ  mid-dar ;   ix- 
xandar,    tgħarraf,    iggerri   ħaġa   ma 
pajjis  biez  jismaħha   oullħadd ;    there 
went   thia  saying  abi*oad  amotig  the  breik- 
reny     din    iz-xnigħa   ġriet  ( chienet 
mag^rufa)  ma  (jewminn)  I-aħwa  col- 
Iha  (in-nies);  to  go  aaainsiy   tattacca, 
taħbat  għal,  tagħmel  gwerra  ma,  raa 
takbilz;   io  go  ahead^   tgħaddi   il  kud- 
diem  ;  to  go  a  journey  (to  go  on  ajour- 
neyjy  taghrael  viaġġ  ;  to  go  an  errand^ 
taRdi,  takdi  facenda  ;  to  go  aside,   tir- 
tira  (tħalli  il  post  fejn,  jew  in-nies 
ma  min,  tcun;  tisbalja,  tagħmel  żball; 
to  go  aslern^  issija  (timxi  bil  poppa  jew 
timxi    lura ;    io  go  asiray^   tiBiratta, 
tmur  żball,  tisbalja,  toħrog  barra  mit- 
triek ;  io  go  away^    tmur    tohrog'   il 
barra  ;  tmut,  tispiċċa,  tinħela  ;   to  go 
backy  tarġa  lara,  tarġa  tmur  ;  he  was 
to  go  back  triih  hiniy  chellu  jarġa  lura 
mieghu  ;  io  go  back  (in  price),  tnakkas 
mil  flus   (mil  prezz  );  io  go  back  on, 
ticser,  ma  iżżomx ;   do  you   think  he 
would  go  back  in   his  word  ?  jidbirlec 
inti  li  sejjer  jonkos  minn  chelmtu  ? 
(milli  kal  ?J;  *-<>  90  beticeen,  tcun   me- 
diatur,  pacier,  tidħol  bejn  tnejn   biex 
issewwihom  jew  taghmilhom  paci ;   to 
go  beyond^   tkarrak  bi,   tgħabbi  lill   xi 
nadd,  tidħac   bih;  to  go  by^   tgħaddi 
krib  (jewminnħdejn,  minn  ma  gemb); 
tiltaka  ma,  to  go  by  ihe  boaini,   tmur 
(taka)  il  baħar  ;  the  mast  went    by   the 
board,  I-arblu  marrilhom  il  baħar;  togo 
hy  the  board^  tirvina  ghal  collox;  tigi  fix- 
xejn;  to  go  down,  tinżel ;  tghib;  go  down 
stairs,  'miei  isfel ;  at  what  time  does  the 
sungodown  iO'dayfihin  tinżel,jew  tgħib, 
ix-semx  illum  ?  (heir  ship   wentdown, 
il  bastiment  tagħhom  għerek  (niżel^  ; 
this  will  not  go   down    wiih  him   very 
easily^  dina  ma  jemminiex  (  ma  tinżil- 
lux;  malajr,  jew  chif  gie  gi^  (addoċċ^  ; 
io  go  far^   titbigħed  ;   tmur  bogħod ; 
tagbmel  efiett ;  togofor,  tmur  għal, 
iggib,  tgħaddi,  tcun  mizmum  bi,  jew 
ta,  iżżomm  ma,  jew  tiehu  parti  ta; 
taħbat  jew  taghmel  ghal,  thebb  għal  ; 
iggib  (prezz),  timbigħ;  ihe   horse  will 
not  gofor  less  than  £  ^,  iż-żiemel  ma 


jimbiħx  actar  minn  £  40  ;  gofor  your 
books,  mur  gib  (fitiex  il  cotba)  tiegħec; 
he  goes  for  an  apoihecary,  cliemist  jew 
druggist,  igħaddi  (miż.mum;  taspiżżiar; 
t/ie  verdiet  went  forhim,  rebaħ  il  causa; 
il  giuri  iddecida  favur  tiegħu ;,  they 
wentfor  them  likemaddogs^  harġugħa- 
lihom  bhal  clieb  irrabiati ;  io  go  for 
nothing^  ma  tiswa  xejn  ;  to  go  forth^ 
toħroġ,  titlak,  tmur  minn  post ;  ti- 
xtere^  tidher  fil  publicu  etc;  to  gofor- 
ward,  timxi,  tmur,  tgħaddi  il  kuddiem, 
tavanza ;  /  told  you,  you  will  uot  go 
forward  in  learing,  ghedtlec  li  ma  ta- 
vanzax  (  ma  tgħaddix  il  kuddiem  )  fli 
scola;  to  go  from,  tħalli,  titbieghed 
minn;  you  must  go  from  t/iat  company 
you  are  keeping,  hemm  bżonn  (  jantieg 
bil  fors)  tħalli  (titlak  ghal  dejjem)  il 
cumpannija  li  magħhomkiegħedtagħ- 
milba ;  to  gofrom  one*s  word,  tghid- 
deb  ruħec  ;  he  liad  to  go  from  his  word 
before  ihe  magistrafe,  chellu  ighiddeb 
ruhu  kuddiem  il  magistrat;  io  gofrotn 
the  matter  in  fuznd,  tohrog  barra  mill- 
argument  (meta  wieħed  icun  ighejd 
ħaġa  imbaghd  jakbes  Toħra,  jew  iħal- 
lat  ħaġa  ma  ohra) ;  to  go  halves,  shares 
jew  snacks,  taksam  ma,  tcun  sħab  ma; 
I  went  halves  with  him,  ghamilna  sħab 
(li  nakalghu  bin-nofs);  to  go  hard  with^ 
tbati  Ctara  jew  issofri)  ferm  biex  teħ- 
les,  tahrab,  jew  tgħasfàr  ;  to  go  in,  tid- 
ħol  ;  he  goes  in  slippers,  igib  (  jimxi  ) 
joħroġ  bil  papoċċ  (jew  bil  belgħa;;  he 
always  goes  in  very  good  clothes,  dejjem 
icun  liebes  sewwa  (pulit;  jew  tajjeb ; 
to  go  in  for,  iżżomm  ma  ;  tistudia  (tit- 
harreġ)għal;  he  is  going  in  for  làw, 
sejjer  jistudia  il-ligi  (  ghal  avucat  ) ; 
to  go  in  and  out,  tcun  libru,  tagħmel  li 
(tmur  fejn)  trid  jew  fejn  joghġboc  ;  to 
go  into,  (fli  Scrittura)  icolloc  xHaksam 
*ma  persuna  ta  sess  jeħor  ;  to  go  into^ 
takbad,  tibda ;  to  go  into  business,  tak- 
bad  negoziu  ;  to  go  into  a  matter,  tak- 
bad,  tibda  cnstioni ;  titħaddet,  tiddi- 
scuti  fuk  ħaġa  (suggett) ;  to  go  large, 
timxi  (bastiment)  bil  klugh  collha  min- 
fuħa  ;  timxi  bli  mpoppa :  io  go  near^ 
tokrob,  tersak  lejn  ;  donU  go  too  near 
theflre,  la  tersakx  wisk  hdejn  in-nar; 
he  will  go  near  to  lose  it,  għandu  mnejn 

70 


Digitized  by 


Google 


G4 


554  — 


0* 


jitUfha  (jilgħaba,  jista  jitlifba,  jew 
għanda  mnejn  jitUfha);  nothing  went 
90  near  my  heart  in  my  diatress  than 
his  be/iaviour,  xejn  ma  nifidli  kalbi  ac- 
tar  fid-diflgrazia  li  ġratU  ħUef  biss 
1-imgiba  tiegħu  ;  I  go  as  near  as  I  can 
with  you,  nagħmel  cull  ma  nista  għa- 
Uc  ;  to  go  off,  titlak,  tmur,  terhila  ;  tis- 
piċċf^  ma  tibkax  ;  tmut ;  tinħela ;  ti- 
Bpara;  next  year  die  intends  to  go  off'  the 
ftage^  is  sena  li  gejja  fiħsiebha  (għan- 
da  )  tirtirf^  ma  tibkax  tirrecita  fit- 
Teatri  (jew  titlak  minn  attrici) ;  he  is 
gone  off^  spiċċa,  falla,  mar  il  baħar, 
mar  għal  għajnu ;  he  ie  gone  off,  miet 
spiċċay  inħela ;  did  you  hear  the  guns 
go  off?  smajtom  il  canuni  jisparaw?; 
the  ceremony  went  off  very  well,  il  feflta 
(ic-cerimonia)  marret  tajjeb  ħafna; 
to  go  on,  tgħaddi  il  kuddiem ;  tcompli ; 
go  on  with  your  reading,  compli  akra ; 
to  go  on  all  foure  with  anything^  takbel 
fcolloxma;  to  go  on  a  wind,  tmur 
(bastiment  bil  klugħ)  mar-riħ ;  to  go 
out,  toħroġ,  tmur  il  barra,  when  will 
you  go  out  ?  meta  toħroġ  ?  go  ont,  mur 
il  barra  (oħroġ);  heisgone  outjust  now, 
għadu  chemm  ħareġ  ;  to  go  out  o/ 
tune,  tiscorda,  tistona,  to  go  out  of 
one'e  way,  toħroġ  barra  ( titbiegħed  ) 
mit-triek  ;  tisgarra  ;  the  fire  will  soon 
go  out^  in-nar  dal  wakt  jintefa  ;  s/ie  is 
bound  to  go  out  her  time  aome  day  this 
week,  imissha  tispiċċa  (teħles)  xi  ġur- 
nata  di'l  gimgħa ;  to  go  ooer,  tgħaddi 
(minn  banda  għall-oħra);  tittraversa  ; 
tgħaddi,  tistudia,  tirrevedi,  tesamina ; 
takra  ;  i/vou  go  over  your  lessons^  noto, 
you  do  well,  jecc  tgħaddi .  tirrevedi)  il- 
lezionjiet  tiegħec  issa,  tagħmel  sewwa; 
to  go  over  to  the  majority^  tmnt ;  to  go 
throughy  tgħaddi  minn ;  to  go  through 
a  bridge,  tittraversa  (tofrok  jew  tghad- 
di  minn  fuk  pont );  to  go  through  the 
fields,  tgħaddi  minn  gewwa  (tofrok^  il 
għelieki ;  to  go  through  with  a  business, 
tispiċċa  ("ittomm)  negoziu;  togo  tlirough 
many  dangers,  tesponi  ruħec  fbosta 
pericnli  (tgħaddi  minn  ħafna  tigrif) ; 
to  go  through  many  liardships,  iġġarrab 
ħafna  tbatijiet;  to  go  through  with, 
tcompU  sa  1-ahħar,  tippersevera ;  / 
hope  he  will  go  through  with  that  kind 


o/li/e  he  is  leading^  nittama  U  jipper- 
severa  (  icompli  sa  1-aħbar)  f  dm  il 
ħajja  li  hu  fiha  issa ;  to  go  to  gronnd, 
taħrab  u  tiscansa  billi  tistaħba  f  xi 
tokba  etc.  (bħal  ma  tagħmel  il  volpi) 
taka  fl-art,  tmut  etc. ;  tlKe/ox  saved  his 
brush  by  going  to  ground  in  a  drain,  il 
volpi  salvat  rasha  billi  daħlet  tiġri  ti- 
staħba  gewwa  canal ;  in  the  last  war 
who  knows  Jiow  many  hundreds  we  saw 
going  to  t/ie  ground^  fl-iAħar  gwerra 
min  jaf  chemm  il  mitt  ruħ  (  mijiet  ta 
nies)  raina  jakgħu  mejtin,  maktulin 
bil  balal  etc.  |  to  go  to  nought,  tispiċċa, 
tiġiy  fix-xejn;  to  go  to  work^  tmidd 
għonkoc  għax-xogħol;  takbad  taħ- 
dem  ;  he  made  up  his  mind  to  go  to 
work  next  month,  ghamilha  frasu 
(rsolva)  li  imur  ( li  imidd  għonku  ) 
għax-xdgħol,  ix-xahar  iddiehel;  Iwont 
go  to  the  price  o/  it,  jena  ma'rridx  non- 
fok  dan  collu  (daks  tant) ;  to  go  under, 
tgħib  (tinżel)  bħal  ma  tagħmel  ix- 
xemx  ;  tispiċċa,  tgħerek,  tmut,  issofri, 
iġġarrab  ;  to  go  up,  titla ;  go  up  stairs, 
itla  ("mur)  fuk  ;  we  had  to  go  up  Uie  hill 
in  a  thunderstorm,  chelna  nitilgħu  il 
għolia  f  tempesta  (fit-lfakkigħ  tas-saj- 
jetti);  to  go  up  and  down^  tiggerra  minn 
hawn  għal  hemm  ;  to  go  up  a  business, 
takbad  (tagħmel)  negoziu ;  to  go  upon, 
taħbat  għal,  tattacca,  taħbat  ghal; 
io  go  with,  tmur  ma,  taccumpanja; 
iżżomm  ma,  takbel  ma,  tcun  ta  li 
stess  fehma  bhal ;  to  go  witli  chiH 
tcun  tkila,  icolloc  it-tfal  (mara  etc.) ; 
to  go  with  tlie  tide,  tmur  mal  ourrent ; 
to  go  well  (jew  to  go  illj  witli^  issib 
xorti  tajba  (jew  ħażina)  tmur  tajjeb 
(jew  ħażin)  f^post,  f  negoziu  etc.,  to  go 
witliout,  tibka  minn  għajr,  tibka 
b'xejn,  tgħaddi  minn  ghair,  ma  teħux; 
you  cannot  go  witliout  it,  ma  tistax 
tgħaddi  minn  għajrn;  to  go  w^vng,  ti- 
sbaija,  tieħu  żball ;  titbiegħed  mit- 
triek  it-tajba  (jew  mit-triek  taa-sewwa) 
tmur  lura,  tfalli  f  negoziu ;  things 
went  wrong  witli  him^  ma  mar  tajjeb 
xejn,  mar  lura  għal  collox ;  ma  sab 
xorti  xejn;  tlie/ruit  went  wrong,  il  frott 
ħżien  jew  tħassar. 

Go— pass,  ghamil,    spirtu,  curaġġ; 
ihis  horse  has  a  good  go  witl^  him^  dan 


Digitized  by 


Google 


(30 


-  65S 


ĠOB 


iż-żiemel  imur  ( jimxi,  ghanda  pass  ) 
tajjeb;  ihU  U  a  preity  (fo,  (  Diekens, 
Nickols  Nickleby)  tajba  din  (Bewwa  dan 
jew  għamil  tajjeb  dan) ;  ihia  midiap 
knocked  all  th^  go  out  of  him^  din  id- 
disgrazia  neħħietia  il  cura^ġ  collu  ; 
no  go^  għal  xejn  ;  /  tell  you  sir^  it  is  no 
gOf  I  will  never  let  her  marry,  (  Tha- 
ckeray,  Miscellanies),  ngħejdiec  sinjur 
collox  għal  xejn,  għax  ma  nħalliha  katt 
tiżżewweġ. 

Go-BETWBBN — mozzan,  mediatur. 

Go-CÀRT— cannizz  tat-tfal  (biexjit- 
għalmu  jimxu ). 

GoAD  —  niggbieża;  tniggheż,  iġġa- 
għal  lil  min  jimxi,  tkankal. 

GoÀD-GROOM — burdnar. 

GoADLoup — isswat  fil  militar  (me- 
ta  suldat  etc.  igħaddi  jiġri  minn  bejn 
zewg  fillieri  suldati  u  dawn  jatuħ  fuk 
dabru  b'nerv  li  icollom  sa  chemm 
igħaddi— igħejdulu  ucoll  gantlet.) 

OoADSMAH  \  ragel  li  isuk  jew  imixxi 

GoADSTBR  f  il  gniedes  ;  raghaj  il 
gniedes  jew  il  bakar  ( igħejdulu  ucoll 
gadsman  ). 

GoAF — ħofra  fminiera  tal  faħam  tal 
haġra  biex  jixħtn  it-trab  etc.  fiha  ; 
munzell  ħuxlief. 

GoAF  LADDBR— sellum  bicx  itellgħu 
il  kattiet  tal  huxlief  fuk  fil  munzell. 

GoAF-sTBAD— ħarġa,  ħabel  fgħalka 
jew  frazzett  fejn  ikegħdu  il  mniezel 
tal  ħuxlief. 

GoAL— tmiem,  post  fejn  jitilku  jew 
jilħku,  jew  ghandhom  jaslu,  tat-tiġrija 
(min  icun  igerri  jew  itellak,  bħal  zwie- 
mel»  dgħajjes  etc.) ;  il  post  minn  fejn 
dawc  li  jilgħabu  il  football  iridu 
igħaddu  il  ballun  biex  jirbħu;  il  ħsieb, 
il  fini  li  għalih  aħna  maħlukin  ;  hea- 
vens  is  our  goal^  is-smewiet  hu  il  post 
tagħna,  ghal  hemm  għandu  icun  ħsie- 
bna  ;  we  had  a  foot-ball  match  and  won 
10  goals  to  6,  chelna,  ( Igħabna  )  par- 
tita  fooUball  u  rbaħna,  gnamilnielhom 
10  goals  (ponti)  b'sitta. 

GoAL-KBBPBR — dac  H  fiMogħob  tal 
foot-ball  jokgħod  attent  li  ma  iħallix 
il  ballun  igħaddi  minn  bejn  il-lasti. 

GoAL-posT— wcAda  mil  lasti,  imwah- 
ħlin  fl-art,  minn  fejn  irid  igħaddi  il 


ballun  biex  isir  pont  jew  goal  (  għal 
għeluk  jew  ir-rebn  tal  partita). 

GoARisH—batut,  mischin. 

GoAT  —  mogħża  ;  bniedem  iwiziat, 
mogħti  għal  piaciri  tad-dim'a,  bniedem 
mokżież;  goat  horned,  mukran  bħal 
mogħża ;  goaiherd,  ragħaj  il  mgħoż  ; 
a  he-goaty  bodbod. 

GoAT  -  dahla  dejka  f  xatt  ta  baħar ; 
daħla ;  iddaħħal,  tixħet  jew  titfa  fir- 
rocna  ("chelma  usata  fil-logħob  Inglis 
msejjB,h  golf). 

OoAT-HBARD— isem  ta  pianta  jew 
ħaxixa. 

GoAT-BucK  —  bodbpd. 

GoAT-BusH—isem  ta  ħaxixa  morra 
ferm  dakd  il  quassiu. 

0  OATEB — dakna,  pinzell  Tleħit  ragel; 
dakna,  bezbuza  bħal  tal  mogħża. 

GoAT-oHAFFBR— xorta  ta  wirdiena. 

GoAT-Fio— tin  salvaġġ. 

OoAT-FOLD— makiel  għal  mogħi. 

GoATHBRD — ragħaj  il  mogħż. 

GoAT-HARSB  —  makiol  tal  mogbż  ; 
burdell. 

GoATisu— bħal  mogħża,  li  ghandu 
għamla  ta  mogħża ;  mogħzi,  ħarrieki. 

GoATisHLY—ta  mogħża;  debuxxa- 
tament;  ta  bniedem  vizius  jew  ħarrieki. 

GoAT  LiKB— bħal  mogħża,   mogħżi. 

GoAT-HiLKBR— isem  ta  għasfur. 

GoAT-MOTH— xorta  ta  farfett  bħal 
dac  tal  camla. 

GoAT-sKiN—  gild  ta  mogħża,  utrn 
(gild  ta  mogħża  iccunzat  u  mehjut 
bnal  borżaj  għal  I-ilma;  magħmul  mil 
(tal)  gild  tal  mogħia. 

GoAT*s  MiLK— nalib  tal  moghża. 

Goat's-rub  —  isem  ta  haxixa  bħal 
feiġla. 

GoAT-suoKER— isem  ta  għasfur  b'hal- 
ku  cbir,  il  bukrajk. 

GoAT-WBBD— isem  ta  haxixa,  il  ca- 
praria. 

GoAVB  —  tħares  ċass  jew  fitt  bbal 
wiehed  iblel ;  tħares  ta  ibleħ,  harsa  ta 
wieħed  ibleħ. 

GoB— mimli  halk,  ħalk ;  riek,  bżiek. 

GoBBBT— mimli  ħalk,  buccun,  ghi- 
dma  ħobż  etc. ;  fdal  (bohiechen  tal 
ħobż  li  jibka) ;  tibla,  tiecol  maħtuf, 
tlewwet,  tiecol  bil  għaġla,  tiecol  bħal 
serduk  għama;  down  comes  a  biie  upon 


Digitized  by 


^oogle 


ĠOB 


—  ^66 


GOI) 


ihem  andgobbets  up  both  together  (L. 
Estrange^,  jinżel  is-seker  fukhom  u 
jiblagħhom  it-tnejn  flimchien. 

QoBDBT  mbal)  biċċa  biċċa;  ftit  ftit ; 

QoDBET  mble)  buccun  buccun. 

QoBBBTLY—bicciet  bicciet,  bchiechen 
bchiechen. 

QoBBiNO— ix-xaħx  trab  etc.»  li  jixhtu 
biex  i^ħattu  jew  jordmu  il  hofor  fil 
minieri  wara  li  icunu  ħadu  il  faħam. 

(ioBBLB  —  tibla,  tiecol  maħtuf  u 
mgħaġġel,  tcarwat  fl-ichel ;  tiecol  bħal 
serduk  għama,  tibla  bil  għaġla ;  tlak- 
lakjew  tgħajjat  bħal  dundian;  they 
gobbled  up  Oieir  supper  io  run  again 
a/resh  to  cards  (Swift,  Ladies  Journal), 
belgħu  bħal  serduc  għama  iccena  li 
chellhom  u  reġgħu  marru  jiġru  malajr 
għal  carti  (biex  jilghabuhom) ;  Ilike  to 
hear  the  turkey  cocks  gobhling,  nħobb 
nisma  id-dundiani  ilakalku  (igħajtu). 

QoBBLB  oocK— dundian. 

OoBBLBGUT — wiehed  żakkiek,li  jagħ- 
•  mel  għal  żakku. 

OoBBLEB— ħaxxiex,  min  jecol  u  jibla 
dejjem ;  bniedem  żakkiek,  li  jagħmel 
ghal  żakku ;  dundian. 

QoBBLiNS  —  damasc  fin  Francis, 
msejjaħ  hecc  mill-ahwa  Oobelins  li 
għamluh  ("ħadmub  jew  nizguh)  l-ew- 
wel  darba. 

QoBE-MOUCUB — wioħed  li  jibla  (jem- 
men)^collox,  cull  ma  igħedulu;  mazzun. 

OoBio    )  mazzun,  ħuta   (ismu  ucol 

QoBius  j  goby  jew  gudgeon  ^ara). 

QoBLBT  —  tazza  għax-xorb,  drink 
was  serted  io  guesis  in  goblets  of  pure 
gold  (Macaolay,  History  of  Żngland 
Chap.  Ill)^  il  mistidnin  fdrrugħlhom 
ix-xorb  fit-tazzi  tad-deheb  pur. 

QoBLiN—fatat,  haree,  ruh. 

OoBMATEDl  (fl-armi  jew  flaraldica) 

QoBONB     >  strixxa  (bi  strixxa)  gej- 

QoBONY  )  ja  quadrati  quadrati  ke- 
għda  immejla  fuk  Ijun  etc.  ta  arma ; 
(arma)  bil  faxxa  iċċanguta. 

QoBY  — ħuta,  il  mazzun  ;  black-goby 
jew  rock-goby  jew  gobins  niger  il  maz- 
zun  tal  haġra. 

QocKMiN  (jew  CooKMAN  j— sentinella, 
għassies. 

QooKBoo— isem  taħaxixa  li  I-Indiani 


jeħdu  bħala  medicina,  tħagħrufa  ucoll 
bl-isem  ta  Ruellia  Longi/olia, 

OoD— Àlla;  tati  kima  lill  xi  ħadd 
bħala  Alla ;  tadura ;  /alse  Gods^  Allat 
foloz;  thank  Gotl^  nizziħajr  1-AIIa; 
please  God^  jecc  Alla  irid  ;  God's  will 
be  done,  icun  li  irid  Alla ;  God  a  mercy! 
jew  God  have  mercy !  Sinjur  ħenn 
ghalina  I 

QoDABD-canal  għal  l«iIma'eto. 

OoD-OAKB  —  pudinc^  cake,  eic.  li 
fl-Inghilterra  il  parrinu  jibgħat  lil 
filjozz  fl-ewwel  tas-sena  (rigal). 

GOD   BAIRN — filjOZZ. 

QoD  BOTB— multa  (ħlas  ta  flusj  li  il 
ligi  dari  chienet  twaħħai  bħala  castig 
għal  dawc  li  joffendu  I-Alla. 

GOD  CHILD  — filjozz. 

GoD-cuNDB  — tan-nazion  ta  Alla;  re- 
ligius,  kaddis,  tajjeb. 

GOD-DAUGHTBB— filioZZa. 

GoDDBss-alla  falz  (mara;. 

GoDDBssLiKB— bħal  ( li  tixbeħ  lill ) 
alla  falz  mara. 

QoDDBT  -  tazza  tal  injam  (  ghax- 
xorb  ). 

GoDDiKiN— Alla  (falz)  ċchejchen. 

GoDDizB  -  tati  kiraa  bhal  ma  tati 
I-AIIa ;  tagħmel  Alla  falz,  tgholli  u 
tati  kima  lill  xi  ħaġa  etc.  kisha  Alla. 

GoD  FATHER— parrinu. 

OoD  FBAniNa  —  tajjeb,  religius,  li 
għandu  il  biża  t-Alla. 

Oodfbby's  oordial  —  ġlepp  (  xorb 
ħelu  )  li  jatu  l'it-trabi. 

QoD  oild— ħwejjeġ  jew  dac  collu 
li  noffru  1-AIIa. 

OoD  GivBN— moghti  mn*Alla. 

GoD-HBAD— divinità;  Alla,  il  Mulej; 
tieba. 

GoDLEss— li  ma  jemminx  b'Alla,  li 
ma  jatix  kima  I-Alla,  ateu. 

OoDLiNBSs— tieba,  dmir  lejn  Alla; 
cleanliness  is  next  to  godliness^  l'indafa 
tigi  wara  dmirna  lejn  Alla. 

GoD  LORB — ara  (mithology). 

QoDLY— twajjeb,  kaddisl  li  għandu 
il  biża  t'Alla. 

OoDLYHBAD  -tieba  ( ta  kalb  etc. ) ; 

irmiel ;  pleased  with  tfiat  seeming  good- 
yhead,  mgħaxxak  b*dac  li  deherlu  li 
bu  ġmiel. 


Digitized  by 


Google 


•0» 


—  551 


GOl 


ĠODHAN— Alla  bniedem  ( is-Sinjar 
tagħna  meta  chien  fid-dinja). 

GoDMOTHRR  —  parrina ;  yonr  sister 
t«  to  be  godmother  to  my  daughter^  oħtoc 
sejra  tcun  parrina  tat-tifla  tiegħi  (  ta 
binti ). 

Go-DOWN—mcAzen. 

Go-DOWN — belgħa  (ilma  etc.) 

GoD-BBND— providenza;  t/iie  is  god 
aend  l  dan  AUa  bagħta  ;  dan  fiħ  il  bar- 
ca  t'Alla ;  gid  ;  in  fact  t/tis  insignificant 
incident  Aa^,  in  the  end,  turned  out  a 
godsendfor  himt  infatti  din  il  biċċa  li 
m'hi  zejn  chienet  imbagħad  jew  chella 
tcun  ta  gid  cbir  għalih,  (  fl-aħħar  ser- 
vietlu  gid ). 

GoDSHip— divinità. 

GoDBMiTH— min  jagħmel  Tidoli  jew 
Allat  foloz. 

GOD  SON — filjozz. 

GoDBPBL— ara  goepeU 

GoDSPELDooK—ctieb  tal  evangeliu, 
missal. 

GoDWARD— lejn  Alla. 

GoDwiT— isem  ta  għasfur,  il  ghir- 
wiela. 

GoDYBLD— grazzi,  ti/iia  ħajr ;  lierein 
1  teach  you  how  you  should  bid  godyeld 
usfor  yourpains,  and  thank  us  (Shiikes- 
pear,  MacbeHh) ;  hawn  b'dawn  jena 
nghalmec  cbif  imissec  tirringraziana 
u  tiżżina  ħajr  talli  għamilt  għalic. 

GoD  YiBLD — Alla  icattarlec  ! 

GoBR — min  imur,  mexxej,  gerrej, 
min  jimxi,  min  jiġri ;  mediatur ;  he  ie 
a  fast  goer^  jimxi  ferm,  ighaġġel  ħafna, 
ħafif  għal  mixi;  my  watch  ie  a  good 
goery  I-arloġġ  tiegħi  imur  tajjeb. 

GoELHiTE— isem  ta  mineraltal  Ger- 
mania  ta  lewn  samrani  (cannella^. 

Srz4 '"■*"*•'• 

GoBTY — sħarijiet. 

GoFB— iccipp  (għal  castig  tal  bric- 
cun ). 

Gopp— stupidu,  ħaġa  belgħa,  bala- 
lu  ;  munzell,  katta  ħuxlief  jew  katet 
tal  kamħ  ;  he  was  in  hU  labour  stack- 
ing  up  a  goff  of  corn^  (Pox),  chien  kie- 
ghed  (jahdem)  jimmunzella  (jistiva  fuk 
xulxin)  il  kattiet  tal  ħuxlief. 

GoFPBR— tinnoccla  u  tagħmel  bħal 
fiill  jew  ix-xifer  ta  fdewxa. 


GoFPBRiNo  — nucclar,  frillijiet  etc. 

Goa— dac  il  musmar  etc.  li  jwaħħlu 
fl-art  meta  jilghabu  il  quoits  jew  il 
logħba  tal  ħolok  (biex  idaħħlu  dawn  il 
ħolok  fdan  il  musmar,  jew  il  gog^  biex 
jirbħu) ;  tgħalli  il  flus  bħal  meta  til- 
ghab  wicà  jew  regina  scond  li  tinzerta 

{'ew  takta  x'jigi  biex  tirbaħ;  ħrara, 
Leġġa,  ansietà,  xewka  cbira ;  you  have 
put  me  into  such  a  gog  of  qoing,  inti 
għamiltni  fuk  ix-xwiec  (ġagnaltni  icol- 
li  seba  mitt  sena)  biex  immur. 

^000^"^^^^^^^^,  tghatti  il  għaj- 
nejn  billi  torbot  xi  ha|a  fukhom. 

GoaoLB  —  takleb  gnajnejc,  tberrak 
għajnejc,  tħares  b'għajnejc  imberka ; 
narsa  b'għajnejn  mberrka;  tibla,  tiecol 
bħal  lupu ;  nuċċali  bil  ħgieġ  ibbuzzat 
biex  ma  iħallix  jidħol  trab  fii  għajnejn; 
nuċċali. 

GoGGLBs— nuċċali  tażżwiemel. 

GoooLB  BYBD  — b'għajnejh  cbar  im- 
berrkin  (u  wereċ). 

GooLBT  —  bomblu  (żir)  tal  fuħhar 
għal  1-iIma  (biex  iżomm  1-iIma  frisc). 

GoiNO— mawrien,  mixi,  mixia,  the 
going  ofa  liorse^  il  pass  (mixi)  ta  żie- 
mel;  before  his  going  thercj  kabel  il 
mawrien  tiegħu  (ma  mar)  hemm ;  the 
going  down  of  the  sun^  għeb  (nżul)  ix- 
xemx;  lam  now  going  in  myforty  four^ 
issa  dieħel  fl  erba  u  erbgħin  (dal  wakt 
nagħlak  erba  u  erb^ħin)  sena ;  wliere 
are  yougoingf  fejn  sejjer?;  lam  a-goingy 
sej jer ;  I  was  a-going  to  say  so,  hecc 
cont  sejjer  nghejd  ;  she  is  now  going  in 
four  monthsf  issa  ghanda  erba  xhur 
tkala ;  going^  it-triek,  il  mogħdia,  tat- 
tiġria,  il  corsa;  if  the  going  weie 
straight  it  would  have  been  much  better 
for  t/ie  horses^  chiecu  it-triek  tal  corsa 
(għat-tiġria)  chienet  dritta,  chienet 
tcun  wisk  aħjar  għaż-żwiemel. 

GoiNo  BARRBL  —  il  loc  ghal  molla 
farloġġ. 

GoiNG  FORTii  -  tluk,  safar,  partenza, 
mawrien  ;  limiti,  xfar  ;  tokba,  wesgħa 
jew  fetħa  għal  ħruġ ;  bieb,  passaġġ, 
moghdia  (biex  wieħed  joħroġ  barra 
minn  dar  etc.) 

GoiNo  ouT— tluk,  mawrien,  I-aħħar 
limiti,  it-tarf  fejn  tispiċċa  art  etc.,  tlie 
going  out  of  it   shall  be  at   tlte  sea^   il- 


Digitized  by 


Google 


GOt 


—  558 


GOL 


limiti  tiegħa  icun  il  (dan  jispiċċa  fil) 
bahar. 

GoiNO  WHBBL— rota  f  arloġġ  (inven- 
tata  minn  IJuyghens)  li  iżżomm  1-ar- 
loġġ  jaħdem  jew  miexi  wakt  li  tcun 
tatih  il  ħabel. 

GoiNG  ON— mgibiety  condotta  (actarx 
ħażina). 

GoiTBRBD  —  li  għandu  il  goitre  (ara). 

GoiTfiB — tumur  fil  grieżem. 

GoiTRous— tal,  li  għandu  il,  goitre 
(ara>;. 

GoLA— (fl-architettura)  gula,  bastun 
gwarniċa,  (ornament),  igħejdulu  ucoll 
cyma. 

GoLANDAUSB  —  artillier  Indian. 

GoLD  —  deheb  ;  flus;  gid,  għana, 
lewn  (culur'ji  id-deheb  ;  gold  and  silver^ 
id-deheb  u  il  fidda;  gold^  tad-deheb ;  a 
gold  cot>i,munita(biċċa  flus)  tad-deheb; 
for  me^  the  gold  ofl^smce  did  not  $educe 
(Sbakeapear  Ilenry  V.  Il^  i),  għalia 
(lili)  il  gid  collu  ta  Franza  ma  jagħ- 
minix  ;  ehe  has  a  heart  o/gold,  għanda 
kalba  ta  anġlu. 

GoLD  ALLOT  -  taħlita  ta  metalli  oħra 
mad-deheb  biez  (id-debeb)  isir  actar 
jebes  u  kawwi. 

GoLD  AMALOAM  —  isem  ta  mineral, 
taħlita  ta  mercuriu,  debeb,  u  fidda  li 
jinsab  hbub  ħbub  daks  pizella  fil  Co- 
lumbia  u  61  California  (Àmerica). 

GoLD  BBATiNo  —  ix-xoghol  tal  pan- 
nella. 

GoLD  BLOOKiNG— armamenti  (  ittri, 
disinn  etc )  fuk  koxra  ta  ctieb  mil- 
legatur  (legatura  bid-deheb). 

GoLD  OARP— isem  ta  ħuta  ( tal  ilma 
ħelu,  lewn  id-deheb). 

GoLD  oLaTH— lama,  drapp  minsuġ 
bil  ħajt  tad-debeb. 

GoLD  ooAST— biċċa  mix-xtajta  tal 
Ghinea  (fil  punent  tal  Africa)  hecc 
msejħa. 

GoLD  ORADLB— mehrież  fejn  jaħalu 
(l-argintieri  etc.)  id-deheb  jew  inaddfu 
id-debeb  minn  dawc  1-affarijiet  li  icollu 
miegħu. 

GoLD  oup— tazza  tad-deheb  (pre- 
miu),  isem  (xorta)  ta  ranunculi. 

GoLD-DiGGBR— min  jaħdem  (jakta) 
fil  minieri  tad-deheb. 


GOLD    DIGGING  —  ktigħ   (xogħol)     fil 

minieri  tad-deheb. 

GoLD-DUST— trab  tad-deheb. 

GoLD-BNDMAN— wieħed  Cxerrej  jew 
righettierj  li  jixtri  jew  jinnegozia 
fl-affarijiet  tad-deheb  jew  fidda  kodma 
għat-tidwib  etc. 

GoLDBN— tad-deheby  mdieheb;  lewn 
id-deheby  isfar ;  thie  is  a  golden  keu^ 
dana  muftiħ  tad-deheb  ;  golden  eandle- 
8ticks,  candlieri  mdehbin ;  I  heard  his 
golden  words,  smajt  il  cliem  tiegħu 
prezius ;  tliis  is  a  golden  opportunity, 
din  opportunità  preziusa  (li  ma  iesibx 
bħala,  jew  li  tiswa  id-deheb),  golden 
Jiaired^  xagħar  isfar  lewn  id-deheb. 

GoLDBN  AGB— iż-tmien  ħelu(l-ewwel 
snin  tat;tfulija)  tal  innoceuza, 

GoLDBN  BALL  -  it-tlict  balal  mdehbin 
li  icollhom  fuk  il  bieb  dawc  li  ilom- 
mu  il  ħwejjeġ  b'rahan  1-Inghilterra. 

GoLDBN  BBBTLB  —  ħaufus  lewn  id- 
deheb,  bħal  cola. 

GoLDBN  BUG— xorta  ta  cola. 

GoLDBN  ouAiN— isem  ta  pianta,  il 
labumum, 

GoLDBN  BAGLB— xorta  ta  ajcla. 

GoLDBN — insett,  camla. 

GoLDEN  BTB  — xorta  ta  papra. 

GoLDBN  FLowBR  —  xorta  (isem)  ta 
fjur  il  chrysanthemum. 

GoLDBN  FLY  — id-dubbieua  ħadra. 

GoLDBN  GRBàSB— xi  ħaġa  (flus)  li 
bihom  wieħed  iħokk  id  xi  ħadd  (biex 
jmegħxujew  jixtrih). 

GoLDEN  MOUTĦBD— li  għandu  ħalkn 
bil  għasel ;  bravu,  jaf  xi  igħejd ;  li  jaf 
icanta,  li  għandu  leħen  ħeiu  u  sabiħ. 

GoLDEN  NUMBBR— numru  tad  deheb 
(  hecc  msejjaħ  għaliex  fl-almanacchi 
antichi  chienu  jistampawh  bid-deheb) 
li  juri  in-numru  ta  liema  sena  li  trid 
fid-dawra  tal  kamar. 

GoLDBN  oRioLB  —  isem  ta  għasfur, 
it-tajra  safra. 

GoLDBN  RULB  ~  il  proporzioui  jew 
ir-regula  del  tre  (hecc  msejha  fl-arit- 
metica  għaliex  tiswa  id-deheb  billi 
biha  issib,  per  mezz  ta  tliet  numri  oħ- 
ra,  ir  raba  numru  li  tcun  trid. 

GOLDBN  TRB88BD  ^  XRgħar   loWD  id- 

deheb. 
GoLDBN  WEDDiNG— għeluk  il  ħam^iu 


Digitized  by 


^uogle 


QĠL 


—  659  — 


GON 


sena  li  wieħed  ieon  ilu  miżżewweġ; 
^ablew  tad-deheb  (ta  wieħed  li  icun 
ila  miżżewweġ  hamsin  sena). 

GoLDBN  WiNOBD  —  W  ġwionaħ  tad- 
deheb. 

tioLDBN  YBLLow— il  veru  isfar,  iefar 
lewn  id-deheb. 

GoLDBNLT — tajjeb  ferm,  li  ma  jistax 
ican  aħjar;  the  master^a  report  apeaks 
goldeuly  of  his  profit^  ir-rapport  tae- 
sormaBt  jitchellem  tajjeb  ferm  mil 
profitti  li  kieghed  jagħmel. 

GoLDFiNOH  -  gardill. 

GoLDFisH—isem  ta  hata  (I-awrata). 

GoLD  FoiL— folji  tad-deheb  li  jaħ- 
dmu  bihom  jew  jusaw  id-dentisti 
(dawc  li  jagħmlu  is-snien). 

GoLD  HousB  —  it-tesor,  tesor,  jew 
post  fejn  jerfgħu  flus,  fided  etc. 

GoLDiB  -  gardill  (f  loc  goldfinch). 

GoLDiNO'Xorta  ta  lanġasa. 

GoLDisH  —  bħad-deheb. 

GoLDLACB — biz9iilla  tad-debeb  (maħ- 
duma  bil  hajt  tad-deheb). 

GoLDLACBD  —  gvomut  bil  bizzilla 
tad-deheb. 

GoLD-LBAF'  pnnnella. 

GoLDLBss— bla  debeb. 

GoLDNr}   'semtaħuta,  1-awrata. 

GoLDSMiTH  —  argintier ;  wieħed^  Ii, 
jew  min,  jaħdem  fid-deheb ;  banchier, 
li  jimmaniġġa  jew  jinnegozia  bi  flus 
ħadd-jeħor  ;  f  am  a  goldsmith  aml  live 
bi/  lending  money  eic.  (8n«»tt,  Fortu- 
nes  of  Nigel,  cA./r^,jena  banchieretc. 

Goldsmith's  notb— cambiali  ( carta 
tal  flus  )  li  titħallas  a  vista  ;  carta  tal 
flus,  bank  note, 

GoLDSMiTHRY-xogħoI  tal  Àrginticri 
jew  ta  dawc  li  jaħdmu  id-deheb. 

GoLD  STicK— ufiBcial  ta  ma  dwar  is- 
sultan. 

GoLD  THBBAD-ħajt  tad-deheb. 

GoLD  wiRB  — fil  d  orujħajt  taddeheb; 
dac  li  x'uħud  jgħedulu  fildiferru  tad- 
deheb ! 

GoLDY  LOCKBD— li  ghandu  xagħru 
isfar,  donnu  żbul  id-deheb. 

GoLDY  LocKS— sempreviva  safra. 

GoLBT — il  gherżuma. 

GoLF — golf,  isem  ta  loghba  ta  li  Scoz- 
sisi  n  I-lnglisi,  tintlaghab  bil  ballun 


jebes  u  bsaten— jirbaħ  min  jirnexxilu 
igħaddi  il  ballun  minn  gewwa  ħolok 
li  icun  hemm  fl-art  bl-ankas  numru  ta 
dakkiet— il  golf  jintiagħab  minn  tnejn 
tnejn  (minn  erbgħa  min-nies)— tnejn 
contra  tnejn  etc;  golfy  dakka. 

GoLFBB— min  jilgħab  il  golf^iutsk). 

GoLOBSHOB  — ghetta,  li  tintlebes  f uk 
iż-żàrbun. 

GoLosHBS  -  galoxxi,  ghetti. 

GoMARiTBS—setta  ta  nies,  seguaci 
ta  Gomar^  chien  contra  Galvinu. 

GoMASHTA  (bMndian)  —  commissio- 
nant. 

GoMBBiLL— ibl^,  ħaġa  belgħa,  stu- 
pidu. 

GoMMAN  — parrinu. 

GoMPHiAsis  —  ugigħ  tad-dras  jew 
tas-snien,  meta  thoss  snienec  collha 
jidbandlu  jew  jiċ^akalku. 

GoMPHosis  —  dac  li  bih  is-snien 
keghdin  iżommu  gewwa  fil  ħniec. 

GoNAGBA— pullagra  fi  rcobba. 

GoNDOLA— gondla,  dgħajsa  bħal  tal 
Yeneziani,  bir-rota  tonda  jew  milwija. 

GoNDOLBT—gondla  żgħira. 

OoNDOLiBB—barcIor  li  jakdef  fgon- 
dla ;  tal  gondla. 

GoNK— il  particip  passat  tal  verb 
go  -/  have  gone^  jena  mort ;  he  is  gone^ 
mar,  miet,  telak,  mitluf ;  Uie  arrow  is 
gone,  il  vleġġa  mitIufa(8corriet  il  pont 
fejn  chella  tolkot) ;  /  will  give  it  all 
for  gone,  jena  għalia  naghmlu  mitluf ; 
gone  in  drink^  fis-sacra  sewwa;  far 
gyne  in  years,  mdahħal  fiż-żmien  (xiħ) 
sewwa;  get  you  gone,  murminn  hawn; 
before  a  year  was  gone^  kabel  ma  għad- 
diet  sena. 

GoNFALONiBB— ta  H  standard,  min 
jarfa  li  standard,  il  bandiera,  jew  il 
bandalora. 

GoGG  —kampiena,  biċca  bronż  bħal. 
platt  li  ic-Cinisi  idokku  b*biċċa  għuda  ; 
tambur  tac-Cinisi,  fossa,  lochi,  ħar- 
raj.ia. 

GoNGONHA— xortata  ħaxixa  li  ticber 
fil  Brazil  u  il  worak  tagħha  jusawh 
bħal  te. 

GoNioMBTBB  •  strumcnt  biex  ichejln 
l-anguli,  1-actar  iżda  tal  cristalli. 


Digitized  by 


Google 


GON 


—  560  — 


009 


GoNioMBTRY— ifl-sengħa  li  tchejjel 
jew  issib  I-anguli  tas-solidil 

GoNioPTBRis— xorta  ta  felci. 

GoNOPLAx-xorta  ta  granci. 

GoNORRĦEA— marda  hażina,  gonor- 
rea. 

GooD  — tajjeb;  gid,  hajr;  jiswa, 
igħodd  ;  xierak,  sewwa ;  ħanin,  kalba 
tajba  i  he  ia  a  good  man,  hua  rag^I  taj- 
jeb  ;  this  is  goodfor  ihe  healtli^  dan  taj- 
jeb  ghas-sa^ħa ;  dan  jaghmel  il  gid  ; 
he  is  good/or  notliing,  ma  jiswa  għal 
xejn  ;  take  some^  it  will  do  you  good, 
hu  ftit,  jagħmillec  il  gid;  atl  in  good 
time,  collox  f  ħinu  fcollox  f  waktu,  jew 
cuU  waktu  waktu) ;  io  come  in  good 
time,  tigi  fil  ħin  (fil  wakt) ;  ve  were 
there  in  good  time,  aħna  conna  hemm 
fil  ħin  Cfil  wakt) ;  it  is  aa  good  as  done, 
din  kisba  ħaġa  ġa  magħmula  (għod- 
dha  gewwa^;  /or  good,  għal  dejjem  jew 
għal  collox ;  he  came  here  /orgood,  già 
bawn  ghal  collox ;  a  good  while,  ilu,  a 
good  wltile  ago,  ilu  ħafna ;  a  good  deal, 
boBta,  ħafna ;  ġood  many,  bosta,  ħafna; 
good  many  things,  bosta  ħwejjeġ  ;  a 
good  understanding  man,  ragel  tal  għa- 
kal,  li  għandu  rasu  tajba ;  /  have  a 
good  mind  to  go,  għandi  ħajra  cbira  li 
immur ;  he  is  as  good.  as  his  word,  dac 
ta  chelmtu  (li  igħejd  jagħmlu) ;  to 
make  good,  tipprova ;  77/  make  good 
what  I  have  said,  nipprova  dac  collu  li 
għedt ;  to  make  gooda  loss,  tagħmel 
tajjeb  għal  ħaġa;  i/  you  think  good, 
jecc  jidhirlec  li  imur  jew  lijixrak;a 
good  tum,  favur,  piacir ;  a  good  tum 
deserves  another,  piacir  jitpatta  b'jeħor; 
good  luck^  xorti ;  Good  luck  that  he 
was  not  Uiere,  Alla  ried  li  ma  chienx 
hemm;  Good  Friday,  il  Gimgħa  il 
Cbira ;  in  good  eamest,  bis-sod ;  when 
he  said  so  he  was  in  good  eamest,  meta 
kallec  ma  chienx  kiegħed  jiċċajta 
.  (chien  iġħejd  bis^sod) ;  good  natured, 
ta  kalb  tajba,  minn  tagħna,  ħanin ; 
good  humoured,  minn  tagħna,  ċajtier, 
b'buri  tajjeb ;  1  did  this  /or  your  own 
good,  jena  ghamilt  dana  għal  gid  tie- 
għec  biss  ;  what  good  will  it  do  you  ?, 
x'jiswielec  ?  ;  very  good,  tajjeb  wisk  ; 
f^  is  not  good  that  man  should  he  alone, 
Bajixrakx  (m'hux  xierak)  li  ir-ragel 


jibka  waħdu ;  a  good  man,  ragel  għani, 
comodu  mil  flus;  i/you  wish  to  borrow 
£  100  now  go  to  my  baker^  he  is  a  good 
mauj  jecc  trid  tissellef  mitt  lira  mur 
ghand  dac  li  nixtri  il  ħobż  minn  ghan- 
du  u  jakdic  sgur,  għandu  mnejn  (jagħ- 
millia  tajjeb) ;  are  you  good  at  tliis  sorl 
o/  work  ?,  tinkala '  għal  dan  ix-xogħol 
(  għal  xogbol  bħal  dana?j;  he  is  a 
man  o/  good  hreeding,  ragel  mrobbi 
sewwa,  educat  (gej  minn  familja  pnli- 
ta  etc.  ) ;  good  day,  good  morning,  bon 
ġornu  ;  good  a/ternoon,  good  evening^ 
bonasira ;  good  night^  jl-lejl  it-tajeb ; 
good'bye^  addio,  sahħa ;  good  sooth,  in 
good  sojth,  tassew,  sgur,  sgurissimu ; 
to  he  in  one's  goodgraces,  tcun  kiegħed 
tajjeb  ma  wieħed  (tcun  migiub) ;  good 
bodied,  li  ghandu  persuntu  pulita  (gi- 
smu  jew  figurtu  pulita ) ;  good  /aced, 
sabiħ;  no,  good/aced  sir,  (Hhakespear, 
Winters  talej,h,  sabiħ  8in}\XT;good 
/elloxc,  minn  tagħna,  gustus ;  good 
looking,  sabiħ ;  good  manners,  educa- 
zioni,  mgiba  tajba ;  good  speed,  fortu- 
na,  ix'Xortitgħejnec;  gooil  will,  yolon' 
tà  tajba ;  avviament  ta  negoziu  ;  good 
wonian,  il  mara  (cap)  tad-dar;  qood 
works,  il  għemejjel  j^w  opri  tal  t'idi, 
opri  tajba. 

GooDiNG— talb,  carità. 

GooDisH  —  actarx  tajjeb,  u  hecc, 
m'hux  hażin. 

GooDLEss—batut,  fkir,  li  magħandu 
xejn. 

GooDLiNBSS— tieba,  ġmiel ;  kalb  taj- 
ba,  ħniena. 

GooDLY— sabiħ,  hanin,  kalbu  tajba, 
minn  taghna ;  msawwar  jew  cbir  sew- 
wa;  there  was  a  goodly  number  o/ 
young  ladies,  chien  hemm  erba  sinju- 
rini  sewwa  jew  ġmielhom. 

GooDMAN— ragel  li  jista,  wieħed  li 
ghandu  il  gid,  gabillot  tajjeb ;  il  cap 
tad-dar. 

GooDNEss— tieba,  tiubija  ;  the  good- 
ness  o/  God  is  infinite,  it-tieba  t'AIIa 
ma  tispiċċa  katt  (infinita) ;  goodness 
gracious!  o  cbir  Alla!  ;  goodness  l  is- 
sema  !  is-sabral  etc. ;  goodness  knows^ 
Allajaf  meta,  Alla  jaf. 

GooDS—oggetti,  eflfetti,  mercanzija; 
Hl  gotten  goods  seldom  thrive,  il  hwejjeġ 


Digitized  by 


Google 


GOO 


661  — 


GOP 


tas-serk  ma  igibux  barca ;  ahe  had  to 
aell  all  the  goods  of  her  house,  cbellha 
tbigh  il  għamara  collba  (cuU  ma  cliella) 
fid-dar ;  these  goods  are  no  goody  dawn 
1-og^etti  (din  il  mercanzia)  m'humiex 
tajbin. 

GooDS-BMGiNE  —  macna  ta  vapur 
ta  I-art  ghal  trenu  merci,  (tren  għat- 
tgħabija  tal  mercanzia). 

GooDS  SĦED— tinda  ghal  mercanzia. 
GooDB  TRAiN— /r«nu  merci^  vapur  ta 
I-art  bil  yaguni  għat-tagħbga  tal  mer- 
canzia  biss. 
QooDS  TRucK    )  vagun  tal  vapur  tal 
GooDs  wAoooN  /  art    għat-  tagħbija 
jew  il  ġarr  tal  mercanzia. 
GooDSHip— tieba,  ħniena. 
GooD  wiFB  —  mara  ta  gabillot ;  il 
mara  tad-dar  ;  mara  ta  darha. 

GooD  wiLL — volontà  tajba,  ghożża ; 
avviament  ta  ne^oziu,  ħanut  etc,  (fil 
cummerċ)  trawwim  (minn  traxowem). 
GooDY— twajjeb,  semplici,  belhieni; 
mara  tajba,  mara  cap  tad-dar,  mara 
ta  darha ;   goody  Blake  xoas  old  and 
poor,  (Wontsworth,  Goody  Blake),  ix- 
xwejħa  it-twajba  Blake  cbienet  xiha  n 
fkira;  ^oodV^  kalba  ta  gewża  jew  ta 
gellewża  (chif  isejħula  I-Àmeric&ni) : 
goodiesy  cejciet,  ħwejjeġ  ħelwa  ;  she  is 
alxjoays  sxtcking  goodies^  m'hix  ħlief  tie- 
col  (tarda)  ic-cejciet. 
GooDtsHip  —  tieba. 
GooGiNGS—il  fiminelli  tat  tmun. 
GooLB  —  selħa,  fetħa  fħajt;    pas- 
8ftġġ»  jew  mogħdija,  f ħajt ;  canaf  fil 
moll  li  jagħmel  il  mewġ  tal  baħar. 
GooM  I  kamħ,  żbul  tal  kamħ  (li  jic- 
GooN  /  ber  fl-India), 
GooR — zoccor  li  jagħmlu  I-Indiani 
mit-tamar  maghsur. 

GooRoo  —  kassis,  cappillan,  jew  curat 
tal  Indiani. 
GoosANDBR— isem  ta  tajra,  is-serra. 
GoosB  ~  wiż^a ;  ħadida  tal  mogħdija 
tal  ħajjata;  ħaġa  belgha,  babbu;  tpex- 
pex  (fit-teatru  etc);  tfiey  had  a  goose 
for  dbxner  Insi  Xmas^  chellhom  wiżża 
ghal  1-icheI  fil  Milied  li  għadda) ;  come 
tn,  tailor,  here  you  may  roast  yoxir 
gooscy  (Shak««8pettr.  Macbeth  II^  S), 
ejja,  idhol,  ħajjàt,  hawn  tista  ticwi 
(issaħħan^  il  ħadida  (tal  mogħdija^; 


xohat  a  goose  you  are  I  x'inti  babbn 
(x'inti  ibleħ;! ;  he  xjoas  goosed  last  xiight^ 
he  xjnasgoosed  the  night  be/ore, (Dlekf^nn^ 
Ilard  Times),  il  bierah  fil  għaxja  pex- 
pxulu  (it-teatru)  u  il  bieraħtlura  fil 
ghaxija  pexpxulu  ucoU. 

GoosBBBRRY  —  frott  bħal  ċawsli  li 
jagħmluh  wisk  cunserva;  gooseberru 
fool,  pasta  bil  crema  u  minn  dan  il 
frott. 

GoosB  OAP— wieħed  ibleħ,  haġa  bel- 
għa,  babbu. 

GooBB  ooRN— ġummar. 

GoosB  FBAST-San  Michiel  (dħul  il 
ħarifa). 

GoosB  FLESH  —  meta  gismeo  icun 
ponot  ponot,  jew  xewc  xewc,  meta  tit- 
chexchex  bil  bard  jew  tiehu  xi  ħasda 
jew  katgha. 

GoosB  FooT  —  isem  ta  ħaxixa,  in- 
nittiena. 

GoosB  ORAss  —  isem  ta  ħaxixa,  il 
għobbejra. 

GoosB  NBgK— ganċ  f  pinnur  etc.  ta 
bastiment ;  davit,  jew  dawc  il  ħadidiet 
bħal  macina  biex  iżommu  il  frejgatini 
mdendlin. 

GoosB  PADDLB— takdef  ħażin  jew  ad- 
doċċ. 

GoosB  QuiLL  —  pinna  tax-rix,  rixa 
cbira  mil  ġwienah  tal  wiżża. 

GoosBRY— post  fejn  iżommu  il  wiżż, 
gallinar  cbir,  bitħa  etc.  għal  wiżż; 
bluha. 

GoosB  SKiN  (gqps€  fUsli)  —  dawc  il 
ponot  bhal  xewo  etc.  li  jitilgħu  fil  ffilda 
jew  fil  gisem  meta  wieħed  icun  moss 
il  bard,  jew  icun  jibia;  wA^n  I  saw  him 
coming  toxoards  us  my  skin  began  to  rise 
into  xohat  is  vulgarly  termed  goose  skin^ 
meta  rajtu  gej  lejna  gismi  beda  ikum, 
ngħejdu  aħna,  xewc  xewc  ("bhal  mħao- 
ca). 

GoosB  wiNG  —  pinzell  tar-rix  ("tal 
gewnaħ  tal  wiżża  )  għattfarfir  tat- 
trab  etc;  tarf  ta  kala  (ta  biċċa  klugh). 

GoosBYGANDBR— ħaġa  belgha,  bab- 
bu,  ibleħ. 

GoppBR— annimal  b'erba  sakajn  li 
ighammar  talit  lart  (kalb  it-trab  etc.) 
bnat-talpa;  jinsab  fl-America,  fl-arti^ 
jiet  ta  ma  dwar  ix-xmara  Mississippi. 


7X 

Digitized  by 


Google 


GOP 


—  562 


QOS 


Goppisn— suppervjjcburi,  mimli  bih 
in-nifsu. 

GoRAL— xorta  ta  cerv  ta  lewn  griż 
jew  lewn  il  ġurdien,  daks  mogħża,  li 
jinsab  fl-Àsia  fil  Muntanji  Imalajja. 

GoRDELLT  —  żakk  cbira,  wiehed  li 
għandu  żakku  cbira ;  gorbellied^  b'żak- 
ku  cbira ;  he  is  a  short  gorhelly  cliap, 
ragel  ksajjar  b'żakku  cbira. 

GoROE— ghadira  bl-ilma  ghal   ħut. 

GooR  cocK'isem  ta  tajra,  il  ħagla 
sidritha  ħamra  (ighedulba  ucoll  gronae). 

QooR  oRow ^ xorta  ta. ċawlun. 

QoRDUN— tkil,  difficili,  scabrus. 

GoRDiAN  KNOT  —  il  għokda  (rabta 
sħiħa  u  tkila  biex  tħolla)  li  rabat  Gor- 
dius  b*mod  li  ma  ħalliex  it-truf  tal  ħa- 
bel  jidru. 

GoRB  —  demm  magħkud  ;  demm 
iċarċar  minn  ferita  etc. ;  girun;  ittak- 
kab  ;  tati  dakka  ta  karn  (tinfed  b'karn 
jew  b'dakka  ta  ras,  bħal  dic  ta  bar- 
ri  etc.  j ;  tagħmel  girun. 

GoRPLY— xorta  ta  dubbiena. 

GoRGB  -  grieżetn,  hawsla,  mogħdija 
bejn  żewġ  għoljet  jew  muntanji  ;^  il 
canal  ta  rota  ta  taljola ;  tibla,  tiecol, 
tbawsel ;  tintela  sa'l  ponta  ta  mnieħ- 
rec ;  tiecol  sa  chemm  thoss  żakkec  sej- 
ra  tinkasam. 

GoRGED  —  bil  gherżuma ;  (  fl-armi 
jew  fl-araldica)  curuna  dwar  gherżu- 
maj'ew  għonk  ta  xi  annimal  jew  għas- 
fur ;  t^  is  blazofied  as  gorged  witli  a 
crown,  (ir-ras  tal  ghasfur  etc.)  fl-arma 
tiegħtt  igiba  mdawra.  b'curuna. 

GoRGBous— ta  ġmiel  cbir,  ilellex,  li 
igħajjat  ferm ;  sabiħ  li  ma  ngħejdlecx. 
^GoROBODSLY— bi  ġmiel  li  ma  bħalu, 
bi  ġmiel  li  igħaxxak;  goldeii  and  red 
abore  it^  t/ie  clouds  float  gorgeouslr/, 
(Longfellow.  The  Castle  by  the  Sea), 
is-sħab  mil-Iewn  id-deheb  u  bl-ahmar 
fuku,  jittajjar  Cgħaddej  fil  għoli)  bi 
ġmiei  li  ma  bħalu. 

Gdrobousnbss  —  ġmiel  cbir,  cobor, 
manjificenza,   tlellix. 

GoROER — biċċa  armar  tal  gwerrieri 
li  tgħattilhom  il  griezem  (biex  tħarsi- 
Ihom  grieżimhoni^;  mactur  għal  ghonk. 

GoRGBRiN— il  biċċa  ta  fuk  ta  capi- 
tell  (colonna). 

Go»aBT  —  biO*a  metall  gejja  bhal 


nofs  kamar  li  il  gwerrieri  idendlu  ma 
għonkhom  (  kuddiem  )  biex  iħarsu 
grieżimhom;  biċċa  għodda  tat-tobba 
li  jusaw  meta  jaghmlu  xi  operazioni  ta 
xi  fistla. 

GoRGON— ras  cbira,  ħaġa  li  twaħħax; 
li  twerwer  bil  biża ;  (fil  Mitologia)  ras 
Medusa  li  cull  min  chien  iħares  lejha 
chien  isir  tal  gebel. 

GoRGONBAN  )  H  iwaħħax,  li  iwerwer 

GoRGONiAN   j  bil  biża. 

GoRGONBJA— mascri,  uċuħ,  ta  Me- 
dusa, 

GoRGONizB  -—  tagħmel,  tibdel  ħaġra 
lil  min  ihares  lejc. 

GooRĦBN— ħaġla  ta  sidritha  ħamra 
(mara). 

GoRiLLA— il  gorilla,  xorta  ta  xadin 
obir,  li  ghandu  wisk  mil  bniedem. 

GoRiNG  —  tinghisa.  tokba ;  nigża, 
biċċa  klugħ  ('li  gejja  bħal  girun). 

GoRMAND— żakkiek,  wecchiel. 

Gormandi8b|    gula,    ħneżria  għall 

GoRMANDISMi      ichol. 

GoRMANDiZER— ara  Gormand. 

OoRSB— ħaxixa  bix-xewc,  ħaxixa  li 
tnigghes  bħal  għolliek. 

GoRSY— bil,  li  fih  il,  għolliek. 

GoRTYNA— xorta  ta  cwamel. 

GoRY— mgħotti  bid-demm  jew  oollu 
demm  magħkud,  mċallas  jew  mċappas 
bid-demm  maghkud. 

GosHAWK— seker,  is-seker  castur. 

GlosLiNG  —  wiżża  żghira,  fellus  tal 
wiżża  ;  dawc  il  pendenti,  bhal  msielet, 
li  joħorġu  (floc  il  frott)  fis-siġar  tal 
gewż,  prinioli  etc. ;  wi^ed  ibleh,  ħaġa 
belgħa,  babbu. 

GosPBL— Evangeliu ;  aħbar  tajba; 
verità  divina,  Teologia  ;  tgħallem  il 
verità  divina,  jew  I-Evangeliu ;  tip- 
priedca  I-Evangeliu  ;  you  must  not  be- 
lieve  t/ie  xoords  just  for  Gospel,  matridx 
(ma  għandecx)  temmen  dan  il  cliem 
coUu  (li  igħedulec )  bħala  Evangelin 
(bħalaverità  infallibli). 

GosPBL  BOOK— il  bibbia,  il  ctieb  tal 
Evangeliu. 

GosPBL  Gossip  —  wieħed  (bniedem) 
semplici  li  ma  jaghmilx  ħlief  jitchel- 
lem  n  irid  ifisser  I-Evangeliu  lill  oħ- 
rajn. 

Gospi^L  LiG^Ts  —  l-aocoliti  li  icun 


Digitized  by 


Google 


60g 


-  663  - 


GOU 


hemm  wiehed  cull  naħħa  mal  ctieb  tal 
Eyangeliu  jew  il  misBai  wakt  li  id- 
Diacunu  icun  icanta  1-Evangeliu  f  xi 
kuddiesa  cantata. 

OosPBL-siDB— dic  in-naħħa  tal  al- 
.  tar  fejn  jinkara  1-Evangeliu;  in-nahħa 
tax-xellug  tal  altar,  Comu  Evangeli. 

OosPBL-wRiGHT — wicħed  mill*erba 
Evangelistiy  chittieb  tal  Evangeliu. 

OosPBLizB  —  tgħallem,  tippriedca 
1-Evangeliu. 

OosPBLLBR— wieħed  mill-erba  Evan- 
gelisti,  Evangelista ;  id-Diaconu  f  kud- 
diesa  bil  ministri. 

GosPBLLizB  — tgħallem  billi  tippried- 
ca  1-Evangeliu. 

OosBAMBR— bħal  għajbur  jew  ħjut 
ħjut  li  jittajru  mis-siġar  fil  ġranet 
tas-sajf. 

Gossip — xbin  jew  xbint,  parrin  jew 
parrina  tal  magħmudija ;  ċacċarun, 
lablàb ;  tlablab,  tpaċpaċ,  titchellem  u 
.tghejd  bħan-nisa;  ċaċċir,  tlablib,  ghaj- 
duty  discors ;  to  siand  gosaip  or  sponsor 
tOy  tcun,  taghmeli  parrin;  io  gossip, 
tixxala,  tiddeverti ;  witfi  all  my  hearij 
ril  gossip  at  thisfeast,  (ShakespHare, 
Comedy  of  Errors)y  bil  kalb  collha  nix- 
xala  f  din  il  festa  (magħmudija). 

OossiPBR—lablàb,  ċaċċarun. 

OossiPiUM— isem  ta  pianta  (is-siġra 
tal  koton). 

OossiPY— li  iħobb  jiċċaċċra,  ilablab, 
igħejd  etc;  she  is  a  gossipy  xooman^  dic 
mara  li  tħobb  dejjem  tghejd,  li  tħobb 
tlablab. 

OossooN  (bl-Irlandisi^—tfajjel,  tifel, 
ġuvnott. 

OosTiNG— ħaxixa,  bħal  marubia. 

GoT  —  it-temp  passat  u'l  particip 
passat  tal  verb  get  (ara). 

OoTB  —  canal  jew  mogħdija  għal- 
ilma. 

OoTH— wieħed  mil  Ooti  jew  mill  li 
Scandinavi  antichi ;  wieħed  min-nies 
barbri. 

GoTĦAMisT  —  wieħed  li  jarra  sħiħ, 
wiehed  li  ma  jagħmilx  ħlief  jisbalja. 

GoTHAMiTB— <|ro</Mimw<  (ara). 

OoTHARDiTB— isem  ta  mineral,  hecc 
msejjaħ  għaliex  jinsab  fil  muntanji  ta 
San  Oottardo. 

GoTHio— Ooticu,  tal  Ooti,  Isien  (il- 


lingua)  tal  Ooti ;  the  gothic  style  ofar- 
chitecture^  stil  ta  bini  goticu  (li  gej 
ħnejja  bil  ponta  bħal  cnejjes  tal  In- 
glisi  etc.) ;  goUiic^  CstampaJ  goticu  jew 
b'tipi  (carattru)  goticu. 

GoTHicizB—tagħmel  goticu,  tarġa 
tagħmel  barbaru  jew  ta  żmien  il  Ooti. 

OoTTBN  —  particip  passat  tal  verb 
get. 

GouoB— żgorbia,  taħdem,  ittakkab 
bi  żgorbia  ;  briccun,  impustur ;  tidħac, 
iddaħħal  fix-xcora. 

OoujBBRS~il  mardveneriu. 

GouL— tghajjat. 

GouLAND—xorta  ta  fju»,  il  marga- 
riti  salvaġġi. 

OouLARD  —  dua  li  issir  miċ-ċomb, 
tajba  għal  1-infiammazioni  (biex  tniż- 
żel  l-infiammazioni). 

OouLB  — il  grieżem. 

GouRA— xorta  ta  ħamiem. 

OouRD-kargħa  tal  fliexchen,  kar- 
għa  magħmula  flixcun  ;  xorta  ta  dadi 
għal-Iogħob. 

OouD-woRM— isem  ta  dudu  li  jinsab 
wisk  fil  fwied  tan-ngħaġ. 

OouRDB— gorda,  biċċa  flus  (munita) 
Americana  ;  current,  wied  ("tax-xita^ ; 
let  i/ie  gourdes  of  ilie  rain  come  doxon^ 
(Harding),  erħilujinżel  (jiġri  1-isfel) 
il  current  jew  il  wied  tax-xita. 

OouRDiNBSs)  °®*»  f  riġlejn  iż  żwie- 

^  >-  mel    wara    xi    mixia 

GOURDINO    j  t^jia. 

OouRDY— b'riġlejh  (sakajh)  minfuħa 
(bħal  meta  icun  żiemel  wara  xi  mixia 
jew  giria  cbira. 

OouRiD/B  — xorta  ta  ħamiem  cbir  li 
ighammar  mrieħel  mrieħel  jew  ktajja 
ktajja  cbar. 

OouRMAND— wecchiel,  żakkiek. 

OouRMET — wieħed  li  jifhem  fix-xorb 
u  fl-ichel ;  wiehed  li  għandu  palat  taj- 
jeb. 

GousLY— xorta  f għamla)  ta  arpa  li 
chienu  jusaw  is-SIavi  jew  in-nies  tas- 
Slavonia. 

OouRNBT — isem  ta  ħuta. 

OouT— pullagra  jew  gotta  ;  katra ; 
namra,  mnabba,  gibda ;  poor  wotnan^ 
she  snffers  from  iJie  goutj  msejcna  (mis- 
china)  tbati  bil  pullagra ;  goui  is  a 
disease  produced  by  ilie  excess  ,of  uric 


Digitized  by 


Google 


GĠtJ 


—  664 


QOV 


acid  in  the  hlood^  il  pallagra  hia  marda 
li  issir  billi  ("meta)  ioan  hemm  bosta 
ocida  orica  fid-demm  ;  /  aee  thee  still, 
and  on  tlie  blade  o/  thy  dudijeon  gouts 
ofblood^  Shakespear,  Macbeth).^  Jena 
għadni  narac,  a  fak  il-lama  ta  li  stal- 
let  tiegbec  nara  katriet  tad-demm; 
catalogues  serve  for  a  direction  to  any- 
one  that  haa  a  gout  for  thc  like  atudiesy 
(Woodward,  onfoeeiUj^  il  cataloghi 
iserva  ta  għajnana  lill  dawc  collha  li 
iħobba  (li  hama  mogħtijin  għal)  dan 
li  stadia. 

QouTBN— tkattar  bħal  ma  tagħmel 
iz-xemgħa  meta  taghmel  ir-rattam. 

QouTiTY— bil  gotta. 

Q0UTI8H— li  għandu  id-dispoBizioni 
tal  (li  jista  ican  ibati  bil)  gotta  jew 
bil  pallagra ;  li  għanda  ftit  u  xejn  mil 
(jew  li  isofri  actarx  bil)  pullagra. 

QouTous — ara  gouty, 

GouT-STONBB — iż-żrar  jew  il  gebel 
fid-demm  li  iwaġġa  fil  mard  tal  pul- 
lagra. 

QouT  WBBD  i  isem  ta  ħazixa  il  goat 

GouT  woar  /  weed. 

GouTY— bil  gottajew  bil  pullagra, 
li  għandu  jew  li'ibati  bil  pullagra ;  tal 
pullagra ;  minfuħ  li  donnu  bil  pulla- 
gra ;  minfuħ  ferm,  b'nef ħa  cbira. 

GovB— gozz.  munzell  ħuzlief ;  tim- 
munzella,  tagħmel  munzell  bil  katet 
tal  ħuxlief. 

QovBRN  ^  taħchem,  iBsaltan,  tlig- 
gem,  tiggverna ;  triegi,  tmizzi ;  traż- 
żan,  tirghen,  iżżomm ;  a  good  king 
governa  his  people  by  means  of  wise 
iaw8  and  an  upright  administration^  ħe 
tajjeb  isaltan  f^jaħchem)  fuk  il  poplu 
b*ligijet  sewwa  u  amministrazioni  tal 
ħakk ;  it  le  the  helm  that  govems  the 
ahip^  it-tmun  li  iriegi  (imixxi  sewwa 
għal  fejn  għandu  imur)  il  bastiment ; 
sheiedesperate,  govern  A^r.Shakespear, 
Lear y,  S),  hia  kalilH,harxai  rażżanha 
(irghinha) ;  we  ought  to  govem  our 
passions,  imissna  f'għandna)  nra^inu 
(ngħaccflu)  il  paHHionijet  tagħna. 

QovKRNAiiLB— li  jista  icun  mahcum 
jew  iggvernat ;  li  jista  jiira^ian,  icun 
mgħacches,  jew  mirgun  ;  lam  sorry  to 
say  he  is  not  governable,  jiddispiacini 
ngħejd  li  ma  hux  ta  min  jiggvernah 


Oi  m*hux  ubbedient,  li  ma  jisma  minn 
ħadd) ;  tell  him,  you  are  sure  to  succeed, 
he  is  so  governable,  għejdlu,  sgur  jir- 
nexxilec  li  trid,  għaliex  dac  bniedem 
li  jokgħod  (jew  li  jiccuntenta)  għol 
collox. 

GovEBNANOB— mgiba,  diportament. 

QovBBNANTB  —  govemauti,  mara  li 
ghandha  (icollha)  ħsieb  it-tfal. 

GovBRNATiON— ara  government. 

QovBRNBSs— governatrici;  governan- 
ti,  majistra  jew  mara  li  għandha  ħsieb 
it'tgħalim  u  I-educazioni  tat-tfal ;  il 
mara  ta  suprintendent  (  govematur 
jew  direttur)  ta  ħabs. 

QovBRNBBsiNa  —  il  professioni  (  li 
stat,  ufficciu )  ta  governess  (ara) ;  slie 
has  taken  up  govemessingy  hia  għazlet 
li  issir  governanti. 

GovBBNiNo  — li  jaħchem,  li  iriegi,  li 
irażżan,  li  jirghen,  li  iżomm;  tliey  are 
t/ie  governing  party  here,  huma  il  par- 
tit  li  jiccmandaw  hawn  ;  a  goveming 
wind,  riħ  li  jaħchem,  (li  jirbaħ  hu). 

QovBRNLBss — bla  (minn  għajr)  gver- 
natur,  bla  cmand,  ħacma  etc. 

QovBRNMBNT  —  gvcm,  amministra- 
zioni,  ħchim  ;  tal  gvern ;  tlie  CouncU 
of  Government^  il  Gunsill  tal  Qvern;/ic 
has  the  Govemment  of  the  province  in 
hishanda,  għandu  il  ħchim  (it*trigija 
jew  I-amministrazioni)  tal  provincia 
f-idejh;  the  govemment  schools,  li  schej- 
jel  tal  gvern  ;  he  never  had  any  govem- 
inent  ofhimself  katt  ma  għaraf  iraż^.an 
(iriegi  sewwa)  lilu  in  nifsu  ;  he  is  a 
man  of  govemment,  ragel  sewwa  (li  jaf 
irregula,  tal  cmand). 

GovBRNMBNTAL — tal  gvem,  gverna- 
tiv  ;  he  is  one  of  the  members  favourable 
to  the  governmental  policy,  hua  wie- 
ħed  mil  membri  li  i;^.ommu  mal  poli- 
tica  tal  gvern  (wieħed  mil  governativi). 

QovBRNOR— governatur,  dac  li  (min) 
iriegi;  ħachem  ;  bdot ;  surmast,  għal- 
liera;  cap/suprintendent,  direttur  etc.); 
11  is  Excellency  the  Goi'ernor  is  to  dis- 
tribute  thc  prizes,  il  Qovematur  sejjer 
jati  il  premi' ;  he  is  the  govemor  of  the 
whole  business,  f  idejh  (hu  li  irigi)  l-af- 
farijiet  collha  ;my  son  had  always  good 
tutors  und  governors,  ibni  chellu  dejjem 
surmastrijiet  tajba  ;  do  you   know  Uie 


Digitized  by 


Google 


ĠOV 


-  56S- 


GftÀ 


goveimor  ofihe  Bank  o/  JEnalandf,  tafa 
id-direttur  tal  Bano  tal  Inghilterra; 
who  is  the  govemor  herel^  min  hu  il  oap 
hawn?;  gas  governor,  bħal  registru 
għad-dħul  jew  mogħdija  tal  gas  mill 
caldaruni  għal  oondotti  il  cbar  soond 
il  bżonn  li  ican  hemm. 

OovBRNOR  Gbnbbal  —  Vioere  ;  the 
Governor  Oeneral  of  India^  il  Vicerà 
tal  India. 

QovBRNORSHiF— il  grad,  ufficiu;  rank 
ta  governatur. 

Oow— balalu,  Btupidu,  ħaġa  belgħa, 
ibleħ. 

OowAN  fdaisy)— margariti  (fjnr) ;  ae 
freah  aa  a  May  Oowan,  (Keotf,  Guy 
Mannering\  fuk  ruħu  donnu  fjur  tal 
Margheriti  ta  Mejju. 

GowANBD—- collu  (mimli^margheriti. 

GowANT— sabiħ  bil  fjuri  tal  mar- 
gheriti ;  a  gowanicday^  ġurnata  eabiħa. 

GowD  —  ornament,  biċċa  (  ħaġa  ) 
għat-tiżjin,  biċċa  i  ħaġa )  tal-Iogħob 
tat-tfal ;  deheb. 

GowDBN— (bħal  goldenj  tad*deheb» 
mdiheb. 

GowDBN-KNAP— zorta  ta  lantosa. 

GowDiBS— isem  ta  ħuta  (bħal  pix- 
xispat). 

GowisH  —  ibleħ,  belhieni,  stupidu, 
balalu. 

Gow.SHNBss  -  blulia,  stupidaġni. 

GowK  —  ( il  cuckoo  )  ħaġa  belgha, 
ibleħ;  to  hunt  ihe  gowk^  tagħmel  baġa 
ta  ibleħ. 

GowKs  BRRAND  -  daħoa  li  jidħou  b*xi 
ħadd  fl-ewwel  ta  April. 

Gowk's  storm  —  tempesta,  maltem- 
pata  cbira  li  iddum  il  ġranet. 

OowKiT— stupidu,  ibleħ,  ħaġa  bel- 
għa,  balalu. 

OowL— tgħajjat,  tingħi. 

OowLB  —  mogħdia,  passaġġ,  ħofra 
bejn  żewġ  għoljet. 

OowLBB— ragħaj  il  bakar. 

GowN—libsa  tan-nisa,  ċulkana,  du- 
blett;  a  dremug  gown^  ġobba  di  camra 
(Ibies  ta  rgiel  għal  gewwa  id-dar) ;  do- 
ga  jew  toga, '  (tal  avucati  etc. j;  the 
judges  were  all  in  their  caps  and  gowns^ 
li  mhalfin  chienu  collha  (libsin)  bil 
berrittin  u  id-doga  ;  gown,  wieħed  law- 
riat  fiMigi  (avucat)  jew  fit-Teologia; 


any  otJier  man  of  ilxe  gown^  (Maeaalay, 
History  of  EnglandJ^  ragel  jeħor  (hadd 
jeħor)  iawriat. 

GowMBD-liebes  ittoga,  bit-toga. 

GowNSMAN— min  (wieħed  lawriat  li) 
igib  jew  jilbes  it-toga);  professur  ta 
Università. 

GowPBN  -il  ħofra  tal  id  (meta  wie- 
ħed  ilesti  biex  jilka  xi  ħaġa  fidejh) ; 
mimli  id ;  tarfa  b'idejc  it-tnejn  miftu- 
ħa  u  ma  xulxin. 

GowPBNFULr-mimli  id. 

GowT  —  fetha,  passaġġ,  canal  jew 
mogħdija  ghal  1-ilma. 

GozzARD  —  min  jindocra  il  wiżż ; 
iblaħ,  miġnun. 

Grab— tahtaf,  tati  is-salt  biex  taħ- 
taf  jew  tiehu  ħaġa;  xorta  (iaem)  ta 
bastiment  Indian  (tal  Malabar)  b':iewġ 
arbli  u  b'żewġ  prujet. 

Grabbbr— min  jahtaf  jew  jati  is- 
salt  biex  jeħu  ħaġa  ghal  għarrieda. 

Grabblb  — itteftef,  tfittex,  timxi  bit- 
teftif  (bħal  meta  wieħed  jimxi  fid- 
dlam);  tinxteħet  fl-art  (tokgħod  mix- 
ħut  fl-art). 

Graob— ħlewwa,  ġmiel,  grazia,  bar- 
oa,  ħniena,  maħfra ;  titlu  ta  Duca  jew 
ta  Arciskof;  iżżejjen,  tirkem,  issebbaħ, 
tbierec;  ehe  is  admiredhy  everyone  there 
for  her  grace^  msAbuba  minn  culħadd 
gbal  ħlewwa  (jew  għal  ġmiel)  ta^ħha ; 
if  Ood  gives  me  jriwtf,  jecc  Alla  jatini 
il  grazia  ;  he  is  in  a  state  of  grace^  {in- 
sab  fli  stat  tal  grazia  t-AIIa ;  you  doni 
seem  to  have  any  grace^  donnoc  ma 
għandec  I-ebda  nniena;  he  does  not 
givc  one  minutes  grace^  you  must  be 
punctual,  ma  jatix  (ma  jahfirx)  minuta 
żmien,  jahtieġ  tcun  hemm  fil  ħin  sew- 
wa  ;  tliere  wos  also  His  grace  ihe  Arch- 
bishop  of  Malta^  chien  hemm  ucoll 
I-Arciskof  ta  Malta  ;  when  he  met  the 
Duke  he  told  him  ^^Does  your  grace  wish 
to  come  and  see  my  museum  f  "  meta 
Itaka  mad-Duca  kallu  '^Trid  tigi  tara 
il  uinsou  tigħi?";  these  fringes  will 
grace  tlie  room  very  much^  il  freneż  iżej- 
nu  (isebbħu;^  il  camra  ħafna ;  grace 
afUr  meals^  it-talba  ta  kabel  I-ichel ; 
did  yon  sny  you  grace  ?,  għedt  it-talba 
ta  kabell-ichel?;  days  of  grace^  (fil 
cummerċ)  il  ġranet  tal  grazia  li .  jah- 


Digitized  by 


Google 


QRa 


—  666  — 


OħÀ 


fro  jew  li  iħalla  wara  iż-żmien  stabilit 
tal  għeluk  ta  ħlas  ta  cont  etc.;  throne 
of  Gmce^  it-tron  t'Alla  Mmbiereo 
(minn  fejn  Alla  ixerred  il  grazii  jew 
il  barea  Tiegħn) ;  to  come  to  the  throne 
o/  Oraee^  tersak  lejn  Alla  per  mezz  ta 
it-talb ;  to  get  info  one's  good  grucee^ 
tcan  maħbab  (migiub)  minn  xi  ħadd 
Cminn  bniedem) ;  he  managed  to  get 
into  my  c/iief*s  graces,  ra  cbif  għamel  u 
daħal  f  kalb  il  cap  tiegħi ;  with  a  good 
grace^  tajjeb,  chif  jixrak,  cbif  imor,  bil 
gost,  bil  grazia ;  wit/i  a  bad  grace,  gof- 
fament,  bla  grazia,  bla  gost. 

Gbaoe  DRiNK —  ittazza  li  dawc  li 
icunu  li  pranzo  jixorba  bis-saħħa  ta  xi 
ħadd  jew  ta  xulxin  flimchien  kabel  ma 
ikumu  mil  mejda  (wara  li  isir  ir-rin- 
graziament  ta  wara  1-icbel). 

Gbaob-btbokb— 1-aħħar  dakka(f  biċ- 
ċa  xogħol)  id-dakka  ta  li  mghaliem. 

Gbaob-oup  — ara  grace  drinL 

Gbaobd— bil  grazia,  mbierec,  sabih, 
virtuB. 

Gbaobful— sabiħ,  eleganti,  bil  gra- 
zia,  li  jixrak,  mżejjen  bil  ġmiel  u  bil 
hlewwa ;  ħlejju,  grazius. 

Gbaobpulnbbb— ġmiel,grazia,  ħlew- 
wa,  sbuħia. 

Gbaoelbbs— mkit,  cbiesaħ,  bla  gra- 
zia;  abandunat,  ħażin;  a  graceleaa 
hearty  kalb  hażina  (viziata,  corrotta). 

Gbaobnote  —  fil  musica,  nota  mi- 
żjuda  biex  tati  gost  jew  issebbaħ. 

Gbaobs  (fil  Mitolo^ia)  —  tliet  aħwa 
allat  nisa,  foloz,  li  isimbom  Eufrosina, 
Aglaja  u  Thalia, 

Gbaob  8AYBB— dac  li  ighejd  it-talba 
u  ir-ringraziament  ta  kabel  u  wara 
1-ichel. 

GBAOiLB-maghlub,  rkiek,  niexef. 

Gbacilis— isem  tamusculu  fil  coxxa. 

Gbaoility  —  għelubija,  nxufija,  rek- 
ka. 

Gbaoious— ħanin,  kalbu  tajba,  hlej- 
ju,  maghġub,  grazius,  ħieni ;  and  t/ie 
Lordwae  gracioua  unio  Viem,  u  Alla 
chien  ħanin  maghhom  ;  w  he  gracious 
in  the  peoples  eyeitf  (Shakedpeans  'd 
Henry  IV )^  magħġub  fgħajnejn  il 
poplu  ? ;  gracious  be  the  issue,  (ShakeR- 
peare,  Jrinters  TaleJ^  ħieni  icun  il 
frott ;  no  face  so  gracious  is  as  mincy 


(Shakespoare,  Sonnet),  1-ebda  wiċċ  ma 
bu  sabiħ  (ħelu  jew  grazius)  daks  tie- 
għi ;  Good  Gracious  !,  il  Mulej  ; ;  mar- 
riedy  o  my  araci'jusl^  miżżewweġ !...  il 
Mulej  I...  anjar  ma  ngħejd  xejn  ! 

Gbaoiousness— tieba,ħniena ;  ħlew- 
wa,  ^miel ;  the  graciousness  ofhis  ans- 
wer  made  no  impression  on  them,  il' 
ħlewwa  tat-twegiba  tiegħu  ma  għam- 
litilhom  ebda  impressioni  (ma  ittiefsa 
xejn  għal  ħlewwa  li  biha  ho  wegi- 
bbom). 

GBACKLB'isem  ta  għasfur. 

Gbadation— gradazioni,  tlugħ  tarġa; 
mogħdija  il  kuddiem  bil  ftit  il  ftit  jew 
għal  xejn;  scala  ta  lewnijietete. 

Gbadational)  li  igħaddi  il  kuddiem, 

Gbadatoby  )  li  jitla  il  fuk  bil  mod 
il  mod,  gradatament  jew  bil  gradi 
(m'hux  fdakka  jew  fsalt  wieħed);  it- 
taraġ  li  jati  mill  cunvent  għal  cnisia. 

Gbadb— grad,  ranc,  tarġa ;  tippiana 
mogħdija  għal  ferrovia  ;  /le  obtaineda 
certificate  of  the  second  grade,  ħa  certi- 
ficat  tat-tieni  classi  (grad) ;  t/^ey  will 
grade  t/iis  road  next,  issa  1-ewwel  ma 
jippianaw  (jinvellaw)  din  it-triek. 

Ubadbly  —  li  jixrak,  sewwa,  chif 
imur. 

Gbadibnt— li  jitla  u  jinżel  għal  xejn 
għal  xejn  ;  li  jimxi  bil  ftit  il  ftit. 

Gbadinb— xorta  ta  scarpell  (furma* 
tur  )  bis-snien,  ta  U  sculturi,  (  biċċa 
għodda  tal  isculturi). 

Gbadual— gradwal,  ctieb,  talba  fil 
kuddiesa;  li  jitla  għal  xejn  għal  xejn; 
imur,  jigi,  jintgħamel  bil  ftit  il  ftit; 
jitkassam  ħaġa  ħaġa;  Bcalini,  taraġ 
(bħal  dac  li  jusaw  igibu  fuk  1-altar  fil 
cnejjes  biex  iniżżlu  sfera  etc. 

ĠBADUALLY—gradatament,  bil  mod 
il  mod,  pass  wara  1-jeħor ;  already  the 
designs  of  t/ie  court  begin  gradually  to 
unfold  t/iemselves,  (Maeaalaf,  Ilistory 
of  England,  Chap.  VI J^  già  il  pianijet 
(sigrieti)  tal  korti  bdew  jinchixfu  bil 
mod  il  mod  (h\\  ftit  il  ftit). 

Gbaduality  —  progressioni  (mogħ- 
dija  il  kuddiem  bil  (tit  il  ftit)  rogulari. 

Gbaduatb— lawriat(wieħed  li  għan- 
du  il-lawria);  ittalla  għal  xej  għal  xej; 
tagħmel  bil  ftit  il  ftit ;  tkassam  ħaġa 
ħaġa ;  tkassam  fi  gradi ;  tati  il-lawria ; 


Digitized  by 


Google 


GRA 


-  667  — 


QRA 


titla  ghal  xej  għal  xej,  tmnr,  issir  bil 
mod  il  mod  jew  bil  ftit  il  ftit ;  tieħu 
il-lawria ;  I  remember  when  he  wae 
graduated  a  doctor,  niftacar  meta  ħa 
il-lawria  ta  tabib  ;  he  is  a  graduale  of 
our  University,  dac  lawriat  fl-Univer- 
^ità  tagħna  (ta  Malta). 

Graduatbd— lawriat.  bil  gradi,  tiela 
bil  mod  il  mod  jew  għal  xejn  gbal 
xejn. 

Oraduatbd  bottlb  —  flixcan    li  fil 

.  ħgieġ  tiegħu    icollu    immarcati    sin- 

ghi  etc  li  jara  gradi,  kesien  (cbejl  etc.) 

Qraduatbd  oup  —  tazza  (bil  gradi 
immarcata  għal  cbejl)  tal  ispiżżiari. 

Graduatebhip— il  grad  li  icollu  wie- 
ħed  lawriat. 

Graduatino  7    lawria  ;   tliegħ  ghal 

Graduation  )  xejn  ghal  xejn ;  tak- 
sim  ħaġa  haġa ;  tkegħid  ta  ilma,  li- 
quidu  etc.  f  recipienti  cbar  ċatti  għal 
1-aria  biex  ifittxu  jixxuttau. 

URADUATOR--biċ€a  għodda  (macna) 
biex  biha  ikassmu  linji,  curvi  etc.  fi 
gradi ;  post  fejn  ikeghdu  liquidu  etc. 
f  current  ta  aria  biex  ifittex  jixxotta 
mil  l-ilma  li  icun  fih. 

Graduation  (  fl-Astronomia  )  -  it- 
taksim  ta  archijiet,  circhijiet  fi  gradi, 
minuti  etc. 

Gradub  -  diziunariu  tal  prosodia  li 
iservi  ta  għajnuna  lill  dawc  li  jictbu 
il  poesija  Qrieca  jew  Latina ;  he  aet  to 
xoorkas  much  as  posMle  without  gradus 
or  other  help^iT.  Hujrhp^»,7bm  Broxonn 
School'dayajy  beda  jicteb  chemro  jiflaħ 
minn  għajr  u  la  il  gradus'  u  l-ankas 
għajnunjet  oħra. 

G\uFF  -  suprastant ;  foss  ;  tilkimn, 
tlakkam  ;  twaħhal,  tkigbed  ma  xulxin; 
thawwel. 

Graffaoe  —  Bcarpa  jew  izi.urżieka 
tan-naħħa  ta  gewwa  ta  foss. 

Graffbr— nutar,  sensal  taB-self  tal 
fluB. 

Graffiti— hżuż,  chitba  mal  ħajt  tal 
antichi  li  jinsabu  fil  catacombi,  fid- 
djar  li  chienu  marduma  ta  Pompej  etc. 

Graft  —  tilkima;  tlakkam;  tinfiU 
za ;   tiċċomba  ħabel. 

GnAFTER — min  ilakkam;  siġra  li 
rainnha  tioħu  zocc  biex  tlakkam  bieh  ; 
fergħa  ghattilkim ;  xarġun. 


Graftino— tilkim  tas-Biġar  ;  tarf  ta 
ħabel  marbut  bi  flasca  ma  dwaru. 

Graftino  ohibbl  )  muB  jew  sicchina 

Graftino  knifb  j  tal  gardinari  li 
jusaw  biex  joforku  iz-zocc  meta  iridu 
ilakkmu;  sicchina  għat-tilkim  tas- 
Biġar. 

Graftino  tool  -bakkun  ghal  ktiegh 
tal  blat  (fit-taħfir  tal  foBsijiet). 

Gbaftlino— tilkima  ^«għira. 

Graħamitb— isem  ta  mineral. 

Grail— il  gradual  jew  ctieb  tal  inni 
u  psalmi  tal  cnisia  ;  frac,  trab,  ramel ; 
rix  rkiek  tasBeker;  dixx,  bacil  jew 
platt  ċatt  bħal  dac  li  ħasel  idejh  fih 
Pilatu  meta  kal  li  Gesu  sabu  innocenti. 

Grain— ħamħ,  kamħa ;  ħabb,  ħab- 
ba  ;  vinatura  tal  njam  ;  granell,  l-iċ- 
chen  użin,  tempra  ta  bniedem ;  tiż- 
bogħ  bbub  hbub  jew  millewn  (bħal) 
granit ;  tiwina  (tiżbogħ,  bil  vini  njam 
ngroppi  etc  u  taghmlu  jidher  bhal  njam 
jehor  naturali) ;  \  tfarrac  zoocor  etc.; 
ticconza  (tnehħi  ix-xaghar  milU  gild  ; 
trattab  il  gild ;  tati  il  frott  jew  tiffrot- 
ta ;  the  land  heqan  to  grain  (Gowbr), 
I-art  bdiet  tati  il  frott ;  a  grain  qfsalt, 
melħa  (bicca,  farca,  melħ);  twenty 
grains  make  one  scruple^^  ghoxrin  gra- 
nell  jagħmlu  scruplu  (pis)  ;  against  the 
grain,  contra  il  vina ;  contra  il  volontà 
jew  in-natural  ta  dac  li  icun  ;  graihs 
ofparadise^  xorta  ta  ħwawar  (  ħbub 
ħbub)  li  jaħarku  ferm,  tajbin  biex  iħal- 
tuhom  ma  li  spirtu  biex  ikawwuh. 

Grain  bin— foBsa  tal  kamh. 

Grain  BiNDBR-dac  it-tiben  li  bih 
jorbtu  il  katet  tal  kamħ. 

Grain  BRUiBBR— mitħna  għal  kamħ. 

Grain  CLBAVBR— macna  ghal  għażil 
tat-tkiek,  smid,  nuħħala,  tiben  etc 
minn  xulxin  wara  li  jindahaii  il  kamħ. 

G  RAi N  DRiLL  -^ macna  għaż-żrigħ  tal 
kamħ  fil  mogħdia  tal  moħriet  jew  in- 
dani  indani  tul  il  għalka. 

Grain  fork— midra,  furchetta  cbira 
ħafifa  tal  njam  għal  tkallib  tal  kamħ. 

Grain  ħullbr  —  macna  li  tkaxxar 
jew  tneħħi  il  hliefa  jew  il  koxra  ta  bar- 
ra  tal  kamħ. 

Grain  lbathbr  —  gild  ta*-żwiemel 
iccunzat ;  gild  iccun^at  u  lest  u  miz- 
bugħ  iswed  għa^«-żri^ben  tan-nisa  etc. 


Digitized  by 


Google 


QRA 


668  - 


QRA 


QBAiN-mLL'mithna  tal  kamh. 

Qbain  moth  —  duda  tal  kamħ,  il 
bumankar. 

Crainaob  —  ħlas,  daziu  tal  kamh; 
dritt  li  dari  cbienu  iħulsu  Jill  gvern 
dàwc  li  cbienu  idaħħlu  il  melħ  f  Lon- 
dra,  billi  jatu  mill  ghoxrin  wahda  tat- 
tagħbija  tal  melħ  li  chienu  idaħħlu  ; 
isem  ta  marda>  bħal  tumur  li  jitla 
friġlejn  iż-żwiemel. 

Qbainbd  —  magħmul  ħbub  ħbub ; 
aħrax,  iccuscsat  m'bux  lixx. 

Qbainbb— taħlita  (composizioni)  ta 
ħmieġ  tal  ħamiem  u  ilmà  ii  jusaw  fix- 
zogħol  tagħbom  dawc  li  jiccunzaw  il 
gild ;  siccbina  tal  cunzaturi  tal  gild 
biex  biba  ikaxxru  ix-xagħar  mill  gild; 
żebbiegħ  li  jiwina  njam  etc. ;  pinzell 
ghal  vinar  (għaż-iebgħa),  tal  vinar. 

Qbaining— wiċċ  (tar-raba)  kamħ; 
snien  (ta  rota) ;  il  għeriek  fuk  il  wiċċ 
tal  gild  biex  jiccuecsawh  ;  vinar  (żeb- 
għa  bil  vini  etc.J  tal  injam  ;  graining 
board,  dic  it-tavla  fejn  jifirxu  il  gild 
biex  jiccuscBawh  fil  wiċċ;  graining  tool, 
il  pniezel,  mxàt  etc.  ta  dawc  iż-żebbi- 
gha  li  jafu  jiwinaw  (li  njam)  jew  jiżb- 
għu  bil  vini  etc.  bħal  li  n  jam  naturali. 

GBAiNiNa— isem  ta  ħuta  żgħira  tax- 
xmara  jew  tal  ilma  ħelu. 

Qbains  —  il  kxur  jew  il  hliefa  tal 
mah  jew  dic  il  ħaxixa  li  minnha  jagħ- 
mlu  il  birra  ;  ilma  mhallat  bil  hmieġ 
tal  ħamiem  li  jusaw  għal  gild  biex 
iraddbuh  meta  jiccunzawh. 

Qbainstafp— ara  quarler-staff. 

Qbainy — ħbub  ħbub,  bil  hbub ;  collu 
((nimli)  kamħ. 

Obaip  —  seker  ;  foxxna,  furchetta 
cbira  biex  ikalbu  iż-żibel  biha. 

Qbaith— lest,  pront ;  dritt ;  eeriu, 
tassew ;  kasir,  ċchejchen ;  tlesti ;  tlib- 
bes ;  tlesti  (tħawwar  għat-tiBJir)  ichel ; 
tgħaddas  fl-urina ;  ames  ;  Ibies  għal 
gwerra  (ta  gwerrier) ;  ghodda  ta  wie- 
ħed  li  jaħdem  fil  barrieri  jew  fil  mi- 
nieri;  proprietà,  beni  etc  ,  gid  ta  bnie- 
dem  ;  nwejjeg  jew  affarijiet  ta  Ibies ; 
mishun  (lissija  bis-sapun)  għat-togħ 
lija  tal  ħwejje^ ;  dac  il  ħajt  mibrum  li 
minnu  igħaddi  il  medd  ta  newl. 

Gballatobbs  —  ghasafar  tal  ilma, 
bħal  għarnuk,  papra,  borca  etc. 


Qballatobial)  tal  għasafar  tal  il- 

Qballatoby    )  ma 

Gballio— li  ghandu  sakajn  twal  u 
gholjin ;  għoli  minn  sakaib. 

Qbaijjnb— tal  prallaiores  {ai9k). 

Qballooh— it-truf,  il  fdal  ta  oerv  ; 
tneħħi,  takta  it-truf  ta  bhima  bħal 
cerv  etc. 

QiuH— ncurlat,  mdagħdagh;  gwer- 
rier ;  dispiacir,  għali ;  gramma  uiin 
Francis ;  iddejjak,  iġġagħal  lill  minn 
jincorla. 

Qbamashbs— trombi  jew  ghetti  għol- 
jin  li  igħattu  il  kasba  tas-siek  sa 
rcobba. 

Gbambnttr  —  isem  ta  mineral  ta 
lewn  hadrani. 

QBAMBBGY—għàjta  tal  għageb  bħal 
meta  nirringraziaw  lill  xi  ħadd  u 
nghedulu  :  ħafna,   grazie ;  nizzicħajr. 

Qbammia— ħaxix,  nigem. 

Gbamniaoba  I    ħxejjex,    bhal    ni- 

Qbamnioa      J    gem  etc. 

Qbammiaobous  —  mniggem  ;  ħaxix 
bħal  nigem. 

Qbaminbal  )  tal  ħaxix,  bħal  ħaxix, 

Qbaminbous)  mniggem,  tan-nigem. 

Gbaminifolious—U  għandu  il  (bil) 
werak  bħal  dac  tal  ħaxix. 

Qbaminivorous— li  jecol  il,  jew  li 
ighejx  bil,  ħaxix. 

Gbammalooub  —  chelma  mahżuża 
b*sinjal;  (bhal  meta  fil  Fonografija 
nictbu  "|"floctU. 

Qbammab  —  grammatca ;  ctieb  tal 
grammatca;  grammar  is  the  art  of 
apeaking  or  writing  a  language  correctly^ 
il  grammatca  hia  is-sengħa  li^nit- 
chelmu  u  nictbu  lingua  Clsien)  sewwa 
(minn  għajr  sbalji) ;  lend  me  your  En- 
glish  Grammar^  islifni  il  (ctieb  tal) 
Qrammatca  Inglisa  tiegħec;  a  gram- 
mar  rule^  regula  tal  grammatica. 

Gbammabian  — grammaticu;  wieħed 
li  jaf  jew  mħarreġ  fil  grammatca;  min 
jicteb  jew  igħallem  il  grammatca. 

Qbammablbss — bla  grammatca. 

QBAMMAB-scnooL— scola  fejn  jitgħal- 
mu  il  lingui  (\\  Qriec  u  il  Latin  etc.> 
chif  titlob  il,  jew  bil,  grammatca. 

Qbammatioal  —  grammaticali,  tal 
grammatica;  scond  il  grammatica; 
sewwa,  corrett. 


Digitized  by 


Google 


GRA 


569  — 


ORA 


Qrammatioàlly—  grammaticalment, 
Bcond  jew  cbif  titlob  il  grammatic)Ei ; 
sewwa,  correttametit. 

Gkahmatioastbr — wieħed  lijidhirla 
lijaf  il  grammatica  (a  ma  ican  jaf 
xejn). 

Gramhatioism  —  pont,  regala  jew 
principia  (tagħlim)  tal  grammatica. 

Qbammatioizb— ticteb  jew  tagħmel 
scond  il  grammatica,  turi  li  taf  il 
grammatica. 

Qrammatist — wieħed  li  jippretendi 
li  jaf  sewwa  il  grammatica. 

Gramhb— ażin  Francis,  ta  li  spi- 
ziari,  gramma. 

GRAMMiTB^isem  ta  gebel  (mineral). 

Grahhitis — xorta  ta  felci. 

QrahhontiaK  —  ordni  ta  patrijiet 
Creligiasi)  li  sar  fis-sena  1708  bil  per- 
mess  tal  Papa  Qregoria  VII. 

GRAHPLB--ċcala ;  gambla  cbir. 

GRAHPUs^isemtaħatabħal  baljena. 

Qranade  — (ara  grenade)  —  pamflet, 
satira. 

Qranadibr— ara  grenadier. 

Granadilla— isem  ta  siġra  bħal  dic 
tal  ward  tal  passioni,  li  tagħmel  frott 
tajjeb  wisk  ghal  1-icbeI. 

Granado— rammien;  rammiena. 

Qranary  —  matmara,  fossa  għal 
kamħ  ;  the  band  is  to  play  on  the  gra^ 
naries,  il  banda  gbandba  (sejra)  id- 
dokk  fak  il  fosos. 

QRANATiTB—xortata  ħaġra  preziasa. 

Qranatuh  — rammiena. 

Grand  — cbir  a  sabiħ  wisk  ;  famas, 
ewlieni,li  mabawnx  bħala;  8ħiħ,coIIa; 
this  is  the  grand  sum^  din  hi  is-somma 
sħiba  (collha)  ;  tfiat  wae  a  grand  idea, 
dic  chienet  idea  cbira  (  famasa  )  tas- 
sew. 

Grand  action— ix-xogħol  tal  piana 
forti  (meta  it-tasti  itellgħa  li  mrietel, 
dawn  jolkta  il  corda  a  jerġgba  jinżla 
għal  lochom ). 

Qrand-assizb  —  xorta  ta  caasi  li 
chiena  isira  fi  żmien  Enrica  V  tal  In- 
ghilterra,  fejn  il  ħati  chien  jista  jagħ- 
tel  jew  li  iBsirla  il  caasa  billi  jiccam- 
battijew  inchella  billi  jokgħod  għal 
giuri. 

Grand  Cohhandbr,  Qrand  Cross— 
1-ogħIa  grad  f  certi  ordni  tal  Cavalieri. 


Grand-dauoħtbr —  it-tifla  tal  iben 
a  ta  bint  ta  dac  li  ican  ;  my  grand- 
dgughter  is  dead^  it-tifla  ta  binti  mietet. 

Qrand  dats— ġranet,  festi,  cbar  jew 
egħżież  (prima  classi)  bħal  ma  ha  it- 
Trerà,  Lapsi,  Santa  C!orpi  U  Eaddisin 
coUha  etc 

Qrand-dukb— Qran  Daca,  titla  li 
jata  lil  membri  tal  familja  Imperiali 
tar-Bassia,  jew  lill  xi  prinċpijet  Tede- 
schi  tal  Qermania. 

Qrandfathbr — nanna. 

Grand  larobnt—  serk  ta  flas  fok 
ix-xelin  jew  ta  ħaġa  li  tiswa  actar 
minn  xelin. 

Qrand-lbbt— lakgħa  generali,  cbira. 

Qrand  LODOB— il-loġġa  ewlenia  jew 
il  post  principali  fejn  jiltakgħa  il  ma- 
żani. 

Qrandhahha— nanna,  gran  mamà. 

Qrand  hastbr— gran  mastra;  Dlsle 
Adam  was  thefirst  Grand  Master  that 
eame  to  Maltay  I-Isle  Adam  chien  I-ew- 
wel  Qran  Mastra  li  g\h  Malta ;  il  cap 
tal  mażuni. 

Grand-hothbr— nanna. 

Grand-nbphbw— it-tifel  tat-tfal  i% 
ħac  (tal  ħa  j. 

Qrand-nibcb  —  it-tifla  tat-tfal  tal 
oħt. 

Qrand-sbionor— il  gran  Sinjar,  jew 
Saltan  tat-Toroc. 

Qrand-sirb— nanna ;  missier  ewlie- 
ni;  ihe  boy  set  vp  betwixt  his  grandsire*s 
knees^  (Tf  DDysOD,  Dora,  198)^  it-tifel 
mar  kagħad  bejn  rcabtejn  (riġlejn) 
nannab ;  great  Romulus^  the  grandsire 
of  them  all,  ^Speoser),  il  cbir  Romalo, 
I-ewlieni  missier  tagħbom  il  coU  0*ew 
li  minna  il  coll  hama  mnisslin). 

Qrandson— I-iben  tat-tfal  ta  dac  li 
ican ;  I  am  already  a  grandfather^  John 
is  my  arandson^  jena  ġa  sirt  nanna, 
Qanni  ba  bin  ibni  (jew  binti). 

Qrand  vizibr— il  Gran  Visir  jew  il 
Prim  Ministra  tat-Tarchia. 

Qrandha  (floc  grand  motherj— n^n- 
na;  xiħa;  nana. 

Qrandbb— wieħed  mil  cbarat;  sii^jar 
mil  cbar. 

Grandbur— cbaria,  cobor. 

Qrandbvitt— cobor,  għomor,  ħajja 
twila. 


72 


Digitized  by 


Google 


GRA 


—  570  — 


GRA 


GftANDBYOus— ligħax  ferm,  li  chellu 
ħajja  twila,  jew  li  ghanda  ħajja  twila. 

Gbàndify— tcabbar,  taghmel  cbir.   . 

Gbandiloqubnob— cliem  jewdiscors 
(għajdat)  għoli,  bombasticu. 

Gbandiloqubnt  1  bombasticu,  għe- 

Grandiloquous  /ġubi  fi  cliemu,  li 
jitchellem  bi  stil  ghali. 

Grandimous  —  tas-silġ ;  coUu  jew 
mimli  silġ. 

Gbandiosity — cobor. 

Gbandly— bil  cobor,  maestusament, 
pomposament. 

Gbandnbss — cobor . 

GBANB-^are  groan. 

Gbanob— kasam* 

Granobb— membru  ta  società  (xir- 
ca)  tal  biedia. 

Gbangbbizb  —  takta  stampi  minn 
ctieb  biex  tkegħedhom  fi  ctieb  jebor. 

Gbanobbish— ktug:ħ  ta  stampi,  figu- 
ri  etc.  minn  clieb  biex  jitkieghdu  fi 
ctieb  jeħor. 

Grangbbite — min  jakta  stampi,  fi- 
guri  etc.  minn  ctieb  biex  iwaħħalhom 
jew  ikegħedhom  fi  ctieb  jehor. 

Gban  GusTO-(fiI  musica )  espres- 
sioni,  ħlewwa  cbira ;  (  fil  pittura  )  xi 
ħaġa  li  wieħed  jitgħaxxak  biha  (V\  tol- 
kot  il  għajn  jew  li  tati  gost,  issebbah. 

Gbanifbbous— U  jagħmel  (tal)  ħbub 
(tal  kamħ). 

,  Gbaniform— bħal  ( li  għandu  għa- 
mla  ta)  ħbub  tal  kamħ. 

Graniutb— xortata  granit  biħbub 
(itticchiat)  rkak. 

Granilla— it-trab  jew  frac  li  tagħ- 
mel  jew  tħalli  warajha  id-duda  tal 
cocinilja. 

Granite— granit,  rħam  jebes  ferm; 
tal  granit ;  jebes  ferm ;  bniedem  jebes 
jew  fsaħtu  ferm;  these  are  granite 
blocksfàdkwn  bicciet  cbar  tal  granit; 
he  has  constitution  of  granite,  għandu 
sa^ħa  li  ma  bħala  (donnu  tal  ħaġar, 
jew  donnu  gebla ). 

Granitio— tal  granit,  bhal  graiiit. 

Granitification  —  is-sajran  jew  il 
għamil  (il  formazioni)  tal  granit. 

Granttiform-^U  għandu  għamla  ta 
granit. 

Granitify  —  tagħmel  ( tbiddel  fi  ) 
granit. 


Granitoid— li  jixbeh  il  granit. 

Gramivobous — li  igliejx  bil,  li  jecol  il 
haxix;  /oivls,  turkei/a,  and  ducke  are  gra- 
nivorous  birds^  it-tigieġ,  dundiani,  u'l 
papri  huma  għasafar  Ctjur)Ii  jeclu  il 
(ighejxu  bil)  ħaxix. 

Gbannah— nanna. 

Granny  (jew  grannie)  -  nanna,  mara 
xiħa ;  xiha. 

Gbanny's  knot  —  xorta  ta  rabta 
(għokda;  li  jagħmlu  il  baħrin. 

GBAMT^ghati,  sensia,  permess ;  tati; 
tgħaddi,  tati  sensia ;  tippermetti ;  your 
grant  or  your  denial  s/iall  be  mine 
(Shakespeare,  Ilenry  VI ),  il  għati 
tigħec  (ta  sensia)  jew  iż-żamma  icunu 
tiegħi  (f-idejja) ;  all  the  Irish  Grants 
of  WUliam  \oere  annulled,  (  Macaalay, 
tlistory  of  EnglandJ,  il  concessionget 
(permessi,  għati  etc.)  ta  (  li  chien  ta  ) 
GugUelmu  gew  collha  mneħħija  (spiċ- 
ċau  collha) ;  grant  me  two  days  leave, 
please,  tini  jumejn  permess  jecc  jogh- 
gboc ;  grant  it  be  so^  natu  cas  (ngħejdu 
li  għal  mument)  li  hu  hecc;  take  itfoi* 
gmnted,  assicura  ruħec  ( cun  af  li  hu 
hecc  sgur ;  okgħod  fuk  chelmti  ). 

Gbantablb— li  jista  jingħata,  icun 
permess. 

Grantbb— min  jakla  xi  ħaġa,  dac  li 
lilu  tigi  mogħtia  xi  ħa^a. 
-  GBANTBB-^min  jati  jew  jicconciedi. 

Gbantly— ara  wHlingly. 

Gbantob— min  jati. 

Gbanulab — hbub  ħbub,  magħmul 
ħbub  ħbub. 

Gbanulatb  —  tagħmel  ħbub  ħbub, 
timla  bħal  ma  jagħmel  iż-żbul  tal 
kamħ  ;  issir  bhal  kamh,  bbub  ħbub. 

Gbanulatbd  olass — ħgieġ  iccuscsat 
(aħrax),mtappan,taj  jeb  għat- twieki  etc 

Gbanulation  —  granulazioni,  għa- 
mil,  tibdil  fi  ħbub  ħbub  ;  grannlazioni, 
tlugħ  fil  gisem  (fil  ghajnein)  bħal  hbub 
ħbub  rkàk;  miU  tal  kamħ  u  cull  xorta 
ta  ħbub. 

Gbanulb— ħabba  (tal  kmuh) ;  frac, 
hbub  rkàk ;  Uiere  are  granules  in  tħe 
bloody  hemm  bħal  ħbub  ħbub  fid- 
demm. 

Gbanulifebous— li  jaghmel  jew  U 
fih  (mimli)  ħbub. 

Gbanulous— mimli  ħbub. 


Digitized  by 


Google 


OtU 


-671- 


G&A 


Qrapb  -  gheneb  ;  xorta  ta  tnmar  li 
jitla  f  ri^lejn  iż-żwiemel ;  dio  il  għokda 
li  icun  ħemm  fit-tarf  tal  canani ;  a 
bauch  of  grai^esy  għankud  għeneb. 

Qrapb-dunoħ— għankud  għeneb. 

Qrapb-tbbllis  —  cannizzata  għal 
dielja. 

Grapb-vine— dielja,8iġra  tal  għeneb. 

Qrapblbsb— bla  għeneb;  minn  għajr 
togħma  jew  il  gost  tal  għeneb. 

Qrapelet  --għenba  żghira. 

Qrapbry—  vinja,  post,  għalka  etc. 
fejn  ma  iconx  bemm  ħlief  dwieli  biss 
(h  stess  bħal  vinert). 

Grapeshot— balla  cbira  magħmula 
minn  ħafna  balal  obra ;  balla  gSankud 
ta  balal  oħra  fuk  xulxin  (din  il  balla 
tcun  actarx  ta  tliet  indani  u  cull  in- 
dana  bi  tliet  balaU. 

Grapb-stjnb— iz-zerrigħa  tal  għe- 
neb. 

Qrapb-wort — isem  ta  ħaxixa  vele- 
nusa;  il  għeneb  id-dib. 

Graphio      )  tal  chitba,  tal  ħazż,  tad- 

Qraphioal  /  disin  jew  tpingia;  mic- 
tub,  maħzuz,  iddisinjat ;  maħzus^  jew 
disinjat  tajjeb ;  descritt  tajjeb  ;  ċar  li 
jiftihem  b'mod  li  donnoc  kiegħed  tara 
il  ħaġa  kuddiem  għajnejc ;  /  read  a 
graphic  description  of  what  took  place 
t/iere,  krajt  descrizioni  tajba  nafna 
(ċara)  ta  cull  ma  sar  hemm ;  could  the 
propliet  have  possibly  given  a  plainer  or 
more  graphical  deacription?  (Warbar- 
tOD  j,  sata  il  profeta  jati  descrizioni 
actar  ċara  u  tajba  milli  iek?  fie  is  a 
graphic  xoriter^  dac  chittieb  ċar  (  li  ju- 
ric  il  ħaġa  kisec  kiegħed  taraha  kud- 
diem  għajnejc). 

Graphio  rbprbbentation  —  wiri  ta 
ħaga  (rappresentazioni)  ^r  mezz  ta 
linji  (ħżuż;  u  diagrammi. 

QRAPHioAiiLT — bmod  ċar,   tajjeb. 

Qraphidal— xorta  ta  hażiż  (hass)  li 
jicber  fuk  il  bjut  etc. 

GRAPHioLoaT— is-sengħa  (li  studiu) 
tal  ħżuż  jew  tal  chitba. 

Qraphitb— mineral  ("ħaġar)  iswed 
bħal  ċomb  li  minnhu  jagħmlu  il-Iap- 
sijiet  tal  carta  (igħedulu  ucoll :  plum- 
hago). 

Graphitb  dattert  —  batteria  gal- 


vanica  ma^hmula  miż-żingu  u  mil 
carbon  fl-acidu  sulfuricu. 

Qraphitio— li  gej  ( maghmul )  mil 
graphite  (ara). 

Graphitoid    7  li  donnu  ( li  jidhelr 

Graphitoidal)  bħal)  graphiU.{dXd»). 

Qrapholitb— blat  tal  lavanja  mxak- 
kak  jew  maksum  u  lest  għal  chemm 
jaktgħu  il-Iavanji  għal  chitba. 

Qraphombter  —  strument  (  biċċa 
għodda)  tal  periti  biex  jeħdu  l-anguli, 
igħejdulu  ucoll  demi'circle  j'ew  chif 
nghejdulu  ahna  nofs  kamar. 

Graphombtrioal  —  tal  graphometer^ 
mchejjelj'ew  mekjus  bil  graphometer 
(jew  grafometru). 

Graphosoopb  —  grafoscopiu,  stru- 
ment,  tromba  jew  microscropiu,  li  juri 
cbir  form,  invintah  Rowaell  fis-sena 
1871  biex  icabbar  ritratti  etc.fil  għajn. 

Qrapnbll  — ancrott  (ancra  żghira 
għad-dgħajjes  etc.) ;  rampil. 

Qrapplb— kbid,  ħfin;  takbida,  ġlie- 
da ;  takbad,  tahfen ;  titkabad,  tiggie- 
led ;  titħabat ;  ganċ  cbir  bħal  rampil 
biex  iżommu  bastiment  mkabbad  jew 
marbut  ma  j'eħor;  rampil,  dawc  il 
ħjut  etc.  li  icollhom  xi  siġar  (pianti)  li 
jixxabbtu  biex  jakbdu  mal  ħitan  etc. 
bihom  ;  ihe  creeping  ity  to  prevent  its 
fall^  cJinas  with  its  fihrous  grapples  to 
the  wall,  (Blackmore.  Creation),  il- 
Iiedna,Ii  tixxabbat,  biex  ma  takax,  tak- 
bad  b'dawc  il  hj'ut  taghha  rkak  mal 
ħajt ;  we  have  now  to  grapple  wiUi  these 
dijiculties,  issa  icolna  nithabtu  (nħab- 
tu  rasna  )  b'dawna  id-difficultajet ; 
their  hands  often  grappled  to  Uieir  swordsy 
(Seotf,  Lady  ofthe  Lake)y  spiss  idej- 
hom  ħafnu  (kabdu)  ix-xwabel. 

Grapplbment  —  kbid ;  ġlied  (sider 
ma  sider  jew  bl-idejn). 

Qrappliko  —  takbida,  tkabida,  ġlieda; 
ancrott,  ancra ;  mażżra. 

QRAPPLiNa-iRON— rampil. 

GnAPSus^xorta  ta  granċ  bħal  għa- 
ġusa. 

GRAPTOLiTB^xorta  ta  fossili  (kxur), 
annimali  etc.  li  isibu  fil  blat. 

Qraptolithus — ħaġra  li  tcun  don- 
nha  maħżu^.a  b'xi  mappi  etc. 

Grapt— tal  għeneb,  magħmnl  mil 
għeneb,  bħal  gneneb ;  the  grapy  clus- 


Digitized  by 


Google 


GħA 


-  6l2  — 


QUk 


ters  8pread,(kàdisony  Ovid)^  il  għenie- 
ked  bħal  tal  għeneb  xterdu  (cbibra). 

Gbasp — taħfen,  takbad  ;  ħfin»  kbid; 
takbad,  tifbem ;  taħobem,  triegi,  tig- 
gverna ;  taħtaf  (  bħal  wieħed  rgħib) 
taħfen  bir-reghba  ;  he  fiercer  grasped 
h%8  gun^  hu  kabad  b*aotar  killa  cbira  li 
xcubetta ;  donU  grasp  at  too  much  or 
you  will  lose  allj  tanfinx  wisk  (actar 
milli  tasa  idec  jew  actar  milli  tista) 
għaliex  incbella  titlef  coUox  ;  he  had 
iliem  unt/iin  his  grasp^  kabadhom  (chie- 
nu)  f  idu ;  his  memory  does  not  grasp 
and  retain^  il  memoria  tiegħu  (moħħu). 
majakbadx(majifhimx)  u  ma  iżommx; 
like  a  miser  midst  his  store  who  grasps 
and  grasps  till  he  can  hold  no  more, 
(Dryden,  OgilvieJ^  kisu  wieħed  xħiħ 
kalb  il  gid  li  jaħtaf  u  jahtaf  gewwa 
idejh  sa  chemm  ma  jistax  actar;  Great 
hing  of  the  seas  that  Graspeth  the  Ocean^ 
hear,  (P.  Fleteher),  Obir  Sultan  tal 
ibħra  illi  taħchem  (triegi  jew  tiggver- 
na^  1-Oceanu,  ismagħni ;  to  grasp  aty 
titħabat  għal,  tahdem  biex  tacquista ; 
he  is  always  grasping  at  praises;  m*hux 
ħlief  jitħabat  għal  unuri  u  tifħir. 

Grabpablb  —  li  jista  jinkabad  jew 

i'inħafen;  li  wieħed  jista  jifhmu  b'moħ- 
iu. 

Grabpeb — min  jakbadjew  jaħfen; 
rampil, 

Gbabpino — li  jakbad,  li  jaħfen;  li 
jakbad  jew  jifhem  ;  xħiħ,  rgħib,  li  dej- 
jem  irid,  li  għandu  rgheba  ;  he  threw  a 
grasping  eye  on  my  wealth^  xeħet  il 
għajnejn  tiegħu  ta  rgħib  fuk  il  gid 
tiegħi. 

Gbaspinolt — ta  xħiħ,  ta  rgħib. 

OBASPiNanBSS  —  kbid,  ħfin  ;  xeħħa, 
rgħeba. 

Obasple — ara  grapple. 

Gbasplbb — ara  qrappler. 

GBABPLEBS—merni,  li  ma  jakbadx,  li 
ma  għandux  biex  jakbad ;  li  moħħu 
ma  jarfax  jew  li  ma  jifhimx. 

Obabb— ħaxix,  l-aħdar  (furrajna  etc. 
jew  ghalf  tal  bhejjem) ;  tintela  bil  ħa- 
xixy  tagħmel  il  ħaxix  ;  timla  jew  tgħat- 
ti  bil  ħaxi](.;  ħaġa  li  tidbiel  u  tispiċċa ; 
all  flesh  is  grass...  surely  the  people  is 
grass^  (Isaja^,  il  gisem  tal  bniedem 
jispiċċa...  il  bniedem  imut  u  jispiċċa  ; 


the  ai^able  Uind  began  to  gmss^  1-art  ir- 
raba  beda  italla  (jagħmel)  il  ħaxix ;  to 
give  grass,  icciedi ;  grassplate^  ħaxixa 
(werka  ħaxix). 

Obassation— progress,  avanz,  mogħ- 
dia  il  kuddiem. 

Gbass  cold  —  riħ  (catarru  ħafif)  li 
icollhom  iż  żwiemel. 

Gbabs  oloth  —  cambre  fin  ferm  u 
ħafif  li  isir  mil  ħaxix,  li  minnu  jagħ- 
mlu  ġlecchijiet  ħfief  etc.  biex  jilbsu- 
hom  in-nies  tal  India  fis-Bħana. 

Gbabb  gloth  plant— xorta  ta  aiġra 
li  ticber  fl-lndia,  Sumatra,  u  Oina, 
magħrufa  ucoll  bl-isem  ta  Bohmeria 
nivea, 

Gbabsouttbb  — min  jakta  il  haxix  ; 
strument  bħal  mkasB  ghal  ktigh  tal 
ħaxix  ;  Indian  fi 'armata  Indiana  li 
icollu  hBieb  il  ghalf  tal  bhejjem. 

GBASs-FBD--raitmugh  il  haxix  ;  bhi- 
ma  tar-regħi  (li  tghejx  billi  tiecol  jew 
tirgħa  il  haxix). 

Grassfincu— għasfur  (  bhal  spon- 
sun). 

Grabb  aRBBN— ħadrani,  lewn  il  ħa- 
xix ;  li  ibaddar  bil  ħaxix  ;  a  gown  o/ 
grass  green  silk  she  wore,  (  Teiinysoii, 
/Mucelot  etc.)  chienet  liebsa  libsa  tal 
ħarir  lewn  il  ħaxix  (ħadra/ 

Gbabb  obown  —  collu  ħaxix,  mimli 
jew  mghotti  bil  ħaxix ;  a  solitary  sen- 
tmel  paced  the  grass  grown  pavement 
(Haednlby,  History  ofEngland  Chap. 
XI),  sentinella,  waħdu  wahdu,  chien 
jippaBsigġa  fit-triek  collha  ħaxix. 

OBASSHOPPBB'ġrad  (ġurat,  duda  li 
takbes  fir-raba  etc.) 

Gbabs  ill— isem  ta  marda  tal  ħrief. 

Gbabs  lambs  —  ħrief  li  jirghaw  bil 
ħaxix. 

Gbabblbbs  — bla  ħaxix. 

Gbass  halb— ħlas  ta  flus  (dritt)  li 
iħalsu  tal  art  dawc  li  iridu  jirghaw  il 
bħejjem. 

GBASSHOTHS—dud  tal  haxix. 

Obasb  man— wieħed  li  icollu  dar  bisB 
fil  campanja;  dar  weħedha  minn  għajr 
art  jew  raba  ma  dwarha. 

Gbass  oil— żejt  ifuħ  maghsur  minn 
xi  pianti  jew  ħxejjex  fl-India. 

Qbass  plot — biċċa  art,  ġonta  raba, 
fejn  jicber  il  haxix. 


Digitized  by 


Google 


GħA 


—  6?8  — 


ĠM 


Grabb-snake — xorta  ta  lifgħa. 

Grasb-tablb  —  pedament  (sieB)  ta 
ħajt. 

Grassum— 1-ewwel  flns  (sommaj  li 
bidwi  jew  gabillot  iħallas  lis-sinjur 
(sid  1-art)  lewwel  darba  li  jirfes  jew 
jeħu  taħt  idejh  I-oksma  tieghu. 

Grass-widow  —  mara  m'Iiix  miż- 
żewgia  li  cbellba  it-tfal ;  mara  li  ma 
tcunx  ma  żewġba  għaliex  icun  msie- 
fer ;  mara  li  icollba  żewġba  msiefer ; 
Bhe  18  a  graaa  widoWy  her  husband  is 
something  in  some  Tndian  aervice  fSa- 
turdiiy  Bevicw,  Feb.  llUi  JS83J,  għal 
issa  armla  (armla  bħal  dal  mument) 
għaliex  żewġbà  bua  xi  ħapa  (impiegat 
xi  mcbien)  fis-servizz  Indian  (jew  im- 
piegat  l-India^. 

Grass-wrack  ~  xorta  ta  ħaxixa  li 
jusaw  (bħal  ban  etc.)  ghal  mili  ta  li 
mtieraħ. 

GRASBY—mimli  jew  collu  haxix,  aħ- 
dar. 

Grat  Ctemp  passat  to  greet)  —  beca, 
beda  jibcbi ;  but  he  grat  when  he  spake 
o/  (he  ColoneU  (Scott,  ^Vaverley^  Clmp. 
JjXIIIJ^  iżda  Iiua  boca  motu  semma 
il  Curunell. 

Grate— grada  tal  ħadid  etc.  bħal 
dic  tat-twieki  tal  parlatoriu  etc.  tas- 
sorijiet ;  grada  ta  cbenur  tal  ħadid; 
grada  ta  ċumnija ;  thocc,  tobrox;  tagħ- 
lak  bi  grada ;  iddarras  Ctagħmel  leben 
aħrax  ghal  widna) ;  iggib  fix-xejn  jew 
tigi  fix-xejn ;  mighty  Mtates  are  grated 
to  dusty  nothing^  (Hhakespear,  Troi- 
lus  and  Cresnda\  Stati  (renji)  bakgħu 
sa  cbemm  spiċċaw  jew  gew  fix-xejn  ; 
grate^  tincwieta,  tiddisturba;  grating 
so  harshly  all  his  dayso/  quiety  (8bake- 
Rpear,  JJamUtJ^  hassar  bl-inquiet  il 
ġranet  tieghu  tal  paci ;  for  grie/  his 
heart  did  grate,(Sfe:iner),  bid-dispiacir 
cbiel  kalbu  ;  we  hadto  speak  to  the  nun 
though  iron  grates,  cbelna  nitcbelmu 
mas-soru  minn  gewwa  gradiljar  tal 
hadid ;  ihis  grate  consumes  more  coal 
tlian  the  other  one  we  had,  din  il  grada 
taħli  actar  faħam  minn  dic  li  chelna ; 
grate  some  cheese  on  it^  ħocc  ftit  ġobon 
fuku  ;  we  heard  the  huge  vi/emal  doors 
grate  on  tlieir  hinges,  smajna  il   bwieb 


cbar  infernali  (tal  waħx^  iżakżku  fuk 
iċ-ċappetti  tagħbom. 

Gratb— piacevoli,  li  jatic  piaoir;  t^ 
becomes  grate  and  delicious  enough  bv 
custom,  fS.  T.  Herbert.  Travelsjy  cull 
ma  tmur  (meta  tidrab)  issibu  li  jatic 
piacir  n  sabiħ. 

Grateful— li  jibka  jafulec  (favur 
jew  piacir) ;  milkugħ  bil  kalb;  o  death, 
v>as  grate/ul!  y  (Longfellow.  Skeleton 
in  Armourjy  o  mewt  li  cbienet  milku- 
għa  bil  kalb  (o  mewtj  merħbabic  !) ; 
he  was  graie/ul  to  me^  baka  jafuli  li 
għamilt  miegħu. 

*  Qratbfiully—  b*mod  ta  wieħed  li 
jibka  jaflec  piacir  li  tcun  ghamiltlu;  bil 
gratitudini';  bil  kalb ;  /  am,  yours 
grate/ully,  f/.N.;  jena  bu,  dac  li  jibka 
dejjem  grat  lejc  (jew  li  jibka  jaflec  il 
favur  jew  il  gid  li  għamiltlu),  N.N. ; 
she  does  grate/ully  recotnmend  you  and  ' 
yours  in  her  prayers  io  God^  bia  tif- 
tacar  fic  u  fcull  minn  ghandec,  bil 
kalb,  mota  tcun  titlob  I-AIIa  (jew  fit- 
talb  taghba  I-AIIa;. 

Gratbfulnbss — gratitudini,  wiri  tal 
kalb. 

Gratmr  -•  mħacca;  barraxa,  rax- 
cbetta,  biċċa  għodda  tal  librarijew 
dawc  li  jillegaw  il  cotba. 

Graticulation— ħażż  gradiljar  fuk 
disinn  zgħir  etc.  li  tcun  trid  taghmlu 
cbir. 

Gratioulb  -  gradiljar,  ħaż^^  ta  qua- 
drati,  quadrati  fuk  ritratt  zgħir  biex 
tieħu  il  kiesien  u  tagħmel  wiehed  cbir 
(acbar)  bħalu. 

Gratifioation — ferħ,  għaxka«gost; 
għati,  ħlas ;  whereupon  she  sent  a  let- 
ter  o/  gratification  i  llackhjt,  Voyages)^ 
u  għaiecc  bagħtet  littra  ta  ferh  (  biex 
tifrahlu^ ;  this  afford  him  great  graii- 
fication,  dana  jatib  gost  cbir  ;  /  had 
this  as  a  Qratifi^ation^  cbelli  ( tawni  ) 
dan  bħala  ħlas. 

Gratifier  — min  jati  piacir,  min 
jogħgob  (bil  għemil  tiegħu). 

Gratify  —  ticcuntenta,  tati  gost, 
tghaxxak ;  tissodisfa,  tħallas,  tifrs^ 
(lil  xi  hadd);  the  Maltese  have  always 
done  iheir  best  to  grati/y  iheir  sovereign^ 
il  tlaltin  għamlu  dejjem  mill  aħjar 
biex  jatu  goBt(jiccunteutaw)ir-Be  tagh- 


Digitized  by 


Google 


ĠRA 


—  574  — 


GilA 


hom ;  he  waa  very  mueh  gratijied  wilh 
her  grace,  baka  mgħazxak  wisk  bil 
ħlewwa  tagħha ;  /  sliall  gratify  yonr 
deeiree^  nissodisfa  ix-zewkat  tiegħec 
(nagħmel  chif  tiztiek  kalbecj ;  to  gra- 
tifg  his  noble  eervicc^  (  Shakespear, 
Ċari6lanu8)yh\e^  iaħalsu  (ipattila)  taz- 
xogħol  nobbli  li  għamel. 

Gratinq— ħacc,  briz,  raxcar;  sprall 
ta  canal  jew  ta  cantina  ;  gradiljar  biez 
igħattu  il  buccaporti  ta  bastiment ; 
żakżik,  ħsejjes  ħoroz  (ħoss  aħraz)  li 
jati  fastidiu  il  widna  jew  li  idarras  is- 
enien  ;  dieka,  dwejjaK,  haġa  li  tincwie- 
ta  jew  li  iggib  id-dwejjak  lill  dac  li 
icun  ;  the  hard  gfxiting  that^  beara  to  the 
fleeli^  id-dwejjak  obar  li  nħossn  (f'gisi- 
mna ),  ( Soath,  Sermons  )• 

Gratis  —  b'zejn ;  bla  ħlas ;  these 
booki  ioere  given  gratis^  dawn  il  cotba 
tawhom  b'zejn ;  he  was  allowed  to 
enter  gmtis^  ħallewh  jidħol  bla  ħlas 
(bla  ma  jħallas). 

Gratitudb  —  gratitudini;  ħlas;  li 
wieħed  jibka  jaflec  piacir  jew  favur. 

Grattoir— (akra  grattwar)  mħakka 
razcatur ;  barraza. 

Gratuital    I  b'  zejn,  ta  b'  zejn,   ta 

Gratuitous  /  bla  ħlas;  li  m'huz  mit- 
lub ;  ta  minn  rajh  jew  minn  żniedu ; 
all  jJie  workmen  in  the  village  gave 
their  gratuitous  labour  once  a  week,  il 
ħaddiema  collha  tar-raħal  hadmu  ġur- 
nata  fil  gimgħa  b'zejn  (bla  flus) ;  this 
is  a  gratuitous  assertion,  dan  il  cliem 
klajtu  minn  żniedec ;  dan  kiegħed 
tgħejdu  Cghedtu)  minn  għajr  ħadd  ma 
staksiec  (jew  talbec  biez  tgħejdu). 

Gratuitously— b'zejn,  minn  raj  jew 
żnied  dac  li  icun. 

Gratuity  —  għati,  rigal,  ħlas  biez 
tpatti  piacir  etc,  she  received  those  20 
sovereigns  as  a  gratuity^  hia  hadet 
(tawha)  dawc  il  għozrin  lira  hecc,  biex 
bhalli  chiecu  ipattulha  (iħalsuha)  talli 
ghamlet. 

Gratulatb  (floc  congratulate)^  tif- 
raħ  ;  tilka  hil  ferħ  ;  tħallas,  tpatti ; 
togratulate  the  sweet  return  of  morn 
(MiltOD,  Paradise  regained)  biez  tilka 
bil  ferħa  il  ghodwa  ħelwa  li  reġgħet 
giet ;  I  could  not  choose  but  gratulate 
your   honesty  with    this  remembmnce^ 


CHeywood),  ma  stajtx  nagħmel  aħjar 
milli  nħallas  (  npattilec  )  l*onestà 
tieghec  b'din  it-tifchira. 

Gratulation  -  ferħ. 

Gratulatory— li  jifrah  ;  li  igib  ferh. 

Graulitb— isem  ta  mineral  (liagar) 
li  jinsab  fis-Sassonia. 

Gravambn — l'accusa,  id-delitt,  mo- 
zioni  (f'cunsill  etc). 

GRAVB—tuaddaf,  tobroz  ^kk  il  ba- 
stiment  minn  barra  billi  taharku 
ħalli  tneħhilu  jew  tnaddfu  mil  ħaziz 
coċċli  u  ħmieg  li  jitrabba  mieghu  ; 
tnaddaf  u  tati  il  katran  bastiment  minn 
taħt;  tħaffer;  tidfen;  tiscolpi,  tnak- 
kaz ;  kabar ;  haġa  (idlu  etc.)  scolpit ; 
post  fejn  hemm  kerda  cbira  ta  nies ; 
mewt,  kirda ;  they  were  to  gmve  many 
deep  caves  in  the  ground^  chellhom  ihaf- 
fru  ħafna  gherien  (ħofor)  cbar  fl-art ; 
he  was  graved  here^  chien  midfun  Cdif- 
nuħ^  hawn ;  ihou  shalt  not  make  to 
thee  any  graven  image  (  Keodus  )  ma 
għandcomz  tiscolpu  (taghmluj  ebda 
idlu  ;  he  graved  it  on  a  gem  etc^  (Cow- 
per,  Anti'Thelyphthora  J,  hu  scolpih 
fuk  ħagra  preziusa  u...);  the  gravesall 
gaping  wide  etc^  (Shakespeare,  AHd- 
summer  Night's  JheamJ,  1-okbra  chie- 
nu  collha  miftuħa ;  Richard  marked 
himfor  thc  ^rave (^SħakespBare,  llenry 
VI J,  Bicardu  għażlu  ( immarcah  biez 
jekirdu  (għal  mewt  jew  biez  joktlu). 

GRAVB—gravi,  tkil ;  impurtanti,  se- 
riu ;  ta  min  jati  widen  għalih  ;  cbir ; 
semplici,  ma  ilelliz  ( Ibies )  li  ma 
igħajjatz,  bazz,  li  jimxi  bil  mod; 
tbaxzi  (fil  musica) ;  his  shield  grave 
and  great,  (Chapman),  it-tarca  tie- 
għu  tkila  u  cbira ;  Gordon^  however, 
positively  refused  to  take  on  himself  so 
grave  a  responsibilityy  (Hacaalay,  HiS' 
tory  of  JfJnglandJyàovàon,  iżda,  ma 
ried  bl-ebda  mod  (assolutament)  jeħu 
fuk  spallejh  responsabilità  hecc  cbira 
(seria)  ;  the  gravest  of  their  own  writers, 
(Grew),  1-actar  wieħed  fost  il  chittie- 
ba  tagħhom  ta  min  jatih  widen  (1-actar 
wieħed  seriu  fost  il  chittieba  li  għan- 
dhom) ;  this  is  a  grave  charge,  din  ac- 
cusa  ħozna  fcbira);  Justice  is  grave 
and  decorous^  (Burke,  on  tlie  French 
lievolutionj,  il  Uakk  bu  solenni  (mae- 


Digitized  by 


Google 


GRA 


—  576  — 


GBA 


stus  etc,)  u  decorus  :  she  does  ahoayn 
like  io  wear  a  grave  dress,  slie  hates 
gaudy  ones^  dejjein  tħobb  tilbes  Ibiesi 
(ħwejjeġ)  bla  tlellix,  toboghdom  il 
ħwejjeġ  igliajtu  (ilellxu^. 

Obaye-olothbb— ħwejjeġ  tal  ohefen; 
cbefen  (igħejdulu  ucoU  winding  sheet) ; 
Alice  in  her  grave  clothes  6oun^(Seott, 
Frederick  and  AliceJ^  Alice  mcheffna 
(liebsa  il  hwejjeġ  tal  chefen). 

Oràye-dioobr— deffien;  isem  (xorta) 
ta  duda  li  tbejjet  taħt  1-art. 

Grayb-makbr— min  iħaffer  l-okbra, 
deffien. 

GRAVEMAN-sagristan,  deffien. 

Gravb-mound  —  tumlu  jew  tubru 
(li  jagħmlu  f nofs  il  cnisia  fxi  kuddie- 
sa  tal  mejtin  jew  fxi  funeral). 

Orave-post— scrizioni,  chitba,  ar- 
ma  li  jagħmlu  (mwaħħlin  ma  xi  lasta) 
fuk  I-okbra  tal  mejtin  (minn  f  loc  li 
scrizionijiet  li  naraw  illum  fi  rħam  fuk 
1-okbra  taghna^. 

Orave-uobber  — min  jisrak  il  cada- 
vri  mill-okbra ;  kawwiem  il  mejtin. 
jew  wieħed  minn  dawc  li  chienu  dari 
jifthu.l-okbra  u  jisirku  il  cadavri  biex 
imorru  ibeghnhom  lill  dawc  li  icunu 
jistudiaw  ghal  tobba. 

ORAVE-ROBBiNa  —  serk  tal  cadavri 
mill-okbra. 

Oravb-stone  —  ħaġra,  rħama  etc. 
bil  chitba  li  icun  hemm  fuk  1-okbra. 

Grave-yard— zuntier,  cimiteru 

Gravel— ramel  oħxon,  nakal  jew 
ċgħak  rkiek  (żghirj  ;  gebel,  ħaġar  (li 
jitrabba  fil  cliewi  tal  bnedmin)  u  li  in- 
neħħu  mal  urina,  tgħatti  biż-żrar  jew 
biċ-ċgħak  rkiek  ;  titfa  bastiment  l-art 
fuk  ir-ramel  (jew  xatt  biċ-ċghak;  twaġ- 
ġa  (bħal  ma  jagħmel  żiemel  meta  jid- 
hollu  rameljew  żrar  taht  in-nagħl); 
ticconfondi  ferm,  tinsaram  għall'aħ- 
ħar ;  tiddejjak  jew  tincwieta  ruħec; 
gravel  is  farej  smallpebbles,  gravel  hua 
ċghak  rkiek ;  he  suffers  from  gravel^ 
ghandu  f  ibati  b')  il  ħaġra  jew  bil  cal- 
culi;  viost  physicians  dohighly  commend 
the  asparagus  roots  bruised  and  taken  in 
white  wine  io  expel  ihe  stone  and  gravel, 
(F.  Hollaiid,P/mi^,  Book  XX,  Ch.X), 
biex  tneħħi  il  calculi  bosta  tobba  jir- 
raccomandaw  il  gheruk  tal  ispraġ  mi- 


sħukin  u  mħaltin  ma  li  mbid  (u  tixrob); 
he  never  wentbeyond  tlie  gravelled  maze^ 
(Scotl),  katt  ma  scorra  (mexa  aotar  il 
kuddiemj  mit-triek  taċ-ċgħak  (mgħot- 
tija  biz-'Arar  rkiek);  the  captain  then 
was  obliged  to  gravel  the  ship^  il  captan 
imbagħd  chellu  bil  fors  jitfa  il  basti- 
ment  1-art  fir-ramel  ("żrar) ;  the  physi- 
cian  was  so  gravelled  that  he  had  not  a 
wordmore  to  say^  (North),  it-tabib  in- 
saram  ( icconfonda  hecc  bl-icraħ)  li 
ma  sabx  actar  xi  igħeid  (li  ma  għa- 
rafx  jitchellem). 

Oravel-path  jmogħdija  biċ-ċgħak 

Gravel  WAr.K)  rkiek,  bħal  dic  li 
iciin  hemm  jew  jagħmln  fil  ġonna. 

Gravbl  stone— oalculu,  żrara,  jew 
ħaġra  li  titrabba  fil  cliewi  u  toħroġ  ma 
I-urina. 

Oraveless— bla  kabar,  m'hux  mid- 
fun ;  all  thecorpses  were  lying  graveUss^ 
il  cadavri  collha  chienu  mixħutin 
hemm  bla  ma  huma  midfuna. 

GRAVELLiNQ-tghatti  jew  ticsi  biż- 
żrar  jew  ċghak  rkiek ;  iċ-ċangar  (  dic 
1-art,  passaiġ  etc.  )  li  icun  mghotti 
jew  micsi  biċ-ċgħak  rkiek ;  souncert, 
inquiet,  srim  il  moħħ. 

Oravellv  — -  collu  ċgħak  rkiek, 
magħmul  minn  ċgħak  rkiek. 

Gravbly— bil  cbarija;  bis-serjetà 
bis-sodizza*  l-actar  cbira;  solennement; 
onestament  (Ibies);  she  was  gravely 
dressed,  chienet  liebsa  bla  tlellix   xejn. 

Graveness— dinjilà,  cburia;  cobor. 

Ora  VEOLENOE  -ntiena,  rieħa  tinten, 
rieħa  ħażina. 

Graveolent— jinten,  li  fih  riħa  ha- 
żina. 

Graver— scultur ;  burin  jew  bulin 
ta  I-incisuri. 

Oravery  —  scultura,  biċca  xogħol 
(haġa)  scolpita. 

Gravio  —  tal  gravitation  (ara). 

Oravid— tkil'a,  ħobla  (mara). 

Guavidate  —  tħabbel. 

Gravidation  1    .,   ,      V. .  , 

Gravidity     \  **^*'^  **^^^'* 

Oravifio  -li  itakkal,  li  iżicl  fit-to- 
kol  jew  fil  pis. 

Gravimeter  —  gravimetru,  stru- 
ment  biex  bih  jaraw  it-tokol  (il  gra- 
vità  specifica)  tal  ħwejjeġ  sewwa  jeb* 


Digitized  by 


Google 


GRA 


—  676  — 


aRfi 


sin  chomm  ncoll  liquidi  jow  mahlula 
(tas-solidi  u  taMiquidi). 

GaAVmETRio— tal  gravimeter  ("ara). 

Gkavimetry  —  gravimetria,  esami 
tat-tokol  ( tal  gravità  specifica)  tal 
ħwejjeġ  (Bolidi  jew  liquidi). 

Gravinq— scultura,  incisioni;  im- 
pressionijiet  (li  isiru  fil  moħh  jew  il 
kalb  tal  bniedem) ;  brix  (bil  ħruk  jew 
bin-nar)  ta  ċan  ta  bastiment  minn 
barra  u  miogħdia  bil  katran ;  brix  u 
tkalfit  ta  bastimenti. 

Graving-dook— bacin  g^al  brix  u't- 
tkalfit  tal  bastiment. 

Gravinq-pieoe— strixxa  tal  fallacca 
għat-tirkih  ta  bastiment. 

Gravitatb  — tagħmel,  tiġbed  ghan- 
nofs,  tingibed  lejn  in-nofs  bii  gravita- 
zioni ;  tingibed  lejn. 

Gravitation  —  gravitazioni,  gibda 
li  cuU  ħaga  tkila,  jew  li  fiba  il  pia, 
għandha  lejn  I-art. 

Gravitative  —  li  jiġbed  għal,  jew 
lejn,  ic-centru  (in-nofs). 

Gravity  -  tokol,  pis;  gravità,  im- 
purtanza,  serietà ;  cobor  ;  ihe  gravity 
of  the  offence^  il  cobor  tal  offisa. 

Gravy — zalza,  sugu,  grejvi. 

GRAWATnA— xorta  taħaxixali  tic- 
ber  fl-America  Vlsfel  li  jaghmlu  il  ħbu- 
la  minnha. 

Gray— griż,  rmiedi,  iblak  ;  ixheb  ; 
abjad  (xagħar);  miajur  (magħmul,  tal 
eaperienza);  tiżbogħ  griż  ;  a  gray  horae^ 
żiemel  ixheb  ;  ofa  gray  colour,  ta  lewn 
griż  jew  rmiedi ;  his  hair  is  all  turned 
giHxy,  xgħaru  bjad  Caar  abjad)  collu  ; 
the  gray  o/  the  morning,  iż-żerniek  ;  we 
atarted  hefore  the  gray  morn{ng,  tlakna 
kabel  i^i-żernik  (kabel  ma  beda  iżer- 
nak) ;  he  ia  a  vian  of  gray  experience, 
ragel  ta  eaperienza  cbira  (mħarreg 
aewwa  f  dawn  I-affarijiet);  gray  bearded, 
bil-Ieħia  (  li  ghandu  il-fehja )  bajda 
(xwejjaħ  ġmielu). 

Gray  BBARD  — xwejjaħ,  xiħ  ;  getyou 
gone  you  gray  beard,  mur  min  hawn  ja 
biċċa  ta  xiħ ;  gray  beard^  xorta  ta  gar- 
rajew  kollatal  fubħar  fejn  dari  chienu 
iżommu  I-imbit;  kannata  għal  1-im- 
bit  ;  there  is  plenty  of  brandy  in  t/ie 
graybeard   etc^    ( Seott,     WaverleyJ, 


homm  ħafna  brandi  fil  kolla  (  jew  fil 
kannata  ). 

Grày  brbad  -hoba  tal  karaboċd  jew 
tal  hafur. 

Gray  ootton— xokka  aamra. 

Gray  Friars  -il  patrijiet  ta  San 
Frangiac  jew  Frangiacani. 

Gray  geesb  —  gebel  cbir  li  icun 
hemm  fil  wiċċ  tar-raba  jew  fil  ghe- 
lieki. 

Grayhound  —  ara  greyhound. 

Gray-marb  —  il  mara  tad-dar  ( il 
cmand,  ix-xiha )  il  mara  li  ticcmanda 
aclar  mir-ragel. 

Gray-pbase— pizelli  niexfa. 

Gray-stone— gebla  tal  Vulcani. 

Grayish— jati  fil  griż;  ftit  u  xejn 
griż. 

Graylinq  — griż  acur. 

Qrayly— bil-lewn  griż  ;  li  għandu 
lagħka  griż. 

Grazb  —  tirgħa;  tmias  chemm 
chemm  wakt  li  tcun  ghaddej ;  tmealaħ 
chemm  chemm  il  wiċċ  ta  ħaga,  measa 
chemm  chemm,  ainjal  (  barxa  chemm 
chemm  )  li  iaair  meta  tmiaa  haġa  ma 
oħra ;  mergħa,  reghi.  • 

Grazer  —  annimal  li  ighejx  bir- 
reghi  (billi  jirgħa),  min  jirgħa. 

GRAZiE—ragħaj,  min  jirgħa  il  bhej- 
jem  ;  min  irabbi  u  ibigh  il  bhejjem ; 
all  the  people  ihere  are  graziers,  in- 
niea  ta  hemm  collba  irabbu  il  bhejjem 
biox  ibegħuhom  (^ghal  bejh). 

Grazinq— reghi  tal  bheijem ;  trob- 
bia  tal  bhejjem  għal  bejgħ ;  grazing^ 
meaaa  jew  meaha  chemm  chemm  ta 
ħaga  (balla  etc.)  minn  fuk  oħra ;  iJie 
grazing  of  a  bullet,  il  mogħdija  ta  bal- 
la  b*mod  li  tmiaa  chemm  chemm  fuk 
ħaġa. 

Grazioso  (fil  muaicaj  —  li  għandn 
jindakk  bil  mod  u  bil  ħlewwa. 

Greable  — f  loc  oflfrMi/tf  (ara). 

Greasb  — xaħam,  aonża,  graaa;  gha- 
car,  hmieġ;  collu  tidlic;  tidlec  bix- 
xaham;  tgħaccar;  thammeg ;  marda 
taż-żwiemel  meta  jintefhu  riġlejhom  u 
jinkaamu  ii  jibdgħn  inixxu ;  ixxah- 
ham,  tati  ix-xaham  (flua  biex  tixtri 
lill  xi  ħadd;. 

Greasb  box— il  boxxla  (caxxa)  bix- 
xaham,  żejt  etc.  li  icun  hemm  firot-ri 


Digitized  by 


Google 


GRE 


—  677  — 


ORE 


tal  vapuri  tal  art  etc.  biex  minnba  jin- 
£el  dejjem  għal  fuk  il  fus  biex  ma  jin- 
ħarakz  (ma  jicwix)  ;  io  grease  in  the 
hand  ( jew  flalj^  tmieghex,  titlak  xi 
ħaġa  tal  flue  fidejn  dac  li  icun  biex 
tixtrih ;  he  has  been  well  greased  tit  the 
Jisi  for  ilie  pains  he  took,  meghxuh, 
xaħnmuh  tajjeb,  ħalsuh  tajjeb,  talli 
thabat  (jew  tal  fastidiu  li  ħa). 

QREASBR~ir-rageI  (  dac  )  li  icollu 
ħaieb  jara  ir-roti  tal  vaguni  tal  vapur 
tal  art  ghandhomx  żejt  biżżejjed. 

Oreasilt— bit-tidlic,  bit-tghacchir ; 
mokżież,  oxxen,  ha^.in  ;  you  ialk  grea- 
^i^lfy  yonr  life  in  grown  foul^  (Shakes- 
peare,  Love's  labour  losi  \  kieghed 
titchellem  mokżież,  sirt  bniedem  ħożin 
(tħażżint;. 

Qreasinbbs— tidiic,tgħacchir,ħmieġ; 
tixħim,  għacar. 

Qrbasy— bix-xaħam;  jizlok;  mgħac- 
car,  mdellec ;  oħxon,  smin  ;  mokżie^ 
(cliem  etc) ;  lel  nn  consnli  togeUier 
ahout  this  greasy  knighty  (Shikespeare, 
Merry  Wives  of  Windsor\  ejja  nit- 
chelmu  flimchien  (ejja  nithoddtu)  fuk 
dan  il  Cavalier  oħxon  (smin  jew  b'żak- 
ku  cbira  ) ;  ihe  legs  of  the  horse  are 
grea^y^  sakajn  iż-żiemel  morda  (  min- 
fuħin  a  kegħdin  inixxu  ). 

Qreat  -  cbir,  ohxon ;  tal  kalb,  im- 
portanti,  li  jiżen  ;  li  fiħ  ħafna;  li  idum; 
twil ;  tal  għageb,  straordinariu;  msem- 
mi;  ewlieni;  nobbli;  ghani;  a  greai 
house^  dar  cbira ;  he  is  one  of  my  great 
friendSf  wieħed  mil  I-acbar  ħbieb  (mil 
I-octar  ħbieb  tal  kalb)  li  għandi;  àiere 
was  a  greai  silence,  cbien  hemm  ħem- 
da  (sicta)  cbira ;  i/iis  is  a  great  thing^ 
din  haġa  impurtanti  (cbira)  ;  this  is  a 
greai  truth,  din  verità  impurtanti  ; 
Judas^  one  ofthe  twelve^  came^  and  wiih 
him  a  greai  multiiude  with  swords  and 
staves  {Matt,  XXV/J^  Oiuda,  wieħed 
mit-tnax  (l-Apostli)  gie,  u  gieb  mie- 
għu  ħafna  nies  armati  bix-xwabel  u'I 
bsaten ;  he  remained  there  a  great 
while^  dam  hemm  żmien  twil;  ihe 
works  of  ihe  Lord  are  greaiy  l-opri  ta  (il 
ħwejjeġ  li  ħalak)  Alla  huma  tal  gha- 
geb ;  he  is  a  greai  liar,  dac  ghiddieb 
msemmi  (magħruf  minn  bulħodd) ;  we 
succeeded  to  destroy  our  greai  enemy, 


rnexxielna  nekirdu  I-ewlieni  għadn 
tagħna;  he  is  endowed  wiih  a  greai 
lieart^  mżejjen  b*kalb  nobbli ;  a  woman 
greai  witli  child^  mara  tkila ;  t^  is  not 
a  greai  matier^  ma  jimporta  xejn ;  a 
greai  deol^  bosta,  ħafna  \  iiis  a  ^reat 
way  ihiiher^  hemm  biċċa  triek  gmielha 
sahemm;  your  recommendaiion  weni  a 
greai  way  wiih  him^  ir-raccomandazio- 
ni  tiegħec  swiet  ħafna  ;  a  great  many^ 
bosta,  ħafna ;  Peter  the  great^  Pietru 
il  kawwi  (il  cbir),  li  msemmi ;  io  seU 
by  ihe  greai,  tbigħ  bl-ingrossa. 

Orbat-bblltbd  — tkila  cbir,  li  wa- 
slet  biex  teħles. 

Orbat  born  ^  li  nie^^el  minn  gidd 
nobbli. 

Orbat  oattlb— (fil-Iigi)  il  bhejjem 
cbar  oollha,  barra  min-ngħaġ  u'I  hrief. 

Orbat  CHARTBR—ara  Afa^na  Cfiaria. 

Oreat-oirolb  —  I-ekreb  viaġġ  jew 
traversata  ta  bastiment    minn    post 
għal  I-jeħor  fuk  il  globu. 
.    Orbat-ooat  —  overoll  (  glecc  obir  li 
jintlibes  fuk  collox). 

Orbat-ooatbd  —  liebes  I-overoII;  bil 
ġlecc  cbir  fuk  collox  jew  fuk  il  ħwejjeġ 
collha. 

Orbat-barbd  — b'widnejh  (li  ghanda 
widnejh)  cbar. 

Qreat  oo— I-aħħar  esami  tal  Uni- 
versità  ta  Oxford  li  jagħmlu  li  staden- 
ti  għal-Iawria. 

Oreat  oun— ara  gun. 

Orbat  hbartbd— curaġġus,  li  ghan- 
du  kalba  cbira,  li  ma  jaktax  kalbu. 

Oreat-hundrbd  —  mia  b'sitt  għe- 
xieren. 

Qrbat  Mastbr— (jew  Grand-Mas- 
ier)f  Oran  Mastru. 

Orbat  mbroy  —  ( jew  greai  ihanks), 
ħafna  grazie ;  nislzicbajr  ferm  I 

Oreat  primbr— xorta  (daks)  ta  tipi 
ta  li  stampa  darbtejn  acbar  mit-tipi 
msejħin  bourgeois,  bħal  dawn : 

Great  Primer 

OREAT-SEAL^ara  seaL 

Orbatbn  —  tcabbar ;  izzid  ;  ihis 
greatens  your  sin^  dan  icabbar  id-dnub 
tiegħec. 

Orbatlt  —   wisk,    hafna;   he    was 


78 


Digitized  by 


Google 


GRE 


—  678  — 


GBE 


greaily  pUased^  ħa  piacir  ħafna,  ħa 
wiek  piacir. 

Grbatnbsb  — cobor,  cbnrija  ;  ħxana 
għageb ;  nobiltà ;  kawwa ;  tlie  greainess 
o/sound^  il  kawwa  tal  ħoss. 

Gbeaybs— ghetti  tal  ħadid  eto.  (biex 
il  gwerrieri  iżommu  il  kasab  ta  riġlej- 
hom  mħarsin  mid-dakkiet  ta  lanez 
etc  J  ;  il  kriekeċ  (bicciet  tal-laham  jew 
xaħam  li  jibka  wara  it-tidwib  tax-xa- 
ħam). 

GBEBB-isem  ta  tajra  tal  ilma,  il 
blonġos. 

Grbcian— Griec,  wieħed  mil  Gre- 
cia  ;  min  jitchellem  bil  Griec ;  wieħed 
li  studia  u  jaf  il  Griec;  wieħed  mit-tfal 
cbar  tal  isptar  ChrisVs. 

Grboian  Arohitbcture  —  bini  jew 
Architettura  Griega  (tal  Grieghi;. 

Grboianizb— titchellem  Isien  Griec 
(bil  Griec). 

Grboism— idioma  (espressioni,  għaj- 
dut)  tal  Grieghi  (ta  Isien  Griec). 

Grboizb— takleb  (tfisser,  jġġib,  jew 
tittraduci)  bil  Grioc. 

Grbcqub— passatur  fi  stanjata,  biex 
il  cafà  ma  jinżilx  mal  misħun  li  tfer- 
raħ  fuku,  għas-xorb. 

Grbd— għajta.  • 

Grbde  — tgħajjat,  issejjaħ  ;  titlob 
b'Ieħen  għali ;  tgħajjat  fl-orazioni. 

Grbe— piacir,  volontà,  rieda ;  pass, 
gràd ;  io  hear  jew  win  the  gree,  tienu  il 
premiu,  tirbaħ  il  premiu  (il  palju  etc.) 

Greed  —  regħba,  chilba ;  wieħed, 
bniedem  rgbib. 

GREBDiLY-bir-regħba,  bil  chilba ; 
the  hog  greedily  devours  whatever  he 
finds  on  the  dung  hill,  il  każkuż  jibla 
(jecol)  bil  chilba  (bħal  miclub)  cuU 
ma  isib  fuk  il  miżbla. 

Grbbdinbss  —  regħba,  chilba  ;  his 
greediness  for  glary  is  very  great,  ir- 
regħba  tiegħu  għal  gloria  (li  jissemma 
u  jogħla)  hia  cbira  wisk. 

Grbbdy  —  rghib,  clubi ;  li  ghandu 
chilba,  miclub';  a  greedy  man^  bniedem 
gulus,  żakkiek,  rgħib,  li  katt  ma  għan- 
du  xaba;  greedy  o/money,  xħih  (rghib 
għal  flus).. 

Grbbdy-out  —  żakkiek,  wieħed  li 
jagħmel  gbal  żakku  ;  gulus. 

Grbbk— Griec ;  wieħed  mil  Grecia ; 


Griec  (Isien  tal  Grieghi  jew  iMingua 
li  jitchelmu  il  Grieghi) ;  ragel  ħazin, 
macacc ;  briccun  ;  t^  thai  a  Ureek  or  a 
Turk  ?,  dac  (ir-ragel)  Griec  jew  Torc  ?  ; 
i/iat  is  a  greek  man-o/'war^  dic  frejgata 
(biċċa  tal  gwerra)  Griega;  eio  j/om  speak 
Greek  ?,  taf  bil  Griec  (^titchellem  bil 
GriecJ?;  without  a  con/ederaie  t/ie  new 
/ashionable  game  of  ^^baccarat*'  does  not 
seem  to  offer  many  chances  /or  a  Greek^ 
(Saiurday  Review,  Feb.  16th.  1884, 
page  SOSJ,  minn  għajr  sieħeb  (xi  ħadd 
li.tcun  miftihem  miegħu)  il  briccnn 
(min  igħallat  jew  iberbex  fiMoghob) 
ma  jista  jagħmel  x'ejn  fil  loghba  ġdida 
li  ħarget  issa  tal  baccarat. 

Grbee  Churoh — ^il  Onisia  tal  Grie- 
ghi. 

Grbbk  firb  —  composizioni  li  tak- 
bad  (li  biha  chienu  ikabbdu  jew  jatu 
in-nar)  I-ewwel  it-Tartari  imbaghd  il 
Grieghi. 

Grbbkbss— Griega,  mara  mil  Gre- 
cia. 

GRBEKisn— tal  Grioghi. 

Greekism— are  Greeciwi. 

Grbekling— Griec  żgħir. 

Grbbment  (f Ioc  agreement),  ara. 

Grebn— aħdar,  ħdura ;  xgħajra;  ah- 
dar  jew  nej  (frott),  bla  misjur  ;  żgħaj- 
jar ;  f saħtu,  donnu  warda;  gdid,  frisc ; 
a  green  wound,  ferita  frisca  jew  ġdi- 
da) ;  green^  nofs  sajran,  we  say  i/ie 
meat  is  green  when  it  is  hal/  i*oasied, 
(Watts,  LogicJ,  ngħejdu  li  iMaħam 
għadu  nofs  sajran  (cbemm  jakta  id- 
demm)  meta  icun  għadu  nofsu  mixwi; 
a  green  paper,  carta  hadra;  green  is  a 
secondary  colour  and  it  is  made  up  of 
yellow  and  blue  mixed  together,  1-andar 
hua  lewn  secondariu,  u  isir  (maghmul) 
mill-isfar  u  mill-icħal  mhaltin  flim- 
chien  ;  they  were  to  meet  on  ilie  green, 
chellhom  jiltakgħu  fuk  ix-xgħajra; 
I  saw  him  eaiing  some  green  grapes^ 
rajtu  jecol  il  għeneb  aħdar  (li  ghadn 
nej). 

GREEN-għadn  fl-età;  ma  għandux 
esperienza  biżżejjed ;  the  otxiior  is  too 
green,  il  predicatur  għadu  żgħażugh 
(ma  ghandux  pratca  jew  esperienza 
biżzejjed) ;  green  iimber,  njam  frisc  (li 
għadu  m'hux  niexef  biżżejjed  \)  green, 


Digitized  by 


Google 


ĠRE 


—  579  — 


QMl 


ħxojjex,  ħaxix  (werak  eto.  għall  armar 
jew  biex  iżejnu  xi  mchien) ;  the  place 
fcas  all  decoraied  with  /tags  and  greensy 
il  post  chien  collu  mżejjen  bil  bandieri 
u'i  ħaxix ;  io  make  one  helieve  tliai  the 
moon  is  made  of  green  cheese^  tgħabbi, 
tkarrak,  jew  tidħacb'xi  ħadd;  he  wanis 
io  make  me  believe  thai  ihe  moon  ie 
made  of  green  cheesey  irid  igħaddini  ta 
babbu  Cta  ibleħ);  irid  igħabbini  (iġa- 
ghalni  nemmen  li  igħejdli. 

Grbbn  bird— ecorà  rgħasfur). 

Grbbn-bliohts  — il  kamel  Cdud)  tas- 
siġar. 

Grbbnbonb— il-Iizz  (ħuta). 

Grbbn-bribr— isem  ta  ħaxix  (bħal 
għoUiek). 

Green-cloth— korti,tribunal  li  dari 
chien  jaħdem  rjisma  il  causi  u  jakta 
is-sentenzi)  fil  palazz  tas-sultan  stess. 

Grbbn-oow  —  bakra  li  tcun  ghada 
chemm  ferrgħet  (helset). 

GRBEN-oROP-I-ahdar,  ħaxix  ahdar 
ghal  bhejjem  bhal  furrajna,  widna 
frisca  etc. 

GREBN-DRAOON—isem  ta  ħaxixa  li 
ticber  fli  Stati  Uniti  fAmerica). 

Grebn  barth — żebgħa  hadra. 

Orben-bybd  —  li  għandu  għajnejh 
ħodor ;  li  jara  aħdar  ;  għajjur. 

Grbbnpinch— ecora  (ghasfur^ 

Grbbn-fly— dubbiena  ħadra. 

Grbbngaob  —  xorta  ta  għanbakar 
abjad. 

Grebnqroobr— tal  ħaxix,  bejjegh  il 
ħaxix. 

Grebn-orosbbak— ara  goldfinch. 

Orbbn-hand  —  bniedem  li  għadu 
ġdid  fix-xogħol,  bla  esperienza;  novizz, 
recluta. 

Grbbn  hbadbd  —  li  ma  għandux 
ghakal  u  esperienza  bi/iejjed. 

Grbbn  hbart  —  xorta  ta  siġra  li 
tagħmel  ( tati )  njam  jebes  ferm  ;  ii 
greenheart  tiċber  f  Demerara,  hia  siġra 
mil  qualitu  tar-rand,  u  hi  magħrufha 
ucoU  bl-isem  ta  Nectandra  Rodiwi, 

Grbenhood  —  ħdura,  bluha,  inju- 
ranza. 

GRBBN-HORN—babbu,  ħaġa  belgħa; 
bniedem  li  iddaħħlu  fix-xcora  jew 
tidhac  bih  malajr. 

GRBBN-GRABB^serra)  dar  tal  ħgieg 


fejn  irabbu  il  ksari,  ^ianti  delicati  jew 
tad-dell  bħal  bigonji,  felci  etc. ;  loc 
fejn  dawc  li  ja^ħmlu  jew  jaħdmu  il 
fuħħar  iħallu  jmxfu  1-opri  tagħhom 
kabel  idaħħluhom  fil  fom  biex  ji^- 
muhom. 

Grbbn-linnbt— ecora  (għasfur). 

Orbbn  LizARD-gremxula  hadra  li 
tinsab  wisk  f  Jereey. 

Orbbn  Malaohite  -—  il  vera  mala- 
chita  (ħaġra  fina). 

Grbbn  man— bniedem  salvaġġ. 

Grben  marblb  —  rħam  ahdar  jew 
serpentina. 

Ġrbbn-minbral — carbonato  di  rame 
(trab  tar-ram)  li  jusaw  għas^.-żebgħa 
(verdiram^. 

GRBEN-RooM—dic  il  camra  mwarba 
fuk  il  palciixenicu  (f  teatru)  fejn  1-at- 
turi  icunu  jew  jokogħdu  jistennew  sa 
chemm  tasal  il  parti  taghhom  biex 
joħorġu  jirrecitaw  Cmsejha  hecc  camra 
hadra^  għaliex  actarx  dawn  il  cmamar 
icuuu  mizbugħin  ahdar ). 

Gbebn  siOKNBss— is-suffejra  (marda) 
he  was  almosi  eaien  vp  hy  ilie  green 
sichness  (Steele,  Speciaiorjy  is-suffejra 
tista  tghejd  iccunsmatu  (inżebah  collu 
bis-suffejra). 

Grben-stall— posta  fis-suk  etc.  ta 
wieħed  li  ibigħ  il  ħaxix  ;  hanut  tal  ħa- 
xix. 

Grbbn  tba— te  aħdar  (werak  tat-tfc 
aħdar). 

Grbbn-tortrix — xorta  ta  duda  tal 
camla  hadra  li  tidher  wisk  1-Inghil- 
terra. 

Grbbnbry— post,  loc,  fejn  jiccolti- 
vaw  (icabbru)  il  pianti  tad-dell  etc. 
bhal  bigonji,  felci  etc. ;  curuna  tal  ħa- 
xix  aħdar. 

Grbbnino  — ħduro,  ħaxix  ;  the  fen- 
der green ings  o/April Meadows, (K^^tH)^ 
il  hdura  tal  għelieki  ta  April.* 

Grebnish  —  ħadrani,  jati  fl-aħdar. 

Grbbnishnbbs— il  ħdura. 

Grbbnland  —  il  Groenlandia,  gżira 
cbira  li  tigi  għan-naħħa  tal  grigal  tal 
America  ta  fuk. 

Grbbnland  wHALE—baliena  ( hecc 
msejha  ghaliex  tinsab  f  dawc  li  nħawi 
tal  Groenlandia^. 


Digitized  by 


Google 


Ġiifi 


—  68Ġ  — 


ĠRġ 


GRSBNLANDBR^wieħed  mil  Groen- 
landia ;   GroenlandU. 

Grbbnlbsb — bla  ħdara,  bla  ħaxiz. 
'  Grbbnlbts— isem  ta  għasfar  bhal 
pappamoBo  jew  ċappamosc. 

Grbenlt— bl-aħdar ;  ta  ibleħ;  toe 
have  done  hut  greenly  eic^  (  Shakes- 
peare,  Ilamlet)^  għamilna  ta  boloh. 

GRBBNNBss—ħdura ;  saħha,  kawwa ; 
żgħużia,  ftit  esperienza ;  it  cannot  be 
wondered  at^  considering  tlie  greennes 
of  his  yeara^  (MQrphy,  Life  of  Field- 
ing),  ma  nistgħageb  xejn  meta  nic- 
cunsidra  (xħin  naħseb  fuk)  iż-żgħużija 
tiegħu  (chemm  għadu  tfal,  jew  il  ftit 
esperiepza  li  għandn  għall  età  tieghu). 

Grbbnsand— zorta  ta  ramel  ahdar. 

Grbbnshank  —  isem  ta  tajra  jew 
għasfur,  ic-cewcewwa  prima  ( ta  sa- 
kajba  ħodor  ). 

Grbbn-snakb— zorta  ta  lifgħa  ħadra 
li  tinsab  wisk  fli  Stati  Uniti  (  Ame- 
rica). 

GRBBNSTioK'frattura;  sorta  tacsur 
ta  għadma  (  cura  tat-tobba  f  xi  csur 
ta  xi  ghadma). 

Grbbnbwàrd  —  art  bil  haxix,  art 
mgħottija  collha  bil  ħaxix. 

GRBBNTn— (bħal  greenneae),  ħdura, 
amidstt/ie  greenih  ofaummer  (G.  Eliott 
Daniel  DerondaJ^  kalb  il  ħdura  tas- 
sajf. 

Grbenwbed  —  ħaxix  ħażin  bħal 
ġummar. 

Ġrbbnwood—  bosc  bis-siġar  iħad- 
dru  (meta  is-siġar  icunu  bil  werak). 

Grbbnyard  —  għalka  (  mergħa  ) 
għaż-żwiemel ;  post  magħluk  fejn  jir- 
għaw  iż-żwiemel. 

Grbbt— issellem,  tilka  bit-tislim  u 
bil  ferħ ;  tisma,  tolkot  fil  widna ;  tifraħ 
(lil  li  ħadd  jew  b*xi  ħadd)  titchellem 
1-ewweI  darba ;  isBelli ;  tliev  greeiedhim 
xoith  lou<f  acclamatione^  bdew  iselmulu 
(  selmulu  )  b'ħafna  għajjàt  ta  ferh ; 
greet  him  for  me^  please,  ifraħlu  għalja, 
jecc  joghġboc ;  iJie  cries  ihat  greeted  my 
earsy  il  gnajjat  ii  smajt  (  li  lakatli  jew 
gie  sa  gewwa  widnejja) ;  let  him  greet 
England  xoiih  our  sharp  defiance^ 
(Shakespear,  Ilemnf  Vj  balli  jibda 
biex  isemmi  fl'Inghilterra  li  sfida  (  li 
stedina  għal  glied)  tagħna. 


Grbbtb— tibchi,  li  jibchi,  ibicchi; 
tal  bichi,  tas-swied  il  kalb;  grey  i$ 
greete,  il  griż,  (il-Iewn  griż)  hu  lewn 
ta  Bwied  il  kalb  (  Speaser,  Shepherde 
Calendar,  AuguHJ, 

GRBETBR—min  isellem,  jifraħ  jew 
jilka  bil  ferħ  lil  ħadd  jehor  ( lil  xi 
ħadd);   min  jibchi,  becchej. 

Grbbtino  — tislima,  ferħ;  greetings^ 
ferħ,  Christmas  jew  Yuleiide  Greting, 
ferħ,  auguri  etc.  ghal  festi  tal  Milied. 

Grbbzb— tarġa. 

GRBFFiER-registratur,  scrivan ;  nu- 
tar. 

GRBOAL—ta  merħla ;  tan-ngħaġ. 

GRBaARiAN  —  li  icun,  igħejx  jew 
ighammar  flimchien  bħal  merħla;  co- 
muhi,  bħal  xulxin. 

GRBaARious— li  igħix  flimchien,  jew 
ma  xulxin ;  li  ma  igħammarx  waħdu; 
li  igħejx  fi  mrieħel ;  ducks  and  geese 
are  gregarious  birds,  il  papri  u'I  wiżż 
igħejxu  flimchien  (m'hux  waħda  waħ- 
dajew  woħedhom). 

GRBaARiousLY— fi  mrieħcl,  ma  xul- 
xin. 

GRsaoRiAN-ta  Gregoriu  (tal  papa 
Gregoriu  XIII). 

Grboorian  CALBNDAR-il  Calcnda- 
riu  tal  papa  Gregoriu  XIII,  magħmul 
fis'sena  1582. 

Qrboobian  ghant— cant  Gregorian. 

GRsaoRY's  powdbr — trab  tar-rubar- 
bru  (rubarbru  mishuk,  ukitejn ;  car- 
bonato  tal  manjesia,  sitt  ewiek,  u  gin- 
ger  mfarrac  jew  midħun.  nkia^. 

Grbmial— tal  ħoġor ;  ħabib  għażiż, 
ħabib  tal  kalb  ;  amongst  those  fourteen 
two  toere  gremials,  (Palli*r,  WebsterJ, 
fost  dawc  I-erbatax,  tnejn  minnhom 
chienu  hbieb  tal  kalb. 

Grbmibn  'iddejjak. 

Grbnadb  —  granada,  bomba  iccar- 
gata  (mimlia  bil  porvli  u  balal  żgbar) 
li  fejn  taka  jew  tinżel  tispara  u  tagħ- 
mel  ħsara  cbira. 

GRENADiBR-suldat  granaticr,  (sul- 
dat  armat  bil  balal  iccargati  jew  bil 
granati);  granaiiers,m\à2ài  twal  magħ- 
żulin ;  granadieri. 

Grbnadillo  —  xorta  ta  njam  tax- 
xogħol  (li  juBaw  wiBk  in-nies  tal  Indji 
tal  Punent^  donnu  ebanu,  iżda  aħmar. 


Digitized  by 


Google 


Ġk^ 


-àsl 


ĠRt 


GnBNADiNB—xorta  ta  gasB  tal  ħarir, 
jew  ħarir  6n  ghal  Ibiesi,  zallijiet  etc 
tan-nisa. 

Qrbnatilb— isem  ta  mineral.  ■ 

Urbs— haġra  tal  mola. 

Grbw—  temp  paesat  tal  verb  gww ; 
tirtgħod  bil  bi^^,  titwerwer. 

Obbw — f  loc  greyhound  (ara). 

GRBWSOMB~ii  iwaħħax,  li  iwerwer 
bil  biża ;  tal  biża. 

GnBY—ara  jrray. 

Gbbt-faloon — xorta  ta  bies. 

Grbthound  — chelb  tal  caċċa. 

Grbts  —  isem  ta  Kigiment  Inglis 
fScocciB)  tal  cavlaria,  hecc  msejjah 
mil-Iewn  ta%-%wiemel,  għaliex  collha 
griżi. 

Grrtstooks)  xorta  ta  ^ebel  (ċlamit) 

Grbtstonb  )  hecc  msejjaħ. 

Grbtwbathbb — xorta  ta  gebel  cbir. 

Gridulb  —  duda  (tgħix  filbaħar), 
susa,  li  tagħmel  ħsara  cbira  fil  basti- 
menti,  billi  issewwes  li  njam. 

Gbiddlb — turtiera,  tigan. 

GRiDB  —  tħanxar,  thanxir. 

GRiDRLiN--Iown  abiad  raħallatbl-ah- 
mar  jew  viola  jati  fil  griż. 

G  RiDiRON  —  gradilja. 

Gridiron  pbndulum  (jew  compensa- 
tion  fbndulum)  -—  pendlu  ta  arloġġ 
magħmul  minnvirghi  tal  metal  (azzar 
u  ram  isfar)  b'mod  li  is-sħana  jew  il 
bard  iħallih  dejjem  li  stesB  tul,  u 
b*dan  il  mod  l-arloġġ  ma  ivariax. 

Gribcb  —  dac  it-tara^  fejn  icunu 
kegħdin  is-slaleb,  taraġ  fejn  icun  kie- 
għed  jew  poġġut  xi  salib. 

Qribf— għali,  hemm,  għokla,  għa- 
sra,  dieka,  swied  il  kalb;  to  come  to 
grief^  tigi  fil  għali,  tispiċċa  ħa%in  ;  he 
isfnll  of  grief  mgħolli  wisk  ;  t^  w  a 
great  grief  to  vie^  għalia,  għokla  cbira ; 
compare  your  griefs  with  other  mena 
and  t/iet/  will  seem  less,  tara  f  tisma) 
is-slaleb  ta  l-oħrajn  tinsa  tiegħec. 

Gribf-worn— mitmum  bil  għali. 

Gribfful  —  mgħolli,  kalbu  dejka, 
wisk. 

Grieflt— bil  għali,  biddwejjak,  bis- 
Bwied  il  kalb. 

Gribfbuot  —  kalbu  maksuma  bil 
ghali  (bid-dispiacir  etc.) 


Gribvablb  —  li^  igib  il  għali,  iddi- 
spiaciri,  I-inquiet  jew  is-swied  il  kalb. 

Gribvanob— għali,  hemm,  nichet, 
deni ;  tgħakkis  fil  ħlas  jew  ħaġ'oħra. 

Gribvanob-monobr  —  min,  jew  dac 
(wiehed)  li  dejjem  isemmi  u  ighejd  fuk 
id-deni  (tghakkis)  li  iġarrab  hn  u  li 
iġarrab  hadd  jeħor  ;  bniedem  li  dejjem 
iredden  fuk  id-dwejjak  tiegħu  u  ta 
ħadd  jeħor. 

Gribvancbbr— min  iġagħal  lill  ħadd 
jehor  ighemghem ;  min  icun  causa  ta 
tgħakkis  lill  proxxmu  tiegħu ;  min 
igħacches  ujaghmel  iddeni;  min  jaħ- 
kar. 

Gribvb— tgħalli,  twaġġa,  taksam^id- 
dejjak,  issewwed  il  kalb  ;  tagħli ;  thoss 
għokla ;  taksam,  issewwed,  iddejjak 
kalbec;  this  grieves  my  heart,  dan  iweġġ- 
għali  kalbi  li  ma  nghejdlecx;  he  grieves 
for  his  deat/i,  jaghli  wisk  li  miet ;  it 
grieves  me  tfuit  l  cannot  comply  with 
your  retjuestf  nagħli  wisk  (jiddispiacini 
ferm)  li  ma  nistax  niccuntentac. 

Gbibvbmbnt  -ħaġa  li  tgħalli,  li  iggib 
dispiacir,  jew  li  isse^vwed  il  kalb. 

Gribvkr  —  min  igħalli,  min  icun 
causa  ta  dispiaciri,  ta  nichet  jew  ta 
Bwied  il  kalb. 

Gribvoub  —  mgħolli,  mdejjak ;  li 
ighalli  jew  li  jaksam  il  kalb  ;  /  heard 
t/teir  grieoous  cry^  smajt  il  għajJHt 
taghhom  li  jaksam  il  klub. 

GRivou8NB8B~għaIi«  dioka,  nichet 
ksim  ta  kalb. 

Griffin— hecc  isejħulu  Mnglisi,  li 
icunu  ilhom  I-India,  lill  xi  ħadd  li  icun 
ghadu  ġdid,  u  li  għalecc  ma  icunx  jaf 
x*għandu  jagħmel  u'inhuma  I-usanzi 
tal  pajjis ;  ( ara  griffon ). 

Griffinish— ta  griffon  ara. 

Griffon— isem  ta  annimal  li  Jis- 
semma  biss  fil  ħrejjef,  li  ipinġu  bil 
gisem  u  sakajn  ta  Ijun,  u  ras  u  ġwie- 
naħ  ta  ajcla,  biex  juru  il  kawwa  u*I 
ħeffa  tieghu. 

Griffon  likb  —  bħal  grxffon  (ara); 
ħalliel  li  igħejx  bis-Berk. 

Griffon  malb— il  griifon  ragel  u 
għalecc  fl-armi  igibuh  min  għajr  ġwie- 
nnh  u  bil  widnejn  twal  jew  cbar. 

Grig— -ġrttd  (bħal  ^mM/iOjo/^^r);  xor- 
ta  ta  sallura  ta  1-ilma  ħelu;  as  merry 


Digitized  by 


Google 


GRI 


—  682  — 


Għl 


as  a  griyy  cuntent  fuk  ruħu  donnu 
għasfur  (donnu  warda  etc.) 

Grill— tixwi  fuk  il  gradilja;  tin- 
cwieta,  tifni,  tati  turmenti,  tbażża, 
twerwer  bil  biża ;  mixwi  (laħam  etc); 
gradilja. 

Gbill-room— chcina  fejn  jixwu  la- 
ħara  etc.  fuk  il  gradilia. 

Grilladb— xiwi  ta  laħam,  ħut  etc. 
fuk  gradilja. 

Grillaob— l-armar  (  pali,  njam  u 
fallacchi  etc^  għal  bini  ta  moll,  scàl, 
jew  xati 

Grillb — grada»tieka,  bieba  zghira 
etc  tal  ħadid  (b'xi  disinn  etc  )  fxi  par- 
latoriu  tas-sorijiet  (  biex  jitcbelmu 
magħhom  minn  għajr  ma  jistgħu  jid- 
ħlu  hdejbom). 

Qrilly— tincwieta,  tifni ;  twaġġa  il 
kalb ;  tgbaddi  bniedem  ta  pulcinella ; 
tiddiehec  bib. 

Grilsb— ferb  ta  salamuna  (  ħuta  ) 
salamuna  ta  sentejn. 

Grim  —mkarras,  żorr,  bic-ciera,  aħ- 
rax,  kalil;  icreħ  li  iwaħħax,  li  iwerwer 
bil  ħarsa  tiegħu ;  kalbu  ħazina,  bla 
ħniena ;  u>ith  a  grim  and  surly  voice 
he  hid  them  awake^  (Bynyaii,  A7/;rt//i, 
Progress),  b'Iehen  żorr  u  ncurlat  ġa- 
għalbom  ikumu;  making  death  more 
grim,  (AddiNon,  Caio  TI^  1),  għamel  il 
mewt  actar  twerwer  bil  biża  (milli  hi). 

Grimaob— takris,  tgħawiġ  tal  wiċċ  ; 
tcherriħ ;  titkarras,  tkarras  wiċċec, 
titcherrah:  {to  vuxke  grimaces). 

Grimaobd — mkarras,  b'wiċċu  icreħ, 
mgħawweġ. 

Grimalkin — kattusa  xiħa. 

Grimb— ħmieġ  pesta ;  tħammiġ  pe- 
sta ;  maaks  and  diaguisee  gtimed  toit/i 
mud  (Scotf,  Rokeby),  mascri  u  costu- 
mi  (ħwejjeġ  tal  carnival)  mahmuġin 
pesta. 

Griminbss— ħmieġ  pesta,  k/iez 

Grimly — li  iwaħħax,  li  ibażża,  icreh 
li  iwerwer. 

Grimm's  law  —  il-Iigi  ta  Grimm 
magħmula  minn  Jacob  Orinim,  il-ligi 
fuk  il  bdil  tal  consonanti  lil  lingui 
Ariani  etc 

Grimnbss— tkarris  ta  wiċċ,  cruha, 
twerwir,  biża  li  iwerwer;  harsa  cherlia, 
ħruxija,  mkata. 


Grimy— maħmuġ  pesta. 

Grin  —  chixfa.  tgnażżiża  tas-snien 
sew  fid-daħc  chemm  ucoll  fil  corla ; 
ticxef  snienec  meta  tcun  sejjer  tidħac 
jew  tincorla ;  tghażzaż  snieneo ;  tid- 
dieħec  bi ;  do  you  see  the  dog  grin  wlieti 
I  draw  near  him  1  tara  il  chelb  chif 
jicxef  snienu  raeta  ndrsak  lejh  ? ;  why 
do  yoa  grin  ?  għaliex  kiegħed  ticxef 
snienec  ? 

GiuN-r-trabocc  (mansba^għal  ghasa- 
far  ;  like  a  bird  that  haateih  to  hie  grin, 
not  knowing  the  peril  of  his  lije  t/iereinj 
CChaaeer,  Remedie  of  Love)^  bhal  ghas- 
fur  li  imur  bil  giria  lejn  it-trabocc  ( li 
jara  minsub  għalih^,  minn  għajr  ma 
icun  jaf  il  periculu  cbir  li  icun  hemm 
għalih. 

Grincomes  —  sifilide  (  marda  ħa- 
żina ). 

GRiND-titħan,  tagħmel  tkiek  jew 
trab ;  issinn,  ixxeffer,  toħroġ  ix-xifer  ; 
tkarmeċ  snienec  ;  tghacches ;  tistu- 
dia  sħiħ,  tlesti  għal  esami ;  tintaħan  ; 
tinsann;  titħabat,  tahdem,  taghmel 
xogħol  jebes ;  xogħol  jebes  u  m'hux  li 
jatic  piacir;  they  have  this  corn  to  grind, 
ghandhom  dan  il  kamħ  ghat-tħin 
(x'jitħnu);  /  have  gronnd  the  ixizor 
viyself,  sinnejt  il  raus  tal-Ieħja  jena 
stess  ;  /  canU  bear  to  hear  him  grind- 
ing  his  teeth^  ma  nistax  nisimgħu  ikar- 
meċ  snienu  ;  /  have  to  grind  at  tnathe- 
viatics,  ihe  examination  is  approaching^ 
hemm  bżonn  nati  salt  sewwa  (  nistu- 
dia  ferm)  il  matematichi,  1-esami  rie- 
sak  ;  it  is  said,  he  (i/ie  King)  grinds 
down  his  suhjecis,  ighejdu  li  hu  (ir-Be) 
igħacches  ( jaħkar  wisk  )  is-sudditi 
tiegħu ;  corn  grinds  well  when  dry, 
il  kamħ  jintahan  tajjeb  meta  icon 
niexef ;  sieel  will  grind  sharp,  I-azzar 
jinsann  tajjeb  ferm  ;  now,  hoys,  you 
musi  grind,  if  you  xoish  to  pass  your 
examinaiion,  issa  tfal  hemm  bżonn 
(jeħtieg)  tistudiaw  ferm  ( tgħafsu  sħih 
fli  stndiu)  jecc  tridu  tgħaddu  fl-esami. 

GRiNDBL—aħrax,  kalil,  kalbu  ħa- 
'7àna. 

Grindbr— tahħàn,raġel  tal  mithna; 
min  isinn  bil  mola,  sennien  bil  mola ; 
sinna  (darsa) ;  min  igħallem  jew  ilesti 
studenti  għal  xi  esami  (ighedulu  ucoll 


Digitized  by 


Google 


GRI 


-  688 


GRt 


(a  coach,  a  intor,  a  crammer)^  put  yonr  1 
^oti  itilo  the  /lanffn  o/  a  clever  griiider 
or  crammer,  and  he  will  soou  cram  tlie 
uecestiarf/  I^itin  iuto  him  tp  enahle  him 
io  pann  the  e.ramination^  itlak  l-ibneo  6 
idejn  Burmast  li  kiegħed  biex  igħallem 
(ilesti)  it-tfal  għal  l-esamjiet  u  malajr 
igħallimulec  Latin  bizżejjed  li  icun 
jista  ighaddi  l-esami. 

GRiNDER-min  jistndia  sħiħ  ;  min 
jagħfas  ferm  fli  studiu. 

GRiNDERY—ġlud  u  affarijiet  obra  li 
jaħdmu  bibom  li  scrapan  u  is-sillari 
etc;  mahżen  fejn  ibighu  ġlud  etc. 

Grinding  — tħin  ;  sann  ;  tkarmiċ  ta 
snien  ;  ghafis,  tgħaccbis  ;  studiu,  gha- 
fis  fli  studiu ;  flus  li  wiehed  iħallas 
talli  jidħnulu  il  kamh. 

Grinding  frame— raddienatal  għa- 
zil  tat-tajjar. 

Grinding  mill  ~  mithna  għat-thin 
tal  kamħ. 

Grinding-slii'— mejlak. 

Grindingly— bil  ħruxija,  bil  cbe- 
fria,  b'tgħacchis  cbir. 

Grindlb-stone  — mola. 

Grindlet  — fo88  żghir ;  canal  zghir. 

Qrindie  tail-  chelb  li  icollu  dein- 
bu  donnupiuma. 

Grindstone  —  mola ;  io  pnt  oue's 
nose  to  the  grindstone,  taħkar  ( tivves- 
sa)  bniedera ;  iggib  bniedem  kuddiem 
il  giustizia  (  bħala  ħati,  għa8-8en- 
tenza  ). 

OiUNNER-min  jitcherrah,  ikarra8 
wiċċu,  min  jicxef  snienu  jew  jitcherraħ. 

Grinninq  —  cxif  tas-snien  (  meta 
wieħed  jidħac  jew  jincorla );  daħca, 
dbissima. 

Grip— canal,  moghdijaghal  l-ilma  ; 
xorta  ta  seker  ;  taħfen,  tagħfas,  tak- 
bad  sħih  (bhal  ancra) ;  ħfin  ;  makbad, 
għafis,  għafsa  ;  the  masonic  fjrip^  il 
għafda  tal  id  tal  (metajeħdn  b'idejn 
xulxin  il)  mażuni ;  tlie  grip  of  a  sxoord, 
il  makbad  (mancuetc.)*ta  xabla;  /  am 
snre^  ihe  anchor  (frips  here,  8gur  li 
1-ancra  takbad  8hiħ  bawn ;  /  take  my 
cause  ont  of  ihe  grips  of  crnel  men^ 
(ShHke.Hpearp,  Ileni^y  VIII),  jena  ir- 
rid  neħles  minn  taht  idejn  (  mil  ves- 
sazioni,  moħkria  etc. )  ta  nies  kal- 
bbom  ħażina. 


Gripe  -tagħfas  fidec,  tahfen,  tgħa^.- 
żaz  ferm  fidec,  takbad  shiħ;  tiehu,  taħ- 
taf  taħt  idejc;  tagħfas,  taħkar ;  twaġġa 
i^.-żakk  ;  takla  flus  billi  taħkar  (  bil 
moħkrija  tax-xoghol) ;  kabda,  ghafea, 
makbad;  mancu;  ghafie,  mohkria;  tba- 
tia;  wieħed  xħih,  han/jr,  jew  idu  magh- 
luka,  mewt ;  brejc  (bmke)  taħt  rota 
fmacna  jew  fi  grua;  ugigh  ta  żakk 
cbir;  onr  blowing  girl  canght  in  the 
gripes  of  deaih,  (  W«r«l«Woi  th, -/Srcii- 
sionj,  ix-xbejba  tagħna  fl-ahjar  taghba, 
wakgħet  taht  idejn  il  mewt ;  gripe  fast 
your  shields,  aħfnu  (akbdu)  8ewwa  it- 
tarca  tagħcom ;  endnre  t/ie  smarting 
gripes  of  smarting  poverty^  (Otway, 
Venice  Preservedj,  issofru  il  pwieni 
kliel  (ħorox)  tal  fakar  kalil ;  he  mffers 
from  grijnng  pains,  isofri  ugigh  cbir 
fzakku  fugigh  ta  żakk  cbir^;  let  him 
be  a  gripe,  an  usnrer^  a  villain^  (Bor- 
toD,  Anaiomy  ),  erhilu  (ħallib)  icun 
mewt  (xħiħ  jew  ^ħadma)  U8urarju  u 
briccun  (chemm  irid  hu);  torti  with 
the  gripes  as  if  Iie  should  be  pulled  io 
pieces,  milwi  bl-ugigh  ta  żakk  (fi  m8ar- 
nti),  li  chien  iħo88U  8ejjer  jinkasam, 
mejjet  bl-ugigh. 

Gripe-pennt— xħiħ  ferm,  ghadma, 
mewt. 

Griper  —  xħiħ,  ueurariu  ;  mewt,  li 
ma  iridx  ħlief  jigref  il  flus  collha  li 
jara  taħt  idejh. 

Griping  -kbid,  għafis,  ħfin  ;  ugigh 
ta  żakk,  ugigħ  (liwi)  fli  mearen. 

Grippe  — mxija,  marda  ta  li  msaren; 
catarru,  influenza,  epidemia. 

GRiPPER-min  jakbad,  jaħfen  jew 
jeħu  taht  idejh  ;  bħal  marixxall  fl-Ir- 
landa. 

Grippie— leet  biex  jaħtaf  jew  jisrak. 

Gripping— xħiħ,  mewt,  għadma. 

GR1PI'INGNE.SS  I        ,,m, 

GiciPPLENEss  /"ħħa 

Guis -xorta  ta  pil  (^suf)  tal  anni- 
mali  li  minnu  jagħmlu  capep  tan- 
nisa  etc. 

GuiSE  -pa88,  tarġa;  ħanżir,  każkuż 
8alvaġġ ;  tbażża,  triegħed  jew  twerwer 
bil  biża  ;  tibża. 

Griseous— abiad  mnakkax  bil  gri* 
jew  bl-i8wed. 

Grisette  — (bil  Francis)  il  mara 


Digitized  by 


Google 


GRI 


684  — 


QRO 


jew  bint  wiehed  bejjegħ,  jew  wieħed  tal 
ħanut ;  tiila,  xbejba  fuk  ruħha. 

Grisful)  li  ibażża,  li   iwerwer,   tal 

Grisil    [biża,  wabxi,  bil  biża. 

Grisiness— biża,  waħx. 

Griskin  —  id-dahar  (bil-lanżit)  ta 
każkuż  (ħanżir).. 

Grisliness- wabx,  bixa  cbir. 

Grisly— ara  gri»fuL 

Gri3T— kamh,  tgħam  (ghat-tħin^, 
tkiek  etc.  (kamħ  mitħun) ;  provision, 
provvista ;  all  ia  ginst  ihal  conies  to  my 
mill,  cull  ma  jigi  merhba  biħ,  jew  cull 
mdawwar  kgħàk. 

Grist-mill  mitħna  għat-tħin  tal 
kamħ. 

Gitisrr^  —  karkuċa  jew  karmuċa  ; 
the  gristle  of  the  ear  piece^  il  karmuċa 
tal  widna. 

Gristly— tal  karmuċa,  magħmul 
(tal)  karmuċa. 

Grit— ramel,  ċagħk  rkiek;  nakal, 
farru,  għalf;  zorta  ta  granċ;  fehma 
shiħa  u  kawwija ;  taghmel  dac  il  hoss 
(tkarmiċ  etc  J  ta  meta  tirfes  ir-ramel ; 
tgħażża/  jew  tkarmeċ  snienec ;  the 
aanded  floor  that  grits  beneath  the  tread^ 
I-art  mimlija  ramel  li  ikarmeċ  taht  ir- 
riġlejn  (ta  min  jirfsu  j  ;  why  does  he 
grit  his  ieeth  sof  għaliex  ikarmeċ 
(igħażżaż)  snienu  hecc? 

Grith  — paci,  ghakda ;  hniena,  dieka 
ta  kalb. 

Grithful— hanin,  li  ghandu  kalbu 
tajba. 

Gritstone— ħaġra  tal  mola. 

Gritly — mrammel,  collu  nakal  jew 
ramel ;  bil  farru ;  bir-ramel. 

Grivet— xorta  ta  xadin  li  jinsab 
fl-Afriċa. 

Grizzle— ixheb;  griż;  xagħarbaj- 
dani ;  ragel  b*xagħra  abjad  ;  parrocca. 

GRizZLED-mnakkax  bl-(b'xagħar) 
abjad  ;  his  beard  xoas  grizzled^  (Shakes- 
pear,  Ilamlet)^  il-leħja  (il  baflS j  chie- 
net  mżewka  bix-xagħar  abjad. 

Grizzly— li  jati  fil  griż,  xehbieni; 
bajdani. 

GRizzLY-HEAR-xorta  ta  ors  cbir 
li  Rz'Zoologia  hu  maghruf  bl-isem  ta 
Ursus  Ferox  jew  ors  feroci. 

Groan  —  tocrob,  tinghi,  tnewwaħ ; 
carba,  ngheja,  tnewwiha;  nwieħ;  to 


heavegroans,  tocrob  ("takla  il  crib  minn 
kalbec)  ;  the  gallows  gi^oans  for  him,  il 
forca  keghda*  tistennih  (  keghda  tib- 
chih). 

G  ROANER — carrabi,  min  jocrob. 

Groanful— tal  crib,  li  igib  il  crib. 

Groaninq— carba ;  newha. 

Groat  —  biċċa  ta  erba  soldi  (tal 
fidda) ;  three  groats  make  one  shilling, 
tliet  groats  jagħmlu  xelin ;  his  apparel 
is  uot  worth  a  groat,  ħwejġu  (Ibiesu) 
ma  jiswew  xejn  f  ma  jiswewx  habba>>. 

Groats— ħafur  mitħun  oħxon. 

Groger— mercier ;  wiehed  bil  ħanut 
tal  merċa  (li  ibigħ,  zoccor,  caf6,  t&, 
butir  etc^ 

Grogery— affarijet  tal  merċa,  t6, 
cafċ,  zoccor  etc.  (li  ibigħ  il  mercier) ; 
ħanut  tal  merċa,  merċa  jew  ħanut  ta 
mercier. 

Grofp— b'wiċċec  I-isfel  ffl-art) ;  and 
groff  he  fell  all  flatie  upon  ihe  ground, 
(ChaneerX.  u  waka  minn  tulu  għal 
wiċċu  fl-art. 

Grog  -grog,  (xorb,  brandi  jew  rum 
bl-ilma);  thallat  xorb  jew  spiriti  (rum 
brandi  etc.)  blilma. 

GROQ-BLossoM-il  ħmura  li  titla  fli 
mnieħer  ta  min  jixrob  (li  spirti). 

Groggery    Uanuttax-xorb. 

Grog-shop  j 

Grogginess— Bocor,  sacra. 

Groggy— fis-sacra,  xurban,  bil  ka- 
tra;  mċaklak. 

Grogram— drapp  (minsuġ)  tal  ħa- 
rir  u  il  moħer  (mohair). 

Groin— bejn  il  coxxa  u  iż-żakk ;  is- 
sinjali  jew  il  fili  li  icun  hemm  msalbin 
fis-sakaf  tal  cnejjes  etc. ;  gheddum  ta 
hanżir  salvaġġ ;  xoffa  mdendla ;  tagħ- 
mel  il  għeddum  jew  iddendel  xuftejc. 

Groined— bil  ponta,  li  gej  bil  ponta 
bħal  sakaf  goticu. 

GROiNER-^ħarrief,  min  iħarref,  min 
igħejd  il  hrejjef. 

Groining— ghajj&t  bħal  ta  każkni, 
tghemghim. 

GuoMMErr^Btropp  (ħabel  maghmul 
bħal  ħolka  biex  iżomm  il  mokdief  ma 
li  BcaliQ);  bħal  tacca  (ta  li  stoppa  etc.) 
li  jagħmlu  bejn  il  balla  u  li  scartoċċ 
meta  jiccargau  il  canuni. 


Digitized  by 


Google 


ĠRO 


—  685  — 


QRO 


Gromia— kasba  (  għada,  kies  )  tal 
periU. 

GROMwELL—isem  ta  ħaxixa  (li  tib- 
ka  thaddar  minn  senà  ghal  sena)  li 
chienu  jatu  ghal  cura  tal  mard  tal 
calculi  jew  tal  ħaġra  (bħal  li  xpacca- 
pieiraj. 

Ghoom— seftur;  tfajjel  ta  li  stalla, 
grum ;  għarus ;  tieħu  ħsieb,  iddur  bi, 
tlibbes  etc.  żiemel  (iż-żwiemel). 

Groomsman  -  dac  li  icun  (imur)  ma 
il  gharus  dac  inbar  tat-tieġ. 

Groot  —  farlu  (biċċa  munita)  jew 
^^  ta  sold. 

Groove  — canal,  xakk ;  tagħmel  ca- 
nal  jew  xakk. 

Groovkdbit - trapan  (berrina ħox- 
na). 

Groovinq-planes  —  ċwani  għaċ- 
ċanar  fin. 

Grope  —  canal  għal  urina  minn 
gewwa  stalla  għal  batra ;  taghmel  ca- 
nal ;  timxi  fid-dlam  bit-teftif;  we  gro- 
ped  (in  the  darkj  for  the  wall^  like  ihe 
olind^  mxejna  fid-dlam  bit-teftif  biex 
insibu  il  ħajt  bħal  għomi ;  tmiss,  it- 
teftef  b'idejc. 

Groper— min  jimxi  bit-teftif  fid- 
dlam. 

Groping— mixi  bit-teftif  fiddlam. 

Gropingly  -  bit-teftif. 

GROPPrrE— isem  ta  mineral  li  jin- 
sab  fli  Svezia. 

Gropple— ara  grojye, 

Groroilite  — isem  ta  mineral. 

GnoB— xorta  taħarir  oħxon. 

Grosem— biċċa  munita  (flus)  Sviz- 
zera  li  tiswa  erba  xelini  u  tmien  Boldi. 

GROSBBAK—isem  ta  ghasfur  b'mun- 
karu  oħxon,  it-trumbettier. 

GRosGHBN—biċċa  munita  (flus)  Te- 
desca  li  tiswa  sold  u  ħabtejn  (  14  il 
ħabba  ), 

Gboss— oħxon,  kawwi ;  goff;  stu- 
pidu  ;  ċar,  bla  dubiu  ta  xejn ;  I-akwa, 
il  biċċa  il  cbira;  I-ammont,  it-total, 
is-somma  collha  flimchien  ;  grossa, 
tnax  il  tużżana ;  a  gross  fat  man,  ra- 
gel  kawwi  oħxon ;  Iiow  very  groas  he 
t>,  chem  hu  stupidu ;  it  ie  grosa  you 
love  viy  8on,  (  ShiikeRpeare,  AU's  well 
tliat  ends  wellj^  jidher  ċar  li  tħobb 
l-ibni ;  Comets  /lave  effect  over  the  grosa 


and  maea  oftfiings,  ( Baeon),  il  Gometi 
għandhom  efifett  fuk  I-akwa  (  il  biċċa 
il  cbira)  tal  ħwejjeġ  ;  I  cannot  instant- 
ly  raise  up  the  gross  offuVL  ihree  thous- 
and  ducatsj  (Shakespeare,  Jdef*c/iant  of 
VeniceJ,  ma  nistax  noħroġ  is-somma 
f  dakka  ta  800  ducat;  this  box  contains 
one  grossj  din  il  caxxa  fiha  tnax  il 
tużżana  (grossa);  a  great  gross^  tnax 
il  grossa  jew  144  tnż^^ana ;  in  the  gross, 
bl-ingrossa,  la  ingrossa. 

Gross-fbd  —  mitmugħ  ichel  oħxon 
(ordinariu). 

Gboss-hbadbd— stupidu,ras  kargħa. 

GRoss-WEiaHT — (fil  cummerċ)  il  pis 
tal  ħaġa  collha  chif  inhi  (  bil  caxxa, 
trab,  frac,  kxur  etc.  li  jista  icollha 
magħha) ;  pis  ammozz^  jew  chif  in  hn 

gej- 

Grossifioation— cobor,  nefħa  (meta 
tibda  tonfoh  jew  teħxien  iż-żerrigħa 
fl-art;. 

Grossift — tħaxxen. 

Grossly — bl-ohxon,  bil  goff;  li  jidher 
ċar,  biċ-ċar ;  ta  stupidu  ;  epeak  not  so 
^rossly,  titchellimx  hecc  goff  (  pastas 
jew  mal  chiriat),  he  was  led  so  grossly 
by  him,  ohien  immixxi  hecc  ta  stupidu 
minnu. 

Grossnbss— ħxuna,  cobor,  volum ; 
ħruxia,  guffaġni ;  stupidaġni. 

Grossulab— tal,  li  jixbeħ  il,  bħal 
groseberry  (ara) ;  isem  ta  mineral. 

Grot — għar,  għama,  grotta. 

Grotbsqub —stramb,  tad-daħc;  li 
iġagħlec  tidħac,  ridiclu  ;  donnn  għageb; 
grottesc  (ghar,  grotta  etc.)  mż^na, 
armata  jew  micsia  b'dac  il  gebel  aħrax, 
kxur  tal  arzell  etc.  bħal  dic  li  naraw 
f  xi  ġnien. 

Grotbsqub  typb — xorta  tatipi(għal 
li  stampa). 

Grotbsqubly— ta  stramb,  bi  stram- 
beria ;  b'mod  li  iġagħlec  tidħac. 

Grotbsqubnbss  —  stramberia,  stra- 
vaganza. 

Grothitb — isem  ta  mineral. 

GROTTA-rgrotta,  għar. 

Grottbsque — ara  arotesque. 

Grotto— grotta,  gnar,  għama. 

Grotto-work  —  twsJ^il  ta  gebel 
(ahrax)  kxur  ta  arzell  etc.,  ma  għar 


74 

Digitized  by 


Google 


GBO 


—  686  — 


GRO 


jew  grotta  (  bħal  dawc  )i  naraw  ma 
xi  għajn  jew  dwar  xi  vaBca  fil  ġon- 
na  etc  ) 

Gbound  —  art,  kigħa;  raba,  sies, 
pedament;  11  għaliex,  ir-raġun,  motiv ; 

Elatea  ta  teatra  ;  il  kigh,  fond  tal  cafe; 
idu  ;  fond  ta  quadru ;  issejjes,  tibni, 
twakkaf  jew  ittalla  (bini  etc)  mill-art; 
tgħallem  il  bidu ;  tmur  1-art  jew  tin- 
calja ;  theyfell  tipon  ihe  ground^  wakghu 
fl-art ;  he  waa  lying  asleep  on  the  ground^ 
chien  mixħut  rieked  fuk  il  fghal) 
kigha ;  ihis  is  his  ground^  dan  hua  ir- 
raba  tiegħu  ;  ihe  grounds  and  first  ori- 
ginal  causes  are  siiUunknown^  il  gbaliex 
(^ir-ragiuni  jew  il  motiv  etc.)  ghad  ma 
jafu  ħadd ;  grounds  of  coffee^  il  kigħ 
jew  il  fond  tal  caf6;  I  donU  like  the 
ground  of  this  piece  of  silk,  il  fond  (il- 
lewn  tal  fond)  ta  din  il  biċċa  ħarir  ma 
jogħġobnix ;  he  knows  the  grounds  of 
t/ie  Knglish  language  well^  jaf  il  principj 
(il  bidu)  lal  lingua  Inglisa  tajjeb ;  io 
hreak  ground^  te^ti  bidu,  tibda  ;  to  fall 
to  ilie  ground^iigx  fix-xejn  (taka  fl-art); 
to  gain  ground,  tgħaddi  il  kuddiem, 
tavanza ;  io  give  ground,  icciedi,  tirtira; 
to  lose  ground,  tmur  lura,  titlef ;  to 
stand  one*s  ground,  iżżom  tajjeb,  tcun 
(tibka)  Bħiħ  fi>08t ;  he  stood  his  grounds 
against  all  atiacks,  żamm  Bħiħ  (kawwi, 
minn  għajr  ma  cieda)  contra  I-attacchi 
collha;  to  take  tlie  ground,  tincalja, 
tmur  I-ari;;  our  ship  took  the  ground 
during  the  night,  il  bastiment  tagħna 
mar  1-art  maMejI ;  he  is  going  upon 
sure  ground,  kiegħed  jaghmel  negoziu 
tajjeb  (kiegħed  fis-sħiħ,  ma  ghandux 
telf) ;  the  whole  ciiy  was  brought  to  the 
around,  wakkgħu  il  belt  collha  (ma 
ħallewx  dar  waħda  biss  wiekfa) ;  I 
grounded  my  opinion  upon  reason  and 
authority,  wakkaft,  ibbasajtjew  għa- 
milt,  din  il  fehma  tieghi  (li  għandi) 
fuk  ir-raġuni  u  1-autorità  ;  he  was  lo 
ground  my  son  in  matJiematics,  hu  chellu 
jati  il  principl  (jibda  igħallem)  1-ibni 
il  matematichi, 

Qround— temp  passat  u'l  particip 
passat  tal  verb  grind  (ara). 

GRoui^DAaB— dritt,  hlas  ta  flus,  li 
ghandu  (li  iħallas^  bastiment  ta  meta 
icun  fil  port. 


'  GROuNDANOLiNa  —  is-sajd  tal  kigħ 
(sajd  bla  sufrun). 

Groundabh— sigra  tal  fraxxnu  żgħi- 
ra  (maktugħa  kasir). 

(Jround-bailiff— Buprastant  (  raġel 
li  jindocra  u  jara  ix-xogħol  etc.)  f  mi- 
niera  jew  barriera. 

Ground  BAiT  —  ballun  ghalf  għal 
hut  tal  kigħ. 

Ground-ohahbbr— camra  isfel  (fiB- 
Bular  jew  11  pian  t'isfel  ta  dar^. 

Groundbd— particip  pasBat  tal  verb 
ground  (ara). 

Groundbdlt — basat  (kiegħed)  fuk 
principi  tajba ;  li  kiegħed  tajjeb. 

Ground  FLOOR— is-BuIar  jew  il  pian 
ta  isfel. 

Ground  ivy— isem  ta  ħaxixa  li  il 
werak  tagħha  ighalluh  u  jixorbuh 
bħat  tà  (bhal  fidlokkom  jew  il  marn- 
bia). 

Groundlbsb— li  ma  għandux  peda- 
ment  jew  art  fuk  hix  jirposa;  bla 
fundament ;  bla  raġun,  bla  motiv,  li 
ma  għandux  il  għaliex. 

GROUNDLiNa— ħuta  (  ħut  )  tal  kigħ, 
mzazen  ;  wieħed  min-nies  baxxi ;  per- 
Buna  baxxa. 

Ground-hail  —  dritt,  ħlas  ta  flns 
biex  tidfen  fcimiteru. 

Gbound-nbbt— bejta  fl-art  (bħal  tal 
bibla  etc.) 

Ground-nut— (fil  botanica^  isem  ta 
pianti  jew  ħxe.jjex  (  bhal:  Arachis  hy- 
pogoia,  JJunium  flexuosum,  Apios  tuhe- 
rosa  etc  ) 

Ground  oak— siġra  tal  ballut  żghira 
(xitla  tal  balluta). 

Ground  fbarl— ^awhra  li  isiba  fil 
bejtiet  tan-nemel  fil  West  Indies  ( jew 
1-Indji  tal  punent). 

Ground  pia  —  isem  ta  annimal  li 
jinsab  fl-Àfrica  tlsfel. 

Ground-pinb— isem  ta  pianta  jew 
haxixa,  ix-xantcura  (fil  botanioa  mBej- 
ha :  Ajuga  chamcepitys  jew  Lyeopodium 
clavatum  ). 

Ground  plan— il  pianta  tal  pian  jew 
sular  ta  isfel  ta  dar  eto. 

Ground  planb— fil  prospettiva  (  di- 
sinn  )  il  pian  orizontali  tal  projection. 

Ground-plot  —  sit,  loc,  1-art  għal 
bini. 


Digitized  by 


Google 


ĠRO 


-  587  — 


QRĠ 


Ġround-rbnt— ħlas  tad-sit  jew  ta 
1-art  fejn  wiehed  jibni,  fcens  tal-art  li 
fuka  wieħed  jibni). 

Ground  room  —  camra  t-isfol,  tal 
pian  jew  snlar  ta  isfel. 

Oround  ropb— ħabel  tal  gangmu  (li 
icun  fil  kigħ). 

GROuNDS^kigh)  morga;  fond  tal 
cafe  etc.  ^ 

Groundsbl — isem  ta  haxixa,  il  cu- 
brita. 

Ground  sill— il  biċċa  ta  isfel,  jew 
traversa  (soll)  ta  tieka,  bieb  etc. 

Ground-swbll—  straccatur,  tranja 
tal  bahar. 

Ground  tablb— il  gebel,  1-ewweI  fi- 
lata  tal  bini  li  jigi  fuk  il  pedament 

GrounD'TAokle  —  il  ħbula  etc.  tal 
ancra  (I-armar  collu  għal  biex  isorgi 
bastiment^). 

Ground  tibr— I-ewwel  saffjew  in- 
dana  ta  crietel  etc,  fi  stiva  ta  basti- 
ment ;  I-ewwel  filliera  ( ta  isfel )  tal 
palchi  f  teatru. 

GROUND-TiMBBRs—Ii  njam  taċ-ċan  ta 
bastiment. 

Groundwatb — il  vasi,  njam  li  fuku 
ivara  il  bastiment. 

Ground  work — il  bidu ;  ix-xogħol 
ewlieni,  il  pedament,  basi. 

Group —  gozz,  gemffha ;  katta,  kat- 
gha,  grupp;  tiġbor  mmchien;  tagh- 
mel  gozz,  tiġbor  gozz  gozz  jew  katgħa 
katgħa.) 

Grouping— tkassim  fi  gzuz  gzuz  jew 
katta  katta ;  għamil  (ġbir)  ta  ħwejjeġ 
'f  kat^ha  katgħa  jew  gozz  gozz  f  classi 
classi). 

Grouplbt  —  grupp,  gozz  jew  kat- 
għa  żgħira. 

Grouse — tajr,  caċċa  Txorta  ta  għa- 
safar  tal  caċċa)  il  gallozz  u  il  ħaġla 
sidritha  hamra;  tmur  ghal  caċċa  tal 
gallozz  jew  tal  haġla  sidritha  hamra. 

Grout— ichel  bhal  għasida  ;  hmieġ, 
tajn,  il  kiegh  tal  btieti  etc;  halib,  (tajn 
mahlul)  li  il  bennejja  jixħtu  biex  jim- 
lew  if  fili  jew  ix-xkuk  ta  bejn  il  filati 
tal  gebel ;  dac  il  ħalib  (ilma  bil  gir)  li 
biħ  jaħslu  is-Bokfa  il  bajjada ;  timla 
il  fili  ta  bejn  ċangaturi  etc  bil  halib 
(tajn  maħlul)bħal  ma  jaghmlu  il  ben- 
nejja. 


Grouthbad  --  stupidu,  ħmar,  ras 
kargħa. 

GouTiNO — mili  ta  fili  (ta  bejn  ċan- 
gaturi  etc)  bil  ħalib  (tajn  maħlul). 

Groutnot — etupidu,  ħmar,  ras  kar- 
gha ;  isem  ta  ħuta. 

Grove— għalka  tal  maħtab,  bosc. 

Grovel  —  titcaxcar  għal  zakkec 
fl-art ;  baxx,  viti ;  ifiese  thoughin.are  loxo 
and  grovellwg^  dawn  il  ħsebijiet  huma 
baxxi  u  vili. 

Grovbllbr — bniedem  baxx,  vili ;  ta 
gosti  vili. 

GRovBLLiNG-Iijitcaxcur  ghalżakku; 
nmli  iżżejjed;  li  jagħmel  collox,  li 
għandu  gosti  vili  u  baxxi ;  sink  with 
out  grovelling^  ibbàxxa,  iżda  m*bux 
izzejjed  (\\  tcaxcar  żakkec  ma  I-art  jew 
li  tcun  vili^. 

Gbovet — bosc  jew  mahtab  żgħir. 

Grovy — mimli,  jew  collu,  boschijiet 
(siġar  cbar). 

Guow  —  ticber,  tocton  iesir ;  tgħad- 
di  il  kuddiem ;  tidħol  jew  tokrob ; 
tcabbar  (ticcoltiva) ;  tlce  ptants  com- 
mence  to  grow,  ix-xtieli  bdew  jicbru ; 
he  has  grown  since  T  saw  him  last, 
chiber  minn  chemm  ili  ma  narah 
(minn  I-ahħar  darba  li  rajtn) ;  work  t^ 
growing  hcre^  ix-xogħol  kiegħed  joctor 
hawn ;  grow  ye  and  be  ye  multiplied 
(Wicliffe) ;  icbru  inthom  u  octru  dej- 
jem  ;  /  should  grow  light-headed  I  fear, 
(Teiiriyson,  Maud)^  nibxa  li  nsir  ibleħ 
(li  rasi  tħeff)  ;  you  must  iry  to  grow  in 
grace,  jenħtieġ  li  tgħaddiil  kuddiem 
fil  grazia  (t'AIIa) ;  winter  begina  to 
grow  faat  on,  ixxitwa  bdiet  dieħla 
(kegħda  tokrob^  ġmiela ;  tliey  do  not 
like  io  groio  wheat  this  year,  ma  iridux 
icabbru  (jizirgħu  jew  jiccoltivaw)  kamh, 
dis-sena;  to  grow  up^  ticber,  li  issir 
ragel ;  to  grow  iogether^  iesir  ħaġa  wah- 
da  ma,  tingħakad  ma;  to  grow  a  pace, 
ticber  malajr  ;  ill  weeds  grow  apace^  \\ 
ħaxix  ħażin  malajr  jicber  ;  togrow  tall^ 
titwal  ;  to  grow  thickf  teħxien  ;  io  grow 
fat,  tismen;  io  groxo  tliin^  togħlob  ;  io 
grow  strong,  tissaħhaħ ;  tx>  grow  oldj 
tixjeh  ;  to  grow  liiile,  tiċchien  ;  to  grow 
short^  tiksar;  the  days  beqin  to  grow 
sliort  now,  il  ġranet  bdew  jiksaru  issa  ; 
to  grow  long^  titwal  ;  the  days  commence 


Digitized  by 


Google 


GBO 


—  686  — 


g6o 


jew  grotta  (  bħal  dawc  li  naraw  ma 
xi  għaJD  jew  dwar  zi  vasca  fil  ġon- 
na  etc  ) 

Gbound  —  arti  kigħa;  raba,  sies, 
pedament;  il  għaliex,  ir-raġun«  motiv ; 

Elatea  ta  teatru  ;  il  kigh,  fond  tal  cafe; 
idu  ;  fond  ta  quadru ;  issejjes,  tibni, 
twakkaf  jew  ittalla  (bini  etc )  niill-art; 
tgħallem  il  bidu ;  tmur  l-art  jew  tin- 
calja;  theyfell  upon  the  giH>HmU  wakglm 
fl-art ;  he  was  lying  aaleep  on  the  ground^ 
chien  mixħut  rieked  fuk  il  Cgħal) 
kigha ;  ttds  x»  his  gronnd^  dan  hua  ir- 
raba  tiegħu ;  the  gronnds  and  firat  ori- 
ginal  causes  are  stàlunknown^  il  ghaliex 
rir-ragiuni  jew  il  motiv  etc.)  ghad  ma 
jafu  ħadd ;  grounds  of  coffee,  il  kigħ 
jew  il  fond  tal  cafi;  /  donH  like  the 
ground  of  this  piece  of  silk,  il  fond  (il- 
lewn  tal  fond)  ta  din  il  biċċa  ħarir  ma 
jogħġobnix ;  he  knows  the  grounds  of 
the  English  language  well^  jaf  il  principj 
(il  bidu)  lal  lingua  Inglisa  tajjeb ;  to 
hi*eak  <79*oiin(/,  tati  bidu,  tibda  ;  to  fall 
io  ilie  groundyixgi  fix-xejn  (taka  fl-art); 
to  gain  ground,  tgħaddi  il  kuddiem, 
tavanza ;  to  give  ground^  icciedi,  tirtira; 
io  lose  ground^  tmur  lura,  titlef ;  to 
stand  one's  ground,  iżżom  tajjeb,  tcun 
(tibka)  eħiħ  fi^OBt ;  he  siood  his  giH>unds 
againsi  all  attacks^  żamm  Bħiħ  (kawwi, 
minn  għajr  ma  cieda)  contra  I-attacchi 
collha;  to  take  the  giH>und^  tincalja, 
tmur  lart;  our  ship  took  i/ie  ground 
during  ihe  night^  il  bastiment  tagħna 
mar  1-art  maMejI ;  he  is  going  upon 
sure  groundj  kiegħed  jaghmel  negoziu 
taijeb  (kiegħed  fis-sħiħ,  ma  ghandux 
telf') ;  the  whole  ciiy  xoas  broughi  to  ihe 
oround,  wakkgħu  il  belt  collha  (ma 
nallewx  dar  waħda  biss  wiekfa) ;  / 
groundfd  my  opinion  upon  retuon  and 
auiltoriiy,  wakkaft,  ibbasajtjew  għa- 
milt,  din  il  febma  tieghi  (li  għandi) 
fuk  ir-raġnni  a  l-autorità  ;  he  was  io 
^und  my  son  in  maihematiC'S^  hu  chellu 
jati  il  princip!  (jibda  igħallem)  1-ibni 
il  matematichi, 

GaouND— temp  passat  u'l  particip 
passat  tal  verb  grind  (ara). 

GnouNDAQB— dritt»  ħlas  ta  flus,  li 
għandu  (li  iħallas  j  bastiment  ta  meta 
ican  fil  port 


GRouNDANaLiNa  —  is-sajd  tal  kigħ 
(sajd  bla  sufrun). 

Groundash— sigra  tal  fraxxnu  żgħi- 
ra  Cmaktugħa  kasir). 

Gbound-baiuff— Bupraetant  (  raġel 
li  jindocra  u  jara  ix-xogħol  etc.)  fmi- 
niera  jew  barriera. 

Ground  BAiT  —  ballun  ghalf  għal 
hut  tal  kigħ. 

Ground-ohahbbr— camra  isfel  (fis- 
Bular  jew  il  pian  t'iBfel  ta  dar^. 

Groundbd— particip  pasBat  tal  verb 
ground  (ara). 

Groundbdly — basat  (kiegħed)  fuk 
principi  tajba ;  li  kieghed  tajjeb. 

Ground  floor— is-BuIar  jew  il  pian 
ta  isfel. 

Ground  xvY^iBem  ta  ħaxixa  li  il 
werak  tagħha  ighalluh  u  jixorboh 
bħat  te  (bhal  fidlokkom  jew  il  maru- 
bia ). 

Groundlbsb— li  ma  għandux  peda- 
ment  jew  art  fuk  hix  jirposa;  bla 
fundament ;  bla  raġun,  bla  motiv,  li 
ma  għandux  il  għaliex. 

Groundlinq— ħuta  (  ħut  )  tal  kigħ, 
mzazen  ;  wieħed  min-niee  baxxi ;  per- 
Bana  baxxa. 

Ground-mail  —  dritt,  ħlas  ta  flus 
biex  tidfen  fcimitera. 

Gbound-nbbt— bejta  fl-art  (bħal  tal 
bibla  eto.) 

GR0UND-NUT~(fiI  botanica^  isem  ta 
pianti  jew  ħxejjex  (  bhal:  Aracfiis  hy- 
pogimj  IJunium  flexuosum^  Apios  iube- 
rosa  etc) 

Ground  oak— siġra  tal  ballut  ighira 
(xitla  tal  balluta;. 

Oround  pbabl— ġawhra  li  isiba  fil 
bejtiet  tan-nemel  fil  Wesi  Indies  C  jew 
I-Indji  tal  punent). 

Ground  pia  —  isem  ta  annimal  li 
jinsab  fl-Africa  tlsfel. 

Ground-pinb— isem  ta  pianta  jew 
ħaxixa,  ix-xantcara  (fil  botanica  maej- 
ha :  Ajuga  chamaspitys  jew  Lycopodium 
clavaium  J, 

Gbound  plan— il  pianta  tal  pian  jew 
Bular  ta  isfel  ta  dar  etc. 

Gbound  planb— fil  proepettiva  (  di- 
sinn  )  il  pian  oriiontali  tal  projeciion. 

Gbound-plot  —  sit,  loc,  1-art  għal 
bini. 


Digitized  by 


Google 


ĠRĠ 


-  587  — 


QRĠ 


Ġbound-rbnt— ħlas  taà-sit  jew  ta 
1-art  fejn  wiehed  jibni,  fcens  tal-art  li 
faka  wieħed  jibni). 

Ground  boom  —  camra  t-isfol,  tal 
pian  jew  snlar  ta  isfel. 

Ground  ropb— ħabel  tal  gangmu  (li 
ican  fil  kigħ). 

GRouNDs^kigh,  morga;  fond  tal 
cafe  etc.  ^ 

Groundsbl — isem  ta  ħaxixa,  il  cu- 
brita. 

Oround  sill— il  biċċa  ta  isfel,  jew 
traversa  (soll)  ta  tieka,  bieb  etc. 

Ground-swbll— straccatur,  tranja 
tal  bahar. 

Ground  tablb— il  gebel,  I-ewwel  fi- 
lata  tal  bini  li  jigi  fuk  il  pedament 

GrounD'TAokle  —  il  ħbula  etc.  tal 
ancra  (I-armar  collu  għal  biex  isorgi 
bastiment). 

Ground  tibr— I-ewwel  saflfjew  in- 
dana  ta  crietel  etc,  fi  stiva  ta  basti- 
ment ;  1-ewweI  filliera  ( ta  isfel )  tal 
palchi  f  teatru. 

Ground-tihbbrs— linjam  taċ-ċan  ta 
bastiment. 

Groundways — il  vasi,  njam  li  fuku 
ivara  il  bastiment. 

Ground  work — il  bidu ;  ix-xogħol 
ewlieni,  il  pedament,  basi. 

Gboup —  gozz,  gemffha ;  katta,  kat- 
gha,  grupp;  tiġbor  nimchien;  tagh- 
mel  gozz,  tiġbor  ġozz  gozz  jew  katgħa 
katgħa.) 

Grouping— tkassim  fi  gzuz  gzuz  jew 
katta  katta ;  għamil  (ġbir)  ta  ħwejje^ 
'f  kat^ha  katgna  jew  gozz  gozz  fclassi 
clasBi). 

Grouplbt  —  grupp,  gozz  jew  kat- 
għa  żgħira. 

Grouse — tajr,  caċċa  Txorta  ta  għa- 
safar  tal  caċċa)  il  gallozz  u  il  ħaġla 
sidritha  hamra;  tmur  ghal  caċċa  tal 
gallozz  jew  tal  haġla  sidritha  hamra. 

GROUT—ichel  bhal  għasida  ;  hmieġ, 
tajn,  il  kiegh  tal  btieti  etc;  halib,  (tajn 
mahlul)  li  il  bennejja  jixħtu  biex  jim- 
lew  if  fili  jew  ix-xkuk  ta  bejn  il  filati 
tal  gebel ;  dac  il  ħalib  (ilma  bil  gir)  li 
biħ  jaħslu  is-Bokfa  il  bajjada ;  timla 
il  fili  ta  bejn  ċangaturi  etc.  bil  halib 
(tajn  maħlul)  bħal  ma  jaghmlu  il  ben- 
nejja. 


•  Grouthbad  —  stupidu,  ħmar,  ras 
kargħa. 

GouTiNO — mili  ta  fili  (ta  bejn  ċan- 
gaturi  etc.)  bil  ħalib  (tajn  maħlul). 

Groutnot— stupidu,  ħmar,  ras  kar- 
gha ;  isem  ta  ħuta. 

Grove— għalka  tal  maħtab,  bosc. 

Grovel  —  titcaxcar  għal  zakkec 
fl-art ;  baxx,  viK  ;  tfiese  thoughU,are  loto 
and  grovelling^  dawn  il  ħsebijiet  huma 
baxxi  u  vili. 

Grovellbr — bniedem  baxx,  vili ;  ta 
gosti  vili. 

GRovBLLiNG-Iijitcaxcar  ghaUakku; 
umli  iżżejjed ;  li  jagħmel  collox,  li 
għandu  gosti  vili  u  baxxi ;  eink  with 
oul  grovelling^  ibbàxxa,  iżda  m*hux 
iżżejjed  (\i  tcaxcar  żakkec  ma  l-art  jew 
li  tcun  vili^. 

Grovbt — bosc  jew  mahtab  żgħir. 

Grovy — mimli,  jew  collu,  boschijiet 
(siġar  cbar). 

Grow  —  ticber,  toctor,  issir ;  tgħad- 
di  il  kuddiem;  tidħol  jew  tokrob; 
tcabbar  (ticcoltiva) ;  tlie  ptants  com- 
mence  to  grow,  ix-xtieli  bdew  jicbru ; 
he  haa  grown  since  T  saw  hivi  last^ 
chiber  minn  chemm  ili  ma  narah 
(minn  I-ahħar  darba  li  rajtu) ;  work  t> 
growing  hcre^  ix-xogħol  kiegħed  joctor 
hawn ;  groxo  ye  and  be  ye  multiplxed 
(Wicliffe) ;  icbru  inthom  u  octru  dej- 
jem  ;  /  ahould  grow  light-headed  I  fear^ 
(Tetinyson,  Maud),  nibża  li  nsir  ibleħ 
(li  rasi  tħeff)  ;  you  must  try  to  grow  in 
grace,  jenħtieġ  li  tgħaddiil  kuddiem 
fil  grazia  (t'AIIa) ;  winter  begins  to 
groxo  faat  on^  ixxitwa  bdiet  dieħla 
(kegħda  tokrob)  ġmiela ;  tliey  do  not 
like  to  groxo  wheat  this  year^  ma  iridux 
icabbru  (jizirgħu  jew  jiccoltivaw)  kamh, 
dis-sena;  to  grow  t/p,  ticber,  li  issir 
ragel ;  to  grow  togetlier^  iesir  ħaġa  wah- 
da  ma,  tingħakaid  ma;  /o  grow  a  pace, 
ticber  malajr  ;  Ul  xoeeds  grow  apace^  il 
ħaxix  ħażin  malajr  jicber  ;  togrow  tall, 
titwal  ;  to  grow  thick^  teħxien  ;  to  grow 
fat^  tismen ;  to  groxo  Hiin^  togħlob  ;  to 
grow  atrong,  tissaħhaħ ;  tx>  grow  old^ 
tixjeh ;  to  grow  little,  tiċchien  ;  to  grow 
ahort^  tiksar;  the  days  beqin  to  groxo 
short  now,  il  ġranet  bdew  jiksaru  issa  ; 
to  grow  long^  titwal  ;  the  days  commence 


Digitized  by 


Google 


GRO 


—  688  — 


GRtJ 


to  grow  long  afler  Uie  ^lst  December^  il 
ġranet  jibdew  jitwala  wara  il  21  ta 
Decembru  ;  to  groxo  rich,  tistgħana ; 
to  grow  poor^  tiftakar ;  to  grow  hand- 
iomej  tisbiħ ;  to  grow  ugly^  ticriħ  (issir 
icreħ) ;  to  grow  weary^  tgħeja ;  to  grow 
up;  tcabbar;  t/ie  rairi  maies  the  corn 
grow  up^  ix-xita  tcabbar  il  kamħ  ;  it 
grows  near  ilay^  dal  wakt  jibda  jisbaħ. 

Geowan— xorta  ta  granit  mfarrac. 

Gbowbr  —  min  icabbar^  min  jicber, 
minl  irabbi  (jiccoltiva)  pianti  etc. ; 
this  tree  t8  a  very  slow  grower^  din  is- 
siġra  ticber  bil  mod  wisk ;  he  in  a  re- 
nowned  grower  of  cumin^  dac  imsemmi 
għaż-żrigh  tal  obemmun. 

Growino— cobor,  trobbia. 

Gbowl  —  tgherghir,  tghemghim  ; 
tghergher,  tghemghem. 

Gbowler— ghemgumi,  min  igher- 
gher  jew  ighemghem;  carru  (carret- 
tun)  b'erba  roti. 

Gbowlino— tghemghim,  tgherghir. 

Growlinoly  —  bit-tgherghir,  bit- 
tghemghim. 

Growlsomb— ghemghumi,  li  ihobb 
ighergher  jew  ighemghem. 

GnowN^fil  particip  passat  tal  verb 
grow  ara),  xiħ,  mds^ħal  fiż-żmien. 

Grown  over— mimli,  collu ;  Uiejield 
%8  grown  over  with  thorna^  il  għalka 
mimlija,  jew  intliet,  collha  xewc. 

Grown  up— ragel,  wieħed  (bniedem) 
cbir,  /  always  did  like  grown  ups^  ^DIc- 
Vim%i  Our  mutual  friend).  jena  dejjem 
ħabbejtom  il  cbar  (nies). 

Growsb— tirtgħod,  tirtigħed. 

Growth— ticbir,  cobor ;  tactir ;  saj- 
ran ;  I-ilma  li  jingabar  fil  wiċċ  fil  mi- 
njeri. 

Groyning  —  tghemghim ;  għajjàt 
bħal  tal  ħanżir. 

Grozing  iron— biċċa  azzar  bil  pon- 
ta  li  dari  chienn  jaktgħn  il  ħgieġ  biha, 
kabel  ma  bdew  jusaw  id-diamanti; 
biċċa  gbodda  ta  dawc  li  jahdmu  fiċ- 
ċomb  (  stanjera  )  biex  jillixxaw  fejn 
icunu  issaldati  rjus  tal  canni  ( can- 
noli  taċ-ċomb  ). 

Grub— thaffer  fl-art ;  they  grulbed 
deep  in  tJie  ground  and  found  three 
crosseSf  ħaffru  I-isfel  fl-art  u  sabu  tliet 
slaleb. 


Grub -tiecol ;  ichel;  tagħmel  xo- 
għol  jebes  ;  takla  mill-art  (  siġra  etc. 
bil  għeruk  ;  tati  I-ichel ;  titma  ;  duda, 
il  bumellies  jew  il  bumunkar;  ragel 
(bniedem)  oħxon  kasir  jew  nanu;  bnie- 
dem  maħmuġ ;  zouc,  għeruk  etc.  tas- 
siġar  maklugħin. 

Grub  saw— serriek  li  joforku  bih 
rħam. 

Grudui^  -7  biċċa  ghodda  biex  ja- 
kalgħu  biha  is-siġar  mil  gheruk  ;  min 
jakla  jew  ihaffer ;  min  jitma. 

Grubding  — taħfir,  kligh  ta  siġar  etc. 
bil  għeruk. 

Orubbino-axb  —  biċċa  għodda  tal 
bdiewa  bhal  zappun. 

Orubblb— timxi  bit-teftif  ta  idejc 
fid-d!am. 

Grubby  — mahmuġ. 

Grudob  —  tghemghem,  tilminta; 
jisghobbic,  tindem,  tħoss  indiema ; 
taghmel  (issib)  oggezioni ;  ghira,  mar- 
rara,  lanżit,  odiu  ;  il  kadim  (li  wieħed 
icollu  fli  stoncu  tiegħu  ghal  xi  hadd^; 
tgħir  ;  icolloc  il  ghira,  il  marrara,  il- 
lanAit,  il  kadim  ;  tati  contra  kalbec 
jew  fuk  il  kalb  ;  rimors  ftinghis)  tal 
coscienza;  sinjnl  żgħir  ta  marda;  / 
don't  grudge  my  pains^  ma  nilmintax 
bl-ugiħ  li  għandi ;  we  gnidg^  in  our 
conscience  when  we  reiitember  our  sins, 
ahna  jisghobbina  meta  niftacru  fi  dua- 
bietna  ;  they  gmdged  not  wiih  her  bu- 
rial  there^  ( VVnIpolf  j,  ma  għamlux  og- 
gezioni  biex  tindifen  hemm  ;  he  hears 
a  arudge  to  me,  għandu  il  ghira  ghalia ; 
ignir  għalia;  grudge  not  one  against 
tlie  other^  la  tgħirux  għal  xulxiri  ;  iliey 
grudge  me  my  natural  right  to  he  free^ 
(Cooper),  jatuni  contra  kalbhom  id* 
dritt  tieglii  naturali  li  nghix  (ncun)  li- 
beru  ;  he  felt  the  grudge  of  conscience^ 
hass  ir-rimors  (tinghis)  tal  cunxenza ; 
siruggling  against  the  grudges  of  more 
dreadful  calamitieSf  (Xilton),  jithabtu 
contra  I-ewwel  sinjali  żgħar  ta  mard 
actar  kalil. 

Orudobful  —  għajjnr. 

GRUDOBBiN—għira  żgħira  (ċchejcna) 

Grudobons— ilgranza,  nuħħalaetc. 
li  jibka  fil  gharbiel  meta  jinżel  it- 
tkiek  etc. 

GRUDOBR^ghemgumi. 


Digitized  by 


Google 


GftU 


—  689  - 


GtJA 


Grudgino — tgheiiighim»  għira ;  ghe- 
mil  fuk  il  kalb;  l-ugigħ  li  jinhass  wara 
marda  etc. ;  Binjal  ta  ħass  ħażin  jew 
bidu  ta  marda  ;  ħass  ta  haġa  kabeh 
presentiment  (  meta  kalbec  tħabbrec 
jew  tgħejdlec  li  għandu  isir  xi  ħaġa). 

GBUDGiNaLT  -  fuk  il  kalb. 

Qrudoinos— ara  grudaeons. 

Grudoment— tghemgbim,  Imint. 

Grubl  —  għasida;  <o  give  one  hia 
gruel,  tati  xebgha  chif  imiss  ( li  toktol 
bniedem ). 

Grubbomb—H  iwaħħax  ;  tal  waħx. 

Gruff— fossa ;  mkit ;  żorr  ;  li  għan- 
du  leħnu  icraħ  (oħxon  donnu  mahnuk 
jew  mgelgel). 

Grulshy— goflf. 

Qrum  —  fonkla,  gbemgumi,  mkit, 
żorr ;  a  grMm  voice,  leħen  ta  wahx, 
leħen  baxx. 

Qrumble  — tghemghem,  tghergher, 
tredden ;  taghmel  lehen  ohxon,  li 
ibażża ;  tghemghim,  tgherghir. 

Grumdlbr  —  ghemgumi,  gurgara, 
(wieħed  li  katt  m'hu  cuntent  li  ighem- 
ghem  dejjem ). 

Qrumbling— tghemgnim,  tgherghir. 

Grumblinoly— bit-tgbemghim,  bit- 
tgherghir. 

Grub|b  —  ċapsa  demm  magħkud. 

Grumlt  —  maghkud,  bħal  ċappa 
tajn,  mtajjan,  donnu  morga,  bil  kign ; 
bit-tghemghim,  bil  buri. 

Qrummels— ilkigħ,  il  morga. 

Grumosb— bil  ghekiedi  jew  għekiesL 

Grumous  —  jebes,  magħkud  fbħal 
demm  niexef). 

Grumph— tonfoħ,  tagħmel  jew  tghaj- 
jat  bħal  ħanżir. 

Qrumpliob— ħanżira. 

Grumpily— b'mod  jevv  bi  mgiba^^or- 
ra,  ta  wiehed  mkit. 

Qrumpinbss  —  mgiba  ta  żorr,  ta 
mkit. 

Grumpish— mkit,  infastidit,  bil  buri. 

GRUMPY—mkit,  żorr,  bil  buri. 

Qrundbl— isem  ta  ħuta  tal  kigħ. 

QRUNSBL—ħaxixa,  il  cubrita. 

Grunt— tgħajjatbħalkażku^i;  għaj- 
ta  ta  każkuż ;  tkarmeċ  jew  tgħażżaż 
snienec. 

Gruntbr  —  każkuż  ;  ghemgumi ; 
isem  ta  ħuta  ;  lasta  tal  ħadid  b'ganċ 


Gt-tarf  għal  fundaturi  biex  jakbdu 
biha  il  grigiol  etc.  fejn  icunu  idewbu  il 
metalli. 

Qruntino— għajjàt  bħal  tal  każkuż; 
tgbemghim  ;  tghażżiż  ta  snien. 

Gruntlb — ara  grunt. 

Gkunzib— il  gheddum  (il  ħalk)  ta 
kazkuż. 

Qrus— ara  crane. 

Qry— chejl,  daks  il  għaxra  waħda 
ta  linja ;  ħaġa  żgħira. 

Gryphosib— meta  id-dwiefer  jicbru 
in-naħħa  ta  gewwa. 

QuAGHARo  — għasfur  li  jidher  (joħroġ) 
bil-lejl:  jinsab  fl-America,  jiswa  wisk 
għaż-żejt  li  jeħdu  minnhu. 

GuAJAouM— xorta  ta  njam,  magħruf 
bl'isem  ta  linjum  vite  (  lignum  yitee) 
u  li  aħna  nghejdulu   ucoll  liiyusant. 

QuAN— isem  ta  ghasfur  jew  tajra. 

QuANAOo  — isem  ta  annimal  li  jgħam- 
mar  kalb  il  muntanji  Amlea  tal  Ame- 
rica. 

GuANiFBRous— li  jaghmel  jew  jati  i 
gnano  (ara^. 

GuANo— demel  jew  bżar  tajjeb  wisk 
ghar-raba  (li  isir  mil  ħmieġ  tal  ghas- 
fur  gnano^  bħal  gawwija,  mhallat  ma 
trab  etc.) ;  iddemmel   bil  guano. 

QuARA— isem  ta  tajra  tal  America. 

QuARANA-certu  xorb  bħal  cafe  li 
jusaw  fl-America  ta  Isfel. 

QuARANTBB  —  plcġġ,  garanzia;  min 
jagħmel  tajjeb ;  min  jagħmel  pleġġ, 
garanzia;  tagħmel  tajjeb,  ploġġ  jew 
garanzia. 

GuARANTOR  —  min  jaghmel  pleġġ, 
tajjeb  jew  garanzia. 

Quard— ghaBsies;  għassa;  taghmel 
ghassa,  tgħasses,  tgħoss,  tindocra ;  iż- 
żejjen,  tiggvorni ;  tħares ;  trażżan  ; 
1/ou  have  to  guard  your  tongue  and  he 
waa  to  guard  his  actiona,  inti  trid  traż- 
żan  Isienec  u  liu  il  għamil  (li  mgiba) 
tieghu;  he  waa  wearing  a  coat  guarded 
wit/ivellow.  chien  liebes  ġlecc  gvornut 
bl-is^r;  to  guani  againat^  tindocra, 
tokgħod  attent  għal ;  you  have  to  guard 
agatnst  such  mistakes^  trid  tokgħod  at- 
tent  ghal  sbalji  bhal  dawn ;  he  is  on 
guardy  kieghed  jagħmel  il  għassa  ( tal 
ghass^;  to  6«  jew  stand  on  one'e  guard^ 
tokgħod  attent ;  it  is  beat  we  stand  upon 


Digitized  by 


Google 


ġWa 


^  6d0- 


am 


our  gmt'd,  (  Shakespeare,  TempeatJ^ 
1-aħjar  nokgħoda  attenti;  to  be  off 
one^sguardy  tcun  trascurat,  ma  jim- 
purtac  minn  xejn;  to  mount  guard^ 
tidħol  (tmur  ghal)  għassa. 

GuARD  BOAT— id-dgħajsa  tal  għassa 
(biex  tara  jecc  tincliisirx  il  curantina 
etc.  fuk  ilbahar). 

GuARD  OHAMBBR— ara  guard  room. 

GuARD  coAT— libsa,  ġlecc,  mberfel 
(gvomut)  bil  bizzilla. 

GuARD-RAiL^paraman  (  fuk  basti- 
ment). 

UuARD-ROOM  —  camra  fejn  iżommu 
Buldati  etc.  prigunieri ;  camra  tal  għas- 
sa  (fejn  jokogħdu  is-suldati  etc.  li  icu- 
nu  tal  għassa^. 

QuARDSHip  — bastiment  tal  gvern  li 
icun  għassa  (  biex  jara  jecc  icunx  col- 
lox  sewwa,  ir-regulamenti  tal  port  icu- 
nux  obduti  etc);  guardaoosta. 

GuARDABLB  —  li  jista  icuH  protett 
jew  mħares. 

GuARDANT — li  kiegħed  iħares ;  a  lion 
guardant^  Ijun  b'wiċċu  lejc  (  bħal  ma 
narawh  fli  standard  Reali  Inglis;. 

GuARDBD — mħares,  protett ;  attent ; 
he  guarded  in  your  language^  okgħod 
attent  cbif  tichellem. 

GuARDiAili— tutur,    wieħed  (min)   li 

i'eħu  ħsieb  xi  Itim  biex  irabbih  u  jeħu 
isiebu  hu ;  għassies,  min  jindocra. 

GUARDIAN-ANGBL— I-anġlu    CUStodiu. 

GuARDiANBss— -mara  guardian,  ma- 
ra  għassa,  guardiàna. 

QuARDiANizB  —  tagħmilha  ta  guar- 
dian  jew  ta  ghassies. 

GuARDiANLBSs — bla  ghassa,  bla  guar- 
dian,  li  m'hux  inducrat.  li  m'bux  mha- 
res  jew  protett. 

GuARDiANSHip— I-ufficiu  (il  grad)  ta 
guardian,  ta  tutur  ;  protezioni,  ħsieb, 
cura  ;  ehe  is  under  my  mothers  guar- 
dianehipi  kegbda  taht  it-tutela  ta  ( in- 
ducrata  minn  )  omoii, 

GuARD-iRONs-dac  il  ħadid  li  icun 
hemm  (bħal  gaġġa)  biex  ihares  mil 
hsara  il  pulena  ta  bastiment  etc. 

GuARDLBSs — m'hux  mħares,  m*hux 
inducrat,  hi8  flock  left  guardLeee  (Ghap- 
man,'  Homer^  Iliad)^  halla  li  mrieħel 
tieghu  weħedhom  (  minn  ghajr  indu- 
.crati ). 


OuARDSMAN— għassa;  suldat  jew  uf- 
ficial  tal  guards. 

GuARiNiTB— isem  taħaġar  lijinsab 
f'xi  ħofor  fuk  il  muntanja  Somma  ta 
Napli. 

(JuARisH  — tfejjak. 

GuAVA— isem  ta  siġra  (bħal  dic  tar- 
rand)  li  tagħmel  frott  bħal  lanġas 
zgħir,  ticber  wisk  fl'America. 

GuAZA— it-truf  ta  fuk  tas-siġar  tal 
kanneb  li  jicber  fl-India. 

QuAzuTi— xorta  ta  cerv  (jinten  wisk) 
li  jinsab  fl-America  ta  Isfel. 

GuBBRNANCB— (/oy^rnm^i^  (ara). 

GuBBRNATB— jfowrn  (ara). 

GuBBRNATioN  —  gvcrn  (  ara  govern- 
ment. ) 

GuBBRNATivB — H  ghandu  is-setgħa, 
lijaħchem,  li  jiggverna. 

GuBBRNATORiAL— tagvern,  ta  gver- 
natur. 

GuDDLB  -  takbad  il  ħut  b*jdejc  (bħal 
ma  hu  is-sallur)  li  icun  taħt  il  gebel 
etc.)  tixrob  hafna,  bil  goff ;  tlegleg  ilma 
etc.  sħih ;  tagħmel  haġa  addoċċ  jew 
chif  già  gio  ;  xogħol  tad-dlic  ( tat-ti- 
dlic ). 

GuDDLiNo— kbid  tal  hut  (sallur  etc.) 
bl-idejn  (bitteftif  kalb  il  ħaġar,  ħa- 
ma  etc.) 

GuDGBON— mazzun  (ħuta);  wiehed 
li  jibla  u  jemmen  collox,  mazzun ;  fi- 
mmella  ;  tidħac  b'xi  (tballa  xi  ħaġa  lil 
xi)  ħadd. 

GuBBRBs— dawc  li  jaduraw  in-nar. 

GuBLPHs— Gwelfi  (li  chienu  contra 
il  Ghibellines  ara). 

GuBRDON  -hlas ;  tħallas,  tati  ħlas. 

GuBRDONABiiB— li  ħakku  il  ħlas,  ta 
min  ihalsu. 

GuBRiLLA  —  ġlied,  tkabida  ta  cull 
tant;  takbidiet  żghar  u  ta  cull  mument; 
gwerer  zgħar. 

GuBRiTB — gardiola,  camra  ffortizza 
fejn  tokghod  is-sentinella. 

GuERNSBY  —  Guermey^  wahda  mill 
gżejjer  li  hemm  fil  canal  inglis  (  bejn 
Mnghilterra  u  Franza  ) 

OuBRiLLBRO  i  wioħed  li  jagħmel  il 

GuBRRiLLiST  j  5ram*i7/a   (ara). 

GuBss—takta,  tindovna,  tinzerta ; 
katgha,  inzertat«ra ;  to  read  by  guess^ 
takra  addoċċ,  chif  jigic  f'rasec  minn) 


Digitized  by 


Google 


GUE 


—  691  — 


GUI 


għajr  ma  tispelli  etc.) ;  if  right  be 
t/iis  pu€99  of  mvie^  (ScoitA  jecc  ktajt 
sewwa. 

QuBSBBB— min  (dac  li)  jakta,  jiDdo- 
vna  jew  jinzerta. 

GuBSBiNa  —  ktigħ,  inzertar^  indu- 
vnar. 

GuBBS-woRK— xoghol  maghmul  billi 
tinzerta,  bl-addocċ  Cm*QX  bli  stadia). 

GuBBT  — mistieden  ;  tilka  mistieden 
jew  mistednin;  tcun  mistieden  ;  tiecol 
u  torkod  fdar  ħadd  jeħor,  my  hope  was 
9WW  to  giieat  with  him^  (Chapmnn^,  it- 
tama  tiegħi  chienet  li  nibka  biex  nie* 
col  u  norkod  għandu. 

GuBBT  ROPB— ħabel  li  iżomm  basti- 
ment  etc.  dritt  meta  icun  rmuncat 
(cima  li  biha  tiddirigi  bastiment  etc. 
meta  icunu  jirmuncawh). 

GuBBTwiSB  -  bħal  mistieden,  ta  mi- 
stieden. 

GuFFAw  ( jew  gnffa  )  tfakkigħa  ta 
daħc  cbirB)  daħca  cbira. 

GuGGLB— (ara^ur^Z^?)  tlaklak  bhal 
dundian. 

GuuNA— Guiana,  art  cbira  (  pajjis 
fl-America  ta  Isfel ;  tal  Guiana. 

GuiANA  nARK-bħal  chinina  (  xorb  li 
isir  mil  koxra  tas-siġar,  tajjeb  għal 
pard  tad-deni). 

GuiBBLLiNB— ara  Ghibellins. 

GuiDABLB— li  tista  tmixxih,  turih 
jew  twasslu. 

GuiDAGB— direzioni,  guido,  wiri. 

GuiDANOB— direzioni,  gvern. 

GuiDB  —  twasBal,  tmixxi,  tnri  it- 
triek,  iddawwar  paBsiggieri  f  belt  etc. ; 
^uida,  werrej,  mexxej,  min  idawwar 
jow  juri  lill  paBsi^gieri  belt  etc;  ctieb 
(guida)  li  juric  u  lOBBirlec  fuk  xi  loc, 
poBt,  belt  etc. ;  ctieb  werrej  ;  direttur. 

GuiDBDooK— ctieb  guida  (għal  pae- 
Biggieri ),  tifsir  fuk  it-torok  etc.  ta 
pajjiB. 

GuiDELESB— minn  għajr  guida,minn 
għajr  direttur  (  jew  xi  ħadd  li  imixxi 
jewjuri  it'triek) ;  his  guiileless  youth 
(Pope,  llomer^  OdysseyJ^  il  ġuvintu 
tiegnu  minn  għajr  guida  (minn  għajr 
ħadd  jew  direttur  li  jista  imixxih). 

GuiDF.  roBT— għuda  mwakkfa  sinjal 
biex  turi  it-triek. 


GuiDBR— min  imixxi,  jiddirigi  jew 
juri  it-triek;  guida,  direttur. 

GuiDBREBB  -  guida  mara,  direttrici. 

GuiDBBHip  -trigia,  gvern,  direzioni. 

GuiDON-— bandiera  li  gejja  makeu- 
ma  jew  miftuħa  bbal  ħalk  (bandalora); 
min  iżomm  il  bandiera;  ta  li  Btan^ard. 

GuiLD— Bocietà,  xirċa,  fratellanza, 
corporazioni,  gemgħa  ta  nies,  cum- 
pannija  Cta  mercanti  etc.) 

GuiLDiBLR— li  jista  icun  ntaxxat. 

GuiLD  BROTHBR  —  sieħeb,  wieħed 
minn  tax-xirca  jew  tal  cumpannia  ; 
fratell,  Bociu. 

OuiLDBR— biċċa  munita  (flu8)0Ian- 
disa  li  tiswa  daks  xelin  u  tmien  soldi 
jew  Bcud. 

GuiLDĦALL— is-sala  ( il  post,  id-dar, 
il  camra)  fejn  jiltakgħu  tal  guild,  ara. 

GuiLDRY— cumpanja  (xircajewso- 
cietà)  ta  mercanti. 

GuiLB  —kerk,  falsità,  ħiena,  hażen  ; 
tkarraky  tinganna,  tidħac  bi. 

GuiLBFUL— ħażin,  ħajjen,  karrieki, 
li  ikarrak,  falz. 

GuiLEFULLT— bil  kork,  bil  falzità. 

OuiLBLESs— sincier,  onest,  li  m*hux 
falz,  fidil,   bla  ħiena.^ 

GuiLBLBSBNBSs  —  Bincerità,  fedeltà, 
onestà. 

QuiLER  —  karrieki,  min  ikarrak ; 
bniedem  falz. 

GuiLLBMBT— (fli  stampa)  virgoletti 
etc.  biex  turi  cliem  li  icun  kal  ħadd 
jehor  bħal  "    *'  jew  *    '  etc. 

OuiLLEVAT — vasca,  conca  etc.  għal 
fermentazioni  ( li  issib  fil  fabbrichi  ta 
dawc  li  jagħmlu  il  birra  etc.) 

GuiLLocHE  —  disinn,  ornament  fil 
bini  bfial  habel  mibrum. 

GuiLLOTiNB  —  ghiljottina,  mannara 
għal  htigħ  ir-ras  tal  iccwndannati  ghal 
mewt ;  takta  ras  xi  ħadd  bil  ghiljot- 
tina  (msejħa  hecc  minn  Dr.  Guillotin^ 
dac  li  ivvintaha  fiż-żmien  ta  I-ewwel 
Rivoluzioni  ta  Franza^. 

GuiLLOTiNE  cuTTBR  -  sicchina  għal 
ktigh  tal  carti  etc.  bhal  dawc  li  icollom 
illibrari. 

GuiLLOTiNEMBNT^mewt  (  ktigħ  ir- 
ras  )  bil  ghiljottina. 

QuiLLS— fjur  (  bhal  kronfol  tat  To- 
roc. ) 


Digitized  by 


Google 


ĠtfA 


-  6dO- 


om 


our  gmt'd^  (  Shakespeare,  TempeatJ^ 
1-aħjar  nokgħoda  attenti;  io  be  off 
one*8  guard^  tcun  trascurat,  ma  jim- 
purtac  minn  xejn;  to  mount  guard^ 
tidħol  (tmur  ghal)  għaBsa. 

GuARD  BOAT— id-dgħajsa  tal  għassa 
(biex  tara  jecc  tincliisirx  il  curantina 
etc.  fuk  ilbahar). 

OuARD  CHAHBER— ara  guard  room. 

GuARD  coAT— libsa,  ġlecc,  mberfel 
(gvomut)  bil  bizzilla. 

GuARD-RÀiL— paraman  ( fuk  basti- 
ment). 

UuARD-ROOM  —  camra  fejn  iżommu 
Buldati  etc.  prigunieri;  camra  tal  għas- 
sa  (fejn  jokogħdu  is-suldati  etc.  li  icu- 
nu  tal  għassa^. 

GuARDSHip— bastiment  tal  gvern  li 
icun  għassa  (  biex  jara  jecc  icunx  col- 
lox  sewwa,  ir-regulamenti  tal  port  icu- 
nux  obduti  etc);  guardacosta. 

GuARDADLB  —  H  jista  icuD  protett 
jew  mħares. 

GuARDANT — li  kiegħed  iħares ;  a  lion 
guardanl^  Ijun  b'wiċċu  lejc  (  bħal  ma 
narawb  fli  standard  Reali  Inglis;. 

GuARDBD— mħares,  protett ;  attent; 
be  guarded  in  your  language^  okgħod 
attent  cbif  tichellem. 

GuARDiAiii— tutur,    wieħed  (min)   li 

{'eħu  ħsieb  zi  Itim  biex  irabbih  u  jeħu 
isiebu  hu ;  għassies,  min  jindocra. 

GUARDIAN-ANGBL— 1-anġIu    CUStodlU. 

GuARDiANBss— mara  guardian,  ma- 
ra  għassa,  guardiàna. 

GuARDiANizB  —  tagħmilha  ta  guar- 
dian  jew  ta  ghassies. 

GuARDiANLBSs — bla  ghassa,  bla  guar- 
dian,  li  m*hux  inducrat.  li  m'bux  mha- 
res  jew  protett. 

GuARDUNSHip— I-ufificiu  (il  grad)  ta 
guardian,  ta  tutur ;  protezioni,  ħsieb, 
cura  ;  she  is  under  my  mothere  guar- 
dianship^  keghda  taht  it-tutela  ta  ( in- 
ducrata  minn  )  omoii, 

GuARD-iRONs-dac  il  ħadid  li  icun 
hemm  (bħal  gaġġa)  biez  ihares  mil 
hsara  il  pulena  ta  bastiment  etc. 

GuARDLBss — m'huz  mħares,  m'huz 
inducrat,  his  flock  le/t  guardless  (Ghap- 
man,  Homer,  Iliad)^  halla  li  mrieħel 
tieghu  weħedhom  (  minn  ghajr  indu- 
.crati ). 


GuARDSHAN— għassa;  suldat  jew  uf- 
ficial  tal  guards. 

GuARiNiTB— isem  ta  ħaġar  li  jinsab 
f  zi  ħofor  fuk  il  muntanja  Somma  ta 
Napli. 

(juARisH-tfejjak. 

GuAVA— isem  ta  siġra  (bhal  dic  tar- 
rand)  li  tagħmel  frott  bħal  lanġas 
żgħir,  ticber  wisk  fl'America. 

GuAZA— it-truf  ta  fuk  tas-siġar  tal 
kanneb  li  jicber  fl-India. 

GuAZUTi—zorta  ta  cerv  (jinten  wisk) 
li  jinsab  fl-America  ta  Isfel. 

GmERHkHCH—gooernmeiit  (ara). 

0 UBERNATB— jfowrn  (ara). 

GuBBBNATioN  —  gv6rn  (  ara  govern- 
ment. ) 

GuBBRNATivB — li  ghandu  ia-setgħa, 
lijaħchem,  li  jiggverna. 

GuBBRNATORiAL— ta  gvern,  ta  gver- 
natur. 

GuDDLB  -  takbad  il  ħut  b*jdejc  (bħal 
ma  hu  is-sallur)  li  icun  taħt  il  gebel 
etc.)  tizrob  hafna,  bil  goff ;  tlegleg  ilma 
etc.  sħih ;  tagħmel  haġa  addoċċ  jew 
chif  gie  gio  ;  xogħol  tad-dlic  ( tat-ti- 
dlic). 

GuDDLiNo— kbid  tal  hutCsallur  etc.) 
bl-idejn  (bitteftif  kalb  il  ħaġar,  ħa- 
ma  etc.) 

GuDOBON— mazzun  (ħuta);  wiehed 
li  jibla  u  jemmen  collox,  mazzun ;  fi- 
mmella ;  tidħac  b'zi  (tballa  zi  ħaġa  lil 
xi)  ħadd. 

GuBBRBS— dawc  li  jaduraw  in-nar. 

GuBLPHS— Gwelfi  (li  chienu  contra 
il  Ghibellines  ara). 

GuBRDON  -hlas ;  tħallas,  tati  ħlas. 

GuBRDONABiiB— li  ħakku  il  ħlas,  ta 
min  ihalsu. 

GuBRiLLA  —  ġlied,  tkabida  ta  cuU 
tant;  takbidiet  żghar  u  ta  cull  mument; 
gwerer  zgħar. 

GuBRiTB— gardiola,  camra  f fortizza 
fejn  tokghod  is-sentinella. 

GuERNSBY  —  Guernsey,  wahda  mill 
gżejjer  li  hemm  fil  canal  inglis  (  bejn 
Mnghilterra  u  Franza  ) 

GuBRiLLBRo  i  wicħed  li  jagħmol  il 

G UBRRiLLiST  j  guer^nlla   (ara) . 

GuBss— takta,  tindovna,  tinzerta; 
katgha,  inzertat«ra ;  to  read  by  guess^ 
takra  addoċċ,  chif  jigic  f  rasec  minn) 


Digitized  by 


Google 


GUE 


—  691  — 


GUI 


għajr  ma  tispelli  etc.) ;  %f  right  be 
tfiis  pueas  of  viiuej  (Scoit^,  jecc  ktajt 
sewwa. 

OuBSBBB— inin  (dac  li)  jakta,  jiDdo- 
vna  jew  jinzerta. 

QuBssiNo  —  ktigħy  inzertar,  indu- 
vnar. 

QuESS-woRK— zogliol  maghmul  billi 
tinzerta,  bl-addocċ  (nixix  bli  studia). 

GuEST  — mistieden  ;  tilka  mistieden 
jew  mistednin;  tcun  mistieden  ;  tiecol 
u  torkod  fdar  ħadd  jeħor,  my  hope  was 
V010  to  gmat  with  him^  (Chapmnn^,  it- 
tama  tiegħi  chienet  li  nibka  biex  nie- 
col  u  norkod  għandu. 

QuBST  ROPB— ħabel  li  iżomm  basti- 
ment  etc.  dritt  meta  icun  rmuncat 
(cima  li  biħa  tiddirigi  bastiment  etc. 
meta  icunu  jirmuncawh). 

GuBSTwiSB  -  bħal  mistieden,  ta  mi- 
stieden. 

GuPFAw  (jew^Mjfa)  tfakkigħa  ta 
dahc  cbirB)  daħca  cbira. 

OuGaLB— (ara  juryi^)  tlaklak  bhal 
dundian. 

GuiÀNA— Quiana,  art  cbira  (  pajjis 
fl-America  ta  Isfel ;  tal  Guiana. 

QuiANA  nARK-bħal  chinina  (  xorb  li 
isir  mil  koxra  tas-siġar,  tajjeb  għal 
mardtad-deni). 

GuiBBLLiNB— ara  GhibelHns. 

GuiDABLB— li  tista  tmixxih,  turih 
jew  twasslu. 

QuiDAaB— direzioni,  guido,  wiri. 

QuiDANOB— direzioni,  gvern. 

QuiDB  —  twassal,  tmixxi,  turi  it- 
triek,  iddawwar  passiggieri  f  belt  etc. ; 
^uida,  werrej,  mexxej,  min  idawwar 
]0w  juri  lill  passi^gieri  belt  etc. ;  ctieb 
(guida)  li  juric  u  inssirlec  fuk  xi  loc, 
post,  belt  etc. ;  ctieb  werrej  ;  direttur. 

GuiDE-DooK— ctieb  guida  (għal  pas- 
siggieri ),  tifsir  fuk  it-torok  etc.  ta 
pajjis. 

GuiDELBSS'^minn  għajr  guida,minn 
għajr  direttur  ( jew  xi  ħadd  li  imixxi 
jewjuri  it'tviek) ;  his  gaideless  youth 
(Pope,  Ilomer^  OdyBseyJ^  il  ġuvintu 
tiegnu  minn  għajr  guida  (minn  għajr 
ħadd  jew  direttur  li  jista  imixxib  J. 

GuiDF.  rosT— għuda  mwakkfa  sinjal 
biex  turi  it-triek. 


GuiDBR— min  imixxi,  jiddirigi  jew 
juri  it-triek;  guida,  direttur. 

GuiDBRESS  -  guida  mara»  direttrici. 

GuiDBSHip— trigia,  gvern,  direzioni. 

GuiDON-— bandiera  li  gejja  maksu- 
ma  jew  miftuħa  bbal  ħalk  (bandalora); 
min  iżomm  il  bandiera;  ta  li  stan^ard. 

GuiLD— società,  xirca,  fratellanza, 
corporazioni,  gemgħa  ta  nies,  cum- 
pannija  Cta  mercanti  etc.) 

GuiLDiBLR— li  jista  icun  ntaxxat. 

GuiLD  BROTHBR  —  sioħeb,  wioħed 
minn  tax-xirca  jew  tal  cumpannia  ; 
fratell,  sociu. 

QuiLDBR— biċċa  munita  (flus)Olan- 
disa  li  tiswa  daks  xelin  u  tmien  soldi 
jew  scud. 

GuiLDĦALL^is-sala  ( il  post,  id-dar, 
il  camra  )  fejn  jiltakgħu  tal  guild^  ara. 

GuiLDRT—cumpanja  (xircajewso- 
cietà)  ta  mercanti. 

GuiLB  — kerk,  falsità,  ħiena,  ħażen  ; 
tkarrak,  tinganna,  tidħac  bi. 

GuiLBPUL— ħażin,  ħajjen,  karrieki, 
li  ikarrak,  falz. 

GuiLEPULLT— bil  kerk,  bil  falzità. 

OuiLBLEss--sihcier,  onest,  li  m'hux 
falz,  fidil,   bla  ħiena. 

GuiLBLESSNBSs  —  sinceiitji,  fedeltà, 
onestà. 

QuiLER  —  karrieki,  min  ikarrak ; 
bniedem  falz. 

GuiLLBMBT  —  (fli  stampa)  virgoletti 
etc.  biex  turi  cliem  li  icun  kal  ħadd 
jehor  bħal  "    "  jew  *    '  etc. 

GuiLLBVAT— vasca,  conca  etc.  għal 
fermentazioni  ( li  i8sib  fil  fabbrichi  ta 
dawc  li  jagħmlu  il  birra  etc.) 

GuiLLOOHE  —  disinn,  ornament  fil 
bini  bfial  ħabel  mibrum. 

GuiLLOTiNB  —  ghiljottina,  mannara 
għal  htigħ  ir-ras  tal  iccwndannati  ghal 
mewt ;  takta  ras  xi  ħadd  bil  ghiljot- 
tina  (msejħa  hecc  minn  Dr.  Guillotin^ 
dac  li  iwintaha  fiż-żmien  ta  1-ewwel 
Rivoluzioni  ta  Franzaj. 

GuiLLOTiNB  ouTTBR  -  sicchina  għal 
ktigh  tal  carti  etc.  bhal  dawc  li  icollom 
illibrari. 

GuiLLOTiNEMBNT^mewt  (  ktigħ  ir- 
ras  )  bil  ghiljottina. 

QuiLLS — fjur  (  bhal  kronfol  tat  To- 
roc. ) 


Digitized  by 


Google 


GUI 


—  692  — 


GUL 


QuiLT— ħtia. 

GuiLT-BOBN  — bricoun  (  mit-twelid  ). 

GuiLTBB—ħati,  min  icoUa  ħtia. 

GuiLTiNBSs— ħtia. 

GuiLiLBSs— bla  htia. 

GuiLTLBSSNBSS— innocenza,  nukkas 
ta  ħtia. 

GuiLT-sTAiNED  —  collu  delitti  jew 
ħtijiet. 

GuiLTY--ħati,  li  ħakka  jew  li  jistok- 
kla  castig  Jew  mewt ;  he  is  not  gidlty^ 
m'hux  hati  ;  he  pleaded  not  guilty^  kal 
(iddichiara)  1i  m'hux  hati;  he  is  gnilty 
ofdeath^  ħakku  (jisthokklu)  il  mewt. 

GuiMAUVB— ħaxixa  bhal  ħubbej/a. 

GuiHBABD  {}&^Je%o8  havp)  — biambd. 

GuiNBA— ghinea,  biċċa  flus  tad-de- 
heb  li  tiswa  wieħed  u  ghoxrin  xelin ; 
Ghinea^  p&jjis  fil  costa  (zatt^  tal  Africa 
tal  Punent. 

GuiNEA-ooBN— karaboċċ. 

GuiNBA-FowL— il  farauna. 

GuiNBA-GBASS  —  furrajna  tal  India 
(ħaxixa  għal  bhejjem). 

GuiNBA  PBPPBR — bżar  li  nużau  fuk 
il  mejda. 

GuiNBA-PiG— fenec  tal  India. 

GuiNiAD — isem  ta  ħuta,  il  cahlia. 

GuiPUBE  — xorta  ta  gvornizion,  bhal 
bizzilla  antica  tal  balla,  ghal  Ibiesi  jew 
ħwejjeġ  tan-nisa. 

GuiSB— mgiba,  drawwa ;  Ibies;  tlib- 
bes ;  the  knights  guised  tliem  full  gay^ 
(Trydmore,  770)^  il  Cavalieri  libbsu- 
bom  sabieh  ħafna  ( jew  tajjeb  chemm 
jista  icun ). 

GuiSBR—wiehed  liebes  ħwejjeġ  biex 
ma  jingħarafx ;  min  jilbes  ta  xi  ħaġa 
biex  ma  jagharfuhx. 

Q  uiTAR — chi  tarra. 

GuiT-GUrrs  — isem  ta  għasfur  (taj- 
ra)  li  tinsab  I-Amerioa,  heoc  msejha 
mil  għajta  li  tgħajjat. 

GuiZARD  jew  Ouisard  —  wieħed 
minn  dawc  li  icunu  lebsin  ta  anġli  etc. 
u  imorru  icantaw  oant  ta  ferħ  wara 
il  bwieb  tan-nies  nhar  il  Milied  jew 
fl-Ewwel  tas-sena,  I-Inghilterra,  biex 
ngħidu  aħna  jixtieku  il  festi  it-tajba. 

GuizoTiÀ— xorta  ta  ħaxixa  li  tagh- 
mel  il  fjuri  u  li  minnhom  jagħsru 
certu  żejt,   ticber  fl-India,    u    hecc 


msejha  għal  Ouizot  ragel  polition 
cbir  franois. 

GuLA— gula,  gwarniċa. 

GuLAR  -tal  grieżem. 

GuLGil  -tibla  (bħal  serduk  għama) 
tiecol  maħtuf;  zakkiek ;  oanal  obir 
fond  li  jagħmel  il  wied. 

GuLic-gula;  il  gberzuma,  il  can- 
nol  tal  grieżem. 

(JULBS^il  lewn,  jew  sinjali  maħ- 
żuiin  arbulati  li  juru  li  għandu  icun 
il-lewn  ahmar,  fl-armi  tal  cunio- 
mijiet  etc. 

GuLP-golf,  daħla  tal  baħar  ;  fond 
abbiss ;  belligħa;  il  gherżuma;  ħaġa  li 
ma  għandiex  xaba,  ta  bla  xaba ;  a 
gulf  of  ruin  swallowing  gold  (Teo- 
nyson,  Sea  Dreams  79 J^  rvina  bla 
xaba,  li  tibla  id-deheb;  gulf^  tibla, 
tgħarrak  ;  the  whirlpooCs  gulfing  stream 
(Seott),  il  ourrent  tal  ilma  bhal  bel- 
ligħa  li  igħarrak. 

GULF    INDENTED— oollu     golfi    JCW 

daħliet  ("xtajta  ta  baħar) 

GULP  STRBAM— isem  mil  currenti 
.cbar  fewlenin)  tal  Oceanu. 

GuLP  WEED— xorta  ta  alcajewħa- 
xixa  tal  bahar. 

GuLPy-collu  (mimli)  golfi  (jew 
dahliet  tal  baħar) ;  mimli  jew  collu 
belligħat. 

GULIST— żakkiek,  wieħed  li  jagħ- 
mel  għal  żakku. 

GULL—gawwija ;  għasfur  li  ioun 
għadu  għarwiou  (li  ma  iounx  għadu 
beda  jitbes  jew  italla  ir-rix) ;  ibleh, 
ħa|[a  belgħa,  wieħed  li  tidħao  bih 
chif  trid  ;  wieħed  li  jibla  jew  jemmen 
cull  ma  tgħejdlu;  daħca,  kerk,  tkar- 
rak,  tidħao  bi,  tballa  (iġġagħal  lil  xi 
hadd  jemmen  xi  haġa);  tibla^  temmen 
cull  ma  igħedulec;  golf,  daħla  tal 
baħar ;  belligħa  tal  ilma  ;  the  gull  is 
a  sea'bird,  u  gawwija  hia  tajra  tal 
baħar ;  you  are  a  perfect  gull  indeed 
(Sir  J.  Uayis),  inti  ħaġa  belgħa  tas- 
sew  (tibla  jew  terpmen  cull  ma  igħi- 
dulec) ;  1  should  think  thisa  gull,  etc.<, 
(Shakespeare,  J/<<c/i  ado  about  uot/iing)^ 
jena  naħseb  li  din  daħka ;  be  guCled 
no  lonġer,  (Drjdeoj,  tħallux  min  jid- 
ħac  bicom  actar. 

GuLLAGE— daħc,  kerk. 


Digitized  by 


Google 


GUL 


—  698  — 


GUM 


QuLL  GATOHER  )  impustur)  wieħed 

OuLLER  /  li  jidħac  bin-nies ; 

here  comes  my  noble  ffull  catcher, 
(  Shakopenre,  IwelfUi  Night  ),  hawn 
hu  gej  1-impustur  (  dao  li  jidħac  bin- 
nies)  nobbh  tiegħi. 

GULLER— tkarrak  jew  tidħac  Li. 

GuLLERY  —  għadira  etc.  ta  I-ilma 
fejn  irabbu  il  gawwi ;  daħc  bi,  kerk, 
ingann,  wiri  ta  ħaġa  b'obra. 

GuLLET  —  il  ghei*żuma,  il  cannol 
(  ngħejdu  aħna  **tal  ħobz" )  jew  ca- 
nal  tal  grieżem  ;  canal  jew  mogħdija 
għal  I-ilma ;  ghonk  ta  flixcun  etc.  ; 
girun  ta  kmis  etc;  bicċa  tal  maħanka 
.taż-żiemel ;  dac  il  vojt  li  icun  hemm 
fis-snien  tas-serriek  ( li  iħallu  apposta 
biex  icunu  jistghu  igħaddu  il-Iima 
għal  meta   icunu  iridu  isinnuh  etc. 

G  ULLET-SAW— xorta  ta  serriek. 

GuLLETiNG-PRESS  —  macna  għal 
ktigħ  tas-snien  tas-serriek. 

GULLIBLE  —  li  jemmen  iew  iibla 
collox ;  li  tista  tidħac  bih  malajr; 
balalu. 

GuLLiBD  — collu  canali  jew  mogħ- 
dijiet  mħaffrin  (  bhal  dawc  li  iħam  il 
mohriet). 

GuLLisH — ibleħ,  belhieni. 

GuLLiSHNBSS—  bluha. 

GuLLY— canal  fl-art  li  jagħmel  il 
wied  ;  foss ;  ħadid  (ferrovia)  għal  mixi 
tal  vaguni ;  tħaffer,  tiecol  jew  t^fi 
I-art  (bħal  ma  jagħmel  1-iIma  tal  wied; 
tiġri  u  tagħmel  il  ħsejjes. 

GuLLY  ouT— żakkiek,  ħanżir  li  jagh- 
mel  għal  żakku. 

GuLLY  HOLB— il  canali  jew  ħofra 
fejn  I-ilma  tal  canali  jintafa  jew  jn- 
xteħet  biex  imur  fiddrenaġġ  etc; 
eprall  li  naraw  fit-torok  ghal  I-ilma 
tax-xita  etc. 

GuLO —  isem  ta  annimal  żakkiek 
wisk. 

GuLOBiTY— regħba  għall-ichel)  gula. 

GuLP— belgha,  bokka,  tlegliga;  ti- 
bla  goff  (bħal  serduk  għama^,  tlegleg ; 
tibla,  temmen  (malajr  cull  ma  tisma; 
mimli  kalk  ;  a«  often  as  he  can  catch  a 
gulp  ofair  etc,  (  Uiyd«n,  Ovid  etc.  ) 
dment  li  icun  jista  jehu  bokka  (  mimli 
halk  sewwa)  aria  frisca ;  he  doee  noi 
ewalloWf  but  he  gulpe  it  down  (  Cooper, 


Conversation )  hua  ma  jblaħħiex  iMa 
jitfahħa  gewwa  bħal  serdnk  għama  ; 
such  jokes  the  old  man  glibly  gulped 
down,  (FleMlng),  ix-xih  bala  (emmen 
sewwa)  dan  iċ-ċajt ;  gulp  up,  tivvomta; 
takla  mil  li  stoncu. 

QuLPH— aragrtt//*. 

GuLUMOHA— zcuc  ta  certa  ħaxixa 
misħukin  li  jatu  għad-deni  fl-India. 

GuLY  —  ħamrani.  ta  lewn  àħmar 
(fl-armi  tal  cuniomijiet  etc.)- 

GuM— gomma;  ħanec,  għelk;  di- 
scors,  tpaċpiċ,  cliem  żejjed ;  twaħħal, 
iċċappas  jew  ixxarrab  bil  gomma ;  tati 
il  gomma ;  tiscula,  tagħmel  il  gomma 
(bħal  majagħmlu  xi  siġar);  tillima 
jew  toħroġ  is-snien  ta  munxar  (  li  icun 
mittiechel  biz-xogħol);  tal  gommà; 
have  this  siiffened  with  gum,  webbisha 
bil  collha  (tiha  il  gomma  biex  tibbies); 
lend  me  your  gum  brush,  islifni  il  pin- 
zell  tal  gomma  tieghec  ;  I  have  swoU 
len  gumsy  ghandi  il  ħniec  minfuħa ; 
Hiat  was  all  unnecessary  gum,  dac  collu 
chien  cliem  (discors)  żejjed  (jew  minn 
għajr  bżonn) ;  ^um  thesepapers^  ati  il 
gomma  dawn  il  carti ;  these  irees  do 
not  gum  at  all,  dawn  is-siġar  ma  jagħ- 
mlux  (inixxux)  gomma  (  minnbom  ) ; 
tliese  saws  want  gumming,  dawn  is- 
srierak  għandhom  bżonn  min  joħorgil- 
hom  is-snien  b'dakka  ta  lima ;  gum  of 
the  eyesy  dac  il  ħmie^  (bħal  butir)  tal 
għajnejn  li  joħroji:  mmnhom  meta  icu- 
nu  morda  jew  ifflissiunati. 

GuM-ABÀBio— gomma  arabica,  tas- 
siġar  ("tal  Acacia^  li  ticber  wisk  fl-India 
u  fl-Arabia). 

GuMBoiL — postumetta,  tumur  żgħir 
li  jitla  fil  ħanec. 

GuM-BLASTio  -  gomma  elastica,  gom- 
ma  li  inhassru  biba^il^lhżuż  tal  lapes 
tal  carta  ;  caoutchoucj  jew  cauxu  (igħe- 
dula  ucoll  India  rubber  ). 

GuM-TBBBs— xorta  ta  siġarlli  jicbru 
ferm  fl-Australia  etc.  msejhin  ocoll 
Eucaliptusj  li  jatu  hafna  raża. 

GuMBBLiTB — xorta  (isem)  ta  mine- 
ral  jew  ħaġar  (dawc  il  vini  ħadranin  li 
naraw  fil-lavanja)  jinsab  wisk  f  Nord- 
halben  fil  Baviera. 

GuMLiB— mtajjan,  bit-tajn. 

GuMNA— isem  (xorta)  ta  tumur,  jew 

76 


Digitized  by 


Google 


GUM 


—  694  — 


GUN 


għokda,  li  isir  bħala  sinjal  li  -  wieħed 
ioollu  il  mard  bażin  jew  is-sifilide. 

GuMMBD— iggummat,  mogbti  il,  jew 
midluc  bil,  gomma ;  wiekaf»  jebes  etc. 
I  hate  his  »tiff  and  gummed  deportment, 
nobgħod  (ma  naħmiU)  li  mgiba  liegħu 


GuMMBR— lima  ghal  ħruġ  tas-snien 
tal  imnaxar  jew  is-srierak. 

GuMMio  —  tal  gomma,  li  isir  mil 
gomma. 

GuMMiPBRous— li  jati  jew  jaghmel 
il  gomma. 

GuMMiNBSS— tidlic,  tghallic  bħal  tal 
gomma  {WAviacoaiit/). 

GuMMiNG  —  ngummar,  twcAħil  bil, 
jew  għati  il,  gomma. 

GuMMiTB— isem  (^xorta)  ta  mineral 
li  jinsab  fis-Sassonia. 

GuMMOSiTT— ara  gumminees. 

QuMMOUS  {gnmmyJ—\ggxxmm2Xi  bil 
gomiXi9»\  gummueyee^  gbajnejn  maħ- 
mugin  u  mwahnlin. 

GuMP— ibleh,  miġnnn,  stupidu,  ħa- 
ġa  belgha. 

GuMPTioN— għakal,  hiena;  intelli- 
genza,  moħħ  tajjeb ;  taħlita  tal  ("mod 
cbif  jithaltu  il)  culuri  minn  pittur 
għax-xoghol  tiegħu. 

GuN  — -  canun,  xcubetta,  azzarin  ; 
bniedem  (wiehed)  għaref  jew  msemmi 
fxi  xienza,  għal  li  scola  etc;  tispara 
bi  xcubetta;  tmur  il  caċċa;  tispara 
canun ;  air  gun^  xcubetta  tàr-riħ  ;  a 
great  gtm^  canun  cbir  ;  ragel  cbir  għa- 
ref,  msemmi  għal  ħila  u'I  għerf  tiegħu; 
to  blow  great  guna,  riħ  kawwi,  tempe- 
sta ;  t^  is  blowing  great  guna,  għaddej 
riħ  daks  il  gebel  (għaddejin  rwiefen 
sħah). 

GuN'BARRBL  —  cauna  ta  xcubetta  ; 
gun  barrel  atub  twiat,  jew  wire-twiet^ 
canna  ta  xcubetta  żagarella. 

GuN-BATTBBY— batteria  tal  canuni, 
Bur  armat  bi  truncieri  etc.  għal  li  spa- 
rar  talcanuni. 

GuN-OARRUOB— carru  għal  canun. 

GuN-ooTTON— xorta  ta  porvli  liju- 
saw  ghat-torpedini  (fil  chimica  magħ- 
ruf  bl-isem  ta  Pyroxlin  jew  Trinitro 
CelluloeeJ. 

GuN-DBOK — cverta  ta  bastiment  (tal 
gwerra)  fejn  icunu  il  canuni. 


GuN-PiRB  —  it-tir  (\i  jispara  meta 
tgħejb  ix-xemx  etc.) ;  before  gun-fire 
we  are  to  meet^  kabel  it-tir  gbandna 
niltakghu. 

GuN-PLiNT— il  ħaġra  tai-żniet  li  dari 
chienet  usata  fl-azzarini  kabel  ma 
bdew  il  fulminanti  (il  capsijiet). 

GuN  LOOK  —  il  grillu  (sparatur)  ta 
xcubetta. 

GuN  MBTAL — metal  għal  canuni  (ac- 
tarx  cull  disa  parti  ram  aħmar  parti 
landa,  jew  minn  cull  disa  wahda  ram 
ahmar,  waħda  stann). 

QuNPORT— fetħa,  tiċrita  (trunciera) 
f  genb  ta  bastiment  għal  canun  (minn 
fejn  tcnn  tista  tgħaddi  il  balla  meta . 
jispara  il  canun). 

GuN-BBAROHER^biċċa  ghodda  bħal 
ganċ  jew  furchetta  biex  jaraw  jew 
iħammlu  canun. 

QuN-STooK  —  dic  il  biċċa  njam  ta 
xcubetta  (actarx  gewż)  fejn  tgħakkad 
il  canna  ma'I  grillu  jew  li  sparatur. 

GuN  TAOKLB— I-inginji  collha  ("ħbu- 
la,  cimi  etc.)  ghal  maniġġar  tal  canun. 

GuNA— chelma  usata  fil  gramma- 
tica  (I-actar  fis-sancritt)  biex  turi 
bdil  fil-lehen  ta  vocali. 

GuNBOAT  —  ganbott,  bastiment  tal 
gwerra  żgħir  li  igib  minn  canun  sa 
erba  canuni. 

GuNDA— erbgha  (bl-Indian). 

GuNjB — fossa  (fosos)  tal  kamh. 

GuNNAOB— il  canuni  collha  li  icun 
hemm  fuk  bastiment  tal  gwerra. 

GuNNBL — isem  ta  ħuta  żgħira ;  il 
bardnell  ta  dgħajsa ;  il  murata  ta  ba- 
stiment. 

GuNNER— min  jaħdem  jew  jagħmel 
il  canuni ;  min  icollu  il  ħsieb  tal  ca- 
nuni  abbord  ta  bastiment  tal  gwerra; 
suldat  artillier  (li  jaħdem  fil  canuni) ; 
wieħed  mil  Warrant  OJicera  ta  abbord 
(li  icollu  ħsieb  il  canuni), 

GuNNBR*s  OALiPBRS— cumpass  li  gej 
bil-Iasti  mgħawgin  (tondi,  bnal  hnejja) 
għal  chejl  u  il  ħxuna  tal  canuni,  ba- 
lal  etc. 

GuNNBRBSB  —  mara  canuniera,  she 
sat  there  with  pike  and  helmet  aa  a  gun^ 
w^rtfM,  (Carlyle,  French  JievolutionJ^ 
kaghdet  bil  kegħda  bemm  bil-Ianza  a 
I-elipu  donnha  mari^  canuniera. 


Digitized  by 


Google 


GtJN 


696  - 


GUS 


GuNNBRY— li  studia  fuk  il  canuni  li 
għandbom  1-arlillieri. 

GuNNiB— fetha»  moghdija  f  miniera. 

GuNNiNG—sparar  bli  xcubetta  etc. 
(bhal  ma  jagħmlu  il  caċċaturi). 

GuNNY— dac  id-drapp  oħxon  li  jusaw 
fil  balal  tal  mercanzia ;  drapp  ordina- 
riu  tax-zchejjer  jew  involtatura. 

GuNPowDBR  — porvli. 

GuNPowDBB-TBA— xorta  ta  tà  aħdar 
Cwerak  żghar  u  mglierbin  rkak  rkak 
bhal  porvli). 

GuNRooM  —  il  camra,  post,  fejn 
ighammru  Oe<^lu  etc.)  il  baxxi  fizziali 
ta  abbord  (I-ufficiali  il  cbar  għandbom 
il  wardroomj  ara. 

GuNSHOT— balla  ta  canun,  sparatu- 
ra  bil  balla,  tir  ta  canun;  chemm  iwas- 
sal  canun  ;  ta  balla  (ta  sparatura)  ta 
canun ;  gunahots  were  wildly  fired  in 
all  directions  (  Maeaulj,  żlistory  of 
EnglandJ^  tiri  ta  canuni  bdew  jispa- 
raw  minn  cullimchien  ;  iliey  sat  secure- 
ly  at  hoine  out  of  gufisħot,  (  Glaren- 
don.),  kagħdu  fis-sħiħ  id-dar  fejn  ma 
jilħakhomx  il  catfun  ;  t/ioae  are  gunshot 
wounds^  dawc  feriti  magħmulin  mil 
(tal)  balal  tal  canun  (jew  ta  azzarin). 

GuNSifiTH— armier,  min  jagbmel  il 
canuni  jew  xcubetti. 

GUNSMITHERY   —    ix-XOgħoI    JCW    is- 

sengha  tal  armier  jew  ta  dac  li  jagħ- 
mel  il  canuni  jew  xcubetti. 

GuNSTBB— jrimntfr  (ara). 

GUNSTioK  —  bacchetta  (  virga  biex 
tniżżel  stoppa,  tacchi  etc.  fi  xcubettaj 
igħejdula  ucoll  ramrod  u  rammer). 

Guntbr's  linb— chejl  tal  periti  għal 
wisa  etc.  tal  art;  catina  fiha  100  holka 
u  twila  66  pied  ;  80  minnhom  jagħmln 
mil ;  imsejħa  hecc  •  minn  Edmund 
Gunter  li  inventaha. 

GuNWALB— il  bardnell  ta  dghajsa. 

GuRGB— belligħa  Tdic  il  hofra  n  ilma 

idur  lijaghmel  mokdiefetc.  fl-ilma) ; 

tibla   (  tinbala )  fbelligħa  ta  I-ilma, 

.  tcherek,  tgharrak  (  fl-ilma)  jew  tghar- 

gnar. 

GuRGiON— il  ħliefa  u  in-nuħħala  il 
ħoxna  li  tibka  fil  għarbiel  wara  li  jin- 
^.el  it-tkiek  u  is-smid. 

GuROLB— ghelghul,  tbakbiek  ;  tbak- 
bak  (  bħal    meta   jinżel  ħafna  ilma 


f  dakka  minn  għonk  ta  flixcun  etc.) ; 
tinżel  glieghel  glieghel;  a  fountain 
broke  andgurgled  at  our  feet^  (  Words- 
wortb,  Fountainjy  ħarget  (  kabżet  ) 
nixxigha  tal  ilma  u  bdiet  tghelghel 
Obakbak)  ma  sakajna;  gurgle,  tbak- 
bak  jew  tghajjat  ftgorr)  bħal  ma  jagħ- 
mel  il  hamiem. 

Gurglbt— bomblu  ( talfuħħar  bit- 
tokob  għal  ilma  biex  iżżommu  frisc}, 
bokbieka  tal  fuħhar. 

GuRHOFiTB— isem  ta  mineral  abjad 
daks  is-silġ. 

GuRKiN— ħjar  żgħir  ^għal  pickles). 

GuRLBT  —  mannarett  tan-naġġara 
(biċċa  għodda  tan-naġġara  li  biba  minn 
banda  jonġru  u  bl-ohra  iħaffru). 

GuRNARD  — isem  ta  ħuta,  il  gallina  ; 
il  bies»  isem  ta  tajra,  il  falcun. 

GuROiiiTB — isem  ta  mineral. 

GuRRAH—  xorta  ta  musolina  fina 
Indiana. 

GuRħY-fortizzażgħira ;  ħajt  (stir) 
armat  bit-torrijiet. 

GuRT — canal  għal  I-ilma. 

GusH— ghelgul  tal  ilma,  merżuk; 
toħroġ  ghelgul ;  tmerżak. 

GusiNG-iRON— hadida  tal  mogħdija. 

G  ussBT — bnejka,  f ursetta. 

GusT— buffura  rih ;  togħma ;  għax- 
ka ;  ittighem  ;  issib  gost  f  ħalkeo  ta  xi 
haġa  tal  ichel,  ittigħem  tajjeb;  the 
palate  of  this  age  gusts  nothing  hiqh^ 
(L.  EstrangeJ,  il  palat  ta  nies  ta  din 
I-età  ma  isib  xejn  tajjeb  li  joghġhu 
(nies  ta  din  I-età  ma  iteghmu  xejn 
tajjeb  ). 

GusTABLB — li  itigħem  tajjeb ;  tajjeb 
fit-togħma. 

GusTATioN— togħma,  gost,  għaxka. 

GusTATORY  —  tat-toghma,  tal  gost, 

GusTATivBNBSS— dic  il  għokda  (  or- 
ganu  )  taħt  li  nghas  li  il  frenologi 
ighejdu  li  hi  tal  gula;  is-sinjal  tal 
gula  (li  wiehed  icun  gulus  wisk,  scond 
chif  igħejdu  il  frenohgi). 

GusTFUL— bnin;  li  fiħ  togħma  tajba, 
li  itigħem  tajjeb. 

GusTLBSs — bla  toghma>  bla  benna, 
li  ma  fih  toghma  ta  xejn,  insipidd. 

GusTo— gost,  piacir,  hajr;  hefeels 
uo  relish   or  gusto  in   tJtem  (Sharpey 


Digitized  by 


Google 


6tS 


696  — 


ĠtJŻ 


Sermon8\  ma  ifiib  ebda  gost   a  ħajr 
fihom. 

OusTOso-^bil  gost  (fil  mnsica). 

QuBTY— bil  buffuri,  aħrax,  kawwi 
(riħ) ;  you  trees  that  twinkle  in  the 
guety  breeze  ( Wordswortb,  Oreen  Lin- 
net)^  intbom  ja  fiiġar  li  tiċċakalku 
(tlebilbu)  fit  buffuri. 

GuT— iż-żakk»  li  stoncu,  li  msaren, 
il  chirxa ;  moghdija  dejka ;  musrana  j 
(msaren)  mnixxfin  jew  mkaddin  gbal  | 
cordi  taviolin,  contrabaxxietc. ;  watar;  i 
gula ;  toħro^  I-imsaren,  tnaddaf  żakk 
mill-interjuri ;  tekred,  tgharrak  laffa- 
rijiet  jew  ħwejjeġ  li  icun  hemm  gewwa 
(àekv  etc J ;  a  fatguts,  wieħed  li  għandu 
żakku  cbira ;  you  pass  a  narrow  gut 
between  two  etone  terrasaes  (Walpole, 
On  Gardeningjf  tgħaddi  minn  mogħ- 
dija  dejka  bejn  żewġ  hitan  tal  gebel ; 
cat  gut^  il  ħarir  tas-sajd ;  he  is  a  greedy 
guty  dac  żakkiek  għal  darba  (jagħmel 
ghal  żakku  wisk  jew  gulus  ferm) ;  pit- 
diard^  fiave  to  be  gutted  first  before  they 
are  dried^  I-ewwel  iridu  inaddfulhom 
żakkom  is-saraghi,kabel  ma  ikadduhom 
(imelħahom) ;  the  fire  originated  in  the 
billiafd  room.,.  ihe  whole  siructvre^  in 
ihe  course  of  an  hour,  was  completely 
gutud  fPall  Mall  Oazette,  April  19 th 
1884)f  in-nar  beda  fil  camra  tal  bi- 
Ijard...  u  fsigħa  cull  ma.chien  hemm 
gewwa  spiċċa  Cinkered) ;  a  gut  scraper, 
wieħed  li  jaf  iħanxar  (m'hux  idokk)  il 
violin  ;  to  have  guts  in  the  brains,  icoUoc 
is-sens  (il  għakal  jew  il  melħ),  tlie  feU 
Uno's  well  enough  if  he  had  any  guts  in 
his  brains  (Swlff,  Polite  conversationj, 
ir-ragel  tajjeb,  collox  sewwa,  li  cbiecu 
chellu  ftit  tal  melħ  (ftit  tal  għakal  jew 
ftit  tas-sens). 

GuTLBSs— bla  vixxri,  bla  msaren, 
bla  stoncu. 

GuTTA— katra. 

GuTTAPBBOHA— guttaperca,  isem  ta 
siġra  li  tagħmel  (tati)  il  guttaperca 
(bħal  lastcu),  ticber  fil  Borneo,  Suma- 
tra,  Singai>ore  u  fi  g^^ejjer  oħra  ta 
dwar  I-Asia. 

GuTTATB—  collu  ticchi  jew  tbajja 
(werak  tas-sigar  tntabba). 

GuTTB— katra. 

GuTTBD— li  għandu  (bil)  gut  (ara) ; 


mnaddaf,  b*żakka  mnaddfa   (bla  msa- 
ren  etc.) 

GuTTBR— miżieb;  canal  fl-artmagħ- 
mul  mil  I-wied ;  tajn,  hmieġ ;  tħaffer 
(bħal  meta  jagħmel  I-ilma  tal  wied). 

GuTTBR-BLooD  •—  il  pastasaljs,  in- 
nies  baxxi,  ċriecer  etc. 

GuTTBR  LBDOB  —  dic  it-travorsa  li 
icun  hemm  f'nofs  wesglia  ta  bucca- 
port  fuk  bastiment  fejn  ipoġġu  il  bie- 
biet  meta  jaghalku. 

GuTTBR  SNiPB  —  tifol  fkir  (tallàb) 
sdingat  minn  dawc  li  naraw  jiggerrew 
fit-torok  (maħmugin  u  mkattgħin). 

GuTTERSPouT — il  kattara  tal  mi- 
żieb,  il  miżieb. 

QuTTBR-STiGK  —  strixxia  li  jarroaw 
fuk  it-torchiu  li  stampaturi  għat-tak- 
sim  tal  pagini. 

GuTTiFBBous  -  li  jagħmol  jew  jati 
gomma  jew  ram. 

GuTTLB-tibla  (tiecol  bħal  serduk 
ghamaj,  titħanżer  fl-ichel. 

GuTTBR— /.akkiek,  gulus,  wieħed  li 
(min)  jagħmel  għal  żakku. 

GuTTULous  — li  gej  (maghmul)  bħal 
katra,  magħmul  katriet  katriet  żgħar. 

GuTTBB  — il  grieżem. 
GuTTURAL^tal  gherżuma,tal  grieżem. 

GuTTURALizB  —  titchellem  ( toħroġ 
il-Ieħen  tal  vocali  etc.)  mil  gherż.uma. 

GuTTURALLY-bil  (fil)  grieżem. 

GuTTURiNR  —  tal  grieżem. 

GuTTURiZB  '  guttaralize  (ara) 

GuY— gajjiet,  cima  (cimi)  biex  i£- 
żomm  dritt  (ma  tixxenghilx)  xi  ħaġa 
meta  icunu  jisawha  (itellgħuha  il  fuk 
bi  grabia  ħbula  e  c.) ;  triegi  b'cinvi. 

GuYAQUiLiTB— xorta  ta  mineral  ar- 
tab  ferm  li  tista  taktgħu  b'sicchina. 

GuzB— circu,  balla  tonda,  lewn  id- 
demm  (ħamra)  li  icun  bemm  f  xi  armi 
tal  cunjomijiet  etc. 

GuzBRATi   )  wieħed  mill-art  ta  .Goo- 

G uzcRATBB )  zerat,  fl-India. 

GuzzLB—tixrob  sħiħ,  tissacar,  tbec- 
bec  licuri  u  xorb  jeħor;  tixrob  jew  tie* 
col  bla  xaba ;  tlewwet,  tibln,  tiffoxxna ; 
wieħed  li  jecol  jew  li  jixrob  shiħ,  iak- 
kiek,  sacranazz. 

GuzzLBR— min  (dac  li)  jecol  a  jix- 
rob  ferm  ;  sacranazz ;  sponża  (li  jixrob 
sħiħ). 


Digitized  by 


Google 


GWY 


-697- 


GYR 


GwYNiAD  1  ^^^^  (xorta)  ta  ħuta  bħal 

.^  VSalamun  li  tinsab    f  xi 

UwiNiAD  J  xmajjar  tal  Inghilterra. 

Oydb— t^ħajjeb;  taghmel  bħal,  biex 
ticculjuna  jew  tgħajjeb;  tnehħi,  tiġbed 
boma  jew  il-lasta  tal  klugh  (tar-ronda). 

Gylb— ilma  tal  birra  etc.  li  iħallu 
jiflfermenta  biex  isir  ħall ;  vasca  cbira 
fejn  iħallu  il  birra  tiffermenta. 

Oymnasiargħ  —  Suprintendent  tal 
Ginnastica  f  Àtene  (Qriec^. 

Gymnabiuh— loc  fejn  jitgħalmu  il 
ginnastica. 

Gymnast  —  min  igħallem  il  ginna- 
etica  ;  surmast  tal  ginnastica ;  dac  li 
jitgħallem  jew  li  kieghed  jitharreġ 
fl-esercizi  tal  ginnaetica. 

Gymnastio  —  tal  ginnastica  ;  min 
ighallem  il  ginnastica. 

GYMNASTiOAL-tal  ginnastica. 

Gymnastios  —  ginnastica  ;  esercizi, 
tagħlim  tal  ginnastica. 

Gymnio     I  .. 

Gmnioal}   '"^*  9^'nmetu:. 

Gymnite— isem  (xorta)  ta  mineral. 

Gymnodisous  —  xorta  ta  pianti  li 
jagħmlu  il  fjuri. 

OYMNODON-xorta  ta  ħut. 

Gymnosophist  —  wiehed  minn  tar- 
religion  tal  Oimnosophy ;  Indian  Bud- 
dist  li  igħejx  għarwien,  fis  sajf  jiskenn 
ghaddell  tas-siġar  u  fix-xitwa  jokgħod 
dejjem  ghal  għajn  ix-xemx. 

Gymnosophy  —  ir-religion  tal  Gi- 
mnosophista  (  ara  )  jew  tal  Bramini, 
bħal  Buddisti. 

Gymnospbrm  —  pianta  li  ghandha 
(tagħmel)  iz-zerrigħa  micxufa  (tidher). 

Gymnospbrmous  -(  pianta  )  biż-żer- 
rigħa  tidher  jew  micxufa. 

Gymnosphbr^  —  xorta  ta  felci  li 
jicber  taht  il  ħġieġ. 

Gymnosporanoium  —  xorta  ta  fak- 
kigħ. 

Gymnotb  — xorta  ta  sallura;  bnie- 
dem  għarwien. 

Gymnura— isem  ta  anuimal  (b*erba 
sakajn)  li  jidbBr  fis-Sumatra. 

GYN£oii.N~tan-nisa,  femminil. 

Gynjbooraoy — gyern  f  idejn  in-nisa, 
gyern  tan-nisa  (  fejn  icun  hemm  in- 
pisa  jiccmandaw). 


Gynandbr)  isem  (xorta)   ta  ħaxix 

Gynandria)  jew  pianti. 

Gynanthropb— dica  (li  għandu,  iżda 
actar  minn  ragel  milli  gnandu  minn 
mara. ) 

Gynarohy— gvern  tan-nisa  (  fidejn 
in-nisa ). 

Gynboian— tan-nisa. 

Gynboium  —  appartament  privat 
ghan-nisa  ( camra  mwarba  ghan-nisa 
biss.) 

QyNBOOOBAOY    l  i>fji   • 

G^ocBACY      }  gvernf.dejnmara. 

Gynboolooy  —  ginecologia ;  trattat» 
studiu  (xienza)  fuk  in-nisa  n'l  mar- 
dijiet  tagħhom. 

Gynboomania— mhabba  żejda,  genn, 
ghan-nisa. 

GVp— seftur(purtinar  etc.)  f  culleġġ. 

GYPiBTOs— xorta  ta  għasfur,  seker 
bil  bÀffi  jew  bir-rix  twil  f  wiċċu. 

Gypsb        I     r.. 

Gypsum   /   ^'P^- 

Gypsoplast— figura,  statwa  tal  gips 
(maghmula  bil  forma). 

Oypsy      I  (f  loc  Egyptiam^  Egizia- 

Gypsibs  /  ni )  Żingari,  nies  li  igħej- 
XQ  jiggerew  mad-dinja  (minn  belt  għal 
lohra)  jakraw  il  venturi,  icantaw  etc. 

Gyral  -  li  idur. 

GYRATB-iddawwar,  iddawwar  daw- 
wara  mejt  jew  tond. 

G  YRATiON — tid  wir. 

Gyrb  -  tondiatura,  dawra,  kgħawa- 
ra,  dawwara  mejt,  circlu,  circu. 

Gyrbnba— xorta  ta  pianti  li  jagħ- 
mlu  il  fjuri. 

Gyradus— xorta  ta  ħut  li  isibu  tiAt 
I-art  (mal  blat  etc.) 

GYROMA—dawra,  tidwira,  tidwir. 

Gyromanoy— inzertan  induvn^r  ta 
x'għandu  igħaddi  minn  bniedem,  jew 
z'għandu  jiġri,  li  isir  billi  wiehed  jimxi 
idur  O'ew  jagħmel  mixia  dawwara 
mejt). 

Gyron  —  katgħa  bhal  girun  (gejja 
hecc  (> )  f  arma  ta  cunjom  etc. 

Gyronny— (fl-armi)  taksim  ta  trian- 
guli  ta  lewnijet  differenti. 

GYRosooPB^giroscopiu,  strument  li 
juri  il  mixi  bid-dawran. 

Gyrosb— mdawwar  (mitwi  jew  mil- 
wi)  bħal  ganċ. 


Digitized  by 


Google 


QYR 


-  698  - 


HAB 


Gyeotheoa— xorta  ta  pianti  li  jagħ- 
mla  il  fjori. 

Qyvb  —  cipp,  hadid  (  għas-sakajn 
biex  min  icun  fih,  il  ħati,  ma  iċunx 
jista  jitħarrec  jew  jimxi)  kajd  ;  tkie- 
ghedy  tagħmel  fic  c.'pp  jew  fil  ħadid ; 
tkajjad. 

H 

H— it  tmien  ittra  tal  alfabett  Inglis; 
H  (bħala  simblu,  jew  sinjal)  tiswa  200 
u  meta  tcun  bil  gibda  fuk  rasba  (H) 
tiswa  200,000  (mitejn  elf);  H  fil  mu- 
sica  ħia  il-Iehen  (ton)  B  naturali ;  H 
kegħda  floc  Bis  jew  Iler  bhal  H.M.S. 
(Hi8'Maje8iy*B  Service^  jew  Ilis  Ma- 
'  jeBiy*8  Shipy  Servizz  tar-Be,  jew  Ba- 
stiment  tar-Be,  tal  Gwerra) ;  H.  P. 
jigifieri  halfpay^  nofs  paga^  jew  horse 
patoer^  kawwa»  saħħa  ta  żwiemel. 

Ha-  /lal  leħen  ta  meta  wieħed  juri 
li  kiegħed  jistghageb. 

Ha'  rrioc  HallJ^fin. 

Ha'  Bidlb— il  Bibbia  (ctieb  cbir  ta 
li  Scrittura)  li  kiegħed  jew  jinżamm 
fis-fiala. 

Haaf— post  għas-sajd;  baħar  fond 
għas-Bajd  tal  baccaljaw,  merlozz  etc. 

Habbna  —  rbat,  faxxa,  li  it-tobba 
jorbtu  biex  iżommu  il  gheluk  ta  ferita. 

Habbnaria— xorta  ta  orcbidee  (fjuri). 

Habbrdash  — ħwejjeġ  żgħar,  xarbi- 
telli  għal  bejgħ ;  tbigħ  ħwejjeġ  żghar ; 
Iie  eet  up  hvi  ehop  with  haberdaah  v^are^ 
rama  il  ħanut  b*ħafna  xarbitelliChwej- 
jeġ  żgħar  jew  li  jiswew  ftit)  ghal  beigh. 

Habbroashbk  —  min  ibigh  cobob, 
marelliy  ħajt,  żagarelli,  bi^z'Ili,  pe- 
duni  etc. 

Habbbdashbress— mara  li  għandba 
il  ħanut  jew  tbigh,  bizzilli,  żagarelli 
ħajt  etc. 

HABBRDASHBRT—I-affarijiet  li  ibigħ 
il  liaberdaaher  (ara). 

HABERDiNB—baccaljaw  Tniexef  jew 
immellaħ). 

Haberobon  —  armar  għal  gwerrier 
biex  ighatti  għonku  u  sidru. 

Habbrjbot— drapp  ta  lewnijiet  mħal- 
tin  (minsuġ  b'ħajt  ta  bosta  lewniiiet). 

Habilb— tajjeb,  li  jista,  li  jinkala, 
tajjeb  ghal  (abbli). 

IIabiumbnt  —  hwejjeġ,  Ibies ;  ihua 


plated  loith  habilimente  o/war^  (Shake- 
spear,  Ricliard  II J^  hecc  armat  (micsi) 
bi  Ibies  jew  ħwejjeġ  tal  gwerra  (ta 
gwerrier). 

Habilihbntbd  — mlibbes,  liebes,  ar- 
mat. 

Habilitatb -li  jista;  tajjeb;  abbli. 

Habit — drawwa,  għàda,  viziu;  libsa; 
iddarri ;  tlibbes,  tarma ;  tgħammar, 
tokghod;  tgħejx  (fdar  etc),  emoking  ie 
a  very  bad  habit^  it-tipijp  hua  drawwa 
ħażina  wisk ;  that  ie  a  habit  in  him, 
dic  drawwa  fiħ ;  there  he  etood  in  his 
habit  bare/ooted  and  bareheaded,  (Hack* 
Inyt,  Voyages),  kagħad  bemm  liebea 
(bil-Iibsa  tieghu)  hafi  u  xuxa ;  »he  shall 
be  habited  as  it  becomes^  (Shakespearey 
Winier's  TaleJ,  ghandha  tcun  mlibbsa 
(liebsa)  chif  jixrak. 

Habitablb— li  tista  tgħammar  jew 
tokgħod  fiħ  (po8t»  dar  etc.) 

Habitacle— dar,  loc,  post  fejn  wie- 
ħed  jista  igħammar. 

Habitanob  — abitazioni,  dar,  loc  fejn 
wieħed  jista  igħammar. 

Habitant— min  igħammar,  jokgħod 
(rdar  etc.) ;  għammàr. 

Habitat  -  il-loc,  il  pajjis  etc.  fejn 
annimali,  pianti  etc.  igħejxu  1-aħjar  ; 
il  post  naturali  tagħbom. 

Habitation— għamara,  dar,  kgħad, 
loc  fejn  wieħedjokgħodjewigħammar. 

HABiTATOR-ara  Imbitant. 

Habited — mdorri ;  liebes,  mlibbles. 

HABrr-MàKBR— ħajjàt  li  jaghmel  il 
Ibiesi  tan-nisa  ghar-rchib. 

Habit-shirt  ^  camisetta,  sider  tal 
bizzilla,  li  jilbsu  in-nisa. 

Habitual— tad-drawwa,  tal  għàda. 

Habitually— tas-soltu,  soltu. 

Habituatb  —  iddarri ;  trawwam  ; 
tgħammar  żmien  twil  fpost  li  issir 
(li  kisec  tcun)  wieħed  minn  tal  post 
stess ;  mdorri;  li  għandu  il  għàda ;  bil 
għada. 

Haditudb— abitudini,  drawwa,  għ&- 
da,  cunfidenza. 

Habitub  —  wieħed  li  (  min  )  imur 
(jidra  imur)  dejjem  jew  spiss  fpost 
(teatru,  cnmmidia  etc.). 

Habnab— cbif  già  ġià  ;  addoċċ. 

Habranthus  — xorta  ta  fjuri. 

Habroooma  —  xorta    ta    unnimali 


Digitized  by 


Google 


HAB 


—  599  — 


HAC 


żgħar  li  igberrmu  bi  snienhom  ta  kud- 
diem  bħal  feneo  jew  il  ġurdien. 

Habrohamia  -  genn  (BBsazioni)  fuk 
ħwejjeġ  ebieħ  u  Atlegri. 

HAoiBNDA-azienda^  plantagiun,  art 
cbira  mizrugħa  (ngħejdu  aħna  oksma 
bil  cannamieli  etc) 

Haok— tħanxir,'ktigħ  ha^Jn»  taksis; 
mannara  ma  taktax  jew  bta  xifer  mi- 
snun;  fies;  biża  jew  temtim  fid-di- 
scors ;  żiemel  għal  chiri ;  carrozza  tal 
chiri ;  wieħed  impiegat  jicteb  f  xi  ħa- 
nut,  scrivan  comuni,  baxx  jew  batut 
(  bħal  dawc  li  naraw  f  xi  ħwienet)  ; 
mara  m'hix  tal  Ralbu  ;  maħkur  (  ba- 
tut  bix-xogħol )  bħal  żiemel  tal  chiri ; 
kanniċ  biex  ikaddu  il  ħut ;  maxtura 
għal  għalf  tal  bhejjem  ;  munzell  ma- 
dum  lest  għal  li  nxief  kabel  ma  idaħ- 
ħlubom  fil  forn ;  midra  ( furcbetta 
cbira)  biex  ikalbu  id-demel ;  tħanxar, 
takta  ħażin,  tkassas ;  ticri  /aemel  jew 
carrozza ;  tagħmel  kasma  f  siġra  biex 
tifsada  jew  tieħu  xi  ilma  etc.  minnha ; 
tgħix  haja  m'hix  tal  galbu  (mara);  tati 
dakka  fuk  kasba  taslek  lil  xi  ħad  meta 
tcun  tilgħab  ilfoot'ball;  he  spealca  mth 
so  mai^y  hacks  and  hesiiaiion  (Dr.  II. 
Hore).  jitchellem  b'hafna  tlaklik  u 
biża ;  he  hacked  a  Jwrse  /or  the  three 
days  of  Carnival,  chera  zocc  ta  żiemel 
għat-tliet  tijem  tal  Carnival ;  we  all 
wear  white  trousers  to  show  tliem  that 
we  don't  care  for  hacks,  (T.  Hogheff, 
Tom  Brown*s  School  days\  aħna  IcoU 
nilbsu  il  kiiezet  bqjjod,  biex  nuruhom 
li  ma  jimpurtaniex  mid-dakkiet  li  jol- 
•  ktuna  fuk  kasab  sakajna  ( xħin  ncunu 
nilghabu  \\  foot'ball)^  he  lias  been  work- 
ing  as  a  booksellers  hack  for  nearly  SO 
years,  ilu  jicteb  mal-librar  (  scrivan 
migħu  )  dwar  20  sena. 

Haok  barrow— carretta  biex  iġorru 
fukha  ic-ċlamit  jew  il  madum  u  jeħ- 
duħ  biex  jinxef. 

HAOKBBRRY-^isem  ta  siġra  li  ticber 
fil  boBchget  tal  America. 

Haok-file— xorta  ta  lima  twila  rkie- 
ka  li  jusaw  il  haddieda  ghax-xogħol 
tas-serraturi  etc. 

HAOK-HAHMBR—martell  li  gej  bħal 
lexxiiiia  biex  ilakkxu  bih  il  mola  n 
jagħmluha  tonda  sewwa. 


Haok-iron— fies  ta  dawc  li  jaħdmu 
fit  minieri  jew  fil  barrieri. 

HAOK-BAws-seghi  għat  I-archett. 

Haokbr — lexxuna. 

Haokbry— carrettun  b'żewġ  roti  tal 
Indiani  li  jigbduh  żewġ  gniedes. 

Haoking  —  tħanxir ;  fiacking  cough^ 
tkaħkiħ  (sogħla  increpativcb,  ta  cull 
tant) ;  munzellar  tal  madumi  fuk  xul- 
xin  biex  jinxfu  ;  haclcing  oul  knife  fjew 
toolj,  furmatur  biex  dawc  li  jaħdmu 
fii  ħgieġ,  jew  il  vitrari,  ineħħu  (jobor- 
xu)  li  stocc  kadim  minn  tiekaetc.  biex 
ikegħdu  il  hgieġa  it  ġdida  li  icunu  iri- 
du  jagħmlu). 

Haoklb — tomxot,  trixtel  il  kanneb 
jew  il  għażel ;  tofrok  min-nofs ;  moxt 
tat-trixtil  għal  għażel  jew  għal  kan- 
neb ;  ħarir  m'hux  mibrum  f  ħajt  (chif 
johroġ  mil  fosdka;  dic  ir-rixa  twila 
tlekk  li  icollu  fuk  għonku  is-serduk  ; 
rixa,  għas-sajd,  (armata  b*dic  ix-rixa 
ta  fuk  ghonk  is-serduk). 

Haoklbr  — rixtiel,  min  (dac  lijl  irex- 
tel  jew  jomxot  il  ħajt  tal  kanneb  u'I 
għażel. 

Haoklet — isem  ta  tajra  tal  baħary 
bħal  gawwija. 

Haoklt  —  micsur,  donnu  mlakkax 
b'Iexxuna ;  mħanxar. 

Haokney— żiemel  jew  carrozzà  tal 
chiri ;  seftur,  ragel  għal  fatiga ;  vili, 
baxx ;  comuni ;  marà  m'hix  tal  galbu; 
taghmel  comuni ;  tieħu  b'carrozza  tal 
cbiri ;  tchidd  ;  and  I  must  serve  some 
hackney  job^  (Llofil,  From  Hanbury^s 
horse)i  u  jena  icolli  naghmel  xi  biċċa 
xogħol  vili  (baxxa) ;  you  are  a  generous 
author^  la  hackney  seribbler^  (Pope, 
to  Dr.  Parnelljy  inti  autur  generus  u 
jena  cbittieb  comuni;  so  common^  hng 
hackneyed  in  the  eyes  of  men^  fSbakes- 
pear,  I Ilenry  Ivj^  hecc  comuni  u  li 
jarawha  spiss  in-nies  kuddiem  għaj- 
nejhom. 

Haokney-oarriaob)     carrozza    tal 

Haoknby-ooaoh      )     chiri. 

Haoknby-ooohman  —  carrozzier  (tal 
carrozzi  tal  chiri). 

Haohnby-man— dac  li  jicri  (għandu) 
il  carrozzi  (għal  chiri). 

Hacxneybo  —  comuni,  li  jafu  cul- 
ħadd. 


Digitized  by 


Google 


QYR 


-  598  - 


hab 


Gtbotheoa — xorta  ta  pianti  li  jagħ- 
mla  il  fjuri. 

Oyvb  —  cipp.  hadid  (  għas-sakajn 
biex  min  icun  fih,  il  ħati,  ma  iċunx 
jista  jitħarrec  jew  jimxi)  kajd  ;  tkie- 
għedy  tagħmel  fic  c.'pp  jew  fil  ħadid ; 
tkajjad. 

H 

H— it  tmien  ittra  tal  alfabett  Inglis; 
H  (bħala  simblu,  jew  sinjal)  tiswa  200 
u  meta  tcun  bil  gibda  fuk  rasba  (H) 
tiswa  200,000  (mitejn  elf);  H  fil  mu- 
sica  bia  iMeħen  (ton)  B  naturali ;  H 
kegħda  f  loc  liis  jew  Iler  bhal  H.M.S. 
(Ilis'Majeaty^a  Service^  jew  Uts  Ma- 
je8ty*8  Ship^  Servizz  tar-Be,  jew  Ba- 
stiment  tar-Be,  tal  Gwerra) ;  H.  P. 
jigifieri  halj  pay^  nofs  paga,  jew  hoT%e 
paweri  kawwa,  saħħa  ta  żwiemel. 

Ha-  fial  leħen  ta  meta  wieħed  juri 
li  kiegħed  jistgħageb. 

Ha'  rf  Ioc  Hall J^nTfs,. 

Ha'  Bidlb— il  Bibbia  (ctieb  cbir  ta 
li  Scrittura)  li  kiegħed  jew  jinżamm 
fis-sala. 

Haaf— post  għas-sajd;  baħar  fond 
għas-sajd  tal  baccaljaw,  merlozz  etc. 

Habbna  —  rbat,  faxxa,  li  it-tobba 
jorbtu  biex  iżommu  il  għeluk  ta  ferita. 

Habbnaru— zorta  ta  orchidee  (fjuri). 

Habbbdash  — ħwejjeġ  żgħar,  xarbi- 
telli  għal  bejgħ ;  tbigħ  ħwejjeġ  żghar ; 
Iie  eet  up  his  ahop  with  haberdash  ware^ 
rama  il  ħanut  b*ħafna  xarbitelliChwej- 
jeġ  żgħar  jew  li  jiswew  ftit)  għal  beigħ. 

HABBROASHBit  —  min  ibigh  cobob, 
marelli,  ħajt,  żagarelli,  bi9z<lli,  pe- 
duni  etc. 

Habbroashbbess— mara  li  għandha 
il  ħanut  jew  tbigħ,  bizzilli,  żagarelli 
ħajt  etc. 

Habbbdashbby— 1-affarijiet  li  ibigħ 
il  luUferdasher  (ara). 

Habebdinb—- baccaljaw  Tniexef  jew 
immellaħ). 

Habergbon  —  armar  għal  gwerrier 
biex  igħatti  għonku  u  sidru. 

Habbrjbot— drapp  ta  lewnijiet  mħal- 
tin  (minsuġ  b'ħajt  ta  bosta  lewniiiet). 

Habilb— tajjeb,  li  jista,  li  jinkala, 
taj jeb  għal  (aDbli). 

JIabiumknt  —  hwejjeġ,  Ibies ;  thua 


plated  tvith  Iiabiliments  ofwar^  (Shake- 
spear,  Ricluird  II J^  hecc  armat  (micsi) 
bi  Ibies  jew  ħwejjeġ  tal  gwerra  (ta 
gwerrier). 

Habilihbntbd  — mlibbes,  liebes,  ar- 
mat. 

Habilitatb  -  li  jista ;  tajjeb;  abbli. 

Habit — drawwa,  għàda,  viziu;  libsa; 
iddarri ;  tlibbes,  tarma ;  tgħammar, 
tokgħod;  tgħejx  (f  dar  etc.)»  smoking  ie 
a  very  bad  hahit^  it-tipijp  hua  drawwa 
ħażina  wisk  ;  that  is  a  habit  in  /ttm, 
dic  drawwa  fiħ ;  there  he  etood  ia  hia 
habit  bare/ooted  and  bareheaded,  (Hack* 
lujt,  Voyages),  kagħad  hemm  liebes 
(bil-Iibsa  tiegħu)  ħafi  u  xuxa ;  9he  shall 
be  hahited  aa  it  becomes^  (Shakespeare, 
Wintera  TaleJ,  għandha  tcun  mlibbsa 
(liebsa)  chif  jixrak. 

Habitadlb — li  tista  tgħammar  jew 
tokgħod  fiħ  (post,  dar  etc.) 

Habitaole— dar,  loc,  post  fejn  wie- 
ħed  jista  igħammar. 

IlAmTANOB  — abitazioni,  dar,  loc  fejn 
wieħed  jista  igħammar. 

Habitant— min  igħammar,  jokgħod 
(fdar  etc.) ;  għammàr. 

Habitat  -  il-loc,  il  pajjis  etc.  fejn 
annimali,  pianti  etc.  igħejxu  1-aħjar ; 
il  post  naturali  tagħhom. 

Habitation— għamara,  dar,  kgħad, 
loc  fejn  wieħedjokgħodjewigħammar. 

HABiTATOB-ara  Iiabitant. 

Habited — mdorri ;  liebes,  mlibbles. 

Habit-maebb— ħajjàt  li  jaghmel  il 
Ibiesi  tan-nisa  għar-rchib. 

Hadit-shirt  ^  camisetta,  sider  tal 
bizzilla,  li  jilbsu  in-nisa. 

Habitual— tad-drawwa,  tal  għàda. 

Habitoally— tas-soltu,  soltu. 

Habituatb  —  iddarri ;  trawwam  ; 
tgħammar  żmien  twil  Tpost  li  issir 
(li  kisec  tcun)  wieħed  minn  tal  post 
stess ;  mdorri;  li  għandn  il  għàda ;  bil 
għada. 

Ħaditudb— abitudini,  drawwa,  għà- 
da,  cunfidenza. 

Habitub  —  wieħed  li  (  min  )  imur 
(jidra  imur)  dejjem  jew  spiss  fpost 
(teatru,  cummidia  etc). 

Habnab— chif  già  già  ;  addoċċ. 

Habrantħus  — xorta  ta  fjuri. 

IIadboooma  —  xorta   ta    unnimali 


Digitized  by 


Google 


HAB 


—  599  — 


HAC 


żgħar  li  igberrmu  bi  snienbom  ta  kud- 
diem  bħal  fenec  jew  il  ġurdien. 

Habrohàmia  -  genn  (Bssazioni)  fuk 
ħwejjeġ  sbieħ  u  Atlegri. 

Haoibnda  — azienda,  plantagiun,  art 
cbira  mizrugħa  (ngħejdu  aħna  oksma 
bil  cannamieli  etc.) 

Haok— tħanxir,'ktigħ  ha/Jn,  taksis; 
mannara  ma  taktax  jew  bla  xifer  mi- 
enun;  fies;  biża  jew  temtim  fid-di- 
Bcors ;  żiemel  għal  chiri ;  carrozza  tal 
chiri ;  wieħed  impiegat  jicteb  f  xi  ħa- 
nuty  scrivan  comuni,  baxx  jew  batut 
(  bħal  dawc  li  naraw  f'xi  ħwienet) ; 
mara  m'hix  tal  galbu  ;  maħkur  (  ba- 
tut  bix-xogħol)  bħal  żiemel  tal  cbiri ; 
kannio  biex  ikaddu  il  ħut ;  maxtura 
għal  għalf  tal  bhejjem  ;  munzell  ma- 
dum  lest  għal  li  nxief  kabel  ma  idaħ- 
ħlubom  fil  forn ;  midra  ( furcbetta 
cbira)  biex  ikalbu  id-demel ;  tħanxar, 
takta  ħażin,  tkasBas ;  ticri  xiemel  jew 
carrozza ;  tagħmel  kasma  fBigra  biex 
tifsada  jew  tieħu  xi  ilma  etc.  minnba ; 
tgħix  haja  m'hix  tal  galbu  (mara);  tati 
dakka  fuk  kasba  tasiek  lil  xi  ħad  meta 
tcun  tilgħab  il  foot'hall;  he  speaks  with 
so  many  hacks  and  hcħitation  (Dr.  II. 
Hore).  jitchellem  b'hafna  tlaklik  u 
biża ;  he  hacked  a  horse  for  the  t/iree 
days  of  Carniml^  cbera  zocc  ta  żiemel 
għat-tliet  tijem  tal  Carnival ;  we  all 
wear  white  trousers  to  show  them  tliat 
we  don*t  care  for  hacks,  (T.  Hogheff, 
Tom  Brown's  School  days\  aħna  Icoll 
nilbsu  il  kliezet  bojjod,  biex  nuruhom 
li  ma  jimpurtaniex  mid-dakkiet  li  jol- 
•ktuna  fuk  kasab  sakajna  ( xhin  ncunu 
nilghabu  il  foot-baU)^  he  has  been  work- 
ing  as  a  bookselUrs  hack  for  nearly  SO 
years,  ilu  jicteb  mal-Iibrar  (  scrivan 
migħu  )  dwar  20  sena. 

Haok  barrow— carretta  biex  iġorru 
fukha  ic-ċlamit  jew  il  madum  u  jeħ- 
duħ  biex  jinxef. 

HAOKBBRRT-^isem  ta  siġra  li  ticber 
fil  boschijet  tal  America. 

Haok-file— xorta  ta  lima  twila  rkie- 
ka  li  jusaw  il  haddieda  ghax-xogħol 
tas-serraturi  etc. 

HAOK-HAHMBR--martelI  li  gej  bħal 
lexxnlia  biex  ilakkxu  bih  il  mola  u 
jagħmluha  tonda  sewwa. 


Hack-iron— fies  ta  dawc  li  jaħdmu 
fil  minieri  jew  fil  barrieri. 

HAOK-SAWs-seghi  għal  1-archett. 

Haokbr — lexxuna. 

Uackbry— carrettun  b'żewġ  roti  tal 
Indiani  li  jigbduh  żewġ  gniedes. 

Haokino  —  tħanxir ;  liacking  eough^ 
tkaħkiħ  (sogħla  increpativà,  ta  cull 
tant) ;  munzellar  tal  madumi  fuk  xnl- 
xin  biex  jinxfu ;  hacHng  out  knife  (jew 
toolj,  furmatur  bjex  dawc  li  jaħdmu 
fil  ħgieġ,  jew  il  vitrari,  ineħħu  fjobor- 
xu)  li  stocc  kadim  minn  tiekaetc.  biex 
ikegħdu  il  hgioġa  il  ġdida  li  icunu  iri- 
du  jagħmlu). 

Haoklb— tomxot,  trixtel  il  kanneb 
jew  il  għażel ;  tofrok  min-nofs ;  moxt 
tat-trixtil  għal  għażel  jew  għal  kan- 
neb ;  ħarir  m'hux  mibrum  f  ħajt  (ohif 
johroġ  mil  fosdka;  dic  ir-rixa  twila 
tlekk  li  icollu  fuk  għonku  is-serduk  ; 
rixa,  għas-sajd,  (armata  b*dic  ix-rixa 
ta  fuk  ghonk  is-serduk). 

Haoklbr— rixtiel,  min  Cdac  li)  irex- 
tel  jew  jomxot  il  hajt  tal  kanneb  u'l 
għażel. 

Haoklet— isem  ta  tajra  tal  baħar, 
bħal  gawwija. 

Hacklt  —  micBur,  donnu  mlakkax 
b'Iexxuna ;  mħanxar. 

Haoknbt— żiomel  jew  carrozzà  tal 
chiri;  seftur,  ragel  għal  fatiga;  vili, 
baxx  ;  comuni ;  marà  m'bix  tal  galbu; 
taghmel  comuni ;  tieħu  b'carrozza  tal 
cbiri ;  tchidd  ;  and  I  must  serve  some 
hackneyjobj  (Lloyil,  From  Hanbury^s 
horse)^  u  jena  icoUi  naghmel  xi  biċċa 
xoghol  vili  (baxxa) ;  you  are  a  generous 
author^  la  hackney  scribhler^  (Pope, 
to  Dr.  ParnellJ,  inti  autur  generus  u 
jena  chittieb  comuni;  so  common,  long 
hackneyed  in  the  eyes  of  men,  f  Sbakes- 
pear,  I Ilenry  IV J,  hecc  comuni  u  li 
jarawha  spiss  in-nies  kuddiem  għaj- 
nejhom. 

Haoknet-oarriaob)     carrozza    tal 

Haoknbt-coaoh      )     chiri. 

Hagknbt-ooohman  —  carrozzier  (tal 
carrozzi  tal  chiri). 

Haohnbt-iian— dac  li  jicri  (għandu) 
il  carrozzi  (għal  cbiri). 

Hacknbtbd  —  comuni,  li  jafu  cul- 
ħadd. 


Digitized  by 


Google 


HAC 


—  600  — 


HAG 


zioni  għa 
Hadj 
Hadjb 
HiBirA 


demm,  tad-demm,  bhal 
demm  :  li  fih  id-demm. 


Haoesteb— assassiny  ħalliel. 

Had— it-tempu  il  particip  pasfiat 
tal  yerb  Ilave  (ara). 

Had-i-wibt— eh  !  li  cont  naf ! 

Haddbn  (f  loc  holding)  —  proprietà 
(ta  bniedem). 
.  Haddbn— miżmum. 

Haddbb— muxa,  xagħra. 

Haddook— ħuta,  bħal  baccaljaw. 

Hade  —  għolia,  pett,  żurżieka  (fil 
blat  ta  miniera). 

Hades— loc  il  mejtin,  fejn  imorru  il 
mejtin. 

Hadino  — niżla,  katgħa  ta  vina  fil 
blata  li  ma  tibkax  sejra  dritta  chif 
tcun,  iżda  tinżel). 

Hadis — tradizionijet  (il  cliem  li  kal 
Maomettu  chif  għadda  minn  genera- 
I-oħra  sa'l-Ium). 
ħaġġ,il  pellegrinaġġ  li  jagħ- 
mlu  it-Toroc  ghal  Mecca 
jew  Medina  (fl-Asia). 

H^MAT     >• 

Hamato  ) 

Hjsmadtnakombtbb— strument  ghal 
ċhejl  ("esami)  tal  forza  chif  jiccircula 
(jiġrr  fil  vini)  id-demm  ( igħejdulu 
ucoll)  hcsmatometer  jew  hcema^ynamo- 
meter. 

HiBMAaoouB  —  medicina  biex  iggib 
id-demm. 

Hamal— tad-demm,  tal  vini  collha 
fejn  jiġri  jew  jiccircula  id-demm  (fil 
gisem). 

HiBMAL-OAviTY  —  il  ħofra  fejn  hi 
kecħda  il  kalb. 

Uamal-flbxubb— liwia  lejn  il  kalb. 

HiBMALOPiA— marda  jew  difett  fil 
għajn  li  tara  collox  ta  lewn  aħmar. 

HiBMANTHUs—xorta  ta  haxixa. 

HiBMAPOPHYSis  — il  għadmiet  etc.  li 
johorġu  mis-sinsla  tad-dahar. 

Hjbmatembsis  —  tnehhija  (  vomtu  ) 
tad-demm  mil  li  stoncu,  m'hux  mil 
pulmnni. 

H^MATio  —  tad-demm;  medicina 
għat-tibdil  tad-demm(għat-ti8wija  tad- 
demm) ;  li  studiu  fil  medicina,  fuk  id- 
demm. 

.  HfiMATiNB  —  il-lewn    aħmar  tad- 
demm. 


Hamatinio— li  iżid»  ikawwi  il  ħmu- 
ra  tad-demm. 

HiEMATooBLp  —  tumur  tad-demm 
(mimli  bid-demm  ) 

HiEMATODBS  -  issm  ta  marda,  can- 
cru,   cancrena. 

H^MAToiD  -tad-demm,  bħal  demm. 

HiBMATOLOGY  —  li  studiu  fuk  id- 
demm. 

HiRtfATOSis  —  fġir,  emorragia,  ħruġ 
jew  tixrid  ta  demm  (  mil  li  mnieħer, 
ħalk  etc. ) 

Hi£MATOTHBBMA— annimali  li  għan- 
dhom  demmhom  shun. 

Hjemoptysis  —  marda,  meta  wieħed 
jobżok  id-demm. 

HiBMOsTATio  — li  iżomm  (  ma  iħallix 
joħroġ  actar )  id-demm. 

H^BEsiAEOH— eresiarca,  ereticu,  ii 
fundatur  ta  setta  tal  eretici. 

Hafflb— titchellem  b*mod  li  ma 
tiftehimx. 

Hafflino— tfajjel,  ġuvnott;  wieħed 
nofsu  ibleħ  ;  haga  belgħa  ;  balalu  ; 
xorta  ta  ċana  (ghodda  tal  mastrudax- 
xa) ;  mdakkas,  m'  hux  cbir  wisk,  li 
għadu  ġuvnott. 

Haft— makbad/  mancu  ta  sicchina 
etc.  ;  tkighed  (tagħmelj  fmancu,  sic- 
china  jew. 

Haftbb— min  jagħmel  il  manchijiet 
ta  scbiechen,  għodda  etc,  min  ikigħed 
il  manchijiet  (tisschiechen  etc.) 

Haftino  — telf  ta  żmien,  sousi  etc. ; 
without  any  farther  haftiug  ot*  holding 
off^  (  P.  Hollaiid),  minn  għajr  telf  ta 
żmien  iżjed. 

HAO-saħħara;  mara  xiha  n  che- 
rha;  dakka  b'siccbina  jew  tixlifa  b*Iex- 
xuna  etc;  lakx,  njam,  zcuc  etc,  mkaċ- 
ċat  b*mannara;  dac  id-dawl  (fosfru) 
li  jidher  xi  drabi  fuk  xagħar  iż-żwie- 
mel ;  hag  born^  ben  saħħara  (mwieled 
minn  mara  saħħara). 

Hag  -  twerwer  bil  biża ;  takta,  tkaċ- 
ċat,  tlakkax  b'mannara  jew  b'Iexxuna. 

Ħag-adag "  xorta  ta  drapp  (għa- 
żel)  ordinariuy  oħxon. 

Hao-fish — ħuta  żgħira  bħal  sallura. 

Hao-biddbn  -  li  ibati  bil  ħmar  il- 
lejl.      . 

HAaoABP  —-  ahrazi    kalil,    salvaġġ 


Digitized  by 


Google 


HAG 


601 


HAI 


(m'hux  mans);  isfar  mewt,  magħlub, 
wiċċ  it-tbatija,  waħxi,  icreh. 

Hagobd  —  jereħ,  li  waħħax,  bħal 
saħħara. 

Haoois  {Ilaggeas^^hhsA  mazzita  li 
jagħmlu  li  Scocciżi. 

HAOOisĦ—icreħ,  b*wiċċ  mohemmex, 
li  ibażża. 

HàOOLB  *  tħanxar,  takta  addoċċ, 
chif  già  già ;  tiggebbed  61  prezz,  takla 
ruħ  dao  li  ioun  biex  tixtri  ha|;a. 

Haoolbr — min  ihanxar  jew  jakta 
haġa  bla  grazia  ;  min  jiggebbed  fil 
prezz  biex  jixtri  xi  haġa  ;  bejjegh  fit- 
triek. 

Haoiocracy— gvern  f  idejn  il  kassi- 
sin  jew  in  nies  tal  cnisia  (  l-Ecclesia- 
stici ). 

Haoiooraph— chitba  ta  li  scrittura 
jew  chitba  mkaddisa  (fuk  il  hwejjeġ 
għeżies  jew  tal  cnisia). 

HAOioLooisT—min  jicteb  jew  jistu- 
dia  chitba  mkaddsa  (fuk  il  ħwejjeġ 
gheżies,  tal  iscrittura,  jew  tal  cnisia). 

HAoioLOOY—studiu,  chitba)  tal  ħaj- 
ja  tal  kaddisin  etc. 

Haoman  — min  jakta  u  ibigh  li  njam. 

Haha — fetħa,  katgha  fil  blat;  foss. 

HEjDUGK—suIdat  Cfanteria)  tar-Big- 
menti  Ungarisi. 

Hajk— biċċa  ċarruta  li  jilbsu  il  għa- 
rab  taħt  it-turbant  jew  mal  barnuża. 

Hail— silġ;  tislia,  tislima;  saħħa ! 
jaghmel  (jinżel)  is-silġ ;  isselli,  issej- 
jah;  sliem  !  saħħal ;  thej/  xoere  all  ready 
to  hail  the  ship^  chienu  collha  lesti 
biex  isejhu  il  bastiment;  ihe  crowds 
shall  hail  their  passing  Lord^  (Pitt),  il 
folol  iselmu  isSinjur  tagħhom  li  icun 
(wakt  li  icun)  għaddej  ;  hail  Mary^full 
of  grace  etc  ,  is-sliem  għalic  Maria,  bil 
grazia  mimlia  etc. ;  he  toas  within  hail^ 
ohien  fejn  jisma ;  hailfellow,  ta  gew- 
wa,  ħabib  intrinsicu,  sieħeb;  hail, 
f  saħtU)  kawwi  sħiħ. 

HAiL-SHOT—sparatura,  tefgħa  prit- 
cuni  bħas-silġ. 

Hailsoiib  (  bħal  wliolesome)  —  tas- 
saħħa,  li  jati  is-saħħa. 

Hail-stonb  —  silġa. 

Hail-storh  — xebgħa  (xita)  silġ;  bur- 
raxca  jew  halba  silġ. 

Haily— tas-silġ ;  bhal  silġ. 


Hain  — tfaddal,  tarfa,  twarrab,  tkie- 
għed  f  genb. 

Hair— xaghar,  dliel ;  xaghra  ;  dire- 
zioni,  triek  jew  mogħdia  ;  she  has  beau- 
vifitl  AatV,  għandha  xagħarha  sabiħ 
wisk  ;  it  is  as  thin  as  a  hair^  rkiek  daks 
xaghra  ;  soft  downy  Jiair,  il  pil  (xagħar 
żgħir  u  rkiek) ;  againt  the  hair,  oontra 
il  pil ;  ifyoudo  so  you  would  be  going 
against  t/ie  hair  of  your  profession^ 
Shakes^enr,  Ihe  Merry  Wives  of  Wind- 
sorjy  jecc  taghmel  dan  tmur  contra  il 
professioni  tiegħec  ;  the  hair  of  a  boar^ 
il-lanżit  (xagħar  oħxonj  tal  ħanżir  sal- 
vaġg ;  to  a  hair,  esatt,  tal  pis,  minn 
għajr  nitfa  differenza;  I  understand 
you  to  a  hair^  nifmeo  sewwa  (perfetta* 
ment; ;  he  Jias  a  fine  liead  of  liair^  ghan- 
du  xagħar  (cappellatura)  sabiħ  wisk 
(folt  etc);  I  sliatl  not  love  Aim  a  hair 
tfie  worse^  xejn  ma  nbobbu  ankas  (  ftit 
jew  xagħra  biss  ankas  ) ;  not  worth  a 
hair^  ma  jiswa  xejn  (  ankas  jiswa 
ħniena);  to  split  hairs^  tfittex  ix-xagħra 
fil  għagina,  tiggieled  ghal  xejn  ;  botli 
of  a  hair^  it-tnejn  xorta. 

Hairbrainbd  — moħh  ir-riħ,  moħħu 
fuk  il  werka,  bla  ghakal. 

Hair-drbadth— moħxon  xaghra  (il 
ħxuna  ta  xghara)  għal  ftit,  ghal  xagħ- 
ra,  his  hair-breath  escapes,  li  scansar 
tiegħu  ghal  ftit. 

Hair  BRooM— xcupa  tal  lanżit. 

HAiR-BBusH-xcupilia  tarras  (tax- 
xagħar). 

Hair-oells— is-xagħar  tal  widnejn. 

Hair-oloth  —  drapp  (lanżit)  għas- 
siggijiet,  sufà  eto. 

Hair-oompass— cumpass  għal  kisien 
I-actar  esatti,  preoisi,  jew  rkàk. 

Hair-drbssbr— min  jakta  jew  jin- 
drizza  ix-xaghar,  barbier. 

Hair-dyb — żebgħa  għax-xagħar. 

Hair-flao  >  *^  .    fc«^;..« 
TT.,„  ^«.««r  >®®^  tanaxixa. 

JtlAIR-ORASS) 

HAiR-HUNo—mdendel  f*xagħra. 

Hair-laob  -  żagarella  għar-ras  (biex 
iżżomm  ix-xagħar  marbut  f  locu  j. 

Hairless— bla  xaghar. 

Hair-like  —  bhal  (  daks )  xaghra  ; 
rkiek  ferm  jew  daks  xaghra. 

Hair-line— il  gibda  minn  isfel  għa! 
fuk  tal  ittri  fil  chitba  (fil  calligrafia); 

76 


Digitized  by 


Google 


HAI 


602  — 


HAL 


xorta  ta  tipi  rkàk  ;  zagħra  (taż-żiemel) 
ghas-sajd  (ghax-zotfa). 

Hair-nebdlb— ara  Aatr-/>m. 

Hair-oil— żejttar-ra8(ghaz-zaghar). 

Haib-pbnoil  —  pinzell  taz-zagħar 
(fin)  ;  pinzell  minn  dawo  li  icunu  fil 
pinna  tar-rix. 

Hair-pin — f  urficetta. 

HAiR-BBATiNO—Ianzit  għal  cluBi  taB- 
Biggijiet,  Bufà  etc. 

Haib-bhapbd  —  għamla  ta  (bhal) 
zaghra. 

HAiB-BHiBT—Ibies  ohxon  li  inigghes 
mal  laham  (li  jilbsu  minn  taħt,  għal 
laham  xi  religiusi,  patrijiet  etc.  li  iri- 
du  jagħmlu  penitenza). 

Haib-sibvb — għarbiel  taz-zaghra. 

Haib  bplittbb— wiehed  li  isib  rka- 
kat. 

Haib  bpbing  — molla  ta  arlogġ  (tal 
ażżar). 

Haib  stbokb  —  gibda  fina  rkieka 
fl-ittri  mictuba  jew  fil  calligrafia. 

Haib-tail  —  isem  (zorta)  ta  ħuta 
(bħal  fiamma) 

Haib-worebb  —  min  jaħdem  ix- 
zagħar  ( jagħmel  ċappetti  miz-zaghar 
tan-nies.  ) 

Haib-wobm  — isem  ta  duda  twila  u 
rkieka. 

Hairlbt — zagħra  żghira  (rkiekaj. 

Haibt  —  collu  jew  mimli  zagħar, 
muswaf,  muzghar. 

Haj  (floc  Hadj)— ara  Iladj. 

Hajo— zorta  ta  lifgha  bil  capoċċ  fuk 
rasha  li  tinsab  fl-Egittu. 

HAKB->(ħuta)  il.  merlozz;  kanniċ 
ghal  gbejniet ;  bniedem  għażżien ; 
maztura  għal  għalf  (icheU  tal  bhej  jem; 
kabda  kanneb  jew  għażel(chemm  jak- 
bad  fidu  riztiel ) ;  titgħażżen. 

HAKBM—ħachem,  gvematur,  cap  ta 
belt  fl-India. 

Hakot— xorta  ta  ħutabhal  marlozz. 

Halbbbt— alabarda,  lanza ;  to  send 
to  ihe  halberda,  ticcundanna  għas-swat; 
two  ofthe  soldiers  were  eent  to  tlie  haU 
berds,  tnejn  mis-suldati  gew  iccundan- 
nati  ghas-swàt. 

Halbbbdibb  —  tal  alabarda  (  min 
iżomm  jew  igib  I-alabarda  jew  il-Ianza.) 

HAiiOB— xorb  mielaħ,  li  isir  mil  in- 
eriuri  tal  ħut ;  pickles  etc. 


Halcton— il  għasfur  ta  San  Mar- 
tin,  isem  ta  tajra  tal  ilma ;  quiet,  ħie- 
ni  ;  alas  for  àiose  halcyon  day$  !  Ah 
jaħasra  gnal  dawc  il  granet  (żmien) 
tal  quiet  u  ħieni   (tal  hena).  ^ 

Halojonian  -  quiet,  tal  paoi,  tal  he- 
na,  ħieni. 

Halb  —  tiġbed,  tiggebbed  ;  kawwi, 
msaħhah ;  shiħ,  f  saħtu,  jifla^,  gibda ; 
ġbid ;  four  liona  haled  ihe  duggie/i 
wheehy  (  Heats,  Endymxon\  erba  Ijuni 
jigbdu  ir-roti  kawwijn  (goffi) ;  between 
this  plucking  and  haling,  tliere  was  no 
atrength  left  in  the  midat  (  P.  HoIIand, 
Liviu9jy  bejn  dan  il  gbid  u*t  tigbid  ma 
chienx  baka  ebda  sahħa ;  last  year  we 
ihought  him  strong  and  hale^  but  noto 
he's  quite  anoUier  thing,  CSwlft),  is- 
sena  I-oħra  ahna  ħsibna  li  chien  tajjeb 
u  kawwi  (f saħtu),  iżda  issa  m'hu  xejn 
minn  dan. 

Halbnbbb— kawwa,  saħħa. 

Haleb— min  jigbed,  gebbied. 

Halbbia— xorta  ta  pianti  li  jicbru 
fli  Stati  Uniti  (America). 

Half— nofs,  tebka  ;  taksam,  tinka- 
sam  ;  half  a  day^  nofs  ta  nhar;  an  hour 
and  a  hatf  sigha  u  nofs ;  half  dead, 
nofsu  mejjet  (actar  mejjet  milli  ħaj) ; 
loe  went  halfway  togelher,  mxejna  nofs 
it-triek  flimchien ;  to  break  in  half 
taksam  min-nofs  (fi  tnejn) ;  he  had  to 
half  his  money,  chellu  jaksam  f  tewg 
porzionijiet  il  flus  tieghu;  to  cry  lialves^ 
tippretendi  in-nofs  ;  to  go  halves,  tagh- 
mel  sħab  (tidħol  sieħeb  jew  taksam 
ma  ħadd  jeħor) ;  hal^and  half  taħlita 
ta  birra  sewda  ma  birra  bajda  (tazza 
birra  nofsha  bajda  u  nofsha  sewda, 
jew  ale  u  porter), 

Half-blood  —  aħwa  m'huz  minn 
missier  wieħed  jew  minn  omm  waħda. 

Half-blown  —  mbexxak  (  blanzun 
jew  warda). 

Half-boabdbb  —  student,  scular  li 
jecol  biss  f  nofs  inhar  fli  scola  li  jit- 
ghallem  —  u  għal  I-ichel  ta  fil  għa- 
zia  etc.  u  għar-rkad  imur  id-dar. 

Half  dound — b'mezza  legatura. 

Half  bbbbd  —  mnissel  minn  żewg 
razez. 

Half-bbothbb  —  ħu  minn  missier 
wieħed  jew  minn  omm  wahda. 


Digitized  by 


Google 


ħAh 


-  608  - 


fiAL 


Halp  ohbbk— wiċċ,  mill  genb. 

Hàlf  olammed  —  mgewwaħ,  mejjet 
bil  ġugh. 

Half  cook— rpos ;  his  gun  waa  at 
half  cock^  11  zcubetta  tiegħu  cbienet 
fuk  rpoB. 

Half-crown— tmintax  rbigħi  (żewġ 
zelini  u  nofs). 

Half-dimb— biċċa  flusy  munita^ta  li 
Stati  Uniti  (America)  11  tiswa  żewġ 
soldi  u  nofs  jew  tliet  carnijiet  tagħna. 

Half  dozbn  — sittay  jew  nofs  tuż- 
żana. 

Half  BAOLB— biċċa  munita  (flusta) 
li  Stati  Uniti  (Àmerica),  11  tiswa  6dol- 
larl  jew  ftit  actar  minn  llra  Inglisa. 

Half-face— nofs  wiċċ,  wicċ  iħares 
la  genba ;  wiċċ  ta  wiehed  msejchen  ; 
wlċċ  batut ;  he  haih  a  halfface  like  my 
faiher^  ( Shakespeare,  King  JohnJ^ 
chellu  wiċċ  ta  batut  bħal  missieri. 

Half  guinba— nofs  guinea  jew  gha- 
zar  xelinl  u  nofs. 

Half-hbartbd— biered,  b'nofs  kalb. 

Half-holidat— nofs  festa,  nofs  va- 
canza. 

Half  nouR— nofs  sigha  ;  everij  half 
Itour^  cull  nofs  sigħa. 

Half  hourly— ta  cull  nofs  sigħa. 

Half  LBNaTH— (ritratt)  mezzo  bust. 

Half  MOON— nofs  kamar. 

Ualf  paob— nofs  pass,  pass  regu- 
larl ;  dac  11  pian  11  icun  hemm  bejn  in- 
dana  taraġ  u  oħra ;  we  met  at  ilie  first 
half  pace,  Itkajna  fl-ewwel  wesgħa  tal 
Indana  tat-taraġ. 

Half  past— u  nofs  sigħa,  half  past 
iwo^  is-sflbgħtejn  u  nofs ;  at  lialf  past 
twelve^  fin-nofs  sigħa  (ta  wara  nofs 
inhar). 

Half  pay— nofs  paga,  (pensioni) ;  he 
is  on  halfpay  now^  kiegħed  jeħu  nofs 
paga  issa  (pensioni^. 

Half-pbnnt— sitt  ħabbiet;  give  him 
a  ha'  penny,  atih  sitt  ħabbiet ;  ha  pen- 
nieihj  b'sltt  ħabbiet. 

Half-pint  — terz  ;  a  half  pint  glass, 
tazza  tat-terz. 

Half  priob— nofs  prezz  ;  /  want  to 
sell  Uiis  at  half  price^  irrid   inbigħu 
b'nofs  prezz  (bin-nofs  11  jlswa). 
Half  quartbr  —  it-tmlenja   wahda 


( tas-sena  ) ;    every  half  quarter^  ċuU 
zahar  u  nofs. 

Half  rip  —  zorta  ta  serriek  (tal 
idejn)  tal  mastrudazzl. 

Half  rotal— zorta  (qualità)  ta  car- 
ta  ta  li  stampa  11  tcun  21  pulzier  b*14, 
jew  20^  pnlzler  bl  18  11  pulzler. 

Half  soholar—  wieħed  li  ma  jafz 
wlsk  scola— li  jaf  chemm  chemm  jid- 
dobba. 

Half  sbas  ovbr  '  mċaklak,  zurban, 
daks  zejn  allegru. 

Half  siGHTBD— 11  ghandu  vista  de- 
boli,  11  għandu  għajnejh  ftit  għajenin. 

Half  sistbr— oħt  mill  missier  biss, 
jew  mill-omm  biss. 

Ħalf  sovbrbion— nofs  lira,  għazar 
zelini. 

Half  starved— nofsu  bil  j[ugħ,  mit- 
mugh  chemm  chemm  11  ankas  jizba. 

Ualf  sTBP-~fil  musica,  semiton  jew 
nofs  ton. 

Half  wat— nofs  triek;  a  half  way 
house;  dar  fnofs  triek. 

Half-wisb     ^ 

Halfwit       y  belhieni,  ibleħ. 

Half-wittbdJ 

Half-tbar— sitt  zhur. 

Ualf-tbarlt— cuU  sitt  zhur,  ta  cuU 
sltt  zhur. 

Halfbr — min  jaksam  ħaġa  fi  tnejn; 
sieħeb,  min  jidħol  fis-sehem  jew  għan- 
du  in-nors. 

Halibut— isem  (zorta)  ta  ħuta  ċatta 
ta  għamia  tonda. 

Halimas— 11  għejd  11  mwiet. 

Haliooraphbr  —  min  jicteb  fuk  il 
bahar. 

Haliographt— descrizioni  (chitba  ) 
fuk  11  baħar. 

HALioTis-kozra  tal  frott  tal  bahar 
(bebbuza)  11  donnha  widna  ta  bniedem. 

Halitus— nifs. 

Halk— rocna. 

HALL-daħla,  intrata,  sala,  borġ, 
castell ;  palazz,  kortl ;  the  First  ITaUf 
11  Prim'AuIa  (  11  korti  civili  jew  ta 
fuk.  ) 

Hallaqb — dritt  (ħlas  ta  flus)  11  iħal- 
ias  dac  11  ibigħ  fsala  curitur  etc.  f dar 
jew  palazz. 

Hallblujah— alleluja;  ferħ. 


Digitized  by 


Google 


haL 


—  604  — 


UtiU 


Halliabd — cima  għal  isàr  tal  ban- 
dieri  eto.  abbord  ta  bastiment. 

Hallibr— xibca  (  xbiec  )  għal  kbid 
(li  nfiib)  tal  għaeafar. 

Halliqn — briccun,  banavolja,  ragel 
ħażin  ;  mara  fonkla  gellieda. 

Hallitb— isem  ta  mineral. 

Halloo  —  tisa,  taghmel  il  curaġġ  jew 
1-almu  il  clieb ;  tchecci  bil  għajjàt  jew 
tgherrex ;  tgħajjat ;  ipsewwes  bil  għaj- 
jàt;  għajtataoAt/  Ehil 

Hallow— tkaddes,  tissantifica;  lutl' 
Imoedbe  jTAy  n(i//i«,icun  mkaddes  Ismec; 
tbierec;  tliere  Uiey  were  wed  and  huUow- 
edby  tlie  priest^  (Swinbariie  ),  hem- 
mec  chienu  mtejgin  u  mberchin  mis- 
Sacerdot. 

Halluoinatb— tiżbalja,  tarra,  tmur 
żball  b'rasec. 

Halluoination  -  żball,  għilt,  bluha 
tal  mohħ. 

Hallux — is-saba  il  cbir  tas-siek. 

Halm— tiben. 

Halmaturus— isem  (xorta)  ta  anni- 
mal  b*erba  sakajn. 

Halo — kawwara  ta  dwar  ix-xemz 
jew  il  kamar;  diadema  dwar  ir-ras  tal 
Kaddisin;  iddawwar  b*kawwara,  tagħ- 
mel  kawwara,  tagħmel  diadema  f'ras 
Kaddis  etc. ;  iddawwar  b*diadema. 

Halobo  •  mdawwar  b'kawwara  jew 
b*diadema ;  do  you  eee  the  moon  liow 
halloed  she  is  tO'nightf  tBX^  il  kamar 
x'dawra  (x*kawwara)  għandu  iMejIa? 

Haloio— taħlita  chimica  li  tagħmel 
melħ  bħal  dac  tal  bahar. 

Halosbl— xorta  ta  melħ  chimicu 
Ctal  chimica). 

Halsb— il  għonk,  il  grieżem  ;  tgħa- 
fas  fil  grieżem ;  tisa,  ittalla  (kluh  etc); 
issellem. 

Halsbr— gherlin. 

Halt — wakfa,  tferċiħ;  wiekaf,  mfer- 
ċaħ,  zopp ;  isem  (xorta)  ta  marda  fin- 
ngħaġ  ;  tiekaf,  tferċaħ,  twerreċ,  tifroo, 
izzappap;  twakkaf;  tcun  bejn  ħal- 
tejn,'jew  bejn  iva  u  16  (tcun  fid-dubiu); 
the  aoldiera  tnade  a  halt  in  ihe  village^ 
is-suldati  għamlu  wakfa  (fermata),  jew 
wakfu,  fir-rahal. 

Haltbr— min  jimxi    mferċiJi   jew 


izappap  fil  mixi ;  cappestru  jew  ħabel 
għar-rbit  il  bhejjem ;  ħabel  jew  siegla 
tat-tgħalik  ;  ixxidd  cappestru,  torbot 
għonk  b*ħabel ;  tgħallalc ;  tgħalik  (  il 
foroa ) ;  the  bottom  ofall  i$  the/ear  of 
Uie  Iialter^  not  ofany  deieatation  of  the 
offence,  (Bunyan,  Pilgrim^s  Pi*ogre$8j, 
il  biċċa  collha  hi  biss  il  biża  tal  forca 
(li  icun  mgħallak)  u  m'hux  mibgħeda 
tad-dnub  (tad-delitt  jew  htjaj. 

Haltbrman— bojja. 

HALTiNQ-twakkif  fil  mixi  -,  tferċih. 

Halyanver  -  min  (dac)  li  inaddaf  il 
metalli  etc.  li  jinkatgħu  mil  minieri 
mit-taħlit  li  icun  magħhom  ( jew  li 
icun  fibom  ) 

Halvans  -  trab,  ħagar  etc.  tal  me- 
talli  chif  jinkata  mil  minieri  (mhallat 
chif  icun,  jew  billi  icollu  miegħu)  ka- 
bel  ma  inaddfuh  jew  isaflfuh. 

Halvb— taksam  min-nofs,  tofrok  fi 
tnejn ;  ittebbak  ( iġġongi  njam  etc. 
nofs  u  nofs  ma  xulsin) ;  he  is  to  halve 
that  vwney  with  you^  għandu  jaksam 
dawc  il  flus  miegħec. 

HALVB-NBT-xibca  ghal  ħut. 

Halves  I  ~-  ta  bi  sħab  !  sħab  I  (bħal 
meta  igħajtu  it-tfal  li  icunu  flimchien 
meta  xi  hadd  minnhom  isib  jew  jakla 
xi  haġa,  biex  min  ighajjat  jagħmel  id- 
dritt  lijeħu  in-nofs  ta  dac  li  ħadd 
jeħor  icun  sàb  jew  kala) ;  nofsijiet,  teb- 
kàt. 

Halvivq  -  ksim  min-nofs. 

HALTARD—cima  etc.  għal  majnar  ta 
kluħ  etc. 

Ham— perżuta;  coxxa  taħaniirjew 
ta  annimal ;  issajjar  perżuta. 

Hamadryas  -  xorta  (isem)  ta  xadin 
cbir  li  igħejdulu  ucoll  Baboon^  igham- 
mar  jew  jinsab  fl*Àrabia  u  fl-Abissinia. 

Hamal  — •  isem  ta  chewcba  fissa 
{X'Arietis). 

HAMARTĦRiTis-il  pullagra  ( li  tin- 
hass  fil  gisem  collu,  m*hux  fir-riġlejn 
biss). 

Hamatb      I  bil  ganċ,  b'ganċ ;  li  fiħ 

Hamated  /ilgandjiet. 

Uamblb— takta  barra  (biċċa  mil  gi- 
sem,  siek  etc.) ;  takta  barra  il  biċċa 
ta  isfel  jew  il  kiegħ  ta  sakajn  chelb 
biex  ma  icunx  jista  jigri. 

HAMDURa  —  Amburgo,  wahda   mil 


Digitized  by 


Google 


HAM 


—  606  — 


HAM 


bliet  cbar  u  cammerciQsi  tal  Qerma- 
nia ;  ta  Amburgo. 

Hamb— biċtejn  njam  eto.  magħwgin 
li  jagħmlu  maħanka  ta  żiemel. 

HAMBSUOKSN—tisrak  bniedem  fda- 
ro  stesB;  tattacca,  tati  xebgħa  u  tisrak, 
jew  tassasBna,  bniedem  meta  icun  f  da- 
ru  stesB. 

Hamiform— ii  gej  bħal  ganċ,  milwi 
(fit-tarf)  bħal  ganċ. 

Hamite  —  wieħed  minn  ulied  Cam, 
wieħed  mnissel  minn  Cam. 

Hamitio  —  tan-nisel  u  tal  lingua 
(Isien)  ta  Cara. 

Hamkin— spalla  tamuntun  misjura, 
moħxija  jew  mimlija. 

HAMLBT—raħal  żgħir,  rħajjel. 

Hamlbtbd— li  kiegħed  (igħammar; 
f  raħal  żgħir. 

Hammbl  —  mandra,  razzett,  fejn 
iżommu  il  bhejjem  biex  isemmnubom 
għal  katla. 

HAMMER—martell ;  tati  (jew  iBsam- 
mar)  bil  martell,  itterrak;  kirda; 
grillu  (ta  xcubetta  etc.) ;  tħawwad  ir- 
ras  (tistorba,  tisrom) ;  tagħmel  għal 
xi  ħadd  bla  ħniena;  ateam  hammer^ 
martell  (mazza)  li  jaħdem  bli  steam  ; 
hammer  this  plaie  well,  ati  bil  roartell 
(immartella)  tajjeb  din  il  pianċa; 
St.  Atigustine  is  Iċnoum  aa  tlis  renowned 
pillar  of  truth  and  ihe  hammer  of  here- 
sies^  Santu  Wistin  bda  magħruf  (miz- 
mum)  bħala  colonna  famusatal  verità 
u  kirda  (kerried)  tal  eresia ;  have  you 
ever  seen  the  hammer  ofan  old  fiint 
lock  gun  ?  katt  rajt  grillu  ta  xcubetta 
(azzarin)  taż-żniet  ?  a  thousand  things 
are  hammering  in  his  head,  għandu  elf 
ħaġa  jisormulu  jew  iħawdulu  rasu  ; 
Better  to  clear  forests  than  hammer  at 
this  gentlewoman  (Tennysoii,  Princess\ 
aħjar  tnaddaf  boscbjiet  milli  tagħmel 
għal,  jew  tattacca,  bla  ħniena  lill  din  is- 
sinjura;  he  hammered  out  his  ov>n 
fortune^  sar  nies  waħdu  billi  gibed  bi 
snienu  (bil  għakal  tiegħu);  Icantham- 
mer  this  into  his  head,  ma  nistax 
inwaħħallu  dana  frasu  ;  hammer  and 
tongs^  bil  ferm,  bis-saħħa,  bl-aħrax  ; 
he  fell  on  them  hammer  and  tongs,  niżel 
fukbom  bl-aħrax. 

Hammbr  AXB—lexxuna  tal  .mastru- 


daxxi,  (in-nsAħa  l-wsAda  tlakkax  jew 
takta  u  1-oħra  biex  issammar). 

HAMMER-OLOTH-dac  il  għata  tad- 
drapp  li  bieb  icun  mgħotti  is-saldatur 
ta  xi  carrozzi  ta  nies  cbar  (bħal  dac 
tal  carrozza  tal  Iskof  etc.) 

Ħammbr  fish  — il  gabdoll. 

Hammbr  hardbn  I  immartellar  (tati 

Hammbr  hardbr  j  bil  martell )  fuk 
ħadid  jew  azzar  cbiesah  biex  tagħlak 
il  pori  u  issaħħu  actar. 

Hammbr-hbad— il  ħadid  tal  martell; 
(martell  bla  mancuj. 

Hammbr  headbd— b'rasu  bħal  mar- 
tell  (li  għandu  rasu  donnba  martell). 

Hammbr  hbaded  bhark  —  xorta  ta 
gabdoll,  xorta  ta  chelb  il  baħar  jew 
corazza. 

Hammbr-man— min  jaħdem  (jew  jati) 
bil  martell. 

Hammbr  BLAa  —  dac  is-sadid  li  isir 
bħal  kxur  kxur  wakt  li  il  ħadid  icun 
fil  forġa  ("li  jaka  mbagħad,  meta  jic-' 
saħ,  bid-dakkiet  tal  martelU. 

Hammer-stonb— gebla  maghmulha 
(\i  gejja)  bħal  martell. 

HAMMER-woRT'isem  ta  ħaxixa.   . 

HAMMERABLB—Ii  jista  jinħadem  bil 
(tajjeb  għax-xogħol  tal)  martell. 

IlAMMERBR—ara  liammer-man. 

Hammbrino  —  tismir,  dakkiet  bil 
martell;  agitazioni  jew  tħewdin  ta 
ħaġa  fil  moħħ. 

H  ammock— branda. 

Hammock-battens  I  il  ħolok  etc.  ma 

Hammook-raoks  /fejn  il  baħrin 
jorbtu  il  branda  tagħhom  abbord. 

Hammook  NBTTiNGS— il  post  fojn  jcr- 
fgħu  il  branda  tagħhom  bi  nhar  il 
baħrin. 

Hammogk  shroud— il  chefen  tal  ba- 
ħrin  etc.  (  billi  il  baħrin  igħejdu  li 
meta  imutu  fuk  il  baħar  icheffnuhom 
fil  branda  tagħhom  u  jerħulhom  jinż.Iu 
fil  kigħ.; 

IIamosb  I  milwi  bħal  ganċ,   li  gej 

Hamous  j  bħal  sunnara. 

Hampden-glubs  (  akra  Ilamdem  ) — 
casini  (  xirchiet  etc.  )  li  chienu  saru 
mal  Inghilterra  collha  fis-sena  .1816 
biex  Jaħdmu  halli  issir  riforma  fil 
gvern  Inglis,  li  il  Parlament  imbagħd 
iddecida  li  ir-riforma  li  cbienu  iridu 


Digitized  by 


Google 


BAM 


—  606  — 


HAN 


chienet    rivoluzioni ;    msejħin     hecc  | 
għall  John  Ilampden,  patriott   IngliB, 
li  miet  fi  tkabida  f  Oxfordshire  fl*24  ta 
Qiunju  1648). 

Ħampbr  —  kartalla,  koffa,  xchiel, 
tkiegħed  fkart^IIa,  fkoffa  ;  ixxecchel, 
tfixchel,  tisrom,  tħawwad;  ħbula,  cimi 
etc.  )i  icun  hemm  fuk  cverta  ta  basti- 
ment. 

Ham  shaoklb— ixxecchel  barri  etc. 
billi  torbotlu  rasu  (  minn  krunu  )  ma 
waħdaminn  sakajh  ta  kuddiem;  ix- 
xecchel,  tfixchel. 

Ħampib— pastizz  bil  perżut. 

Hamstbr  -  xorta  ta  annimal  (  ġur- 
dien  jew  far  )  li  jagħmel  hsara  cbira 
fir-raba,  1-actar  iżda  fil   kamb. 

Hamstrinq— il  gherk  tal  coxxa ;  tak- 
ta  għerktal  coxxa  ;  tgħattab. 

Ħamulosb  —  (  werak  etc.  )  mghotti 
b'pil  rkiek  jew  ħjut  rkàk  ;  li  għandu 
(li  fiħ)  ganċ  żgħir. 

'     Hamulub— strument  bħal  ganċ  għal 
xi  operazionjiet  tat  tobba. 

Hanapbr  — il  borsa  tal  flus  (it-tesor) 
li  jeħdu  magħhom  ir-renjanti  meta 
imorru  minn  pajjis  ghal  1-jehor  (  jew 
xi  mchien) ;  it-tesor  reali,  1-erariu  pu- 
blicu. 

Handalitbs— settà  ta  Maumottani 
(Toroc). 

Hanob  -  samrott ;  it-truf  ta  arc,  ta 
ħnejja,  jew  iż-żewġ  truf  ta  ħnejja  jew 
loġġ  ta  bieb  etc.  fejn  ipo|ġu  fuk  il  bla- 
ta  ;  rpar  ta  fuk  cverta  (tan-naħħa  tal 
poppa  etc.  )  ta  bastiment. 

Hand— id,  chitba;  ħaddiem  (ragel), 
lancetta  ta  arloġġ ;  chejl  ta  għoli  taż- 
żwiemel,  jew  erba  pulzieri  għoli;  naha; 
mimli  id  jew  ħafna  (minn  tahfen); 
mancu,  makbad ;  xogħol,  biċċa  xogħol 
jew  opra ;  għemil ;  ħacma  (gvern, 
dixxiplina) ;  prezz,  siwi  ta  ħa|a ;  triek 
direzioni ;  il  carti  li  icollu  wiened  fidu 
(meta  icun  jilgħab  xi  partita) ;  man 
(fil-logħob^,  hames  oggetti  (ngħejdu 
aħna  lott  ta  hames  laringiet  jew  ħames 
aringhi  etc.  għal  bejgħ) ;  tnewwel, 
tati ;  tgħaddi  minnisel  għal  jeħor; 
takbad,  tmiss  b'idec;  tmixxi  wieħed 
minn  idu  ;  timmaniġġa  ;  taghlak  kala, 
takbel  fix-xogħol,  tgħejn;  my  right 
haml,  idi  il-lemenija ;  he  fell  inlo  our 


hands  now,  issa  waka  f  idejna ;  the  boyn 
have  to  torite  large  hand,  it-tfal  iridu 
jictbu  cbir  (chitba  ta  ittri  cbar) ;  she 
liae  a  fine  hand,  ticteb  sabiħ  ferm 
(għanda  calligrafia  jew  chitba  sabiħa 
ħafna) ;  /  know  hia  hand,  nagħrafha  il 
chitba  tiegħu  ;  toe  had  90  hands  more 
engaged,  kabbadna  disgħin  ruħ  oħra 
jandmu ;  a  Dictionary  containing  a 
natural  history  reqiiire$  too  tnany 
hands  a$  well  as  too  much  time  (Loeke), 
Diziunariu  li  icun  fih  li  Storia  Natu- 
rali  irid  hafna  chittieba  fnies  jaħdmuj 
u  ħafna  żmien  ucoll  (biex  isir);  Hie  hour 
hand,  the  minute  hand^  and  the  seconds 
hand  o/  a  watch,  il-lancettina  tas-si- 
ghat,  il-lancettina  tal  minuti,  u  tas- 
secondi  ta  arloġġ;  the  horae  i$  19  hands 
high,  iż-żiemel  gholi  48  pulzier ;  I  saw 
hanging$  both  on  thi$  and  on  that  hand 
of  the  liall,  rajt  tapizzeria  sewwa  il  din 
in-naħa  cbemm  ucoll  in-naha  I-oħra 
tal  camra  (sala);  on  the  one  hand  1  wi$h 
you  would  go,  but  on  the  ot/ier  hand  I 
dread  the  con$equence$,  minn  banda 
nixtiek  li  chiecu  tmur  u  mil  (banda) 
l-ohra  nibża  minn  dac  li  jigi  (isir)  wara; 
we  had  a  hand  (jew  handfulj  of  nut$ 
each,  ħadna  mimli  id  gellewż  cull  wie- 
hed ;  you  have  made  a  fine  hand,  feUowe! 
(Shttk'ipeare,  llenry  Vfllj,  1-aħwa, 
ghamiltu  bicċa  xogħol  sabiħa  I ;  a$  Iler 
Majesty  hath  received  great  projit,  $o 
may  she,  by  a  moilerate  hand,  from  time 
to  time,  reap  tlie  like,  (Baeon,  Henry 
VII J,  billi  ir-Regina  sabet  kligħ  cbir, 
hecc  ucoll,  tista,  bil  ghemil  tagħha  prn- 
denti,  tarġa  cuU  tant  icollha  (tagħ- 
mel)  li  stess ;  he  bore  a  heavy  hand  over 
the  citizens,  chellu  ħacma  (dixxiplina) 
cbira  fuk  in-uies  tieghu  (tar-renju  etc.); 
business  is  bought  at  a  dear  hand,  where 
Uiere  is  small  dispatc/ij  (Bacon),  1-affari- 
jiet  jinxtraw  bi  prezz  għalimeta  (fejn) 
icun  heraim  consum  ftit;  con$ult  of  your 
own  way$,  and  think  which  hand  i$  best 
to  take,  (Ben  Jonsoo),  icconsulta  lilec 
in-nifsec  u  ara  liema  hi  l-ahjar  triek  li 
takbilloc ;  /  hat^e  ajine  hand  now,  issa 
għandi  id  sabiha  (carti  tajbin)  f'din 
il  partita  jew  logħba ;  five  orangee  for 
$<de  make  a  hand,  ħames  laringiet  gnal 
bejgħ,  jaghmlu  lot,  jew  luxnd;  I  bought 


Digitized  by 


Google 


HAN 


—  607  — 


HAN 


a  hand  ofherrings  for  iwo  pence^  xtrajt  1 
lot  ta  bames  aringbiet  bżewġ  soldi; 
cari  you  hand  me  ihose  two  books  please  ? 
tista  tnewwilli  ftkabbadli  fidi)dfiwoiż- 
żewġ  cotba,  jecc  jogħġboc;  hand  him  ihis 
liammer^  tih  (newwillu)  dan  il  mar- 
tell ;  ihese  monumenis  are  io  he  handed 
down  io  fuiure  agea^  dawn  il  monu- 
menti  iridu  jibkgħu  ghaddejjin  (neż- 
lin )  minn  generazioni  ghal  1-oħra 
ghas-seculi  li  għad  iridu  jiġu;  if  you 
can  command  ihese  elemenis  io  silence^ 
we  wili  noi  hand  a  rope  inore,  (ShiikeH- 
pett»',  The  Tempesi),  chiecu  cont  tista 
iġġagħal  dawn  1-elementi  jisctu,  ma 
conniez  chiecu  ncunu  nistghu  immissu 
(nimmaniġġaw)  ħabel  actar  b*idejna ; 
ii  is  your  duiy  io  hand  ihis  young  man 
over  ihiSf  hua  dmir  tieghec  li  tmixxi 
lill  dan  il  ġuvni  minn  idu  (u  tgħad- 
dih  etc);  I  hless  mv  cliains,  I  hand  my 
oar^  (Prior^  Ladys  looking-glass),  in- 
bierec  il  ctajjen  tiegħi,  nimnianiġG[a  il 
mokdiet;  iliey  had  to  liand  ihe  sail  ai 
once,  chellhom  jagħalku  il  kluħ  ma- 
lajr  ;  lei  mypower  and  means  Iiand  wiili 
my  willy  ħalli  il  kawwa  u  il  mezzi  li 
għandi  igħojnu  ir-rieda  (il  volontà) 
tiegħi;  ai  hand^  fil  krib,  fil  kabda; 
ihe  school  is  near  ai  hand^  li  scola 
fil  vicin  (krib,  hawn  m'hix  fil  boghod)  ; 
ai  any  hand  (jew  on  any  accounij  hi 
chif  inh\ ;  lei  himfetch  off  his  drum  ai 
any  hand  (Shakespear,  AlVs  well  ihai 
ends  wellj,  ħallieh  ("erħilu)  igib  it- 
tambur  tiegħu,  hi  chif  in  hi ;  ai  no 
hand,  għal  xejn  ;  ai  i/ie  hand  (jew  hands) 
of  minn  idejn ;  lei  Mary  dress  the  meai 
in  my  sighi  ifiai  T  may  be  sure  io  eai  ii 
ai  her  hand,  ħalli  Mari  tirranġa  il- 
laham  kuddiemi  biex  ngħejd  li  jena 
chiltu  taesew  minn  idejba ;  ai  frsi 
hand,  ġdid,  mil  fabbrica  dritt ;  ġdid 
mil  labra  etc;  secoud  hand,  eeconda 
mano,  mixtri  minn  għand  wieħed  li 
icun  ġa  xtraħ  minn  għand  hadd  jeħor 
(usatj  ;  by  hand,  bl-idejn ;  /  had  io 
send  my  leiters'by  hand,  chelli  nibgħat 
littri  minn  id  għal  id  (mal  massiggier 
etc.  tiegħi)  ;  from  liand  io  hand,  minn 
wieħed  għal  Ijeħor,  min  id  għal  oħra 
(lill  Xnlvin);  in  hand,  fl-idejn,  li  kieghed 
isir  ;  wliai  revels  are  in  hand  f  (Sbakes- 


pejir,  Midsummer,  Nighi*s  Dream),  -^ 
tbahrid  jew  xalar  kieghed  isir  (kegħdin 
jagħmlu);  ihis  is  noi  periineni  io  ihe 
niaiier  in  hand^  dan  xejn  magħan- 
du  x'jaksam  ma  1-affari  li  għandna 
f-idejna ;  to  keep  in  liand,  iżtomm 
mirgun  ( issiccat  etc. ) ;  lie  kept  his 
horse  well  in  hand,  żamm  i^i-żiemel  tie- 
glm  mirgun  (magbfus  birriedni  etc  ) 
tajjeb;  in  one's  hands,  bil  hacma  (taħt 
il  cmand)  ta ;  leave  ihe  matier  entirely 
in  his  hands,  ħalli  collox  f  idejh,  chif 
jagħmel  jew  iriegi  hu ;  off  one's 
hmids,  spiċċat.  mitmum,  lest ;  on 
hand^  għal  bejgħ  (fl-idejn,  għal  bejgħ, 
jew  miżmum  ) ;  there  are  stiU  6  co- 
pies  of  ihe  book  on  hand,  għad  baka 
sitt  copi  oħra  għandi  (jew  għandec) 
għal  be^għ  etc  ;  oiii  of  hand^  malajr, 
minnuoh;  iliey  execuied  his  order  out 
o/Aa/ic^għamlu  li  kalilhom  minnufih  ; 
under  one*s  hand^  bil  firma  (isem)  ta 
dac  li  iciin ;  /  Iiave  a  note  under  his 
hand,  ghandi  cedula  bil  firma  tiegħu  ; 
Iiand  in  hand  jew  {hand-in-handj,  flim- 
chien;  id  fid  ;  Enoch  and  Annie  siiting 
hand  in  hand,  (Tennyson^,  Enoch  u 
Ànna  chienu  kegħdin  bilkeghda  id 
f  id ;  beauty  and  anguish  walking  hand- 
tn-/ianrf,  ('lennysuD,  Dream  of  Fair 
Women),  il  ġmiel  u  iddwejjak  ta  kalb 
jimxu  flimchien  ;  to  go  hand  in  hand^ 
ticcoopera  ruħec,  tahdem  ma  (flim- 
chien  ma  hadd  jeħor  )  għal  biex  tir- 
nexxi  ħaġa ;  hand'in-Iiand,  tajjeb  adat- 
tat,  li  igħodd,  a  kind  of  hand'in-Iiand 
comparison,  (  Shakespear,  Cymbeline), 
xorta  ta  paragun  adattat  ( tajjeb,  li 
jokgħod,  jew  li  ighodd);  hand  over  Iiand 
id  fuk  1-ohra,  malajr,  bla  telf  ta  żmien; 
to  climb  a  rope  hand  over  hand,  titla 
ma  ħabel  fuk  idejc  ;  hand  oter  heady 
addoċċ,  bla  attenzioni,  chif  gie  già ; 
his  work  seems  io  have  been  done 
hand  over-  head,  donnu  għamel  ix- 
xogħol  (li  chellu  jaghmel)  chif  già  gie 
jew  addoċċ ;  hand  io  hand^  sider  ma 
sider;  ihey  foughi  hand  to  hand^  gew 
sider  ma  sider  jew  fl-idejn  (  iggiel- 
du  ) ;  fiom  hand  io  mouth,  li  takla 
tieclu ;  we  are  living  hand  io  mouth, 
keghdin  ngħejxu  hobżna  ta  cull  jum 
( li  nakilghu    niecluħ);    Imnds    offl 


Digitized  by 


Google 


HAN 


—  608  — 


HAN 


ara  tmissni  b'idejc,  (niżżel  idejc  minn 
faki)  ;  lieave  on  hand^  jebes  jew  tkil 
biex  tkandlu  b'idejc  jew  biex  timma- 
niġġaħ;  Hght  in  Jiand^  facili,  ħafif,  biex 
timmanigġah  ;  to  ask  the  hand  ofy  titlob 
bi  żwieġ  (b'gharusa) ;  to  give  the  hand 
o/,  tati  b'gharusa  jew  b'għarus ;  to  be 
hand  and  glove  with^  tcan  haġa  waħda 
ma ;  he  is  handand  glove  witli  him  now^ 
issa  haġa  waħda  (habib  ta  gewwa) 
miegħu  ;  to  bear  a  hand  jew  to  give  a 
helping  hand^  tati  dakka  ta  id,  tgħejn  ; 
to  bear  in  hnnd  jew  to  bear  on  hand^ 
tidħac  b'xi  ħadd(lewwel  twegħdu  ħaġa 
imbaghad  flia  iżżomx  chelmtec,  tidħac 
bih) ;  to  change  hands,  tgħaddi  minn 
idejn  ghal  oħra  jew  minn  sidgħal  jeħor; 
to  come  to  hand^  tircievi,  jasal  fidejc  ; 
to  get  hand,  tieħu  jticoHocy  influenza, 
(jew  setgħa  fuk  xi  ħadd);  to  give 
one*8^  liands^  tapplaudixxi,  iċċapċap 
idejc,  tagħmel  applaus;  to  give  the 
hand  to,  tagħmel  paci  (tissewwa,  billi 
tagħmel  ħabib  ma;  ta  have  a  hand 
in,  icolloc  mano  in  paata^  icoiloc  x'tak- 
sam  ( tcun  mdefies )  f  facenda  etc. ; 
/  am  mre  he  has  a  hand  in  tliis  buaineaa, 
jena  sgur  li  hu  mdeffes  (  mdaħhal, 
għandu  xi  sehem  jew  parti)  f  din  il 
facenda ;  to  Itave  one's  hands  fuU^ 
icolloc  x'taghmel  wisk,  tcun  mgħallak 
bix-xogħol ;  to  hold  hand  with^  tħab* 
batha  ma ;  she  in  beauty,  education^ 
blood,  holds  hands  with  auy  princess  in 
the  world,  (Shakespear,  King  John), 
hia,  ghal  ġmiel,  educazioni,  u  għal  dac 
li  hi  razza  (demm  jew  nisel)  tħabbatha 
ma  cuU  principessa  tad-dinja  ;  to  hty 
hands  on,  tassalta,  tmidd  idejc  fuk ; 
tati  is-salt,  takbad  taħt  idejc ;  to  put 
Cjew  stretch)  forth  the  hands  against, 
tattacca,  taħbat  għal,  tmidd  idejc  fuk  ; 
to  put  the  last  hand  to(to  put  thefinish- 
ing  hand  to)^  tati  1-ahħar  dakka  ( ti- 
spiċċa  xogħol  minn  idejc^ ;  to  sct  the 
liand  to,  tagħmel ;  to  shake  hands^  tieħu 
b'id  ;  shake  hands,  gib  idec  hawn  (  ejja 
nieħdu  b'id  xulxin)  /  shook  hands  wifh 
the  King,  ir-Re  ħadli  b*idejja  (  hadt 
b'idejn  ir-Re),  to  strike  hands,  taghmel 

Jatt,  tagħmel   tajjeb;  to   take  by   the 
and,  tieħu  taht  it-trigija  (taħt  il  cura 
jew  fil  ħsieb)  tiegħec ;  to  take  in  hand, 


tittrapprendi,  tieħu  fidejc,  tiehu  fi 
ħsiebec  biex  taghmel ;  to  wash  one*s 
hands  of  taħsel  idejc,  tnehħi  minn  fuk 
spallejc  pis  jew  responsabilità  ;  a  cool 
hand,  vf'iċt  ioHi  bla  mistħija(bniedem 
li  ma  jisthix) ;  a  heavy  liaml,  ħruxija, 
severità;  an  old  hand,  wieħed  li  għan- 
du  il  pratca,  li  jinkala,  mħarreġ  sewwa 
fħaġa  ( xogħol  etc.  )J  «  */^<^*  /taiirf, 
ghass,  rtnba  fix-xoghol,  indiiferenza 
jew  bruda  ;  a  strict  hand,  dixiplina;  ri- 
gorosità  ;  clean  hands,  innocenza,  nuk- 
kas  ta  ħtia;  you  buy  always  at  the  worst 
hand,  dejjem  tixtri  bil  għali  (jew  mil 
agħar  li  icunhenim);  /  haveiifrom 
very  good  hands,  din  nafha  (smajtha) 
Liinn  banda  tajba  f la  min  jemminha^; 
to  get  the  ttpper  hand,  tibka  rebbieh ;  to 
go  from  the  bttsiness  in  hand,  toħroġ 
barra  mill  argument  (ma  tokgħodx 
ghal  pont  fid-discors,  fi  quistioni  etc.); 
to  pay  money  in  hand,  tati  il  flus  kud- 
diem  jew  tati  il  capparra ;  underhand 
dealings,  xogħol  (għemil)  minn  taħt 
(sigriet)  ;  he  is  my  right  hand,  jiswieli 
ferm  (jahdimli  form,  Alla  ħares  ma 
chienx  hu  għalia). 

Hand  axb— lexxuna  żghira. 

Ħamd-bill  —  ballun,  ballabrott; 
logħba  tal  ballun  (meta  jatuħ  bl-idejn). 

Handbarrow  —  carretta,  catalett 
(jgħejdnlu  ucoll  stretcher). 

Hand-baskbt  -  bixchilla  bil  ghalak. 

Hand-bbll  —  kampiena  zgħira  (ta 
fuk  mejda  etc  ) 

Hand-bill— sicchina  mgħawġa  bħal 
mingel  li  icollom  il  genniena  għaż- 
żbir  tas-siġar ;   ronca. 

Hand  bill-— strixxa  carta  stampata; 
avvis,  folja  carta  stampata  li  icun  fiba 
xi  informazionijet  (tal  pulitca  etc.)  li 
ikassmu  fl-idejn. 

Hand  blow  -dakka  b'id  (blid). 

Hand  book — ctieb  żgħir  (li  tista  iż- 
żommu  fidec)  b'xi  descrizioni  etc.  ta 
xi  ħaġa  (compendiu). 

HAND-BHàOB  — rebeccbin. 

Hand  bubadtħ  — xiber  (bħal  meta  it- 
tfal  ichejlu  lil-loghob  tal  boċċi  b-idhom 
miftuha ;  il  wisa  li  tieħu  id  miftuha 
mit-tarf  tassaba  '1  cbir  sat-tarf  tas- 
saba  iż-2għir). 

Hand-oart  -carrettun  tal  idejn. 


Digitized  by 


Google 


HAN 


609  — 


H^N 


Hànd-clot?  —  (^f loc  handkerehie/J 
mactar» 

ĦANDOUFF—manetta  (rbit  tal  ħadid 
għal  1-idejn);  timmanettia  C  torbot 
l-idejn,  mil  polz,  fil  ħadid  jewmanetti). 

Hamd-dibbotob  —  ghajnana  għal 
dawc  li  jitgħalmo  il  piana  biei  iżom- 
D^  idejbom  sewwa  fak  it-tastiera. 

Hand-dbill— rebecchin  żghir  għat- 
titkib  fix-xogħol  tal  metalli. 

Ħand-dbop — ^jparalisi  tal  idejn. 

Handbd  — bl-idejn  flimchien  jew  ġo 
xalxin,  id  fid ;  into  tlieir  inmosi  bower^ 
handed  ihey  went,  f  Xilton,  Paradiee 
Lost\  gewwa  il  poat  tagħhom  id  f  id 
marra  ;  empty  handed,  b*idejh  vojta 
(  b'xejn  fidejh);  le/t'/uinded,  xellaghi 
(li  jahdem  etc.  bix-xellog^. 

Handbb  •  newwiely  min  inew^el. 

Handfast— ħafna,  kabda,  jew  żam- 
ma  bl-id ;  żamma  tcJit  il  ghajnejn;  in- 
dacrar,  għassa ;  i/  that  ehepherd  be  not 
in  fiandfasf^  let  him  /fy,  (dhakespetr, 
Winter*8  Tale)^  jecc  dac  ir-ragħaj  ma 
icanx  induorat  (miżmum  taħt  il  għaj- 
nejn)  erhila  imur  jewjaħrab. 

HàNDFAST  —  torbot,  tati  il  chelma 
għal  żwieġ  ( ta  għerusija  ) ;  torbot,  iż- 
żewweġ ;  tati  il  chelma ;  tliat  gentle- 
man  ie  hand/asted  to  my  sieter,  dac 
is-siDJar  għaros  (ta  il  chelma)  maoħti; 
Iiand/ast^  marbut,  għaruB. 

Handfastino— ^nerucfija,  rabta. 

Handfastly— bi  pleġġ,  b'rabta,  bil 
chelma. 

Hand-fbttbb— ara  handcuffjeyr  ma^ 
nacle. 

Hand-filb  —lima. 

Hand-footbd  —  li  għanda  sakajn 
donnbom  (bħal)  idejn. 

Handfol — mimli  id,  ħafna,  kabda ; 
xiber  jew  wisa  ta  erba  palzieri ;  ftit, 
when  they  entered  the  town  tliey  /ound 
only  a  hand/ul  o/  men^  meta  daħla  fil 
belt  ma  sabax  ħlief  ftit  nies. 

Hand  GLA88  —  bozza  għal  piantijew 
xtieli;  impallettata  SOsecondaJewnofe 
minuta(li  jueaw  abbord  meta  jitfgħu  il 
ħabel  etc.  biex  jaraw  chemm  hn  miexi 
jew  ican  kiegħed  jaghmel  fie-sigħa  il 
bastiment) ;  mera  żgħir  (h\\  manca). 

Hand-obapnbl— ancrott  (ancra  żgħi- 
ra>. 


Hand-gripb— għafsa  (fl-id) ;  tjcabida 
sider  ma  sider. 

Handoun  —  xcabetta,  azzarin,  ca?- 
nun  żgħir. 

Hand-hook  — ganċ  biex  jakbda  il 
(^għal  maniġġ  tal)  balal. 

Handioap— logħba  tal  carti  bhal  loo\ 
ti^ria  taż-żwiemel  meta  icono  mgħob- 
bijn  b'xi  ħaġa  jew  iżidulhom  xi  tokol 
(biex  b'xi  moa  igibahom  ta  li  stess 
forza  fil  giri  bħal  dawc  )i  icuno  ankas 
minnhom) ;  tati  ponti  aotar  fil-logħob. 
tal  biljard  lill  wieħed  li  icun  jinkala 
ankas  minnec;  tati  il  vantaġġ  f  tiġrija, 
billi  tkighed  ftit  passi  il  kuddiem 
dawc  li  jiġru  ankas,  jew  tgħabbi  b'xi 
tokol  jew  tfixchil  jeħor  lill  dawc  ii 
icuno  actar  ħfief  jew  żgħażah  etc.,  biex 
b'xi  mod  iggib  lill  culħadd  xoria  waħ- 
da;  in  billiarde  a  superior  player  ie 
handioapped  by  having  to  allow  his  in/e- 
rior  competitor  a  start  o/  a  certain 
number  o/pointe^  fil-logħob  tal  biljard 
dac  li  icun  actar  baħri,  jew  li  jinkala, 
jati  lill  johor,  li  ican  ankas  jaf  jilgħab 
minnu,  xi  ponti  yantaġġ(ngħejda  aħna 
jatih  10  sat-SO  pont  etc) 

Handioap  — tnxchil. 

Handioappbb— dao  li  fit-tiġria  iooHa 
il  ħsieb  iżid  pis  etc.  liż-żwiemel  1-actar 
hfief  ghal  giri  etc.  biex  igib  lill  culhadd 
chemm  jista  icun  ta  tokol  wiehed  fil 
giri. 

Handiobaft  —  sengħa  (xogħol  ta) 
idejn  jew  magħmul  bl-idejn);  ragel 
tas-sengha ;  tas-sengħa. 

Handiobaftsman  —  bniedem  tas- 
sengha;  ħaddiem. 

Handily— bil  galbo  o  chif  imor^ 
sewwa  chif  jakbel,  tajjeb ;  li  jinħtieġ. 

Ħandinbss— heffa,  convenienza. 

Handing  —  mogħdija  minn  id  għat 
oħra ;  tnewwil,  għati. 

Handing  up — msiħ  jew  għerik  bl-id 
(b'idec)  fuk  xi  haġa  tal  f&jjenza  bil 
verniċ  biex  tneħħila  it-titpin  li  icollba 
(biex  iggibha  tlekk). 

Handiwobk  —  manifattora,  xogħol 
tal  idejn,  xogħol.  ■ 

Hand  jaok— leva  biex  tarfa  rjus  xi 
travi  tkal  etc.  o  iżżommhom  fl-aria  sa 
chemm  iddahħal  romblo  (jew  rombli> 
ħalli  tmixxi  fokhom  dac  it-travo  etc. 

77 


Digitized  by 


Google 


HAN 


—  610  — 


HAN 


Handkbrchibf  —  mactar  ;  th€  lioly 
handkerchie/,  il  velu  tal  Veronica 
(b-wiċċ  CriBtu). 

HANDLANOUAaB—cliein  bl-idejn  (biB- 
sinjali)  ighejdulu  ucoU  dactylology  jew 
cheirology. 

Hamdlb  —  mancuy  makbad,  mradd 
widna  ;  mezz  (strument  biex  taghmel 
jew  tara  li  tirnexxilec  haġa) ;  takbad 
tmi^B,  tbaghbas,  timmaniġga;  tittratta, 
tmur  ma ;  Oie  handle  ofa  knife^  il  man- 
cu  ta  Bicchina ;  the  handle  ofapot^  il 
widna  ta  borma  ;  the  handle  of  a  wheel, 
li  mradd  ta  rota  ;  the  liandle  of  a 
sword,  il  makbad  tax-xabla ;  handle  me 
and  see,  for  a  spirit  hath  no  fleah  and 
bones  08  ye  see  me  have  {Luke  XXIV), 
missuni  (b'idejcom)  u  arau,  il  għaliex 
Bpirtu  ma  għandux  laħam  u  għadam 
(gisem)  bħal  ma  taraw  li  għandi  jena ; 
hands  have  they^  but  they  handle  not, 
idejn  għandħom,  iżda  majimmaniġ- 
ġawhomz ;  how  wert  thou  handled 
beinq  priaonerf  (HlmkeBpear,  IJen' 
ry  VI)  chif  chienu  jittrattawc  (imorru 
mieghec)  meta  oont  calzrat?;  they  tkat 
liandle  t/ie  law  say...  dawc  li  chienu 
jimmaniġġaw  (jippraticaw)  il  ligi  igħej- 
du... ;  <o  give  q  handle,  tkabbad,  tati  il 
mezz,  tforni  it-triek  etc. ;  hi^  covxing 
here  gave  a  plausibU  handlefor  some 
cen8ure,il  migia  tiegħu  hawn  tat  caġun, 
bir-raġun,  li  ighejdu  in-nies ;  a  liandle 
to  one  8  name,  titlu  ;  John  is  a  C,  M.  G. 
but  1  have  no  handUe  to  my  name, 
Ġanni  hua  C.  M.  6.  (Cavalier  etc.) 
iżda  jena  ma  għandi  ebda  titlu. 

Handlbablb— li  jista  icun  makbud 
mimsuB  (bl-id)  jew  immaniġġat. 

Hand  lbad  —  Bcandall  żgħir  Cgħal 
chejl  ta  fejn  hemm  ankas  minn  20 
kama  fond. 

^  Handler— min  jakbad,  imiss  jew 
jimmaniġġa  b*idejh  vasca  jew  conca  li 
għandhom  gbax-xoghol  dawc  li  jiccun- 
zaw  il  gild. 

Handlebs— bla  idejn. 

Handlino— mess,  kbidjew  maniġ- 
|ar  bl-idejn ;  mawrien  (  mgiba  ma.  ) 
diportament ;  trattazioni,  chif  titchel- 
lem  fuk  ħaġa;  the  handling  ofa  businees, 
il  maniġġar  ta  negoziu  ;  /  cannot  stand 
thi8  handling  about,  ma  nistax  għalih 


dan  il  mess  (kbidj  minn  hawn  n  minn 
hemm  bl-idejn ;  tlie  way8  of  their 
doinge  and  handlinge  are  in  their  power, 
il  mod  tal  għamil  u  tal  imgiba  tagħ- 
bom  (chif  jagħmlu  u  għandhom  igibu 
rwieħhom)  hu  fidejhom. 

Hand  looh — newl  li  jaħdem  bl-idejn. 

Handhaid  —  serva,  seftura;  and 
Mary  eaid:  Lo  the  handmaid  of  the 
Lord,  u  Maria  kalet :  eccu  is-serva 
t'AlIa. 

Hand  MAKiNG— serk,  mess  bl-idejn. 

Handmill— mitħna  tal  cafe  (  bżar 
etc. ),  mitħna  tal  idejn  (  m'tiux  li  id- 
dur  bir-riħ  etc. ). 

Hànd  obqan— caxxa  (  orgni  )  tad- 
dakk. 

Hand  punoh — dic  li  biha  itakkbu 
biljetti  etc.  jew  carti  biex  idommuhom 
fkafla. 

Hand-rail— paraman  (  ħadid,  bala- 
vostri  etc.  )  f  gallarija,  taraġ,  ma- 
cna  etc. ;  scala  (  sellun  jew  scalapisa ) 
ta  abbord ;  hand  rail  plane,  ċana  ton- 
da  (nofs  tond). 

Hand  RUBBiNO  — il  għerik  ta  sakajn 
iż-żwiemel  (tal  cavalleria)  għal  xi  għo- 
xrin  minuta  wakt  I-ichel. 

Handsail— kala  żgħir  tal  maniġġ 
tal  idejn. 

Handsaw— serriek  żgħir. 

HANDscRBBN—biċċa  (xi  ħaga)  bħal 
mrewħa  etc.  biex  iżommuha  f  idejbom 
is-sinjurini  għal  kuddiem  wiċċhom 
meta  icunu  kuddiem  xi  nar  jew  xi 
dawl. 

Handsorew— machinetta,  leva,  biex 
tissospendi  rjns  ta  travi  eto.  mill-art. 

HANDSBL--I-ewweI  flus  li  jidhlu  tal 
bejgħ  etc. ;  rigal ;  flus  kuddiem ;  I-ew- 
wel  rigal  li  takla  gharusa  fit-tieġ; 
I-ewwel  biċċa  xoghol ;  I-ewwel  beign ; 
usat  I-ewwel  darba ;  ta  I-ewwel ;  tusa 
(  tagħmel  usu  minn  )  1-ewweI  darba  ; 
iżżanżan ;  tati  rigal ;  tisperimenta,  tip- 
prova,  tagħmel  prova. 

Handshears— mkass  għal  ktigħ  tal 
pianci  tal  metalli. 

Handshob — ngwanta. 

Hand-shuttlb— meccuc. 

Hand-smooth— lixx  (moħfi  bil  ma- 
niġġ  tal  idejn) ;  malajr,  malajr;  ħafif; 
bil  ħeffa;  bil  għakal,  sewwa ;  we  8haU 


Digitized  by 


Google 


^AN 


6il- 


flAN 


carry  on  the  rest  hand  smooih^  a  ncom- 
plu  il  bkia  li  għandna  nagħmla  bil 
ghakal  (  ħaGf  haGf,  sewwa  chif  imor 
etc. ) 

Ħandsomb  —  sabiħ  ;  jixrak ;  owiet, 
mans,  nobbli  \  ahe  U  a  handsome  girl, 
hia  tifla  sabiha ;  it  is  not  handsome  for 
you  to  say  so^  m'hux  sewwa  jew  ħapa 
xierka  (ma  jixrakx)  li  inti  tgħejd,  tit- 
chellem  hecc ;  ihe  horse  he  bought  is 
not  a  very  handsome  one^  iż-żiemel  li 
xtara  ma  tantċ  hu  qoiet  (  mans  jew 
ubbidient )  wisk ;  handsome  is  that 
handsome  does^  icun  nobbli  (ta  carattru 
sabiħ  etc.)  dac  li  ghemilhu  icun  ta 
nobbli. 

Ħandsohe— issebbaħ,  tagħmel  sa- 
biħ ;  his  device  of  handsoming  a  suit, 
(Doone,  Satires^  Book  I);  il  ħabta  li 
għandu  biez  isebbaħ  tagħmira  (hwej- 
jeġ  etc. ) 

Handsohbly— bil  ġmiel,  bis-sbuħia; 
sabiħ,  tajjeb  ;  /  intend  to  pay  him 
handsotnely^  feħsiebni  inħalsu  sabiħ 
jew  tajjeb  ;  handsomely,  ħelu  ħelu,  bil 
mod  il  mod  ;  lotcer  the  sail  handsomely^ 
niżżel  il  kala  ħelu  ħelu  (bil  mod  il 
mod  jew  kajla  kajla). 

Handsohbnbbs— ġmiel,8buhia;  cum- 
dità  Tgħal  kabda). 

Handspikb — manwella. 

Hand  bpinning  MAOHiNB'-raddiena 
(tal  għażil  tat-tajj&r). 

Hand-btampb— timbru(bid-data  etc) 
għal  littri  etc.  li  icun  għal  cumdità 
biex  ma  tokgħodx  ticteb  cull  darba. 

Handbtbokb— dakka  ta  id  (bl-id> 

Handtight  —  magħluk,  issiccat, 
marsuBetc.  chemm  jista  icun(bl-idejn) 

Handviob— mursetta  (morsa  żgħira 
tal  idejn). 

Hand-whbbl— rota  ta  torn  etc.  li 
iddawwarha  bl-idejn. 

Handwhilb  —  mument,  minuta ;  eve- 
ry  Iiandwhile^  cuU  mument,  Bpiss,  cull 
minuta. 

Hand-wingbd  —  b'idejh  bħal  ġwie- 
naħ,  bħal  farfett  il-lejl. 

Handwobk  — xoghol  tal  (  magħmul 
bl- )  idejn ;  tagħmel  jew  taħdem  bl- 
idejn. 

Handwritb— ticteb. 

Handwriting  —  chitba,    id,  carat- 


tru;  is  this  your  hand  toritingt  din  ohit- 
ba  tieghec  ?  you  are  spoiling  your  hand 
writingj  kiegned  tgharrak  idec  (ilchit- 
ba  tiegħec  ) ;  1  know  his  hand  writing^ 
nagharfu  il  carattru  tiegħu. 

Ħands  down— facilment,  bħalli  chie- 
cu  xejn  ;  bħal  tazz'ilma  ;  ifhe  studies 
Frenchy  say  for  six  months^  1  am  sure 
he  will  heat  every  one  in  ihe  class  hands 
down,  jeoo  jistudia  il  Francis,  mkar  sitt 
xħur,  naghmillec  tajjeb  li  ighaddi  lill 
culħadd  61  classi  bħalli  chiecu  xejn 
(facilment). 

HANDY—fil  krib,  fil  kabda,  jati  ghal 
idec  ;  tajjeb,  jakbel ;  li  jinkala,  mehjel, 
tal  ħabta,  capaċi,  mħarreġ ;  /  find  this 
>helf  here  very  /landy,  nsib  din  li  icaffa 
comda  (tajba)  ħafna  għalija. 
♦  Handtouff  -  dakka  ta  id  (bl-id^. 

Handy  dandy— fliema  id?  (logħba 
tat-tfal) ;  dac  il  cliem,  takbil,  li  igħej- 
du  it-tfal  kabel  ma  igħejdu  il  naġa 
riiema  id  tcun,  ngħejdu  aħna:  "bakra 
bikra  tas-suUan,  liema  ħieħu  nioħu... 
dan''. 

Handy  fight  — felieda  bl-idejn. 

Handygbipb  —  kabda  (hafna)  bejn 
l-idejn. 

Hang  — tgħallak,  iddendel,  twaħħal, 
tonxor,  tittapezza  (tiddamasca)  ;  tcun 
mdendel  ( tiddendel  )  tixxejjer;  id- 
dum  ;  tiżżerżak,  iżzomm  (ma  tniżżilxj; 
go  and  hang  yourself  mur  itghallak  -, 
a  man  cameforward  to  hang  him^  inkala 
ragel  biex  igħalku ;  hang  my  hat  on 
tliat  nail,  dendel  il  cappell  tiegħi  fdao 
il  musmar;  hang  this  picture  above  the 
other^  waħħal  (dendel)  din  is-santa  fuk 
l-oħra  ;  tvo  had  to  hang  all  the  rooms, 
chelna  nittapezzaw  ( narmaw  bid- 
damasc  jew  niddamascaw  )  il  cmamar 
coUha ;  thy  life  sliall  hang  in  doubt, 
ħajtec  f il  ħajja  tiegħecj  iddum  (tibka) 
Bospisa  jew  fid-dubiu  ;  a  voble  stroke 
he  lefted  high,  whidi  hang  not^  għalla 
idu  biex  jati  dakka  cbira,  iżda  żam- 
mha,  ma  niżżiliex  (re^ġagħha  lura);  to 
liang  about,  titlajja,  titniccher,  tgħak- 
rec ;  iddur  ma,  tinżel  fuk ;  tibka  ma ; 
blessings  liang  abouthis  throne  (Shike- 
8pear»  Macbet/i\  il  barca  iddur  ma 
(tinżel  u  tibka  fuk)  it-tron  tiegħu  ;  to 
liang  back^  tarġa  jew  tmur  lura;  to  hang 


Digitized  by 


Google 


HAN 


—  6ià  — 


HAN 


iioion,  tiddendel  (għal  fak)  tbaxxi, 
tmejjel ;  he  liang  down  hia  head  hefore 
'received  the  hlow^  meijel  (baxxa)  rasu 
kabel  ma  ħa  id-dakka  ;  to  hang  fire^ 
iddam  ma  tati  in-nar  jew  tispara 
(bħal  ma  jiġrilu  canan  li  idum  fiit  ma 
jispara  wara  li  jij;bdala  il  ħabel  ta  li 
Bcartoċċ;  ihat  play  hange  fire^  dio 
1-opra  ma  fihiex  ruħ  jew  spirta  (mejta 
wisk) ;  hang  on  jew  upon^  twaħhal  tcun 
ta  pis  jew  ta  dwejjak,  tittiechel  ghal, 
tibka;  li/e  hangs  upon  me  and  becomes 
a  burden,  ħajti  hia  bid-dwejjak  {radejka, 
a  nħoBBha  saritli  pia  (għalija) ;  fhe 
hlame  may  hang  on  you,  il  ħtija  tista 
tibka  miegħec  (fakec);  oA,  how  wretch' 
ed  you  are  if  you  hang  on  yourfriend'i 
fortuncj  ah,  janasra,  mischin,  chemm 
int  ibleħ  li  tittiechel  ("tgħejx  bit-tam£) 
tal  gid  ta  (li  tirhed  il)  habibec  ;  to  hang 
out,  tesponi,  turi,  tkiegħed  fejn  jidher, 
tperreċ;  tokgħod,  tgħammar,  /  say, 
01  d  boy  ,  where  do  you  hanp  out  ? 
(h\ckeM,PickwickpaperSyChap  XXX) 
ohi !  fejnu,  tfajjel»  fejn  tokgħod  (fejn 
int  kiegħed  bid-dar)  issa  ?  to  hang  to- 
gether,  tcan  (iiżomm^  flimchien  jew 
ħaga  waħda,  bhal  xulxin ;  let  us  hang 
together,  inżomma  ma  xulxin ;  down  to 
hanging  grounds,  fl-art  (l-isfel)  mżerżak. 
'  Hano  —  niżla,  żurżieka ;  għakda, 
(rabta)  is-sastanza,  il  pont  (ta  discors;; 
every  body  could  understand  the  hang 
of  his  discourse,  culħadd  fehem  x'ried 
igħejd  bil  cliem  tiegħa  ;  hang  choice,  il 
għażla  ta  haġa  minn  tnejn  (żewg  hwej- 
jeg)  ħżiena. 

Hangablb — ^tad-dendil  li  jista  jid- 
dendel,  tat-tagħlik  ta  min  igħalku. 

HANGDoa— briccun,  ħabsi,  bniedem 
vili  y  ajiangdog  looh^  ħarsa  ta  vili,  ta 
briccan ;  harsa  ta  bojja. 

HaNgnbst— għasfur  li  ibejjet  kalb 
il  friegħi  tas-sigar  ;  bejta  tal  għasafar 
kalb  il  friegħi  tas-sigar. 

Hangby— wieħed  li  (min)ma  jinka- 
lax  minn  wara  xi  ħadd  jehor;  seguaci, 
sidieb ;  enter  none  hut  the  ladies  and 
their  hangbies^  (Beo  Jotison),  ma  jid- 
ħol  ħadd  ħlief  is-sinjuri  (nisa)  u  dawc 
li  ma  jinkalgħux  minn  ma  dwarhom 
(jew  minn  warajhom). 

Hanq^r— min  idendel,  iwahħal  jew 


igħallak  ;  cinturin,  strixxi  tal  gild  etc. 
fejn  iżżomm  mdendla  ix-xabla ;  brazz 
għaddendil  ta  gagga  etc. ;  xorta  ta 
xabla  kasira  a  mgħawga  (  xablott  tal 
baħrin ) ;  manca  ta  kampiena. 

Hanger  on  — gbara,  callu,  jew  wie- 
ħed  li  jakbad  miegħec  a  ma  jerħic 
katt ;  bniedem  fitt,  jew  xidia;  dac  li  fil 
minieri  ikabbad  il  kfief  etc.  mimlija  fil 
ganċ  biex  dawc  ta  fak  itellgħabom 
mimlija. 

Hanging  —  mżerżak,  biz-żorżieka ; 
mdendel ;  tal  forca,  tat-tgħalik  ;  li 
ħakka  il  forca  ;  tgħallik  ;  tapizzerija, 
damasc ;  haga  mdendla  (  bhal  frott 
fsigra) ;  it  is  very  expensive  to  culti- 
vate  ihose  hanging'  fields,  trid  tonfok 
ħafna  bieit  tahdem  dawc  il  għelieki 
(ir-ràba)  rożerżkin  (gejjin  bin-ni^Ja^ ; 
/  saw  him  hanging  there,  rajta  mden- 
del  hemm;  he  has  a  hanging  loolr,  għan- 
du  harsa  (wiċċ)  ta  wiehed  tal  forca 
(ta  min  ighalku) ;  that  is  a  hanging 
offence,  dac  dnnb  li  hakku  il  castig 
tal  forca,  hanging  is  the  penalty  of 
wilful  murder,  in  Malta,  it-taghlik  ( il 
forca ;  hua  il  castig  (is-sentenza  jew  il 
piena)  ta  min  joktol  (għax  irid)  hawn 
(r)Malta;  1  love  to  see  these  hangiugs 
in  the  church,  nħobb  nara  dan  id-da- 
masc  jew  it  tapizzerija  fil  cnisia. 

Hanging-bragkbt— brazz  għad-den- 
dil. 

HANGiNG-GARDBN—gonra  fbk  xulxin 
wieħed  il  fuk  mill  jehor. 

Hanging  post— iċċaċċis  ta  bieb  etc. 
(il-lasti  fejn  icunu  il  mascli  jeu  il  ħa- 
didjet  fejn  jidħlu  il  fiminelli. 

Ħanging  stilb  —  il  coxxa  tal  bieb 
fejn  jeħlu  iċ-ċappetti. 

Ħangman— bojja. 

Hangmansħip  — l-ufHciu,  1-impieg  ta 
bqija. 

Hangnail— xulliefa  biċċa  gildażgħi- 
ra  u  rkieka  li  icollna  f  subgħajna  isfel 
fejn  jibda  id-difer  jew  id-dwiefer  tal 
idejn. 

Hang-nbt— xbiec  bil  malji  cbar. 

Hangwortħy— ta  min  igħalku,  tal 
forca. 

HANK->merilla  jew  gażżra  ħajt;  raż- 
na,  Igiem  ;  the  hanlc  t/iat  saine  of  them 
have  on   their  tmsting  merchants,   ir- 


Digitized  by 


Google 


HAN 


^Ġid 


tiAR 


rażna  ( Igiem)  li  x'  uħud  minDhom 
ghandhom  fak  il  mercanti  tagħhom.  ^ 

Hank  — tagħmel  (tchebbeb)  fmeriUi, 
jew  ġnUri ;  iddawwar  (torbot)  tajjeb 
ħa^a  b'ħabel. 

Uamker— tixtiek  ferm,  (bil  ħrara) 
tcun  mlebleb  għal ;  tistenna  għal  xejn, 
tħuf  ;  he  is  hankering  afier  this  place, 
jiiLtiek  wisk  (mlebleb)  biex  jehu  (jew 
għal)  dan  il  post ;  it  cannot  bui  be  very 
dangerom  for  you  io  hanker  hereabouts 
(8tike8),ma  tistax  ^lief  ta|hli  (tcor- 
ri)  biss,  jecc  tibka  Tjew  tokgnod)  tħuf 
hawn. 

Hankbrimo— xewka  cbira,  leblieba 

Hamkby  pamkby— logħob,  ċajt. 

HAMKLB-^tobrom,  tħabbel. 

Uamlin. —  il  culleġġ  Imperiali  fiċ- 
Cina,  minn  fejn  jingħażlu  actarx  il 
ministri  tal  Imperatur  ta  hemm. 

Hamovbriam— tal,  jew  minn,  Hano- 
ver  (Qermania). 

Hansard— mercant  tal  bliet  msejhin 
tal  għakda  (lega)  ta  Jlause  (jew  tal 
bliet  ta  Lubecca^  Colonjoy  Brunswig^  u 
Danzica) ;  ià'JJebaies  (discorsi  etc  ,  li 
isiru  fil  parlament  jew  cunsil  Inglis, 
stampati ;  msejħin  hecc  ghaliex  stara- 
pati  mis-sinjuri  stampaturi   Hansard. 

Hansb— lega,  għakda,  xirca. 

Hamseaticlbagub  — ixxirca  (  għak- 
da  jew  confcderazioni)  ta  mercanti  li 
chienet  saret  fis-seculu  tliettax  fii  bliet 
tal  (iermania,  biex  tmixxi  il  cummerċ 
sewwa  Tmin  għajr  serk  etc^ 

Hamsel— ara  handsel. 

Hanselines  —  xorta  ta  kliezet  wes- 
għin  li  chienu  jilbsu  dari  (  fis-seculu 
ħmistax). 

Hansom  xorta  ta  carrozza  (carroz- 
zin^  tal'chiri  (  fl-Inghilterra  )  fejn  il 
cuccier  jircheb  wara  il  caxxa  fejn  icun 
il  passiggier,  msejjaħ  hecc  minn  Han- 
8om  dac  li  għamlu  lewwel  darba. 

Hansom  oab  -  ara  Hansom. 

Hant — f  loc  have  not  jew  has  not  (  li 
igħejdu  xi  nies  meta  icunu  jitchelmu, 
m'hux  għaliex  hi  scont  il  grammatica). 

Hantle— ħafna,  bosta,  katigħ,  salt, 
partita. 

Hap — giri,  ġrajja,  biċċata  bla  ħsieb, 
xorti,  tiġri,  tinghata,  tinzerta ;  għata 
(  mantell,  capoċċ  etc. ) ;  tgħatti  għal 


bard ;  ly  good  hap^  ix-xorti  riedet ; 
hap  what  hap  can,  jiġri  li  jiġri  (  isir  li 
isir ) ;  ifheshould  hap  to  come,  jecc 
katt  jingħata  il  cas  (inzerta)  jigi ;  he 
should  not  be  the  betier  hapt  or  covered 
from  cold^  (  More,  Uiopia  ),  ma  imis* 
sux  (  raa  gliandux  ^  icun  mgħotti,  jew 
mleffef  (milfuf)  ahjar  għalbard. 

Hap  harlot — xcavina,  cutra  ħoxna 
għal  ghata. 

Haphazard— chif  gie  gie,  addoċċ, 
chif  jigi,  bix-xorti. 

HaplAss— xortih  ħażina,  m'bux  ix- 
xurtiat. 

Haplessly  —  sfortunatament,  blà 
xorti. 

HAPLriE— isem  (xorta)  ta  ħaġra. 

Haply— fil  cas,  jecc  katt,  forsi,  jista 
icun ;  bir-riżk,  b'wiċċ  il  gid ;  bix- 
xorti. 

IIappbn— tiġri,  tingħata,  tinzerta; 
wliaiever  happem^  jiġri  x'jiġri  f  icun  li 
icun) ;  /  liappened  io  speak  of  it,  inzer- 
tajt  tchellimt  fuku  (semmejtu) ;  ihis 
happened  20  years  agOf  dan  ġara  20 
sena  ilu. 

Happer— ara  hopper. 

Happify— thenni. 

Happily— bix-xorti;  bil  hena,  fil 
hena;  happily  we  were  not  there^  bix- 
xorti  (Àlla  ried)  li  raa  conniex  bemm; 
g-),  and  live  happily^  mur  u  għejx 
(għaddi  ħajja)  fil  hena. 

Uappinbss  —  hena,  ħajr,  xorti ;  do 
you  call  this  place  oj  happinesst^  dan  is- 
seijaħlu  (tgħejdlu)  post  tal  hena? 

Happy  —  hieni,  ixxurtiat,  cuntent, 
thenni,  tagħmel  hieni  jew  cuntent ; 
we  are  leading  a  happy  life  hete,  ghad- 
dejjin  fkegħdin  ngnaddu)  ħajja  hienia 
(cuntenti)  hawn ;  happy  had  it  been  for 
me  ifhe  liad  not  died,  cont  incun  ix- 
xurtiat  jena  li  ma  mietx  ;  are  you  hap- 
py  in  your  new  employment  ?  kiegħed 
cuntent  fil  post  (impieg)  gdid  li  għan* 
dec  ?  ;  this  is  a  happy  omen^  dan  sin jal 
tajjeb ;  happy  go  lucky^  bla  ħsieb  tà 
xejn  ;  li  jeħodha  chif  tigi  ;  li  ma  jin- 
chedd  xejn,  isir  li  isir ;  bla  taħbil  ta 
moħh;  bl-indifferenza. 

Haqubbut— xorta  ta  azzarin. 

HAR-ċappetta  ta  bieb  ;  out  ofhar, 
żarmat,  sturbiat,  mħarbat. 


Digitized  by 


Google 


Mar 


-  614 


fiAlt 


HARANauB  —  taħdit  kaddiem  cul-  1 
ħadd :  discors  fil  publicu   (  lill  ħafna  j 
nies  11  icunu  jiBimgħu) ;  declamazioni, 
recitata  biċċa  (cliscors  jew  poesia^  bħal 
prietca;    tagħmel  discors    lill    ħafna 
nies  miġbura ;  tltchellem  fil  publicu. 

Harangubb  -  min  (dac)  li  jitchellem 
fil  publicu  u  jaghiuel  discors  lil  hafna 
nies  li  icun  hemm  miġbura  jisimgħu  ; 
min  jitħaddet  kuddiem  culħadd 

Haeass  —  tchidd,  tghajji,  tħabbat 
tħaddem,  tifni,  iddejjak ;  ħsara,  kirda, 
stragiy  rvina;  Uie  daily  harasa  etc,, 
(  Byron, )  li  stragi  ( kirda  jew  hsara ) 
ta  cull  jum. 

Harassbr— min  ichidd,  ighajji,  iħab- 
bat,  jifni,  jew  idejjak. 

Harassmbnt— dieka,  fini,  għaja,  tah- 

bit. 

Harbinobr— ħabbàr,  baxxàr;  tħab- 
bar,  tbaxxar ;  tubo  harhingera  arrived 
who  pave  us  to  undsrstand  tliat  the 
King  tcas  cominq^  waslu  żewġ  baxxara 
li  urewna  li  ir-Re  chien  gej  ;  tlds  is  a 
liarbinger  o/ good,  dan  baxxàr  tal  gid 
('iħabbar,  juri  li  gej  il  gid);  this  trouble 
often  harbingers  another^  dan  lincwiet 
iħabbar  (ibàxxar  jew  juri  li  gej)  jeħor. 

HARBOUR-port,  chenn,  marsa;  id- 
dahħal  fil  port,  iddaħħal  ghal  chenn ; 
tilka ;  iddaħhal  fid-dar ;  tischenn ;  iż- 
żomm  fi  ;  Malta  harbour  is  one  of  the 
finest  and  safest  in  ilie  world,  \\  port  ta 
'  Malta  hua  wieħed  mill  isbah  u  mil 
l-actar  siguri  (li  hawn)  fid-dinja ;  I  am 
sure  ifyou  go  there  no  body  will  har- 
bour  yoUf  jena  sgur  li  jecc  tmur  hemm 
ħadd  ma  jilkgħec  gewwa  daru  ;  he  is 
harbouring  evil  tlioughts^  kiegħed  iżomm 
(inissel)  f  rasu,  jew  f  moħhu,  hsiebijet 
ħżiena ;  this  place  harbours  a  great  deal 
ofdust,  dsLn  il  post  iżomm  (jagħmel 
jew  jarfa)  ħafna  trab. 

Harbour  mastbr  -  il  captan  tal  port 
(is-8uprintendent). 

Harboub-watbr— il  baħar  (  cwiet, 
calma)  fport. 

Harbouraob— post,  loc,  fejn  wiehed 
jischenn ;  loc,  post,  fejn  wiehed  jirlira 
jewjinġabar. 

Harbourbd  —  mixhut,  mghezzez, 
(kiegħed  mghezzez  fl-art)  bhal  ma  icun 
oerv  etc. 


Ħarbourbr— min  jischenn  jew  jirti- 
ra  lil  xi  hadd  f  daru  jew  għandu  ;  dao 
li  ifittex  ic-cerv  fejn  icun  kieghecl  (min 
ifittex  il  moħba  tac-cerv). 

Harbourlbss— bla  dar,  bla  port,  bla 
post  fejn  jischenn  ;  a  IiarbourUss  coastj 
xtajta  bla  ebda  port. 

Habborous— li  jilka,  jischenn  fdaru, 
min  għandu  kalbu  tajba  u  jilka  jew 
iħalli  lill  xi  ħadd  jischenn  għandu. 

Hard— samm,  jebes  (kalbu  jebsa) 
xieref,  ahrax,  kalil ;  xħih,  idu  magh- 
luka,  għadma ;  tkil  ghal  moħħ  ("biex 
tifhmu) ;  this  wood  is  very  hard,  dan  li 
njam  jebes  wisk ;  water  sprang  out  of 
tiie  hard  rock  (l-ilma  ħareġ  mil  ħaġra 
(blata)  samma ;  he  has  a  heart  harder 
than  flintj  għandu  kalbu  actar  jebsa 
mil  ħaġra  ta^-żniet ;  that  was  a  hard 
capon  we  had  for  dinner,  there^  dac  hasi 
xieref  li  gibulna  ghal  pranzu  Ygħal 
I-ichel)  hemm ;  /  am  aftaid  we  sliall 
have  a  hard  winier  this  year,  nibża 
(ngħejd)  li  icolna  xitwa  kalilafħarxa; 
dis-sena ;  oh  I  he  is  such  a  hard  man 
iliat  he  want  even  buy  enough  breadfor 
himself  dac  ragel  xħiħ  (idu  maghlu- 
ka  etc.)  tant,  li  ankas  ma  jixtri  ħobż 
biżżejjed  glialih  ;  Ifind  Algebra  verv 
hardfor  me^  insib  I-Algebra  tkila  wisk 
ghalia ;  he  is  a  man  Iiard  to  be  pleased, 
dac  bniedem  li  ma  ticcuntentahx  ma- 
lajr  (li  hu  difficili  biex,  ticcuntentah) ; 
this  is  a  hard  \oord  to  pronouncCy  din 
chelma  tkila  għal  pronunzia  (biex 
tgħejdha  jew  tippronunziaha)  ;  I  find 
tliis  wine  Iiard  of  taste,  insib  dan  I-in- 
bid  ftit  mkit  (kares  jew  tkil)  fit-togħ- 
ma ;  that  is  hard  to  come  at,  dac  ma 
tilħkux  malajr  (chif  gieb  u  laħak); 
hard  of  heariiig,  difettus  minn<widnejh; 
ma  tantx'jisma;  liaixl  witted,  rasu  ma 
tatiħx,  li  moħħu  ma  jarfax ;  Iiard  of 
belief  ma  jemminx  malajr,  ma  tantx 
jemmen ;  a  hard  student^  student  bie- 
żel,  li  jaħdem  jew  jistudia  dejjem^;; 
hard  to  deal  withal,  jebes,  li  ma  tistax 
tmur  tajjeb  miegħu,  lijittratta  ħażin 
(azzionih  ħażina);  thefevtr  is  Iiardupon 
him^  għandu  deni  ahrax  f  kawwi  jew 
ta  żiemel);  there  passed  some  hard 
words  between  them,  chellhom  xi  ighej- 
du  (tgħajru)   sewwa  bejniethom ;  ihe 


Digitized  by 


Google 


HAR 


—  616  — 


HA» 


**cA"  in  the  word  **patriach**  is  hard, 
and  in  ihe  word  ^^churcK'  is  soft,  il 
ch  fil  chelma  patriach  ymkm^  b'ieħen 
jebes  (bħal  ma  nghejdu  aħna  61  chel- 
ma  **ma8cra";  u  fil  cbelma  church  jin- 
kraw  ħelu  (bħal  nghejdn  aħna  til  obel- 
ma  cima) ;  hard  bi/,  fil  krib,  ma  genb  ; 
hard  up^  batut,  xott,  bla  flue;  fo  go  hard 
with^  imur  ħażin ;  tati  incomodu;  to 
die  hard,  tmut  fi  tkabida  kalila  ;  thalli 
ħajtec  fpericulu  cbir;  tmutminngħajr 
ma  tcnn  sogħbien  ;  Iiard  andfaħt^  ka- 
lila,  stretta,  ta  bla  ħniena  ;  tliat  was  a 
Iiard  and  fast  rule^  dic  ohienet  regula 
(regulament)  kalil  (jebes)  wisk. 

Hard-a-kbbpin — difficili  O'ehes)  biex 
i^.żommu. 

Habd  bakb  (  kubbajt )  —  curcanta, 
kubbajt  tal  għasol  iswed. 

Habd  billbd  — b'munkar  jebes(gha8- 
fur). 

Habd  bound  -  stiticu. 

Habdbabnbd—  maklugħ  (flua  etc.) 
bil  għarak  (ħlas  ta  xogħol  jebes);  these 
are  my  hardearned  wages^  din  hi  il 
paga  tieghi  li  klajt  bittbatia. 

Habd-faobd — ta  wiċċ  tost  jew  jebes. 

Habd  favoubbd  —  icreh  ( li  għandu 
wicċ  icreħ) ;  the  broUier^  a  very  lovely 
youthf  and  his  sister  liard  favoured^ 
nuha  hua  tfajjel  (guvnott)  sabiħ,  u 
oħtu  cherha. 

Habd  fbatubbd— b'fattizzi  coroħ. 

Habd  FINI8H  —  l-aħħar  ticħil  (tal 
bajjad,  lixx  u  esatt^. 

Habd  fisħ  —  stoccafixx  jew  bacca- 
Ijau  immellaħ. 

Habd  fibtbd  — li  ghandu  idejh  jeb- 
Bin(bħal  ħaddiema  tal  gebel  etc);  xħih, 
idu  magbluka,  għadma. 

Habd  fouqħt  —  kalil ;  he  Jell  in 
tkat  hard  fought  baitle,  waka  (miet, 
Bpiċċa)  fdic  il  battalja  kalila. 

Habd  GOT-ara  hard  earned. 

Habd  gbainbd  —  li  isawtec,  mkit, 
m*hux  ħelu  u  rainn  tagħna  fl-imgiba 
tiegħu ;  li  ghandu  il  hbub  jebsin. 

Habd-handbd  —  b'idejh  jebsin  bix- 
xogħol;  stone  cutters  are  hard-hand^d 
inenj  in-naġġara  jew  dawc  li  jaktgħu  il 
|;ebel  mil  barrieri  għandhom  idejhom 
jebsin ;  hard-liandec^  kalil,  aħrax. 


Habd  hbadbd  —  bravu,  rasu  tajba, 
intelligenti. 

Habd  laboub  -priġunia,  lavori  for- 
zati. 

Habd  laboubbd  —  jebes,  difficili,  li 
sewa  ħafna  xogħol. 

Habd  mouthbd  — jebes,  li  ma  jobdix 
gh^l  ġbid  tal  brilja  (żiemel  kalil) ;  aħ- 
rax  fi  cliemu,  li  igħejd  oliem  jebes. 

Habd  NiBBBD— bil  ponta  jebsa;  a 
/lard  nibbed  pen^  pinna  (  żgħira  )  bil 
ponta  jebsa 

Hard  pbbsbbd]  magħfus  (  mil  flus  ) 

Habd  pushbd  J-batut;  fil  bżonn  ferm; 

Habd  bun       J  xott  għal  I-aħħar. 
.  Habd  soLDBB—stann  kawwi. 

Habd  taok— il  galletti  tal  baħrin  (ta 
abbord)  u  tas-suldati. 

Habd-won— ara  hard-eamed. 

Habd-wobking— ħaddiem  ferm,  bie- 
żel  ferm  għax-xogħol. 

Habden  —  issammam,  twebbes,  ix- 
xarraf;  tissammam,  tibbies,  tixraf;  you 
must  harden  yourself  to  hardships^  jeħ- 
tieġ  tidra  sewwa  (tixraf )  għat-tbatija 
(għax-xogħol  jebes  etc ) 

Habdbnbb— min  jati  it-tempra  ( jit- 
tempra )  il  għodda. 

Habdening — ebusija. 

Habdhbabtbd— kalb  jebsa,  chiefer; 
a  hardhearted  man  must  always  be  cruel^ 
bniedem  kalbu  jebsa  ioun  bil  fors  dej- 
jem  ohiefer. 

Hab0hbabtbdnb8b— kalb  jebsa,  ohe- 
fria,  ebusija  ta  kalb. 

Habdihood— tisfik,  ħila,  almu,  sfiek 
wiċċ  (tustagni) ;  he  had  Uie  hardihood 
to  come  here  and  order  us  to  go  away^ 
chellu  il  wiċċ  (il  ħila)  li  jigi  hawn  hu 
u  iġlkgħalna  immorru  minn  hawn. 

Habdily  —  bit-tisfik  ;  bl-almu,  ^  bil 
wiċċ  tost. 

Habdinbss — kawwa,  saħha  ;  sefka, 
ħila,  almu  ;  wiċċ  tost. 

Habdish —actarx  (ftit  u  xejn)  jebes; 
li  jati  fl-ebusia. 

Habdly— bil  chemra,  bil  ħruxia,  bil 
chefria;  /  can  hardly  believe  it,  bil 
cheram  nista  nemraen  ;  ihings  hardly 
attainedare  long  retained,  ħwejjeġ  li 
iddura  ħafna  biex  titgħallirahom  im- 
baghad  iddura  ma  tinsihom;  to  live 
hardly,  tgħejx  b'it-tiġbid  (  fil  bżonn  )  ; 


Digitized  by 


Google 


HAR 


-  m 


HAR 


every  body  aays  that  he  was  hardly  dealt 
with^  calħadd  ighejd  li  chien  iitrattat 
bil  ohefria  (blahraz). 

Hardnb98  —  ebusia,  tismim,  tokol 
(għal  moħħ),  killa  (ta  temp). 

HARDs-innakxa  (għekiedi  jebsin) 
li  ican  hemm  fil  għażel. 

Hardship  —  tbatija  fix-xoghol  ;  he 
wont  feel  it,  because  he  is  inured  io 
hardshipsy  ma  iħossux  (ma  jarah  xejn) 
ix-xoghol  għaliex  mdorri  fit-tbatija. 

Hardware  —  affarijiet  ta  chcina, 
għodda  etc.  tal  ħadid ;  ħwejjeġ  tal  ħa- 
did  a  tar-ram. 

HardwarbHixN  — min  (dac  li)  jaħdem 
fil  hardware  (ara). 

HARDT—msaħħaħ,  kawwi,  baddiem; 
kalbieni,  meħjel,  curaġġus,  mchisser 
(mdorri)  fix-xogbol  jebes. 

HARDYSHREw—xorta  ta  ġurdien  jew 
far. 

.  Hare  — liebra,  fenec  salvaġġ;  tbażża, 
tifni  jew  tinquieta ;  the  hare  rms  very 
sioiftlt/,  il-liebru  jiġri  ferm;  to  hare  and 
to  rate  the  children  of  yonr  class  is  not 
to  teach  but  vex  theni,  (  Locke,  on  Edu- 
cation  J,  billi  tbaxża  u  iċċanfar  it-tfal 
tal  classi  tiegħec  m'bux  tghallimhom 
tcun,  iżda  tahkarhom  (tiwessabom»  id- 
dejjakhom  etc. ) 

Ħair  bbll— isem  (xorta)  ta  pianta 
li  tagħmel  fjuri  bhal  kniepel  żghar. 

Hare-brainbd— mferfex,  bla  cont,  li 
ma  jaħsibiex,  miġnen. 

Harefoot -isem  ta  għasfur;  isem 
ta  ħaxixa. 

Harb-heartbd— beżżighi»kalba  żgħi- 
ra,  bla  ħila,  li  jibża  minn  xejn. 

EUrbhound  -cbelb  tal  fenec. 

Harb  huntbr— caċċatur  (min  imur 
ghal  caċċa)  tal  fenec  salvag^. 

Harb-huntinq  — il  caċċa  (il  kbid)  tal 
fenec  salvaġġ. 

Hare  lip  —  xoffa  maksuma,  min 
ghandu  xoftu  ta  fuk  maksuma. 

Harbm — serrall. 

HARBMiNT—isem  ta  ħaxixa. 

Harenqiporm— li  gej  bhal,  jew  li 
ghandu  għamla  ta,  aringa. 

Harb's  tail  — isem  ta  ħaxixa»  denb 
il  fenec. 

HARFANa— xorta  ta  cocca  igħejdulha 
cocca  ti^s-silġ  (Snowy  owl). 


Harioot  —  laħam  misjur  (mgholli 
tajjeb)  u  mgħaffeġ,  mħallat  mal  haxix, 
1-actar  iżda  zunnaria  (ragu);  fażola  (li 
igħejdulha  ucdll  kidney  heanj. 

Harigals  -I-interjuri  (il  kalb,  fwied 
etcj  ta  annimal;  ix-xagħar  tar-ras. 

Hariolation  — inzertar,  tħabbir  (fuk 
dac  li  ghandu  jiġri  jew  isir),  tbassir, 
tbaxxir. 

IIarish  -  bħal  liebru. 

HARK—tisma,  tati  widen  ;  isma  ! 

Harl  — il  ħjut  ħoxnin  ta  barra  tal 
għazel ;  rixa  minn  denb  il  pagun  li 
jagħmlu   (jusaw  bħal  rixa)  gias-sajd. 

Halbjan  -  ta  Ilarley,  (3onti  ta  Ox- 
ford  jew  dac  li  għamel  u  ħalla  salt 
manoscritti,  (  xogħol  mictub  minn 
għajr  m'hu  stampat)  etc.  li  illum  jin- 
sabu  fil  Museu  (British  Afuseum)  ta 
Londra. 

Harlbquin  —  arlecchin,  pulcinell, 
buffun,  li  idaħħac  in-nies;  taghmilha 
ta  arlecchin,  ta  pulcinella,  jew  ta  bnf- 
fun  ;  taghmel  is-sħarijiet  ( tilgħab ) 
fteatru  etc.  bil  bacchetta  jew  il  għuda 
( li  icollom  fidhom  dawc  li  jilgħabu 
jew  jaghmlu  il  bussolotti). 

HARLBQuiNADB--pulcinelIata,  il  p  ir- 
ti  li  jagħmel  il  buffu  fteatru  biex  idaħ- 
ħac,  jew  jidha,  in-nies  minn  xena  ghal 
oħra. 

Harlot — mara  tad-dinja,  mara  li 
m'hix  tal  galbu  ;  tallàb ;  bniedem  bric- 
cun,  m  hux  galantom,  coċċ  brodu ; 
tgħaddi  ħajja  debuxxata  (ta  libertin) 
jew  m*hix  tal  galbu. 

Harloty  —  debuxxaġni,  ħajja  ħa- 
^.ina ;  wiri  ta  ħaġa  b'ohra ;  the  har- 
lotryofart,  (HnHOn,  English  Garden), 
il  wiri  ta  ħaġa  b*oħra  (kerk)  tas-sen- 
gha  (fis-sengħa). 

Harm  — ħsara,  deni ;  tagħmel  ħsara, 
tagħmel  id-deni;  to  do  one  harnu  tagħ- 
mel  deni  f  ħsara) ;  /  donU  think  Sus 
will  do  you  any  harm,  ma  jidbirlix  li 
dan  jaghmilleo  il  ħsara ;  to  keep  out  of 
harni's  way,  iżżomm  ruħec  barra  (bo- 
għod)  mil  periculu  (mit-tiġrif);  harm 
set,  harni  get,  min  jaghmel  jaħmel, 
min  jagħmel  id-deni,  deni  isib,  jew  jecc 
tagħmel  id-deni  tistenniex  gid. 

Harm-doing— ħażin,  ħsara 

Harm ATTÀN  — riħ  sħun  li  inixxef  jew 


Digitized  by 


Google 


UAti 


-617 


UAti 


jaħrak  il  werak  tas-siġar  eto.  li  jonfoh 
raill'intero,  mill-artijet  ta  gewwa)  tal 
Africa. 

Harmbl  -  isem  ta  haxixa  li  filia  ri}ia 
kawwija,  ticber  actarx  fil  pajjisi  tal 
Europa  ta  Isfel  u  fl-Asia,  miż-żerri^ħa 
tagħha  it-Toroc  jagħmlu  xorta  ta 
ħwawar  u  żebgħa  ħamra. 

Habmfdl— li  jaghmel  il  ħsara  jew 
id-deni. 

HARMFULNBSs—ħsara,  deni. 

Habmlbsb  —  ii  ma  jagħmilx  ħsara 
jew  deni. 

Harmlbsslt  -  b'mod  li  majagħmilx 
ħsara  jew  deni. 

Harmlbssnbss  —  nukkas  ta  ghamil 
ta  ħsara  jew  deni. 

Harmonia— isem  ta  chewcba  cbira, 
1-erbgħin  wsAda  li  sabu  (raha  1-ewwel 
darba  Goldschmidt  fl-l  ta  Marzu  1856); 
bint  Mars  u  Venere  li  iżżewget  lil 
Cadmuħ. 

Harmonio      I   armonicn,  li   jakbel 

Harmonigal  j   fil-leħen  u  fid-dakk. 

Harmonioa  —  strument  (  bħal  cim- 
blu  etc  )  maghmul  minn  ħafna  tazzii 
tal  ħgieġ  miralijin»  jew  ftit  jew  wisk,  bl- 
ilma»  li  jindakku  bis-swaba  miblula, 
inventat  minn  wieħedTedesc,  imbagħd 
irranġat  aħjar  minn  Franklin\  stru- 
ment  tad-dakk  bħal  organett  li  jindakk 
binnifs. 

Harmonioally — bl-armonia. 

Harmoniohord— strument  tad-dakk 
li  jindakk  bħal  pianuforti  u  li  jinsta- 
ma  (ghandu  leħen)  bhal  violin  (  igħej- 
dulu  ucoU  pianO'violin^  violin-piano^ 
tetrachordon  etc,  ) 

Harmonioon-  organett  tat-tfal  ( tal 
loghob.) 

Harmonious  -ara  harmonic. 

Harmoniouskbss  —  armonia,  simi- 
tria. 

Harmoniphon  —  xorta  ta  strument 
tad-dakk  (li  jindakk  bin-nifs  jew  bir- 
riħ  li  titfa  gewwa  fih). 

HARMONisT—min  jicteb  il  musica; 
min  icanta  jew  idokk  bl-armonia  Cmin 
jakbel  fiMeħen  u  fiddakk  ma  ħadd 
jehor> 

Harmonium — armoniu. 

Harmoniumist— min  idokk  larmo- 
niu. 


Harmonization  —  armonia,  kbil  fil 
lehen  jew  fid-dakk. 

Harmonizb  — taghmel  armonia,  tkab- 
bel  fiMeħen  u  fid-dakk;  tkabbel,  is- 
sewwi,  jew  tagħmel  paċi  tnejn  etc.  mig- 
geldin;  takbel  fil-leħen  u  fid  dakk ; 
takbel  (fil  fehma)  tiftiehem  ;  tfiese/acts 
harmonizey  dawn  il  ġrajja  jakblu. 

Harmon  I  zbr  —  ara  harmonist. 

HARMONOMBTBR—strument  (  fil  mu- 
sica)  biex  jaraw  jecc  in-noti  jàkblux  fil 
leben  jew  fl-armonia;  strument  magħ- 
mul  actarx  b'corda  waħda,  bli  scannelli 
li  jifi;ru  jew  jitilgħu  u  jinżlu. 

Harmony  -armonia,  musica,  takbil 
fil-leħen  u  fid-dakk ;  ftehim,  ħbebe- 
ria,  paoi;  ctieb  li  igib  (fih)  u  juric 
bcej  jeċ  li  fihom  jakblu  il  chittieba  jew 
l-auturi. 

Harmost — Qvernatur  ta  CJolonia  (ac« 
tarx  tal  gżejjer  Grieghi). 

Harmostomb— isem  (xorta)  ta  mine- 
ral,  actarx  bħal  cristall,  ta  lewn  abjad 
jew  griż,  jewaħmar,  ^'insab  fil  Boemia, 
fin-Norvegia  n  xi  artijiet  oħra  tal  £u- 
ropa,  (ighejdulu  ucoll  stanrolite). 

Harn— għazel  (drapp)  oħxon  u  or- 
dinariu ;  ordinariu. 

Harnbss — arness,  in^inji,  xedd  ta 
żiemel ;  Ibies,  ħwejje^  jew  armar  ta 
gwerrier  jew  suldat,  jew  cavalier ;  ar- 
mar  ta  newl,  il  medda ;  il-laham  im- 
mellaħ  li  jatu  jew  iservu  lill  baħrin 
abbordijiet  tal  bastimenti ;  tarma, 
tkieghed  żiemel  etc.  flarness  ;  ixxid 
żiemel  flinginji;  tarma  jew  tlibbes 
suldat,  gwerrier  jew  cavalier;  tarma 
(bl-armi  tan-nar)  għal  gwerra  jew 
għad-difisa ;  he  bought  the  horse  and 
his  harness  for  £  iS5,.  xtara  iż-żiemel  u 
I-arness  flimchien  b'  £  25 ;  a  man  di^w 
a  bow  and  smoie  t/iS  king  between  the 
joints  o/ hi9  harness^  r^el  tafa  vleġġa 
u  lakat  ir-Be  minn  bejn  il  fetħat  tal 
armar  (Ibies)  li  chellu  fuku  (  li  chien 
liebes);  the  camp  of  the  enemy,  was 
strong  atid  well  harnessed  and  compas- 
sed  round  about  with  horsemen,  il  camp 
tal  ghedewwa  chien  kawwi  u  armat 
tajjeb  u  mdawwar  collu  bil  cavalleria 
(nies  fuk  iż-żwiemel);  to  die  in  harness^ 
tmut  fl-ingii\ji,  jigifieri  fis-servizz  ;  he 
died  in   hamess  and  never  enjoyed  a 


78 


Digitized  by 


Google 


HAR 


—  618  .— 


HAR 


week's  rest  as  a  peusioner^  miet  Gs-Ber- 
vizz  u  katt  ma  gawda  gimgħa  mi- 
strieħ  bil  pensioni. 

Habnbss-bbabbr — dac  li  iżomm  1-ar- 
mi  ta  cavalier. 

Harnbss  BBLL—dic  il  kampiena  jew 
ġolġol  li  icun  bemm  fxedd  jew  f ghonk 
ta  żiemel. 

Habnbsb  CA8K  — il  barmil  fejn  iżom- 
mu  il-laħam  immeilaħ  abbord. 

Habness-olamp  —  morsa  tas-Billar 
(fejn  Jżomm  il  gild  biex  jista  iħit). 

HABhBBB-ouBBiEB— cunzaturtal  gild 
għal  arness. 

Habnbss  ħook  —  ganċ  għad-dendil 
tal  arness  fi  stalla  etc. ;  dic  il  ħolka 
fix-iedd  ta  żiemel  minn  fejn  igħaddu 
ir-riedni. 

Habnbbs  lbathbb  -gild  għall  arness 
ta  żiemel  (riedni,  cinturin  etc.) 

Harnbbs-makbb— siliar. 

Habnbsb  pad  -  dawc  il  biċċiet  bħal 
cuxxinetti  li  ikegħdu  fuk  dabar  Aiemel 
etc.  kabel  ma  ipoġġu  il  berdgha  biex 
din  ma.tidħolx  flaħmu. 

Habnbbs  platbb — dac  li  jaħdem  ix- 
xogħol  tal  ornamenti  tal  metal  li  icun 
hemm  f  l-arness  taż-żiemel. 

Habnbsb  SADDLB— ix-xedd  jew  ber- 
dgha  t»i  fuk  id-dahar  ta  żiemel  li  min- 
nha  joħroġ  iccinturin  etc. 

Habnbss-snap— ir  ħolok  fejn  icunu 
marbutin  u  għaddejjin  ir-riedni. 

Habnbbs-tub— ara  harneae-cask, 

Habnbss  wbavbb  -  nissieġ  ta  li  scoc- 
cisa  (drapp  jew  xallijet  li  isiru  fli  Sco- 
zia. ) 

Habnbssbb— 8illar»  min  jaghmel  je^ 
jaħdem  fl-arnesB. 

Ħabn  pan  — li  Bcutella  tar-ras  (  fejn 
icun  il  moħħ. ) 

Habns— il  moħħ. 

Habo  ( jew  Habbow  )  —  ajjut  I  chif 
igħajtu  in-nies  tan-Normandia ) ;  Har- 
rou)  !  ihe flames  coneume  me  l  (SpeiiHer) 
ajjut,  isa,  in-nar  kiegħed  jahrakni. 

Habp— arpa ;  sitt  ħabbiet  Irlandisa; 
gharbiel  għan-naka  tal  kamħ  jeu  tax- 
xaħx ;  isem  ta  gbankud  ta  cwiecheb ; 
iddokk  1-arpa ;  tgħejd  u  tarġa  tgħejd 
jew  ticteb  u  tarġa  ticteb  dejjem  fuk  li 
stesB  ħaġa  (kofifa  tielgħa  u  oħra  nie- 
?la);  he  is  harping  alwaye  upon    tlie 


$ame  string^  dejjem  li  stess  għania, 
dejjem  jitchellem»  jew  igħejd  fuk  ħaġa 
wanda ;  io  harp,  tmiBs,  tinzerta,  tol- 
kot  ;   tgharbel. 

Habpa— xorta  ta  frotta  tal  baħar 
gejja  bhal  arpa. 

HABP-SBAL-il  bumerin  tal  Groen- 
landia. 

Habp  sTBiNa— corda  ta  arpa. 

Habp  stbinoing  —  tajba  għad-dakk 
tal  arpa. 

Habpagon — rampil. 

Harpbb  —  dakk&k  tal  arpa,  min 
idokk  I-arpa ;  biċċa  munita  jew  Bold 
Irlandis  fi  żmien  ir-Regina  Elisabetta 
ta  l-Inghilterra,  hecc  msejħa  mil  l-àr- 
pa  li  chien  fiha. 

IlABPiNG'tal  arpa,  dakk  tal  arpa, 
arpeggiar  ;  li  njam  bhal  bardnell  ghas- 
sanha  tal  prna  ta  bastiment. 

Habping  ibon  -  ara  harpoon. 

Habpist— ara  harper. 

Habpoon  -foxxna  għal  kbid  tal  ħnt 
cbir  (balieni  etc.) ;  tolkot  jew  tinfed  bil 
foxxna ;  titfa  il  foxxna. 

Habpoon  pobk  —  midra  jew  ganċ 
għat-tgħabia  tal  katet  tal  huxlief  fuk 
carrettun  etc.  (biex  iwaddbu  biha  il 
kattiet  tal  huxlief  etc. )  mil  l-art  għal 
fuk  il  carrettun  jew  munzell  etc. 

Habpoonbb  —  min  jitfa  jew  jolkot 
etc.  bil  foxxna. 

Habpbbss— marali  iddokk  l-arpa. 

Habpsiohon  — xorta  ta  strument  tad- 
dakk  bil  cordi  f  ighejdulu  ucoll  spinei). 

Habpbiohobd  —  strument  tad-dakk» 
bil  cordi. 

Habpstbr— ara  liarpress. 

Harpt — (fil  mitologia)  mostri  (tlie- 
ta)  cbar  ferm  u  bil  ġwienaħ,  ulied 
Neiiuno  u  Terra ;  jisimhom,  Asllo^  Ce- 
lasno  u  Ocypeie  ;  dawn  il  mostri  ipin- 
ġubom  b'wiċċ  ta  mara,  gisem  ta  seker 
u  bid-dwiefer  cbar  u  milwija— igħejdu 
li  chellhom  riħa  tinten  cbira,  u  li  chie- 
nu  iħassru  u  inittnu  cull  ma  imisBU  bil 
ħmieg  tagħbom  ;  wieħed  li  ma  jagħ- 
milx  ħlief  jigref  (jisrak^  collox  taħt 
idejh  ;  isem  ta  annimal  li  jaħtaf  cull 
ma  jara ;  ħalliel. 

Harqubbusb— xorta  ta  azzarin. 

Hauqubbusibri— min  igib  jew  jispa- 
ra  il  JJanjuebus  (ara). 


Digitized  by 


Google 


tiAtt 


-610 


flAR 


Ħarr— tempesta  fak  il  baħar;  ba- 
ħar  kawwi  ferm. 

Ħarratbbn— xorta  ta  drapp. 

Ħarridan— mara  m*bix  talgalbu,  u 
li  xjeħet  fdin  il  hajjn. 

Harrier— xorta  ta  chelb  tal  caċċa ; 
min  jekred,  jisrak  u  jagħmel  il  hsara 
(fpajjis  jew  fart) ;  isem  ta  tajra,  il 
bugħadam. 

Harrikarri — hecc  jissej^'aħ  *  il  mod 
chif  in-nies  tal  Ġapan  jew  il  Ġapponisi 
ineħhu  ħajjithom,  billi  ixokku  żak- 
khom  Balib  u  iħallu  johorġulhom  msa- 
rinhom. 

Haerington— tliet  habbiet  ( biċċa  ta 
tliet  ħabbiet.) 

Harrow  —  xatba  għat-twittija  tar- 
raba;  ixxattab  jew  twitti  ir-raba  bix- 
xatba;  tifnii  iddejjak  jew  taksam 
kalb  xi  hadd  bit-turturi,  bi  cliem  jebed 
etc. ;  tahkar,  titturmenta ;  it  harrotbs 
me  witli  fear  eic^  (Shakiiuaie,  Ilam- 
let)y\\lnmi  bii  biza;  meaning  therehy 
io  harrow  hie  people^  (  Bacoo,  Uenry 
yil),  u  b'dan  irid  (  ghandu  fraBu)  li 
jitturmenta  (jabkar)  in-nies. 

HARROwer— min  ixattab  jew  iwitti 
1-art  (għalka)  b'xatba ;  xatt&b  ;  isem 
ta  tajra,  il  bughadam. 

Harrowino— li  jifni,  li  jitturmenta 
jew  iċarrat  il  kaib  bit-turturi  jew  cliem 
jebes ;  tixtib,  (twittija  tal  ħamrija  bix- 
xatba);  my  soul  with  liarrowiiig  angniah 
tom,  (^ieott,  Lady  o/the  Lake)^  il  kalb 
tieghi  mċarta  b'dispiaciri  1-actar  cbar 
(li  jċartu  il  kalb  tassew). 

Harry— tekred,  tisrak,  jew  tagħmel 
sacchiġġ,  fi  gwerra;  tifni,  iċċarrat  kalb 
xi  ħadd  bi  cliem  jebes  etc. ;  iddejjak, 
tchidd ;  he  harried  Uie  lands  of  RicJiards 
Muħgrave^  (Scott,  Lay  of  the  Last  Min- 
strel)y  serak  (issaccheġġa)  1-artijiet  ta 
Husgrave;  /  rcpent  vie  much  t/iat  I  so 
harried  him^  (  Shakcspeare,  Antony 
and  Cleopatra  ),  jisghobbija  wiak  li 
jena  fnejtu  daks  hecc  (  tajtu  dawc  it- 
turturi  collha. ) 

Harsh— aħrax,  jebes,  żorr,  mkit; 
kares ;  iżżakżak  (bħal  rota  ta  carrettun 
meta  tcun  nieksa  mix-xaham  mal  fus); 
Iliis  stone  is  not  smx>oth  enouah,  I  find 
it  still  harshy  din  il  gebla  m  hix  lixxa 
bizżejjed,  nsib  (nħossha)  li  għadha  ftit 


harxa;  I  consider  ihis  a  harsh  wordy  din 
insiba  cheliàa  jebsa  ( tatini  fastidin 
f  widnejja  )  ;  ours  is  a  harsh  master^  li 
mgħallem  taghna  żorr  Cjebesjewmkit); 
ihis  is  a  liarsh  sort  of  wine^  dan  xorta 
ta  mbit  kares. 

HARSH-RBsouNDiNo^aħrax  61  widna. 

Ħarsh-rddb— goff,  pastas  fli  mgiba 
tieghn. 

Ħ  ARSHBN — tħarrax . 

Harshly  —  bil  ħruxija,  bl'ebusija, 
bli  mkata,  bil  krusa;  bil  guffaġni; 
he  always  dealt  h'arshly  wit/i  them^  dej- 

{*om  mar  bl-aħrax  magħhom  (  dejjem 
Ladhom  bl-aħrat.) 

Hi^RSHNBss— ħruxija,  ebusija,  mka- 
ta,  krusa;  guffaġni;  harshness  of  bodies 
is  unpleasant  to  the  touch^  il  ħruxija 
(meta  tħoss  xi  ħa^a  ħarxa)  taħt  idejc 
ma  tieħux  gost  oiha ;  the  stemness 
and  harshness  of  his  natare^  1-ebusija 
u  il  guffaġni  tiegħu. 

Harslbt  (jew  Haslbt) — 1-interjuri 
(il  kalb,  fwied  etcj  ta  ħanżir. 

Hart— cerv;  hart  of  ten,  xorta  ta 
cerv  li  għandu  għaxar  frieghi  fi  krunu. 

Hartall  —  xorta  ta    żebgha  safra 

(l-ossidu  tal  arsenicu.) 

Ħart-root        1         a     •       •  1 

n.Z^  »^*T      l  ^orta  jew  isem  ta 
Hart-royal      y  ^«  ^x/ 

HartVclovbrJ  P***^** 

Hartshorn— il  karn  tac-cerv;  spir- 
tn  li  joħroġ  fjew  jaghmlu)  mil  krun 
taccerv,  ammonia. 

Harts  tonoub)  isem  ta  pianta,  jew 

Hartwort  )  ħaxixa;  il  ħaxixa 
tat-triercA. 

Harum-scarum— bniedem  ferfuxi;  li 
jagħmel  collox  addoċċ  jew  chif  gie  gie, 
minn  għair  ma  jimpurtah  xejn  ;  tra- 
scurat,  ferfuxi  bla  cont ;  katta  bla  ħa- 
bel. 

Haruspioation  —  indnnar,  inzertar 
jew  profetizzar  billi  tħares  lejn  (  tifli 
etc. )  l-interiuri  (il  gewwieni^  ta  dawc 
li  icunu  maktula;  "  Ilnruspicaiion  " 
belongs  among  the  lower  races,  especially 
io  ihe  Malays  and  Polynesians,  (Tjlor, 
Primitive  Culture)^  Haruspication^  jin- 
sab  fost  in-nies  (isir  min-nies)  baxxi, 
speoialment  (l-actar  iżda)  min-nies  tal ' 
Malajja  u  tal  Polinesia. 

Habvbst— ħsad,  taħsad;  il  frott  U 


Digitized  by 


Google 


HAR 


-  620  — 


ħAS 


wieħed  jahsad  jew  isib  wara  ix-xogħol 
li  icun  għamol  jew  li  Btàdiu  li  icun 
studia;  tal  ħsad,  ta  żmien  il  ħsad ; 
he  soins  to  /larvest^  iledti  biez  isib,  jew 
jaħseb  biex  imbagħd  isib  x'jiġbor. 

Harvbst  Bua— xorta  ta  duda  bhal 
bakka  (li  tidher  fi  żmien  il  ħsad  kalb 
il  kamh  etc.) 

Habvbst  fbstiyal  —  festa  li  issir 
bVingraziament  biex  il  ħassada  jew  il 
bdiewa  jizzuħajr  1-Alla  mil  grazia  li 
icun  tahom  li  ġabru  il  hsad  (ii  kamħ) 
gewwa. 

Habvbst  fibld— għalka  li  tcun  le- 
sta  u  maħsuda. 

Habvbst  homb  -żmien  il  hsad,  jew  il 
ħażna  tal  kamh  fid-dar  ( rziezet  etc. ) 
wara  il  ħasda  ;  imien  (wakt>  il  kligħ 
jew  li  wieħed  usta  jakla  iħassel  jew 
jappràfitta  xi  naġa. 

Habvbst  hopb  — tama  li  wieħed  jista 
jakla»  iħassel  jew  japprofitta  xi  ħaġa. 

Habvbstladt— it-tieni  wiehed  li  icun 
hemm  fuk  il  land  (  fil  filliera  jew  rin- 
gbiela)  tal  ħassada. 

Habvbst  lobd— lewwel  ragel  frin- 
ghiela  (  fuk  land  ta  ghalka  )  li  icun 


Hauvbst  lousb  -  duda  bħal  brimba 
li  tinsab  kalb  il  kamħ  żmien  il  ħsad. 

•  Harvbst-mam— ħassàd. 

Harvbst  momth  — iz-xahar  tal  ħsad 
(Malta,  Mejju,  u  I-Inghilterra,  Settem' 
bru.) 

Habvbst  moon— il  kamar  quinta  li 
jahbat  ghal  equinoziu  tal  harifa  (  hecc 
msejjaħ  Mnghilterra  billi  dac  hua 
żmien  il  ħsad  tagħhom). 

Habvbstqubbn  -isem  ta  Alla  falz 
mara»  il  protettrici  tal  ħsad  jew  tal 
uċuħ  tar-raba  (frottijiet,  fjuri  etc^ 
ighejdulha  ucoll  Cerea;  il  vara  ta 
Ceres  li  joħorġu  f xi  pajjisi  u  idawru  bi 
processioni  fi  żmien  il  ħsad. 

Habvbst-spidbb— isem  (  xorta )  ta 
brimba* 

Habvbst-tick— ara  Aarr^*^  bug  jew 
harveat  louse. 

Habvbstbr  —  hassàd,  macna  għal 
hsad. 

Ħabvbstless  —  hawli ;  li  ma  jatix 
nċuħ,  li  ma  jagħmilx  frott»  kamħ  etc. 
għal    ħsad ;    harveetlees   autumue  ter- 


rible  agues,  (Tennyson,  Queen  ilaru), 
harifa  ħawlija  (  bla  kamħ  xejn  għal 
ħsad )  mard  li  iwerwer  bil  biża. 

Has— (it-tielet  persuna,  tal  Indi- 
cativ  present,  tal  verb  Ilave)  għandu, 
għandha ;  he  has,  hu  għandu;  ahe  has^ 
bia  għandha. 

Has  bebn— antic;  ta  dirba.  li  chien, 
ħaġa  antica,  li  ghaddiet  ( jew  għamlet 
żmienha )  ihat  is  a  good  old  hae  been^ 
dic  chienet  ħaġa  antica  sewwa  (  li 
għamlitu  imienha). 

Hash  —  laħam  mdecchech,  cappul- 
Ijat ;  ticcappulia  jew  tkatta  laħam 
rkiek ;  iddecchech ;  tħassar,  tisfratta ; 
yon  made  a  hash  of  tY,  ħassartu  (ħas- 
sart  collox) ;  haeh^  bniedem  sbozz  fi 
Ibiesu,  dendul. 

Hashbd  -mkatta  rkiek,  mdecchech, 
iccappnljat ;  msaħħan  (mkieghed  jew 
mgħoddi  min-nar)  it-tieni  darba. 

Hashbbsh  (haeohish  jew  hashish)  ara 
hashish. 

Hashish  (haschitfJi  jew  hasheeshj  — 
ħaxixa  (li  ipejpu  il  għarab  binx  jistor- 
du) ;  il  werak  tal  kanneb  mnixxef. 

HASHiSHSMOKBR-min  (Oharbi  jew 
Indian  etc.  li)  ipejjep  il  ħaxixa. 

Hask— gewlak  jew  cannestru  ghal 
ħut. 

Haslbt— il  gewwieni  (interjuri)  ta 
^nnimal;  il  fwied,  milsa,  kalb,  chirxa 
etc.  ta  ħanż'r. 

Haslook— is-suf  (  fin  )  ta  ngħa^a; 
dac  is-suf  tan-ngħaġa  li  jitla  ma  għon- 
kha  (dwar  griezmejha). 

Hasp -ċappetta,  luzzett  jew  firroll 
mindud  (bħal  dac  tal  kofol  ta  bejt  jew 
xatba  ta  għalka  etc.) ;  magħżel  għal 
brim  tal  ħajt ;  ir-raba  waħda  ta  mar- 
den ;  issaccar,  takfel  b'Iuzzett  jew 
firroll  (mindud  bħal  dawc  tal  bwieb  ta 
bejt  etc.) 

Hassook  —  mħadddi  jew  cuxxinett 
għal  taħt  rcubtejn  (  li  ikegħdu  taħt 
rcubtejhom  min  jokgħoi  għar-rcnb- 
tejh  biex  ma  iwaġi[ax);  paliett  tal  ħa- 
xix,  bħal  dac  li  jitla  fix-xagħri  jew  taħt 
ii  ħitan  fix-xitwa. 

Hast— it-tieni  persuna  tal  Indica- 
tiv,  present,  tal  verb  Ilave ;  thou  hast 
inti  għandec. 

IIastatb  -li  għandu  ghamla  ta  ( li 


Digitized  by 


Google 


flAS 


-  621  - 


HAT 


gejj  bħal )  labarda  jew  lanza ;  bl-ala- 
barda,  bil-lanza. 

Hastatblbavbd— werka  li  ghandha 
għamla  ta  alabarda ;  bil  werak  għamla 
ta  (li  gej  bħal)  alabarda  jew  lanza. 

Haste  —  għaġġla,  ħeffa ;  tgħaggel, 
tħaffef ;  tmixxi,  tisa  il  kaddiem;  to  do 
a  thing  in  haste^  tagħmel  ħaġa  bil  għaġ- 
ġla ;  ('i  all  haste^  bil  ghaġġla  chemm 
jistajcun;  malajr  malajr,  bla  telfta 
żmien  xejn  ;  make  ha$te^  għaggel ;  isa ; 
fittex  isa ;  ħaffef ;  make  haste  thither^ 
fittex  mur,  isa  malajr;  ħaffef;  what 
haste  are  you  in  ?  x  għaġġla  għandec?  ; 
the  more  haste  the  less  speed^  il  kattasa 
għaggelia  tagħmel  luliedha  għomi ; 
min  jimxi  bil  mod  jasal  cmieni. 

HABTBN—tgħaggel,  tħaffef;  tcan  ħa- 
fif ;  t/iat  shock  did  hasten  his  death^  dic 
li  scossa  (dagħdigħa,  katgħa  etc.)  chie- 
net  li  ħaffitla  il  mewt  (\\  gherbitha 
malajr  jew  li  għa^ġlita  jmat). 

Hastbnbr  —  min  igħaggel,  iħaffef; 
ħadida  etc.  kaddiem  in-nar  tal  chcina 
fejn  ikiegħda  il-laħam  biez  jinxtewa 
bis-sħana  tagħha. 

Hastbr — għaggiel,  rain  igliaggel  jew 
iħaffef ;  ħadida  etc.  kaddiem  in-nar  ta 
chcina  fejn  ikegħda  il-laħam  biex  jin- 
xtewa  b*dic  is-sħana  li  titfa. 
.  Ħastiħood— għaġġla,  heffa. 

Hastily  — bil  ghaġ^la,  bil  ħeffa ;  bi 
sfiċċa,  b'corla,  b*għadba. 

Hastinbss  —  ghaġġla,  ħefia ;  sfiċċa, 
ghadba,  corla ;  every  body  disliked  his 
heat  and  hastinesSj  ħad  ma  chien  jaħ- 
mel  il  killa  u'I  corla  tiegħu. 

Hastino— li  igħaggel,  iħaffef,  ħafif, 
bicri ;  hastings,  frott  bicri  (  lijilhak 
malajr  jew  kabel  iż-żmien;  I-ewwel 
frott  li  jidher  fli  Bta^un) ;  hasting-peas^^ 
1-ewweI  piżelli  li  tidher  fis-suk,  (piżelli 
bicrja.^ 

Hastingb— isem  ta  belt  fil  contea  ta 
Sussex  ( 1-Ingbilterra  )  64  mil  bogħod 
minn  Londra,  msemmija  għal  battalja 
cbira  ta  llastings ;  li  cbienet  saret  fis- 
sena  1066 

Hastivb — sfiċċus  ;  biċri  ffrott  li  isir 
jew  jilħak  cmieni). 

Habtivbnbsb— ara  hastiness, 

Hasty— BfiċċuSy  li  jagħdab  jew  jin- 
corla  ;  mgħaggel,  mifxul  ;  ta  malajr. 


fuk  fuk  ;  I  ama/raid  to  tell  him^  he  is 
so  hasty,  nibża  ngħejdlu,  sfiċċus  wisk 
rmalajr  ji^.bel,  jincorla  jew  jagħdab) ; 
areyouso  hasty?  (HhnkfRpear,  Miich 
ado  abotit  nothingj^  inti  mgħaggel  daks 
hecc  ?  he  said  some  hasty  words  to  him^ 
incorla  mieġħp ;  Uuse  are  hasty  figs^ 
dan  it-tin  biċri;;  this  is  a  hasiy  sketch 
oftlieplace^  dan  disinn  (veduta)  fuk 
fuk  (magħmula  ħafif)  tal  post. 

Hasty-poot^d— ħafif  min  sakajh  ;  li 
jiġri;  gerrej. 

HASTY-puDDifYO-xorta  ta  pudina  li 
issir  bit-tkiek  u  ħalib  mħabtin  tajjeb 
flimchien. 

Hat— cappell ;  cardinalat  (  dinjità 
ta  cardinal ) ;  il  kxur  tas-siġar  li  jcun 
hemm  fil  vasca  mal  ġlud  gnul  conza  ; 
to  raise  tlie  hat  to  one  jew  to  give  one 
the  hat,  issellem  (tnohħi  il  cappell)  lii 
xi  badd;  I  said  nothing^  but  gave  hiin  ' 
my  hat^  ma  għedtlu  xejn,  sellimtlu 
biss  (neħhejtlu  il  cappell; ;  to  hang  tip 
one*s  hat  in  a  house^  tcun  ta  gewwa 
(tcun  ħabib  sewwa  jew  midħla  ta  dar 
jew  fdar),  he  hangs  vp  his  Iiat  Uiere^ 
dac  ta  gewwa  hemm  (  midħla  sewwa 
f'dic  id-dar  jew  ħabib  tal  cunfidenza); 
to  pass  round  tlie  hat,  tiġbor  flus  ghal 
xi  nadd  jew  għal  xi  ħaġa. 

Hat-band  —  faxxa,  strixxa,  żaga- 
rella  jew  mustaxia  fcappell. 

Hat-blook— forma  ta  cappell. 

H  AT-BLooKiNo  MAOHiNB — macna  (għal 
għamil)  tal  cpiepel. 

Hat-box— caxxa  tal  (ghal)  cappell. 

Hat-brush— xcupilja  fina  tal  cpie- 
pel  (għat-tfarfir  tal  cpiepel). 

Hat-gasb  —  ata  hat-box. 

Hat-guard— kafla,  lazz  (tal-lasticu) 
biex  iżżomm  il  cappell  li  maitirx  bir-rih. 

Hat-makbr— min  jagħmel  il  cpiepel, 
cappellar. 

Hat  mbasurb  ( jew  Hat  oonforma- 
TOR) — kies  gjial  cpiepel  għarras  (fax- 
xa  dejka  tonda  bin-numri  li  tidħol  ġo 
xulxin  għal  \  kies  tattul  u  'I  wisa  tol 
cappell  li  jakbel  mar-ras  ta  dac  li  irid 
icun  ixidd  jew  jilbes  il  cappell). 

Hatmoney  — flus  (rigal>  ħlas  li  jatu 
il  patrun  (captan)  ta  bastiment  biex 
jenu  ħsieb  it-tagħbija  jew  il  mercanzit^ 
li  icollu  abbord. 


Digitized  by 


Google 


fiAT 


-  6à2  - 


flAO? 


Hat-mould — forma  ta  oappell. 

Hat-plankino — xoghol  tal  cpiepel 
tal  feltra. 

Hat^pbotbotob  —  nforra  (cover)  tal 
inoirata  etc.  għal  cappell. 

HATRACK-foja  jiddendla  il  cpiepel 
(f  intrata  etc.);  dic  il  għuda  bil  mazza- 
relli  etc.  ghad-dendil  tal  cpiepel. 

Hatablb— ara  luiteable. 

Hatch—  tfakkaB,  tofkos ;  takghida 
bajd ;  nofs  bieba,  buccaport ;  tokghod 
fuk  il  bajd ;  titbasseb  ;  ittalla  u  tnit- 
żel  bii  ħsieb;  ticconġura;  issaccar^tagħ- 
lak ;  tagħmel  scur  (tiscura)  xi  bnadi 
f  figura  etc.  billi  taghmel  hafna  linji 
rkak  u  ħdejn  xulxin  u  li  gejjin  contra 
zulxin,  gradiljar;  iċċappas  (xabla  etc.) 
bid-demm  ta  bniedem ;  luccbett,  socra, 
gradiljar  jew  malji  fin-na88i  tal  ħut ; 
ħadid  etc.  ta  sodda ;  sodda ;  ftehima, 
conġura  ;  fetħa,  tokba  (mogħdija)  għal 
minjera  jew  barriera ;  t/iese  eggs  will 
90on  hatch,àtui  il  bajd  da'l  wakt  ifakkas 
(jofkos) ;  w}tat  ajirie  hatch  e/  go$ling$  I 
liave  $een,  xi  gmiel  ta  tifkisa  papri  żgħar 
rajt ;  he  i$  hatching  $ome  mi$chief,  kie- 
għedjicconġura(italla  u  iniżżel  frasu) 
biex  jagħmel  xi  ħsarafxi  ħaġa  haiina); 
the  evil$  $he  hatched  tcere  not  effected 
(8hake8p<*ar,  Cymheline\  id-deni  li 
għamlet  frasba  li  taghmel  ma  sarx 
(ma  għamlitux) ;  ^Tuere  not  ami$$  (o 
keep  our  door  hatched^  (  Hliakespearj, 
cbien  xierak  (ma  għamilna  xejn  ħa- 
żin  )  li  żaromejna  il  bieb  magħluk; 
thine  hloody  $ward  hatched  in  the  life  of 
him,  ix-xabla  tiegħec  bid-demm,  mċap- 
psa  b'demmu;  to  be  under  hatche$,  tcun 
isfel  f  bastiment  (bil  buccaporti  magh- 
luka) ;  tcun  batut  u  avvilut ;  tcun  taħt 
Mantua ;  he  can't  do  much  now  poor 
$oul^  he  i$  under  hatchee,  ma  tantx  jista 
jagħmel  (jonfok  etc.)  issa,  gbaliex  mis- 
chin  jinsab  taht  Mantua  (batut). 

Hatcħ-bab— stangata  buccaport. 

Hatch-boat— dgħajsa  (ferilla)  għas- 
sajd  (  bil  post  jew  il  curtun  lest  għal 
ħut  li  jinkabad). 

HATCHBL—moxt  tat-trixtil;  trixtel 
jew  tomxot  kanneb,  ghażel  etc  ,  tchidd, 
tifni,  tincwieta  etc. 

HATOĦELBB-rixtiel,  min  irextel  jew 
jomxot  ħjut  tal  kanneb  jew  ghażel  etc. 


Hatchbb— min  italla  u  iniżżel  f  rasa 
biex  jaghmel  ħaġa ;  min  jicconġura  ; 
min  iħaddem  rasu  biex  jivvinta  jagħ- 
mel  haġa. 

Hatohbt— mannara,  rixa;  to  bury 
Uie  hatchetf  tinsa  collox  u  tagħmel  paci; 
to  take  up  the  hatcliet^  tagħmel  guerra  ; 
tkum  għal ;  to  throw  the  hatchet,  tig- 
deb,  tgħejd  cliem  b*jeħor,  tfassal,  tħar- 
ref. 

Hatchrt  FAOB— wiċċ  icreħ;  an  ugly 
beau  adoren  a  hatchet  faee,  (Dryden, 
Todd),  ġuvnott  icreħ  ihobb  wiċċ  icroh. 

HATCHBTiTB-mineral  li  jati  fl-isfar. 

Hatching  -  ħżuż  gradiljar  li  naraw 
fli  stampi  li  juru  fejn  għandu  icun 
scur. 

Hatohmbnt— arma  (ta  cunjom  etc.); 
ornament,  disinn  fmancu,  jew  mak- 
bad,  ta  xabla. 

HATOHWAT^buccaport. 

Hatb  — mibgħeda,  odiu;  tobgħod,  ma 
taħmilx. 

Hatbablb  —  ta  min  jobgħoda ;  li 
jimbagħad. 

Hatbpul—U  jimbaghad,  li  igibjew 
li  jistħokklu  mibgħeda,  ta  min  jo- 
bogħdu. 

Hatbfdlly — bil  mibgħeda,  blodiu. 

HATEFULNBSs-mibgħeda,  odiu. 

HATELESS'bla  mibgħeda,  bla  odia. 

Hatbb  -min  jobghod. 

HATBKAL-gozz,  munzell(demel  etc. 
mixħut  fuk  xulxin) ;  ii  għouk  (il  ħofra 
tal  għonk  mal  kurrigħa  tar-ras). 

Hatbsomb  —  ara  hatefu L 

Hath  -f  Ioc  ha$  (ara). 

Hatlbss— bla  cappell,  li  ma  ghan- 
dux  cappell. 

HATifAKEB— min  jagħmel  il  cpiepel, 
cappellar. 

Hatbbd— odiu,  mibgħeda. 

Hattbd— bil  cappell  f  rasu  ;  liebes 
il  cappell ;  tlicre  wa$  only  a  hatted 
dame  in  t/ie  hou$e^  sinjura  (mara)  waħ- 
da  biss  chien  hemm  fit-teatru  bil  cap- 
pell  frasha. 

Hattbd— sħun,  msaħħnn 

Hattbd  kitt— ħalib  tal  bakra  sħun 
mħallat  bil  butir. 

Ħattbmists— setta,  religion,  li  bdiet 
fl-Olanda  fisdeculu  sbatax  fundata 
minn  J/attem,  li  chien  irid  ighalleiq 


Digitized  by 


Google 


HAT 


—  628  — 


HAV 


illi  ii  mewt  ta  Cristu  ma  chienitx  għal 
Fidwa  tagħna. 

Hattbr— min  jaghmel  jew  ibiegħ  il 
cpiepel,  cappiilar  ;  tifni,  tchidd,  tħab- 
bat ;  he9  hattard  ont  with  penance, 
("Drjdeii,  7odd),  nchedd  (infena  etc), 
bil  penitenzi. 

EiATTi-HUMAYUN  -  cditt,  ordni,  firmat 
mis-Sultan  (Torc)  stess;  digriet  tas- 
Sultan  Torc  fuk  id-drittijet  tas-sudditi 
tiegħu  Nsara. 

Hatti-scheriff—  digriet  bil  firma 
tas-Sultan  Torc  li  actarx  icun  fih 
dawn  il  chelmiet:  ''  Irrid  li  I-ordni 
tieghi  issir  sewwa  chif  inhi  mictuba  u 
chif  irridha";  ordni  tas-Sultan  li  ma 
tistax  titħassar,  ordni  irrevocabili  tas- 
Sultan  Torc. 

HàTTiNo  -  xoghol  tal  cappillar,  xo- 
għol  tal  cpiepel ;  feltru  n  ħwejjeġ  oħra 
li  minnhom  isiru  (jagħmlu)  il  cpiepel. 

Hattlk— li  jibxa  minn  xejn,  li  jon- 
for  malajr,  mistħi. 

Hattook  -  ħemel  ta  tnax  il  katta 
furrajna  jew  ħamħ. 

Haubbbk  —  ġlecc  ta  gwerrier  bil 
cmiem  ksar  u  mmsuġ  ħolok  ħolok  jew 
bil  mnlji  tal  fildiferru. 

Hauoh  -art,  għalka,  għal  bhejjem 
fejn  jirgħaw. 

Hauoht  —  supperv,  mimli  bih  in- 
nifsu,  arroganti,  cburL 

Haughtie  -ara  haughty, 

Hauohtily  — bil  cburija. 

Hauohtinbss  —cburija. 

Haughty— cburi,supperv,  mimli  bih 
in-nifsu,  prusuntus. 

Haul— tiġbed;  ġbid,  gibda;  tibdel 
ir-rotta  jew  il  mixi  fejn  icun  sejjer 
bastiment ;  calatà,  kabda  hut  b*xibca 
b*tartarun  etc. ;  they  took  aome  100 
fishes  at  a  hqul^  kabdu  (tellgħu)  mitt 
ħuta  f  calata,  Ttefgħa,  jew  gibda  waħ- 
da  fbit-tartarun  etc^ 

Haulbr— min  jiġbed  jew  italla  I-art 
(mill  baħar) ;  dac  li  jiġbed  it-tartarun 
etc. ;  min  italla  it-trab  bil  metalli  mil- 
minieri. 

Haulm— iz  zocc  tal  ful  jew  tal  pizel- 
li ;  zcuc  nexfin  tal  ful  jew  tal  pizelli ; 
it-tiben  (zcuc  niexef  tal  kamħj. 

H^uxcB— iżżid,  tgħolli,  tcattar. 

Haunch — il  għadma  tal  genb ;  cox- 


xa;  li  spalla  ta  hnejja  jew  arcata;  i-ew- 
wel  ġebliet  (Gt-truf  jew  bidu)  tà  ħnej- 
ja  jew  arcata;  samrott. 

Haunohbd— bil  haunches  (ara). 

HAUNr— tmur  i^iur  dlonc,  tbejjet; 
tcun  dejjem  Tpost ;  iddarri;  tidher 
bħal  ma  jidru  fatati  jew  harsijet 
rdar  ;  tocc,  post  fejn  tmur  spiss,  post 
fejntiltaka;  drawwa  ta  mawrien  jew 
dhul  f post  (  fxi  banda  )  mania ;  the 
haunt  you  have  §ot  about  the  courts  will 
one  day  or  another  bring  your  family 
to  begorry^  (.irhu^hiiot),  il  mania  li 
għandec  ii  tidħol  il  korti  ghad  iggibeo 
gurnata,  flimchien  mal  familja  tiegħec, 
dI  fakar ;  the  ghoats  that  haunt  this 
houae^  li  spirti  (fatati^  li  haun '  f  din 
id-dar. 

Hauntbr  — min  iżur  jew  icun  spiss 
f  post. 

Hauribnt— (ħut)  b'rasu  il  fuk  mil 
1-ilma  bħal  meta  jaRhmel  biex  donnu 
jehu  innifs;  fl-armi,  fiut  wiekaf  b'raaa 
il  fuk  u  denbu  1-isfeI. 

Haurl— tiġbed,  tcarcar  (  bhal  gan- 
gmu  etc.  mal  kiegħ  tal  bahar. ) 

Hausmannitb  — isem  ta  mineral. 

Haust  —  tkahkiħa  tas-sogħla ;  nifs, 
belgħa  (xarba)  nifs  chemm  jiflaħ  jeħu 
fuifs  bniedem. 

Haustbllum  —  ħalk  ( ta  annimal  ) 
magħmul  għar-rdigħ. 

Haustbmbnt  -  Ibies  bħal  flocc  tal 
malja  li  jilbsu  il  gwerrieri  kabel  il  cu- 
razza  etc. 

Haut  -y  fiera  ta  darba  fil  gimgħa 
(hecc  msejha  fllndia.) 

Haut  -tgħolli,  ittalla  fil  għoli. 

Hautboy— strument  taddakk  bhal 
obue ;  xorta  ta  frawli. 

Hautboyist  -  dakkàk  tal  (min  idokk 
l-)obu6. 

Hautbur— cburija,  suppervia. 

Haut  oout  -  li  fiħ  tognma  kawwija, 
li  itigħem  sewwa,  li  jaħrak  bil  ħwawar, 
li  imiss  sewwa  fit-togħma. 


Havana 
Havannah 


Avana,  il  belt  ewlenija 
ti    Cuba;   sigarru  tal 
Avana;  mill-Avana ;  an 
Havannali  cigar,  sigarru  tal  Avàna. 

Havanbsb  —  mill-Avana  ;   l-Avanisi 
jew  in-nies  tal  Avana. 

Have — icolloc ;  tiddobba,  takla,  tie- 


Digitized  by 


Google 


HAV 


-  624  — 


HAV 


ħuy  iżżomm  ;  trid,  titlob  ;  iggib  ;  tin- 
serta  Ctindovna  jew  takta) ;  tcun  taf, 
tifhem  ;  /  luive  a  book,  ghandi  ctieb  ; 
ch  you  toish  to  have  children  f  tixtiek 
icoiioc  tfal ;  I  wish  I  conld  have  two  of 
Hiose  plantSf  nixtiek  ħiddobba  tnejn 
minn  dawc  ix-xtieli;  where  had  you 
this  pretty  chain  f  mnejn  (minn  fejn) 
klajtha  din  il  catina  (hecc)  sabiħa  ? ; 
what  willyou  have?  xi  trid,  x*tieħu?  what 
would  these  mudmen  have  f,  (  Dryilen), 
x'iridu  dawn  li  mgienen  ?  have  this  in 
your  hand  and  don*t  let  it  drop  More  I 
tell  you^  ħa,  żomm  (akbàd)  din  fidec  u 
terħix  kabel  ma  nghejdlec ;  what  will 
you  have  for  theee  books  f  x*  titlob 
(chemm  trid)  ta  dawn  il  cotba?  ;  there^ 
thou  /iost  it!  (Shiikeapeare,  Richard 
III J^  hemm  int,  gibtha  (ktajt);  he  has 
neither  Latin^French^or  /to/uiH»(Shake- 
Hpeare,  Mercliant  of  VeniceJ^  u  la  jaf 
(jifhem)  bil-Latin,  u  la  bii  Francis  u 
i-ankas  bit-Taljan;  have  at  a  thing^ 
tibda,  tati  bidu,  tipprova,  tittanta; 
have  at  it^  then,  CShakespeare,  Cym- 
belineJt  ibda,  roela ;  have  at  a  person^ 
tħebb  għall,  taħbat  għal ;  have  at  him 
with  a  down  right  blort^  (8hiik»*8pi*arP, 
Ilenry  VI j,  ħebb  ghalih  b'dakka  ta 
ponn  mill-ewwel ;  to  have  away^  tneh- 
ni,  tisbarazza ;  to  have  a  person  out^ 
tiddwella  ma  bniedem  ;  to  have  it  out 
with  a  person,  tchellem  bniedem  u 
tghejdiu  ċar  li  ghandu  tort  (tatih  ħaela 
jew  iċ^-anfru  bla  biża  ta  xejn) ;  /  liad 
better  go^  aħjar  immnr,  (  had  rather  ^o^ 
actar  jakbilli  immur  ;  to  liave  nothxng 
for  it,  ma  tistax  tagħmel  ħaà*oħra ; 
he  had  nothing  for  itbut  to  disperse  his 
army^  ma  satax  jaghmel  ħaġ'onra  ħlief 
ixerred  in-nies  li  cheliu  tc&t  1-armi ; 
/  have  this  from  a  very  good  source^ 
jena  naf  dana  minn  banċla  tajba ;  to 
have  a  thing  by  heart,  tcun  taf  ħaġa 
bl-amment. 

Ħavblbss  '  li  għandu  wisk  ftit,  li 
xejn;  b'xejn;  li  ma  għandu  xejn;  Uiough 
a  m^  be  haveless  yet  shall  he  not  by 
theft  steal,  (Gow?r),  għad  illi  il  bnie- 
dem'ma  icollu  xejn  ma  għandux 
jisrak. 

Ħavblook  '  dic  il  biċċa  drapp  etc. 
mi^uġa  il  barra  ma  elmu  etc.  biex 


tilka  ix-xemx  għar-ras  minn  wara  għal 
fuk  il  għonk. 

Havbn — port,  marsa,  dahla  fil  baħar 
fejnjistchennujewjidhlugħar-rdossetc. 
il  bastimenti ;  tistchen,  tidħol  Tport 
għar-rdoss  etc. 

Havbnaob  -  ħlas  (  dritt )  tad-dħul 
fport. 

Havbnbr  jew  Ħabbour  Mastbr  — 
captan  jew  Suprintendent  tal  port. 

Havbnbt — port  żgħir. 

Havbr  — min  (dac  li^  għandu;  valour 
is  the  chiefest  virtue,  and  most  dignijies 
t/ie  liaver^  (ShxkenpHar,  Cariolanus  J^ 
il  ħila  (l-almu  eto  hialewlenjiavirtu 
u  tgħalli  lill  dac  li  icollu  (jew  għandu) 
minnha. 

Havbr  —  ħafur  (  żerrigħa  ) ;  haver 
breadf  ħobż  tal  ħafur  etc.  (li  stess  bħal 
oats). 

Havbr  -  titchellein  addoċċ ;  ta  ibleħ, 
minn  għajr  sens,  ta  balalu,  bla  su- 
gu  etc.;  he  just  havered  on  ahout  it  etc.^ 
(Seutt),  għadu  cbemm  chien  jitchel- 
lem  ta  veru  ibleħ  fuk  dana. 

HwBRBT  -bniedem  nofsu  ibleħ,  bla 
melħ,  li  ma  tantx  ghandu  għakal 

Havbr  mbal  (f  Ioc  oatmeal)  —  ichel, 
tisjir  jew  minestra  bit-tkiek  tal  ħafur. 

Havbrsaok  —  barżacca  (ghal  ħobs) 
jew  ir-razion  tas-suldati  jew  ghal  l-ar- 
tillieri  biex  jeħdu  fiha  porvli  etc.  għal 
tir  ta  camm  mil  cazxa  tal  munizion 
ghal  canun. 

Havbrsian-oanals  —  canali^  tokob 
jew  hofor  li  hemm  fii  ghadam  ii  min- 
nhom  jgħaddi  id-d^mm  etc.  hecc  msej- 
ħin  għal  Ilaver  l-ewwei  wieħed  ii  ra- 
hom  jew  sabhom. 

Havbr  stbaw  —  ittiben  (zooc)  tal 
ħafur. 

Havil—  xorta  ta  granċ  żgħir. 

Havildar  —  surgent  fl-armata  In- 
diana. 

Havino  —  posjsessioni ;  li  wi^ed 
ghandu  jew  ioollu ;  qualità,  doti  li 
wieħed  icollu  jew  li  bihom  icnn  mżej- 
jen  ;  rghib ;  /  wish  the  having  of  t7, 
nixtiek  nippossedih  ( li  icolli  lilu  etc. ), 
(Shakeapear,  Pericles) ;  she  is  endowed 
with  the  mrest  havings^  hia  mżejna 
bl-isbah  doti  jew  qualità ;  Martha  was 
sorry  to  think  that  Jane  was  so  having 


Digitized  by 


Google 


HAV 


-  626  — 


HAW 


(G.  Elliot,  Middlemarcli),  Marta  għe- 
liet  xħiD  tara  lill  Ġanna  hecc  rgħiba. 

Havinob— mgiba  ;  lis  wanis  to  leam- 
U8  better  havings^  (  Scott,  liob  Roy  ^, 
irid  igħallimna  mgiba  abjar. 

Havoo— kirda,  tħarbita,  ħsara;  tek- 
red,  tħarbat,  tagħmel  il  ħsara^^ui^ 
diseaee  played  a  ead  havoc  there,  dic  il 
marda  ghamlet  (chienet  caġan  ta)  kir- 
da  cbira  hemm  ;  sueh  Iiavoc  must  have 
excited  dieguBt^  ( llacaul»y  ),  tħarbita 
bħal  din  tat  sgur  dispiacir ;  to  waste 
andliavoc  Yonder  TForMy/llllton,  Pa- 
radise  Lostj^  tekred  u  tagħmel  il  ħsa- 
ra  fid-dinja  1-oħra. 

Havrbsaok— ara  haversack. 

HAW-ġardin,  ġardina,  ghalka  żghi- 
ra  li  icnn  bemm  ma  dar ;  wied  żg&r ; 
marda  tal  għajnejn  fi£-żwiemel ;  tem- 
tim,  żamma  ta  Isien  fil  cliem  ;  titchel- 
lem  bit-temtim,  jew  donnoc  tibża  toħ- 
roġ  il  cbelma  sewwa ;  tlaklak  fil  cliem; 
after  a  liille  humming  and  liawing  upon 
it  he  agreed  to  undertake  ihe  job^ 
(l^'Estrange),  wara  ftit  tghemghim  u 
tlaklik  fid-discors  iccuntenta  li  jagħ- 
mel  ii-xoghol. 

HAWAiN-tal  Gzira  Hawaj  (fl-Ocea- 
nu  Facificu  ta  Isfel)  wieħed  mil  Ozira 
Hawaj  jew  Hawajjan. 

Hawbuok — pulcinell ;  wieħed  li  idaħ- 
ħac  in-nies  bih. 

Hawbubitb  —  disclu,  bniedem  bla 
condotta  li  jiggerra  Ijeli  sħah  barra 
fit-torok  jinsnlta  in-nies. 

Hawfinoh—  il  għasfur  taż-żebbuġ, 
jew  trumbettier  (għaBfur). 

HAWHAw~fo88  moħbi  li  ma  jidhirx 
ħlief  meta  tasal  fukU;  tidħac  goff, 
tidħac  tghajjat. 

Hawk  — 8eker,  bies;  wieħed  li  jilhak- 
lu,  li  ikarrak  bic ;  pala  ghat-tajn  tal 
bajjada  jew  caħhala  ( dic  li  iżommu 
f  idhom  bit-tajn  fukha  għat-ticħil ) 
takbad  it-tajr,  tmur  il  caċċa  bil  bies; 
tittajjar  (ittir)  bħàl  bie8,  tbiegħ  bl-im- 
nut  fit-triek  ;  tkaħkaħ  biex  takla  jew 
takta  bżiek  jew  bili ;  takla  jew  takta 
bili  jew  bziek;  ixxerred,  ixxandar  (ħa^a) 
ma  cullimchien  ;  beware  of  him,  hexsa 
hawk,  okgħodlu  attent  dac  eeker  ( jid- 
hac  bic ) ;  the  plasterer  had  the  hawk  in 
his  left  hand  whUe  with  his  right  was 


wielding  on  tlie  trowel,  il  caħħàl  Cbaj- 
jàd)  chellu  il  pala  tat-tajn  f  idu  ii-xel- 
lughija  wakt  li  bil-leminija  chien  jim- 
maniġġa  ( jaħdem  bil )  cazzola;  here 
every  day  he  hunted  and  hawked  at,  tlie 
river,  (Berners),  hawn  hua  cull  jum 
chien  jigi  ghal  caċca  (bil  bies)  hdejn 
ix-xmara;  when  a  hawker  hawks  his 
wares  ete.^  (TenDyson,  the  Blackbird)^ 
meta  bejjigh  fit-torok  ibiegħ  bl-imnnt 
1-affarijiet  li  icollu  (ghal  bejgħ) ;  to 
couqh  and  hawk  etc ,  (Bf  ron),  jieghol  u 
ikaħkiA  biex  jakla  jew  jakta  bżiek  jew 
bili  etc. ;  to  liear  his  praises  liawked 
aboutf  fSwlft,  Afriendly  apology),  ti- 
ema  il  ftaħir  tiegħu  mxerred  (  mzan- 
dar )  ma  cullimchien. 

Hawk  bill— xorta  ta  tnalja  bit-truf 
tagħha    bħal  mnnkar    il  bies  ( biex     ' 
iżommu  xi  afiarijiet  li  iridu  jistanjaw 
bix-xuxxarell.) 

Hawkboy— it-tifel  li  icoUn  mie^ħu 
il  bajj&d  jew  il  caħħàl  biox  igħejnu 
(ikegħdlil  it-tajn  fuk  il  pala J 

Hawk's  btll— ffl-arloġġ>  li  scappa- 
ment. 

Hawkbd— milwi,  mgħawweġ,  li  gej 
bħal  ganċ  jew  munkar  il  bies 

Hawkbb  —  bejjegħ  (  bli  mnut )  flt- 
torok ;  tal  cobob  u'il  marelli;  min  imur 
il  caċċa  tal  biee ;  min  jakbad  il  caċċa 
bil  biee ;  xorta  ta  bastiment  tal  kluħ  ; 
hisfather  is  a  hawker^  missieru  ibiegħ 
fit-torok. 

Hawkby—  xorta  ta  logħba  li  tin- 
tlaghab,  bħal  polo^  bil  ballun  u'l  bsaten. 

Hawkbybd— li  għandn  ghajnejh  ja- 
raw  dake  ta  eeker ;  għajnejn  ie-eeker, 
wieħed  li  jara  sħiħ  (ferm.) 

HawkibO'ow  hawkby) — bakramteb- 
bgħa  bl-abjab ;  bakra  sewda  li  icbllha 
faxxa  jew  rokgha  bajda  f  wiċċa ;  stu- 
pidu,  naġa  belgħa. 

Hawking  —  caċċa,  kbid  il  għasafar 
jew  it-tjur  bil  biee  jew  bl-iskra  mħar^ 
gin  għall  apposta. 

Hawkish— -bħal  seker  jew  biee. 

Hawkit  —  bhejjem  (  bakar  etc  ) 
b'wiċċhpm  abjad,  b'wiċċhom  mtabba 
bl-abjad. 

Hawkmoth— il  baħrija. 

Hawk  nobb— mnieħer  li  gej  bbal  ta 
pappagall ;  min  għandu  mniàru*  gej 

79 
Digitized  by  VnOOQ lC 


HAW 


—  626  — 


HAZ 


bħal  tal  pappagall.;  a  ħawknoaed  per- 
son^  bniedem  (  ragel  etc.  )  li  ghanda 
mnieħra  bħal  ta  pappagall. 

Hawk  wbbd — naxix  ħażin  lijicber 
fak  xi  ħitan,  swar  eto.  ( ighejduIhA 
ucoU  iMwk'e  beard.) 

Hawsb— cabia,  it-tokba  tal  cubia; 
Haxose'holes^  it-tokob  tal  cabia  minn 
fejn  tghaddi  il  catina  tal  ancra;  hawse^ 
chif  ican  kieghed  sorġut  bastiment  li 
icun  ancrat  mil  poppa  u  mil  prua  (bhal 
ma  hi  il  Hibemia) ;  il  bogħod  li  icun 
hemm  mill  prua  tal  bastiment  sal  an- 
cri  li  bih  icun  Borġut. 

Hawsb  bao  —  xcora  etc.  tal  luna 
mimlija  bli  stoppa  biex  isoddu  biha 
it-tokob  tal  cubia  f  xi  maltemp  għal 
baħar. 

Hawsb  blook  ( jew  HAwsB-PLua,  jew 
buoklbb)— tappiera  għal  cubia. 

Hawbb-bolstbb  —  il  fallacchi  ( twa- 
vel)  ta  fuk  n  taħt  il  cubia  (il  ħadid  etc. 
oħxon  ta  ma  dwar  il  cubia. 

Hawbb-holb  —  it-tokob  tal  cubia 
(minn  fejn  tghaddi  il  catina  etc.  tal 
ancra.) 

HAWSB-piBOB-il  bardnell  (faxxa  tal 
fallacca  etc.  j  fejn  icun  hemm  it-tokob 
tal  cubia. 

Hawbbr— gherlin. 

Hawthobn  —  żgħarun  jew  anżalor 
salvaġġ  (iBem,  xorta  ta  siġra  jew  pian- 
ta.) 

Hawthobn  fly— xorta  ta  duda  ( in- 
Bett.) 

Hat— ħuxlief ;  ħaxix  li  icun  kiegħed 
jicberjew  tiela;  hajt  (ta  għalka)tal 
ħaxix ;  burdura  jew  zouc  mwahħlin 
flart  dwar  xi  ħaġa  li  iseryu  bhal  ħajt 
biex  ma  tistax  tghaddl ;  xorta  ta  żifna 
(bħal  dura  durella);  xibca  (  nsib  għal 
kbid)  tal  fniec;  tonsob  jew  takbad  il 
foiec  bix-xibca  ;  to  make  hat/,  torbot 
(taħsad  etc.^  il  ħuxlief ;  mate  àll  men 
meet  on  the  green  haj/,  (Wycllflfe),  ġa- 
għal  in-nicB  collha  jinġabru  fuk  il  ħa- 
xix  (hemm  fejn  tiela  jew  kiegħed  jicber 
il  ħaxix) ;  to  make  a  fence  as  it  were  of 
hay  or  o/ pal%8ade(P.  Mollaod),  tagħ- 
mel  ħajt,  ngħejdu  aħna  bil-lasti  (pali) 
mwi^lin  (wekfin)  fl-art ;  FU  play  on 
the  tabor  and  let  them  dance  the  hay 
(Sbakespear,  Love's  Labour  bstj^jena 


ndokk  it-tamburlin  ( ir-rambaba  )  u 
erħilhom  jisfnu  il  hay  :  we  set  our  hays 
/or  conies,  nBabna  ix-xbiec  għal  fniec 
(għal  fenec) ;  to  make  hay  while  the  sun 
shines,  tipproGtta  ruhec  mill-occasioni; 
make  hay  while  t/te  sun  shines,  my  boy^ 
isBa  waktec,  ibni,  lAdem  titlifx  dan  iż- 
żmien. 

Hat  band— rb&t  għal  kattiet  tal  ħu- 
xlief. 

Hat  bibd— il  beccafic  jew  il  bufula. 

Ħat-bote— għata  ta  njam  (zcuc  jew 
pali  etc.)  li  jintgħataw  mil  proprieta- 
riu  lill  bidwi  etc.  biex  bihom  italla  jew 
jirranġa  hitan  jew  burdura  għal  ghal- 
ka ;  multa  għal  (flus  li  icoUom  iħalBu) 
dawc  li  jagħmla  ħBara  fil  hitan  tal 
ghelieki. 

Hat-oook— munzell  ħaxlief  f  ghalka. 

Haw-orobibb— ara  hay-rake. 

Hat-outtbr  —  macna  għat-taktigħ 
rkik  tal  ħuxlief. 

Hatdbnitb  -xorta  (ieem)  ta  mine- 
ral  li  jnsab  fl-artijiet  tal  Baltimore 
(America). 

Hatbsitb— isem  (xorta)  ta  mineral 
li  jinsab  fil  Peru  (I-America  ta  iBfel). 

Hatfibld  —  għalka  bil  ital)  ħu- 
xlief. 

HATiNa— rbit  tal  ħuxlief. 

Hatino-timb  —  żmien  ħsad  il  hu- 
xlief. 

Hatknifb— mingel  Csicchina)  għal 
ktigħ  il  ħuxlief. 

Hat-loft— għorfa  għal  ħażna  tal 
ħuxlief. 

ĦAT-UAiDs—iBem  ta  pianta. 

Hat-makbb  —  min  jakta»  inixxef  u 
jorbot  il  huxlief ;  xorta  ta  żifna  tan- 
nicB  (Inglisi)  campanjoli. 

Hat-makino— il  hsid,  nxief,  rbit,  u 
ħżin  tal  huxlief. 

Hatmow    Imunzell    katet  tal  ħu- 

Hatstaok  /  xlief . 

Hatbtack-boilbr  -;-.xorta  ta  calda- 
run  (ta  li  steam)  màgħmul  għoli. 

Hatbtalk  —  ħaxix  niexef,  zocc  tal 
ħaxiz  niexef. 

Hatthorn— ara  Hawthom. 

Hattoritb — xorta  ta  gebel  (  mine- 
ral). 

HAZARD-Iogħba  (bid-dadi);  pericu- 
lu ;  cumbinazioni  ( logħba  );  tilgħab, 


Digitized  by 


Google 


tiAŻ 


—  62*?  — 


fi£A 


tisBOgra  ;  a  service  o/  some  hazard  muat 
be  rendered  io  ensure  mccessj  zi  xorta 
ta  xogħol  tal  periclu  bemm  bżonn  li 
isir  biex  wieħed  jirnexxilu  dao  li  għan- 
du  jaghmel ;  life  is  a  hazard^  CBjron), 
ħajjitna  hia  loghba ;  to  run  tlie  luizard^ 
tisBOgra,  tirriscbia;  they  ran  the  hazard 
of  the  battky  issagraw  il  battalja ;  1 
pray  you  tarry;  pausea  day  or  two 
before  youhazardj  (HhikeHpeħr^  Mer- 
chant  of  Venice),  nitolboc  stenna  ftit ; 
żomm  ġurnata  jew  tnejn  kabel  ma 
tissogra ;  a  winning  hazard,  (fil-logħob 
tal  b^jard)  meta  dac  li  icun  jilgħab 
idahħal  fil  borsa  ( tal  mejda  )  il  boċċa 
jew  bilja  li  icun  irid ;  a  losing  hazard^ 
meta  il  bilja  li  icun  irid  idaħħal  (dac 
li  icun  jilgħab  il  biljard)  ma  tidħollux. 

HAZARDABLB->ta  min  jissugrah,  tas- 
sugrar,  ta  min  jilghabu. 

Hazarder— min  jissogra  jew  jilgħa- . 
bha ;  min  jippericula. ' 

Hazardizb— periclu,  tiġrif; 

Hazardous— collu  periculi;  milghub. 

HAZARDousNBss—pericIu,  loghba. 

Hazardrt  —  logħob  tar-rest  (  għal 
flus  ). 

HAZB—ċpar  ;  dlam,  dalma ;  tbażza ; 
it  hazesf  nieżel  iċ-ċpar  (hemm  iċ-ċpar). 

HAZBL-si^ra  tal  gellewż;  lewn  il 
gellewża ;  tnuxef  (tonxor  j  il  ħwejjeġ 
tal  ħasla. 

Hazbl-bush— siġra  tal  gellewż. 

Hazel  bybd  —  li  ghandu  ghajnejn 
(bil  ghajnejn^  lewn  il  gellewża. 

Hazbl  nut— -gellewża. 

Hazinbss — ċpar;  he  could  not  see 
halfa  mile  by  reason  of  ihe  haziness  of 
ihe  weatherf  ma  satax  jara  nofs  mil 
kuddiemu  mhabba  fiċ-ċpar  (  billi  it- 
temp  chien  mċajpar ). 

Hazlb— ara  Hazel. 

Hazy  —  mċajpar,  biċ-ċpar ;  m'hux 
ċar ;  he  has  only  a  hazy  noiion  of  t/iese 
ihingSf  għandu  idea  confusa  (  m'hix 
ċara  sewwa  )  fuk  dawn  il  hwejjeġ  jew 
I-affargiet. 

Hb— hu,  hua  ;  dac  li  (dac  il  bnie- 
dem  ) ;  min ;  he  speaks  English  well^ 
hu  jitchellem  bl-Inglis  tajjeb;  /  am 
he^  that  unfortunatehe,  (Shakespear, 
As  you  like  it)j  jena  hu,  jena  hua  dac 
li  Bventurat  (dac  li  mseichen)  ;  he  who 


is  bom  to  be  hangedwill  never  be  drown* 
edf  min  ghandu  imut  bil  pesta  ma 
hemx  barracca  għalih  ;  if  I  was  he^  li 
cont  f  locu  (li  cont  minnu) ;  he^  kabel 
xi  nom  turic  li  hu  ir-ragel,  bħal  :  goat 
mogħza,  he-goat  bodbod. 

Qbad  -ras,  bidu,  titlu  (  ta  ctieb ) ; 
rajjes,  cap,  principal ;  divisioni,  taksi- 
ma,  tuppan ;  il  għatu,  cuperċ  (  bħal 
lembnt)  ta  lambic  jew  ta  mithna  tar- 
riħ ;  prua ;  ewlieni,  prim  ;  tmixxi,  taħ- 
chem  ;  tibda  (toħroġ  jew  icolloc  bidu); 
tkaċċat  il  friegħi  tas-siġar ;  takta  ir-; 
ras  ;  he  losi  his  head,  tilef  rasu ;  I  oanU 
beat  this  oui  ofhis  headj  ma  nistax  in- 
neħħilu  dana  minn  rasu ;  it  is  quiie 
gone  out  ofmy  head^  insejt,  ħareġ  minn 
rasi  għal  coUox ;  as  big  as  the  head  of 
a  pin,  daks  ras  ta  Iabra;'/itf  aie  a  whole 
head  of  garlick,  chiel  ras  tewm  shiħa ; 
on  Ihe  obverse  of  the  neu^  sovereign  you 
see  (Jie  head  of  ihe  King  and  on  the  re^ 
verse  vou  see  Si.  George  on  the  Dragon^ 
in-nanħa  I-waħda  tal  lira  il  ġdida  tara 
wiċċ  ir-Re,  u  in-naħħa  I-oħraSan  Gori; 
f uk  iż-żiemel ;  we  had  iopay  iwo  shil' 
lings* per  head,  chelna  innalsti  żewġ  xe^ 
lini  ir-ras  (cull  wieħed) ;  they  were  io 
meet  at  ihe  head  of  ihe  river,  'chellhom 
jiltakgħu  fil  bidu  tax-  (minn  fejn  tib- 
da  ix- )  xmara ;  what  is  ihe  head  of  the 
bookf  xinhu  it-titlu  (I-isem)  tal  ctieb  ; 
who  is  the  head  of  the  Deparimentt 
min  hu  il  cap  tad-Dipartiment  ?  he  is 
ihe  head^  hu  ir-rajjes  ( il  cap  jew  il 
principal ) ;  ffis  Holiness  t/ie  Pope^  or 
the  Supreme  Poniiff^  is  the  Head  of 
ihe  Caiholic  Church,  II  Papa  hua  il 
cap  ewlieni  tal  Cnisia  Cattolica ;  his 
divisions  are  in  thtee  heads,  (  Shakes- 
poar,  HenryV)^  in-nies  li  għandu 
taħt  I-armi,  jew  it-truppi  tiegħu,  huma 
mkassmin  fi  tlieta  (bi  tliet  taksimiet); 
he  broke  tlie  head  of  i/ie  cask  tn,  tafa 
gewwa  it-tuppan  tal  bittija  ;  t/ie  wind 
blew  off  the  head  of  ihe  milly  ir-riħ 
tajjar  il  cuperċ  (cappell  etc.)  tal  mit- 
ħna ;  we  Jiave  said  enough  about  ihis 
Jiead^  tchellimna  (għedna)  biżżejjed  fuk 
dan  il  cap  (suggett  etc.);  he  is  at  ihe 
head,  hu  Kuddiem  (l-ewlieni ;  il  prim); 
/le  was  selected  io  head  tlie  rioi,  hu  già 
magħżul  biex  imixxi  ix-xewwiexa ;  t/ie 


Digitized  by 


Google 


fiElA 


—  626  — 


fifiA 


wind  heada  a  ship^  ir-riħ  kiegħod  jaħ- 
ohem  il  bastiment  (jagħfsu  in  prua) ; 
the  broad  river  t/iat  heada  in  tlie  high 
maunt,  ix-xmara  wiesgħa  li  għandha 
bidu  (li  tibda  jew  toħroġ)  mil  munta- 
nia  għolia ;  t^  mat/  be  neceaeary  to  head 
the  trees  too^  sometimee^  (  Mortimer, 
Hmbandry)^  icun  hemm  bżonn,  xi  dra- 
biy  li  tkaċċat  is^siġar  ucoll ;  head  and 
hang  all  that  offend  that  way,  (Shake- 
spttHf,  Meaeure  for  Measure),  akta  ir- 
ras  u  għallak  lill  dawc  collha  li  jagħ- 
mlu  hecc ;  by  gallies  with  brazen  heads 
she  might  transport  over  Indus  at  once 
800,000  soldier8,{KHUieh)M  xwieni  bil 
prua  tal  bronż  jista  jeħu  (il  bastiment) 
fl-InduB  fuk  it-tliet  mitt  elf  suldat; 
head  and  ears,  colloc  chemm  int  (minn 
fuk  sa  isfel,  minn  rasec  ea  eakajc ) ;  to 
be  head  and  ears  in  debt,  tcun  mixwi 
bid-dejn ;  he  is  over  head  and  ears  in 
debtf  għandu  dejn  chemm  jasa  gildu  ; 
head  and  shoulders,  minn  li  spallejn  il 
fuk  (tul  jew  għoli)  ;  he  is  head  and 
shoulders  taller  than  you,  itwal  minnec 
minn  spallejh  il  fuk  ( jecol  minn  fuk 
rasec^;  by  heqd  and  shoulders,  bis- 
Bewwa  jew  bid-dnewwa.(bil  fors) ;  o/ 
his  (her  ^.)  head,  minn  rajh  ( minn 
rajha  etc.);  head  or  tailf  wiċċ  jew 
regina  ?  (  hecc  igbejdu  dawc  li  jilgħa- 
bu  il  flus  jew  icechċcuhom) ;  neither 
head  or  tail^  u  la  cap  u  I-ankas  cuda 
fu  la  ħaġa  u  l-ankas  ohraetc.) ;  /  can- 
not  make  either  head  or  tail  ofhim,  ma 
nistax  nifhmu ;  ma  naf  xejn  x*irid 
igħejd;  by  the  head,  mgħaddas  mil 
prua  (  bastiment )  ippruwat ;  head  to 
wind,  prua  ghar-r^  ;  to  his  head^  f  wiċ- 
ċu  ;  /  said  so  to  his  head,  għedtlu  f  wiċ- 
ċu,  ma  kgħadd  nibgħatulu  ma  hadd  ; 
to  turii  /lead,  iddawwar  denbec  (wiċċec) 
jew  tmur  minn  fejn  gejt ;  to  give  head, 
terħi  ir-riedni,  titlak  etc. ;  he  gave  his 
horse  the  head,  rħielu  ir-riedni  iż-żie- 
mel  (  rħielu  imur  jiġri  fejn  irid  )  ;  to 
come  to  a  head,  issir  (  bħal  meta  isir 
musmar  jew  tumur  meta  jaeal  biex 
jinfetah) ;  t/iis  boil  /las  come  to  a  /lead, 
it  must  be  cut,  dan  il  musmar  sar,  hemm 
bżonn  niftħuh;  to  eat  one*s  /lead  off,  ma 
taghmel  xejn,  (tiecol  bataU;  ^<<^  /lorses 
were  eating  their  heads  off  at    livery 


(Parker  Gi\\\mQT^,Oreat  T/drst  land)^ 
iż-żwiemel  taghna  chienu  kegħdin  je- 
clu  batal  ma  jagħmlu  xejn  hemm  fli 
stalla ;  to  gat/ier  /lead,  taghmel  il  cu- 
raġġ,  tieħu  irrruħ  ;  to  make  head,  tir-- 
resisti  iżżomm  jebes  sa  chemm  jirnex- 
xilec  li  trid  tagħmel ;  to  draw  to  a 
/lead,  ticcompendia  (tagħlak)  discors; 
to  hit  t/ie  nail  on  t/ie  /lead,  tolkot,  tin- 
zerta,  takta,  iggib  ħaġa ;  you  are  the 
only  one  t/iat  /lave  /lit  i/ie  nail  on  t/ie 
head,  inti  biss  gibtha  ( inzertajtha, 
ktajt  etc). 

Head-achb— ugigħ  ta  ras  ;  1  /lave  a 
head  ache,  għandi  ugigh  ta  ras. 

Ħbad-attirb  —  Ibies  (  ħwejjeġ  ta 
Ibies)  għar-ras  (għal  fuk  ir-ras). 

Hgad  band  —  faxxa  għar-ras,  rbit, 
turbant  etc. 

Hbad  BOARD—tavIa  ta  ras  is-sodda, 
testiera. 

Ħbad  BouND— b'rasu  marbuta,  bit- 
turbant. 

Hbad-ohbbsb  —  pulpetti  tal-Iaħam 
tar-ras  u  is-sakajn  tal  majjàl. 

Hbad-oloth— xhII  etc.  għal  fuk  ir- 
ras. 

Head-dbbss  —  dafra;  ornamenti 
ħwejjeġjew  affarijiet  għar-ranġar  ta 
(biex  wieħed  iżejjen)  ir-ras ;  toppu  etc. 
tal  ghasafar  (li  icollbom  f  rashom  il 
għasafar  rgiel) ;  among  birds  the  males 
very  often  appear  in  a  most  beautiful 
/lead'dreÀS,  weat/ier  it  le  a  crest,  a  comb, 
a  tuft  of  feat/icrs,  (Adillsoii),  fost  il 
għasafar,  irgiel  I-actar  jidru  (jingħar- 
fu)  b'toppu  sabiħ  fuk  rasbom,  u  dana 
icun  sewwa  għalla,  u  sewwa  kabda, 
jew  troffa,   rix. 

Hbadbd  -bir-ras  ;  bVas ;  bil  ponta 
bit-tarf;  iccmandat,  immixxi,  li  ghandu 
bi  cmand  ;  clear-headed,  bravu,  b'rasu 
(li  għandu  rasu)  tajba ;  t/àck  /utaded,  li 
għandu  rasu  jebsa,  stupidu;  iron  /leaded 
bars,  lasti  bit-tarf  (bil  ponot^  tal  ħa- 
did;  t/iey  were  head^d  by  t/ie  two  brot/iers, 
chienu  immixxia  ( iccmandati )  jew 
chienu  taħt  il  cmand  ta^«-żewġt  aħwa. 

Hbadbr— tar-ras ;  ilcap;  ta  kud- 
diem;  tefgħa  xeħta,  il  kuddiem  ;  can- 
tun  etc.  (fil  bini)  mkiegħed  mir-ras 
mal  ħajt. 


Digitized  by 


Google 


mA. 


-626- 


Mk 


Hbad  fast —gherlin  li  jorbot  (iżomm 
marbot)  bastiment  mil  prua  għall-art. 

Ħbad  firbt  —  għar-rasu  ;  he  tumhled 
out  head  first^  waka,  baka  sejjer  (jit- 
gherbeb)  għal  rasu  (rasu  l-isfel). 

IIbadful— chemm  tati  ir-ras  (għa- 
kal  etc.)  ;  ^'^^  undertake  with  a  hand- 
ful  of  eilver  to  huy  a  headful  oj  wit  at 
any  time,  (Poril,  '7i«  Pity)^  nippre- 
tendi  (irridj  li  b'mimli  id  Sdda  nixtri 
mimli  ras  (cbemm  tasa  rasi)  ghakal 
cull  meta  ncun  irrid. 

Ħbad  gabglb  —  isem  ta  marda  fil 
bhejjem. 

Ħbad  gbar  —  armàr  (affarijet)  tar- 
ras  ;  il  brilja,  testiera  etc.  ta  żiemel. 

Head  hung— bil  kalb  dejka,  b'kalbu 
dejka;  beżgħan  ;  bil  jes  maktugħ  ;  gen- 
tlemen^  be  not  head-hung^  (Slilrley), 
Binjuri,  la  taktghux  kalbcom. 

Hbadily — ta  ibleħ,  ta  wieħed  bla 
ghakal  jew  bla  raB ;  addoċċ ;  chif  gie 
gio. 

JIbadinesb— 'għaġġla,  tferfix. 

Hbading— bidu,  ras,  il  bidu,  ir-ras 
I-intestatura ;.  ir-ragħwa  li  icun  hemm 
fwiċċ  il  flixcun ;  it-titlu  jew  I-iBem  tal 
ctieb  li  icun  hemm  fuk,  fil  pagini  tal 
ctieb ;  taħlita  ta  xebb  il  ġmiel  u  vitriol 
li  jagħmlu  mal  birra ;  li  njam  tat- 
tuppan  ta  barmil  jew  bittia  ;  is-Biniali 
tal  giogdifogu  (xi  murtar,  suffarell  etc. 
li  jatu  kabel  ma  jibda  il  giogdifogu) ; 
(fil  bini),  rjuB  tal  cantun,  filata  ta  can- 
tun  bi  rjus  maħrugin  (mkabbżin)  ftit 
il  barra;  tixlil  (biex  wieħed  iżomm 
sinjal  fejn  għandu  iħit). 

Hbading  oiroler— biċċa  għodda  tal 
buttàr  biex  biba  ifassal  it-tuppan  ta 

bittia. 

Hbading-coursb  —  filata  cantuni 
mkegħdin  mil  wisa  jew  ħxuna  tal  fi- 
lata,  bir-ras  mkabbża  jew  maħruġa  il 
barra. 

Hbading  KNiFB-Bicchina  tas-sillar 
għat-titkib  fil  gild ;  biċċa  ghodda  (sic- 
china)  tal  cnnzaturi  tal  gild,  ghal  brix 
tax-xagħar  mil  gild  ;  biċċa  għodda  tal 
buttara,  bhal  bokxiex,  ghaċ-ċanfrin 
tat-tuppan. 

Hkading-maohinb— macna  ghal  ħruġ 
tar-rjus  tal-Iabar  (tarras). 

Hbading  tool  —  biċċa  ghodda  ta 


ħaddieda  biex  jaghmlu  rjus  tal  Juc- 
chetti,  firrolli  etc^ 

Hbadknot  —  rabta  (rbit)  ghar-ras; 
xorta  ta  ċoff  taż-żagarelli  li  jaghmlu 
jew  jorbtu  frashom  in-nisa. 

Hbad-laob  —  żagarella  ghar-(  tar-) 
ras. 

Hbad  land— cap,  promontoriu,  biċ- 
ċa  art  maħruga  il  barra  ġħal  baħar ; 
biċċa  art  (ħamrija)  fgħalka  li  ma 
tcunx  milħuka  bil  monriet  (ghaliex 
tigi  fir-rocna  jew  fras  il  għalka). 

Hbad-lbdgb— muxxillari ;  bħal  ħer- 
ża,  rpar,  dwar  buccaport  ta  bastiment. 

Hbadlbss  —  bla  ras  ;  b^rasu  mak- 
tugħa ;  bla  cap ;  bla  moħħ  ;  bla  għa- 
kal,  ibleħ  ;  that  headless  man  I  thought 
had  been  my  Lord^  (Shakespear,  Cym- 
beline)^  dac  ir-ragel  b'rasu  maktugħa 
(jew  bla  ras)  jena  ħsibtu  is-sinjar,  cap, 
tiegħi ;  they  rested  not  until  i/iey  had 
made  t/ie  empire  stand  headlese  about 
sei^enteen  years,  (Ualeigh,  Ilistory  of 
the  World),  ma  chellhomx  mistriħ  (ma 
kagħdux)  kabel  ma  raw  i-imperu  bla 
cap  (bla  Be  etc )  ghal  sbatax  il  sena 
sħaħ  ;  ihis  is  what  I  call  the  work  ofa 
headless  man^  dana  nghejdlu  jena  xo- 
għol  (^għamil)  ta  bniedem  bla  għakal 
(bla  moħħ). 

Hbad-linb— I-ewwel  vers,  it-titlu,  ta 
ctieb,  f  pagina ;  ferituri,  ic-cimi  ta  fuk 
ta  kluħ  li  bihom  jorbtuh  mal  pinnur. 

Hbadlong— ghar-rasu,  rasu  l'-isfel  u 
sakajh  il  fuk ;  mifxul ;  mcħaġġel,  miġ- 
nun,  mferfex ;  bla  ghaKal ;  wiekaf, 
m'hux  wieti ;  b'fixia,  b'ghaġġia  cbira ; 
ta  mferfex  ;  bħal  miġnun ;  he  fell  head 
long^  waka  Tmar)  għar-rasu ;  he  is 
runnina  headlong  to  ruin,  sejjer  lura 
bil  gin  (bis-sigħat) ;  torn  by  lieadlong 
torrentSy  (llacaalay,£fi«^  of  Englandjy 
mchisser  minn  currenti  ta  ilma  (we- 
dien)  li  neżlin  ji^ru  b*siAħa  cbira. 

Hbad  loubb— duda  tar-ras  (kamla). 

Hbad-lugged  —  miġbud  bil  herra 
jew  bis-salt. 

Hbad-man— cap,  suprastant  ("igħej- 
dulu  ucoll  leading  man  jew  charge  num). 

Hbad-mabtbr  —  Burmast  prinoipali 
fcap)  ta  Scola. 

IiBADMOST— ta  kuddiem  nett ;  the 
headmost  horseman  rode  alone^   (8cott| 


Digitized  by 


Google 


ħfiA 


-  Ġ80  - 


^EA 


Lody  of  the  LakeJ^  ir-ragel  ta  fak  iż- 
żiemel  ta  kaddiem  nett  ( 1-ewweI  wie- 
ħed )  ohien  riecheb  waħdu. 

Head  mould  —  ii  għadam  tar-ras 
(chif  narawh  f  ras  ta  mewt ). 

HBAD-MOULDn;a  —  forma  (  disinn  ) 
għal  fuk  bieb  jew  tieka. 

Hbad-pan— li  Bcutella  tar-ras  (  fejn 
icun  il  moħħ). 

HfiAD-piBOE— elmu,  għata  għar-ras 
jew  mirjun  ta  gwerrier  etc. ;  il  moħh, 
1-inteIligenza  ta  bniedem,  fehma. 

Hbad-quabtbrs— quartier  generali ; 
l-nfiScia  ewlieni  tal  militar  minn  fejn 
joħorġu  1-ordnijiet  militari  ( I-ufficiu 
tal  Commander-in*Chief  etc.) ;  id-dar 
fejn  wieħed  jokghod ;  ic-centru  ta  au- 
torità;  tħe  brain^  wħich  is  tħe  ħead 
quartere  or  office  of  .intelligence^  (  Col- 
lier ),  il  monħ,  li  hua  ic-centru,  jew 
il  post  ewlieni,  ta  1-inteIIigenza  ( tal 
bniedem  ), 

Hbad  quartbb*s  staff  —  I-ufficiali 
coUha  impiegati  dwar  il  Commander- 
in-Chief. 

Ħbad-rail— mactur  ghar-ras ;  blata 
ta  (is-serratizz  mindud  ta  fuk)  bieb. 

Hbad-rbst— fejn  tpoggi  ir-ras  (għal 
min  jeħa  ritratt). 

Hbad  sail  —  kluħ  ta  kuddiem 
(flocc  etc.) 

Head  sba— baħar  cuntlariu.  li  gej 
faċċata  jew  in  prua ;  xoith  a  ħeavy  head 
sea  that  preveuted  our  aailiug  etc^  ( Lord 
Dnfferin),  fbaħar  kawwi  ferm  in  prua 
li  ma  ħalliniex  nimxu  il  kuddiem. 

HBAD-SHAKB—ċaklika  ta  ras ;  sinjal 
bir-ras. 

Hbadship— 1-ufficiu  (ranc)  ta  cap, 
ta  superiur,  ta  autorità,  ta  cmand. 

Head-sin — dnub  mejjet. 

Hbad*s  man— bojja,  dac  li  jakta  ir- 
ras  ta  min  icun  iccundannat  għal 
mewt ;  and  the  headaman  toith  his  bare 
arms  ready^  (  Byron,  Parisina,  XV), 
a  il  bojja,  lest,  b'dirgħajh  mzammrin. 

HBADSPRiNa — bidu. 

Ħbad-stall— il  brilja  (minn  għajr 
riedni  etc.  xejn )  il  cappestru  waħdu  ; 
it-testiera  (ta  żiemel  etc.) 

Hbad-btick— il  katgħa,  sinjal  etc.  li 
jagħmlu  li  stampaturi  fuk  fil  pagini  ta 
ctieb  etc. 


Hbad  stook — li  njam  li  iżomm  iċ-. 
ċana  (il  ħadid  taċ-ċana)  riocu. 

HsàD  STONB — il  gebla  (bli  scrizioni) 
ta  fuk  kabar. 

HsAD-STRONa— ta  rasu,  stinat,  rasa 
jebsa. 

Hbadstrongnrsb  -  stinatezza,  stina- 
zioni,  ebusga  ta  ras. 

Hbad-tirb  -Ibies  (ornamenti)  għar- 
ras. 

Hbad-watbr  —  I-ilma  tannaħħa ta 
fuk  jew  tal  bidu  tax-xmara. 

Hbadwind—  riħ  cuntlariu,  riħ  in 
prua  ;  we  sailed  headwind  all  t/u  xoay^ 
chelna  riħ  cuntlariu  il  viaġġ  coUu. 

Hbad  work— xogħol  tal  moħħ,  ta  li 
studiu ;  scultura  ta  samrotti  etc  fil 
bini. 

Hbadworkman— il/or«man,li  mgħal- 
lem  ewlieni  li  għandu  ħsieb  iz-xogħol 
collu  — li  mgħallem  fuk  li  mgħalmin. 

Hbadway  —  misi  ta  bastiment ;  il 
għoli  ta  ħnejja  jew  ta  arcata ;  il  wisa 
(I-aria)  ta  ħnejja,  arcata  etc,  to  make 
Iieadway^  tgħaddi  il  kuddiem,  tavanza, 
timxi. 

Hbady— ta  rasn,  raau  jebsa ;  mgħag- 
gel,  mifxul. 

Ħbad  yabd— pinnur  ( ta  arblu  )  ta 
kuddiem  jew  ta  fuk. 

HBAL'tfejjak,  tagħlak  ferita;tin- 
daf,  tissaffa ;  issewwi,  tagħmel  paci ; 
tfiek,  tagħlak  ferita,  tissewwa ;  issak- 
kaf  (tgħatti  sakaf  ta)  dar  etc.  bil-la- 
vanja  ;  his  wounds  wiH  soon  heal^  il  fe- 
riti  tiegħu  dal  wakt  jagħalku  (ifieku; ; 
thus  said  the  Lord^  I  have  heal-ed  t/iese 
waters^  hecc  kal  il  Mulej,  jena  saffejt 
(naddaft)  dawn  I-ilmijet  mil  kżież  li 
chellhom. 

Ubal-all  (jew  panacba)  —  li  ifejjak 
colloz,  rimediu  sħiħ  ghal  fejkien;  isem 
ta  ħaxiza  il  Valeriana  officinalis. 

Hbalablb  —  li  jista  icun  infejjak, 
curabli. 

Hbalds— il  ħajt  (tal  medda)  tan- 
newl. 

Hbalbr—  min  ifejjak  jew  jagħlak 
ferita  ;  rimediu,  dua  etc;  plantaine  is 
a  great  healer  of  any  sore  wliatever, 
(P.  Holland.  PlinieJ,  il  beżbula  sal- 
vaġġa  (jew  banana)  hia  dua  tajba  għal 
fejkin  ta  cull  gerħa,  ferita,  jew  ugigħ. 


Digitized  by 


Google 


HEA 


681  — 


HEA 


HbaIjBR— min  igħatti  is-sakaf  (isak- 
kaf  dar  etc.)  bil-Iavanja ;  in  the  went^ 
he  that  eovera  a  house  xtith  slaten  i$ 
called  a  *^healer'\  CBi»y,  Sonth  and 
Ea$t  Country  Worda),  fil  (pajjisi  tal) 
punent  min  isakkaf  dar  bil-Iavanji 
igħejdula  healer. 

Hbal  fang  —  il  castig  jew  il  peni- 
tenza  Cta  briccun  etc.)  ficcipp;  il  ħlas 
(multa)  ta  dawc  li  icunu  iccundannati 
ghac-cipp  li  jatu  lis-Bultan  jew  il  cap 
ewlieni  tal  pajjis  minn  f  loc  li  jokgħo- 
du  ficcipp. 

HbaijFul— tal  fejkien,  li  ifejjak,  tas- 
saħħa,  li  jati  is-saħħa. 

Hbalino— li  ifejjak,  jagħlak  ferita; 
ħelu,  li  igib  il  paci,  li  isi^ħar ;  fej- 
kien ;  tiekif  (is-sengħa  tat-tiskif)  bil- 
lavanja,  ċlamit  etc;  the  healing  art,  il 
profeesioni  (xogħol)  ta  tabib;  iz-xienza 
tal  medicina;/re  said  lo  hereome  healing 
wo7xle^  kalilha  xi  cliem  li  bih  sabbarha; 
healing  plaater^   eticc,   impiastru. 

HBALiNa-STONB — lavanja,  ċlamit  etc. 
għat-tiskif  (għal  sakaf)  ta  dar  etc. 

Hbaling  TI8SUB— vini  (  ħjut  fil  gi- 
sem)  li  ifejjku  kasma  etc.  (fejn  icun 
maksam  fil  gisem). 

Hballbss— marid,  m'hux  infejjak  ; 
m'hux  tal  fejkien,  li  ma  ifiekx. 

Hbalsomb  -tas-saħħa  (rioc  whole- 
somej. 

Hbalth  —  saħħa,  kawwa ;  grazia 
t'AIIa  ;  progress ;  to  be  in  health,  tcun 
tajjeb  (mis-sahhaj  jew  fsaħtec ;  he 
enjoya  a  good  healt/i,  tajjeb  (kawwi 
sħiħ);  to  the  State's  beet  health,  (Shake- 
sppar,  Timon  of  Ai/iena),  ghal  pro- 
gress  (il  mogħdija  il  kuddiem)  ta  li 
Stat ;  there  is  no  health  in  him^  ma 
għandux  il  grazia  t'AlIa  fuku;  we  drank 
the  Kings  fiealt/iy  xrobna  bis-saħħa 
tas-Sultan  ;  l  drink  yonr  heallh^  nixrob 
bis-si^ha  tieghec  (ewiva  I);  the  Ojfice 
of  Pablie  Health  f  Publie  Health  De- 
partment)j  1-Ufficiu  tas-Sanità;  the 
Board  of  HealUi^  il  Cumitat  Sanitariu 
(tas-Sanità). 

Hbalth  GUAiiD  -I-Ufficial  fUfficiali) 
li  ghandhom  ħsieb  (incaricati)  għar- 
regulamenti  tal  quarantina  jew  biex 
jaraw  jccc  ir-regulamenti  tal  quaran- 
tina  icunux  osservati). 


Hbalth  offiobr — Ufficial  sanitariu. 

Hbalth-dbinking  —  xorb  bis-stAħa 
ta  xi  ħadd. 

Hbaltful— msahħaħ,  kawwi ;  li  jati 
(igib)  is-saħħa  ;  li  irid  li  kieghed  (tai" 
jeb)  għal;  a  healthful  mind  in  ahealth' 
jul  body,  moħħ  (ras)  kawwi  jew  tajjeb 
fgisem  msahhaħ;  Malta  enjoys  a  health' 
ful  climate^  Malta  ghandha  clima  taj- 
jeb  (kawwi)  ghas-saħħa ;  such  an  ex- 
ploit  have  I  in  hand  had  you  an  liealth' 
ful  ear  to  hear  it,  (8h8ke8peare,t/{i/ttt« 
CceearJ,  ghandi  f  idejja  gbemil  ta  ħaġa 
cbira  (x'inghejdiec)  li  chiecu  ohellec 
widnejn  tajbin  li  iridu  (jew  li  keghdin 
biex)  jisimgħu. 

HBALTHFULLY~għas*saħħa ;  I  like 
his  place  o/  retirement  beoause  it  is 
healthfully  and pleasantly  seatedy  jogh- 
ġobni  il  posi  tiegħu  li  ghandu  mwar- 
rab  Cghal  cwiet)  għaliex  kieghed  fpost 
tas-saħħa  (arjus  etc.)  u  sabin. 

Hbaltufuldbss  -  saħħa,  kawwa ;  it 
wouldconduce  much  to  theirhealthfulness^ 
(Faller,  W^or^ii^*^,  tajjeb  (jiswa)  wisk 
għal  saħħithom ;  the  healOifulness  of 
that  climateand  coun  try, (lioyie,  Works)^ 
is-saħħa  ta  l-atia  jew  tal  clima  ta  dac 
il  pajjis. 

HBALTHiLY~bis-ssAħa,  bil  kawwa. 

Healthlbss  —  marid,  bla  saħħa ; 
m'hux  tajjeb  għas-saħha;  hażin  għas- 
saħha. 

Hbalthnbssnbss— mard,  nukkas  ta 
saħħa  fi  bniedem. 

Hbalthsomb  -  ara  {wholesome). 

Hbalthy— f  sahtu,  msaħħah,  kawwi; 
li  jati  is-sahħa,  tajjeb  għas-saħħa; 
gardening  is  a  fit  and  healthy  recreation 
for  a  man  ofstudy  and  businessX  Locke), 
ix-xogħol  fil  ġonna  (għażik  etc.)  hua 
ricreazioni  (mogħdija  taż-żmien)  tajba 
wisk  għas-saħħa  ta  dawc  li  jistudiaw 
jew  ghan-nies  applicati  fl-uffici  et!c. 

Hbalthy— morali;  ihere  is  a  healthy 
tone  in  that  bookj  dac  il  ctieb  morali 
(majagħmilx  ħsara). 

HBAM--is-seconda  ta  annimal. 

Hbap — għarma,  gozz,  borġ,  mun- 
zell,  catasta;  katgħa  nies,  folla;  tgħar- 
rem,  tgħezzez,  tmenzel,  tbarraġ ;  tin- 
ġabar  ma  dwar ;  toput  in  a  heap^  tagh- 
mel  gozz ;  /  bought  a  heap  ofaery  uAe- 


Digitized  by 


Google 


HEA 


—  682  - 


HEA 


ful  boQka  /or  ten  shillings  at  the  sale^ 
xtrajt  għarma  (  salt  jew  gozz  )  cotba 
sbieħ  b*nofB  lira  .mir  rcant ;  amongst 
Vds princely  heap^  (  Sliakesp^ar,  -flt- 
cliard  III J^  fost  din  il  katgħa  f.ta  nies) 
prinċpijet ;  heap  on  toood^  kindle  ihe 
fire^  gbezzez  fuk  xulxin  li  njam  u  kab- 
bad  (ati;  iii^nar  ;  and  the  late  dignitiea 
heaped  up  to  tliem,  u  id-dinjità  ( in-nies 
cbar  etc. )  ta  kabel  marru  ( inġabru 
coUha  ma  dwarhom. 

Hbap-plood— baħar  kawwi  ferm. 

Ħbap-mbal — ehif  già  gie,  gzuz  gzuz. 

Hbapbr— min  ighezzez,  igħarrem, 
ibarraġ  jew  jitfa  fuk  xulxin. 

Hbapy— gziez  gziez  ;  braġ  braġ. 

Hbar — tisma;  tati  widen;  issir  (cau- 
sa  fil  corti;;  titgħallem  ;  I  can't  hear 
youfrom  here^  ma  nistax  nisimgħec 
minn  hawn  ;  did  you  hear  mass  f  (have 
you  heard  massf)  smajt  kuddies  ?  u^Ao 
so  deaf  as  he  that  will  not  hear  ?,  min 
hu  trnx  daks  dac  li  ma  iridx  jisma  ? 
(jew  ma  hemmx  truz  actar  minn  dac 
li  ma  jridx  jisma  etc.) ;  tohy  donU  you 
hear  me  concerning  what  I  spoke  to  you 
about  ?  għaliex  ma  tridx  tatini  widen 
għal  dac  li  għedtlec  ?  Judge  N.  N.  is 
to  hear  tliis  case^  l-Imħallef  N.  N.  sejjer 
jisma  din  il  causa^  jew  din  il  causa 
sejra  issir  kuddiem  Tlmħallef  N.  N. ; 
thiscase  was  heard  last  term^  din  il 
causa  saret  I-aħħar  sessioni ;  /  speak 
io  the  world  those  things  which  I  have 
heardofHim,  (John,  VlII,e6j,  jena 
ngħejd  (nxandar)  mad-dinja  dawc  il 
ħwejjeġ  li  tgħallimt  minnu  (  mil  I'Im- 
ghallem  Geau);  pray  let  me  hear  of 
you  every  now  and  Ihen,  jec  jogħġboc 
ietibli  (atini  I-ahbarijet  tiegħec^  cull 
tant ;  /  hear  he  is  come  to  Malta,  kaluli 
(smajt)  li  gej  Malta;  to  hear  a  bird  sing^ 
tisma  xi  ħaġa,  għax  jigi  igħejdlec  il 
ghasfnr  (tcun  taf  xi  ħaga  bil  moħbi 
jew  privatament)  ;  /  will  lay  odds^  that 
ere  this  yeàr  expire^  we  hear  our  civil 
swords  etc.  as  far  as  France^  I  hear  a 
bird  so  sing  (  Shilkapear,  ^  Ilenry  VI), 
Nagħmel  mħatra  (xelin  ma  lira)  li  ka- 
bel  ma  tispiċċa  din  is-sena  ahna  icolna 
xi  ngħejdu  ma  Franza,  hecc  tgħejdli 
kalbi,  già  z'kiBklli  (  hecc  già  kalli  il 
għasfur);  tohearteUof  to  hear  say, 


tismaghhom  igħejdu  ;  hecc  igħejdu  ; 
for  I  heard  say  that  there  were  some 
thieves  etc.y  (liatimer),  għaliex  smaj- 
thom  igħejdu  illi  chien  hemm  xi  ħal- 
lelin  ;  to  hear  well  jew  Ul,  tisma  min 
ifaħħrec  (igħejd  il  gidfukec)jewimak- 
drec  (ighejd  contra  tiegħec  ;  to  hear  as 
dog  in  harvest^  kattusa  tal  ħaddied  (li 
ma  tincwuieta  ruħha  minn  xejn,  jew 
dac  li  tisma  minn  widna  jidhol  u  mil 
1-ohra  joħroġ) ;  he  hears  like  a  dog  in 
haroest,  kisu  il  kattusa  tal  ħaddied, 
ma  jittiefes  xejn  (  dao  li  jisma  minn 
widna  Jidħol  u  wil  I-ohra  joħroġ);  liear!, 
hear!  isimgħu!  isimgħu  (bħal  ma  jak- 
bes  igħejd  xi  ħadd  meta  jisma  minn 
fomm  xi  wiehed  li  icun  jitchellem  jew 
jagħmel  xi  discors,  u  igħejd  xi  ħaġa 
tajba  sabiha  jew  li  tgħodd  għal  min 
icun  jismaj. 

Hbard — mismugħ,  obdut;  sama  etc. 
/  was  heard,  cont  mismugh  jew  obdut ; 
tlie  Lord  Iieard  our  prayerSy  il  Mulej 
sama  ittalb  tagħna;  he  was  heard 
from  here,  semgħuh  minn  hawn. 

Ħbarbb—  min  icun  jisma,  wieħed 
minn  dawc  li  icunu  jisimgħu  (jew  minn 
ta  I-udienza,  uditur). 

Hbarino— smigh  ;  widen ;  ndienza, 
uditoriu  ;  he  is  Iiard  of  hearing^  batut 
minn  widnejh,  ma  tantx  jisma,  ftit  u 
xejn  trux ;  to  condemn  one  without 
hearing,  ticcundanna  (ticcastiga)  lill 
bniedem  minn  għajr  ma  tisma  xejn ; 
you  would  not  gioe  me  the  hearing^  ma 
ridtx  tatini  widen ;  /  leave  you  to  ihe 
hearing  of  the  cause^  (  Shiikespeare, 
Measure  for  MeasureJ^  nħallic  għas- 
smiegħ  (trattazioni)  tal  cawsa ;  as  a 
private  person  he  reqnested  q  hearing  ete. 
(IHacaQltty.  History  of  EnglandJ^  bha- 
la  persuna  (bniedem)  privat  talab  li 
icollu  udienza ;  speak  to  his  gentle 
hearing  kind  commends,  (ShnkeRpear, 
Richard  II J^  kal  lill  dawc  li  chienu 
jisimgħuh  cliem  sabiħ  ;  /  had  the  good 
luck  to  be  within  hearing,  chelli  ix- 
xorti  ncun  fejn  (nista)  nisma. 

Hbarino-trumpbt— strument  (trom- 
ba)  li  jagħmel  fwidnejh  min  hn  trux 
biex  icun  jista  jisma. 

HBARKBN—tisma,  tati  widen;  tistAk- 
si\  titcbixxef;  tistenna;  /  hearken^  if 


Digitized  by 


Google 


ħteA 


—  688  — 


HEA 


I  may^  her  business  here^  (  Xilton, 
Comuejf  jeco  nista,  nisma  hawn,  1-af- 
fari  (11  causa)  taghha ;  (he  King  oj 
Naplea  hearkened  my  brothers  suit, 
(ShukMpMre,Tempe8tj,n'Re  ta  Napli 
ta  widen  (ħa  ħsieb,  tkankal^  għal  cau- 
sa  ta  ħia  ;  he  is  sure  to  hearken  to  thie 
aecomodation^  sgur  jati  widen  għal  din 
it-tiswija ;  /learken  a/ter  their  offence^ 
(Shttkespoar,  Much  ado  abont  nothing), 
staksi  (indaga,  tchixxef;  u  ara  z'għa- 
rolu  ;  the  youngest  daughter  whom  you 
hearken  foTf  (Sh.kenpoar,  Taming  of 
the  Shrewjj  1-actar  tifla  żaghżugha  li 
kiecħed  tistenna. 

IlBARKBNBR— min  jisma;  uditur. 

Hbabsal — ara  rehearsal. 

Ħbarsat  —  xniegħa,  ghajdut  tan- 
nies,  ħo38y  vuci;  all  hearsay  reports 
are  to  be  discarded,  (lifWis),  dac  11  ni- 
simghu  jew  11  igħejdu  in-nids  ma 
ghandniez  natu  widen  tiegħu  ;  hearsay 
ecidence^  xhud  11  sama  mlnn  .għana 
hadd  jeħor,  (  m'huz  11  ra  b'ghajnejh 
jew  sama  hu  stess). 

Hbabsb-  carru  tal  mejtin  ;  tagħmel 
(tagħlak)  f  tebut  u  fuk  carru  tal  mej- 
tin ;  tieħu  fuk  carru  (cadavru)  għad- 
dfin ;  iddawwar  bi  ħwejjeġ  ta  swied  11 
kalb;  wonld  she  were  hearsed  at  my 
foot^  and  tlie  ducats  in  her  coffin, 
(  Shikespear,  Merchant  of  Venxce  \ 
m'huz  11  chlenet  tcun  maghluka 
(mkegħda)  ftebut  hawn  kuddiemi,  u 
bid-ducati  maghha ;  ihe  house  is  hears^ 
ed  about  with  a  black  wood,  (OrashiiWy 
Sleps  io  t/ie  Temple),  Iddar  hla  mdaw- 
ra  collha  (mlnn  cullimcblen  )  b*bosc 
mudlam. 

Hbarsb-oIiOTH  —  vadrappa,  cutra 
għal  fuk  it-tebut  jew  11  ca^Tu  tal  mej- 
tin. 

'Hbarsb-likb  —  tal  mejtln,  funebrl; 
you  shall  hear  good  many  hearse-like 
airsj  tisma  ħafna  bcejjeċ  tal  cant  don- 
nhom  tal  mejtin  ( cant  jew  dakk  ta 
swiedil  kalbjewfunebri). 

Hbart  —  kalb,  kalba,  ħila,  almu, 
aptity  ħajra ;  ħrara ;  rahħar,  1-actar ; 
chemm  jista  lcun ;  tagħmel  11  kalb, 
iagħmel  1-almu  jew  11  curaġġ ;  timla 
bit-tajn  mlnn  gewwa  biez  issaħħaħ 
ħajt  tas-sejjeh;  tagħkad  (tobrom,  tlbda 


tibles)  bħal  caboċċa,  gidra  etc.  ;  tJie 
sacred  Heart  of  Jesus,  11  kalb  mkaddsa 
ta  Gesu ;  it  makes  my  heart  €iehe^  Iweġ- 
gaghll  kalbl  (  nħoss  kalbi  tinghafas  ) ; 
my  dear  heart !  kalb  ta  kalbi  (  ħanini, 
ghażis  tlegħi  etc. );  tliis  town  is  in  the 
very  heart  oj  Italy,  din  11  belt  tigi  fil 
kalba  (fin-nofs  sewwa)  tal  Italia ;  that 
apple  is  rotten  at  the  heart^  dic  lt-tu(Bħa 
mnassra  fil  kalba  (mlnn  gewwa) ; .  those, 
who  fouglit  will  fight  wiih  lialf  a  Iieart 
(  MacaaUf,  Hist  of  England)^  dawc 
11  lccumbattew  (  chlenu  fil  gwerra  ) 
jiccumbattu  issa  b'nofs  almu  (b'ankas 
curaġġ  jew  hila) ;  tliey  lost  Iieart,  kat- 
għu  kalbhom,ma  chellhomz  11  hlla  (al- 
mu  jew  11  curaġġ ;  he  brought  bui  half 
a  heart  to  the  discħarae  ofhis  duties,  ma 
chellux  hlief  ftlt  ħajra  biez  iagħmel  11 
għandu  fjew  H  chellu)  jagnmel ;  his 
heart  was  in  his  work,  and  tke  heart 
giveth  grace  into  every  art,  (  Loni^feN 
low,  Buildinq  of  the  ship  X  chellu  11 
ħrara  fiz-zpgnol  tiegħu,  u  11  ħrara  tati 
gost  Tcull  sengħa  ( jew  f  cuU  zoghol ) ; 
tliis  gay  charm...  beguiled  to  the  very 
lieart  of  loss^  (ShtkeHpear,  Antony  and 
Cleopatra  )y  dan  11  ġmiel  11  igħazzak 
karrak  bia  ( Ingannani )  11  tilifni  ghal 
1-aħħar,  chemm  jista  icun ;  set  your 
Iieart  at  rest^  okgħod  bi  cwietec  (serrah 
moħħoc);  heartsj  cori  (jew  coppi)  fil 
carti  tal-logħob;  the  Queen  ofhearts^  Id- 
donna  (dama)  corl  jew  tal  coppi;  /  tell 
you  ihis  witli  an  open  heart,  ngħejdlec 
dana  chif  inħossha  (minn  kalbi,  ċar  u 
tond);  at  heart^  veru  chemm  jista  icun; 
every  woman  is  at  lieart  a  rake^  (Popp, 
Moral  Essays\  cull  mara  hia  11  vera 
mara  (jew  chemm  jista  icun)  debuxza- 
ta;  for  one's  hearty  għal  hajja  jew  għàl 
ghomor  ta,  /  could  noty  for  my  heart^ 
deny  it  hitnj  (  Shakespear,  Mercluint 
of  Venice  j,  jena  ma  stajtz,  ankas  ġħal 
hajti,  nlċhadulu  ;  to  break  the  lieari  of 
toktol  bil  ghali  jew  bid-dispiaciri ;  to 
find  in  one's  hearty  tatic  kalbec ;  Iconld 
not  find  it  in  my  heari  to  leave  hifn, 
kalbi  ma  tatnix  11  nhallih  ;  to  gei  jew 
learn  by  heari^  titgħallem  bl-amment ; 
you  Iiave  to  gei  these  60  lines  by  licari, 
trid  tltgħailem  ( tistudia  jew  iggib  ) 
dawn  18-60  vers  bl-amment ;  to  have 


80 

Digitized  by 


Google 


HEA 


—  684  — 


flEA 


at  heari,  tcan  tħobb  1-aotar,  toan  miġ- 
bad  għal ;  icolloc  moħħoc  fi  ;  tohat  1 
have  mo8t  ai  heart  is  that  spme  method 
be  thoughtfor  aacertaining  and  fixing 
our  Hanguage^  (Swift),  1-actar  11  nixtiek 
( li  irrid,  li  għandi  moħħi  iberren 
fuk  etc.)  hua  li  jgħalrau  (isibu  a  juru) 
zi  metuda  biex  niffissaw  u  naccertaw 
il-lingua  tagħna ;  to  have  (  jew  feel  ) 
one*8  heart  in  one*8  mouth^  titwerwer 
bil  biża  ( msarnec  jinżlu  f  sakajc  bil 
biża,  jew  b*katgħa) ;  when  I  8ato  the 
man  coming  in  toith  the  knife  in  his 
hand  Ifelt  my  heart  in  my  mouth^  meta 
rajt  dac  ir-ragel  dieħel  bis-8icchina 
f  idu,  mBarni  niżlu  f sakajja  (niżlu  cob- 
ba)  bil  katgħa  ( bil  biża  ) ;  to  lay  to 
heartjew  to  take  to  heart,  tieħu  interess 
f  ħaġa;  to  set  the  heart  on,  tintrabat  ma, 
tcun  tħobb  ferm ;  she  8et  her  heart  on 
thi8  house,  rabtet  kalbha  ma  din  id-dar 
(ma  tixtiekx  hlief  din  id-dar) ;  toepeak 
to  one's  heart^  ticconsla,  issabbar,  tati 
is-fiabar  ;  to  take  to  heart,  icolloc  (ħaġa) 
għal  kalbec  ;  to  wear  one*8  heart  upon 
one*8  sleeve,  t(jiun  ta  żakkec  f  fommoc 
(tgħejdha  chif  tħossha,  titchellem  ċar, 
obiC  tħossha) ;  I  do  like  him  becau8e  he 
i8  one  ihat  wear8  hi8  heart  upon  hi8 
^/^^v^,  inħobbu  għaliex  dac  li  għandu 
jgħejdiec  igħedulec  (ma  jokghodx  jaħ- 
bilec,  ta  żakku  ffommuj;  to  takeheart 
ofgrace^  taghmel  1-almu  (ilcuraġġ) 
"  the  besieged  Turk8  took  heart  of  arace, 
{Mr8.  Gadkell,  Sylvia*8  Lover8,  CLlX) 
It-Toroc  assediati  ghamlu  il  kalb  (  il 
ħila,  1-aImu  jew  il  euraġġ ) ;  a  piece  of 
groundeut  of  heartj  biċċa  art  (raba) 
għajjena  ;  to  put  one  of  hearty  takta 
kalb  dac  li  icun,  tiscuraggih,  tbeżżgħu 
(li  ma  jagħmilx  haġa) ;  my  heart  i8  8et 
upon  him,  kalbi  marbuta  miegħu  (  in- 
ħobbu  ferm,  bla  kies  etc. ) ;  to  win 
one'8  heart,  titħabbeb  ma,  tidħol  fil 
grazia  ta,  jew  fil  kalb  ta ;  after  a  8hort 
time  he  succeeded  to  win  her  heart,  wara 
kasir  żmien  rnexxielu  jitħabbeb  magħ- 
ha  Xiġaghala  iddahħlu  f  kalbha) ;  tohat 
tJie  heart  tliinketh  the  tongue  speakethy 
culhadd  ighejd  li  jakbillu  ( li  tħoss  il 
kalb  jitchellem  il  fomm ) ;  break  my 
heart  and  bring  me  a  plaster^  1-ewwel 
idrobni  mbagħad  dur  bija(żiegħel  bija). 


ĦBABT-AonB— ugigħ  ta  kalb,  dulari. 

Hbabtand    olub  r  xorta    ta    camla 

Hbab^  and  dabt  /  (duda). 

Hbabt  BBAT— xewka  cbira;  but  one 
heartbeat  in  their  bosome,  (Longfellow 
Song  of  Iliaioatltajf  ma  bemmx  ħlief 
xewka  cbira  waħda  f  kalbhom. 

Hbabtblood— demm  mxerred  jew 
li  wieħed  iċarċar  Cgħal  xi  ħadd);  il  haj- 
ja  li  wieħed  jati  għal  xi  ħadd  etc. ;  il 
vern  ;  the  mortal  Venue,  the  heart  blood 
of  beauty,  ("Sbakespear,  Troilue  and 
Cre88ida)y  Venere  il  mortali,  il  veru 
ġmiel. 

Hbabt-bond— xorta  ta  tkegħid  ta 
gebel  (cantuni)  fil  bini  ta  hajt. 

HBABT-BouND—xħiħ,  idu  magħluka, 
għadma. 

Hbabt  bbbak— dispiacir,  piena,  du- 
lur,  dieka  ta  kalb  ;  nor  yeare,  nor  heart 
break  etc,  (  ByrOD,  Heaven  and  Earth)^ 
u  la  snin  (żmien)  u  l-ankas  pwieni  (di- 
spiaciri  etc.) 

Hbabtbbbakbb  — min  jaksam  il  kalb 
jew  jati  dispiacir,  icun  caġun  tapwieni; 
troffa  xaghar  ta  sinjurina  ( ta  mara  ) 
ghal  xi  locket  eto. 

HBABT-BBBAKiNa— ksim  il  kalb,  tal 
ksim  il  kalb. 

Hbabt-bbokbn— b'  kalbu  maksuma, 
iddispiaċut,  mgħolli,  kalbu  tuġgħu. 

Hbabt-bubn  ( jew  Cabdialoia  )  — 
mard  tail  kalb;  hrik  fli  stoncu,  mkata.' 

Hbabt  bubnino  —  li  igib  ugigħ  il 
kalb,  ta  ugigħ  il  kalb;  li  igib  għira;  tal 
għira. 

.  Hbabt-cam  —  camm^  rota  scentrata 
(m'hix  fin-nofs)  f  macna  ghad-dawran 
jew  biex  timxi  jew  tħaddem  ħaġ'oħra. 

Hbabt-obbtain— sgurissimu,  eertis- 
simu. 

Hbabt  cooklb— xorta  ta  cocċli. 

Hbabt-dbbp— fil  fond  (fil  kiegħ)  tal 
kalb. 

HBABT-DisBASE—mard  il  kalb,  car- 
diopatia ;  Uiat  man  ie  euffering  fiH>m 
heart  disea^e,  dac  irragel  marid  b'kal- 
bu. 

HuABT  DBOPS  -  bichi  (dmugħ)  sincier 
li  icun  gej  mil  kalb. 

Heabt  batino— ichel  il  kalb  (  ichel 
ta  kalb,  incwiet,  tferfir  etc. ). 

Hbabtfblt— sincier,  veru,  tal  kalb 


Digitized  by 


Google 


n^k 


—  686  — 


fiHA 


tnil  kalb ;  /  beg  leave  to  offer  you  my 
keartfelt  thanks  for  tlie  money  you 
eent  /or  my  poor  faiher^  nielm  1-ardir 
nizzacħajr  tassew  minn  kalbi  għal  flqs 
li  bgħatt  lil  missieri ;  ^tr^  him  my 
heartfelt  eympathies^  ghejdla  cbemm 
għelejt  ghalieh  Cgħejdlu  li  iena  nagħ- 
dra  sinceramenty  minn  kalbi  jew 
b'kalbicollba;. 

Ħeart-frbb — li  ma  iħobbx,  li  ma 
iħo88x,  li  kalba  ma  tħossz. 

Heabt-grtbf  —  pwieni,  dalar  jew 
ngigħ  ta  kalb  cbir. 

Ħbart-hbartbdnbss  —  cbarija  ta 
kalb,  ingratitadini. 

Hbart-hatrbd  —  mibgheda  (  odia  ) 
cbir,  mil  kalb. 

ĦEART-HBA'\àNBSS— Bwied  il  kalb. 

Hbart-heavy  —  kalbu  dejka,  trist, 
jew  kalba  sewda. 

Hbartlikb— bħal  (għamla  ta)  kalb. 

Hbart  pba— il  kalba  taż-żerrigha. 

Hbartquake— roghda  fil  kalb. 

Heart-rbndino  —  tal  ksim  il  kalb, 
li  jaksam  il  kalb;  materials  for  the 
darkest  and  heart-reading  talee^  (Hacan- 
lay,  IJietory  of  England  J^  soggetti 
hwejjeġ,  affarijiet  jew  ġrajja  għal  rac- 
conti  I-actar  coroħ  a  li  jaksma  (iċarta) 
il  kalb. 

Heari  soald  -  ara  heartbarn. 

Heart  shapbd  Qew  oordatb;  li  gej 
bhal  (li  ghanda  gnamla  ta,  jew  li  don- 
na)  kidb. 

Hbart  8HBLL— zorta  (isem)  ta  ar- 
zella  jew  frotta  tal  bahar. 

Hbart-siok— iddispiaċat  jew  mghoUi 
ferm  ;  b'kalba  marida  jew  maksuma. 

Heart  siokbnino  —  li  imarrad  jew 
idejjak  il  kalb;  li  igib  dwejjak  ta  kalb. 

HeART-SIOKNESS)         •   j  •!  u   11     u      * 
HBART-SINKINGr^*^^''^*'*^'^""- 

Heart-sore— ugigh  ta  kalb  ;  piena  ; 
li  għandu  kalbu  marida ;  li  igib  mard 
jew  dwejjak  ta  kalb  ;  heart-sore  sighs^ 
(  Hhikespear,  7W  Gentlemen  of  Ve- 
rona ),  tnehid  li  irakkaklec  kalbec  ( li 
imarradlec  kalbec,  jew  li  igiblec  mard 
il  kalb. ) 

Heart-sorrow— dispiacir  jew  għali 
cbir. 

HBART-STiRiuNa— li  ikankal  il  kalb. 


Hbart  STRiOKBN^li  imiss  il  (  mit- 
fugħ  għal )  kalb. 

Hbart-btrino— nerv  (vina)  tal  kalb, 
ta  ma  dwar  il  kalb). 

Heartstruok  — ara  heart  stricken. 

HBARTBWBLLiNa  ~  H  jimla  il  kalb 
(li  icattar  fil  kalb). 

Hbart  swoln  —  minfuħ  bil  cburia ; 
mimli  biħ  in-nifsu. 

Hbart-wheel— ara  heart  eam. 

Heart  wholb  -  kalbu  bierda,  li  ma 
iħobbz ;  ta  kalb  sinciera,  fidil,  ta  kal- 
bn  fidejh. 

Hbart  wounded— b'kalbu  midraba. 

Hbart  s  BASB— paci,  cwiet ;  mistrieħ 
tal  moħħ. 

Heartbd  ^  bil  kalb ;  fll  kalb  (  il 
gewwa.) 

HBARTEN—tagħmel  il  kalb,  tinco- 
raggixxi ;  hie  heartening  speech  rouaed 
our  C0U9  age^  il  cliem  tieghu  (id-discors 
li  kaU  kankal  l-almu  fina  (kanklilna  il 
curaġġ). 

Hearten— tati  is-scAħa  1-art ;  tagh- 
mel  għammiela ;  forget  not  ilien  with 
richest  dung  to  hearten  itagain,  (ll8]r, 
Vtrgil)f  la*  tinsiez,  mela,  illi  b'demel 
(ħmieġ)  grass  targa  iggib  1-art  għam- 
miela. 

Hbartbnbr — min  (dac  li)  jagħmel 
il  kalb,  1-almu  jew  il  curaġġ  lil  ħadd 
jehor. 

Hbarth— chenur,  fuglar,  ċnmnija; 
id-dar,  il  familja ;  preparing  on  t/ie 
liearth  his  mean  repast^  (  Bolingbroke, 
lieflection  upon  Esile  ^,  ilesti  (  isajjar  ) 
fuk  il  fuglar  1-ichel  tiegħu  dgħajjef ;  / 
u>iU  not  hurt  your  hearthf  (Shakespear, 
Cariolanusjy  ma  noffendix  il  familja 
tiegħec. 

Hbarth-bottom — gebel  għai  ċangar 
ta  forn  Cjew  ta  fu^lar). 

HbARTH  BRU8H  JOW  HbARTH  DROOM  — 

zcupilja  tal-lanżit  etc.  ghal  fuglari. 

Hbarth  monby  )  taxxa  fuk  il  fuglari 

Hbarth  penny  /  jewiċ-ċmienilidari 
(sas-sena  1G88)  chionu  iħalsu  Mnghil« 
terra. 

Hearth  plate— gradilja  Cħadid)  ta 
forġa. 

Hbarthlbss—  bla  dar,  bla  familja 
(bla  fuglar,  bla  ċumnija.) 

Hbarthstone  —  iċ-ċumnija,  il  fug- 


Digitized  by 


Google 


HEA 


—  686 


Hl^A 


lar ;  gebla  għat-tnaddif  jew  tbajjid 
taċ-ċammnija  etc. 

Ħbartilt— bil  kalby  mil  kalb ;  1  love 
her  heartily,  nħobbha  ferm  (b'kalbi  col- 
Iba) ;  I  tJiank  you  heartily^  nizzichajr 
minn  kiegħ  kalbi  (bii  kalb  jew  b'kalbi 
collha);/i«  made  me  laugh  heartily^deA- 
haoni  bil  kalb  (ferm»  bid-dmugh)  ;  we 
always  eat  heartily  there,  dejjem  chilna 
ferm  hemm. 

Hbartiness  — kalb,  ħrara,  sincerità; 
il  kawwa,  1-akwa ;  he  is  in  the  heart- 
inesB  ofhis  appetiie  notr,  issa  ha  fl-akwa 
(fl-akkal)  tal  aptit. 

Hbartlbss— bla  kalb,  kalb  jebsa. 

HBARTLBssMBSs^kalb  jebsa,  għażż. 

Ħbartlbt — kalb  żgħira. 

Ħbartsomb — hieni,  cuntent,  ferħan; 
li  jagħmel  il  curaġġ,  li  jagħmel  il  kalb. 

HBARTY—tal  kalb,  bil  kalb,  veru, 
fidil,  sincier ;  ferban,  hieni ;  bl-aptit ; 
f  sahtu,  kawwi ;  tas-saħha,  li  jati  is- 
sahha  ;  li  ixabba ;  taz-zaba  ;  eminenti, 
msemmJ,  cbir ;  hearty  his  laugh  and 
jovial  xjoas  his  song  ("Seott,  the  Poacher) 
id-daħca  tiegħu  bil  kalb,  u  hieni  il 
ġhana  tiegħu  ;  my  hearty  friends^  you 
lake  me  etc.  (Shakespear,  Antony  and 
Cleopatra),  ja  veri  ħbieb  (sincieri  jew 
fidili)  tiegħi,  inthom  iżommuni  etc. ; 
he  is  a  hearty  man^  dac  ragel  fsaħtu 
(kawwi,  jiflaħ);  lieartyliving^  għajxien, 
ichel,  sustanzius ;  a  short  but  hearty 
mealf  icla  ta  ftit  iżda  bl-aptit,  jew  ichel 
ftit  iżda  li  ixabba  (taz-zaba) ;  Isajah 
that  hearty  prophet  (h^Umert  Wbrks)^ 
Isaja  dac  il  profeta  cbir  (msemmi^. 

Hbat— sħana,  żbroff,  ħruk  (fil  ħalk), 
ħeġġa ;  għadba,  corla,  corsa  (giria  ta 
żiemel  ftigria) ;  issahħan,  tisħon,  tiġri 
(tagħmel^  corsa  bħal  ma  jagħmel 
żiemel  f  tiġrija  ;  we  could  not  bear  ihe 
heat  this  moming,  ma  stajniex  nissa- 
portuha  is-sħana  dal  għodu  ;  the  heat 
of  the  ginger,  il  ħruk  tal  ( li  jagħmel 
fil  ħalk  il)  ginger ;  he  fell  in  tfie  heat  of 
tlie  /ightf  waka  (miet,  spiċċa  jew  katluh) 
fil  ħeġġa  (fl-akwa,  fl-akkal)  tal  battalia 
jew  tat-taktigha ;  when  I  saw  him  he 
was  in  a  great  heat^  meta  rajtu  jena 
chien  f  saħna  (corla,  għadba  jew  dagħ- 
digħa)  cbira;  the  heat  ofyouth,  l-akwa 
(1-ahjar;  taż-żgħużia  ;  with  great  heat, 


b'heġ^  Cħrara)  obira ;  m  the  heai  of 
my  business  /le  went  away,  fl-akwa 
(fl-iAjar)  tan-negoziu  tiegħi  mar  a 
ħallieni ;  his  horse  has  run  a  heat^  iż- 
żiemel  tiegħu  gera  (għamel)  corsa ; 
heot  the  poker,  saħħan  il  hadida  tat- 
taħwid  tal  faliam  taċ-ċumnija ;  heated 
through  and  through  with  wrath  and 
love  (Tennyson,  Princess)  msaħhnin 
u  msaħħnin  iajjeb  bil  ghadib  fcorla^ 
u  bli  mħabba ;  meatfills  knaves  and 
wine  heat  foois  (Sbakcsptfar,  Simon 
of  Ai/iens,  il-laħam  jimla  żakk  il  bric- 
cuni,  u  1-imbid  isahħan  ras  il  boloh. 

Hbatbd  }  ®'*°^'  msaħħan  ;  micwi. 

Hbatbr— min  (dac  li)  isaħħan  jew 
jicwi ;  stufa,  .caloara  tan-nar  etc., 
ħadida  għal  mogħdija ;  caldaruh,  pa- 
gna  cbira  fejn  isaħħnu  is-sugu  tal 
cannamieli  kabel  ma  jibdew  igħalluh. 

Hbatful— sħun. 

HBATĦ-moia,  xgħara,  wesgħa  fil 
campania  mghottija  bil  ħaxix  (bhal 
għalka) ;  savina,  isem  ta  sij[ra. 

Hbatħ  olad — mgħotti  (mimli)  bis- 
siġar  (bis  savina ). 

HpATĦ  oooK  -\  isem  ta  għasfur  li 
icun  fuk  ix-zagħri,  il  haġla  ta  sidritha 
ħamra  (igħejdulha  ucoll  Orous  jew 
Afoor  cook), 

Ħbatħbn  -pagan,  idolatra,  min  jati 
kima  Qaduraj  rullut  foloz;  tal  pagani 
tal  idolatri,  ta  dawo  li  jutu  kima  ( ja- 
duraw )  I-allat  foloz. 

Hbathbndom  —  lart  fejn  bemm 
(jimxi  jew  jinsab;  il  paganesimn,  1  ido- 
latria  gew  il  għati  ta  kima  1-allat  fo- 
lo^) ;  paganesimu ;  idolatria. 

Hbathbnish  -pagan,  idolatra,  sal- 
vaġ>,  aħrax,  kalil,  crudil,  chiefer ;  io 
alter  ihe  laws  of  ihe  heaihenish  religion, 
(Uoki^f ),  biex  ibiddel  il-ligijiet  tar-re- 
ligion  pagana,  Cromt('«/{  made  a  fieai/ien- 
ish  or  rai/ter  iu/iuman  edici^  (  8outb  ), 
Gromwell  ghamel  (hareġ)  editt  crudil 
jew  inuman  (m'hux  ta  bniedem). 

Hbatubnism  —  paganismu,  idola- 
tria,  kima  1-allat  foloz. 

Hbathbnizb  —  tagħmel  pagan  jew 
idolatra. 

nBATiikNNBSS-  ara  /leai/iendom. 


Digitized  by 


Google 


fiBÀ 


-  661  - 


B£à 


Hrathenry— paganeBima,kima  1-al- 
lat  foloz. 

ĦBATĦBR—savina,  siġra  fil  Calluna 
Vuharis  ), 

Ubathbr  bbll—  il  fjar  tal  Ileather 
heco  msejjaħ  ghax  gej  bħal  kampiena. 

Ħbathbr-blutter  —  ieem  ta  tajra 
jew  għasfar,  il  beccoċċ. 

Hbathbr-oow  —  kabda  Ckatta)  zcuc 
tas-siġra,  savina ;  xcupa  taz-zcuc  tas- 
savina. 

HeATHBRY  I  ^„.fc   • 

Heathy     r^8hri. 

Heating— li  isaħħan,  li  ikankal,  li 
jixghei ;  shana,  tishin ;  chiwi ;  tlie 
heating  o/ an  oven,  is-sħana  (il  chiwi) 
ta  fbrn. 

Ħbatino  APPARATU8— cannoli,  ċmie- 
ni  etc.  għas-shana  (biex  isahħnu)  dar 
etc;  1-armar  għal  biex  i^iomm  dar  etc. 
sħuna. 

HBATiNO-TUBi^—tubu  (pipo)  fil  cal- 
darun  ta  macna  li  icun  fin-nar. 

Heatlbss— bla  sħana. 

Hbave  —  tarfa,  ittalla ;  tintrafa, 
timla;titfa,  twaddab;  tiġbed;  tilheġ. 
tithaUa,  titħabat ;  rfigħ,  tligħ,  leh^a, 
takligħ  ta  li  stoncu  ;  he  heaved  his 
blade  aloft  (Tennyson),  rafa  (talla)  fil 
gholi  ix-xabla  tiegħu ;  the  dough  began 
to  heave,  il  għagina  bdiet  titla;  she 
heaved  the  name  of  father  pantingly 
forth  (  bhHkespiaf ,  Lear  ),  kalghet 
(ħarget)  minn  gewwa  sidirha,  bi  tnehi- 
da,l-iBom  ta  missier;  the  glittering  fishes 
tliat  heave  ourfrithn  (Thom8on>,  il  ħut 
li  ilekk  li  jimla  il  baħar  (id-daħliet  tal 
baħary  tagħna;  up  the  high  hill  he 
heaves  a  huge  round  stone  (Pupe, 
Ilomer,  OdyseaJ^  għat-telgħa  tal  mun- 
tanja  għolia  hua  igherbeb  il  fuk  gebla 
cbira  tonda;  the  sailor  heared  down 
tlie  leadj  il  baħri  tafa  li  scandall  il 
baħar ;  tJiey  had  struggled  and  heaved 
for  a  change  in  the  Government  ever- 
since  tlie  reiqn  of..  ilhom  jaħdmu  u 
jitħabtu  sħiħ  biex  icollhom  tibdila  fil 
gvern  mir-renju  ta... ;  to  heave  in 
stays^  iggib  b'astiment  prua  ghar-riħ  ; 
to  heave  down,  tmejjel  bastiment  għal 
carina  ;  tati  carina  ;  the  ship  also  was 
so  leaky  that  1  doubted  it  xoould  be  ne- 
cessary  to  heave  her  down  at  Datavia 


(Cook,  Voyages)\  il  bastiment  OOoU 
chien  jagħmel  tant  ilma  illi  jena  id^ 
dubitajt  (bżajt  wisk)  li  chien  icolna 
natuh  carina  f'Batavia ;  to  heave  asiern, 
issija  (tmixxi  baetiment  lura  jew  bil 
poppa) ;  to  heave  in  sighi,  tigi  in  vista 
(b 'baBtiment) ;  a  heave  of  a  stone\  te- 
fgħa  ta  gebla ;  there  is  matter  in  these 
sighy  these  profound  heavesyou  must 
translate  (Shskespear,  HamletJ,  dana 
it-tnehid  m'hux  ta  b'xejn;  jaħtie£[ 
tgħedilna  għala  dana  it-tnehid  (tfiga 
ta  nifs  kaww.i)  collo. 
Heavb  offbring  1  (  fir-religion  tal 
Hbavb  bhouldbr  /  Ldud)  li  spalla 
tal  muntun  li  chienu  josaw  Lhud  fi 
żmien  Aronne  bħala  offerta  (  olocao- 
stu  ). 

Hbavbn  —  genna,  sema ;  tithenna ; 
tibgħad  il  genna  ;  we  will  meet  in 
heavenj  niltakgħu  il  genna  ;  the  Holy 
Spirit  was  sent  down  from  Heaven^  li 
Spirtu  Santu  niżel  mis-sema ;  Hie  liost 
oj  heaveuj  il  cwiecheb,  1-angIi;  and 
wlien  thou  seest  the  sun^  and  the  moon^ 
and  the  stars^  even  all  the  host  of  heaven 
f  Deutoronomy)^  u  meta  inti  tara  ix- 
xemz,  il  kamar,  ii  cwiecheb,  id-dew- 
widija  ta  cwiecheb;  I  saw  the  Lord 
sitting  on  His  throne  and  all  the  host  of 
lieaven  standing  by  Him  on  his  righi 
hand  and  on  the  lefi  ^I,  KingsJ^  rajt  il 
Mulej  kiegħed  fuk  it-tron  tiegħu,  o 
I-eserciti  coUha  tal  anġli  keghdin  ma 
dwaru  mal-Iemin  u  max-xeliug  tiegħo ; 
Ileavens  I  is-Bmewiet ;  Our  Father  who 
ari  in  Heaven,  Missierna  li  inti  fis- 
Smewiet ;  he  heavens  himsel/  on  earih^ 
(  Adams,  Work  I  \  jithenna  fuk  din 
1-ait. 

Hbaven  asfirino  — li  jixtiek,  li  irid, 
icun  il  genna ;  ghal  genna. 

Ubaven  BORN— li  nieżel  C  mnissel ) 
mis-Sema. 

Hbavbn  direoted  —  għas-Sema 
(  lest ). 

Hbaven  FALLEN— li  niżel  (gi&)  mia- 
Boma. 

HBAVEN-aATB — il  biob  tal  genna. 

Heavbn  giftbd— mgħoti  mis-sema. 

Hbavbn  inspirbd  —  mdawwal  (spirat) 
mis-Bema. 


Digitized  by 


Google 


HEA 


-  6«8  - 


fiSA 


I^BAVBN      IM8TRUCTBD   —    mgħàllem 

(immizxi)  mis-sema. 

Ħbavbnward  -  lejn  is-sema. 

Hbavbnizb  —  tkaddes,  tagħmei  li 
ican  tajjeb  għal  genna,  tissantifica. 

Heavbnlinbbs  —  kdasia  tas-Sema, 
tieba  tal  genna. 

Hbavbnly--  tas-  8ema»  tas-  Smewiet-, 
tal  genna ;  divin,  apgelicu  ;  v^ho  can 
Btop  the  course  of  the  heavenly  bodiea? 
min  jista  iżomm  il  mizi  (il  giri  etc.) 
tal  cwiecbeb  etc.  tas-smewiet  ? ;  the 
heavenly  ^irits^  li  spiriti  tas-sema 
(ta8-8mewiet)  1-anġli  etc. ;  ii  wae  bright^ 
U  was  heavenly  l  hui  *t  ie  past  (Moore, 
Fire  WorshippersJ^ .  chien  sabiħ  (  ta 
ċmiel  cbir),  cbien  anġeiica,  iżda  għad- 
da  (epiċċa). 

.    Hbavbnly  mindbd — moħħa  (ħsiebu) 
biB8  (fl-affarijiet  taB)  fis-Sema. 

HBAVBRr-min  italla;  ħaddiem,  (a- 
bourer,  ftarzna  li  iniżżel  tagħbi  mil 
brachen  eto.  għal  I-art,  (li  iħott  tagħbi 
miċ-ċattri  etc.  għal  moll) ;  coalrhearer, 
tal  faham  (ġarrier  tal  fabam  jew  wie- 
ħed  li  iġorr  il  faħam  fuk  Bpaltu  mil 
bastiment  għall  art  iew  cuntlariu). 
.  Hbavily  —  bit-tokol,  bil  mod  (fil 
mixi) ;  ferm,  il  ħela  wisk ;  ħafna, 
'Bħiħ;  bi  Bwied  il  kalb  chir  ;to  go  on 
Iieaoily,  tmixxi  bil  mod  (bil  cbemm  tit- 
ħarrec) ;  he  complained  heavily,  Imenta 
sħiħ ;  why  looks  your  gra'ce  so  heavily 
tO'dayf  (Sh«ke8pe«r,  Ridiard  JII  J^ 
ghaliez  Sinjnr,  tidher  hecc  kalbec 
sewda  (mnicchet  etc.)  illum  ? 

Hbavinbbs— tokol,  pie,  Bwied  il  kalb, 
nichet,  bqri,  ngħas ;  għoli  u  tieba  tal 
art  (tal  hamria,  ta  raba) ;  I  cant  bear 
this  heavinesSf  ma  niBtax  nisBaporti 
(ma  niflaħx  ghal)  dan  it-tokol  (jew 
dan  il  piB^ ;  a  moment's  heaviness  they 
feel  (WordBWortls  Mot/iers  Returnj, 
iboBBU  mument  ta  Bwied  il  kalb  ( jigu 
fukhom  mumenti  ta  nichet  jew  ta 
Bwied  il  kalb) ;  your  storyput  luaviness 
in  me  (Shakespear,  TempestJ^  li  etoria 
tieghec  gibitli  il  buri  (jew  nghas), 
(dejkitli  kalbi);  we  commence  tofeel  the 
heaviness  of  taxation  now,  iBsa  bdejna 
nhoBBuh  il  pis  tat-taxxi;  by  reason  of 
the  heaviness  àndfatness  of  tfie  ground 
(ArbatbDOt),  mhabba  fil  fond  (għoli) 


u  tieba  (qualità  tajba  u  graaea)  tal 
art  (tal  ħamria). 

Hbavino— rfigħy  tligħ;  nife  kawwi 
bhal  tnehrda,  li  joħroġ  mil  kalb. 

Hbavibomb— ta  ewied  il  kalb;  li  igib 
ngħaB  jew  il  buri. 

Hbavy  —  tkil,  bi  ngħas,  ibleħ,  ta 
Bwied  il  kalb  ;  mgħobbi ;  aħrax,  kalil ; 
tkil,  difficili,  jebeB ;  mħarbat,  maklugħ; 
għammiel  (graBBotc.);  kawwi,  cbir; 
tkila  (mara) ;  youll  find  that  chair  too 
heavy  for  you  to  carry  all  the  way,  inti 
tara  li  dac  iB-eiġġu  tkil  ghalic  biex 
tieħdu  ( terfgħu)  ittriek  coUha;  he 
cameand/ound  them  asleep  again^for 
their  eyes  were  heavy^  (Mitlhew),  già 
u  raġa  eabhom  rekdin,  għaliex  (għaj- 
nejhom)  chienu  bi  ngħae;  o  heavy 
ignorance  I  (Shakespear,  Othello\  0 
injuranza  belha! ;  where  ride  the  ship 
heavy  wiUi  fnir haired  slaves  (Haoaoliy 
Law  of  HoratiusJ,  fejn  igħaddi  il  ba- 
stiment  mgħobbi  bi  rsiera  xagharbom 
isfar ;  sent  hit/ier  hy  my  husband  to 
impart  tlie  heavy  news  (Won)HWOrlh, 
Excursion),  bgħatt  hemm  biex  inwae- 
sal  ma  zewġhi  1-aħbar  ta  ewied  il  kalb; 
whose  heavy  hand  liath  bowed  you  to 
the  grave,  (ShakeapBdr,  Macbetli\  li 
I-id  tiegħu  kalila  (  ħarxa,  chiefra ) 
bakghet  8a  chemm  bagħtitec  il  kabar; 
this,  I  consider^  a  heavy  taskj  dina, 
għalia,  hia  biċċa  xogħol  jebBa ;  a  heavy 
road,  triek  mħarbta,  maklugħa  collha ; 
heavy  lands^  artijet  (raba)  għolijn  jew 
li  fihom  ħafna  hamria  (fondi)  a  grassi 
jew  għammelin;  a  lieavy  crop,  wiċċ 
(ta  raba)  abbundanti ;  a  heavy  noise, 
għajta  (ħoBs)  cbir. 

Hbavy  armbd  —  armat,  b'  armar 
Cgħodda  tal  ġlied  etc)  tkal. 

Hbavy  oaitbd  ~li  jimxi  b'paBS  tkil, 
jew  bil  mod. 

Heavy  handbd— goff,  li  ma  għandux 
idu  ħafifa  ( ghax-xogħol,  maniġġar 
tal-armi  etc^ 

Hbavy-hbaded— Btupidu. 

Hbavy-hearted  —  kalbu  aewda, 
mnicchet. 

Hbavy-ladbn  —  mghobbi  ferm ; 
b'taghbia  tkila ;  għajjien  taħt  il  pis  ; 
mtakkal;  come  unto  me  all  you  thut 
labour  and  are  heavy'ladeH  and  I  will 


Digitized  by 


Google 


BEA 


—  689  — 


HEB 


give  you  rest  (Mstihew,  X/,  i?<S),  ejjew 
għandi  inthom  li  intcom  mħaddmin  u 
u  mtakklin  bix-xogħol  a  jena  nserraħ- 
com  (u  fia  issiba  il  misirieħ). 

Hbavy  wbioht  *  li  igib  actar  mil 
pis  stabilit  (żiemel  etc.  ftiġria  li  igib 
pis  àctar  milli  ican  bemm  stabilit). 

Ħba\ti8H — actarx  tkil. 

Ħbazy — maħnak;  li  għandu  sidra 
isaffar  man-nifs  f bhal  ta  wieħed  asma- 
ticu),  b'nifsu  kasir. 
.  HEBBBR-MAN—sajjed  (li  jistad  caħli 
etc.^  fil  baxx,  meta  il  babar  jofroh  jew 
icun  fieragħ. 

Hbbbino  wbars— nassi  jew  għażel 
għas-sajd  tal  cahli  etc.  meta  il  baħar 
ican  fieragħ  jew  jofroħ. 

Hbbdomad  -  gimgħa ;  sebat  ijiem. 
•  Hbbdomodal— ta  oall  gimgħa,  tal 
gimgħa  ;  an  hehdomodal  councilj  cansill 
(lakgħa)  ta  darba  fil  gimgha  (ta  call 
gimgha);  hebdomodalpolitician^  politicu, 
bniedem  jew  wieħed  fil  (pulitica)  li 
ibiddel  il  fehma  tiegħu  sicwit,  bniedem 
politicu  li  m*hax  sod,  li  jilgħab»  fil 
fehma  tieghu ;  all  thie  from  lietening  to 
variable  hebdomodal  poUticians  (B  0  r  ke), 
u  dana  collu  ^ghaliex  wieħed  jisma 
minn-nies  politici  (tal  politica)  li  ma 
għandhomx  febma  soda,  jew  li  m*hu- 
miex  hlief  iduru  u  igħejdu  issa  hecc 
u  issa  hecc. 

HbbdomodaryI  tal    cimgħa,  ta  cull 

Hbbdomodbr  Jgimgna;  thia  blessed 
hebdomodary  round^  (Beautuoiil),  din 
I-imkaddsa  dawra  ta  cull  gimgħa. 

HBBDOMATiOAL—ta  cull  gimgħa,  ta 
darba  fil  gimgħa. 

Hbbb— Alla  falz  ("mara  jew  xbejba) 
tal  giuvintu  u  taż-żgħażia,  li  tigi  bint 
Jupiter  u  Ġuno ;  Hebe  chienet  miż- 
muma  li  tarġa  i(^ibjew  tagħmel  ix- 
xjuħ  zagħżaħ;  iTebe,  i^Qm  ta  waħda 
mill-astri  jew  cwiecheb  cbar,  is-sitt 
waħda  li  sabu  (chien  raha  I-ewwel  dar- 
ba  Hericke  fl-1  ta  Lalju  1847). 

Hbbbn  -  ebanu ;  the  touah  shaft  of 
heben  wood,  (Seolt,  Bridal  o/  Trier" 
mainj,  il-Iasta  jebsa  tal  injam  tal 
ebanu. 

HrnETATB— li  itakkal  ir-ras,  li  ji- 
tsapidixxi;  beef  may  confer  a  robuet- 
neee  on  tlie  limbe  of  my  son^  but  will 


hebetàte  his  intellectuah^  (Arbathaot 
and  Popef  Martin  Scriblerus  ;,il-laħam 
(taċ-ċanga)  jista  isaħħaħ  il  gisein  ta 
ibni  iżda  itakkallu  rasu  (jaghmlu  stu- 
pida). 

Hbbbtation  —  stupidaġni,  ras  stu- 
pida. 

Hbbbtb— stapidu,  ras  kargha. 

Hbbbtudb — stupidaġni. 

liBBRAio      ]  \^^  1^.1^«^'  Ebrajc,  Isien 

__  Vjew  il-hngua   Bbrajca 

Hbbraical  JjewLhudia. 

Hbbraioally— la  Lhadia,  chif  jagħ- 
mlu  Lhud. 

Hrbbaism— Ebrajsmu,  għajdut  ^es- 
pressioni  etc.)  tal  Lbud  jew  Ebrajca. 

Hbbraist— wieħed  li  jaf  sewwa  (let- 
terat)  fi  Isien  Ebrajcu  jew  Lhudi. 

Hbbraistioally  —  Ebrajcament, 
b'mod,  b'sens  Lhudi ;  which  is  hebrai* 
stically  used  in  the  Nero  Testament^  11 
hu  usat  b'mod  (b*sens)  Ebrajc,  jew 
chif  jifhmah  Lhud,  fit-Testment  il 
ġdid. 

HsBRAiZB^takleb  fi  Lsien  Ebrajc; 
titchellem  I-Ebrajc ;  tagħmel  bħal  ma 
jagħmlu  il  Cl-asu  tal)  Lhud. 

Hbbrbw— Lhadi,  Isien  Lhudi  jew 
Ebrajc ;  tal  Lhud,  ta  Isien  Ebrajc  jew 
Lhudi ;  the  land  of  tlie  Uebrews^  I-art 
ta  Lhud  (il  Palestina) ;  the  Hebrew 
languagCf  Isien  Lhudi  jew  Ebrajc. 

Hbbrbw  wisb— cuntlaria,  sens  op- 
post  jew  maklub ;  li  tifhmu  xort'oħra 
jew  cantlariu;  the  thesis  vice  versa  put 
shouldhebrew'wise  he  understood,(P  rior^ 
AnotJier  Episile  etc),  it-tesi  mkegħda 
cantlariu  (xort*oħra  j'ew  bil  maklub) 
għandha  tiftihem  cuntlariu  ( b'sens 
oppost). 

Hbbrbwbss  —  Lhudia,  mara  Israe- 
lita. 

Hbbrbwist— ara  Hebraist\ 

Hbbrioian  —  wieħed  letterat  fil  (\\ 
jaf  tajueb  il)  Isien  Lhudi  jew  I-Ebrajc ; 
he  is  one  of  the  best  Hebricians  we  have, 
wieħed  mill-ahjar  nies  letterati  fl  (li 
jaf  tajjeb  I-)Ebrajc  jew  Isien  Lhudi. 

Hbbridban  I   mil,  jew    tal,  Gl^jj'er 

Hbbridian  /  Ebridi  (  li  jiġu  għal 
costa  tal  punent  ia  li  Scozia. 


Digitized  by 


Google 


HEC 


—  640  — 


HED 


Hboatb— Alla  falz  (mara)  tal  Grie- 
ghi  bint  Jupifer ;  li  igħejdu  li  cbienet 
tiġġerra  mad-dinja  bil-lejl  u  miżmuma 
bbala  il  patruna  tal  abbisdi  infernali. 

Ħboàtolitb  (jew  Moonbtone) — isem 
(xorta)  ta  ħaġra  jew  mineral. 

Heoatomb— sacrificiu  ta  mitt  ghen- 
dua. 

Hboatompbdon  —  tempiu  twil  mitt 
pied  (ta  100  pied  tul). 

Hboatonstylon  —  bini  (fabbrica)  li 
fiha  mitt  colonna. 

HBQK-maxtura  fejn  jeclu  il  (ghal 
għalf  tal)  bhejjem ;  isserpeggiar  jew 
dao  il-liwi  jew  tisrip  ta  xmara ;  xorta 
tagħażei  (xibca)  ghas-sajd;  lucchett 
ta  bieb« 

Hboklb— tomxot  jew  trextel  il  għa- 
.żel ;  moxt  jew  rixtiel  tal  għażel ;  tifni, 
iddejjak»  tmcwieta. 

Hboklbr— min  jomxot  jew  irextel  il 
għażel ;  min  (dac  li)  jifni  jew  idejjak 
iill  ħadd  jehor  b'ħafna  mistoksiet  etc. 

Hecklinq — mxit,  trextil  tal  għażel ; 
fini,  dieka,  vessazioni. 

Hbotarb  -  chejl  Francis  tal  wisa  etc. 
tal  art  li  igib  11,960  jardi  ilngliBi) 
quadri ;  an  Jlectare  is  equal  to  11^960 
square  yarde^  ^ectare,  jagħmel  (  fih) 
11,960  jardi  qwadru. 

Hbotabtylb— li  fih  jew  għandu  6 
colonni  (b'eitt  colonni). 

Hbotio— (deni)  biered,  twil  jew  li 
jibka  żmien  twil  fukec  li  jifnic  u  jic- 
cnnsmac ;  etticia,  marsuttin,  mard 
rkiek. 

Hbotioal  -  tad-deni  biered,  lijifnic 
Q  iwakkghec  (igibec)  f  marsuttin  jew 
etticia ;  I  wUl  keep  Uie  eickness  from 
being  hectical^  {Wootton, Reliquice)^  in- 
żomm  il  marda  li  ma  takax  f  etticia 
(marsuttin  jew  mard  rkiek). 

Hbotooram— ettogramma,  chejl  jew 
pis  Franois  li  fih  100  gramma,  jew  8 
ewiek  u  8  drammi  u  ftit,  pis  IngliB. 

Hbotolitbb — ettolitru,  chejl  Francis 
tal  imbid  u  żrieragħ  etc.  li  jasa  £ 
busheU^  6  galluni,  u  7  pints  Inglisi. 

Hbotombtrb— chejl  Francis  (tat-tul 
tat-torok  etc.)  li  fih  10  metri  jew  ftit 
fuk  il  109  jardi. 

Heotor— Ettore,  (fli  Storia)  1-iben 
ta  Priam  q  IJecuba^  u  1-actar  kalbieni 


gwerrier  fost  il  gwerrieri  ta  Troja— 
spiċċa  maktul  minn  Achilles ;  wieħed 
lijiflaħ,  li  jiggieled,  bullv;  tiggieled, 
tivvesBa  għal  ġlied ;  tħedded  biex  tig- 
gieled. 

Hbctoribm  —  ġlied,  stedin,  vessar 
ghal  ġlied 

Hbotorly— ta  bulli^,  ta  gellied,  bil 
ġlied,  bli  stedin  għal  ġlied. 

Hbotobtbrb— chejl  Francis  t^I  ħwej- 
jeġ  Bolidi,  ta  100  metru  cubu  jew  ftit 
actar  minn  8581  pied  cubu. 

HBDDLB-ii  moxtgħal  ħajt  tal  med- 
da  ta  newl ;  tghaddi  il  ħajt  minn  li 
mxat  li  icun  hemm  fin-newl  għal 
medda. 

HBDBNBBRorrB— isem  (xorta)  ta  mi- 
neral  iswed. 

Hbdboma— xorta  ta  ħaxixa  (siġra) 
bħal  melissa. 

Hbdbra— xorta  ta  liedna. 

Hbdbraobous— tal  liedna,  li  jaghmel 
il-Iiedna. 

Hbdbral— tal-Iiedna,  maghmul  mil 
liedna. 

Ħbdbratbd — mżejjen  bil  curuni  tal 
werak  etc.  tal-liedna. 

Hbdbric  —  tal-Iiedna,  magħmul 
(mnissel)  miMiedna. 

Hbdbrio  aoid  —  acidu  li  isir  miż- 
żerrigħa  tal-liedna. 

Hbdbrifbroub — li  jaghmel  (jati)  il- 
liedna. 

Hbdbrosb  -  tal-Iiedna,  collu  liedna 
(mimli  liedna). 

Hbdoe  -ħajt  (ta  għalka)  tal  ħaxix, 
burdura ;  iddawwar,  tagħlak  ( għal- 
ka  etc.)  b'ħajt  tal  ħaxix  jew  b'burdura; 
iddaħħal  gewwa ;  tfixchel ;  tkiegħed 
fit-triek,  timla  moghdia ;  Jie  planted  a 
vineyard  there  and  set  a  hedge  round  it^ 
hawwel  ħafna  dwieli  (għamel  vinja) 
hemm  u  dawwarha  fgħalakha)  b'ħajt 
tal  ħaxix ;  the  husbandman  planted  a 
vineyard  and  hedg^d  it  about^  ( il  bidwi) 
għamel  (ħawwel)  ħafna  dwieli  u  daw- 
warhom  b'ħajt ;  /  will  hedge  up  your 
way  with  thorns,  (Hosea),  nimla  it- 
triek  tiegħec  (minn  fejn  tgħaddi  inti) 
bix-xewc,  biex  nfixclec ;  to  hedge  a  bet^ 
tagħmel  mhatra    (ftiġria  etc.)  mai- 


Digitized  by 


Google 


HED 


-  641  — 


HEE 


żewġ  bnadi,  biex  jecc  titlef  ma  titlifx 
wisk  (billi  minn  xi  banda  tirbaħ  sgur); 
he  sttre  (o  hedge  in  some  buBtness  of 
your  otOTt^  (Swlft,  Directums  for  Ser- 
vantsj^  kis  li  iddaħħal  Ctaħseb  biex 
iddeffes)  xi  affari  ("xi  ħaġa)  tiegħec. 

Ħedgbaoobntor— ara  kedge  sparrow. 

Hbdge  born— ta  wild  (razza)  baxx  ; 
wild  il  kanfud  ;  toe  are  all  hedge  born^ 
aħna  il  coll  ulied  il  kanfud,  ħadd  ma 
għandu  bie;:  jiftaħar  li  hu  nobbli,  jew 
li  gej  minn  xi  demm  nobbli,  tal  cba- 
rat  etc.) 

Hbdob  OREEPER— min  jistahba  taħt 
il  ħitan. 

Hedgb  fumitary— isem  ta  ħaxixa,  il 
fumaria. 

Hbdgbhog— il  kanfud  ;  isem  (xor- 
ta)  ta  ħuta;  isem  ta  pianta  jew  ħaxixa. 

Ħbdge  MARRiAGB—żwie^  clandestin 
(m*hux  chif  imur,  fil  cnisia  n  bix- 
xhnd  etc). 

Hedgb  nettlb  — isem  ta  ħaxixa ;  te 
Skalli. 

Hbdgb  notb— chitba,  tharbix,  chit- 
ba  ta  wieħed  ("autur)  tat-tużżana  jew 
ta  I-isem  ;  they  left  tħeae  kedgenotes  for 
another  sort  ofpoem^  (Dryden),  ħallew 
dawn  ir  ħafna  ħmerijet  ta  chitba  floc 
xorta  oħra  ta  poesia. 

Hbdgb  PRIB8T  —  kassis  li  ma  għa- 
milx  cors  sewwa  ta  li  studii,  jew  li 
studia  f  xi  scola  żgbira  tal  campania 
(actarx  hecc  jissejħu  il  kassisin  li 
għaddew  becc,  fl-Irlanda). 

Hbdgb  rhtmb  —  poesia,  bħal  dawc 
tal  carti  tas-sitt  habbiet ;  poesia  tal 
isem,  versi  mkabblin  (u  actarx  mkab- 
blin  hażin  ucoll)  minn  għajr  I-ebda 
sustanza. 

Hbdgb  sohool— scola  fejn  isir  tagħ- 
lim  baxx,  scola  żgħira,  f  xi  oamra,  fil 
campanja 

Hedgb  shbars  7    mkass  tal  ġardi- 

Hbdgb  soissors)    nari. 

Hedgb  sPARRowUsem  ta  għasfur,  il 

Hbdge  war])lbr)  canal  salvaġġ. 

Hbdgb  winb— mbit  rħis. 

Hedgb  writbr— chittieb  tat-tużża- 
na,  batut,  minn  dawc  li  jictbu  ħorrox 
borrox. 

Hbdgblbss  —  bla  hajt,  li  m'  hux 
magħluk  jew  mdawwar  b'ħajt. 


Hbdġbpig—  kanfud  żghir»  ferħ  ta 
kanfud. 

Hbdgbr — min  isewwi  jew  jirranġa 
jew  jaghmel  il  burduri  jew  il  ħitan  tal 
ħaxixdwàr  ghalka  etc. 

Hedgbrow — fiUiera,  ringhiela  siġar 
^għar  jew  xtieli  mħawlin  hdejn  xulxin 
biex  iservu  bħal  hajt  jew  burdura.  ^ 

HBDGiNG—tidwir  ta  għalka  bil  ħitan 
tal  ħaxix ;  għeliek  b'burdura. 

Hbdonio— -tal  Bedonist  (ara). 

Hbdonism— il  fehma  ta  x'uħud  (fi- 
losofia  mgħalma  minn  Aristippus,  dix- 
xiplu  ta  Socrate)  li  igħejdu  illi  il  bnie- 
dem  għandu  ighejx  u  itemm  ħajtu  fil 
piaciri  biss. 

Hedonist  —  wieħed  li  jammetti  jl 
Hedonism  (ara>. 

Hbduigia— isem  (xorta)  ta  ħaxi^a  li 
tagħmel  raża  bħal  balzmu. 

Hbdtphamb— isem  (xorta)  ta  mine- 
ral,  jati  fil  gri^.,  li  jinsab  fl  Svezia. 

HBBD-tidha,  tieħu  ħsieb,  tara,  tati 
cont;  jimpurtac;  tintebaħ,  tindunf^, 
tindocra ;  tidha ;  dehwa,  ħsieb,  cont ; 
ħarsa  (wiċċ)  serin  jew  tal  ħsieb ;  tqke 
keed  wliat  you  doy  okghod  attent  (ati 
cont  etc.)  għal  dac  li  tagħmel ;  it  (the 
snake)  skcdl  he  keeded^  (Sliakespeir, 
Antony  and  Cleopatra),  il-Iifgbà  no- 
kogħdu  attenti  ghaliha  (natu  contha 
jew  niehdu  ħsiebha) ;  he  never  took  any 
heedy  katt  ma  ħa  ħsieb,  jew  katt  ma 
ta'  cont  (katt  ma  impurtah);  ke  did  it 
wiik  a  serious  mind^  a  keed  was  in  his 
countenancey^ShħkMp^br^rienry  VIII)^ 
għamilha  bis-serietà  collha ;  u  ħarsa 
seria  chellu  fuk  wiċċu  (u  wera  ħarsà 
seria,  ta  gravità  jew  ta  impurtanza). 

Hbedful— attent»  bil  ħsieb,  tal  cont 
li  jati  cont,  li  jagħmel  attenzioni. 

Hebdfullt— bl-attenzioni»  bil  cont, 
bil  ħsieb. 

Hbbdfulness  I  ħsieby  cont,  cura,  at- 

Hbedinbss      j  tenzioni. 

Hbbdlbss— trascurat,  bla  ħsieb,  bla 
cont,  bla  cura,  ma  jimpurtaħx ;  lued* 
Uss  to\my  words  and  advices^  he  went  an  * 
his  way^  minn  għajr  ma  impurtah  zejn 
(jew  ma  ta  ebda  cont,  jew  widen)  tal 
cliem  u  tal  pariri  tiegħi  baka  sejjer 
għal  1-affari  tiegħn. 

Digitized  by  VnOOQ lC 


ĦEE 


—  642  — 


ĦEE 


Hebdlbssly  —  bit-ttascuraġni,  bla 
cont»  bla  ħsieb. 

Hbbdlbssnbbs— traBcuraġni,  indif- 
ferenza. 

HBBDY—attent,  b'għajnejh  miftuħa; 
bil  ħBieb»  li  jati  cont ;  tlie  watch  iower 
ie  not  furnuhed  with  heedy  eyes^  (Bi- 
sboplfall),  it-torri  tal  gnasBa  ma 
għandux  nioB  (ghajnejn^  li  huma  at- 
tenti  (li  jafu  jagħmlu  għaesa  tajba). 

Hbbl  —  gnarkuby  taccuh ;  għokda 
(bħal  għarkub) ;  genba  ta  ħobża ;  tarf 
jew  I-aħħar  biċċa,  it-tmiem  ta  ħaġa ; 
ras  ta  travu  jew  xriec;  it-tarf  ta  fuk 
ta  cipp  ta  xcubetta;  suletta  (ta  li 
Bcrapar) ;  twaħħal  taccun ;  tati  carina 
ftmejjel  baBtiment  għal  żakku  biet 
tkalftu  u  tirranġah) ;  tiżżiefen ;  the 
heel  ofthe  foot^  il  għarkub  tas-Biek ; 
ihe  heel  ofa  shoe  jew  boot,  ittaccun  ta 
Bdvala  iew.  żarbuna ;  to  be  at  jew  upon 
the  heeUf  timxi  (tmur)  wara  ;  he  ia  al- 
waye  at  my  heels^  dejjem  warajja  (cuU 
fejn  immur  jigi  migħi,  ma  jitlaknix 
tnument) ;  to  cool  the  heeU^  iddum  tis- 
tenna  f  xi  dar  ta  xi  hadd  biex  tara, 
jew  tista  tchellem  is-sinjur  etc.  (me- 
ta  icun  xi  ras  cbira) ;  we  cooled  our 
heels  for  an  hour  xchen  we  called  upon 
thejudge  to  seehim,  csaħna  siegha  nis- 
tennewy  meta  morna  fid-dar  tal  mħal- 
lef  biex  inohelmuh ;  to  go  heels  over 
heady  tmur(titlak)  b'għaġla  cbira,  b'sa- 
kajc  fuk  raseo;  to  liave  jew  get  the 
heels  of  tgħaddi  (tħalli  Iura);you  have 
got  the  heels  of  me  already,  gia  għad- 
'dejtni  (ħallejtni  lura) ;  to  hy  by  the 
heels^  tkiegħed  fic-cipp,  ixxecchel  mis- 
sakajn ;  t/  you  be  caught  1  am  sure 
you'll  all  be  laid  by  the  heels^  jecc  tin- 
kabdu  (jakbducom)  jena  sgur  li  il  eoll 
ikegħducom  fic-cipp  ;  to  show  the  heels, 
taħrab,  titlak  tiġri,  terħila  bil  giri 
biex  ma  jakbduox ;  when  he  saw  the 
policeman  coming  he  showed  his  heels^ 
meta  ra  il  pulizia,  ħarab  ("rħiela  bil 
giri,  b'sakajh  fuk  rasu; ;  he  took  to  his 
heels  at  once^  ħarab,  telak  ji^ri  minnu- 
fih  ;  to  irip  up  one's  heels,  titfa  (ta^h- 
mel)  gambetta,  tfixohel ;  /  should  like, 
to  eat  that  heel  of  the  loaf  with  butter, 
'nixtiek  niecol  dic  il  genba  ftarf)  tal 
ħobża  lil  butir  ;  we  are  now  at  tlie  heel 


of  ihe  session^  issa  wasalna  fit-tarf 
(fl-aħħar)  tas-sessioni ;  they  made  ihe 
vessel  heel  to  caulk  her^  taw  carina 
(mejlu  gbal  żakku)  il  bastiment  u  kal- 
ftuh  ;  /  cannot  sing  or  heel^  ma  nafx 
ngħanni  u  niżfen. 

Hbbl  BALL—xama  isvved  ta  li  scra- 
pan. 

Hbbl  BRBASTiNa  MAOHiNB  —  macua 
(ghodda  tal  isorapar  ghal  ktiegh  fid- 
dritt  ta  taccun  ta  żarbun. 

Hbbl  OHAiN— oatina  ta  bdm  taba- 
stiment. 

Hbbl  iron  —  tacca  (  biċċa  pianċa 
żghira  etcj  tal  azzar  ghat-tcachen 
taż-żraben  biex  ma  jitticlux  màlajn 

Hbbl  piboe— biċċa  gilda  li  iżidu  (li 
scrapar^  fit-taccun  ;  like  a  heel  piece 
to  support  a  cripple^(S\fl(t,On  Poeiry\ 
bħal  biċċa  gilda  ftaccun  biex  iżzomm 
(tgħejn)  wiehed  zopp  (mifluġ  etc); 
heel  piece,  taghmel  taccun;  the  shoe- 
maker  is  now  lieelpiecing  my  slioes,  li 
scarpar  kiegħed  jaghmilli  taccnn  ġdid 
fiż-żarbun. 

Hkbl  pibob — tmiem,  laħħar ;  il  biċ- 
ċa  tal  aħħar  ;  just  at  the  heel-piece  of 
his  book^  {{Ai^yi^the  Cobbler  of  Tessing- 
tons  letierj^  sewwa  sewwa  fl-aħħar 
biċċa  ^fl-ahħar  jew  fit-tmiem)  tal  ctieb 
tiegħu. 

Ħbbl  plate  -  pianċa  fit-tarf  ta  cipp 
ta  xcubetta. 

Hbbl  pobt  -il  gharkub  ta  (6ċ-6aċċis 
jew  fejn  idur  biex  jinfetaħu  jinghalak) 
bieb. 

Hbbl  sħayb — sicchina  tal  iscrapar 
(bħal  bokxiex)  li  biha  ikatta  (jakta 
barra  )  it-truf  tal  bcejjeċ  tan-ngħal 
ħoxnin  li  ikieghed  jew  iwaħħal  fuk  xul- 
xin  biex  jaghmel  jew  ifassal  it-taccun. 

Hbbl  tap— dac  il  ftit  imbit,  bran- 
dy  etc.  li  jibka  jew  li  wieħed  iħalli 
f  kigħ  it-tazza  meta  jew  wara  li  jixrob; 
taccajew  biċċa  nghal  milli  ikiegħed 
jew  iwaħħal  fuk  xulxin  ghat-taccnn,  li 
scarpan  ;  no  heel  iapsl^  tħalli  xejn  fit- 
tazza  I  (ixorbu  collox  !  laktu  sa  l-an- 
kas  katra  I) ;  heel-tap,  iżżid,  tkiegħed 
fuk  xulxin,  bicciet  tan-nagħl  biex 
tagħmel  jew  tgholli  it-taccun. 

Hbbl-tip— ngħala  tal  ħadid  ftac- 
cun  ta  żarbun  (bhal  tas-suldati). 


Digitized  by 


Google 


HEl3 


-  64à  - 


HEI 


Hbbn— (Gc-Cina)  belt  mil  cbar  mil 
I-ewleniD. 

Hei!zb  —  tġħin  fil  mixi,  timbotta, 
tmixxi,  isBuk  biex  wieħed  jimxi  jew 
iħaffef  actar ;  dakka  ta  id,  imbuttar 
Cbiex  wiehed  iħaffef  ftit  actar  fil  mixi). 

Hept— tokol,  pis ;  tipprova  it-tokol 
ta  ħaġa,  tara  haġa  chemm  hi  tkila, 
billi  terfaħħa  chemm  chemm  mii  l-art 
b'idejc  etc  ;  ittalla,  tarfa;  dar,  post, 
loc,  fejn  wiehed  igħammar  jew  jok- 
għod ;  tokgħod,  tgnammar. 

Heg — saħħara. 

HBGBBRRY—cirasa  salvaġġa. 

Hbobliàn— ta  Uegel,  min  jokgħod 
għat-tagħlim  jew  il-logica  ta  Ilegel; 
tal  Hegelianism  ("ara). 

Hegblianism — Heghelianismu,  lo- 
gica  (tagħlim)  ta  IlegeU 

Hbgbmonio      )  "Jiggyerna,  lijaħ- 

„  >•  chem  jew  h  għanda 

Hbgbmonical  j  is.getgha  fuk. 

Hbgbmony — cmand  ewlieni,  setgħa, 
kawwa  ta  cmand ;  sui^eriorità;  (I-ew- 
wel  post). 

Hbgira— il  ħarba  ta  Maumettu  mil 
Mecca  (fl-Arabia,  Àsia)  bil-lejl  nhar  il 
Hamis,  fil  15  ta  Lulju  tas-sena  G22— 
u  li  minn  dac  inhar  it-Toroc  jibdghu 
igħoddu  iż-żmien  (is-sninj  tagħhom. 

Heidelberg— //<?eftf/6«r(7,  belt  ta  Ba- 
den,  82  mil  il  fuk,  ghal  grigal,  ta  Cal^ 
sruhe  (Qermania)  ;  ta,  jew  minn,  Hei' 
delberg. 

Hbifer— erħa,  għoġla. 

Heigh— ej,  ejja,  isa,  arma  (chif  in- 
ghidu  aħna  meta  irridu  nagħmlu  il 
kalb  lill  xi  hadd  biex  jakbad  jagħmel 
xi  ħaġa). 

Hbigh  ho  I  {jew  HBY  Ho  I)— interje- 
zioni,  għajta  mil  kalb  (  bħal  meta 
nghejdu  aima!  jakaeral) ;  it  is  almost 
jfive  o^clocki  cousin^  this  time  you  were 
ready^  bv  my  troUi^  I  am  exceeding  ill, 
hey  Ao/ (Shakespear,  Much  ado  about 
no^injr,  I//,.^),għoddhom  saru  il  ham- 
sa,  cugin,  sar  il  hin  biex  tcun  lest ; 
fuk  ruħi  ngħejdlec  li  jena  nħossni  ha- 
żin  ferm  ;  ajma,  jaħasra ! 

Hbight— għoli,  kuċċata  ;  tul,  daks; 
dinjità,  post ;  chemm  jista  icun,  collu 
chemm  hu ;  tgħolli ;'  that  is  a  stpeple  of 
a  prodigiouB  height,  dac  campnar  ta 


għoli  1-actar  cbir  (tal  ghageb) ;  beyond 
yon  mount  ain*8  hoary  height^  (Drjden, 
Horace\  Themm  mil  kuċċata  ta  dic  il^ 
muntanja  tbajjad  bis-silġ  ;  she  is  about 
my  height,  twila  xi  daksi  (fiha  xi  dàksi 
mit-tul) ;  he  was  that  raised  me  to  this 
care/ul  height,  (Shakespear,  Richard 
III),  hu  chien  li  għallieni  fdan  il 
post  ta  cmand  fewlieni  jew  ta  dignità); 
he  is  now  in  tfie  height  o/  his  happiness, 
issajinsab  fhu)  fl-akwa  (fl-akkal)  tal 
hena  tiegħu  ;  Richard/alls  in  height  o/ 
a//Awjt?rMfe,(8hBke8pear,/?u;Aard  IVJ^ 
il  cburia  ta  Ricardu  niżlet  (nakset, 
spiċċat)  chemm  jista  icun  ('għal-aħ- 
har);  to  the  height,  għal  I-ahħar,  chemm 
jista  icun,  għal  darba ;  he  is  traitor 
to  the  heightf  (  Shakespear,  Ilenry 
VIII  ),  dac  traiditnr  għall  darba 
(chemm  jista  icun,  jew  li  ma  jistax 
icun  actar^  ;  had  their  chambers  delica" 
tely  heightedy  CAdaros,  Works\  għallew 
chemm  cbemm  il  cmamar  tagħhom ). 

Hkigiitbn— tgballi,  tgħolli;  ittalfa; 
iżżid ;  tcattar ;  to  heighten  Uie  soldiers 
courage,  iżżid  (tcattar  il  curaġġ  (I-al- 
mu)  tas-suldati ;  (o  heighten  tapestry 
with  gold  and  silver,  tirraccma  (id-di- 
sinn  imkabbes)  tapezzeria  (drapp  tal 
apparati  tal  cnejjes  etc.)  bil  ħajt  tad- 
deheb  jew  tal  fidda. 

Hbightbned— mimli  (mcabbar)  bil 
curaġ^  (bl-almu) ;  being  /leightenedwit/i 
tliat  vtctory  they  set  out  to  meet  the  other 
enenty,  billi  chienu  mimljin  ("cabbru 
kalbhom)  b'dic  ir-rebħa,  reġgħu  telku 
biex  jehduha  (jiggieldu)  mal  għadu 
(għedewwa)  il  ^did;  being  so  heightened 
he  spoke  etc  ,  billi  għola  (avanza)  hecc 
fil  grad  hua  tchellem  (kal)  etc. 

Heigħtenbr  —  min  igħoUi,  igħalli, 
icabbar  jew  ifaħħar,  min  iżid  jefw  icat- 
tar. 

HBiNous—aħrax,  chiefer,  kalil ;  ħa- 
żin ;  that  was  a  heinous  offence^  dac 
chien  żball  (delitt  jew  dnub;  kalil  ferm 
(ħażin  jew  cbir  chemm  jista  icun). 

Heinousness— ħruxia,  chefria,  killa, 
ħżunia;  every  body  spoke  abou,t  the 
heinousness  o/  his  guUt^  culħadd  kàl 
fuk  il  ħżunia  (killa)  tal  ħtija  tiegħu 
(taddelitt  jew  id-dnub  li  għamel).    . 

Hbir— werriet ;  wild,  iben ;  tiret ; 


Digitized  by 


Google 


Hei 


—  644 


ML 


he  died  without  any  Jieirs^  miet  minn 
għajr  eredi  jew  minn  għajr  ma  balla 
il  ħadd  min  jirtba  ;  thejirst  heir  ofmy 
tnventioTif  (  Hhakespear,  Venue  and 
AdonieJ^  1-ewwel  wild  (iben)  li  cbelli ; 
one  only  dauakter  heired  the  royal  etate^ 
(Dryden,  VtrgU^  JEneidj,  tifla  waħda 
biss  (unica  jew  li  ma  chienz  bemm 
ħliefha)  wirtet  !i  Stat  reali. 

Heib-appàbbnt  —  1-eredi  tat-tron, 
1-iben  (jew  il  bint)  il  cbir  tas-sultan  li 
icun  jirrenja ;  ben  is-sultan  li  icun,  li 
imissu  jitla  fit-tron  wara  li  jispiċċa 
missieru  (jew  ommu). 

Hbib-at-law  (  jew  ħetb  obnebal— 
eredi»  werriet  ta  collox  ta  culi  ma  iħal- 
li  il  i^issier. 

Hbib-loom  ]**ġ*»    ^88®**»    ™>o"» 

„  bħal  wirt  lill  (lijiret) 

Hbibloom    Jxiħadd. 

HBiB-PBBSUMPTiyE— eredi  (tat-tron) 
presuntiv,  jigifieri  wieħed  li  ghandu 
id-dritt  (li  imissu)  jitla  fit-tron  bhala 
Be  wara  il  mewt  ta  dac  li  icun  jirrenja, 
cbemm  il  darba  iżda  ma  jinkalax  jew 
ma  icunz  hemm  xi  ħadd  jeħor  ekreb 
mmnu  (għat-tron). 

Hbibdom  )      >. 

Hbibbhipj  ^*"^' 

Hbibbss— werrieta  (mara  li  tiret  lill 
zi  ħadd). 

Hbiblbss— bla  werrieta  (li  ma  ghan- 
dux  min  jirtu). 

Hbibship— wirt,  dritt  (ligi)  ta  wirt. 

Hbistbbia  — xorta  (isem)  ta  siġra  li 
tagħmel  fjuri  bojjod  u  frott  ahmar 
(ħbub  ħbub)  li  iservi  ta  icbel  għal  ħa- 
miem,  ticber  fil  Martinica  u  fil  gżejjer 
tal  Indi  tal  Punent,  (becc  msejħa  ghal 
Lorenzu  Heieter  Professur  tal  Botani- 
ca  fHelmstadt,  li  miet  fis-sena  1758;. 

Hbjiba — ara  Hegira. 

Hblamys — zorta  ta  annimal  bhal  fe- 
nec  tal-liebru. 

Halabotos— zorta  ta  ors  li  jinsab 
fil  Malajja  (ighejx  actarx  bil  għasel  u 
bil  għeruk  ħelwin  tas-siġar  tal  gewż 
tal  india). 

Hbloology — li  studiu  ( iz  zienza  ) 
tal  medicina  (tat-tobba)  fuk  cbif  idew- 
wu  il  feriti  jew  il  ġriehi  (il  cura  jew  il 
fejkien  tad-demla). 

Hblooplasty— iz-xogħol  (fix-zienza) 


tat-tobba  li  jagħalku  il  kozra  jew  il 
gilda  ta  ferita  (ta  demla)  billi  ikegħdu 
biċċa  mil  gilda  ta  band'ohra  fil  gisem 
ta  dac  li  icun  marid  stess,  jew  ta  ħadd 
jehor. 

Hbld  (it-temp  u  il  particip  passat 
tal  verb  hold )  —  żamm,  kabad;  miż- 
mum,  makbub ;  he  held  jaet^  iamm 
Ckabad)  sħiħ  ;  he  wae  held^  żammewb» 
chien  jew  baka  miżmum. 

Hblb  — tahbi,  tinħeba ;  tgħatti;  sah- 
ħa,  kawwa;  fejkien. 

Helblbss  -bla  fejkien  ;  bla  sahħa. 

HBLBNA—nar  jew  dawl  li  xi  drabi 
jaraw  in-nies  tal  baħar  fuk  il  bahar 
mal  arbli  tal  bastimenti  etc.  zorta  ta 
"Fuochi  St.  Elmo"  jew  nirjen  (fiammi 
tannar  msejħin  Sautjermu). 

Heli— ix-zemx. 

Hbliao    ) . 

Hblianthemum  —  zorta  ta  warda 
(fjur). 

HELiANTnoiD-li  donnu  (bħal)  gira- 
sul  jew  warda  taz-zemx. 

Helianthoid  polypbs— 1-articli  (tal 
bahar). 

Ħblianthus  il  girasul  jew  il  warda 
taz-zemx. 

Helioal  — spirali  fli  gej  bħal  gara- 
gor);  the  screw  is  a  kind  of  wedge  multi- 
plied  or  continned  hy  a  helical  revolution 
about  a  cylinder,  (WilkliiH),  il  vit  hua 
speci  (xorta)  ta  files  li  jibka  sejjer  jew 
icompli  b'tidwira  spirali  jew  nieżla  bħal 
garagor,  iddur  ma  cilindru  jew  romblu 
żghir. 

Hblioal  spbino  -molla  spirali  bħal 
dic  tal  arloggi. 

Hblically  -  li  gej  bħall  (ghamla  ta) 
molla  spirali  jew  tal  arloggi 

Hbligidje  —  xorta  ta  bebbuz  (tal 
art),  għacruz. 

Hblioifobm  — li  għandu  għamla  ta, 
jew  li  gej  bhal,  spirali  jew  molla  tal 
arloggi. 

HELiciNA-^zorta  ta  bebbuz  tal  ba- 
ħar. 

Helioogbapu— strument  għal  ħazż 
(tpingia)  ta  spirali. 

Hbliooid     l  li    gej    bħal  garagor, 

Ueliooidal  /  spirali,  jew  bħal  koxra 


Digitized  by 


Google 


fiEL 


646  — 


JBEL 


ta  bebbaza;  mibrum  bħal  koxra  ta 
bebbuxa. 

Hblicombtry— il  chejl  ( fil  geome- 
tria)  ta  linji  spirali  fuk  ħaġa  piana. 

Hblioon— il  muntanji  tal  poesia  ; 
muntanja  fil  Boetia,  fil  Grecia.  ħdejn 
il  golf  ta  Corint,  dedicata  lil  1-Àpollo 
u  lill  Musi,  u  fuk  din  il  muntanja 
chienu  jinsabu  il  funtani  tà  Uipprecren 
u  Aganippa,  li  chienu  miżmumin  bħa- 
la  iż-żewg  funtani  jew  allat  tal  poesia  ; 
helicon^  isem  (xorta)  ta  strument  tad- 
dakk,  bħal  cornn. 

Hbliookia— xorta  ta  siġra  li  ticber 
fl-Indi  tal  Punent,  u  għandha  il  għe- 
ruk  tagħha  tajbin  għal  l-ichel ;  xorta 
ta  farfett,  jew  friefet,  li  hemm  (\i  jin- 
sabu)  fl-America  (fil  pajjisi  ta  dwar  it- 
tropici). 

Heliconian — tal  Helicon  fara). 

ĦELicoNiDTPi— xorta  ta  friefet. 

Helicotrbma—  fetba  jew  tokba  żgħi- 
ra  fit-tarf  ta  gewwa  tal  widna. 

Helicterbs— ħaġa  (hwejjeġ)  mib- 
ruma ;  helicierea  Isora,  bastun  mibrum 
jew  karn  mibrum  (hecc  igħejdu  Mn- 
glidi-Indiani). 

Hbliocbntrio     lli  għandu   ii   pont 

Hbliocbntrical)  tal  osservazioni  fic- 
centru  tax-xemx  (bħal  ma  hua  geocen- 
tric,  jigifieri  li  għandu  il  pont  tal  os- 
servazioni  tiegħu  fic-centru  tal  art 
jew  tad-dinja>. 

Hbliocħromb  •—  ritratt  (fotografia) 
bilculuri;  (ritratt  ta  ħaġa  meħud  li 
jidher  bil  culuri  tagħha  naturali). 

Hbliochromio  —  tal  Ileliochromy 
(ara). 

Hblioohromotypb  -—  fotografia  (ri- 
tratt)  tax-xemx  bil  lewnijet  jew  id-dia 
tagħha  naturali  (sewwa  chif  tidher/ 

HBLiooĦROMY~i8-sengħa(il  process) 
tal  fotografia  (tar-ritratti^  tal  ħwejjeġ 
bil  culuri  tagħhom  naturali  (hecc,  sew- 
wa,  cbif  jidru). 

Hbliooraph  —  strument  ( invintat 
minn  de  la  RueJ  biex  isiru  telegrafi 
( jimbagħtu  bieh  telegrammi  minn 
banda  għal  l-oħra^  per  mezz  tar-raggi 
tax-xemx ;  strument  biex  tiehu  ritratti 
(fotografia)  tax-xemx ;  ritratt,  haġa  fo- 
tografata  bil  heliogrnph. 

Hbuography  —  heliografia,    fotogra- 


fia  (ghetnil  ta  ritratti)  per  mezz  (bil 
għajnuna)  tax-zemx  u  ta  camra  oscu- 
ra  (macna  fotografica;. 

1 1  BLioLATBR— wieħed  li  (min)  jadura 
ix-xemx. 

Hbliolatry— heliolatria,  adurazioni 
(għati  ta  kima)  fix-xemx  (bħala  Alla). 

Heliolitb — xorta  (isem)  ta  mineral 
jew  gebla,  il  gebla  tax-xemx. 

Hbliombtbr— heliometru,  strument 
għal  chejl  (cobor)  tax-xemx  (kamar 
jew  cwiecheb)  strnment  biex  jaraw 
chemm  hia  cbira  id-dawra  tax-xemx 
(tal  kamar  jew  tal  cwiecheb),  igħej- 
dulu  ucoll  micrometru. 

Hbliormin^— xorta  ta  għasafar  jew 
ħamiem  li  hemm  (jinsabu  wisk)  fil 
pajjisi  tas-sħana  fl-America. 

Helioscopb  —  helescopiu,  strument 
biex  jaraw  (josservaw)  ix-xemx. 

Hblioscofic  — tal  helioscope  (ara). 

Hbliosis— tbajja  fuk  il  werak  tal 
pianii  (li  isiru  billi  ix-xemx  fuk  il  ħgieġ 
li  taħthom  icunu  mgħottia  fis-serer 
tahdem  bhal  fuk  lenti  u  taħrakhom). 

HBLiosTAT-strument  bil  hgieġ  tal 
mera,  invintat  minn  Oauss  fis-sena 
1821  li  bih  ir-raggi  tax-xemx  jistgħn 
jinxteħtu  (jitwasslu)  fil  boghod   ferm. 

Hbliosphbrioal  —  tond  bħax-xemx. 

HBLioTHiDiB—xorta  ta  friefet  żgħar 
(bħal  friefet  tal  camla)  li  1-Inghilterra 
biss  hemm  (jinsabu)  daks  ghaxar  qua- 
lità). 

Heliotropb— isem  ta  fjur,  il  girasal 
jew  il  ward  tax-xemx ;  strument  li  juri 
jew  jimmarca  il  għoli  tax-xemx  il  fuk 
jew  1-isfel  mil  lequatur  minn  post  jew 
loc,.meta  ix-xemx  tcun  waslet  fuk  dac 
il-loc ;  strumont  (għal  fotografia  jew 
xogħol  tar-ritratti)  biex  jati  id-dawl 
fuk  in-negativi  fil  camra  imsejħa  tax- 
(li  taħdem  bix-)  xemx,  għal  meta  irid 
isir  xi  ingrandiment  (icabbru  il  ħaġa 
actar  milli  tidher,  fir-ritratt^ ;  isem 
(xorta)  ta  mineral  (bħal  quariz)  ta 
lewn  aħdar  scur,  bi  tbajja  sofor  lewn 
id-demm ;  il  Iielioifvpe,  fjur  ifuħ  li  mil 
l-essenza  tiegħu  jaghmlu  il  fwieħa 
(għal  l-imcataretc). 


Heliotropio 
Hbliotropioal 


li  jagħmel  għax 
(idur  ghal,  lejn  ix-) 
xemx. 


Digitized  by 


Google 


HEL 


646 


flEL 


Hbliothropibm— dawran  (ħars)  ta 
werak  etc.  lejn  iz-zemx  (chif  jagħmlu 
zi  fiuri  jew  werak  li  iduru  dejjem  u 
iħarsu  lejn  fejn  tcun  ix-zemx). 

Hbliotropium  —  fiur,  il  heliotrope 
(ara). 

Heliotypb— stampar  minn  fuk  il 
gelatina,  jew  minn  fuk  ħaġra  (bħal 
litografia) ;  stampa  (haġa  stampata) 
b'dan  il  process. 

Heliotypoorapħy  —  stampar  (  ta 
Btampi,  santi  ^tc.)  fuk  il  ħaġra  jew  bil 
procesB  tal  litografia. 

Hbliozoà— xorta  ta  articli  tal-^ma 
ħelu. 

Heubphbrio      \  li  idur  bħal  Bpirali 

HBLiBPHERiOAL/jew  H  jinżol  idur 
bhal  garagor  mad-dawra  tal  globu  ;  il- 
linja  Bpirali  maħżuża  fuk  il  globu 
ghan-navigaturi(jew  in-nies  tal  baħar). 

Helium— ħaġa  jew  Bustanza  chi- 
mica  li  Babu,  li  tesisti  jew  li  hemm, 
fix-xemx. 

Helix— spirali ;  ħaġa  mdawra  col- 
juta  fuk  xulxin  (bħal  habel  coljut  etc^ 
Bpirali  (linja  tielgha  garagor)  mil  wisa 
għad-dejjak  (bħal  ma  hemm  fuk  cono) 
dac  li  Bcartoċċ  mgherbeb  cbif  jidher  li 
jiBpiċċa  bħal  koxra  ta  bebbuxa  fil  capi- 
tell  tal  Ordni  Corintiu. 

Hbll  —  infern,  limbu ;  dar,  camra 
fejn  jilghabuhom  (fejn  issir  il-Iogħob 
għal  fluB)  loc  ta  tbatia  cbira  cbira ; 
.  taħbi,  tgħatti ;  hell  is  the  residence  of 
the  damned  epiritSf  I-infern  hua  il  post 
fejn  jmorru  ir-rwieħ  indannati ;  Ile 
descended  into  Hell^  on  the  thirdday  lle 
arose  again  from  the  dead,  niżel  (GeBU 
CriBtu)  fil  Limbu,  fit-tielet  jum  kam 
minn  bejn  li  mwiet ;  /le  ueed  to  spend 
tohole  nights  in  tliat  hell,  chien  jghaddi 
(jaghmel)  Ijeli  Bhaħ  hemm  gew  jilgħa- 
bhom ;  t/ie  prUons  were  hell  on  earth^ 
seminaries  of  every  crime  and  of  every 
disease(VLtàZ^vAh'S ,  Ilistory  of  England), 
il  ħabBijiet  chienu  lochijiet  ta  tbatia 
cbira  (veru  infern  ta  dina  I-art^  fejn 
chienu  jinżergħu  (isiru)  cull  xorta  ta 
delitti  u  jicber  cull  xorta  ta  mard; 
fire  devours  the  air  and  hell  them  quite 
(fi,re  devoure  the  ayre  and  hell  them 
quightj  (8pen8er),  in-nar  jecol,  jidde- 
yora,  jew  jibla,  1-aria  u  igħattihom 


(jiJlbihom^  ghall  oollox  (li  ma  jidrux 
jżied). 

Hbll  blaok  —  iBwed  daks  id-dlam 
(ta  I-infern). 

Hell-doomed  —  iccundannat  għal 
I-infern. 

Hell  governbd —  immixxi  (mgħej- 
jun^  mil  I-infern  jew  mid-demoniu. 

Hbll  HAO'-mara  hażina,  maraxi- 
tana,  mara  tad-demoniu  ;  mara  ħatba 
tal  infern. 

Hbll  hatbd  —  mibghud  Bħiħ,  jew 
daks  I-infern. 

Hell  haunted— li  jidru  fih  (li  fih) 
ix-xiaten. 

Hbll  hound —  xitan,  demoniu,  tal 
infern  ;  turn,  hell  hound,  turn,  (Shake- 
Bpear,  MacbethJ^  dur,  ja  xitan,  dnr. 

Hbll  KiTB-bniedem  kalil  u  kalbu 
ħatina  ghal  I-aħħar ;  bniedem  infami 
aħrax  u  kalil ;  did  you  say  all }  o  hell 
kitel^  alH,  (  Shbkespear,  MacbethJ, 
għedt  collox  ?  ja  bniedem  chelb  infa- 
mi !  collox  ghedt  ? 

Helladothbrium  -fxorta  ta  giraffi 
li  chienu  jinsabu  f  xi  bnadi  fl-India. 

Helladonio  —  umpire,  bniedem  li 
icun  hemm  bħala  imħallef  ghad-deci- 
Bionijiet  fil-Iogħob  tal  cricket^  foot 
ball  etc 

Hbllbbore— isem  ta  pianta medici- 
nali. 

Hbllbborus— xorta  (iBem)  ta  pian- 
ti  tal  familja  (qualità)  tal  orchidee ; 
iBem  ta  medicina  (fil  chimica)  il  għe- 
ruk  tal  Ilelleborus  hiemalis  fii  Bpiritu. 

Hellbborisb— ticcura  (tfejjak  mard, 
actarx  il  genn)  bil  Hellebore  (ara). 

Hbllbnibm— idioma,ghajdut,  espres- 
sioni  griega  ( jew  cbif  jitcbelmu  il 
Grieghi). 

Hellbnist  —  min  chien  jagħmel 
bhal,  jew  jagħmilha  ma,  jew  jitchellem 
bħalQrieghi;  Lhudi  li  jitcheHem  bil 
Grieg;  wieħed  li  jaf  (letterat  fil)  il-Isien 
Qrieg  (bil  Grieg). 

Hellbnibtio  lànouagb  —  id«dialett 
Grieg  chif  chienu    jitchelmuh  dawc 


Digitized  by 


Google 


EEL 


—  647  — 


HEL 


Lhad  li  chiena  jgħammra  fartijiet 
Grieghi. 

Hbllbnistioàlly— 8Cond  ii-lsien  jew 
il  mod  chif  igibu  rwieħħom  (chif  jagħ- 
mla^  il  HellenislB  (ara);  it  may  bear  ihe 
same  signification  hellenistically  in  this 
plaee^  (Oregory,  Notes  on  ScriptnreJ^ 
hawnec  (fdan  ii  post^  jista  icolla  li 
stess  significat  ("jista  jiftihem  li  stesB) 
bħal  ma  jifhmuh  YHellenists,  ( jew  jis- 
ta  jiftihem  bħal  ma  jifhmuh  VHeUe- 
nists  (ara). 

Ħbllbnizb  -  tagħmel  bħal  ma  jagh- 
mlu  il  Grieghi,  taghmilha  ta  Grieg ; 
titchellem  jew  tistadia  il-lsien  (il-lin- 
gua)  Grieg. 

Hbllbspont—  l-isem  li  bih  chien 
maghruf  dari  (jew  kabel)  xA'Darda- 
7i«//t  (il  canal  jew  strett  dejjak  li  jifred 
1-Aeia  Minore  mil  1-Earopa). 

Hbllespontikb  -  tal  canal  tad -i>ar- 
danelli. 

HELLFiRB--in-nar  ( in-nirien  )  tal 
infern. 

Hbllioàt— ħaġa  belgħa;  bniedem 
bla  ras ;  bla  għakal,  babbu  ;  /  xcant  to 
see  tohat  ihat  heJUcat  queen  Jenny  Rin- 
theroutis  doing^  (Scott,  AntiquaryJ, 
irrid  nara  dic  il  ħaġa  belgħa  ta  Be- 
gina  Bintherout  x'inhi  tagħmel. 

Ħellibr— min  isakkaf  (min  igħatti 
jew  jagħmel  l-oksfa  bil-lavanja  jew 
biċ-ċlamit. 

Hblusħ  —  tal  infern,  tajjeb  għal 
1-infern;  infernali;  so  heavenly  love 
shall  outdo  hellish  hate^  (Silton,  Pa- 
radise  Lost)^  hecc  1-imħabba  tas-Sema 
tegħleb  il  għira  infernali ;  condemned 
the  Rye  House  Plot  as  a  hellish  design 
anda  work  of  the  devil^  (Jlacaolay, 
History  o/  EnglandJ^  iccundanna  il 
ftehima  tal  Rye  House,  bhala  hsieb 
(ftebima)  tal  infern  u  xogħol  tad-de- 
moniu. 

Hbllishness  —  indannazioni  (dan- 
nazioni). 

Hellitb— wiehed  li  icun  dejjem  fejn 
isir  il-logħob  (fejn  jilgħabuhom). 

Hellward  —  lejn  1-infern  ;  l-isfel ; 
trees  that  aloft  rise,  root  hellward^ 
(Broroe,  Epistle  to  Mr.  Fenlon)^  siġar 
li  jicbru  jew  jogħlew  il  fuk  iniżżlu 
rgħeruk  tagħhom  1-isfel. 


Helly— ara  Hellish. 

Hblm — tmun  ;  gaida,  direttar,  mex- 
xej  ;  post  tat-trigija ;  cmand ;  elmu, 
caschett ;  dic  is-sħaba  (sħab)  sewda  li 
iżomm  dwar  kuċċata  ta  muntanja;  il 
biċċa  ta  fuk  (ir-ras)  ta  lampic  ta  li 
spizzjari  etc;  tlibbes  (tarma  o )  elmu  ; 
timmaniġġa,  tmixxi  sewwa,  tiddirigi 
bastiment  fil  mixi ;  the  ship  came  in 
with  the  helm  broken^  il  bastiment  da- 
ħal  bit-tmun  micsur  ;  the  helm  of  the 
state  who  cate  for  you  like  fathers, 
(Shakespear,  Cariolanusj,  il  capijiet 
(id-diretturi)  ta  li  stat  li  jeħdu  ħsieb- 
com  kishom  missiercom  ;  I  then  sat  at 
the  helm  of  the  commonwealth^  (Hel- 
moth,  CiceroJ,  mbagħd  kagħdt  (mort 
nokgħod)  fil  post  tat-trigia  (bħala  cap) 
tnr-republica ;  the  knightily  helm  and 
shieldj  (Scolf,  Lord  ofthe  Isles,Vl,U), 
1-elmu  u  it-tarca  ta  Cavalier;  t/iey 
then  were  at  once  helmed,  and  ran  to 
strike  the  enemy,  minnufih  libsu  (ar- 
maw  rwieħhom)  bl-elmu  u  marru  jaħ- 
btu  ghal  għedewwa;  the  business  he 
has  helmed,  must  give  him  a  better  pro- 
clamation^  CShakenpear,  Measure  tor 
Measurejy  ix-xogħol  (il  biċċa)  li  għa- 
mel  ghandha  iġġagħlu  jissemma  ac- 
tar  ;  to  ease  the  helm^  iddawwar  malajr 
it-tmun  b'mod  li  il  bastiment  jilka 
ħalla  baħar  cbira  sewwa. 

Helmaob— mixi,  direzioni,  maniġġ. 

Helmed— blelmu  f'rasu,  liebes  1-el- 
mu. 

Hblmbt—  elmu,  caschett ;  il  biċċa  ta 
fuk  ta  lampic  (ta  li  spi^żiari  etc.)* 

Hblmbt  bbetles — xorta  ta  dud. 

Helmbt  flowers  —  xorta  ta  fjari 
(msejħin  hecc  mil  ghamla  ta  elmu  li 
għandhom). 

Hblmbt-shaved  —  li  għandu  ghamla 
ta,  li  gej  bħal,  elmu  jew  caschett. 

Hblmbtbd  ~  liebes  1-elmu,  frasu; 
armat  bl-6lmu  jew  bil  caschett. 

Hblmbttibb— suldat  li  igib  (jilbes) 
1-elmu  jew  il  cascbett. 

Hblminth  -  ħanex  (dud  ta  1-imsa- 
ren,  li  icon  fli  msaren). 

Helminthaoogub  —  medicina  (dua) 
xorb  etc.  għal  ħniex  (biex  tneħħi  il 
ħniex  mil  li  msaren). 

Hblminthu— isem  (xorta)    ta  ħa- 


Digitized  by 


Google 


HEL 


—  648  — 


ĦEL 


xixa  bħal  cicwejra  (\i  isajra  jew  jagħ- 
mla  fil  ħall  ghail-ichel  bħal  picHea,  fil 
Grecia). 

Hblminthiasis  —  xorta  ( iBem  )  ta 
marda  meta  icun  hemm  (isiba)  id-dud, 
bħal  ħniex  taħt  il  gilda. 

HBLMiNTHio—tal  hniez,  li  tchecci  jew 
tneħhi  il  ħniex  mil  li  msaren  (medi- 
cina^  jghejdulha  ucoll  anthelmintic. 

Hblminthite  — dawc  it-tokob  ("hofor 
etc.)  tad-dud  lijidru  (li  naraw)  fxi 
blat  jew  f  xi  gebel. 

Hblminthoid-U  donnu,  li  għandu 
għamla  ta»  ħanex  jew  duda  tal  im- 
saren. 

Hblmintholooio     >  tal  Helmintho- 

Hblminthologioal)  logy  f ara j. 

Helminthologist— -min  jistudia  il, 
jew  wiehed  mgħoti  għal  li  etudiu  ta 
/"specialista  tal),  hniex  jew  id-dud  tal 
imsaren. 

HħLMiNTHOLOGY  —  helmintologia,  li 
studiu  taz-zoologia  li  jittratta  (jitchel- 
lem)  fuk  il  ħniex  jew  id-dud  ta  li 
msaren. 

HBLMLEBs—bla  tmun,  bla  direzioni, 
guida  jew  mixxej  ;  bla  elmu,  minn 
għajr  caschett. 

Hblmbman— ir-ragel  tat-tmun  jew 
li  icun  fit-tmun,  li  jiddirigi  il  mixi  ta 
bastiment ;  /  leap  on  boanl,  no  helmS' 
man  Bteera  (Tennyson,  Sir  Galahad)^ 
nakbes  abbord  (fuk  il  bastiment,  u  ma 
insib  il  ħadd  fit-tmun. 

Hblmstadian— tal  belt  ta  Ilelmstad 
(fil  Qermania). 

Hblm  wiNDr-riħ  li  jonfoħ  fl-artijiet 
muntanjusi  tal  Inghilterra,  hecc  msej- 
jaħ  mil  helm  jew  sħab  jswed  li  icun^ 
hemm  dwar  il  kuċċata  ta  dawn  il  mun- 
tanji  li  jidher  hemm  fuk  kabel  ma 
tibda  il  buffura  jew  it-tempesta. 

Hblodbs— xorta  ta  deni  (marda) 
deni  li  igib  ħruġ  ta  għarak  cbir  mil 
marid. 

Hblodus— snien  tal  ħut  li  isibu  fil 
faħam  tal  haġra  jew  fi  blat  jeħor  (bħal 
dawc  li  aħna  ngħidulhom  :  Isien  San 
Paul). 

Hblosib — klib  (ġbid)  tax-xfar  il 
għajnejn. 

Hblot — rsir,  hie  allies  almost  eaused 
him  as  much  annoyance  as  his  helots 


(Xiieiiolar,  Ilistory  ofEnglaml),  ħbie- 
bu  (dawc  li  chienu  miegħu)  dejkuh  u 
incuetawh  tista  tgħejd  daks  li  rsiera 
stess  li  chellu. 

Hblotism  -jasar. 

Hblotry  -  rsiera,  ħafna  rsiera  flim- 
chien  jew  ma  xulxin  ;  nies  fil  jasar. 

Help  tgħin,  twieżen,  tati  dakka  ta 
id,  tiekaf  ma,  tniżżel  I-isfel  bittokol; 
ghajnuna,  tweżin,  dakka  ta  id;  %jjut ; 
to  give  help  jew  to  bring  help  to  one^ 
tati  il  għajnuna,  tgħejn  (tati  l-ajjut) ; 
to  call  for  help,  titlob  il  għajnuna  (tit- 
lob,  trid  lajjut);  he  was  a  great  help 
to  me,  chien  ta  għajnuna  cbira  ghalia 
(swieli  ħafna);  who  is  to  help  mef  min 
sejjer  ighejnni?  we  inust  help  07ie 
another,  hemm  bżonn  ngħejnu  lil  xul- 
xin ;  help  him  to  go  down  stairs^  wiqżnu 
jitla  fuk;  Iwent  ihere  onpurpose  to  help 
them,  mort  hemm  għal  apposta  biex 
natihom  dakka  ta  id  ;  /  could  find  no 
body  to  help  me^  ma  stajt  nsib  il  hadd 
li  jekaf  miegħi ;  thcir  arniour  helped 
their  iirm^  (  !Hllloi»,  J\iradise  Lost), 
I-armar  (curazzati  etc.)  li  chellhom 
fukhom  takkalhom  (I-isfel) ;  /  cant 
help  it,  m*hix  ħtia  tiegħi  (xi  tridni 
nagħmel  ?) ;  to  help  one's  self  taghmel 
jeħor;  /  could  not  help  myselt\  ma 
stajtx  nagħmel  jeħor;  to  help  on^  tim- 
botta,  tgħin  jew  tmixxi  il  kuddiem ; 
help  yourself  to  some  more  meat^  ħu  ftit 
jeħor  laham  (għejn  ruhec);  can  I  help 
you  to  some  more  potatoes^  nista  noffri- 
lec  biex  tieħu  ftit  patata  oħra ;  God 
lielps  those  xoho  help  themselves,  ghejn 
ruhec  biex  Alla  ignejnec. 

Hblp  fbllow  —  min  (  dac  li  )  jati 
għajnuna;   sjeħeb  fix-xoghol. 

Hblp  oiVBR— min  (dac  li)  jati  għaj- 
nuna,  min  ighejn,  jew  jekaf  ma ;  0 
my  God^  my  sole  help-giver^  (Sldney), 
0  Alla  tiegħi  I-unica  għajnuna  tiegħi 
(int  biss  li  tiekaf  miegħi;. 

Hblpbe— assistent,  min  jati  għaj- 
nuna  jew  dakka  ta  id  f  xogħol  etc. 

Hblpful-H  jati  il  ghajnuna  jew 
ajjut ;  li  ighin,  li  iwieżen. 

Helpfulnbss  —  ghajnuna,  tweżin, 
dakka  ta  id. 

Hblpino  —  tweżin,  ghajnuna ;  tnew- 
wil  ta  hwejjeġ  tal  ichel  fuk  mejda. 


Digitized  by 


Google 


BEL 


—  649  — 


ĦEM 


HBLPLB88--bla  ghajnuna,  cieboli,ma 
jiflaħz  ;  fkir ;  irremediabili,  għal  xejn, 
li  ma  ji8tax  jissewwa ;  what  helpless 
ehatne  I  /eel,  (ShukeRpeiir,  Rape  o/ 
Lucrece  766 J^  x'mi^tħija  li  i8sa  ma 
ti8wa  ghal  xejn  Q'ew  li  ma  nista  nagħ- 
mel  biha  zejn)  kiegħed  nħo88  (ghandi) 
fuki. 

HBLPLE88LY'— b'mod  H  ma  jista  icol- 
loe  Cicun  bemm)  ebda  għiynuna ;  ghal 
colloz ;  you  are  helplesdy  stupid^  inti 
stupidu  ghal  darba  (minn  ghajr  tama 
li  ti8tatinbidel). 

Hblpmatb— wiehed  li  jati  għajnuna 
(8ieħeb  jew  xriec)  fix-xogħol ;  in  Mi- 
norca  the  ass  ahd  Uie  hog  are  commofi 
helpmatea  and  are  yoked  together  in 
onler  to  tum  vp  tlie  land  (Bermont, 
Dritish  Zoology,  the  Iloq)  fMinorca  il 
ħmar  n  il  każkuż  jaħdmu  flimcbien 
(igħejnu  lill  xnlzin  fix-xogħol^  n  jor- 
btuhom  ittnejn  flimchien  fil  madmad 
("tal  moħriet)  biex  jakalbu  (jaħartu) 
I-ar^. 

Hblpmbbt— il  mara  (  mart  ) ;  is- 
8ieħba  ;  hi$  helpmeet  toae  a  comely  wo- 
men,  martu  (i8-8ieħba,  jew  il  mara 
tiegħu)  cbienet  mara  8abiħa  (belwa). 

Hbltbr  8KBLTBR  —  hallata  ballata, 
b'għaġġla,  b*fizcla  cbira ;  they  came  out 
of  ihe  achool  helter  ekelter^  harġu  mil  li 
8coIa  hallata  ballata  (collha  fuk  zul- 
zin) ;  and  helter  skelter  have  I  rode  to 
thecj  (Shakespear,  S  Ilenry  IVy,  u 
b'għaġla  cbira  gejt  nigri  biż-żiemel 
ghandec. 

Hblvb— laata,  mancu,  ta  riza  jew 
mannara ;  tagħmel  mancu  f  rixa. 

Hblvb  hammbr  —  xorta  ta  martell 
cbir  (tkil)  tal  ħaddieda. 

Helvblla— xorta  (ieem)  ta  ħaxix 
(tajjeb  ghal  1-icbeI)  donnu  fakkiegħ. 

Helvbllaoa  —  xorta  ta  fakkiegħ 
(ħazix). 

Hblvbr  — mancu,  laata  jew  makbad 
ta  biċċa  għodda. 

Hblvbtan  "  isem  (zorta)  ta  mineral 
li  jineab  fl-AIpi  (Italia). 

Helvbtian— Elveticu,  Svizzerujew 
ta  (mil)  li  Svizzera. 

Hblvbtio— Svizzeru,  ta  li  Svizzera; 
Elveticu,  Zwinglian  (wieħed  mie-aetta 


ta  Zwingliu^  biez  jintgħaraf  jew  ma 
jħaltuħz  ma  LuteranJ. 

Hblvinb  >  ^8«"?  *?  mineral,  donnu 

TT  r  cnetall,  jmsab  wiak  fia- 

Hblvitb  j  Saeeoniau  fin-Norvegia. 

Hbm— cheffa,  tberfila ;  zifer ;  tber- 
fel,  tcoff;  iddawwar;  tieghol  (tks^kaħ 
chemm  cbemm);  sinjal  bi  tkaħkiħa 
(b'aogħla  chemm  chemm^;  tneħħi(tnad- 
daf  grietmec  etc.)  billi  tkahkaħ  jew 
tisghol;  taklaħħa;  hemmit  awayl  nk- 
laħħa  minn  grieżmec  (ix-xerka,  jew  il 
bili  etc.);  cough  and  cry  Jiemnij  ifany' 
body  come^  (Shakespear,  Othello  iVy 
2)^  isgħol  u  kaħkaħ  (għamilli  ia-ainjal) 
jecc  jigi  xi  ħadd  ;  my  hankercliief  there 
I  hem^  (Wordsword^  We  are  Sevenjj 
u  hemm  incoff  il  mactur  tiegħi ;  sfiow 
me  Uie  hemy  urini  it-tberfila  (i\  cheffa). 

Hbm— li  spirali  ta  capitell  ta  colon- 
na  (tal  ordni  Jonicu). 

Hbmaohatb— mineral,  xorta  taaga- 
ta  (gebla  preziuea)  mnakkxa  bi  tbajja 
żgħar  jew  ticchi  ta  ġaepru  ħomor. 

Hbmadbombtbr  —  hemadrometru, 
etrument  biex  jaraw  cbemm  jiġri  id- 
demm  fil  vini  u  1-arterji. 

Hbmadrometry  —  il  chejl  tal  giri 
(chemm  ji^i)  id-demm  fl-arterji. 

Hbmal  (Bjemal)  —  tad-demm,  taċ- 
circulazioni  (giri)  tad-demm  fil  vini  etc. 

Hbmastatio)  tat-tokol  ta  (  pia  jew 

Hbma8tetio)  chemm  jiżen  id-)demm. 

Hbmatilb — iaem  f'xorta)  ta  mineral 
li  donnu  (lewn  id-)demm. 

Hbmatooblk— tumur  bid-demm  jew 
li  fih  id-demm. 

Hbmatology— hematologia ;  li  stu- 
diu,  fil  medicina,  fuk  id-demm  u  fuk 
il  mard  collu  tad-demm. 

Hbmatopb— iaem  ta  ħuta  (li  takbad 
jew  tgħejx  bl-08trichi). 

Hembralopia  —  difett  (għama)  tal 
ghajnejn;  għama  bi  nhar  jew  biMejI 
(marda  fil  għajnejn  li  xi  drabi  ma  ja- 
rawx  bi  nhar  u  jaraw  bil-lejl,  jew  in- 
chella  cuntlariu). 

Hembrobaptists— setta  ta  Lhud  li 
ir-religion  tagħhom  titlob  li  huma  jin- 
ħaslu  (jeħdu  banju)  culljum. 

Hembrobun— tal  Hemoriibidos  (ara). 

HBMEROBnDA  —  xorta  ta  dubbiena 
bil  ġwienaħ  donnhom  tal  bizziUa. 

82 
Digitized  by  VnOOQ lC 


Hem 


-  660  — 


ĦEM 


IIbmbrobius—  insett  (dubbiena)  li 
ighiz  ġurnata  biss. 

Hbmi— nofs. 

Hbmioarp  -  frotta  li  tmkasam  we- 
ħeda  fżew^  tebkat  jew  min  nofs 
(b'żewġ  nofsijiet,  bhal  pisella  jew  ic- 
ciċra  etc). 

Hbmiohorra-  isem  ta  marda,  il  bal- 
lu  di  San  Vito. 

Hbmiorania  1  mungrana,  emigrania, 

Hbmicrany  /  ugigħ  fbiċċa  ffnaħa 
wahda)  tal  għadam  tar-ras  (li  ibatu 
bih  actarx  dawc  li  iżommu  rwieħhom 
debuli  jew  fiacchi). 

Hbmioranio  — tal  emicrania,  li  jin- 
ħasB  f  naha  waħda  (f  post  wielied  biss) 
tar-ras. 

Hbmioyolb  — nofs  circu,  nofs  tond; 
camra,  wesgha  (  arena,  platea  etc  ) 
nofs  tond. 

Hbmicyclio  FLOWBRB— fjuri  bil  bic- 
ciet  tagħhom  gejjin  tondi  jew  spirali 
(bhal  garagor;. 

Hemidaotylub— xorta  ta  gremxul. 

Hbmidbsmub  —  xorta  ta  Asclepia 
(pianta  tal  fjuri) 

Hbmidiapbnte  — (,fil  musica)  quinta 
imperfetta. 

Hemiditonb  — (fil  musica)  terza  mi- 
nuri. 

Hbmidomb  — coppla  nofs  tond,  nofs 
coppla. 

Hbmiglypu— nofs  canal  fix-xifer  ta 
fejn  hu  lixx,  fil  fond  ta  capitell  ta  co- 
lonna,  disinn  Doricu. 

Hbmimorphio— nofs  disinn  jew  nofs 
għamla  ( tazza  etc.  magħmulha  nofs 
hecc  u  nofs  hecc). 

Hbmina-  chejl  tal  imbit  etc.  tar- 
Bumani  anticbi  jasa  daks  tagħna ;  fil 
medicina  chejl  li  jasa  daks  ghaxart 
ewiek  ilma  (liquidu  jew  fluidu). 

Hbmionus  — il  ħmarsalvaġġ  li  ighejx 
(jinsab)  fit-Tibet  (fl-Asia). 

Hbmiopia  )difett    fil  għajnejn  (tal 

HEMiopsiAjgħajn  )  li  wieħed  icun 
jara  biss  nofs  1-oggett  jew  il  ħaga  li 
icoUu  kuddiemu. 

Hbmiplboia^  paralisi  ta  (  li   teho- 

HBBnpLBOY  \  dloc  )  nofs  gismec  ; 
marda  li  thoss  nofs  gismec  mejjet  jew 
paralizzat. 

IlBMiFLBaio  —  li    għandu  paralisi 


fnofs  gismu  (li  ghandu  nofs  gismu 
mejjet). 

Ħbmiplbxy — ara  IlemipUgia. 

Hemipodius— xorta  ta  tajr  (għasa- 
far,  bħal  summien  cbir)  li  jidru  (jin- 
kabdu)  fil  Ġava  u  jiggieldu  bhas-srie- 
dec  ;  hecc  msejħin  għaliex  donnbom 
jidru  għandhom  nofs  siek  billi  ma 
ghandhomx  is-saba  ta  wara  f  sakaj- 
hom. 

HBMiPRisM-^nofs  prisma  (nofs  ħgie- 
ġa  bi  tliet  faċċati,  jew  prisma). . 

Hemiptbra— xorta  ta  insetti  li  xi 
drabi  icollhom  nofs  il  ġwienaħ. 

Hbmiramphus  —  xorta  ta  ħut  bħal 
pixxispad. 

Hbmispherb— emisferu,  nofs  haġa 
tonda;  nofs  id^inja ;  Aqueoua  hemisph' 
ere,  I-emisferu  (dac  in-nofs  taddinjaj 
li  juri  1-actar  (il  biċċa  il  cbira  tal)  ba- 
ħar,  u  dana  ghanda  b'centru  tiegħu 
(mehud  min-nofs  tal)  1-emisferu  t'isfel 
jew  tan-nahha  ta  nofs  inhar;  terrestrial 
hemisphere^  emisferu  (  nofs  id-dinja  ) 
terrestri  jew  tal  art— dac  in-nofs  tad- 
dinia  li  juri  1-acbar  (il  biċċa  cbira  li 
tista  tidber  tal)  art,  u  għandu  b'cen- 
tru  (meħud  min-nofs)  il  belt  ta  FaU 
mouth  (Inghilterra). 

Hbmisphbres  of  thebrain— il  biċċa 
tonda  (nofs  tond)  ta  fuk  tal  moħħ. 

Hemispħerio     )   tal    emisferu,    ta 

IIbmisphbrioalJ   nofs  id-dinja. 

IIemisphbroidal — li  għandu  ghamla 
ta  (li  donnu,  li  hu  bħal)  emisferu  jew 
nofs  tond  bħal  nofs  id-dinja. 

Hbmistioh  —  nofs  vers  fil  poesia ; 
vers  ħażin,  li  jonksu  xi  haġa  jew  li  ma 
hux  scond  chif  titlob  il  poesia;  the 
pause  is  a  rest  that  divides  Uieverse  into 
two  partSf  each  of  them  called  a  he^ 
mistich^  (  Goldsmitb,  Essai/  I8j,  il 
pawsa  (wakfa,  nifs,  jew  mistriħ)  bua 
mistrieh  (jew  twakkifa)  li  taksam  ii 
vers  (tal  poesia)  fi  tnejn  (f  żewġ  bċej- 
jeċ),  li  cuU  wahda  minn  dawna  (il 
bċejjeċ)  tissejjaħ  "hemistich"  jew  nofs 
vers. 

IIemistiohal — ta  nofs  il  vers,  tal 
versi  (fil  poesia)  li  huma  cuU  wieħed 
maksumin  fi  tnejn. 

Hbmitonb— (bħal  semitone)  nofs  ton 
(fil  musica/ 


Digitized  by 


Google 


fiEJJ 


—  651  — 


.flEK 


Hbmitriohoub— ħaxixa  etc.  nofsha 
mgħottia  bil  pil  jew  bix-xaghar. 

Hbmitropal  — uofsu  mdawwar,  nof- 
BU  maklub. 

Hbmitropb — li  għandu  żewġ  bċejjeċ, 
b*żewġ  nofsijiet  (ħgieġ). 

Ħbmlook— cicuta  (ħaxixa  velenusa). 

Hbmlook  bpruob— isem  (xorta>  ta 
siġra  (bħaċ-cicuta)  li  ticber  għad-dell 
ta  siġar  oħra  cbar— 1-ewwel  fl-Ame- 
rica  ta  Fuk  u  imbagħad  mis-sena 
1786  lil  hawn,  flJnghilterra  ucoll;  mil 
werak  taghha  jagħsru  (issir)  xorta  ta 
birra  msejħa  apruce  beer. 

Hbmmed— mberfel,  mcheff;  mdaw- 
war. 

HBMMBL~ħafna,ħemel,  salt,  numru 
(għadd)  cbir  (actarx  ta  bhejjem) ;  raz- 
zett,  għal  1-annimali  jew  bhejjem. 

Hbmmbr— min  icoff  jew  iberfel,  min 
idawwar  ħaġa  b*hajt  etc. 

Hbmming— korkaetc.  tal  gild  m'hux 
cunzat. 

hSSShIo!!!  ^^^  tad-demm,  fgir. 

HBMORRHAaio — tas-sabb  tad-demm, 
tal  fgir. 

Hbmorrhoids  (jew  Hjbmorrhoids)  — 
il  murliti. 

Hbmorrhoidal  (jew  Hamorrhoidal) 
— tal  murliti,  emorroidali. 

Hbmp— kanneb,  siġra  tal  kanneb; 
sieġla,  ħabel,  cima,  cappestru  (tal  kan- 
neb) ;  she  gained  hy  apmning  hemp  a 
piitance  for  herseif  (  Wordsworth, 
Excureion),  bil  għażil  tal  rbilli  ta^h- 
żel  il)  kanneb,  kalgħet  xi  ħaġa  żghira 
fchemm  chemm  tgħix) ;  hemp  grows 
in  (jew  is  a  naiive  o/J  the  cooler  parts 
o/India^  il  kanneb  jicber  ^isir)  fxi 
bnadi  fejn  ma  tantx  tcun  shana  fl-In- 
dia ;  Indian  hemp,  (fil  medicina  magħ- 
rufha  bl-isem  ta  Cannabis  fndicaj, 
kanneb  Indian  jew  il  ħaxixa  li  jom- 
għodu  il  gharab  etc.  biex  jiscru  biha 
(li  tcun  il  ^ammiena,  il  piuma  jew  il 
kuċċata  niexfa  tas-siġra,  il  mara,  tal 
kanneb^f  41  i7tan  tnc20^  dispair,  with 
hemps  in  hand,  went  out  in  haste  to  end 
At5  c{n^«,  (Tnrberoile,  of  two  Despe- 
raie  MenJ,  bniedem  (rageU  iddisprat 
ferm  (  mitluf  bid-disperazioni )   telak 


b'siegla  f  idu  biex  ineħħi  ħajtu  (jit- 
għallak). 

Hbmp  brakb— macna  għat-tkattih  n 
tfarric  taz-zcuc  tas-siġar  tal  kanneb. 

Hbmp-harybstbr — macna  għal  ħsad 
jew  ktigħ  tal  kanneb. 

Hbmp-palm— siġra  tal  palm  li  ticber 
rj/Vi?;)ati/ (India)  u  li  il  ħjut  taz-zocc 
tagħha  ioervu  li  stess  bħal  dawc  tal 
kanneb). 

Hbmp  sBBD^kannebusa  (ichel  għal 
ghasafar). 

Hbmpbn— tal  kanneb,  bħal  kanneb; 
a  hempen  rogue,  briccun,  bniedem  tal 
forca. 

Hbmpib — briccun,  ragel  (bniedem) 
tal  forca ;  she  is  under  law/ul  authority 
now^  and/ull  time^/orshe  wasahempie^ 
(Scot^  Rob.  Royj,  issa  hia  keghda 
taħt  idejn  il  ġustizia,  u  chien  imissu 
ilha  hecc,  ghaliex  hia  il  vera  briccuna 
(il  vera  mara  li  ħakkha  il  forca). 

Hbmpstbad  — Hempstead,  art  Mn- 
ghilterra  hecq  msejħa. 

HBMPwoRTs—siġar  bħal  dawc  (ta  li 
stess  razza)  tal  kanneb^ 

Hbmpy— bhal  kanneb,  tal  kanneb. 

Hemstioh— pont  tal  cheffa. 

Hbmuse— oervà  tatlietsnin. 

Hbn— tigieġa ;  a  turkey  hen,  dun- 
diana  ;  a  pea  hen,  paguna ;  a  moor  hen, 
gallozz;  a  brood  hen^  krokka ;  to  cluck 
as  a  hen^  tkaki  (bħal  tigieġa) ;  a  hen 
house  jew  Iten-coop^  gallinar  ( kafas 
cbir  etc.  fejn  iżommu  jew  jaghalku  it- 
tigieġ ;  hen-hawk  jew  hen'harrier,  tajra 
bħal  seker  jew  bies  li  jinżel  fir-rziezet 
ghal  fuk  it-tigieġ  (jisrakhom  u  jeco- 
Ihom). 

Hbn-hbartbd— bla  curaġġ,  bla  ħila, 
ta  almu  jew  kalb  żgħira, 

Hbnpbok— tisserdec,  tiggverna,  tic- 
cmanda  (il  mara  fuk  ir-rageU  *>  Oh  ! 
ye  lord^  o/  ladies  intellectualf  in/orm 
us  indy^  have  ihey  henpecked  you  all  ? 
(Byron,  Don  Juan  I,  S3j,  Oh  intom 
ja  ħafna  lordi  (sinjuri)  żwieġ  ta  nisa 
li  għandhom  rashom  (li  jilħkilhom  u 
jinkalgħu  b'moħħom )  ghedulna  is- 
sewwa,  ma  telgħux  coUha  fuk  rascom 
b*mod  li  huma  issa  kegħdin  jiocman- 
daw? 


Digitized  by 


Google 


fiEK 


-ĠġŻ- 


flEP 


Hen  wifb 
Hen  woman 


mara  li  trabbi  it-tigieġ, 
li  għandba  ħsieb  it- 
trobbia  tat-tigieġ. 

Hbnbanb —  isem  (xorta)  ta  ħaxiza 
velenuBa  ferm. 

Hbnbit — isem  ta  ħaxiza,  il  cappil- 
liera. 

Henob— ghalligej ;  mn'issa  il  kud- 
diem ;  mnejn  ;  minn  fejn  ;  għalecc» 
għaldaksbecc,  għal  din  ir-ragiuni ; 
minn  dana ;  boghod  minn  dana ;  bo- 
għod  minn  hawn ;  isa  minn  ħawn ! 
barra  minn  hawn ! ;  tibgħat  malajr, 
bil  għaġla  ;  with  ihat  hia  dog  he  hencecl 
his  flock  he  curaed^  (Sidiiey,  ArcadiaJ^ 
u  minnufih  hu  cheċċa  (baghat  il  bar- 
ra)  malajr  il  chelb,  u  seħet  il  merħia 
tiegħu ;  HencCy  horrible  ahadow^  hence  /, 
( Shakespear,  Macbethj^  isa  minn 
hawn,  ombra  li  twaħħax,  barra  minn 
hawn! ;  thy  lettere  may  be  here,  though 
thou  art  hence^  (Shakespear,  I\oo  Gen- 
tlemen  of  Vero^xd)^  littri  tiegħec  jistgħu 
icunu  (jaslu)  hawn  ghad  illi  inti  tcun 
bogħod  minn  hawn  (ma  tcunx  hawn); 
all  otherfaces  borrowed  hence  their  light 
and  grace, aa  stars  do  hence, (i^otkMtig), 
I-uċuħ  I-oħra  collha  ħadu  minn  dana 
id-dawl  u  *I  gmiel  tagħhom,  bħal  ma 
hadu  il  cwiecbeb  minn  hemm;  hence,  it 
came  topass  Uiat...  u  għalecc  imbaghd 
ġara  li.*.;  ten  years  hence,  minn  hawn 
u  ghaxar  snin  oħra ;  he  is  gone  fiH>m 
hence  but  just  uow^  ma  għadux  ħlief 
jillarga  issa  dal  wakt  minn  hawn ; 
farewell  til  half  on  hour  hence,  addio 
sa  nofB  sigħa  oħra. 

Hbnoeforth     )  mil-lum  il  kuddiem 

Hbnobforwaiid)  għalligej,  mn'issa 
il  kuddiem ;  he  never  more  henceforth 
will  dare  set  foot  in  Paradise^  {filUou, 
Paradise  RegainedJ^  u  hu  għalligej  ma 
jissugrax  (ma  jehux  I-ardir  jew  ma 
icollux  il  wiċċ)  jirfes  fil  Genna). 
,  Hbnob  boy— seftur,  bniedem  li  icun 
dejjem  ma's-sinjur  tiegħu  biex  jak- 
dih  etc.  (li  ma  iħallihx  mument). 

Hbnd  —  iżżomm,  takbad;  tiffolla, 
troBB  fil  foUa  (kalb  in-nies) ;  civil,  pu- 
lit;  ta  mgiba  tajba,  li  jaf  igib  ruhu; 
and  witli  his  lejt  t/ie  Pagans  right  arm 
A^i,  (Palr-Fiix,  God/rey  of  Boulogne 
XIX^  16 Jy  u  b*idu  ix-xellughia  żamm 


id-drigħ  tal-Iemin  tal  Pagan ;  why  do 
you  hendjovf  ghaliex  kiegħed  tifiblla; 
so  loveth  she  this  hendy  NicholaSf(i  hsQ- 
eer),  u  heco  ħabbet  hi  lill  dana  Nicola 
ta  mgiba  tajba  (civil,  pulit  etc.; 

Hbndboaoon— figura  piana  ta  ħdax 
il  genb  jew  ħdax  I-angulu. 

Hbndboabtllabio— tal  verstal  ħdax 
il  sillaba  jew  tal  endecasillabu. 

Hbndboasyllable  —  vers  (tal  jK)e8ia) 
bi  ħdax  il  sillaba  (bħal  dac  tas-sunett). 

Hbndnbss  -  mnniera  (mgiba^  tajba, 
civiltà. 

Hbnobn  -  ħabs,  calzri. 

Hbnna— hinna,  żebgħa  li  issir  mil 
werak  tal  Laiosonia  inermis,  li  biha 
in-nisa  tal  Egittu  (  Egiziani  ;  u  ta 
Lvant  jiżbgħu  id  dwiefer  u  sakajbom 
lewn  illarin^a;  iżżebgħa,  illewn,  li 
jatu  il  gild  isfar  jew  tal  Morocc. 

Hbnna  PLANT— is-siġra  (pianta)  tal 
henna  (ara). 

Hbnnbry  —  mandra,  għalka  fejn 
iżommu  jiġru  it  tigieg. 

Hbnatheibm  — religionfsettata  nies) 
li  igħejdu  (jemmnu)  li  it  Tliet  Persuni 
għandu  cull  waħda  minnhom  icollha 
kima  mogħtia  lilha  biss  għaliha,  u 
m'hux  it-tlieta,  bħala  Àlla  wiehed, 
flimchien  (  hecc  msejħa  minn  Max 
JUiUcr). 

Ubnroost  —  il  għuda  (passiggiera) 
fejnjorkdu   bil-lejl  ittigieg. 

IIbnsfbbt— il  fumitHria  (ħaxixa/ 

Hbnt  —  kabdu;  takbad,  tahfen  fi- 
dejc 

Hbnting  —  canal  tul  moħriet  itul 
għalka). 

Hbp— il  cocci  (frott)  tal  għolliek.   . 

Hepatalgia— ugigħ   (nevralgia)  fil  . 
fwied. 

HBPAno— tal  fwied,  lighandu  x'jak- 
sam  mal  fwied ;  bhal  fwied  (ta  li  stess 
għamla  u  lewn  tal  fwied). 

Hbpatio  DiSB\SBS— mard  tul  fwied 
( it-tlieta  ewlenin  huma  ie-cif^'osiH^ 
l-axxess  jev/  Unnur,  o'l   eancer). 

Hbpatioa  -  razza  ta  fiuri,  ir-Ranun- 
culi  jew  l-Anomoni. 

Hbpatioous  — lewn  il  fwied  ;  bit-teb- 
kat  bħal  tal  fwied. 

Hbpatite  -xorta  ta  ħaġra  Cmineral) 
il  barite. 


Digitized  by 


Google 


mi' 


65à  - 


^M 


Hbpatitis— infiainmazioni  jew  con- 
gestioni  (nefħa)  fil  fwied. 

Ħbpatization  —  tibdil  fil  pulmuni 
(bidla  li  issir  fil  pulmuni). 

Hbpatooblb— tumur  fil  fwied. 

HBPATooYSTiO'tal  fwiod  u  tal  mar- 
rara. 

Hbpatooabtrio— tal  fwied  u  ta  li 
stoncu. 

HBPATOGRAPHT-descrizioni,  li  stu- 
din  (fl-anatomia)  fuk  il  fwied. 

Hbpatology— discorfl  (trattat^  fuk  il 
fwied. 

Hbpatorrh(Ea— bili  (li  jiscula  mil) 
fil  fwied. 

Hbpatosoopy — induvnar  fuk  li  wie- 
ħed  għandu  jiġrilu  ( jew  x'  għandu 
igħaddi  minn  għalih)  billi  wieħed  je- 
samina  (jara)  il  fwied. 

Hbpatub— zorta(i8em>ta  ħuta  lewn 
il  fwied  li  tinsab  fix-xtajtiet  tal  Ame- 
rica. 

HBPPBR-ferħ  ta  salamuna  (sala- 
muna  żgħira). 

Hbpta  0AP8ULAR  —  H  ghandu  seba 
ħofor  jew  tokob. 

Hbptachord— seba  noti  wara  xul- 
xin  ;  ottava  diatonica,  minnghajr  in- 
nota  ta  fuk  fl-ottaya)  strumeut  b^seba 
cordi ;  biċċa  musica  (cant)  li  titcanta 
fuk  (strument  ta)  seba  cordi. 

Heptadb  — il  għadd  sebgħa,  sebgħa. 

Ubptaglot— ctieb  b'seba  lingui. 

Heptagon —  ettagonu,  figura  (  tal 
geometria  piana)  b'seba  ġnieb  jew 
eeba  anguli ;  fortizza  b*8eba  swar,  post 
fortificat  (mħares)  b'seba  swar. 

Hbptagonal  —  ta  seba  (li  gbandu 
seba)  auguli  jew  ġnieb. 

Heptagynia  — xorta  (razza)  ta  fiuri 
li  ghandhom  seba'  tebkat  jew  pistilli. 

Hbptagynian— li  għàndu  (fjur)  seba 
pistilli  (fjur  maghmul  minn  seba  bic- 
ciet). 

Hbptahbdral  —  li  għandu  seba 
ġnieb. 

Heptahrdron  —  figura  (tal  geome- 
tria)  Bolida  li  għanda  (bVseba  ^nieb. 

Hbptahexaubdral-U  ghandu  seba 
fillieri  ta  faċċati,  wabda  fuk  l-oħra, 
cull  filliera  fiha  sitt  uċuħ  jew  faċċati. 

HBPTAMEREDB-dac  li  jiukasam  (H 
jista  jinkasam^  fseba  bicciet. 


Hbptambron  —  otieb  li  fih  miġbur 
(registrat)  cull  ma  isir  cull  sebat  ijiem. 

Hbptambrous  — magħmul  minn  (li 
fib)  seba  bicciet ;  b'seba  bicciet. 

Hbptangular— li  għandu  seba  (b'se- 
ba)  anguli. 

Hbptaphony— ġabra  (ghakda)  flim- 
chien  ta  seba  leħnijiet. 

Hbptaphyllous— li  fih  (li  għandu) 
seba  werkat  (b'seba  werkat). 

Hbptaroh  — ara  heptarchy. 

Hbptarohio  — tàl  lieptarchy  (ara). 

Ħbptarohist—  gvematury  cap,  tal 
lieptarchy  (ara). 

Hrptarghy  —  heptarchia,  gvem 
magħmul  minn  (miżmum  jew  fidejn) 
seba  min-nies. 

Hbptaspbrmous  —  li  għandu  seba^ 
(b'seba')  żergħat. 

Hbptatbuch— I-ewwel  seba'  cotba 
ta  I-Iscrittura,  il  heptateucn. 

Hbp  woRT— zorta  ta  warda  salvaġ- 
ġa ;  igħejdulha  Roea  Canina  (warda  tal 
clieb). 

UER—tagħha;  lilha  ;  thia  is  herpen^ 
din  hi  il  pinna  tagħha ;  give  her  t/Us 
pen^  atiha  (ati  lilba)  din  il  pinna ;  tell 
her,  għejdilha  (għejd  lilha). 

Hkra  (fil  Mitologia  Griega) —//^ra, 
Alla  falz  (mara)  tal  Genna  (bhal  ma 
hi  Ġunone  tar-Bumani). 

Hbraolbidj>e  —  id-dizzendenti,  in- 
nisel  ta(H  mnissHnjew  li  gejjin  minn)' 
Ercole. 

Heraolbidan  — tan-nisel  (tar-razza 
jew  il  gidd)  ta  Ercole^  wieħed  min- 
nisel  ta  (mnissel  minny  Ercele. 

Hbraolbum— zorta  (isem)  ta  ħaziz. 

Hbrald  -ħabbàr,  messaggier;  tħab- 
bar,  tniedi ;  it  was  the  lark  tlie  herald 
of  the  morn^  (ShakespAar,  Romeo  and 
JtdietJ^  chienet  il  bilbla  in-neddejja 
(\\  ħabbret)  il  għodwa ;  sigh^  nor  word^ 
nor  strugglinij  breath,  heralded  his  way 
to  death,  (Byron,  Siege  o/  CorinthJ^  \x 
la  tnehida,  u  la  chelma,  u  I-ankas  nifs 
mdejjak  ma  habbar  (wera)  li  wasal 
għal  mewt. 

Hbraldio     I  tal  araldica  jew  I-armi 

HbraldIoal  /  tal  cuniomijet  etc;  he 
made  a  considerahle  progreas  in  heral' 
dic   studies,  (  Wood,    Athenie   Oxon), 


Digitized  by 


Google 


mR 


—  664  — 


HEIl 


ghamel  progres^cbir  (għadda  il  kud- 
diem  sewwa)  fli  Biudiu  tal  araldica. 

HBBALDiCÀUiY— Bcond  ir-reguU  tal, 
jew  chif  titlob,  1-araldica  (is-Bengħa  jew 
ix-xiensa  tal  għamil,  tpingija  etc.  tal 
armi  tal  cuniomijet  etc.  jew  il  għemil 
ta  arblu  tar-razza. 

Hbbaldbt  —  I-araldica,  is-sengħa 
(xienza  jew  Btudiu)  tal  ħaż/  tal  armi, 
tal  cuniomijiet  etc.  jew  tal  arblu  tar- 
razza;  ufficiu,  xogħol,  tal  ħabbàr,  ta 
neddej  (ta  wieħed  li  iniedi  jew  iħabbar 
ħaġa,grajja  etc  );  varioiia  reaaona  would 
have  made  me  wish  to  undertake  this 
heraldry  of  peace^  ("(Lytton,  Rienzi^ 
Book  IXf  Cfuxp.  ^J^  bosta  ragiunijiet 
chienu  iġagħluni  irrid  (nixtiek  li  ncun 
(nagħmilha  ta)  ħabbàr  ta  paci;  herald- 
ry,  arma  ta  cunjom  etc;  among  the 
thousands  heraldries  I  saw  one  blushed 
teit/i  hlood  ofkings  and  queens^  (KeutH, 
Eveof  St.  Agnesj,  fost  1-eIuf  ta  l-armi 
rajt  waħda  tħammar  bid-demm  tar- 
rejet  u  tar-rgejjen. 

Hbbaldbhip — I-ufficiu,  il  post,  1-im- 
pieg  (grad)  ta  ħabbar,  meBsaggier,  jew 
neddej. 

Hbbaldy— nisel,  gidd,  razza. 

Hbbapalhitb— isem  (xorta)  ta  melħ 
fil  cbimica,  li  iBir  billi  tholl  Bulfato  di 
cbinina,  fl-acidu  aceticu,  u  imbagħad 
tħallat  niiegħu  soluzioni  alcoolica  tal 
jodina. 

HBBB—ħaxixa. 

Hbbbaoboub— tal  ħaxix;  li  igħejx 
jew  li  jecol  il  ħaxix  (annimal);  the  goat 
is  a  herbaceous  eater^  il  mogħża  tghejx 
bil  ħaxix  (tiecol  il  ħaxix). 
.  Hbbbaoboub  plant — ħaxixa  li  ticber 
cuU  Bena  (mil  gheruk  li  jibka  taht 
1-art)  bħal  haxixa  IngliBa,  is-Balib 
1-art  etc. 

Hbbbaobous  BTBM— zocc  ta  ħaxixa 
(li  meta  jinxef  isir  bhal  tiben  u  m'hux 
injam)  bħal  tal  papirus  etc. 

Hbbbaob-  ħxejjex,  ħaxix;  il  faxxina 
(werak)  tal  ħaxix  (biBS,  barra  miz- 
zcuc  u'l  għeruk) ;  God  having  mad^ 
man^  thejirst  thing  lle  took  care  of  was 
his  life^  so  lle  said  to  him:  I  have  given 
you  every  tree  and  herb  for  meal  — 
{Genesis  l^S9j—which  comprehended^ 
ivith  Uie  herbage  ofplants,   their  roots 


andfruits^  (Grew,  Cosmologia  SacraJ^ 
Alla  wara  li  ħalak  il  bniedem  1-ewwel 
ma  hasiblu  għal  ħajja  (x'jecol)...  għa- 
lecc  hua  kallu  :  Taitec  is-Biġar  u  '1 
ħxejjex  collha  għal  1-ichel,  illi  magħ- 
hom,  barra  mil  faxxina,  ghandec  ucoll 
iz-zcuc  u  il  frott. 

Hbbbagbd— mgħotti  bil  ħazix,  collu 
ħaxix. 

Hbbbal— tal  ħaxixytal  hxejjex;  ctieb, 
registru,  fejn  hemm  miġbura  1-iBmijiet 
tal  ħxejjex,  u'l  mod  chif  jicbru  u  chif 
jiccoltivauhom ;  collezioni  ta  werak  u 
ħxejjex  nexfin  (igħejdulu  ucoll  herba-' 
riumj ;  it  is  its  herbal  taste  whicli  I 
donU  like,  it-togħma  tal  haxix  li  fih 
li  ma  nhobbxjena ;  he  may  know  the 
shape  and  colour  of  an  herb  and  it  is  set 
down  in  an  herbaly  (Bate«,  On  Uie  Fear 
of  Godjf  jiBta  icun  jaf  il  għamla  n  il- 
lewn  ta  ħaxixa  u  iniżżilha  ( jictibha 
jew  jirregiBtraha)  fil  ctieb  li  għandu 
għal  appoBta  jew  għal  hecc;  others 
made  it  tlieir  business  to  collect  in  ro- 
luminous  herbals  all  t/ie  sereral  leaves 
dome  one  tree,  (  Stealr,  Spectafor 
466  J,  oħrajn  bdew  jiġbru  fcolle- 
zionijiet  li  ma  jiBpiċċaw  katt  (cbar 
ferm)  cuU  xorla  ta  werka  minn  ta  li 
BtesB  siġra. 

Hbbbalibm— ix-xienza  (li  Btudiu)  tal 
ħaxix  jew  tal  ħxejjex. 

Hbbbalibt — min  jiġbor  u  jiBtudia 
fuk  il  ħxejjex ;  min  ibigħ  jew  iżomm 
il  ħi^ejjex  għal  medicini 

Ħbbbab  — ġnien  (ġnejna)  bil  fjuri 
jew  bil  ħxejjex ;  ħaxixa,  pianta  ;  bħal 
camra  (għar)  fi  ġnien  magħmul,  min- 
Buġf  miz-zcuc  tas-Bigar. 

IlBBBABiAN—ara  herbalist, 

Hbbbabibt  —  wieħed  li  jifhem  fil 
ħxejjex. 

Hbbbabium  'ġabra  ta  werak  u  ħxej- 
jex  niexfin,  irraniati  flocom  (fmu- 
Bew  etc.)  bl'iBmijiet  etc.  tagħhom;  ctieb 
jew  caxxa  fejn  jinżammu  miġbura 
dawn  il  werak  u  il  ħxejjex  niexBn. 

Hrbbaby— ara  herbar, 

Hbbublbt— ħaxixa  jow  pianta  /.għi- 
ra 

Hbbbbnnbt— isem  ta  ħaxixa  (bħal 
ħafurj. 

Hbbbeb— lucanda. 


%. 


Digitized  by 


Google 


HER 


—  666  — 


HER 


Hbrberaob— lucanda  (alloġġ)  post 
fejn  jiriiraw  in-nies  għar-rkad ;  tiriira 
talloġġa  nies  f  lacanda 

Hbrdesobnt-  li  jicber  f'ħazix. 

Ħbrbioarmivoroub-H  igħejx  biUJ^- 
col  il)  ħaxiz  a  bil-laħam  ucoll  (bħal 
bniedem^. 

Ħerbid— iħaddar  bil  (collu^  ħxejjex. 

Ħbrbiferous — li  jagħmel  (jati)  il 
ħaxix. 

Hbrbist — ara  herbalUt. 

Hbrbivora  —  1-annimali  li  jeclu  il 
ħaxix. 

Hbrbivorb— annimal  li  jecol  (wie- 
ħed  mill-annimali  li  jeclu)  il  ħaxix ; 
ihe  horse  m  a  herbivore,  iż-żiemel  hua 
annimal  milli  ighejxn  «^bil  (jeclu)  il 
haxix 

Hbrbivorous  —  (annimal)  li  jecol 
jew  igħejx  bil  ħaxix ;  the  horse  and  the 
cow  are  herbivoiH>u$  animaU,  iz-żiemel 
u  il  bakra  huma  annimali  li  ighejxa 
bil  (li  jecla  il)  haxix. 

HBKBLEss—niexefy  bla  ħaxix,  li  ma 
fiehx  (ma  jicbirx  fuku)  ħxejjex. 

Herblbt  —  ħaxixa  żgbira  (pianta 
zghira>. 

Hbrbarist— ara  herbalist. 

Hbrbarization  —  tfittix  ta  ħxejjex 
ghal  li  studiuy  għal  collezioni  etc  ;  id- 
debra  (forma)  ta  ħxejjex,  werak  etc. 
li  jinsabu  jew  jidru  fil.  ħaġar  jew  fil 
minerali 

HBRBORizE-tfittex  (tiġbor)  werak, 
ħxejjex  etc  għal  li  dtudiu  u  għal  collo- 
zioni ;  tidher  f  għamla  ta  werak  (bħal 
ma  jidru  xi  werak  f  xi  gebel  jew  mi- 
nerali). 

Hbrborizer  —  min  ifittex  a  jiġbor 
werak  u  ħxejjex  għal  li  studiu  u  ^all 
collezioni 

Hbrborouoh  (Vloc  irarbourj — post, 
għal  chenn  (fejn  wiehed  jiscbenn  jew 
jinġabar  għar-rdoss). 

Herbosb— collu  (mimli)  ħaxix. 

Hbrbulbnt— li  fih  il  ħxejjex  (j^w  il 
ħaxix). 

Hbrbwoman— mara  li  tbigħ  il  ħaxix. 

Hbrbt— li  donnu  haxix,  li  ghandu 
mill  ħaxix 

Heroulban— Erculeu,  tal  ġganti,  ta 
sahha  liema  bħala ;  li  jiflah  ferm  ;  li 
għandu  saħħa  ta  ġgant;  li  jiflsA  daks 


ġorf ;  cbir  ferm  ta  cobor  liema  bħalu; 
tkil,  diOBcili ;  lie  poesesses  an  herculean 
rofmstness  of  mind^  (  Bnrke,  Appeal 
jrom  tlie  Old.to  the  New  Whigs)^  ghan- 
du  moħħ  li  jiflaħ  jarfaferm;  tliey  made 
an  herculean  effort^  ghamlu  sacrificiu 
cbir. 

Hbroulbs— Ercole  (alla  falz  tas- 
sahħa)  isem  ta  waħda  mil  costellazio- 
nijiet  (ghenieked  ta  cwiecheb)  antichi ; 
ġgant,  bniedem  li  jiflaħ  jew  li  għandu 
sahħa  ta  ġorf  (ta  ġgant);  he  thinks  he 
is  a  Hereules^  jidhirlu  li  hu  xi  ġorf 
(jippretendi  li  jiflah  ferm). 

Hbroynitb  —  isem  ta  mineral  ta 
lewn  badrani. 

Hbrd  —  merħla,  gemgħa,  katgħa, 
ragħaj;  tinġama,  tinġabar  (fmerħla 
jew  flimchien^;  tirgħa;  deer  live  in 
lierds,  ic-ċriev  igħejxu  fi  mriehel  (flim- 
chien);  there  were  lierds  of  noisy  hoys^ 
chien  hemm  katgħiet  (mriehel,  ħafna) 
ifal  storbiusi  (\\  chienu  jagħmlu  frat- 
taria) ;  he  made  the  men  and  boys  herd 
togeiher,  ġàghal  li  rgiel  u  it-tfal  jinġa- 
bru  flimcbien  ;  he  was  iold  to  herd  the 
goais^  chella  1-ordni  (kalulu)  biex  jir- 
għa  il  mogħż ;  is  he  a  sfiepherd  or  a 
swine  herdf  haa  ragħaj  in-ngħaġ  jew 
il  ħnieżer  ? 

Ubrdbritb — isem  ta  mineral  ta  lewn 
hadrani  ċar,  donnu  cristall,  jitfarrac 
malajr,  jinsab  f  miniera  tal  landa  fis- 
Sassonia  (Germania). 

Ħbrdess— mara  ragħajja. 

HBRDBWioH--makiel  (razzett)  post 
fejn  iżommu  mgħoż,  ngħaġ  etc. 

Hbrd  groom— ragħaj  (il  bhejjem) ; 
but  he  forsakes  the  herdgroom  and  his 
flocks^  DryiOQ  Pasthrals ),  iżda  hua 
jinsa  ir-ragħaj  u  li  mrieħel  tiegħa. 

Hbrdman'  f  raghaj  il  mogħż,  nghaġ 

Hbrdsman  J  etc  ;  ragel  li  (min)  icol- 
lu  il  bhejjem  (mgħoż,  ngħaġ  etc.^  tie- 
għu  ;  a  herdsman  rich^  of  much  account 
was  he^  (Sidnef,  Arcadia)^  chien  ragel 
għani  li  cbellu  ħafna  bhejjem  tiegha  ; 
all  the  herdsmen  went  at  once  to  adore 
t/ie  new  born  Child  who  was  laid  in  the 
manger,  u  il  pasturi  (ragħajja)  collha 
marru,  minnufih,  jaduraw  il  Bambin 
li  chien  għadu  chif  twieled,  li  chien 
kieghed  fil  maxtura. 


Digitized  by 


Google 


HER 


666  — 


HER 


Hbrdswoman  —  mara  li  tirgħa  in- 
ngħaġ  etc  ,  ragħajja  (mara). 

Hbbr— hawn  ;  hawn,  fdin  id-dinja; 
w  your  brother  here  ?,  ħuc  hawn  ?  ;  he 
is  noi  here^  m'huz  hawn;  here  he  comea^ 
hawn  hu  gej  (gej  hu) ;  thue  shall  you 
he  happy  here  and  more  happy  hei^- 
after,  (Bacoii) ;  u  hecc  inthom  tcunu 
henjin  hawn,  Tdin  id-dinja,  u  actar 
henjin  fid-dinja  obra ;  here,  cease  ihy 
qneBtions,  (Hhhli^speħr/rempestX  haw- 
nec  (issa,  fdan  il  pont)  tibkax  tistaksi 
actar;  here  and  Mtfr«,rhawn  u  l'hemm 
(cull  tant);  we  smo  foot  sieps  here  and 
there^  rajna  pàssi  Cstampi  tas-sakajn) 
rhawn  u  I'hemm  (cull  tant; ;  Ilere's 
to  youy  bis-saħħa  tiegbec  (nixrob  bis- 
Baħha  tiegħec  ;  li  is  ueither  here  nor 
therCj  u  la  ħaġa  u  l-ankas  ohra  (ma 
igħejd  xejn;. 

Hbrb- APPROAOH — wasla 

Hbrb  remain  -kaghda  (żmien  li  wie- 
ħed  jokgħod  f  post,  pajjis  etc.)  ;  which 
ofien,  since  my  here  remain  in  England, 
1  have  seen  him  do^  (Sbifkespear,  Mac" 
heth  IV,  S),  illi  spiss  minn  chemm  ili 
1-Inghilterra  rajtu  jagħmel. 

Hbrbabout  7  madwardawn  in-naħ- 

Hbrbabouts)  ħiet,  f  dawn  li  nħawi; 
il  post  fejn  wiehed  ipoggi  jew  soltu 
icun ;  fuk  dan,  ghal  dan;  Idvi  often  see 
him  loungxng  here  ahout^  rajtu  chemm 
il  darba  iħuf  I'dawn  in-naħhiet;  / 
can't  say  where  his  hereahouis  are,  ma 
nistax  ngħejd  lejn  fejn  ipoggi  (fejn 
Bolta  ioun) ;  here  aboui  this  toe  had  bei- 
ter  say  nothing,  fuk  dan  (in  quantu 
għal  dan)  aħjar  ma  nitchelmu  Cma 
ngħejdu)  xejn. 

Hbrbafter— għalli  gej,  mn'issa  il 
kuddiem;  li  għad  irid  .  jigi;  li  gej ; 
żmien  li  ghad  irid  jigi;  iesa  wara 
dana ;  now  hereafier  you  shall  here 
what  God  haih  wrought  in  ihis  maiier 
(Uower),  issa  wara  dana  tisma  i'inhu 
li  għamel  Àlla  fuk  din  il  ħaġa  (mate- 
ria) ;  he  promised  io  he  good  here  afier ; 
wiegħed  li  icun  tajjeb  (cwiet  etc^ 
ghalli  gej  (mn'issa  il  kuddiem);  t/iai 
nereafier  ages  may  i^AoW^Shakespear, 
I  Henry  VI),  sabiex  is-seculi  li  gejjin 
(\\  għad  iridu  jiġu)  huma  jistghu  ja- 
raw;iw  ihe  landofthe  hereafier,(LoikS' 


fellow,  Song  of  ihe  Hiawaiha),  fil 
gtejjer  tal  Beati  u  fl-art  taż-żmien  li 
għad  irid  jigi  f  fil  Qenna). 

Hbrbat  -għal  dana ;  the  magistrate 
offended  hereat  sent  the  man  oui,  il  ma- 
gistrat  ha  fastidiu  (offenda  ruħu)  għal 
dana,  bagħat  ir-ragel  il  barra. 

Hbrrbbforb  —  kabel;  as  you  have 
h(iar<l  herebefore  the  proverb  is  ihis, 
CChiurer,  Tale  of  MelUteusJ,  bħalma 
inthom  smajtu  kabel,  il  proverbiu  hna 
dana. 

HERRBOTB-editt,  ordni,  proclama  li 
biha  is-sultan  (ir-Re)  isejjah  l-armata 
(it-truppi)  fuk  il  camp. 

HBRBBY-lill  hawn,  lejn  dawn  in- 
naħħiet ;  hawn  fil  krib,  b'dan ;  hecc ; 
come  hereby,  ejja  (ersak)  lil  hawn  (lejn 
dawn  in-naħħiet) ;  and  hereby  we  know 
ihat  he  is  coming,  u  hecc  issa  naiu  li 
goj  ;  it  is  herehy  notified  Hiai  tliis  ojice 
is  to  be  kept  closed  for  two  days,  b'dana 
(l-avvis)  ngharrfu  li  dan  I-ufficiu  Bej- 
jer  jibka  magħluk  għal  jumejn. 

Ħbrbdipbty— giri  jew  taħbit  għal 
wirt;  tiftix  (bla  mistrih)  ta  wirt  jew 
ta  gid  (flus,  ghana  etc.) 

HERBDiTABLB—tal  wirt,  H  jista  jin- 
tired,  ta  min  jirtu. 

HsREDiTARiLT— bil  wirt,  per  mesz 
li  jintiret. 

Hbrbditai^ous  —  li  jinteret ;  some 

sicknesses  are   heiediiarious  and  eome 

from  i/ie  faiher  io  the  son,   (Hifklayt, 

Voyagesj,  xi  mardijiet  jintirtu  u  jiġu 

(ji^ru)  mil  missier  għat-tifel. 

Hbrbditary— ereditariu,  tal  wirt,  li 
jintiret ;  some  supporied  ihe  prineiple 
of  hereditary  right,  x'uhud  sostnew  il 
(chienu  favur  tal)  principiu  tad-dritt 
li  jintiret  (tal  wirt). 

Hbbbin  (t7i  </itV-fdan,  hawn;  in 
t/ie  ariicles  /lerein  meniioned,  flarticuli 
msemmijin  hawn  (f  dan). 

HEREiNAFTBR-fdan  (11  ctiob,  docu- 
ment  etc^  actar  il  kuddiem. 

Herbinto,  (inio  ihisj — f  dan. 

Herb  op,  fof  i/iisj  — minn  dan ;  ta 
dan;  mnejn;  /lereqf  comes  it  t/iatPrince 
Ilenru  is  va/ia/U,  ("8 hakespear,)?  Hen- 
ry  I VJ,  minn  dana  jigi  li  il  Princep 
Enricu  hua  hecc  kalbieni  (jiswa  daks 
hecc). 


Digitized  by 


Google 


HEB 


—  657  — 


HER 


Hbbeon — f uk  dan ;  toe  should  atricily 
insist  hereon^  imiBsna  inzomiDQ  jebes 
(sħih)  fok  dana. 

Hbbb  out — minn  bawn,  minn  dan 
il  post,  minndana. 

Hbbebiaboh— ereticu,  eresiarca;  cap 
fandator  ta  ereBia  jew  ta  taghlim  eret- 
cu;  Ariua  i$  one  oftlie  notedħeresiarc/is^ 
Ariuahu^  wieħed  mill-eretici  magh- 
rufa  (msemmija). 

Hbbbsiabghy  —  eresia  cbira  ċara 
maghrufa ;  the  Koran  itself  consista  of 
heresiarchies  against  our  Blessed  Sa- 
viour^  (8ir.  T.  llerbert,  Travels)^  il 
Koran  stess  fieh  eresji  cbar  contra 
Gesu  Salvatur  taghna. 

HBBB8iooBAPHBB~min  jictob  u  jit- 
cbellem  fuk  l-eresi. 

ĦBBBsioaBAPĦT  —  studiUy  chitba, 
trattat  fuk  l-eresl  jew  1-eretici  f'dawc 
li  jictbu  jew  igħejdu  l-eresi). 

nEBBsioLOOiST— wieħed  li  (min)  jati 
ruħu  (jew  kieghed)  għal  li  studiu  ta  li 
storia  tal  eresi  jew  tal  eretici. 

Hbbbsiology— li  studiu  li  storia  col- 
Iha  tal  eres'i. 

Hbbbsy  —  eresia  ('fehma,  taghlim, 
dutrina  contra  it-tagħlim  tal  Gnisia 
Mkaddsa  Cattolica,  Apostolica,  Bu- 
mana). 

Hbbbtio— eretcu ;  wieħed  li  ghandu 
jew  iżomm  fehma  għalih  (sewwa  fil 
politica,  sewwa  fi  zienza,  fir-religion 
chemm  ucoll  f  zi  materia  oħra)  n  għa- 
lecc  ma  jakbilx  fil  fehma  tal  ohrajn  ; 
wieħed  li  (min)  ixerred  u  igħallem  du- 
trina  contra  ta  dic  li  ixxerred  u  tgħal- 
lem  Ommna  il  Cnisia  Mkaddsa  Catto- 
lica  Apostolica  Bumana. 

Hebbtioal  —  ereticali}  tal  eresi,  li 
igħallem  (fih)  ^l-eresia ;  that  was  an 
heretical  opiniouy  that  is  to  say  contrary 
to  the  established  doctrines  of  the  Iloly 
Roman  Catholic  Churchy  dic  chienet 
fehma  (tagħlim^  ereticali  (tal  eresia) 
jigifieri  cuntlaria  ghat-tagħlim  u  il 
fehma  tal  Gnisia  Mkaddsa  Cattolica 
Bumana. 

Hbbbtically — bl-eresia,  ta  eretcu, 
he  spoke  heretically^  tchellem  ta  eretcu 
(tal  eresia^. 

Hbbbtioate  —  ticcundanna,    tagħ- 


lim    etc.    bhala   eresia,    ticcundanna 
(tagħlim  etc.)  bħala  eretcu. 

Hebbtioidb— toktol  eretcu ;  ticcun- 
danna  eretcu  għal  mewt. 

Hbbeto— sa  issa ;  sa  *I-Ium ;  barra 
minn  dana ;  ma  dana. 

Hbbbtofobb — sa  issa,  mn'issa  lura, 
għal  li  mgħoddi. 

Hbbbtog  (jew  Hbbbtook^—  captan, 
cmandant  farmata ;  general;  umcial 
cmandant  ta  rij^ment  tal  Milizia  fdi- 
strett ;  Edric^  duke  of  Mercia,  by  his 
oflice  of  heretocky  was  entiUed  to  a  large 
Cofnmand  in  the  King*s  Army^  (Blaek- 
stone^  Commenty  Bk.  /,  ch.  ISJ,  Edric, 
duca  ta  Mercia,  bl-impieg  (j^w  post)  li 
chellu  bħala  General  Gmandant  (tal 
Milizia)  chellu  id-dritt  (għa^Juh)  għal 
cmand  cbir  fl-armata  tar-Be. 

Hebeukto — ma  dan,  għal  dan;  here- 
unto  I  shall  add  my  expenses,  ma  dana 
inżid  in-nefka  tiegħi. 

Uebbupon  -  għal  dana,  għalhecc ; 
/lereupon  he  called  together  aU  his  men 
and  told  them  to  get  themselves  ready^ 
għal  hecc  hua  ^abar  Tsejjaħ)  flimchien 
in-nies  collha  tiegħu  u  kalilhom  biex 
ilestu  rwieħħom. 

HEBBwiTH—b'dan,  ma  dan  (fli  stess 
ħin  ucoll  ma  dan) ;  enclosed  herewith 
I  send  you  the  certificates  required, 
hawn  ma  din  littra  etc.  nibgħatlec  ic- 
certificati  li  trid  (li  hemm  bżonn  jew 
meħtieġa). 

Hebeybld  —  taxxa  ghal  gwerra 
(għaż-żamma  jew  manteniment  tal  ar- 
mata). 

HBBiADBs—xorta  ta  naħla  bħal  bu- 
suf  li  tcun  fil  fjuri. 

Hbbiot— multa,  dritt,  ħlas  (1-aħjar 
bakra  etc.;  li  jehu  il  proprietariu  (is- 
sinjur)  tar-raba  etc.  meta  imut  il  ga- 
billot  jew  dac  li  għandn  tcun  mkabbla 
(din  1-art  jew  il  biċċa  raba). 

Hebiotablb— suggetta  għal  hlas  tal 
Ileriot  (ara). 

Hbbiobon  -  romblu  bil  ponot  twal, 
jew  bii-Iasti  tal  ħadid,  bħal  ma  naraw 
f  xi  fortificazioni  biex  ma  igħaddux 
nies  minnu  il  gewwa  (igħejdulu  ucoll 
Cheval  defrisej. 

Hbbitablb— li  jista  intiret ;  li  jista 

88 


Digitized  by 


Google 


HER 


—  668  — 


HER 


jired  (ican  werriet);  he  is  ilie  legitimate 
8on  and  so  heritable  according  to  the 
lawB  of  EnglandXHħW^  Origin  ofMan- 
kindjj  bua  1-iben  legittimu  u  għaleco 
jista  jiret  (icun  hu  il  werriet)  scond  il- 
ligijiet  tal  Inghilterra. 

HBRiTiBLY— bid-dritt  tal  wirt,  bil 
wirt. 

Hbritaob— beni  etc.  mħolU  bħala 
wirt;'  wirt ;  proprietà,  ħwejjeġ  dac  li 
icun ;  merhla ;  U  Lord^  save  ihypeople^ 
and  bless  tldne  heritage  (Te  Deumjy 
Salvum  fac  populum  tuum  Domine  and 
benedic  liereditate  tua^  0  Sinjur  ħares 
(żomm»  salva)  il  poplu  tieghec  u  bie- 
rec  il  proprietà  tiegħec  (dac  li  hua 
ħwejgec) ;  tfie  Lords  over  God'a  heri- 
tage^  or  a  Didiop^  il  Cap  li  jeħu  ħsie))  il 
merħla  tal  Mulej  (jew  IskoO* 

Hbbitor— werriet. 

Hbritrix — werrieta  (mara  li  tiret 
jew  eredi). 

HBRiiiNG— isem  ta  ħuta  tal  ilma 
ħelu. 

Hbrma  —  bust  ( figura  jew  etatua 
mis-sider  il  fuk)  fuk  colonna  quadra. 

Hbrmaio    I  ta  Ilermes  jew  Mercury 

Hermaioal)  (ara). 

Hbrmannitb— xorta  ta  mineral. 

HbrmaphrodbityI  ".  s**J  .**  ( °?f** 
„  >wieħed  icun)  Iler- 

Hbrmapprodism  ]maphrodite(fi€9), 
Hbrmapħroditb  —  dica  (bniedem  li 

icun  ragel  u  mara  fli  stess  hin) ;  tgħak- 

kad  flimchien  (fpersuna  jow  fħaġa 

waħda)  iż-towġ  dessi 
HBRMAPfiRODiTio    1  ta  dicB;  laż-żewġ 
HERMAPHKODiTioALjsessi ;     tas-sess 

tar*vagel  u  tas-sess  tal  mara 
Hbrmblla— annimal   tal  baħar  li 

jaffħmel  ħsara,  jecol  u  jekred  I-ostrichi. 
Hbrmbnbutio  I  li  ifisser,  jispiega, 
Ħbrmbmbutioal  / juri  ċar;    herme- 

neutic    Theology^    Teologia    li    tfisser 

(Teologia  spiegata  jew  interpretata). 

HBRMBNEUTIOALLt  — SCOnd  cħif  titlob 

jew  trid  I-interpretazioni  jew  it-tifsir. 

Hbrmbnbutics  —  tifsir,  interpreta- 
Bioiii  ta  kogħol  (ehttba)  ta  autnr; 
interpretazioni  jew  tifsir  ta  scrittura. 

Hbrmbmbutist  —  interpreti,  wieħed 
li  (min)  ifisser  li  scrittura. 

Hbrmbs— I-isem    li  bih  il   grieghi 


isejħu'(jew  jatu)  lill  Ercole,  alla  fals 
tar-Rumani ;  statwi  ta  Hermes  jew  ta 
Ercole  li  dari  il  Grieghi  chienn  jagh- 
mlu  (jew  iwakkfu)  fuk  colonni  ta  għa- 
mla  quadra  u  ikegħdu  fil  bwieb  tad- 
djar  tagħhom. 

Hbrmbtio— tal  chimica,  chimicu; 
mgħaluk  mtappan  b'mod  li  ma  tgħad- 
dix  aria. 

Hbrmbtio  books— Cotba  Egiziani, 
trattati  fuk  l-astrologia  (Bryant^; 
cotba  li  jitchelmu  fak  I-aflTarijet  collha 
tal  ħolkien  fuk  in-natura  tal  cwiecheb, 
astri  etc.  fuk  il  medicina  etc.  (Eofield). 

Ħbrmbtioal  -  ara  hermitic. 

Hbrmitioal  pħilosophy  —  filosofia, 
studiu  li  bieh  riedu  jippruvau  illi  il 
fenomeni  collha  tal  fisica  isiru  biss  bi 
tliet  agenti  chimici  li  huma :  il  melh, 
il  cubrit,  u  il  mercuriu. 

Hermbtioally— magħluk  mtappan 
b-mod  li  ma  titħollux  aria;  Uieboxis 
Iiermetieally  closed,  il  caxxa  magħlnka 
mtappna  (b'mod  li  ma  tistax  tidħol 
aria  fiha). 

Hbrmbtios  -chimica. 

Hbrminidjr  —  insetti,  friefet  bħal 
cwamel. 

Hbrmionb— (fil  Mitologia  Griega) 
binl  Menelaus  u  Elena  u  mart  Oreste; 
waħda  mil  cwiecheb  cbar  (asteroide) 
misjuba  minn,  jew  raba  I-ewwel  darbaj 
Watson  fit-12  ta  meuu  tal  1872. 

Hbrmit— eremit,  raheb. 

Hbbmit  bird— il  għasfur  msejjah 
I-eremit  għaliex  jagħmel  il  bejta  tiegħn 
Cibejjet;  kalb  il  werak  fil  ku^ata  tas- 
siġar. 

HeaIiit  orab— il  bebbux  tal  granċ. 

ĦbRMitlikb  —  bħal  eremit»  bħal 
raheb« 

Hbbmit  sbat  —  dar,  loc  (poBt  fejn 
wieħed  ighammar  jew  jokghod)  mwar- 
rab  (fil  quiet). 

Hbrmitagb  -  eretnitaġġ,  dar  ir-raheb 
jew  I-eremit;  dar  mwarba;  the  old 
regicide,  however,  refused  to  quit  his 
hermitage  (MLbtt^niiày,  Ilistory  of  En- 
gland)  il  kattiel  ir-re  (dac  li  katel  ir- 
re)  ix-xih,  iżda>  ma  riedx  iħalli  id-(joh- 
ro§  mid-)  dar  tiegħu  mwarba  (  fejn 
chien  mistoħbi). 


Digitized  by 


Google 


a£!it 


-  65d  - 


HElt 


Hbrmitagb— xorta  ta  mbid  Franois 
(aħmar  u  abjad). 

Hbrmitan— xorta  (isem^ta  riħ  (bbal 
ehtriek)  li  jonfoħ  wisk  fil'GaiaDa. 

HBBMiTii88-*mara  eremita;  yes  she 
doth  emile  and  she  doih  weep  like  a 
youthful  ħermitess  ^Coleridge,  Chari" 
table)^  iva,  hia  tidħac  u  tibcbi  ucoll 
bħala  xbejba  eremita. 

HERMmoAL— ta  eremitt  ta  raheb, 
tal  eremiti ;  you  describe  ao  well  your 
hermUical  stute  oflife  (Pope,  letter  II ^ 
to  E.  Blunt)^  inti  tidde8crivi  hecc  tajjeb 
chif  tgħejx  (tgħaddi  ħajtec)  ta  eremit. 

Hbrmodaotyl — xorta  ta  baela  tal 
fjuri  li  jueaw  it-tobba  (usata  fil  medi- 
cina)  għal  cura  tal  gotta  jew  tal  pul- 
lagra. 

Hbrnb— rocna. 

HBRNHiLL^xorta  (ieem)  ta  ħaxixa. 

Hbrnia— fetka,  bażwa. 

HERhiAL— tal  bażwa ;  tal  fetka. 

Herniaria— isem  ta  ħaxixa. 

HBRNioLOOT-di8Cor8,  trattat  fuk  il 
bażwa  jew  fuk  chif  ghandha  tcun  il 
cura  tal  bażwa  jew  fetka. 

Herniotomt  —  operazioni  fbażwa 
(igħejdulha  ucoll  celotomy). 

Hbrnious— bażwl,  miftuk. 

Hbrnslaw  -  ferħ  ta  rueeett ;  ruseett 
ċcheichen;  agrett  isfar  (iajra,  għasfur). 

Hero— ragel  kalbieni  ferm ;  ragel, 
(wiehed)  ta  hila  cbira  li  jagħmel  ħwej- 
je2  tal  għe^ubijiet ;  bniedem  li  għal 
nila  tieghu  jibka  dejjem  meemmi ;  pro- 
tagonista  jew  I-ewlieni  wieħed  fxi 
opra,  f  xi  poema  etc.  (ie-suggett  prin 
cipali  ta  opra,  ta  poema  etc ) ;  I  WfXnt 
a  hero  etc.f  (Byron,  Don  Juan)y  irrid 
bniedem  (wieħed)  li  icunli  ie-suggett 
principali  lew  il  protagonista  (ghal 
poema  tiegni). 

Hbro  W0R8UIP— kima  cbira  (rispett 
cbir)  li  jatu  (mogħtia)  lil  niee-cbar 
(lill  xi  ħadd  li  juri  xi  ħila  cbira  etc.) 

HBROBes—ara  heroine. 

Hbroio    )eroicu;  ta  ħila  cbira;  li 

Hbroical)  jagħmel  ħwejjeġ  tal  għe- 
ġubijiet,  curaġġus,  kalbieni,  msemmi 
ghal  ħila ;  t/ie  /leroic  La  Vallelte^  il 
kalbieni  La  lallette;  the  heroic  deatli 
ofhiefatlier^  il  mewta,  ta  wioħed  kal- 


bieni,  li  miet  missiera ;  lieroie  veree^ 
poesia  erojca  (tal  eroi). 

Hbroio  aob— 1-epoca  (is-seculu)  jew 
iż-żmien  illi  scond  U  Mitologia  Griega 
chienu  igħixu  I-eroi  (in-nies  obar  li 
għal  ħila  tagħhom  chienu  isejħolom 
nofs  allat). 

Hbroio  VBR8B  —  il  vors  decasillabu 
(vers  fil  poesia  Inglisa,  Tedesca,  a  Ta- 
Ijana  li  nh  għaxar  sillabi). 

HBRoioALLT—ta  oroe,  ta  wieħed  kal- 
bieni  etc. 

Heroionbss— erojsmu,  wiri  (prova) 
'  ta  ħila  cbira. 

Hbroioomio     I  burlesc,  erojcu  u  co- 

Ħbroioomioal  /  micu  (taż-żuffiett)  fli 
stess  ħin  ;  jew  eeruhcomicu. 

Hbroip— poema  (poesia)  għamla  ta 
ittra  fuk  xi  eroe  jew  erojna  (fuk  xi 
ħadd  li  icun  ta  ħila  cbira  etc.) 

Hbroift— tagħmel  eroe  jew  eroina* 
'  HBRoiNB—erojnaymara  taħilacbira, 
mara  li  tibka  jew  bakghet  msemmia 
ghal  xi  ħaġa  cbira,  ta  almu  etc.  li 
għamlet  jew  uriet ;  mara  kalbiena ;  il 
protagoni8ta,i8-8uggetta  ewlenia  f  opra, 
poesia  etc.;  take  Liiia  then  jor  a  heroine 
(TeDuyson,  Princese),  ħu  lil  Lilia  al- 
lura  b'suggett  ewlieni  tal  opra;  heroine^ 
tagħmilba  ta  eroina  ta  mara  kalbiena, 
ta  suggett  principali  jew  protagonista 
fopra  etc. 

Hbroism— eroismu,  wiri  ta  ħila  cbi- 
ra,  ta  almu,  jew  ta  curaġġ. 

Hbron— russett  (tajra,  għasfur). 

Hbron*8  bill— haxixa. 

Hbronbr— bies  mħarreġ  jew  mgħal- 
lem  biex  itir  u  jakbad  ir-russett* 

Hbronrt— loc  fejn  igħammru  jew 
ibejtu  ir-russetti. 

Hbbolooist  —  wi^ed  li  (min)  jic- 
teb  fuk  in-nies  kalbiena  jew  eroi. 

Ħbroship— li  stat,  iż-żmien  ta  'wie- 
ħed  li  fih  jista  juri  chemm  hu  kalbie- 
ni ;  jew  i^<-^.mien  tiegħu  bħala  prota- 
gonista  jew  suggett  principali  f  opra ; 
hie  three  years  of  heromip  expired^ 
(Gowper,  Taek  IV,  6U),  it-tliet  snin 
tiegħu  li  fihom  għamilha  ta  eroe  spiċ- 
ċau  ("għaddew). 

Hbrpb — xabla  tal  għudà  ta  pnlci- 
nella  (ta  wieħed  buffun). 

HBRPBB—ħżieża. 


Digitized  by 


Google 


Mr 


—  660  — 


iiES 


Bbrpbbtis— xorta  ta  ħaxixa,  li  tic- 
ber  fl-India,  morra  ferm.     • 

Hbrpbtic — tal  ħżieża. 

Hbbpbtologio      )    tal    herpetology, 

Hbrpbtolooioal  J    (ara). 

HBRPBTOLoaY— erpetologia,  li  storia 
naturali  li  titchellem  fuk  ir-rettili 
(sriep,  gremxul  etc.) 

Hbrpbton  —  rettili,  xorta  ta  serp; 
isem  ta  ħaxixa. 

Hbrpbtonist—  wieħed  (stndent)  li 
jiftah  u  ikatta  sriep,  gremxul  etc.  biex 
jistudia. 

Hbrpbtotomy— anatomia  tar-rettili 
( tkatta  u  tiftaħ  sriep,  gremxul  etc. 
biex  tistudia). 

Hbrr  —titlu  li  jatu  it-Tedeschi  bbal 
ma  Ulnglisi  għandbom  il  Mr.  u  aħna 
Sur:  Herr  James  llans^  Mr.  James 
Hans,  jew  is-Sur  James  Hans. 

Hbbrbrritb— xorta  ta  mineral. 

Hbrring— aringa  (ħuta). 

Hbrrino  busb  —  ferilla  (  dghajsa  ) 
għas-sajd  (tas-sajjeda)  tal  aringhi. 

Hbrring  ourbb— min  isewwi,  imel- 
laħ  u  ilesti  1-aringhi  (immelħa). 

Hbrring  fishbry— is-sajd  (kbid)  tal 
aringhi;  post,  loc,ghas-8aid  tal  aringbi. 

Hbbring  gull — xorta  ta  gawwija  li 
tidher  fl-ibħra  ta  dwar  1-Inghilterra. 

Hbrbing  pond— il  bi^ar  (collu  jew 
1-oceanu). 

Hbrring  bonb— xewca  tal  aringhi ; 
filati  ta  bini  jew  gebel  fħajt  li  gej 
^mkigħed )  bħal  xewca  tal  aringbi ; 
pont  tai-xewca.    . 

Hbrring  bonb  stitoh  —  pont  (tal 
ħjata)  tax-zewca. 

Hbrry— tisrak,  tahtaf,  tissaccheg- 
gia  (taghmel  sacchiġġ). 

Hbrrymbnt— serk,  sagghiġġ. 

Hbrb— taghha;  Wios^  pen  is  thisf 
I  think  it  is  hers^  ta  min  hi  din  il  pin- 
na  ?,  jidhirli  li  hi  tagħha. 

Hbrshel  —  il  pianeta  (  chewcba  ) 
msejha  ucoll  Uranua, 

Hbrbhblian— tal  astromu  Hershell 
(  Sir  [Villiam  Ilershel^  astronomu 
msemmi  fi  żmien  ir-Re  Giorġ  HI  tal 
Inghilterra,  li  chien  twieled  fis-sena 
1788  u  miet  ri822). 

Hbrshblian  RAY8-~raġġi  tax-xerax 
li  ma  jatux  dawl   (li  ma  jiddux   bħal 


I-oħrajn)  hecc  msejħin  ghal  Sir  Wil- 
liam  HerBhel  l-astronomu  li  chien 
rahom  1-ewweI  darba. 

Hbrbhblian  tblesoopb  —  teleBOopiu 
magħmul  mill-aBtronomu  Sir  W,  Iler- 
echel  tis-Bena  1789  ;  xorta  ta  telescopiu 
roagħmul  bħal  dac  li  cbien  ghamel 
IlerecheL 

Hbrbhblitb — xorta  ta  mineral  baj- 
dani  jinsab  wisk  dwar  Àcireale,  Skal- 
lia. 

Hbrbb  (jew  Hbarbb)  —  post,  bħal 
banc,  b*ħafna  tokob  ghax-xama,  li  dari 
chienu  ikeghdu  fuk  it-tebut  wakt  il 
kuddiesa  jew  I-uffiziu  tal  mejtin ;  tu- 
mlu,  fuk  kabar,  carru  talmejrin ;  bieb 
ta  fortizza  bii-lasti  ("virghi)  tal  ħadid 
li  jispiċċaw  bil  ponta  bħal  alabardi 
biex  ma  jidhol  hadd  (1-ebdaghedewwa); 
tilar  tal  hadid  fejn  jistiraw  il  gild  tal 
balċmina  meta  icunu  jatuh  il  conza. 

HBRSBLF—hi,  hia  stess;  lilha  infi- 
sha  ;  she  has  injured  heraelf,  għamlet 
il  ħsara  lilha  intisha;  she  told  me^  her^ 
self,  hi  kaltli ;  kaltli  hia  stesd. 

Hbbbhip  —  serk,  sacchegġ,  kirda, 
ħsara ;  serk  ta  bhejjem;  it  grieved  him, 
hc  said,  to  see  such  hers/iip  and  xcaste 
and  depredatiim  (Scotf,  Rob  Roy)  jd- 
dispiacih  bil  bosta  xhin  ra  dac  is- 
serk,  dac  is-sacchiġġ  u  dic  il  ħsara. 

Hbrsillon— jew  Chbval  db  fribb) 
ara  Ilerisson. 

Hbrstpan  —  tagen. 

IIbrtha— Alla  falz  (mara),  alla  tal 
art  li  chienu  jaduraw  it-Tedeschi  (in- 
niea  antichi  tal  Germania). 

HESiTANOY-dubiu,  tħassib. 

Hbbitant  — li  m'hux  sod,  li  jitħaseb, 
li  hu  bejn  ħallejn  jew  bejn  iva  u  le. 

Hbbitantly— biddubiu. 

HBBiTATB-titħasebi  tcun  bein  ħal- 
lejn,  jew  bejn  iva  u  \h  ;  titbazza,  ma 
tcunx  sod  jew  cert  (sħiħ)  fl-affari  tie- 
ghec. 

HBSiTATiNa—li  jiddubita,  jitħaseb ; 
li  icun  bejn  ħaltejn,  jew  bejn  iva  u  le; 
dubiu. 

Hbsitation — dubiu;  biza,  tlaklik  fid- 
discors  ;  I  can  sai/  wiViout  hesitation 
t/iat.,.  nista  ngħejd,  minn  għajr  biża 
ta  xejn,  illi... 

IIesitativb— dubbius,  li  jibża  igħejd 


Digitized  by 


Google 


ma 


—  661  — 


flET 


ħaġa,  li  ha  bejn  &altejn  jew  bejn  iva  a 
16. 

HssPER— il  chewcblA  ta  fil  għazia,  il 
punentina. 

Hbsperia— I-art  (il  pajjisi)  tal  pa- 
nent  (I-Italia  jew  Spanja) ;  isem  ta 
chewcba  cbira  li  ra  I-ewwel  darba 
Sciaparelli,  fid-29  ta  April  tal  1861. 

Hbspbrian— tal  panent,  panentin,  li 
kieghed  fil  punent;  thoae  Ilesperian 
Oardena  famed  of  old^  (Hilton,  Para- 
dise  LostJ,  dawc  il  ġonna  antichi 
n^semmijin  li  hemm  fil  punent. 

Ħbspbridbs  — (fil  Mitologia  Griega) 
Esperide,  ulied  bniet  tal  lejl  jew 
ulied  (bniet)  ta  Ilespems  li  chellhom 
il  ġnien  li  chien  jigi  fit-tarf  tal  punent 
tad-dinja,  li  chien  jati  frott  tad-deheb, 
inducrat  nnid-dragun  saħħar ;  il  ġnfen 
t%  dawn  il  bniet  li  semmejna ;  is  not 
love  a  HerculeSf  stitl  climhing  treee  in 
the  Ilesperides  ! ,  CShakespear,  Love*s 
labour  lostj^  I-imħabba  m*biex  bħal 
ġgant  li  għadu  jista  jixxabbat  mas- 
siġar  tal  ġnien  li  jigi  fit-tarf  tal  pu- 
lient  tal  art. 

jHbbpbridium— frolt  bħal  larinġ  bil 
flieli  etc. 

Hespbrist  -  fjur  ta  fil  għaxia. 

HB8PBRU8-Iucifru,  tal  infern. 

Hbssian  —  ta  He88e  ffil  Oermania). 

Hessian  boot  —  stvala  bit-tromba 
għalia  (bħal  dic  ta  li  Skallin  jew  tan- 
nies  tal  baħar  etc). 

Hessian  FLY— dubbiena  li  tagħmol 
ħsara  ċbira  fil  kamħ. 

Hessttb— xorta  ta  mineral. 

HBSTBh"^^"''^"^^"^- 

HESTBR      >       i      1     ,    .  a 

HESTBRNr  *»'  ^'«''»''- 

Hbstia — vesta,  cbewcba  cbira  li  ra 
I-ewwel  darba  Pogson  fisl6  ta  Awwis- 
su  tal  1857. 

Hetcħel  -  trextel,  tomxot  il  kanneb 
jew  il  għazel. 

Heterarchy  —  eterarchia,  gvern 
fidejn  bniedem  barrani  (li  m'hux  tal 
pttjjis);  Next  to  anarchij  is  eterarcht/y 
wara  I-anarchia  tigi  I-eterarchia« 

Hetbrooarpous  —  li  għandu  frott 
differenti  (ta  żewġ  xorta  jew  actar). 

Heteroclitb  —  chelma  (fil    gram- 


matica)  li  fil  plaral  ma.taghmilx  bħal 
I-oħrajn— chelma  irregulari  fil  għamil 
tal  plaral ;  bniedem  (wieħed)  li  ma 
jokgnodx  għar-regula  stabilita  ;  there 
are  strange  heteroclites  in  religion  now' 
a-days  (Howell,  Bk  IV,  let.  35),  il- 
lam  il  ġurnata  hawn  nies  strambi  wisk 
li  ma  jokogħdux  ghar-religion  (għar- 
reguli  tar-religion). 

Hetbroolitio     ")  irre^ulari,  anoma- 

Hetbroolitioal  >-  lu,  Ii  ivaria,  li  ma 

Hbtbroglitous  j  jokgħodx  għar-re- 
gula  jew  reguli  stabiliti. 

Hbtbroohromous— li  ma  jakbilx  fil- 
lewn. 

Hbterodon— xorta  ta  serp  jew  lif- 
għa  li  tinsab  I-America  (m*hix  vele- 
nosa). 

Hbtbrodox— li  jitbigħed  mit-tagħ- 
lim  tal  Gnisia  Mkaddsa,  eterodoss 
(m'hux  ortodoss)  eretcu. 

Hbterodossness  I  datrina,tagblim  li 

Hetbrodosy  /jitbiegħed  minn 
dac  li  tgħallem  Ommna  il  Gnisia 
Mkaddsa ;  eresia  ;  another  heterodosy 
of  his  concern ing  the  Resurrectiony  ( 4  ud • 
worih,  Intellectual  system),  eresia  oħra 
tiegħu  hia  fuk  il  Kawmien  mil  mewt 
ta  Cristu. 

Hbtbrogamy— nisel  (għamil)  ta  fjur 
ta  siġra  (xitla  etc.)  mit-trab  ta  fjur 
jeħor. 

Hetoregenb      l^„^i^/^ 

HETBRooBNBiTY-'differenza  fil  kbil. 

HETERROGENous—ta  qualità  (xorta) 
oħra;Ii  majakbilx;  li  m'hux  bħal» 
mħallat;  to  selectfrom  the  vastand  he^ 
terogenous  mass  such  papers  which  bear 
on  his  own  researches,  (J.  8.  Srewer. 
English  Studies),  biex  tagħżel  minn 
salt  carti  mħawdin,  dawc  il  carti  li 
jiswew  għal  (li  jitchelmu  fuk)  ix-xo- 
għol  (li  studiu)  li  kiegħed  jaghmel. 

Hbterogbnbousness  —  differenza  fil 
qualità  jew  fil  kbil  (nukkas  ta  xebħ 
jew  ta  qualità— jew  roeta  ħaga  tcan 
mod  u  oħra  tcun  jeħor). 

Hbtbrogbnbris  —  wild  li  icun  ma 
jixbehx  I-ommu  jew  il  missieru  ;  diffe- 
renza  fin-nisel  jew  wild  ta  annimal. 

Hbtbkography — in-nukkas  ta  kbil 
ta  ( iddifferenza  li  jiswew )  xi  ittri 


Digitized  by 


Google 


UM 


-m- 


flfii 


meta  nispella  q  niotba  xi  chelmiet 
1-actar  fl-lngli8--ngħejdu  aħna  il  lit- 
tra  ''g" — din  fil  cbelma  go  ngħejdaha 
mod  u  fil  chelma  gin  ngħeduha  jehor. 

Hbtbroidboub  —  li  ma  jakbilx  fil 
għamla ;  ta  ghamla  xort'ohra. 

Hbtbrolooous  —  differenti»  li  ma 
j.ftkbilx ;  xort  ohra. 

Hbtbbomorphous  —  li  ghandu  (ta) 
^ewġ  għamliet ;  ta  żewġ  xorta  jew  ac- 
tar ;  ta  għamla  irregulari  (li  m'hux 
tas-Bolta). 

Hbtbronymous— li  għandu  isem  dif- 
ferenti ;  ta  isem  xort*oħra  li  ma  jak- 
bilx. 

Hbtbrophtlloub— ta  werak(li  għan- 

du  werak  fli  Btess  sigra  etc.)  differenti 

« jew  li  ma  humiex  collha  xorta  waħda. 

Hbtbroboian  —  (fl-astronomia  u  il 
geografia)  in-nies  li  ighammru  fl-emi- 
Bfera  ta  fuk  (tad-dinia)  u  dawc  li 
jgħammru  f  dac  ta  isfel  mill-equatur, 
b*mod  illi  id-dell  tagħhom,  ta  dawc  ta 
fuk,  tarah  jew  isir  mixħut  lejn  naħħa 
a  dac  ta  1-oħrajn  icun  mixħut  cuntla- 
riu  jew  għan-naħħa  oħra. 

HBTMAN^hecc  chien  msejjah  il  Cap 
jew  il  General  tal  GoBacchi  fir-Bussia. 

HEUoH—rdum  ;  miniera  tal  fi^am ; 
foBsa  ifrom  ihe  iop  of  the  hettgh  he  en- 
joyedthe  scene,(SeoiUOuy  Mannering)^ 
mil  kuċ6ata  ta  rdum  kagħad  jitghax- 
xak  o  jara  collox. 

Hbuk  —  speci  (xorta)  ta  màntell 
(bħal  fardal  twil  tat-tfal)  li  dari  chie- 
nu  jilbsu  in-nisa. 

Hbulanditb— isem  ta  mineral. 

Hbyba — xorta  (isem)  ta  siġra  li  tati 
bħal  gomma  tajba  wisk  ghal  cauichouc. 

Hbw  —  takta,  tchisser  (  njam,  si- 
ġar  etc.)  tonġor ;  taghmel,  tħaffer  ca- 
nal  etc.  (bhal  ma  jaghmel  1-ilma  ta 
zmara  etc.  fl-art) ;  tahsad  ( tekred) 
b'zabla  etc;  tagħmel  passaġġ  jew 
mogħdia,  minn  ġo'n-nies  bil  fors  bl-ar- 
mi  f  idec ;  taghmel  sforz  ix-xogħol,  il 
moħkria,  o  it-ti£bit ;  they  were  toJd  to 
hew,  ihose  uselese  trees^  kalulhom  (chel- 
Ihom  l-ordni>>  biex  iaktgħu  dawc  is- 
siġàr  li  ma  jiswew  gnal  xejn  ;  him  in 
a  hundred  paris  Asiolpho  hews,  (lfool«s 
Orlando  Furioso)^  hua  ichisser  Cli  sta* 
twa  ta)  Astolfo  fmitt  biċċa;  Solomon 


iold  ouifour  score  thousand  men  to  hew 
stones  in  ifie  mountain^  Salamun  ordna 
(bagħat)  tmenin  elf  ruħ  imorrn  jakt- 
^ħu  (jonġru  etc )  il  gebel  mil  muntan- 
ja  ;  ihis  river...  has  a  long  valley  ihat 
seems  hewn  oui  or  purpose  to  give  its 
waters  a  passage,  ( AddisoD,  Italyjf  din 
ix-xmara  għandha  wied  (  fejn  tiġri ) 
twil  li  donnu  mħaffer  għal  apposta 
biex  ihalli  igħaddi  1-iIma  tagħha  min- 
nu ;  hew^d  down^  with  an  unsuspecied 
sword  famàypeace,  and  hope  ^tc/ByroV, 
on  hearing  Lady  Byron  was  illj,  gew 
maħsudin  b*xabla  li  ma  conniex  nob- 
sru  biha  (jew  nistennewba)  il  fama,  il 
paci,  u't'tama  etc  ;  look  around  while  I 
securely  go  and  hew  a  passage  tlirough 
the  sleeping  foe/UrjĠbn^Virgilf^neid) 
okgħod  attent  (ħares  ma  dwarec)  wakt 
li  jena  fis-Bħih  immur  o  bix-xabla 
nkatta  in-nies  riekda  (il  għedewwa)  u 
naghmel  passaġġ  minn  kalbhom  (minn 
nofBhom) ;  nor  is  ii  so  proper  to  hew 
religious  reformations  by  ihe  sword^ 
(  Kins  Charleii,  Eikon  BasilikeJ^  u 
l-ankas  ma  liu  sewwa  li  tagħmel  bil 
fors,  sforz  il  moħkria,  it-taktigħ  bix- 
xabla  riformi  fir-religion  (religionijiet 
ġodda). 

Hbw— stragi,  rvina,  taktigħ,  ħsara; 
of  whom  he  makes  suc/i  havoc  and  such 
hexo^  ("HpeQSer)  li  minnhom  hu  jagh- 
mel  kirda  n  stragi  li  ma  ngħejdlecx. 

Hbw— lewn,  ciilur  (VXoQhueJ  ;  għa- 
mla,  dehra,  wiċċ  ;  wliose  semblance  s/ie 
did  carry  under  feigned  hue^  li  dehret 
b'wiċċ  jehor  (uriet  wiċċ  b'jehor). 

Hbwbr  —  min  jakta,  ichisser  jew 
jonġor. 

Hbwn  —  particip  passat  tal  verb 
Ilew  (ara). 

Hbxaoapsular— li  għandu  sitt  miie- 
wed  (taż-żerrigħa). 

Hbxaohord  — fil  musica  scala  ta  sitt 
noti  (intervall  ta  erba  tonijiet  o  nofs 
ton;. 

Hbxapaotyloub— li  ghandu  sittswa- 
ba  ( tal  idejn  jew  tas-sakajn);  b'sitt 
Bwaba  f  idejh  jew  sakajh. 

Hbxadb  — sitt  numri  wara  xulxin, 
serie  ta  sitt  numri. 

Hbxaoon  —  esagono,  figura  b'  sitt 
ġnieb  jew  sitt  anguli ;  bees  make  Uieir 


Digitized  by 


Google 


hex 


-  663  - 


HIO 


celh  regnlar  hexagons^  in-naħal  jagh- 
mlu  oelel  (għal  gnasel)  ta  għamla  esa- 
gonali  (jov  ta  hexagon^  ara). 

Hbxaoonally— bhai  Qew  għamla  ta) 
hexagan  (ara) 

HBXAOONY—ara  hexagon. 

HBXAGYNiAN-f'fjar)  li  għandu  sitt 
pistilli  (jew  bicoiet). 

Ubxahbdral  (jew  oubio^— b*8itt  faċ- 
ċati,  gliamla  ta  cubu. 

Hbxahbdron  —  cnbuy.  figura  solida 
b'sitt  faċċati  jew  ġnieb 
*  Hbxahbmbron  — żmien  ta  sitt  tijiem, 
li  storia  tal  ħolkien  tad-dinja  li  dam 
sitt  tijiem,  chif  insibuba  fil  ctieb  tal 
Genesi. 

Hbxambral  )  b*8itt  bicciet;  magħmul 

Ubxambrousj  minn  sitt  bcejjeċ. 

Hbxambtbr— esametru^  vers  b'sitt 
sillabi  jew  metri  (fil  poesia)  jew  il  vers 
fil  poesia  erojca  tal  Griegbi  u  ir-Ru- 
mani. 

Hbxambtrio    )  li  fih  sitt  piedi  jew 

Hbxambtrioal  )  metri(ver8  fll  poesia) . 

Hbxambtrist— min  fwieħed  li)  jic- 
teb  versi  imsejħin  hexameiers  (ara). 

Hbxanoular — b'sitt  anguli. 

Hbxapartitb— (architettura)  8akaf 
hnejja  jew  troll  mkassam  b*8itt  ħnej- 
jietjew  arcati. 

HBXAPBD^kama,  wi8a  jew  tul  ta 
8itt  piedi. 

HBXAPHYLL0U8— b  »tt  workat. 

Hbxaplar— għal  8itt  darbiet. 

HBXT—I-ogħla  (I-actar  għoli). 

Hby  !  —  Ah  I  ewiva  I 

Hby  day  ! — urrà  I  evviva  I  ferħ,  ġrà- 
net  ta  ferh,  ferħ  ibleħ ;  the  hey  day  in 
t/ie  llood  18  tame,  iCe  humble^  (Shakes- 
pear,  Ilamlet),  il  ferħ  taghhom  (W 
genn  li  chellbom  fihom  bil  ferb)  ghad- 
da,  bired. 

Hiation— titwib. 

HuTU8— fetħa,  tiċrita  (fil  blat  etc); 
lacuna,  tħollia  barra  ta  xi  ehelmiet 
jew  cliem  fxi  chitba. 

Hibbrnaolb  —  rdo88,  port»  daħla 
ghar-rdo88  etc.  għax-xitwa ;  post  fejn 
wieħed  jirdo88a  fix-xitwa;  fejnjirdu8- 
saw  I-annimali  fix-xitwa. 

HiBBRNAL— tax-xilwa,  xitwi. 

HiBBRNATB  —  tgħaddi  ix-xitwa  (  xi 
mchien,  fxi  po8t»  għar-rdo88  etc  ) 


HiBBRNATioN  — mgħodija  ta  żmien  (ta 
li  staġun)  ix-xitwa;  plants  ihat  were 
io  pase  their  hibematton  in  the  green 
house,  (EfHlyii,  A  new  conservaiory  for 
plantsj^  ħxejjex  ^pianti)  li  chellhom 
jokgħodu  li  staġun  tax-xitwa  fis-eerer. 

HiBBRNiAN  —  tal  Irlanda,  Irlandi8 ; 
wieħed  mill-Irlanda,  ragel  Irlandis. 

HiBBRNiANisM — idioma,  e^preeeioni, 
għajdut  tal  Irlandiei  (jew  Irlandie). 

HiBBRNioizB  —  takleb  fidioma  j*ew  il- 
lingwa  tal  (titchellem  bħal)  I-Irlandiei; 
takleb  bl-Irlandie. 

HiBBRNioisM— ara  Ilibemianism. 

HiBBRNiZATiON — ara  Hibernation. 

HiBBRNizB — ara.  Hibemate. 

HiBBRNo— tal  Irlanda,  Irlandie. 

HiBBRNO  OBLTio— il  lingwR  celtica 
Irlandiea— leien  Irlandie  (lijitchelmu 
Mrlandiei). 

H1BI8OU8— (ħaxixa)— pianta  li  tagħ- 
mel  il  fjuri  (ħubbejża). 

Hio  (bil-Iatin)— bawn. 

Hio  JAOBT— hawn  kieghed  Cchelmiet 
li  naraw  fuk  rħamiet  li  icun  hemm 
fuk  I-okbra);  hic  iaċet^  rħamiet  bli  ecri- 
zioni  fuk  I-okbra  tal  mejtin ;  bi/  the 
cold  hicjaceis  ofthe  dead^  (TeQnfSOO, 
Vivianjj  ħdejn  (  ma  genb )  rħamiet 
cbeeħin  ta  fuk  1-okbra  tal  mejtin. 

HiooouGH  (akra  hiecap) — eulluzzu  ; 
icolloc  is-8ulluzzu  ;  /  am  in  a  fU  io 
hiccough,  għandi  (kabadni)  ie-sulluzzu. 

Hiccup  —  ara  Iliccough. 

HioK  —  ieem  ta  bniedem  (ta  per- 
8una). 

HiOKERY-PiOKERY -(bħal  hierapie- 
m)— ricetta  ta  li  epizziari,  taħlita  ta 
trab  tal  cannella  u  aloe  (dake  chemm 
mill-waħda  mill-oħra) ;  ihe  laddy  cured 
me  witti  some  kickery  pickery^  (Scott, 
OldMortalityj,  it-tfajjel  (ġuvnott)  ic- 
curani  (fejjakni)  bi  ftit  trab  tal  can- 
nella  mħallat  mal  aloe  li  tani. 

HiCKJOiNT— mili  (xħit)  ta  tajn  li  il 
bennej  jixħet  bejn  il  fili  u  il  filati  tal 
gebel  meta  icun  jibni  u  iciAħlu  wieti 
sewwa  jew  lixx  mal  gebla. 

HiOKORY  -  siġra  (^cbira,  xiħa)  tal 
gewż. 

HiGKORY  SHiRT^kmis  tal  bordi. 

HiGKsooRNER— min  fwieħed  li)  iiż- 
żuffietta  jew  igħaddi  iż-żmien  jiddieħee 


Digitized  by 


Google 


HIC 


—  664  - 


HIE 


bil  ħweiieġ  għeżies  jew  tar-reli^ion  ; 
sucħ  hicksċorners  loilc  be  merry  at  their 
dnmken  bangueta^  (Pilkingtoii),  dawn 
in-nies  li  iħobbu  jiżżuffiettaw  (jiddieħ- 
ca^  bil  ħwejjeġ  għeżies  issa  jehdu 
piaeir  (icunu  għal  kalbhom)  fil  ban- 
cħett  (mejda)  għas-socor  tagħhom  li 
sejrin  jagħmlu. 

HiOKUP  —  sulluzzu,  icolloc  is-sul- 
luzzu  (floc  hiccough^  ara). 

HickwallI  isem  ta  għasfur  li  ighej- 

HlCKWAY  J  dulu  ucoll  il  woodpeeker. 

HiD  (jew  hidden)— moħbi,  mistoħ- 
bi;  mwarrab;  mistur;  you  xoill  find 
me  in  some  hidden  place^  issibni  fxi  post 
mwarrab  ;  /  could  n*t  see  it^  it  was  hid- 
den^  ma  stajtx  narah  chien  moħbi ; 
where  were  you  hidden  f  fejn  cont  mis- 
toħbi  (jew  moħbi) ;  he  wanted  to  raise 
his  hid  merity  ried  juri  (ighalli  etc.)  il 
meritu  tiegħu  li  għandu  (chellu)  moħ- 
bi  (li  ħatt  ma  jaf  bih;. 

HiDAQB— taxxa  (ħlas)  li  dari  chienu 
iħalsu  jew  jatu  lir-Re  ta  cuU  hide 
(chejl)  ta  art  jew  raba. 

HiDALAGO— sinjur  Spanjol. 

HlDDBN  ( partic  passat  tal  verb 
//ttfe^— mbħbi,  mistohbi ;  mwarrab  ; 
mistur ;  li  ħadd  ma  jaf  bih,  m'hux 
màgħruf. 

HiDDENLT— bil  moħbit  bil  mislur 
(m'bux  palelli). 

HiDDER  (f  loc  hej—  hua,  ir-ragel ; 
hidder  and  shidder^  irragel  u*l  mara 
Cannimali). 

HiDE — taħbi,  tistor ;  tinħeba,  tinsa- 
tar,  tistaħba,  issawwat,  tati  xebgħa ; 
tidlec  jew  iddokk  daktejn  ;  gild  ta  ah- 
nimal,  ngħal ;  chejl  (antic)  tal  art  li 
igħejdu  chien  fih  min  GO  sa  100  acre. 

HiDE  ANDQAiN-art  raba  (li  jista 
jinħaratj. 

HiDE  AND  SEEK  —  noH  mistoħbia 
(logħba  li  jilgħabu  it-tfal  meta  wieħed 
jistaħba  u  1-oħrajn  isibuh) ;  we  were 
playing  (jew  having  a  game  atj  hide- 
and-seekf  conna  nilgħabu  noli  (jew  noli 
mistoħbia). 

HiDE-ROPE— nerv  (bħal  ħabel)  mib- 
rummil  gild  tal  bakra  (tan-ugħal). 

HiDE  SCRAPER— barraxa  biex  tneħħi 
jew  tnaddaf  il  laħam  li  jibka  mwaħ- 


ħal  mal  gild  tal  bhima  (tlestiha  għal 
cunzar). 

HiDE  BOUND  —  mkit,  zorr ;  xħiħ, 
għadma,idu  magħluka;  issiccat^mgħa- 
fus ;  annimal  li  gbandu  il  gilda  li  ma 
tistax  tinkala  malajr  (li  ma  ti&tax  tit- 
kaxxar  malajr). 

HiDE  QiLD  —  flus  li  chienu  iħalsn 
dari  dawc  li  icunu  iccundannati  għas- 
swat  biex  jeħelsu  mid-dakkiet  tal  fro- 
sta  etc  li  ghalihom  icunu  iccundan- 
nati 

HlDEOSlTV  -  ara  Ilideousness. 

HiDEOUs— icreħ,  waħxi;  liiwaħħax, 
li  iwerwer  bil  biża ;  li  ichexchex  ;  the 
highway  along  which  he  retired  pre^ 
sented  a  hideous  spectacle^  (XaCttaliiy, 
HisU  of  EnglandJ^  it-triek  li  fiha  te- 
lak  (gibed>  tidher  waħxia  chemm  jista 
icun ;  the  demons  oj  the  place  raised 
hideous  yells  around^  f ThomsoD,  Ccutle 
of  IndolenceJ^  id-demoni  ta  hemm 
bdew'igħajtu  u  iwerżku  twerżik  li 
ichexchex  (il  widnejn). 

HiDEOUSNESs— cruħa,  waħx,  cruha 
cbira  li  twaħħax  jew  li  tchexchex. 

HiDER  —min  jaħbi ;  iwarrab  jew  ma 
iħallix  fejn  jidher,  min  jistor.- 

HiDiNQ— ħabi,  satra,  twarrib  ;  xeb- 
għa,  dilca  (swat) ;  he  gaxe  him  a  good 
hiding^  taħ  xebgħa  sewwa  (dilcu  dil- 
ca  bil  għakal);  you  deserve  a  good 
hiding^  ħakkec  xebgħa  cbira 

HiDiNQ-PLACE— loc,  post,  fejn  wic- 
ħed  jistaħba,  moħba ;  at  last  we  find 
his  hiding  place^  sa  fl-aħħar  sibna  fejn 
chien  misloħbi. 

HiDROTic  —  li  igib  il  għarak  ( li 
iġagħlec  teghrek  jew  issir  għarkan); 
sudoriferu  (medicina,  xorb  etc  bħat- 
tilju)  li  iġaghlec  tegħrek. 

HiE— tgħaggel,  tbaffef;  teħles,  ti* 
ġri ;  għaġgla,  ħeffa,  giri,  bżulia 

HiEFUL— mgħaggel,  ħafif  ħlusi,  bie- 
żel. 

HiCRÀ  PiCRA— ara  hickery  pickery, 

HiBRARCH  -  cap  tal  cnisia,  gerarca, 
cap  tal  gerarchiajewcmand  tal  cnisia. 

HlERARClIlC    jew    HlERAROHIOAL  — 

tal  Ilierarch  (ara);  the  great  hierarohi' 
cal  standaiHi  wai  to  move^  (  Milton, 
Paradise  LostJ^  li  standard  il  cbir  tàl 
Qerarchia  chellu  jibda  jimxi. 


Digitized  by 


Google 


Hns 


—  665  — 


HIG 


HiERARCHio     7  tal  gerarcbia  (j^^ 

HiBRARCHiOAL)  cmand  tal  Cnisia). 

HiERAROHY— gerarchia,  in-nies  tal 
Cnisia  fit-taksim  tal  cmand  tagħhom ; 
cmand  (  setgha  )  f  idejn  is-sacerdoti 
(jew  in-nies  tal  cnisia) ;  ranc,  ordni 
tal  kassisin  jew  tan-nies  tal  CnisJa ; 
standafxh  and  gonfalons  stream  in  the 
air^  and  for  distinction  serve  of  hierar- 
chifs,  orders^  anddegrees^  (Hillon^  Pa- 
radise  LostJ^  bnadar  q  bandalori  iper- 
pra  fl-aria  rfir-riħ)  biez  iserva  ħalji 
jaghżlu  minn  xalxin  gerarchiji,  ordni- 
jiet  a  gradi  (ranchijiet  jew  classijiet 
ta  nies  minn  xalxin). 

HiERATio — saoerdotali,  tal  kassisin; 
għaiis,  Bacra;  tal  cnisia;  il-littri  jew 
il  ehitba  li  chellhom  (chiena  jasaw) 
is-sacerdoti  Egisiani  biex  jictba  a  jir- 
registraa  xiħwejjeġ  tagħhom. 

HiERATiCAL  -  bħal  hieratic  f ara). 

HiBRAX— xorta  ta  seker  jew  bies  (li 
jinsab  fl-lndia  a  fil  Ġava). 

HlBRDESS  (f  loc  shepherdessj  —  ra- 
għajja  (mara  li  tirgha  in-ngħaġ  etc.) 

HlBRopRAOY — bħal  hierarchy  (ara). 

HiEROGLTPĦ— ħażż  ghamla  ta  an- 
nimal  ('disinn)  fiffara  ta  annimal)  jew 
pianta  bħal  ma  chiena  jagħmla  1-an- 
tichi  Egiziani  mal  colonni  etc.  f  loc 
chitba  (chitba  bil  ħżaż,  emblemi  etc.) 

ĦiBROOLYPHio    1  tal  Isien  Hin^a) 

HiBROoLTPHioALJantica  tal  Egizia- 
ni,  dic  li  cbiena  jasaw  meta  irida  jict- 
ba  xi  ħaj[a  fak  xi  monamenti  tagħ- 
hom  ;  chitba  bil  ħżuż,  sinjali,  emble- 
mi  etc.  li  hia  ħaġa  tkila  wisk  (difficili^ 
biex  takrahom  jew  tifimhom ;  hiero- 
graphic  writing^  il  chitba  bis-sinjali) 
emblemi,  ħażż,  xbia  ta  annimali,  għa- 
safar  etc.  li  chiena  jasaw  I-antiehi 
Egiziani  fak  xi  colonni  jew  monamen- 
ti  taghhom,  chitba  difficili  wisk  biex 
takraha  a  tifhimha ;  chitba  misteriasa 
tal  antichi  Egiziani. 

HiRBOoLTPHiBT— wieħed  li  (min)ji- 
stadia,  jakra  jew  jifhem  ii  Hieroglyphs 
jew  il  chitba  misterjaea  bil .  ħażż  ta 
xbia  ta  annimali  etc.  tal  antichi  Egi- 
ziani. 

HiBRooLTPHizB  —  tictcb  misterjas 
bhal  ma  chiena  jictba  I-antichi  Egi- 
ziani— ara  hieroglyphic. 


HiBROORAif  —  chitba  tas-sacerdoti 
antichi ;  xorta  ta  ħiaż  jew  chitba  tan- 
nies  tal  cnisia  antichi. 

•HiBROGBAPHBR— chittieb  tal,  jew  min 
jifhem  (jaf  jakra  a  ifiBser),  chitba  għa- 
żisa,  jew  tal  cnisia,  tas-sacerdoti  an- 
tichi). 

^iBROGRAPHT  —  chitba  għaiiea  jew 
fak  il  ħwejjeġ  għeiies  jew  mkaddsa. 
'      HiBBOLATRT^kima    (adarazioni)  li 
wieħed  jati  lill  kaddisin   jew  lill  xi 
ħwejjeġ  gheżies. 

HiBBOLOGT— discors  ( trattat )  fak 
l-afifarijet  għeżies ;  ix-xienza  (li  stadia 
li  wieħed  jagħmel  biex  jagħraf  jakra 
a  jifhem  jew  ifisser)  tal  kari  eto.  tal 
chitba  a  li  scrizionijiet  tal  Egiziani 
antichi ;  discors  fak  il  chitba  tal  Egi- 
ziani  antichi. 

HiBROUAMOT-^ktigħ,  inzertar,  ta  dac 
li  għanda  jiġri  (igħaddi  min  xi  ħadd 
jew  isir)  bilTi  tara  is-sacrifici  (I-anni- 
mali  li  ican  hemm  għas-saorificia)  li 
wieħed  jagħmel. 

HiBBouARTTB  —  sacerdot  (  kassis  ) 
martri  (li  jeħa  il  martiria). 

HiBROMNBUOM  —  cap  tal  cnisia  tal 
Grieghi  antichi  (bħal  Papa  tal  Grieghi 
antichi). 

HiBROPHAMT— kassis,  saoerdot,  pre- 
dicatar ;  min  ifisser  jew  jippredica  fak 
il  ħwejjeġ  tar-religion. 

HiBBOPHAMTio-tal  hierophont  (ara). 

HiBRosooPY— ktigħ,  inzertar,  ta  dac 
li  icolla  jiġri  jew  isir  (  minn  bnie- 
dem  etc.)  billi  tħares  lejn  I-imsaren 
jew  il  gewwieni  ta  dac  (annimal  etc.) 
li  ican  issacrificat  Oew  li  icana  sejrin 
joffrah  bħala  sacrificia). 

HiGGLB —  tbigħ  bli  mnat  fit-triek 
ħwejjeġ  tal  ichel  etc;  tiggieled  jew 
tagħmel  frattaria  għal  xejn  fghal  ħaġa 
żgnira);  tiggebbed  fil  prezz. 

HiGGLBDT  piGGLBDT —  mħawwad  ta 
fok  taħt 

HiGGLBB^min  ibigħ  bli  mnat  fit- 
torok ;  min  jiggebbed  fil  prezz. 

HiGH— għali ;  ibbazzat,  maħraà^  il 
barra ;  fl-akwa .  nobbli ;  difficili  (tkil) 
biex  tifhma ;  cbari,  sapperv,  mimli 
bih  in-nifsa;  arroganti;  ncarlat  chemm 


84 

Digitized  by 


Google 


aiii 


—  666  — 


HIG 


jista  ican,  mitlaf  birrabia ;  Bewwa,  fil 
wakt,  li  wasal ;  antic  ferm,  li  ila  wisk 
żmien;  tajjeb  Cicbel  etc);  a  high  steeple^ 
campnar  għoli ;  /  like  this  high  relie/, 
nħobbu  dan  I-ibbazzar  ^disinn  ibbaz* 
zat,  jew  maħraġ  għola  mill  wiċċ);  il 
was  high  tide  when  we  reached  there^  il 
baħar  chien  mimli  fl-akwa  tiegħa  me- 
ta  Iħakna  (  wasalna  )  henira ;  there 
Btudiotts  let  me  sit  and  hold  high  con- 
verse  with  the  mightj/  dead,  CThomHOn, 
Winter  43^ J^  ħallini  hemm  nitħaseb 
(nistadia;  a  nitchellem  (cliera)  nobbli 
(għoli)  mal  mejtin  kawwia ;  they  meet 
to  hear  and  answer  such  high  things^ 
jiltakgħu  biex  jisimgħu  u  iwieġbu  għal 
ħwejjeg  (mistokaiet)  diificili  (  tkal  ) 
bħal  dawn ;  the  tone  of  Caillieres  be- 
came  high  and  arrogant^  CHaeaalay, 
Hisi.  ofEngland,  Chap,  XXII),  Cail- 
lieres  sar  arroganti  u  supperv^fli  mgi- 
ba  tiegħu) ;  1  heard  the  click  and  fall 
of  swords  and  Cassio  high  in  oaUi^ 
(Sbakespear,  Othello),  gmajt  iċ-ċakcik 
u  li  nżul  taz-zwabel,  u  Cassio  mitluf 
f  dagbdigħa  (ncurlat  bhal  baħar)  jah- 
tef ;  now  it  is  high  time  to  commence 
the  work,  issa  wasal  il  ħin  aewwa  (wa- 
sal  il  wakt  tassew^Ii  nibdew  ix-xogħol; 
the  ohsertation  of  the  several  days  of 
Hie  week  is  very  high,  and  as  old .  as  the 
ancient  Egyptians,  (Byrofi),  li  nħarsu 
zi  granet  tal  giragħa  ilu  miż-żraien 
antio;  antic  miż-żraien  tal  antichi 
Egiziani;  like  a  horse  fidl  of  high 
feeding  madly  breaks  loose,  bħal  żiemel 
li  għandu  żakku  mimlia  blichel  (rait- 
mugh)  tajjeb  jonfor  u  jiżbel  etc;  high 
^r^a^on,  delitt  capitali  (contra  ir-Be,  li 
ħakku  jew  li  icun  iccastigat  bil  raewt); 
on  high,  fis-seraa,  fil  genna ;  we  will 
meet  on  highy  niltakgħu  herara  fuk  (fis- 
sraewjetX  fil  gloria  tal  genna;  the  Afost 
Bighf  Alla  li  Mbierec;  high  and  dry, 
fil  għoli  fejn  raa  jilħkuz  il  bahar  jew 
Mlma,  fiz-zatt,  fejn  ma  jixzarrabz ; 
tobe  on  jew  to  mount  the  high  horse, 
iżiomm  ruħec  fil  grad  gholi  li  tcun  ; 
tiehu  fastidiu  ;  it  seems  tliat  he  is  on 
the  hjigh  horse,  donna  ħa  fastidiu  (na- 
rah  merfuħ). 

HioH-ALTAB— I-altar  maġġur. 
Hia«  À^OBii— arcanġlu. 


HioH  BLOODBD  —  ta  nise!  (  razza ) 
nobbli. 

HiOH  BLOWN  —  minfuħ  (  bir-riħ  )  ; 
mimli. 

HiOH  BORN— nobbli. 

HioH  BuiLT— għoli  fbini). 

HioH  OHUROH— waħda  mill  classijiet 
li  fihom  ir-religion  tal  Protestanti  bia 
mkasaraa. 

HioH-coLOURBD  —  ħararani ;  f^mar 
Cbl-irahid  jew  għaliex  zurban)  ;  Tjepi- 
dus  is  high  coloured,  theu  had  made  him 
drink,  (ShakHSpear,  Antony  and  Cleo- 
patmj,  Lepidus  aħmar  gmielu  Twiċċu 
donnu  krolla)  ġagħluh  jizrob  jewjis- 
cher ;  high  colonred  description,  descri- 
zioni  magħaiulha  tajba  (b'  lewnijiet 
vivaci). 

HioH-DAY  —  festa  cmandata ;  meta 
jisbah  sewwa;  meta  titla  iz-zemz. 

HioH-FATHBR — patriarca. 

HiOH-FBD  —  pazzut  bl-ichel,  mit- 
mugh  tajjeb. 

HioH-FLowN  —  supperv,  mimli  bih 
in-nifau. 

HioH-FLYiNo  —  stravaganti,  stramb 
fil  fehmiet. 

ĦioH  oo— sacra,  zarba  mbit  sewwa, 
tlaħliħa  etc 

llion  oiiowN -bil  kamħ  gholi;  Ihe 
high  grownjield,  (Shakofipeari  Lear), 
il  għalka  bil  karaħ  cbir  (bil  furrajna 
għolia  li  waslet  ghal  ħsad). 

HioH  HANDBD— aħraz,  li  jaghfas;  li 
jahkar;  high  handed  policy,  pulitca, 
harxa,  tal  raoħkria. 

HioH  HBARTBD— curaġġus,  kalbioni. 

HioH  LiFB —  li  stil  tes-sinjuri,  tal 
cbarat  jew  tan-nies  comdi  (li  jagħmlu- 
ha  tajjeb);  is-sinjuri,  il  cbarat,  in- 
nies  comdi,  jew  li  jagħmluha  tajjeb 
flimchien. 

HioH  Low— zorta  (tif8ila>^  ta  ^.arbun 
li  jinkafel  (bil  kfieli,  lazz  etc )  u  jasal 
sal  għaksa. 

HioH  MA88  ^  kuddiesa  cantata  bil 
ministri 

HioH  MBTTLBD  —  fuk  ruħu,  donua 
bżara,  donnu  xrara  nar. 

HiQH  MiNDBD  —  H  għaudu  fehmiet 
nobbli  u  sbieħ  ;  ta  kalb  tajba. 

HioH  PALMBD— cerv  cbir  li  kranu 
chibru  9^wwa  oh^mm  għandbom  jic. 


Digitized  by 


Google 


HIĠ 


-66?- 


aiL 


bru ;  high  paldem  harts  amidst  otir 
/orests  rtm^  (Drammoiid),  ċriev  bi 
kruuhom  cbar  ohemm  jista  icun  jiġru 
kalb  il  (ħl)  boschijiet  tagħna. 

HiOH  PiTOHBD— cbir,  Bupperv,  li  jip- 
pretendi  bosta  ;  għoli  (ta  tdn  għoli). 

ĦioH  pRioBD— għali,  li  jiswa  bosta 
flus. 

HiQH  PBiBST— somma  sacerdot. 

HiOH  RBACHiNG  —  H  jippretcndi  bosta, 
li  jidhirlu  li  ha  fil  gholi  ferm,  supperv, 
cburi  ;  high  reaching  Buckingham^ 
(Sbiikespear,  Richard  III),  il  'cburi 
Buckingham. 

HiOH  RBD—flAmar  scur. 

HioH  RELiBF— rilief  f  ecultura  maħ- 
ruġa  jew  ibbuzzata  mil  wiċċ)  igħedula 
acoU  alu>  rilievo. 

HioH  RBPBNTBD— li  jisgħobbih  wiak, 
niedem  ferm. 

HiGH  8BA8— il  barra  fuk  il  baħar, 
bejn  sema  a  ilma. 

HiGH  8BA80NBD— li  imies,  li  itigħem 
bil  ħwawar  ;  piccanti ;  ozzen  ;  that  is 
a  high  seasoned  romance,  dac  romanz 
oxxen  (kari  immorali  chemm  jieta 
icun). 

HiGU  80ULBD(bħaI  highminded),tira, 

HiGH  80UNDING  —  bombasticu,  cbir, 
tal  ftahir,  faħħari,  pompus 

HiGH  spiRiTED'kalbieni,  curaġġus. 

HiGH  8TBPPER—  żiemcl  li  jittrottia 
sabiħ  (\i  italla  sakajh  sewwa  mill-art 
fil  mixi  tieghu). 

HiGH-TiDE  —  meta  il  baħar  jimla 
sewwa ;  festa,  tieġ. 

HiGH  TONBD — gholi  (fit'ton,  jew  ic- 
curdat  gholi). 

HiGH  Top— arbulett  (ta  fuk  arblu)  ta 
bastiment. 

HiGH  TowERiNG  —  H  jidher  (għoli) 
fuk  colloz. 

HiGH  TRBABON  — delitt  contra  ir-Be. 

HiGH  viOBD —  ħażin  (  viziat )  għal 
1-aħħar,  chemmjista  icun. 

HiGĦ  WARP  LOOM— newl  għal  li  nsiġ 
tat-tapizzeria.    , 

HiGH  WATBR— l-actar  pont  meta  il 
baħar  icun  mimli;  hiph  watermark,  is- 
sinjal  meta  il  baħar  icun  mimli  li  ma 
jitlax  iżied. 

HiGH  wROUGHT—maħdum  b'esattez- 
za  cbira,  bi  rġalia,  ta  veru  mgħallem  ; 


high  wrought  passionSf  corla  etc;  li  mck 
tistax  tcun  actar. 

HiGHLANDBR  —  Scozzis,  wi^ed  mil 
Ilighland  jew  li  Scozia. 

HiGHLY— fil  għoli. 

HiGHMosT  —  lactar  għoli,  ta  fnk 
nett ;  now  is  the  sun  upon  the  highmost 
hill^  (Shakespear,  Romeo  and  JulietJ, 
issa  ix-xemx  kegħda  ( lahket )  fuk 
Tgħola  muntanja. 

HiGHNESS— għoli;  dinjità,  post  għo- 
li ;  titlu  ta  unur  li  għandhom  il  Prin- 
ċpijet ;  His  Royal  Ilighness  [H.R.H.) 
the  Prince  of  Wales^  Altezza  Tiegħu 
Reali  il  Princep  ta  Galles;  Their  Royal 
Ilighnesses  (  T.R.IL  )  the  Duke  and 
Ducluiss  of  Connaughtf  TAItezzi  tagħ- 
hom  BeaH  id-Duca  u  id-Ducbessa  ta 
C!oimaught. 

HiGHROAD  )  it-triek    principali  jew 

HiGHWAT  /  I-actar  wiesgha ;  it-triek 
1-actar  li  igħaddo  nies  minnha. 

HioHWATMAN       I  ħalHel  li  iwakkaf 

HiGHWATROBBBR  /  in-nics  fit-torok 
principali  (ewlenin)  biex  jisrakhom. 

HiLARious— ferħan,  ħieni,  cuntent. 

HiLARiTT-  hena,  ferħ,  cuntentizza 

HiLART— llariu,  Ililary  Term  il  va- 
canzi  tal  Korti  (iż-żmien  jew  waħda 
mis-sessionijet  H  fihom  il  Krati  tal  In- 
ghilterra  jibkgħu  magħluka)  ta  San- 
Vllariu  ;  dawc  li  jaħbtu  mal  vacanzi 
tal  7>tfrà  tagħna  (I-Inghilterra  jibdew 
mil  11  ta  Jannar  u  jibkgħu  sejrin  sal- 
81  ta  li  stess  xahar). 

HiLDiNG — ragel  vili,  mara  ħażina. 

HiLL— għolia  tal  blat,  munianja 
baxxa,  ghakba;  tghezzez,  tbarraġ, 
tagħmel  gholia  jew  gozz ;  to  hill  goui^ 
rtflJlżen  etc.)  id-deheb ;  ujp  hill,  il  fuk; 
down  hillj  I-isfel ;  to  write  up  hiU,  tie- 
la  mgħawweġ  (m'hux  dritt  lew  fuk  il 
vers);  mole  AtU,  gozz  trab  bnal  dac  li 
jaghmlu  zi  annimali  H  jgħammru  taħt 
I-art ;  to  make  a  mountain  of  a  mole 
hillj  ħaġa  ta  nofs  ukia  tagħmila  ta 
kantar;  tagħmel  għageb  jew  tcabbar 
il  ħaġa. 

HiLLBD — bil  għoliet. 

HiLLBT— għolia  żgħira. 

H1LLINB88— il  gholiet  li  icun  fiha 
art ;  in  short,  the  only  obstaċls  to  this... 
is    its    great    hilliness    (Ġook,    Tliird 


Digitized  by 


Google 


HIL 


—  6^8  — 


HW 


Vayage)^  fi  ftit  oliem  l-unica  ostaoala 
għal  dana  il..«  bama  il  għoliet  li  fiha 
dio  1-art. 

HiLLiNo— għata. 

HiiiLooK  —  għolia  żgħira ;  tagħmel 
(tbarraġ)  għoliet  żgħar. 

HiLLooKT— oollu  għoliet  żgħar. 

HiLL  siDB^genb,  żarżieka  ta  għo- 
lia. 

HiLL  TOP— il  kuċċata  ta  għolia. 

HiLL  woBT  —  sagħtar  (ħaziz  sal- 
vaġt). 

HiLLT-oollu  għoMet,  mimli  munta- 
nji  jew  iġbla ;  għdli,  muntanjus. 

HiLT  —  manoUy  makbad  ta  stallett 
jew  zabla  ;  to  prove  to  Ihe  hilt^  tipprova 
actar  milli  hemm  bżonn,  tipprova  bil 
cotra. 

HiLTBD — bil  mancu  (zabla  jew  atal- 
lett). 

HiLUM— dic  it-tebgħa  aotarx  sewda 
li  tidher  f  zi  żrieragħ,  il  post  fejn  tcun 
mwaħħla  mal  mizwed  jew  il  frotta  etc. 

HiLUB— barza,  gerħa,  farrett  (ainjal 
li  tħalli  ferita  fil  gisem) ;  zakk,  kasma. 

HiM — hu,  lilu  ;  1  like  him  tnore  ifian 
I  do  hie  brother^  nħobbhu  actar  milli 
nħobb  lil  ħuh ;  tell  him,  għejdla  (għejd 
lilu). 

Himàlàyan— tal  Imalajja  (muntanji 
catina  ta  muntanji  gholjin  ferm  li 
jiġu  għat-tramuntana  tal  India). 

HiMÀNTOPUB  —  xorta  ta  għasafar 
(caċċa,  tjur)tar-razza  talpluvieri,  iżda 
b'sakajhom  għoljin. 

HiMP— izzappap,  timzi  zopp  ;  lame 
ofone  leg  and  himping  all  hie  daya 
(Odal))  zopp  minn  sieku  il  waħda  u 
izappap  dejjem. 

HiMSBLF— bu  in-nifsu,  hu  stess;  he 
poisoned  him$elf  iwelena  ruħu  (iwe- 
lena  lilu  in-nifsu) ;  he  told  me  himeelf^ 
hu  stess  kalli ;  by  himself  waħdu ;  ne 
went  by  himeelf,  mar  waħdu. 

HiMYARio     i  ta  Isien  (lingua)  li  jit- 

HiMYARino  j  chellmu  in-nies  tal  Ara- 
bia  ta  Isfel ;  dialett  tal  Għarbi. 

HiNOH — izzebħ,  tcun  idec  maghluka. 

Hi6d — cerva;  zriec  frazzott;  ħad- 
diem  ir-raba>  ċaccar,  raħħàl ;  seftnr  ; 
ta  wara ;  the  prinee  ehot  a  milk  white 
hind^  il  princep  katel  bli  xoubetta  cer- 
va  bajda  daka.  il  ħalib,  the  hinds  are 


taken  in  the  com^  iz-zorca  (ħaddiemaj 
kegħdin  idaħħlu  il  kamħ  gewwa ;  hU 
hinda  were  called  forih  by  their  mistress 
(Hbakespear,  JUerry  Wiv^s  of  Wind- 
sor)9  is-servi  tiegħn  sejħitilom  ia- 
sinjura  tagbhom;  t/ie  hind  jeet^  is- 
sakajn  ta  wara;  the  hind  part  ofa 
ship,  il  poppa  ta  bastiment.  ^ 

UiND  HAND— in-naħha  ta  wara  (ta 
lejn  id-demb)  ta  ^iemel. 

HiND  HBAD  — wara  f  rasna,  il  biċċa 
ta  wara  tar-ras. 

HiNDBR— ta  wara,  li  icun  wara. 

HiNDBB  BND— it-tina;  it-tint(li  fukba 
nokogħda  bil  kegbda) ;  hinder  ends,  it- 
tiben  rkiek,  hliefa  etc.  li  jibka  wara  li 
iderru  il  kamħ. 

HlNDBR    NIQHT  —  il-lojl     I-joħor,    il 

bieraħ  fil  għazia. 

HiNDEB-tfizchel,  tħassar,  izxecchel, 
ma  tballiz,  iżżomm  lura  ;  tgbatti ;  yoa 
hinder  me  from  working,  tfizchilni,  ma 
tħallinix  naħdem;  tohat  hinders  you 
from  going?  z'iżommoo  (z'ifizolec  jew 
z'iclecclec)  li  ma  tmxxn;  hindering  wil/i 
his  shade  my  lovely  light  (f^peoBer, 
Shepherds  Calendar)^  igħattili  bid-dell 
tiegħu  id  dawl  sabiħ  li  gbandi. 

HiNDBRANOB  -  tfizchil,  zchiel. 

HiNDBRBR— min  ifizchel  jew  izec- 
chel. 

HiNDBREST — ta  wara  nett,  ta  1-abħar 
nett. 

HiNDBRLiNG  -  annimal  jew  bniedem 
li  ma  jiswa  għal  zejn,  bniedem  vili, 
ħażin,  viziat 

HiNDBBMosT— ta  wara  netti  ta  I-aħ- 
bar  nett. 

HiNDi  -  Isien  li  jitchelmu  I-Indiani 
li  jinsabu  flartijiet  ta  dwar  iz-xmara 
Ganges. 

Hindlby's  sorbw — vit  invintat  minn 
Hindley  (minn  York^  1-InghiIterra). 

H I NDMOST  —  ara  hindermost. 

HiNDoo— Indian,  wiehed  M  twieled 
(jew  mil)  Mndia  jew  fi-Indnstan. 

HiMDooiSM— ir-religion  tal  Indiani 
jew  tal  Industani. 

IIiNDosTANBB -Isien  Indian,  il  lin- 
gua  li  jitchelmu  Mndiani  jew  in-nies 
tal  Industan  ;  do  you  speak  Hindo- 
stanee  ftà(  (titchellem)  bl-Indian? 

HiNDRANGB— ara  hinderance. 


Digitized  by 


Google 


MW 


—  660  — 


m 


HiNDu — ara  Hindoo. 

HiNDUi8M-ara  Uindooism. 

HiNDUSTANBB — ara  Hindostanee. 

HiNB— seftur,  ċaccar,  raħħal,  xriec 
ma  bidwi. 

HiNa  ~  l-assafetida  ( chif  isejħala 
Mndiani). 

HiNaB  — għarkub  ta  bieb,  guffun: 
ċaċċis,  ċappetti  ta  bieb  etc ;  tħadded 
bieb  ( twaħħallu  il  guffuni  u  ħadid 
jeħor)  ;  timbocca  bieb  fuk  il  mascli 
jew  tkegħdu  flocu  ;  iddur  fuk  il  għar- 
kub  (ċaċċis,  ċappetti)  (bħal  bieb) ;  to 
be  off  ihe  hingesy  ma  tcunx  f  lococ,  ma 
icollocx  aptit  ta  zejn  (tcun  bibom), 
tcun  sturdut;  ma  icollocz  raseo  flo- 
ca ;  the  matter  hinges  on  this  point, 
fuk  dan  kegħda  (għandba  xHaksam 
tiddependi  jew  iddur  j  il  facenda  (l-af- 
fari  jew  il  quistioni  collha). 

HiNK— mingel. 

HiNNBT— għasel ;  gha^Js  ;  bazużhi, 
bniedem  tal  kalb  jew  maħbub. 

HiNNY— ferħ,  biigħal  żgħir  (bin  żie- 
mel,  minn  ħmara) 

HiNT-zamma,  nebħa,  titrifa,  tneb- 
biha;  ittarraf,  tnebbeħ ;  issemmi  fuk 
fuk  ;  he  gave  me  the  hint^  hu  nebbaħni 
(tani  titrifa  jew  tarraflij  ;  /  hada  hinl 
of  ity  jena  chelli  zamma  fuk  dana ;  he 
4ook  the  hintj  kabad  x  ridt  ingħejdlu, 
intebaħ. 

HiNTER— min  inebbaħ,  itarraf,  ikab- 
bad  tarf  ta  zi  ħaġa  lill  zi  ħadd. 

HiNTiNO— zamma,  titrifa,  tnebbiħa. 

Hip-il  ghadma  tal  genb;  genb, 
frott  tal  gholliek  ;  iz-xifer  ta  fuk,  jew 
ix-xewca  ta  barra,  ta  sakaf;  swied 
il  kalb,  dieka  ta  kalb,  ipocondria,  me- 
lanconia ;  għajta  li  igħajjat  kabel  dac 
(min)  li  icun  irid  iġagħal  lill  xi  ħadd 
igħajjat  t<rr^ !  (ghajta  ta  attenzioni 
għal  firr^  \) ;  tfecchech  il  għadma  tal 
genb;  tcun  melanconicu,  issewwed 
kalbec ;  iddejjak  kalbec  jew  tcun  trist,. 
tagħmel  sakaf  jispiċċa  b*xewca ;  /  can- 
not  forbear  wnting  to  you^  to  tell  yoiiy 
I  have  heen^  to  the  last  degree^  hipped 
since  I  saw  you^  (S  eelf,  Spectatorj^ 
ma  nistax  ma  nictiblecx  biex  ngħar- 
rfec,  li  jena  cont  melanconicu  għall 
aħħar  (bis-swied  il  kalb  cbir  li  ohelli 
fuki)  minn  mindu  ħallejtec  (jew  minn 


meta  intkajna  1-aħħar);  Ata  horse 
hipped,  iż-żiemel  tieghu  fecchec  (kala) 
il  għadma  ta  genbn  ;  to  catch  on  jew 
upon  ihe  hip,  icolloo  vantaġġ  fuk  ('tcun 
tista  actar  minn  ħadd  jehor  tagħmel 
zi  ħaġa) ;  (o  miite  hip  and  ihigh,  tħar- 
bat  u  toktol  chemm  tiflah  (fi  gwer- 
ra  etc  j 

Hip  BATH— banju  li  jilħak  sal  ġnieb. 

Hip-aouT-iz-ziatica  (marda). 

Hip  HALT— zopp,  li  jimzi  izappap. 

Hip  Hop— siek  iz-zopp  jew  ztcJUzopp 
chif  jmixxu  meta  icunu  jilgħabu  it- 
tfal  fuk  siek  waħda. 

Hip  KNOB  —  balla  boċċa,  etc.  tal  ge- 
bel  etc.  li  icun  hemm  fuk  ix-zewca 
jew  ix-xifer  ta  fuk  ta  sakaf  li  icun  gej 
hecc  A- 

Hip  RooF  — sakaf  li  gej  hecc  A. 

Hip  BTRAP— id-dafar  (il  biċċa  gilda 
li  tgħaddi  ma  cuxtejn  iż-żiemel  minn 
wara). 

Hip  TiLB— ċlamit  jew  biċċa  madum 
li  gejja  għamla  ta  berdgħa  (ta  żie- 
mel  etc.)  għall  oksfa. 

HipPBD  —  slugat,  -maklugħ,  mfeo- 
chech  ;  bix-xewca  (sakaf ) ;  a  hipped 
roof  sakaf  li  gej  bħal  berdgħa  jew 
hecc  A« 

HiPPED  —  kalbn  sewda  jew  kalbn 
dejka ;  mdejjak,  bil  buli. 

HippBLAPH—annimal  li  għandu  mio- 
oerv  u  miż-żiemel,  li  ohien  jinsab  fli 
India  ta  fuk. 

HippisH— mdejjak,  kalbu  dejka,  bil 
buri. 

HippooAMPus— żiemel  il  baħar. 

HippocBNTAUB  (fil  Mitologia)  —  mo- 
stru,  li  isemmu  fil  ħrejjef,  li  igħejdu 
icun  nofsu  ragel  n  nofsu  żiemel ;  In 
Thcssalie  there  was  borne  a  Hippocen- 
taur^  that  is,  half  a  man  and  fialf  a 
horse,  (P.  llolUod,  PlinieJ,  fTesBalia 
twieled  mostru,  irrid  ngħejd  jena, 
wiehed  nofsu  bniedem  u  nofsu  żiemel. 

HiPPOORAS— speci  ta  ponċ  bl-imbit 
u  bil  ħwawar  (nucimuscata  etc.) 

HippRooRATBs  -Ipoorate,  I-actar  ta- 
bib  msemmi  fi  żmien  I-antic,  twieled 
fis-sena  260,  msemmi  għal  cotba  li. 
chiteb. 

HippooRATic— isfar,  magħlub  (wiċċ 


Digitized  by 


Google 


filp 


—  670  — 


kjħ 


ta  wiehed  marid) ;  hippocratic  face, 
wiċċ  ta  mewt,  wiċ6  ta  wieħed  sejjer 
imat. 

HippooBBHB — f untana,  fawwara  tal 
ilma  fil  Boezia  msejħa  tal  Musi  igħej- 
da  li  ħarget  mill-art  wara  li  rifes  Pe- 
gaaus  u  li  għalecc  tispira,  tkankal,  il 
kalb  a  il  moħħ  għal  chitba  tal  poesia; 
funtana  (fawwara)  tal  poesia. 

HippooBBPiFOBM— ta  għamla  ta  (U 
gej  bħal^  nagħla  ta  żiemel. 

HippooBEPis-xorta  ta  gilbiena  li 
għandha  għamla  ta  ngħala (ta  żiemel). 

HiFMDkM^'-'IIippopotamus  (ara). 

HippoDBANB— circlu  (fejn  jilgħaba 
iż-żwiemel  etc.) ;  loġġar  magħluk  jew 
mdawwar  b*ħajt,  rixtellu  etc. 

UiPPOGBiFF— żiemel  ( li  isemmu  fil 
ħrejjef)  bil  ġwienaħ. 

HipPOLiTH  --  gebla,  ħaġra  li  isibu  fii 
stoncu  taż-żwiemel. 

HipPOMANB  — ħaġa  bħal  halib  li  toħ- 
roġ  minn  ġbin  jew  ras  il  mohor  jcav 
ferħ  ta  bagħal  etc,  u  li  ighjdu  isservi 
bħala  xorb  għal  I-imhabbajew  għal 
għajn;  pianta,  isem  taħaxiza  bhal 
tengħud. 

HippoPATHOLOoY — H  stadiu  tal  me- 
dicina  (cura  etc.)  taż-żwiemel ;  medi- 
cina  (cura  etc.)  tal  veterenariu  jew 
tat-tobba  tal  bhejjem  (żwiemel  etc.) 

HippoPHAoi -nies  li  jeclu  il-Iaħam 
taż-żwiemel  — actarx  dawc  in-nies  zin- 
gari  tax-Xitia  li  chienu  jinsabu  (jew 
jiġġerrew)  fl-artijet  tan-nahħa  ta  fuk 
tal  Baħar  I-aħmar. 

HiPPOPHAoiST— wieħed  li  (min)  jecol 
a  ighejz  bil-Iaham  taż-żiemel. 

HipPOPHAoous— li  jecol  jew  igħejz 
bil-Iaham  taż-żiemel. 

HippoPHAaT— I-ichel  tal,  il  għajzien 
bil-Iaħam  taż-żiemel. 

HippopOTAMus  —  ippopotamu  jew 
^Jemel  tax-zmara  Cli  jinsab  I-actar  fiz- 
xmajjar  il  cbar  jew  il  għadajjar  tal 
Africa). 

Hippopus  —  zorta  ta  annimali  lal 
baħar  bla  ras,  bV.ewġ  kozriet  bhal  ar- 
zell  etc. 

HipposTBOLooT— I-anatomia  (studiu 
fuk  il  gisem  etc.)  taż-żiemel 

HiPPOTAUBUS— /a/>/)o/>o^imM«  (ara). 

HiPPOTOMY — hippoateobgy  (ara). 


HiPPUBio— tal  acidu  uricu  (tal  urina 
jew  bewl  taż-żwiemel). 

HipPURio  AoiD— acidu  li  icun  fiha 
I-urina  (il  bewl)  taż-żwiemel  (mħallat 
mal  acidu  muriaticu  j. 

HippuRis— zorta  ta  pianta  (ħaxixa) 
denb  iż-żiemel  jew  denb  id-debba. 

Hippus— it-tferfir  tal  għajn,  tpetpit 
tal  għajn. 

HiPSHOT— slugat  (b'riġla  slugata), 
zopp,  mferċaħ. 

HiBoiNB— riħa  ta  mghoż;  jinten,  li 
fih  riħa  ta  mgħpż ;  tar-riħa  miżża  li 
icun  fih  ix-xaħam  tal  muntun. 

HiRciNous  — (ħaxixa  etc.)  li  fiba  riħa 
ta  mgħoż;  tar-riħa  tax-xaħam  jew  is- 
sonża  tal  muntun. 

HiBoiTB  (jew  Ħiboinb)— isem  ta'mi- 
neral. 

HiRB  — ticri ;  chera,  ohiria  ;  flus,  sa- 
lariu,  paga ;  tixtri,  (tagħlak  ħalk  xi 
ħadd)  bil  flus  jew  billi  ixzaħħam ;  do 
yoH  wish  to  hire  thai  house  t  trid  ftiz- 
tiek)  ticri  dic  id-dar ;  there  is  a  houae 
for  hire^  hemm  dar  ghal  chiri ;  add 
JSie/orthe  hire  ofthe  houee,  żid  16 
il-Iira  tal  chera  tad-dar ;  Ad  is  one  of 
the  hired  aei^vante  there^  dac  wieħed 
mis-servi  bil  paga  (mħalsin  tant  fil 
gimgħa  etc.)  hemm ;  he  hired  himsel/ 
out  for  101'  a  weeki  inchera  (dahal  sef- 
tur)b'għazar  zelini  fil  gimgħa;/mi}^, 
atteudants,  armiee  bought  wiih  hire^ 
(Beatlie,  Minstrelj^  ħbieb,  servi,  sul- 
dati  miztria  b  r-rigali  (mzaħħmin). 

HiBBD  —  micri,  mħallas;  mixtri 
(mxaħħan  bir-rigali  etc.) 

Htbblbss— blapaga,  bla  hlas,  bla 
chiri  jew  chera. 

HiRELiNa— wieħed  li  icun  micrijew 
mixtri;  micri  (mħallas  biex  iservi  jew 
jagħmel  xogħol  glial  ħadd  jehor)  mix- 
tri,  mxaħħam. 

HiREMAN  — sudditu  ;  seftur. 

HiREN— mara  m'hix  tal  galbu. 

HiRBB— min  jicri,  cherrej ;  min  jicri 
iż-żwiemel ;  min  icollu  żwiemel  għal 
chiri. 

HiRiNo— xogħol  ta  xriec  jew  ta  had- 
diein  ir-raba. 

HiRLiNo— isem  ta  ħuta. 

HiBPLB — izzappap,  tofrok  (fll  mixi). 


Digitized  by 


Google 


HIR 


-  671  — 


HIS 


HiRSB— xorta  ta  karaboċċ  jew  mil- 
Heġ. 

HmsBL  —  merħla  ngħaġ;  ħafna 
nies  etc  \  folla,  gemgħa;  titcaxcar,  ti^.- 
żerżak  ;  she  may  v>ant  sometliing  to  lielp 
her  to  bnv  t/ie  /aV««/,(Scoit,  Guj/  Afan- 
verina^  Ċhap.  XXXVI 11  J^  jista  ican 
li  icollha  bżonn  xi  ħaġa  biex  tgħejna 
tixtri  il  merħla  (tan-nghaġ) ;  so  he  eat 
down  and  hirselled  down  into  the  glen^ 
(Seoi^  Guy  Mannenng^  Chap,  xLVj^ 
XX  kagħad  bil  keghda  n  tcaxcar  (iżżer- 
żak  I-isfel  fil  ghar^. 

HiRST  — maħtab,  bosc,  loc  (post  jew 
wesgha  jew  mogħdija  bis-siġar  cbar) ; 
ramel  (art  bir-ramel  etc  )  fi  xtajta  ta 
xmara  ;  (il  baxx  fond  fi  xmara). 

HiRsuTB  —  muxgħar,  mnswaf  bil- 
lanżit,  mlanżat ;  rozz,  mkit,  żorr  ;  he 
looked  elderly  and  was  hirsute  in  his 
behaviour  (Life  o/  A,  Wood  p.  109  J, 
delier  cbir  (xiħ  jow  mdaħħal  ilx-żmien 
u  mkit  (żorr)  fli  mgiba  tiegħu. 

HiRUHDiNB— ħuttafa;  bħal  ħuttafa; 
tal  ħuttafa ;  activity  almost  super  hi- 
rundine^  (  Cnrljsle,  Sartor  Resartus^ 
Bk.  If,chap.  r/J,  ħeflfa  (bzulia)  tista 
tgħejd  actar  minn  dic  tal  huttafa. 

HiRUNDo— xorta  ta  ħuttafa. 

His— tiegħu  ;  thesc  are  his  books^ 
dawn  huma  il  cotba  tiegħu ;  these 
books  are  his^  dawna  huma  il  cotba  tie- 
għu  ;  his  narawba  xi  drabi  mictuba 
hecc:  '«(fil  possessivej,  bhal  Johnspen 
jew  John  his  pen^  il  pinna  ta  Ganni ; 
for  ChrisCs  jew  Chrxst  his  sake^  għal 
Alla  fgieħ  I-imħabba  t'Àlla. 

HisiNGARiTB — isem  ta  mineral(msej- 
jaħ  hecc  ghal  Ilisinger^  mineralogista 
Svedis). 

ĦisK— tiftaħ  ħalkec  Cferm,  bhal  me- 
ta  tittewweb^  biex  tieħu  in-nifs  bit- 
tbatia. 

HisPA — xorta  ta  ħanfusa  jew  żun- 
żana  muswafa  (bix-xagħar  oħxon  jew 
bil-lanżit). 

HisPANiciSM— espressioni,  frasi  Spa- 
jola. 

HispiD— b*xagħru  jebes  jew  mlan- 
żfiki,  biManżit  bħal  xcupilja,  mkajjem 
xewc  xewc  (xacyħar). 

HispiDiTY  —  tlanżit,  ħruxia  ta  xa- 
għar  jebeSf 


HispiDULOus  —  b'xagħar  (pil)  kasir 
mwakkaf  u  jebes  (donnu  lanżit^. 

Hiss— zeczic,  tisfir  (ta  serp) ;  tven- 
vin  (ta  vleġġa;  tpespis,  izzeczec,  is- 
saffar  (bħal  serp);  tagħmel  leħen  bħal 
meta  takra  il  littra  S;  tvenven,  tfex- 
fex  (bħal  ma  taghmel  ħadida  micwia 
fl-ilmaX  jew  tgħanni  (bħal  ma  tagħ- 
mel  vleġġa  meta  toħroġ  bis-salt  mil 
kaws) ;  tpexpex  ( turi  li  il  ħaġa  li 
tcnn  issir  hia  hażina  jew  ma  ngħo- 
^bitx) ;  his  opera  of  **Rosamnnd  "  was 
hissed  and  neqlected^  CJithnsoii),  1-opra 
li  chiteb  ta  'Kosamunda*  pexpxuwielu 
(ma  ngħoġbotx)  u  ittrascuraha ;  his 
foTceful  spear^  which  hissing  as  itflewy 
pierced  throngh  the  planks^  (Dryilen, 
Virgil^  jEneidJ^  I-alabarda  tieghu  fur- 
zata  (  mitfugha  bis-saħħa )  li  bdiet 
tvenven  hia  u  għaddejja,  nifdet  it- 
twavel. 

IlrssiNa— tpexpix,  tpespis,  tisfir  jew 
ghajjat  tas-serp;  /  heard  a  hissing: 
t/iere  are  serpents  here^  ( floldsmith, 
Prol.  io  ZobeideJ^  smajt  tpespis  (tisfir) 
hawn  is-sriep  (xi  serp>  hawn. 

HisT  —  msicchet,  mwakkaf ;  /list  ! 
iscot !  basta  I  silenziu !  jew  jaka  is- 
schiet. 

HisTiB  —  niexef  (bhal  għalka  bil 
kasbija  jew  wara  il  ħsad) ;  ihe  histie 
stibble  field  (I)ur8),  il  għalka  bil  ka- 
sbija  niexfa  (wara  il  hsad). 

HiSTiOLooT— li  studiu  fuk  il  ħjut  etc. 
li  hemm  fil  gisem  tal  bniedem  u  tal 
annimali ;  studiu  anatomicu  fuk  il  gi- 
sem  tal  bniedein  u  tal  annimali  1-ohra. 

HisTO-tal  fibri  jew  ħjut  etc.  li  fih  il 
gisera  tal  bniedem  jew  tal  annimal. 
I      HisTooBNio  —  Ii   jagħmel  (inissel, 
I  igib^  il  fibri  jew  il  ħjut  fil  gisem. 
i      HisTOGBNT  — it-tnissil.  jew  għamil  ta 
fibri  jew  ħjut  fil  gisem. 

HisTOORAPHT  —  descrizioni,  trattat 
jew  cbitba  fuk  il  fibri  jew  ħjut  tal 
gisem  (jew  orgauici). 

HiSTOiD— xorta  ta  tumur  lijitlafil 
gisem  tal  bniedem. 

HisTOLOGisT— minjistudia  jew  wiħed 
mħarreġ  jew  jaf  tajjeb  il  Ilistology 
(ara}. 


Digitized  by 


Google 


HIS 


-  672  — 


HIT 


HiBTOLOOY— ara  Histioloai/. 

HiSTOLYSis-taħsir  tad-aemm. 

Hi8T0RiAL-ta  li  Storia,  storion. 

HiSTORiAN— storicu,  wiehed  lijicteb 
jewli.jaf  li  Storia. 

H18TORIANB88— mara  li  ticteb  jew  li 
taf  tajjeb  li  Storia. 

HiSTORio     )  etoricu,  ta  li  Storia,  li 

H18TOR10K   >  ghandu    x'jaksam   ma 

Histokioal)  li  Storia. 

Hi8T0RiG-8BN8Fi  — intelligenza  li  wie- 
hed  icollu  li  jifhem  u  iżomm  tajjeb 
r  mohhu  paeeaggi  etċ.  ta  li  Storia 
b'mod  li  jista  ifehemhom  sewwa  u  ċar 
lill  ħadd  jeħor. 

H18TORIAOLY— econd  li  Storia. 

H18TORIAOIAN— ara  Ilistorian. 

H18TORI01ZB— tniżżel,  timmaroa  etc. 
fattijiet  chif  isiru  wara  xulxin  li  thal- 
libom  fli  Storia ;  ticteb  fattijiet  li  jigrn 
biex  jibkghu  fli  Storia  jew  biez  jib- 
kghq  magħrufin  minn  hadd  jeħor  għal 
dejjem. 

HiBTORiED—meemmi  jew  migiub  fli 
Storia. 

HisTORiBR — ara  Uiaiorian, 

HisTORiBTTB  — storia  żghira  jew  ka- 
sira. 

HiSTORiFY  "  tirracconta  ticteb  bħala 
Storia. 

HisTORioQRAPHBR )  chittiob  ^wieħed 

HiBTORiooRAPH  j  li,  jew  min,  ji- 
ctebj  li  Storia ;  ragel  għaref  u  cbir  li 
jicteb  li  Storia. 

HisTORiooRAPHY  —  is-songħa  jew  il 
ħila  li  icollu  wiehed  li  jicteb  li  Storia ; 
ix-zoghol  ta  wieħed  Storicu. 

HisTORiOLOOY  -  discors  fuk  li  Storia; 
għerf  ta  li  Storia. 

HiSTORizB— tirregistra  fattijiet  għal 
li  Storia ;  ticteb  ġrajja  bħala  Storia. 

H18TORY— Storia,  chitba  jew  raccont 
tal  ^rajja  coUha  li  isiru  (jew  saruj 
fpajjis  jew  fid-dinja  minn  1-ibgħat 
żmenijiet,  jew  mil  ħolkien  tad-dinja, 
jew  minn  xi  żmien  jeħor,  u  mkeghdin 
wara  xulxin  bis-sena  u  'I  ġurnata  li 
ġraw ;  raccont  ta  ħaġa  li  ġrat ;  ctieb  li 
fih  miġbnrin  il  grajja.ewlenin  li  baru 
fpajjis,  jew  ta  poplu  eto ;  ticteb  tir- 
registra  fattjiet,  ġrajja,  ta  pajjis  jew 
ta  poplu  biex  jibkgħu  jissemmew, 

HlSTORY     PAINTINO     (  JOW     H18TORIO 


PAiMTiNo  )— pittura  Storica;  quadrn 
li  jurio  xi  ġrajja  ta  li  Storia  jew  chif 
sarn  fiż-żmenijet  tagħhom  etc. 

HisTORY  piisoB  — biċċa  Storica;  qua- 
dru  storicu  jew  li  juric  xi  ġrajja  cbar 
ta  xi  pajjis,  nies  jew  popln. 

HisTRiON  -  attur,  buffu  tat-teatru. 

HisTRioNio  —  tat-teatru,  ta  panto- 
mima;  li  m1inx  veru,  li  ma  ġarax. 

HisTRioNiSM— opra,  rappresentazio- 
ni  teatrali  ( jew  li  issir  fitteatru)  fat- 
tijiet  li  tarahom  biss,  iżda  li  ma  ġrawx 
u  li  m'humiex  veri. 

HisTRioNiZB  -  tirrapresenta  fteatru. 

HiT—toIkot,  taħbat ;  tinzerta  ;  tati  • 
dakka  ta  ponn  ;  takbel ;  lakta,  ħabta; 
dakka ;  inzertatura;  tohom  did  he  hit  f 
lil  min  lakat  ?  ;  the  ball  hit  aaainst  the 
wall,  il  ballun  ħabat  mal  najt ;  he 
scarcely  hit  my  humour^  (TepiijBOn^ 
Edwin  MorrisJ,  bil  chemm  (wisk  ftit) 
kabel  ma'I  gost  gew  il  buli)  tiegħi; 
this  hita  rights,  (dbakfspear,  T^on 
of  AUiens)^  danajakbel  sewwa;  ttiou 
hast  hit  it,  (ShukdSpear,  Taming  ofihe 
SlirewJ,  inti  gibtha ;  (inzertajta  jew 
ktajt) ;  you  hit  the  naU  on  t/ie  head^ 
inti  inzertajta  f  gibtha) ;  John  was  to 
hit  Paul  a  box  on  the  ear^  Ġanni  chien 
li  ta  il  Paulu  dakka  ġ[0  wiċċu  ;  he  made 
some  happy  hits  in  his  speech,  kal  xi 
tnejn  sbien  (lakathom,  giebhom  sew- 
wa)  fid-disoors  li  għamel ;  it  hit  pretty 
luckily  t/iat...  Alla  ried  ( chien  biz- 
xorti)  li... 

HiTOH— kbid;  dac  li  bih  takbad; 
ingassa,  xchiel ;  xejn  li  ifixchel ;  gibda 
il  fuk  bis-salt ;  takbad  b'ingassa  ;  ix- 
xecchel ;  timzi  bħal  mxcecchel ;  tin- 
saram ;  /  am  so  glad  that  everything 
ivent  on  very  well  with  out  one  single 
hitch,  cuntent  wisk  li  collox  mar  sew- 
wa  min  għajr  xejn  li  fixchel  (li  sata 
għal  mument  iħassar  il  festa  etc.) ; 
hitck  the  rope,  ak  bad  b'ingadsa  (għa- 
mel  ingassa  f )  dac  il  ħabel ;  give  your 
trousers  a  hitch^  talla  (b'salt)  kalzielec 
il  fuk. 

HiTOĦBD  -  trixtel  jew  tomxot  il  kan- 
neb  jew  il  għażel. 

HiTOHBR-ganċ  fdghajsa  etc.,  dac 
li,  jew  haġa  li,  takbad  jew  iżiomm 
ħaġ  oħra  magħba. 


Digitized  by 


Google 


HIT 


-  678  - 


HOA 


HiTOHiNO— rabta  f  arness  (f  inginji). 

HiTOHiNG-OLAMP  —  armar  f inginji 
jew  f  arness  ta  żiemel  etc.  fejn  iżomma 
ir-riedni  jew  il  cappestru. 

HiTHB— port  żgħir;  the  hithe  fell 
intoihehands  of  King  Stephen  (P«*n- 
nanf,  London,  Pagel73)y  il  port  żgħir 
waka  (già)  f  idejn  ir-Re  Stiefnu. 

HiTHBR  -  hawn ;  għalecc,  għal  dana, 
ghal  din  ir-raġani ;  ta  lil  hawn  ;  eome 
hither^  ejja  hawn ;  hither  we  refer  what- 
soever  belongeth  vnto  tlie  hiffhest  per- 
fection  of  man  (llooker),  għal  dana 
aħna  nsemmu  dac  colla  li  hua  ta 
(li  għandu  x 'jaksam  ma)  il  perfezioni 
cbira  tal  bniedem  ;  io  go  into  the  hit/ier 
parts  of  Germany  ("Clarendon,  Civil 
IVarsj,  biex  immorru  fdawc  in-naħ- 
ħietta  lill  hawn  (li  jiġu  lejn,  jew  ghan- 
naħħa  taghna)  tal  Oermania;  hither 
and  thither,  I-hawn  u  I-hemm. 

ĦiTnBBMORB— ta  lil  hawn  actar. 

H1T11BRMO8T  —  I-ekreb  wiehed  lejna 
(lill  hawn). 

HiTHBUTo— sa  irsi.  s  asBa ;  sa  hawn, 
I-hawn. 

HiTHRRWARD  -  I-hawn,  lill  hawn,  lil 
din  in-naħħa. 

HiTTBR— min  jolkot,  jaħbat,  jakta 
jew  jinzerta;  min  jati  dakkiet  jew 
isawwat. 

HivB  •  dokkajsy  kolla  jew  ġarra  tan- 
naħal,  ferħ  tan-naħal ;  nahal  f  ġarra  ; 
taħżen  ;  tiġbor  f  post  jew  f  dokkajs  ; 
the  commons  like  an  angry  hive  of  bees 
(Shakeapear,  S  Henry  VI),  \\  Comuni 
(membri  tal  camra  baxxa  jew  Cunsill 
tal  Inghilterra)  ncurlati  kishom  salt 
naħal  f  ġarra  ;  Jliving  wisdom  with 
each  studious  year  (Byron),  taħżen  il 
għerf  cull  sena  ta  li  studiu. 

HiVE-BEE— in-naħla  (tal  għasel). 

UivE-NESTS— bejtiet  hdejn  xulxin 
li  jagħmlu  xi  għasafar  fsiġra  vvaħda 
fl-Àfrica  u  dakkiet  icun  bemm  tant 
roinn  dawn  il  bejtiet  f  siġra  waħda  li 
iz-zouc  jinchisru  bit-tokol  tagħhom. 
'  HiVELBSS  — bla  dokkajs,  bla  ġarar 
jew  kolol  ghan-naħal  fejn  ibejtu  jew 
jagħmlu  il  għa'sel. 

•   HrvER  —  min   (dac  li)  jiġbor  jew 
ikiglied  in-nahal  fid-dokkajs. 

HiVES— xorta  ta  marda,  meta  jitil- 


ġħn  ħafna  bżieżak  jew  nfafet  igħar 
fil  wiċċ. 

HiVEWARD— lejn  id-dar,  lejn  il  paj- 
jis  jew  I-art  ta... 

H.M.S.--floc  His  (jew  Her)  Majes- 
ty's  service  ( jeio  Sbip  ):  H.  M.  8. 
(  His  Majesty's  Ship  )  "  RamilHes  "  ; 
il  frejgata  Ramillies. 

Ho  !  —  Ohi  1  fejnu  1  stenna  I ;  tgħaj- 
jàt  ohi  I  fejnu  !  jew  stenna  I 

HoAMiNQ-bir-ragħwa  (bhal  meta 
icun  il  mewġ  tal  baħar  meta  icun 
kaw  wi  j ;  it  is  a  hoaming  sea  !  we  shall 
have  foul  weather^  (Dryden,  Tempest) 
il  baħarcollu  mewġabjad(bin-nghaġ) 
icolna  malterop  cbir. 

HoAR — abjad  (bħas-silj;)  jew  bix- 
xjuħia;  ronawwar^bil  rooffa,  iromuffat; 
abjad  bir-ragħwa ;  tiromoffa,  tnaw- 
war,  titnawwar ;  this  hare  will  hoar 
ereitbe  spent  (tsh^kespear),  dan  il 
fenec  tal  liepru  jiromoffa  kabel  ma 
iniut ;  the  hoar  frosty  il  golu  ( ilma 
magħkud)  abjad ;  there  1  saw  a  woman 
with  hoar  locks^  heroro  rajt  roara  b'xa- 
għarha  abjad ;  something  stale  and  hoar 
etc,  (  ShskeBpear,  Bomeoand  Juliet), 
xi  ħàġa  kadiroa  u  mnawra.  ( iromnffa- 
ta);  tlie  hoar  waters  ran  etc.  (Spenser), 
I-ilroa  abjad  bir-ragħwa  cbien  jiġri  etc. 

HoAR-FROST— silġ  (borra)  magħku- 
da. 

HoARD— tgħarraro,  tghezzez, 'trec- 
chen,  tarfa ;  gozz,  għarma ;  vast  mas^ 
es  ofwealth  were  hoarded,  (Macaalay), 
salt  gid  (  flejjes  )  chienu  mghezzin 
(merfugħin),  cbien  herom  salt  gid 
rorecchen  jew  merfugh ;  his  only 
thought  was  always  to  hoard  up  money 
jew  riches),\iB\eh\\  biss  chien  li  ighez- 
zez  (irecchen)  flus  u  gid. 

HoAKD— ronawwar,  irorouffat. 

HOARDER  —  xħiħ,  bniedem  li  roa 
jridx  u  roa  jagħmilz  ħlief  irecchen 
biss. 

HoARiNESS  —  bjuda  (  tas-sil^  jew 
tax-xagħar  tax-xjuħija;  rooffa,  tinwir. 

HoARSE  —  roaħnuk ;  tinħanak ;  he 
spoke  till  he  was  hofirse  again,  tcbellero 
(baka  igħejd^  sa  cheroro  raġa  inħa- 
nak  ;  /  cant  sing  to-day,  I  am  a  little 
hoarse,  roa  nistax  incanta  illum,  gha- 
liex  ftit  maħnuk. 


86 

Digitized  by 


Google 


HOA 


—  674  - 


HOB 


HoARSELT  —  b'leħen  maħnuk,  bil 
ħanka. 

HoARSEN^taghmel  maħnuk,  toħ- 
nok  (tħannak). 

HoARSENESS-- ħanka. 

HoARSE  SOUNDING— li  jagħmel  le- 
ħen  maħnuk  jew  leħen  ahrax  (iereħ). 

ĦoARSTONE — gebla  (wiekfa  etc.)  si- 
njal  tal  limti;  gebla,  sinjal,  bejn  għal- 
ka  u  oħra  li  ma  iounux  ta  sid  wieħed 
jew  fidejn  gabillot  wieħed. 

HoARY — abjad,  bajdani ;  bir-ragħ- 
wa  (bħal  mewġ  tal  baħar  kawwi) ; 
mnawwar,  immufTat ;  antio  ferm,  li 
ilu  żmien  twil,  kadim ;  hoary-headed^ 
b'iagħru  abjad  (xiħ). 

HoAST— sogħla  kawwijajew  kali- 
la  ;  tisgħol. 

HoASTMAN — ragel  ( wiehed  )  minn 
tal  cumpannia  (xirca)  li  chien  bemm 
żmien  ilu  fil  belt  ta  NeiocaatU  on- 
Tyne^  1-Inghilterra  ghal  bejgħ  u  għat- 
tgħabija  tal  faħam  tal  ħaġra. 

HoAX — dahca,  ċajta;  tagħmel  daħ- 
ca  jeyr  ċajfa;  tidħao  bi,  tiċċajta. 

HoAXER — min  jiċ(^ajta  jew  jagħmel 
ħlieka  lil  xi  ħadd;  ċajtier,  dac  li  jagħ- 
mel  daħca  XHH  xi  ħadd. 

HOAY  !— ohi  I,  ehil,  fejnu  I  hawn  ! 

HoAZlN^isem  (xorta)  ta  għasfur  li 
igħammar  fl-artijiet  tal  America  t'Is* 
fel  dwar  I-għadajjar  (  hecc  msejjaħ 
mil  għajta  Ti  igħajjat). 

HoB— gradilja,  biċċa  bħal'  pala  tal 
ħadid-  mal  fuglar  jew  chcina  fejn 
ipo^ġu  xi  afl*arijiet  li  icunu  iridu  iżom- 
mubom  fis-sħana;  macna  ghal  ktugħ 
(ħtigħ)  tas-snien  ta  li'mxat;  buttun 
ta  rota ;  għafrit,  fatat,  ruħ  ;  ċaccar, 
raħli;  bniedem  rozz. 

HOBBADEHOY—  ġuvnott  H  wasal 
biex  isir  jew  icun   magħdud   b'ragel. 

HOBBEDEHOYLSH  —   ġuvnott,    tfaj- 

jel,  li  wasal  biex  jilħak  raġel,  li  icun 
wasal  biex  jidħol  fiż-żmien  tar-rġulia. 
HoBBisoN — xetticismu  jew  mate- 
rialismu  ( it-tagħlim  jew  id-dutrina  ) 
ta  Ilohbee. 

ĦoBBiST'-wieħed  mis-segwaci  ( li 
jemmen  u  jokgħod)  għat  tagħlim  ta 
Jlobbes. 

HoBBLB— izzappap,  timxi  zopp,  tof- 


roc,  torbot  is-sakajn  biex  ma  ihallix 
min  jimxi ;  ixxecchel ;  tisrom,  tħaw- 
wad,  tħabbel  il  mohħ ;  zuppiar,  mixi 
mferċaħ ;  srim  il  moħħ,  difiicultà,  sar« 
ma  tal  moħh  ;  l  saw  her  walkina^  she 
hobUles  so  much,  rajtha  timxi,  chemm 
izzappap;  they  had  to  lobble  the  ox 
first,  chellhom  ixeccluh  il  għendus, 
lewwel. 

IIOBBLEDEHOY— ara  hobhadehoy. 

IIOBBLER— min  jimxi  zopp;  min 
jimsi  izappap  ;  min  jircheb  (  suldat 
tal  cavlarija  )  mezzu  cavallu  ;  min 
iżomm  (suldat  tal  oavlaria^  mezzu 
cavallu,  żiemel,  għarrchib. 

HoBBLESnow — storbiu,  frattaria. 

HoBBLiNG  —  mixi  zopp;  xeochil 
(rbit  tas-sakajn  biex  ma  tħalHx  anni- 
mal  etc.  jimxi). 

HoBBY  —  żiemel,  mezzu  cavallu  ; 
tuttu,  jew  żiemel  tal  għuda  ghal-lo- 
għob  tat-tfal ;  isem  ta  għasfur,  il  bies 
second;  gibda,  namur  ghal  xi  ħaġa  ; 
stupidu,  haġa  belgħa,  balalu;  we  saw  a 
hobby  soaring  on  higliy  rajna  bies  jittaj- 
jar  lil  għoli;  mounted  on  a  white  hobby, 
he  rode  from  rank  to  rank  (B^ker,  Ed- 
ward  III)^  riecheb  fuk  żiemel  abjad 
beda  jiggerra  (imur)  mil  filliera  tas- 
suldati  għal  l-oħra  ;  /  bought  a  nice 
hobbyformy  little  son^  xtrajt  żiemel 
tal  ghuda  gustus  għal  ibni  iż-żgħir 
(biex  jilgħab  bih^  ;  every  one  has  his 
hobby,  culħadd  għandu  xi  namur 
(jew  għandu  xi  namur  għal  xi  ħa- 
ġaj ;  travelling  is  mt/  hobby^  il  viaġ- 
ġar  (is-safar)  hua  in-namur  tieghi ; 
to  riUe  a  hobby  to  death^  tintilef  gbal 
collox  (tgħama  għal  collox)  fuk  xi 
namur  (jew  gibda  ta  xi  haġa) ;  you 
hobby^  huld  your  tongue  !  sicchet  il  si- 
nec  (iscotj  ja  stupidu  (  ħaġa  belgħa  li 
int ). 

HoBBY-HORSE  —  żiemel  tal  għuda 
(tuttu)  ghal-Iogħob  tat-tfal,  lasta  biċ- 
ċa  għuda  etc,  li  it-tfal  żghar  jilgħabu 
biha  għaHhom  rekbin  fuk  iż-żiQmel ; 
balalu,  ħaġa  bolgha,  stupidu;  buiedem 
ferferrixu  ;  /  have  studied  eight  or  nine 
W01  ds  to  speak  to  you,  which  these  hobby 
horses  must  not  hear  (  Sbakespear, 
Much  ado  about  nothing)^  studiajt  (  le- 
stejt)  xi  tmienia  jew  disgħa  cbelmiet 


Digitized  by 


Google 


m 


-67^- 


fiotJ 


ii  nghejdlec,  u  li  raa  irridx  li  dawn  il 
ħafna  boloħ  etc.  (jisimgħu). 
HOBBTHORSIGÀL  -  eccentriou,8tramb. 

HoBQOBUN  —  fatat,  ħares,  babaw 
icreħ. 

Hqbit — xorta  ta  canun  kasir  żgħir. 

HoBLiKE  —  bħal,  jew  ta,  ċa'ccar, 
bniedem  goff  jew  rozz,  ta  raħli. 

HoBLOB— pulcinella,  buffun,  fcir- 
clu  etc. 

HoBNAlL  —  musmar  tan-nagħlay 
Cgħan-nagħal)  taż-żwiemel ;  buffun, 
bniedem  Ji  idaħhac  in-nies  bih,  pulci- 
nella;  ċaccar,  bniedem  rahli,  rozz ; 
tirfes  biż-żarbun  collu  msiemer. 

HOBNÀILED  —  mgħamroar  (  msam- 
mar)  bi  msienier  bħal  dawc  tan- 
ngħula  taż-żwiemel. 

HOBNOB— jew  iva  jew  Ife;  tixrob 
jew  li,  tieħu  p^  jew  là;  chif  gie  gie, 
addoċċ,'  cbif  ħabat  lakat ;  tixrob  ma 
xi  ħadd ;  tistieden  wieħed  għax-xorb 
jew  biex  jixrob  {groa  etc.)  miegħec. 

HOBOY— ara  hantboy. 

Hobson[s  choioe  — jew  dic  (dac) 
jew  xejn,  jew  tieħu  il  ha^a  li  wieħed 
irid  jatic  jew  incbella  xejn. 

HOCK— garretta;  il  biċċa  taMaham 
jow  tar-rigel  bejn  rcoppa  u  *1  pastur, 
jew  il  għaksa  ta  fuk  id-difer  ta  anni- 
mal ;  xorta  ta  mbid  msejjaħ  tar'Reny; 
ixxeccbel  mil  ġarretta  (bakra,  żiemel, 
etc.  ) 

HooKDAr— ittlieta  ta  wara  (Hadd) 
il  Ghejd  (hecc  msejħa  riughilterra, 
meta  Tdin  il  ġurnata  in-uies,  1-Inglisi, 
joħorġu  fil  campanja  u  imorru  xaiata, 
għaliex  igħe^du  li  f  din  il  ġurnata 
chien  li  I-Inglisi  rebħu  id-Danisi). 

HOACKBT— logħba  bil  ballun  ("bħal 
/oot'ball)  iżda  minn  f  loc  bis-sakajn  il 
ballun  jiutafa  ghal  goat  bil  bsaten ; 
festa,  xalata,  li  jagħmlu  I-Inglisi  etc. 
żmien  il  hsad. 

HoCKiiERn— isem  ta  ħaxixa,  il  mal- 
vajew  ħubbcjza. 

HoCKLE — ixxecchel  takta  bioċa  mil 
ġarretta  (minn  siek  annimal);  taħsad 
(il  kasbija). 

HoOKMONDAY  —  I-ewwel  ( ^urnata 
tat-J  tnejn  li  jigi  wara  Hadd  il  Gdid, 
il  għàda  ta  Uadd  il  Ġdid. 


HOOKTIDE  —  1-ewweI  tlieta  li  tigi 
gew  taħbat)  wara  Hadd  il  Qdid. 

Hoous— ihopustur,  wiehed  li  ikar- 
rakjewjidħao  bin-nies;  xorb  mhaU 
lat  b'xi  ħa^a  (melħ  jew  xi  medicina 
etc.)  biex  issaccar  lil  xi  ħadd  ;  tħallat 
xorb  b*melħ  etc.  biex  tistordi  lill  min 
tatiħ  jixorbu. 

^  Hoous  POOUs  —  saħħàr  ;  wieħed  li 
jilghab  jew  jagħmel  il  bussolotti ;  im* 
pustur;  tkarrak  bin-nies,  turi  ħaġa 
b'oħra,  timpustura ;  t/ie  gift  of  hocus 
pocussing  and  of  disguising  matter9  is 
surprising,  (L'fistranKe),  id-don  (is- 
setgħa  etc.  j  li  ghandhom  li  ikarku 
bin-nies  u  li  juri  ħwejjeġ  b'oħi*a  ħia 
tassew  ħaġa  tal  għageb. 

HoD  —  barmil  tat-tajn  tal  bennejja ; 
xcora  etc.  għal  fuk  li  spallejn  il  ġar- 
riera  tal  (jew  dawc  li  iġorru  fuk  spal- 
lejbom  il)  gebel ;  caxxa  ^ħal  faham  ; 
ittemtem,  tlaklak  fil  cliem  ;  takbes 
Ctitla  u  tinżel)  meta  tcun  miexi  rie- 
cheb  fuk  iż-żiemel. 

HODDBN  —  ordinariu,  rusticu.    ' 

HODDEN— drapp  tas-suf  (abjad). 

HoDDiNG  — tkabbis  (bħal  meta  tcuu 
miexi  riecheb  fuk  iż-żiemel). 

HoDDLE— izzappap,  timxi  izzappap. 

HODDY — ċawla,  ċawlun  ;  b'mod  li 
jati  piacir  jew  piacevoli. 

HoDDY-DOD  -bebbuxa. 

HoDDY-DODDY  —  biedem  mhemel 
jew  maħbul,  miġnen ;  mt/  master  is  not 
a  hoddy  doddy  like  yours  (Swlft),  li 
mgħallem  liegħi  m'nux  xi  bniedem 
maħbul  (miġuen  etc.)  bħal  li  rogħal- 
lem  tieghec. 

HoDGE  —  xriec,  lavrant  jew  ħad- 
diem  f  razzett  fma  bid^i)  raħħàl,  ra- 
gel  tar-rahal. 

HoDOEPODGB  —  cawlata  ;  taħbita ; 
taħlita  ta  artijiet  (raba,  għelieki). 

HODIERN      )  *^'  ġurnata  ;  tal-Ium  ; 

_  >-  taż-żmien  li  ahna  fiħ; 

IIodiernalJ  t^daż.żmien. 

HoDJA— professur(surmast)fi  scola 
secondaria|fit-Turchia,  jew  tat-Toroc. 

HoDMAN— manwiel,  lavrant  li  inew- 
wel  il  barmil  tat-tajn  lil  bennej. 

Hodmandod— bebbuxa  (bil  koxra). 

HoDoaRAPH— (fil  matematica)  linja 
curva  iqventata  jew  usata  l-ewwe| 


Digitized  by 


Google 


HOA 


—  674  — 


HOB 


HOARSELT  —  b'leħen  maħnuk,  bil 
ħanka. 

HoARSEN— tagbmel  maħnuk,  toħ- 
nok  (tħannak). 

HOARSENESS— ħanka. 

HOARSE  SOUNDING— li  jagħmel  le- 
ħen  maħnuk  jew  leħen  abrax  (icreħ). 

HoARSTONE — gebla  (wiekfa  etc.)  si- 
njal  tal  limti;  gebla,  sinjal,  bejn  għal- 
ka  u  oħra  li  ma  iounux  ta  sid  wieħed 
jew  f  idejn  gabillot  wieħed, 

HOARY — abjady  bajdani ;  bir-ragħ- 
wa  (bħal  mewġ  tal  baħar  kawwi) ; 
mnawwar,  immufTat ;  antic  ferm,  li 
ilu  żmien  twil,  kadim ;  hoary-headedy 
b'xagħru  abjad  (xiħ). 

HoAST— sogħla  kawwija  jew  kali- 
la  ;  tisgħol. 

HoASTMAN — ragel  ( wiehed  )  roinn 
tal  cumpannia  (xirca)  li  chien  bemm 
żmien  ilu  fil  belt  ta  Newcastle  on- 
Tyne^  I-Inghilterra  gbal  bejgħ  u  għat- 
tgħabija  tal  faħam  tal  ħaġra. 

HoAX — dahca,  ċajta;  tagħmel  daħ- 
ca  jew  ċajta;  tidħao  bi,  tiċċajta. 

HoAXER— min  jiċmta  jew  jagħmel 
ħlieka  lil  xi  ħadd;  ċajtier,  dac  li  jagħ- 
mel  daħca  tHII  li  ħadd. 

HOAY  !— ohi !,  ehil,  fejnu  !  hawn  ! 

HoAZiN^isem  (xorta)  ta  għasfur  li 
igħammar  fl-artijiet  tal  America  t'Is- 
fel  dwar  I-għadajjar  (  heco  msejjaħ 
mil  għajta  Ti  igħajjat). 

HOB— gradilja,  biċċa  bħal  pala  tal 
hadid-  mal  fuglar  jew  chcina  fejn 
ipoġġu  xi  affarijiet  li  icunu  iridu  iżom- 
mubom  fis-sħana;  macna  gbal  ktugħ 
(ħtigħ)  tas-snien  ta  li'mxat;  buttun 
ta  rota ;  għafrit,  fatat,  ruħ  ;  ċaccar, 
raħli;  bniedem  rozz. 

HoBBADEHOY—  ġuvnott  H  wasal 
biex  isir  jew  icun   magħdud   b'ragel. 

HOBBEDEĦOYLSH   —    ġuvnott,    tfaj- 

jel,  li  wasal  biex  jilħak  raġel,  li  icun 
wasal  biex  jidħol  fiż-żmien  tar-rġulia. 
HOBBISON — xetticismu  jew  mate- 
rialismu  ( it-tagħlim  jew  id-dutrina  ) 
ta  Ilobbes. 

HoBBiST— wiebed  mis-segwaci  (li 
jemmen  u  jokgħod)  għat  tagħlim  ta 
Jlobbes. 

HoBBLE— izzappap,  timxi  zopp,  tof- 


roc,  torbot  is-sakajn  biex  ma  ihallix 
min  jimxi ;  ixxecchel ;  tisrom,  tħaw- 
wad,  tħabbel  il  mohħ ;  zuppiar,  mixi 
mferċaħ ;  srim  il  moħħ,  diiKcultà,  sar- 
ma  tal  moħh  ;  l  saw  her  walkina^  she 
hobUles  80  much^  rajtha  timxi,  cherom 
izzappap;  they  had  to  lobble  the  ox 
first,  chellhom  ixeccluh  il  għendus, 
lewwel. 

HOBBLEDEUOY— ara  hobbadehoy. 

HoBBLER^min  jimxi  zopp;  min 
jimxi  izappap  ;  min  jircheb  (  suldat 
tal  cavlarija  )  mezzu  cavallu  ;  roin 
iżomm  (suldat  tal  oavlaria^  mezzu 
cavallu,  żiemel,  għarrchib. 

HOBBLESIIOW— storbiu,  frattaria. 

HoBBLiNG  —  mixi  zopp;  xeoohil 
(rbit  tas-sakajn  biex  ma  tħallix  anni- 
mal  etc.  jimxi). 

HoBBY  —  żiemel,  mezzu  cavallu  ; 
tuttu,  jew  żiemel  tal  għuda  gbal-lo- 
għob  tat-tfal ;  isem  ta  għasfur,  il  bies 
uecond;  gibda,  namur  gbal  xi  ħaġa  ; 
stupidu,  haġa  belgħa,  balalu;  we  saw  a 
hobby  eoaring  on  high^  rajna  bies  jittaj- 
jar  lil  għoli;  mounted  on  a  white  hobby, 
he  rode  from  rank  to  rank  (B^ker,  Ed- 
ward  III)^  riecheb  fuk  żiemel  abjad 
beda  jiggerra  (imur)  mil  filliera  tas- 
suldati  għal  l-oħra ;  /  bought  a  nice 
hobbyformy  little  son^  xtrajt  żiemel 
tal  ghuda  gustus  għal  ibni  ii-żgħir 
(biex  jilgħab  bihj  ;  every  one  has  his 
hobby^  culħadd  għandu  xi  narour 
(jew  għandu  xi  namur  għal  xi  ħa- 
ġa j ;  travelling  is  mi/  hobby^  il  viaj[- 
ġar  (is-safar)  huu  m-namur  tieghi ; 
to  ride  a  hobby  to  death^  tintilef  gbal 
collox  (tgħama  għal  collox)  fuk  xi 
namur  (jew  gibda  ta  xi  haġa) ;  you 
bobby^  huld  your  tongue  !  siochet  il  si- 
nec  (iscotj  ja  stupidu  (  ħaġa  belgħa  li 
int). 

HoBBY-HORSE  —  żiemel  tal  għuda 
(tuttu)  ghal-Iogħob  tat-tfal,  lasta  bic- 
ċa  għuda  etc,  li  it-tfal  żgbar  jilgħabu 
biha  għalihom  rekbin  fuk  iż-żiQmel ; 
balalu,  ħaġa  bolgha,  stupidu;  bniedem 
ferferrixu  ;  /  have  studied  eight  or  nine 
woi  ds  to  speak  to  you^  whieh  tliese  hobby 
horses  must  not  hear  (  Sbakespear, 
Much  ado  about  nothing)^  studiajt  (  Ie< 
stejt)  xi  tmienia  jew  disgħa  cbelmiet 


Digitized  by 


Google 


m 


-(}7^- 


HoH 


ii  nghejdlecy  u  li  raa  irridx  li  dawn  il 
ħafna  boloħ  etc,  (jisimgħu). 
HOBBTHORSIOAL  -  eccentricu,stramb. 

HoBQOBLlN  —  fatat,  ħaresi  babaw 
icreħ. 

Hqbit — xorta  ta  canun  kasir  żgħir. 

HOBLIKE  —  bħal,  jew  ta,  ċaccar, 
bniedem  goff  jew  rozz,  ta  raħli. 

HoBLOB— palcinellay  buffun,  fcir- 
clu  etc. 

HoBNAiL  —  musmar  tan-nagħla , 
Cgħan-nagħal)  taż-żwiemel ;  buffun, 
bniedem  R  idaħhac  in-nies  bih,  pulci- 
nella;  ċaccar,  bniedem  rahli,  rozz ; 
tirfes  biż-żarbun  collu  msiemer. 

HOBNAILED  —  mgħammar  (  msam- 
mar)  bi  msiemer  bħal  dawc  tan- 
ngħula  taż-żwiemel. 

HOBNOB— jew  iva  jew  Ife;  tixrob 
jew  li,  tieħu  ai*og  jew  Ik;  cbif  gie  gie, 
addoċċ)*  chif  nabat  lakat ;  tixrob  ma 
xi  ħadd ;  tistieden  wieħed  għax-xorb 
jew  biex  jixrob  {groa  etc.)  miegħec. 

HOBOY— ara  haniboy. 

Hobson's  choice  — jew  dic  (dac) 
jew  xejn,  jew  tieħu  il  ha^a  li  wieħed 
irid  jatic  jew  incbella  xejn. 

HOCK— garretta;  il  bicċa  taMaham 
jow  tar-rigel  bejn  rcoppa  u  *1  pustur, 
jew  il  għaksa  ta  fuk  id-difer  ta  anni- 
mal ;  xorta  ta  mbid  msejjaħ  taT'Renv; 
ixxeccbei  mil  ġarretta  (bakra,  żiemel, 
etc.  ) 

HoOKDAr— ittlieta  ta  wara  (Hadd) 
il  Ghejd  (hecc  msejħa  riugbilterra, 
meta  rdin  il  ġurnata  in-uies,  I-Inglisi, 
joħorġu  fil  campanja  u  imorru  xaiata, 
għaliex  igħe^du  li  f  din  il  gurnata 
chien  li  I-Inglisi  rebħu  id-Danisi). 

HOACKEY— logħba  bil  ballun  Cbħal 
/oot'ball)  iżda  minn  f  loc  bis-sakajn  il 
ballun  jiutafa  ghal  goal  bil  bsaten  ; 
festa,  xalata,  li  jagħmlu  I-Inglisi  etc. 
żmien  il  hsad. 

HoCKiiERB— isem  ta  ħaxixa,  il  mal- 
vajew  ħubbcjxa. 

HoCKLE — ixxecchel  takta  bioċa  mil 
ġarretta  (minn  siek  annimal);  taħsad 
(il  kasbija). 

HoCKMONDAY  —  lewwel  ( ^urnata 
tat-^  tnejn  li  jigi  wara  Hadd  il  Gdid, 
il  għàda  ta  Uadd  il  Qdid. 


HOCKTIDE  —  1-ewweI  tlieta  li  tigi 
gew  taħbat;  wara  Hadd  il  Qdid. 

Hocus— fhopustur,  wiehed  li  ikar- 
rakjewjidħac  bin-nies;  xorb  mhaU 
lat  b'xi  ħa^a  (melħ  jew  xi  medicina 
etc.)  biex  issaccar  Iil  xi  ħadd ;  tħallat 
xorb  b*melħ  etc.  biex  tistordi  lill  min 
tatiħ  jixorbu. 

Hoous  POCUs  —  saħbàr  ;  wieħed  li 
jilghab  jew  jagħmel  il  bussolotti ;  im- 
pustur;  tkaiTak  bin-nies,  turi  ħaġa 
b'oħra,  timpustura ;  t/ie  gi/t  o/  hocus 
pocussing  and  o/  disguising  malter9  is 
surprising^  (L'fistrailKe),  id-don  (is- 
setgħa  etc.  j  It  ghandhom  li  ikarku 
bin-nies  u  li  juri  ħwejjeġ  b'oħi*a  ħia 
tassew  ħaġa  tal  għageb. 

HoD  —  barlnil  tat-tajn  tal  bennejja; 
xcora  etc.  għal  fuk  li  spallejn  il  ġar- 
riera  tal  (jew  dawc  It  iġorru  fuk  spal- 
lejhom  il)  gebel ;  caxxa  għal  faham  ; 
ittemtem,  tlaklak  fil  cliem  ;  takbes 
Ctitla  u  tin^«el)  meta  tcun  miexi  rie- 
cheb  fuk  iż-żiemel. 

HODDBN  — ordinariu,  rusticu.    ' 

HODDEN  — drapp  tas-suf  (abjad). 

HoDDiNO  — tkabbis  (bħal  meta  tcuu 
miexi  riecheb  fuk  iż-żiemel). 

HoDDLE— izzappap,  timxi  izzappap. 

HODDY— ċawla,  ċawluu  ;  b'moid  li 
jati  piacir  jew  piaoevoli. 

IIODDY-DOD  -^bebbuxa. 

HoDDY-DODDY  —  biedem  mherwel 
jew  maħbul,  miġnen  ;  my  master  is  not 
a  hodily  doddy  like  yours  (Swift),  li 
mgħallem  liegħi  m'nux  xi  bniedem 
maħbul  (miġuen  etc.)  bħal  li  mgħal- 
lem  tieghec. 

HODGB  —  xriec,  lavrant  jew  ħad- 
diem  f-razzett  Cma  bid^i)  raħħàl,  ra* 
gel  tar-rahal. 

HoDOEPODGE  —  cawlata  ;  taħbita ; 
taħlita  ta  artijiet  (raba,  għelieki). 

HODIERN      )  ^'  ġurnata  ;  tal-Ium ; 

_  >-  taż-żmien  It  aħna  fiħ; 

IIodiernalJ  tadaż.żmien. 

HoDJA — professur  (surmast)  fi  scola 
8econdaria|fit-Turchia,  jew  tat-Toroc. 

IIoDMAN — manwiel,  lavrant  li  inew- 
wel  il  barmil  tat-tajn  lil  bennej. 

Hodmandod— bebbuxa  (bil  koxra). 

Hodooiuph— (fil  matematica)  linja 
curva  iqvontata  jew  usata  l-ewwe| 


Digitized  by 


Google 


floi) 


—  676  — 


m 


darba  minn  Sir  W.  Jlamilton  biex 
turi  it-teoria  tal  forzi  centrali. 

HoDOMBTER— strument  biex  tara  it- 
tul  tat-triek  li  ~tcun  mxejt  (  chemm 
bogħod  jew  mili  teun  għamilt  jew 
mxejt). 

HoB— mgħażka  zgħira  jew  lexxuna 
għax-xogħol  (naku)  tar-raba;  biċċa 
|;ħodda  għad-dentisti  jew  dawo  li 
jakalgħu  id-dras  etc. ;  xorta  ta  chelb 
il  baħar  jew  mazzola  (ħuta)  itticcbiat; 
tnakkax  bil-lexxuna  il  wiċċ  tal  għe- 
lieki  (dwar  ix-xtieli  etc.  bħal  chem- 
mun,  xtieli  tal  basal  etc. j 

HoB  CAKB— ftira  tat-tkiek  tal  kamħ- 
in*um. 

HoBiNa— tnakkixy  tnakkija  tal  uċuħ 
tar-raba  b'  lexxuua  jew  mghażka 
żgħira. 

HoFUL  7  attent,  biezel  jew  ħabrie- 

HoFULL)  chi  għax-xoghol ;  over  ho- 
/ul  of  this  doings  and  behavionr^  (  8ta- 
pleton),  dejjem  attent  (  ħalriechi  ; 
għal  dac  li  ghandu  jaghmel  u  għal 
chif  ghandu  igib  ruħu. 

Hoo^każkuży  ħanzir;  ngħa^a  (ħa- 
rufa)  ta  sena  jew  li  tcun  ghadha  ma 
hi  mġiżża  katt ;  ghendus  ta  sena ; 
ħ^nżir  (bniedem)  żakkiek ;  broxc  jew 
xcupa  ta  abbord  li  joborxu  żakk  il 
bastimeut  (minn  taħt)  mil  ħaxix  biha; 
(fil  maoni  tal  għamil  tal  carti),  bħal 
martel  jew  lasta  li  tħawwad  dejjem 
dic  il  ghagina  ("ta  ċraret  mishuka)  li 
minnha  issiril  carta;  takta  ix-xaghar 
kasir;  iġġor  ftieħu  jew  tarfa)  fuk  id- 
dahar. 

Hoo-OHAiN^catina  ta  bastiment  Yli 
tgħaddi  mil  poppa  għal  prua  biex  iż- 
żomm  il  bastimentii  ma  ivariax. 

Hoo-FisH— xorta  ta  ħuta,  il  ħanżir. 

Hoa-MANB— xaghar  ta  fuk  għonk 
iż-żiemel  maktugħ  kasir,  li  iżomm 
wiekaf  jew  il  fuk  (bħal  lanżit  ta  fuk 
daħar  każkuż). 

Hoa-MANBD  —  żiemel  bix-xagħar  ta 
fuk  għonku  maktugħ  kasir. 

Hoo-NOSB — bi  mnieħer  f  li  għandu 
mnieħor  jew  gheddum  )  bħal  tal  kuż- 
knż. 

Hoa  PBN— mandra  tal  kiiekeż  (po^t 
feja  iżommu  il  kssiekei^. 


Ħoa-RiNa— bħal  sarima  għal  ghed- 
duni  il  każkuż. 

Hoo  RUBBBR — bniedem  vili,  pastas 
chemm  jista  icun. 

Hoa-SKiN— gild  (iccunzat)  tal  każ* 
kuż. 

Hoo's  BAOK— għolia  (muntanja  żġħi- 
ra)  li  gejja  bħal  dahar  każkuż. 

Hoa's  LARD  —  xaham  tal  ħanżir 
mdewweb. 

HoaANNiTB— isem  (  xorta  ta  )  mi- 
neral. 

HooooTB— mandra  (loo  fejn  iżom- 
mu  il  ħnieżer^. 

ĦoaoBD — milwi  fmgħawweġ  jew  li 
gej)  bħal  dahar  il  każkuż. 

HoaoBR— peduna  blà  siek  li  jilbsu 
dawo  li  jaħdmu  iil  minieri  tal  faħam. 

HoaoER  PUMP  -  xorta  ta  pompa  It 
jusaw  (tahdem;  fil  minieri  tal  faħam. 

HoaoBREL— ngħajġa  (ħaruAi)  tat- 
tieni  sena. 

HoaaERT— post  fejn  iżommu  il  kzie- 
keż  ;'  ħafna  k/jekeż»  ħnieżer;  ħneżrijay 
ħneżrijet. 

HoaoBT— ngħaġa  ta  sentejn  ;  kax- 
kuż  ta  sentejn  ;  felu  ta  sentejn. 

HooaiN— ċagħk  mgharbel  rkiekjew 
fin. 

HooaisH— ta  ħanżir  jew  ka^«kuż;  ta 
wieħed  gulus ;  gulus,  żakkiek,  li 
jaghmel  għal  żukku. 

iioaaiBĦLY — bħal  ka^.kuż. 

HoaoisHNBSS —ħnczrija. 

HoaoisM  —  hneżrija  fl-ichel,  gula, 
ichel  actur  milli  tasa  żakkec. 

HooH— għolia,  muntanja  żgħira. 

HooHBRD— ragħaj  il  ħnieżer. 

HooLiN  — kużkuż  żgħir,  ferh  ta  każ- 
kuż. 

HooLousB — duda,  igħedula  il  mtV/i- 
pedi, 

HooMANAY  —  I-aħħar  jum  tas-sena; 
rigal  li  jatu,  jew  xalata  fpranzu  etc.) 
li  jagħmlu  tl-aħħar  tas-sena  li  Scoc- 
cisi. 

HooMBAT-laħam  tal  każkuż  (tal 
ħan^Jr)  isem  ta  ħaxixa. 

HooPRN — gorboġ,  mandra  tal  (loc 
gbal^  ħ'/Jekeż. 

HoosHBAD — chejl  tal  imbid  etc,  li 
jasa  (ħh)  63  gallun  Ctal  chejl  tal  im- 
bid)  jew  iuchejla  52^  galluu  impe* 


Digitized  by 


Google 


tiOG 


-  677  - 


liot 


rial ;  hogshead^  Cfl-Araerica)  bittija  li  ' 
ttfsa  roinn   mija   sa  mija   u   erbghin 
galluu  ;  bittija  cbira  tal  imbit. 

HoaBiiBARiNG  — ħafna  għageb  għal 
xcjn  ;   duħħan  bla  xiwa. 

Hoo  8TBBB— każkuż  salvaġġ  ta  tliet 
snin. 

IloGSTY— gorboġ,  mandra  tal  (loc 
ghal)  kżiekeż. 

HoGWASH— il  fdal,  il  cnis  etc.,  ta 
cbcina  li  jatu  lill  kżiekeż. 

HoGWBBD — isem  ta  ħaxixa. 

HoHONi— koxra  tal  gewż  tal  India 
li  fil  g^iCJjer  tal  Paciticu  in-nies  jis- 
servew  biha  bħal  barmil  etc.  għal 
I-ilma. 

HoiDBN— tifla  raħlija,  ċaccara  ;  tifla 
sfrenata,  mal  educata,  ta  mgiba  ħa- 
żina ;  bniedem  ċaccar,  gofT,  rozz. 

HoiDBNisu— gofl',  ta  mgiba  goflVi, 
pastas  fli  mgiba  tiegħu. 

HoiST-ittalla,  tarfa,  tisa  il  fuk; 
titligb,  rfigħ ;  isar ;  il  choli  ta  ban- 
diera;  il  post  sa  fejn  (il  wisa  sa  fejn) 
tista  tisa  jew  ittalla  pinnur  jew  kala; 
triccheb  fuk  id-dahar  biex  tatt  cavall 
jew  is  swat  b'nerf  fuk  tint  xi  ħadd  ; 
to  hoisi  t/ie  saiU,  tarma  ittalla  (tiftaħ) 
il  kluh  (għassafar);  io  hoist  up  ilie 
price,  tgħalli  il  prezz. 

HoiSTiNG— isàr,  titligħ. 

H018TING-CRAB  —  cricc,  grabia  etc. 
għarrfigħ  jew  biex  itellghu  biha 
ħwejjeġ  tkal, 

HoiSTiNG — macna,  grua  bil  cricc  (li 
iddur  bli  mradd). 

HoiTY-ToiTY— storbjus,  bil  frattaria: 
ftit  bil  katra  jew  xurban ;  ftit  biha 
(fis-sacra). 

HoLCUS-isem  ta  ħaxix. 

HoLD  —  iżżomm,  takbad,  taħfen  ; 
icolloc  tibka  ;  tagħmel  jeħor  ;  tagħ- 
incl  mħatra  ;  tagnmel ;  tasa  ;  tħares 
festa;  ixżomm  tajjeb;  taħseb  ;  żamma, 
kbid,  ħfin;  stiva  ta  bastiment;  borġ, 
torri ;  moħba  (post  fejn  jistaħbew  jew 
jirtiraw  l-annimalisalvaġġi;  ricoveru, 
port,  post  fejn  wioħed  jischenn;  hold 
him  fnst,  żommu  tajjeb ;  hold  here,  ak- 
bad  hawn  ;  /  can't  hold  the  handle  in 
my  hands^  ina  nistax  nahfen  il  mancu 
f  idejja  ;  she  held  her  chamber,  chellha 
tibka  fcamritba;  J  holdyou  apenny^ 


(Sliakeftpear,  Taming  ofthe  SfirewJ, 
nagħmel  mħatra  ta  sold  ;  tce  shall  be 
/louting  tce  cannot  Iiold,  CHhakespear, 
As  yoH  like  itj,  inounu  nidħcu  bihom, 
ma  nistgħux  nagħmlu  jeħor ;  he  held 
a  feast  in  his  house,  ghamel  festa  fid-' 
dar  tiegħu  ;  thisjug  does  not  ho/d  more< 
than  onepini  ofbeer^  dan  il  bukar  ma 
jasax  actar  min-nofs  birra ;  /  am  aU 
ways  very  pariicular  to  holdUie  Sundayy 
jena  dejjein  nokghod  attent  ferm  li 
nħares  (il  ġurnata  ta)  il  Hadd;  our 
forces  by  land  have  nobly  held^  (dliake- 
spear,  AntJiony  and  Cleopatra/,  it- 
truppi  tagħna  mill-art  żammew  sħiħ; 
iliese  are  ihe  ihoughts  theu  held^  dawn 
huma  il  ħsebijiet  li  chellhom  f  rashom 
(li  ħasbu) ;  hold  your  tongue,  sicchet 
Isicnec  ;  holdl  jekaf  f  jekfu  )  żomm 
hawn  !  io  hold  a  candle  to  ilie  devit, 
taghmel  il  ħsieb  (jew  frasecjli  tagħ- 
mel  xi  ħsara  jew  xi  ħaġa  ħażina  ;  io' 
hold  a  candle  to  any  one^  isservi  ta 
xemgha  (tcompli  jew  tgħin  lil  xi  ħadd 
f  xi  ħaġa);  io  hold  jorih,  tipproponi, 
tofl*ri;  titchellem  fil  pubblicu  barra 
jew  kuddiem  in-nies;  theconjuror  held 
forih  in  ihe  market  place,  is-saħħàr 
(dac  li  chien  jilghab  eto.)  tchellem* 
fil  pubblicu  fis-suk;'to  hold  in^  iż- 
żomm,  trażż.an;  iż/omm  bosta  tirati 
wara  xulxin  fil  logħob  tal  carti  (bhal- 
logħob  tad-rfo,  baccarat  etc  );  the  duke 
playing  at  hazard^  held  in  a  great  many 
hands'iageiher,  rSwlffj,id-Duca,  meta 
chien  jilghab  zamm  ħafna  tirati  wara 
xulxin ;  hold  off,  htojim  boghod  ;  hold 
off  your  handsy  (SlmkespBar,  Ilamlet)^ 
żomm  idejc  lura  (bogħod  minni) ;  to 
liold  on^  iżżomm,  tcompli,  tibka  sejjer 
(b'nota  waħda  fil  musica);  ilie  irade-, 
held  on  for  many  years  after^  il  cum- 
merċ  baka  sejjer  għal  bosta  snin  wa- 
ra  ;  hold  on,  żomm  idec,  stenna  ftit, 
jekaf!  ioholdout^  toffri,  tati,  issofri, 
tilka  ;  Uie  King  held  out  to  Esiher  ihe 
golden  scepire^  ir-lle  offra  lill  Ester  ix- 
xettru  tad-dcheb ;  hold  out  ihis  iem* 
pesi,  (8iiak«»8pear,  King  John),  ilka. 
ghal  wiċċec  din  it-tempesta;  to  hold 
over,  tħalli  għal  darb*oħra;  Uiey  had 
io  hold  over  Uie  education  (/uestion^  chel- 
Ibom  iħallu  għal  darb'o&ra  (jippospo* 


Digitized"by 


Google 


UOL 


—  678  — 


ààt 


nn)  il  qtiistioni  tal  eduoazioDi ;  to  hold 
wiUif  iżżomro  ma  Ttieħu  il  parti  ta) ; 
part  held  with  u$  and  part  toUh  Viem^ 
biċċa  żammew  magħna  (hadu  il  parti 
tagbna)  u  biċċa  żammew  maghhom  ; 
to  hold  togeUier^  tibka  flimohien;  to  hold 
up^  ittalla,  tgħolli ;  hold  up  your  hand^ 

Sħolli  (talla)  idec ;  Jiold  up^  taghmel 
kalb,  tittama;  hold  him  up  with 
hope$j  ittamah  fżommu  bit-tama) ;  to 
hold  one*$  oxon^  iżżomm  sħiħ  il  post  (il 
posizioni);  they  occupied  the  strong 
hold^  huma  ħadu  il  fortizza  kaw  wija ; 
t/ie  place  i$  without  rail$  or  hold  and 
one  i$  ready  tofall,  il  post  minngħair 
puġġaman  (rpar)  jew  xejn  li  iżomm,  u 
wiehed  jista  jaka  malajr  ;  let  go  your 
holdf  itlak,  erħi ;  tfie  condemned  hoid,  il 
camra  f'ħabs  fejn  iżommu  il  dawo  li 
ici^nu  iccundannati  ghal  mewt;ihe  law 
ha$  yet  another  hold  on  you,  (Shake- 
spear,  Merchant  of  Venice)^  il-ligi  jew 
il  ġustizia  ghad  għandha  dritt  jeħor 
(sà;għa  oħra)  li  taħfnec  ;  on  Devone 
leafy  $hore$^  a  $heltered  hold,  in  a  soft 
elime^  (WorilAWOrtliy  Excur$ion»),  fuk 
ix*xtajtiet  bis-siġar  ta  Devon,  post 
mehennen,  fi  clima  tajjeb ;  all  Uie 
ea$k$  were  Uirown  %n  the  hohl,  il  btieti 
oollha  xeħtuhom  fli  stiva  Ctal  basti- 
ment). 

HoLD  BACK— impediment,  żamma. 

HoLOER  — min  iżomm,  jakbad,  jaħ- 
fen;  min,  dao  li,  ghandu  ;  he  i$  a  hold- 
er  of  $everal  certijicates^  għandu  bosta 
certificati ;  pen  holder  tocca  ta  pinna 
'  HoLDBR  PORTH— wiehed  li  jitchel- 
lem  fil  publicu;  oratur  tat-tużżana. 

HoLDBR  up— min  jilka  b'mazza  eto. 
meta  wiehed  icun  jirbatti  msie- 
mer  etc. 

ĦoLDFAST^  ganċ,  haġa  li  iżżomm 
jew  takbad  ( f'banc  ta  mastrudax- 
xa  etc.) 

HoLDiNO  —  kabda,  żamma  ;  choru$^ 
jew  cor,  fcanzunetta  etc.  (  fejn  cul- 
nadd.  icanta  flinichien) ;  the  holding 
eoery  man  $hall  bear  a$  loud  a$  hi$ 
$irong  $ide$  can  voUey  {  Shakespear, 
Antony  aud  CleopairaJ  ħl  coru$  ican- 
ta  u  igħajjat  culħadd  chemm  għandu 
saħħa  u  mnejn. 

PQ|jPINQOBOUND-post  tajjeb  feju 


I  il  bastimenti  jistghu  jancraw  (jixhtn 
1-ancra.) 

HoLDiNO  up  HAifyBR— martell,  floo 
incwina  biex  jilkgħu  biħ  ghar-rbattir 
(ta  msiemer  etc.) 

HoLB— tokba,  moħba;  ittakkab;  id- 
daħhal  jew  iggib  boċċa  fil  borsa  fil- 
loghob  tal  biljard  ;  /  could  not  hole  a 
hall  that  evening,  ma  stajx  indaħhal 
bilja  dic  il-lejla ;  hole^  tuguriu,  dar, 
camra  żgħira  mudlama  etc. ;  basla, 
difficultà,  taħwida;  you  have  a  hole 
in  your  pocket,  ghandec  tokba  fil  but, 
( il  but  mtakkab);  thefox  ran  to  her 
hole^  il  volpi  marret  tiġri  għal  moħba 
tagħha;  1  cant  $ee  how  they  can 
live  in  Uiat  hole,  ma  nistax  nifhem  chif 
jista  icun  li  igħixu  fdac  it-tuguriu 
(camra  żgħira  mudlama  etc.) ;  /  wa$ 
put  in  a  hole,  kegħduni  f'basla  (  ftah- 
wida);  a  hole  in  one'n  coal,  difett,  teb- 
għa  fil  carattru  ta  bniedem  ;  to  make 
a  hole^  ittakkab  ;  arm  hole^  il  ħofra  ta 
taħt  li  spalla,  lapt  (taht  l-apt) ;  the 
touch  hole  ofagun^  il  fgum  ta  oanun 
jew  xcubetta;  lurking  hole^  post  fejn 
wieħed  jistaħba,  mohba  ;  togrowfull 
of  hole$^  i\nte\a  tokob,  tittakkab  col- 
loc  ;  to  have  a  hole  to  creep  out,  icolloc 
jew  iggib  scusa. 

HoLB-ANDOORNBR  —  sigriet  moħbi, 
clandestin. 

HoLBFUL— ara  \Vliole$ome* 

HoLiuuT— isem  ta  ħuta. 

HoLiDAM  —  il  Verġni  Mkaddsa,  il 
Madonna;  $o  help  me  God  and  you 
llolidam^  bil  għajnuna  tiegħec  o  Mnlej- 
ja  u  tiegħec  ucoU  o  Yergni  Mkaddsa 
(bħala  ġurament). 

HoLiDAY  —  btala,  festa,  vacanza, 
Għid;  the  bell$  proclaimed  a  holiday^ 
il  kniepel  ħabbru  festa  \  when  wUlyour 
holiday$  commence?  meta  jibdew  il 
vacanzi  taghcom  ?  bank  holxday^  ġur- 
nata  li  fiba  il  ħwienet  collha  jagħalku 
u  ma  isirx  xogħol  u  dac  inhar  in-nieà 
actarx  imorru,  joħorġu,  fil  campanja 
etc.  jiddevertu. 

HoLioARNA— isem  (xorta)  ta  siġra  li 
ticber  fil  Bengala  (India)  u  li  minnha 
jagħmlu  xorta  ta  verniċ. 

HoLiLY—bil  kdusija,  kdusija. 

HouNBss— kdusija,  santità  (titlu  li 


Digitized  by 


Google 


BOL 


-  679  — 


SOL 


biħ  jsejħu  i\f  jew  jata  lil,  Papa)  ;  he 
pretends  to  tnuch  holiness,  jagħmilha  ta 
kaddis;  flie  llolinese  the  Pope,  Soa 
Santità,  il  Papa  ;  I  »poke  io  Uia  Holi- 
nees  himself^  tchellimt  mal  Papa  stess 

HoLiKG— tħaffir,  titkib  fl-art,  jew 
għamil  ta  bejtiet  jew  ħofor  għat-taħwil 
tal  cannamieli ;  tħaffir  fil  minieri ; 
għemiljew  tkiegħid  fil  ħofor;  titkib 
fil-lavanji  għal  li  msiemer  (meta  isak- 
kfa  bihom). 

HoLLA— ohil  fejnecl  ismahtgħaj- 
jat  ohi!  etc.  (biex  issejjaħ  jew  iġġagbal 
lil  xi  ħadd  iħares) ;  tghajjat  ferm  fil 
widnejn  ta  dac  li  icun. 

HoLLANO'-drapp,  xokka,  jew  għazel 
(hecc  msejjaħ  għaliex  minsuġ  fi*OIan- 
da  ;  insiead  of  fine  .  holland  he  might 
mourn  in  eack  cloth,  (AdillsOD)  ;  minn 
rioc  għażel  ismar  fin  għal  vistn  jista 
jilbes  ħwejjeġ  tad-drapp  tax-xchejjer. 

HoLLANDBR-wieħed  mil  I-OIanda, 
Olandis. 

HoLLANDS— xorta  ta  ġnibru  li  isir 
fl-OIanda. 

HoLLo'w—ħofra,  ħondok  ;  mħaffer ; 
bil  hofra«  fil  ħofra;  fieragħ,  baxx 
sħiħy  veru ;  falz,  karrieki ;  thaffer, 
tmejjel ;  lie  loaudered  aboni  all  the  hoU 
low8  and  valUye  Uiereahout^'  iggerra 
mal  ħofor  u  *I  widien  ta  mad-dwar ; 
thia  18  a  hollow  reed^  din  kasba  mħaf- 
fra  fiergba  jew  vojta ;  hollow  eyee^  gbaj- 
liejn  fil  ħofra ;  that  wae  a  hoUow  defeai, 
dic  chienet  xebgħa  vera  jew  sniħa 
(għal  collox  jew  għal  darba) ;  /  ratlier 
wish  you  foes  than  hoUow  friends  (Sha- 
kespem',  Henry  VI),  actar  irrid  lilcom 
għedewwa  minnħbieb  foloz  (karrieka); 
your  iask  is  to  hollow  all  t/iese  beams, 
xogbloc  (cull  ma  għandec  tagħmelj 
hua  li  tħaffer  dawn  it-travi  collha; 
holloto  your  body  more,  Sir,  i/ius,  now 
yoUf  siand  fasi  on  your  lefi  leg^  ^Bea 
Jonson,  Every  man  in  his  humour)^ 
mejjel  gismec  ftmexi'el)  hecc,  Sinjur, 
issa  okgbod  sod  (jekaf^  fuk  siekec  ix- 
xellughga. 

HoLLow-ADZH  —  lexxuna,  bħal  sic- 
china  gejja  fit-tond,  tal  buttara,  għaċ- 
ċanfrin  tad-dugb  minn  gewwa  (fbit- 
tija). 

HoiiLOw  DRiFT  —  biċċa  għodda  ta 


dawc  li  jagħmlu  il  j^ogdifoghijet,  biex 
jimlew  is-suffarelli  ta  I-ajru. 

HoLLow  RDOB— bix-xifer  mbaffer. 

UoLLow  EDas  FiLB— xorta  ta  lima 
għas-sann  tas-snien  tal  munxàr. 

HoLLow  BYBD  — b'ghajnejh  fil  bofra. 

HoLLow  HEARTBD — falz,  karriek|  li 
juric  ħaġa  b'oħra. 

HoLLow  NBWBL  —  il  ħofra,  canal, 
tromba  etc ,  li  tidher  minn  fuk  għal 
isfel  etc.  ftarag  li  gej  garagor. 

HoLLow  PUNCH— dic  it-tnalja  ta  K 
scrapan  li  biha  itakkbu  il  gild  O'aġħ- 
mlu  ittokob  fżarbun)  għal  kfieli.   , 

HoLLow  souNDiNG— li  idamdam. 

HoLLow  SQUARB— quadrat  ta  suldati; 
erba  fillieri  suldati  li  keghdin  bħal 
hecc  D. 

HoLLow  WALL  —  ħajt  doppiu  itda 
m*htix  mimli  fin-nofs,  biex  itomm  it- 
temperatura  xorta  waħda  gewwa  fii 
cmamar  u  biex  ma  jssirx  umdità. 

UoLLOw  WARB— czazen,  borom,  u  af* 
farijet  oħra  għat-tisjir  etc.  (tal  chcina). 

HoLLows  AND  R0UND8— ċwani  nofs 
tond  u  mgħawgin  etc.  għal  gwarhiċi.  . 

UOLLOWINO  AND   BAOKING   MAOHINB  — 

macna  (  għodda  )  tal  buttar  għat- 
tghawiġ  jew  liwi  tad-dugħ  biex  ji^- 
dmuh  fi  bramel  etc. 

HoLLowiNa  KNiFB  —  sicchiua,  bħai 
bokxiex,  tal  buttara,  biex  ilakkxu  id- 
dugħ  fit-tond  minn  gewwa  barmil  etc. 

ĦoLLOWLY— bil  bofor;  falsaiħent. 

HoLLowNBSS— tħafiir,  kerk,  falzità, 
wiri  ta  ħaġa  b*c)bra ;  complament ;  the 
hollowness  of  tlie  defeat^  il  cumpjament 
tax-xebgħa  (telfa). 

Hjlly  —  holli :  isem  ta  siffra  bii 
werak  dejjem  iħaddar  ubix-xewk(inig- 
ghes)  li  tagħmel  iibec  (cocci)  ħomor, 
I-Inglisi  i^.ejnu  biha  il  cnejjes  etc.  fil 
Milied  (Ilex   AquifolxumJ^ 

HoLLY  OAK— balluta,  siġra. 

HoLLY  HooK— il  bastun  ta  San  Giu- 
sepp  (pianta)  igħedulha  ucoll  Altea. 

HoLM— gzira  żgħira  actarx  f*nof8  ta 
xmara ;  balluta  (siġra). 

HoLMiA^is-sadid  tal  Ilolmium  (ara). 

HoLMiTB— iBem  ta  mineral. 

HoLMiuM— xorta  mineral. 

HoLooAusT— olocausty  vittima  għal 


Digitized  by 


Google 


HOL 


—  680  — 


HOL 


offerta  (tas-sacrificiuj;  vittima  sacrifi- 
cata  fuk  altar. 

HoLOGRAPH  —  testDient,  att,  docu- 
xnent  etc.  mictub  coUu  minn  idejn  dac 
li  jagħmlu  stesa  ;  chitba  ta  xi  docu- 
ment  etc.imictuba  minn  idejn  dac  li 
jagħmlu  stess. 

HoLOHBTADpLAT-^xorta  ta  insetti  li 
minn  meta  isiru  sa  chemm  jaslu  jew 
jilħku  fli  stat  tagħhom  eewwa  ibiddlu 
jew  ighaddu  minn  ħafna  tibdil,  bħal 
dud  ta  xi  ħaxiz,  li  lewwel  icnn  dudu, 
imbagħd  jsir  bajda,  imbagbd  jofkos  u 
jobroġ  farfett). 

.  HoLOMBTRB  —  strumcnt  għal    cull 
xorta  ta  kesien. 

HoLOPHAMBRous— meta  l-insett  Cdu- 
da)  jispiċċa  mit-tibdil  tiegħu  u  jasal 
fdac  Ji  għandu  isir  (farfett  etc.) 

HoLOPHOTAL— -1-armar  fil  fanali  tal 
port  u  tax-xtajtiet  ta  fuk  il  baħar  biex 
id-dawl  coUu  jinġabar  u  juri  minn 
għajr  ma  jintilef  xejn. 

HoLOBBRioBOUs— bħal  harir,  pianti 
bil  werak  etc,  rotob  ilekku  etc,  li  don- 
nom  harir. 

HoLSTBR— borsa  tal  gild  mas-sarġ 
biex  ikeghdn  fiha  il  pistoli ;  borsa  tal 
gild  għal  pistola  f  sarġ  ta  żiemel. 

ĦoLSTERBD—  H  fiħ  il  (  armat  bil ) 
Ilohier  (ara). 

HoLT— bosc;  art,  post  bia-siġar. 

HoLY  —  mkaddes,  mbierec ;  tajjeb, 
kaddis  ;  Iloly  men  at  iheir  dead  liave 
good  inspiraiiona,  in-nies  tajba,  icollom 
ispirazioniet  tajba  (  sbieħ  )  wakt  il 
mewt  tagħhom ;  toe  come  to  pray  in 
t/ii8  Holy  place,  ahna  nigu  nitolbu 
(nagħmlu  1-orazioni)  f  dan  il-loc  mkad- 
des;  IJoly  ^oaier,  Ilma  mbierec;  (he 
Iloly  writ,  li  Scrittura  mkaddsa ;  the 
Iloly  Ghosty  li  Spirtu  Santu  ;  Mary,  is 
God'a  Iloly  Moiher^  Mariahia  li  mkad- 
dsa  Omm  Alla. 

HoLY  ALB  —  fosta  tal  campanja 
(fl-Inghilterra). 

HoLY  ALLiANOB— alleanza,  ftehima 
jew  għakda  li  saret  bejn  l-Imperaturi 
tar-Russia    u    tal    Àustria  flimchien 


mar-Re  tal  Prussia,  fis-26  ta  Settem- 
bru  1816. 

HoLY  coAT— il-libsa,  biċċa  wahda, 
bla  ħjata  li  chellhu  fuku  Sidna  Gesii 
meta  kabduh  għal  passioni ;  u  li  meta 
neżżgħuh  biex  isalbuh  is  suldati  gha- 
mlu  ix-xorti  biex  jaraw  min  jeħodha. 

HoLY  Cross— is-Salib  Imkaddes. 

HoLY  oRoss  DAY — il  Fcsta  tal  esalta- 
zioni  tas-Salib. 

HoLY  Family  —  is-Sacra  Familja 
(San  Giusepp,  il  Madonna,  u  'I  Bam- 
bin ;  Santa  Elisabetta,  Sant*Ànna  u 
San  Ġwann). 

HoLY  Fathbr— chif  I-Inglisi  isejħa 
lill  Papa  (f  loc  Saucte  Puier). 

HoLY  FiRB  —  in-nar  li  ikabdu  fil 
cnisia  f  Sibt  il  Għejd  fil  għodu. 

HoLY  Ghost  jew  Holy  Spirit  —  li 
Spirtu  Santu. 

HoLY  HERB— ħaxixa,  il  Verlena  offi,- 
cinalia, 

HoLY  LAND— il  Palestina,  it-Terra 
Santa. 

lIoLYOFPicB— l-InquisizioniO-inghi- 
sizion). 

HoLY  OF  HoLiBS  —  iB'Sancta  San- 
ctornm  jew  dac  il-Ioc  fit-tempiu  tal 
Lhud  li  ħadd  ma  chien  jista  jidħol  fih 
hlief  is-Sommu  Sacerdot,  u  dana  biss 
darba  fis-sena. 

HoLY  ONB— Alla  I-Imbierec. 

HoLY  ORDBRS— ordni  sacri. 

IIoLY  PLACBs  -  il  Loehi  Santi  ("tal 
Palestina,  il  lochijiet  mnejn  għadda  u 
fejn  chien  Sidna  Gesu  sa  chemm  ħa  il 
passioni  u  miet.) 

HoLY  RoMAN  Empirb  -  dac  I-Impera 
Tedesc  (tal  Germania)  li  chien  beda  fi 
żmien  1-ImperaturOtbo  I,fis-sena  962. 

HoLY  ROOD— Salib,  Crucifiss. 

HoLY  RooD  DAY—il  fcsta  tal  Esalta- 
zioni  tas-Salib. 

HoLY  saturday— sibt  il  Għejd. 

HoLY  SBAT— is-Santa  Sede,  il  papat, 
irrenju  jew  is-saltna  tal  Papa. 

HoLY-STONB— gebla  tal  mola  actarx 
ftit  ratba,  li  jusaw  abbord  biex  jo- 
għorku  il  cverta  biha,  floc  broxc; 
togħroc  bil  gebla  holy  tttone. 

HoLY  Thursday  — -Ilamis  ix-Xirca ; 
(fil  cnisia  tal  protestanti,  nhar  Ijapaif. 

HoLY  WATBR  —  Ilma  mbierec ;  holy 


Digitized  by 


Google 


SOti 


-681  - 


BOM 


^eater  iioup^  holy  water  Btoek^'  holy  wa* 
ier  etone  jew  holy  water  vat,  ħawt  tal 
ilma  mbiereo  ;  hàly  water  ^prinkler^ 
àsperges  (  dac  li  iroxxu  1-ilma  mbierec 
bih.) 

HoLY  wBBK^il  Gimgħail  Obira*  jew 
1-i^ħar  wahda  tar-Bandan;  minn  Hadd 
il  Palm  sa  sibt  il  Oħejd. 

HoLY  wRiT  —is-Sacra  Scrittara. 

HoMAOB  — kima ;  to  do^  jew  to  pay 
homage^  tati  kima. 

HoMAOB  —  tati  kima ;  to  her  areat 
Neptune  honiaged  allhis  etreame^  lil  cbir 
Nettnno  tagħha  taw  kima  iz-xmajjar 
collha,  (Cowley). 

HoMAQBABLB^li  jati  kima,  li  obli- 
gat  jati  kima;  he  ishomageable  to  none 
there^  ha  m*ha  obligat  jati  kima  lil 
Itadd  hemm. 

HoMAGBB— vassallysaddita,  wieħed  li 
ha  obligat  jati  kima  (jobdi  a  jirrispet- 
ta)  isSinjur  jew  il  Cap  tiegħu. 

HoMALANTHUs  —  xorta  ta  ħaxix  li 
jaghmel  il  fjuri  bojjod  mir-razssa  tat- 
tengħud. 

HoMABus-^xorta  ta  awwist. 

HoHB— dar,  pajjis  jew  l-art  li  fih 
titwiled,  jew  mmn  fejn  tcun  mnissel ; 
il  patria  ;  il  kabar  ;  Is:itut  (tal  carità 
eto.) ;  tal  pajjs  ;  tal  post ;  looali 
(m'hux  esteru,  ta  barra,  jew  ta  pajjisi 
oħra^;  bid-dimis,  sewwa  sew;  sa  1-aħ- 
har,  oollu;  collu  chemm  hu ;  he  is  gone 
home^  mar  id-dar ;  liow  long  liave  you 
been  away  from  Iwme  ?  chemm  ileo 
niekes  minn  pajjiseo?  England  is  your 
home^mt  mill-Inghilterra  (l-Inghilter- 
ra  hia  il  patria  tiegheo);  thi$  is  our  latest 
homei  dan  hu  il  kabar  tagħna ;  soldiers 
liome^  Istitut  fejn  jiltakgħu  is-suldati ; 
orphans  /i07;}e,i8titut  ghai-tfal  Itiema, 
orfanotrofiu  ;  they  have  to  discuss  our 
hotne  affairs  first  then  take  up  the 
foreign^  l-ewwel  għandhom  Ciridu)  id- 
disoutuCjitchelmu  fuk  eto.)  raffarijiet 
tagħna  ( ta  paijisna)  imbagħd  jeħdu 
I-affarijiet  ta  oarra  ( tal  esteru  );  to 
strike  /wme,  tolkot  sewwa,  bid-dimis, 
esatt;  1  cannot  speak  him  home^ 
(Shikespear,  Cariolanus)^  raa  nistax 
inchelmu  sewwa  (chif  irrid,  li  nfehmu 
sewwa,  rasi  u  rashu) ;  io  drive  a  nail 
Iwmef  iddaħhal  musmar   sa   gewwa 


nett,  sewwa,ooIlu  ohemm  hu;  at  home^ 
id-dar,  fil  pajjis  (f-pajjiseo)  ;  oomodo, 
għal  kalbeo,  cuntent ;  ril  be  at  Iwme^ 
ncun  id-dar ;  at  home  we  do  not  do  «q, 
pajjisna  ma  nagħmlux  heoo  ;  he  feels 
quite  at  home  tf^erei .  kiegħed -tajjeb 
ħafna  (comodu,  dara  etc.)  hemm  ;  at 
Iwme  in^  jew  with^  anything^  taf  tajjeb; 
he  is  at  home  now  with  our  places^  issa 
jafhom  tajjeb  il  postijiet  taglma  ;  she 
is  at  home  in  ihe  French  language,  tafu 
tajjeb  il  Franois  ( taf  titohellem  eto. 
tajjeb  bil  Frànois) ;  to  come  home^ 
tirtira  ( tmur  id-dar  ),  meta  tinkala 
l-ancra  minn  looha,  fir-rih  u  bil  kaw- 
wa  tal  ourrent;  to  come  home  to  a  per- 
son^  tmiss,  tolkot,  kalb  zi  ħadd ;  io 
make  one*s  se\f  at  home,  tcun  kiseo 
f  dareo  meta  tcun  fdar  ħadd  jeħor; 
make  yourself  at  home^  tisthix,  compli, 
kis  li  hawn  dareo ;  to  bring  one's  self 
homCi  ti^bor  li  ioolloo  mitiuf ;  home^ 
blow,  dakka  sewwa,  bid-dimis. 

HoMB  BomiD  —  miimum  id-dar 
(mħabba  fit-temp  eto.) 

HoHBBBED— tal  pajjis,  mwieled  fil 
pajjis. 

HoMB-DRBWBD  —  magħmul  (  misjur 
etc.)  id-dar. 

HoMB  oiBOLB — ilfamilja. 

HoMB  FELT  —  ta  gowwa,  tal  kalb, 
sigriet. 

HoHB-RULB— Autonomia,  Gvem  re- 
sponsabbli,  Ovem  f  idejn  in-nies  tal 
pajjis  magħżula  mil  poplu. 

HoHB-siOK— li  ma  jixtiekx  ħlief  li 
imur  fdaru  jew  fpajjisu;  mixtiek 
għal  pajjisu. 

HoHBLBss— bla  dar,  bla  pajjs. 

HoMBLiKB — bhad-dar.  ^ 

HoHBLiNBSS— ħlewwa,  umiltà,  mgi- 
ba  ta  wieħed  minn  tagħna ;  mgiba  ia 
wieħed  li  m*hux  cburi. 

HoHBLiNG  —  nativ,  wiehed  li  ioun 
tal  pajjis,  mwieled  fdio  l-art.;  the 
homelings  of  the  Island  of  Gozo  are 
caUed  Ġozitans  or  Maltese^  in-nies  t^ 
Ohawdex,  isejħulom  Ohawdxin  jew 
Maltin. 

HoMBLOT  —  għalka,  ġnien,  ta  ma 
dwar  dar  jew  palazz. 

HoMBLY  —  tad-dar,  minn  tagħna ; 


86 

Digitized  by 


Google 


fiOM 


-662- 


HOM 


tnliQz  oburi ;  li  la  bu  Babiħ  u  ankas 
icreh  (ħobż  u  ġobon), 

HoMB-MADB— magħmul  id-dar,  tad- 
dar. 

HoMBR — hamiem  m^hallem  li  imur 
id-dar  tiegħu  meta  icun  mitluk  mil 
bogħod. 

ĦoMBBio    >  tal  poesi  jew  chitba 

ĦoMBBiOAL)  tal  f  Hieta  Ġmeru. 

HoMBROLOGT — studiu  fuk  il  poes'i 
chitba  etc.  tal  poeta  Grieo  Omeru. 

HoMBSPBAKiNa— diretty  lijolkot^  li 
jintkal  biex  wieħed  jifbmu  sewwa, 
(cliem  ċàr  dirett  għal  zi  ħadd  biez 
jifhmu  sgur  li  hu  għalih). 

ĦoMB  BTEAD  —  id-dar  fejn  wieħed 
jokgħod  (bil  ġnien,  ġardin  etc.  tagħ- 
ha)- 

HoMB  WARD  —  lejn  id-dar,  lejn  il 
pajjis  jew  I-art  fejn  titwieled  ;  home- 
ward  bound,  bastiment  etc.  li  icun  sej- 
jer  għal  pajjsu. 

HoMioiDAL — tal  ktil ;  he  is  affecUd 
'  mth  liomicidal  mania^  għandu  manija 
(genn  biss)  għal  ktil,  (  ma  iridz  ħlief 
joktol  biss). 

HoMioiDB — omicidiu,  ktil  tan-nies 
jew  ta  bniedem  jeħor ;  kattiel ;  he  is 
an  homicidCi  dac  omicidai  kattiel  (ka- 
tel  bniedem  jeħor  ). 

HoMiFOBM — li  għandu  (ta)  ghamla 
ta  bniedem ;  fgħamla  ta  bniedem. 

HoMiLBTio     7  tal  omelia,  tal  prie- 

HoMiLBTiOAL  )  tca  jcw  prietchi. 

HoMiLBTios— is-sengħa  tal  prietchi 
(  tal  predicazioni  )  il  hila  li  wieħed 
icollu  li  jolkotil  kalb  u  ifihem  sewwa 
bil  prietchi  tie^ħu. 

HoMiLiST— min  jicteb  jew  jagħmel 
Omelji;  predicatur. 

HoMiLT— omelja  fprietca  ta  Iskof 
eto.>  prietca,  discors,  tifsir  etc.  fil 
onisia  jew  fuk  ħwejjeġ  tai  cnisia  jew 
għeżies  ;  prietca,  twiddiba  ta  missier 
(lil  ibnu  etc.);  as  I  have  heard  myfa- 
ther  deal  out  in  his  long  homilies^ 
(B^ron,  Cain\  zħin  smajt  il  missieri 
dejjem  sejjer  jipprietcali  u  i^ħejdli 
(iwiddibni)  biez  jiftaħli  ghajnejja. 

HoMiNO— mawrien  lura  lej'n  id-dar, 
meta  il  ħamiem  li  icun  mrobbi  u 
mgħallem  għal  apposta  wara  li  icun 
meħud  u  mitluk  minn  postijiet  fil 


boghod  j'arġa  imur  lura  u  isib  il  post 
tiegħu  minn  fejn  icunu  ħaduh  jew 
kegħduh. 

HoMiNT  —  għasida  tat-tkiek  tal 
kamħirrum ;  tkiek  tal  kamhirrnm 
mgħolli  (minestra,  tisjir  tat-tkiek  tal 
kamħirrum). 

ĦoMMOO  — għolia  ighira,  borġ. 

HoMO— bniedem  ;  Ti  stess. 

HoMooBNTRio —  li  għaudu  li  stess 
centru  jew  nofs. 

HoMOCBRBAL  —  ħuta  U  għauda  it- 
tebkat  ta  demba  daks  wieħed  (  ta  li 
stessdaks). 

HoMooHROMOus— li  għaudu  il  fiuri 
ta  (żocc  wiehed)  ta  li  stess  lewn. 

HoMCEo— bħal;  li  jizbeħ. 

HoMCEOMBTRT— zebħ  fil  bcejjeċ. 

HoM(EOPATHT  —  omeopatia,  il  cura 
ta  xi  mardij'et  bi  ftit  medicina  (b'dożi 
żgħar  ta  medicini)  ;  il  fehma  li  zi 
mardij'iet  ta  x*uħud  jitfej'ku  b'medici- 
ni  li  igibu  li  stess  marda  fħadd  jeħor 
li  ma  icolluz  rainn  dic  il  marda. 

HoMOOBNB— li  jakbelma,  ta  għam- 
la  wahda. 

HoMOOBNBAL   )  "  jakbel  ma,   ta  li 

..  y  stess    għamla ,    ta 

HoMooBNOus   j  għamla  waħda. 

HOMOOBNEALNBSS  > 

HoMOOBNBiTT      >  zcbh,  kbil   ma. 

HOMOOBNOUSNBSS) 

HoMOOBNB8is—it-tnissil  ( tal  pianti 
jew  tal  annimali)  ta  li  stess  zorta 
jew  razza. 

HoMOORAPH— is-sinjalar  (cliem  jew 
telegrafi*  biez  jiftiehmu  l>ejniethom 
mil  bogħod)  tal  militari  (suldati  etc.) 
b'mactur  abj'ad ;  chelma  jew  oliem 
bl-Inglis  etc.  li  jinchiteb  li  stess,  iżda 
ma  ifissirz  ħaġa  waħda,  ngħejdu  ahna 
bħal  chelma^tr,  li  bħala  aggettiv 
tfisser  ^'sabih"  u/atr  bħala  nom  tfis- 
ser  "fiera". 

HoMOioustAN  —  li  għandu  natura 
waħda,  ta  li  stess  natura. 

HoMOLoaATB— ticconferma,  tappro- 
va;  thalliy  tippermetti;  tgħejd  li  ħeoc 
icun,  twettak;  tgħaddi. 

HoMOLooATiON — twcttiky  wetkBy  ap- 
provazioni. 


Digitized  by 


Google 


ààà 


-  6^8  - 


m 


fioMoiiOĠRAPHio— H  iżomm  (li  għan- 
du  li  stess  proporzionijet,  gliad-daks 
ħxuna  eto. 

HoMOLOGUH— li  stess  or^anu  jew 
biċca  mil  gisem  li  għad  li  hia  ta  għa- 
mla  differenti  fii  annimali  isservi 
iżda  għal  li  stess  ħaġa  (ta^hmel  li 
stess  xoghol  jew  isservi  għal  li  stess 
xogħoly  bħal   liomolocfy  (ara). 

HoMOLOOY--xebħ  ta  li  stess  organi 
(bcejjeċ  tal  gisem)  fil  bniedem,  anni- 
mali  u  tjur ;  bħal  ma  ngħejdu  ahnaj. 
id-dirgħajn  tal  bniedem,  is-sakajn  ta 
kuddiem  tal  annimali  ta  erba  sakajn, 
il  gewnaħ  tat-tjur,  li  chif  igħejdu 
Darwin  u  oħrajn  huma  ta  li  stess 
għamla  jew  gejjin  mil  li  stess  nisel 
(maħrugin  xorta  wahda  mil  gisem). 

HoMOMORPHOus— ta  It  stess,  jew  li 
għandu  li  stess,  ghamla. 

HoMONTM — omonimu,  chelma  li  tin- 
kara  jew  xi  drabi  tispelliha  ucoll  li 
stess  bħal  chelma  oħra  iAda  li  ma 
tcuux  t6sser  li  stess  hata,  bħal  bcar  u 
hear — bear  stfisser  '*  iggib  **  u  bear 
tfisser    '*  ors  ". 

HOMONTMIO       l  .    I  •     • 

HoMONYMIOALr"'^'"^"^"^*- 

HoMONTMOus  — li  għandu  li  stess 
leħen  (lijinkara  xorta  waħda)  iżda 
ma  ifissirx  li  stess ;  ambigwu. 

HoMONYMY— xebħ  fil  leħen  u*I  chit- 
ba;  cliem  jew  chelmiet  iżda'  li  icollom 
tifsir  diiferenti  (li  ma  icunux  ifissru  li 
stess). 

HoMoousiAN'-ta  li  stess  sustanza, 
consustanziali,  li  għandu  li  stess  es- 
senza. 

HoMOPATHY— simpatia  (  ħass  ta  li 
stess  haġa  bħal  ma  icun  ihoss  ħadd 
jehor. ) 

HoMOPHONE— ta  li  stess  lehen,  ittri 
jew  sinjali  (chitba)  li  ^bandhom  li 
stess  leħen  ;  (chelmiet  h  jinkraw  bli 
stess  leħen)  bhal  heir  (werriet)  u  air 
(aria). 

UoMOPHONous-t^  leħen  wieħed  ( li 
stess);  chelmiet  li  jinkraw  xorta  waħ- 
da  iżda  ma  iGssrux  li  stess ;  air  u  heir 
(aria,  u  werriet)  huma  homophonous 
words. 

HomophoNy — zebħ  fil  leħen;  leħen 


fta  dakk  ta.  strument  eto. )   xorta 
waħda  jew  li  stess  ħaf^a. 
HoMOPLABMY— xebħ    cbir  ta    iewġ 

t>ianti  ħxejjex  li  ma  iouuux  iżda  ta 
i  stess  razza  jew  iamilja. 

HoMOPLASTio  —  ta  għamla  bħal ; 
magħmul  bħal. 

HoMOPTBRA— dud,  bħal  kamel  jew 
dud  tas-siġàr  etc. 

HoMOTAXiAL— bħal  (strati)  li  għan- 
dhom  li  stess  żmien,  ta  epoca  waħda; 
fossili  (li  jinsabu  fil  blat)  ta  żmien 
wieħed,  li  saru  f  epoca  waħda. 

HoMOTONOus— (maixlijiet)  li  stessi  li 
joctru,  ibiddlu  etc.  li  stess. 

HoMOTONY — bhal  motwtony  (ara). 

HoMOTYPB— ha^a  (biċċa  mil  gisem) 
li  takbel  (isservi  għal  li  stess  ħaġa) 
bhal  oħra. 

HoMUNCULUs— ragel  kasir,  nanu. 

HoN. — f  loc  IJonourable  (ara). 

HoNCKBNYA  —  iscm  ta  ħaxixa  tal 
baħar  (  burdlieka  tal  baħar  )  heco 
msejħa  minn  Ilonckeny^  Botanicu 
Tedesc. 

HoNDURAS— xorta  ta  cawba  fnjam) 
li  jigi  minn  Ilonduras  (republica  tal 
America  tan-Nofs). 

HoNB— mejlak,  ħaġra  tal  mejlak; 
dewmien,  telf  ta  żmien ;  withxfut  hone 
(Legends  of  the  Iloly  Rood^  109)  minn 
għajr  telf  tu  żmien,  bla  dewmien, 
malajr  malajr. 

HoNB  —  tmejlak  ( tgħaddi  fuk  il 
mejlak,  mus  eto.)  can  you  lione  these 
two  razors  for  me,  tista  tmejlak 
(tgħaddili  fuk  il  mojlak)  dawn  iż-żewġ 
mwies  tal-Ieħja. 

HoNB— tocrob  (tixtiek  wisk)  għal 
ħaġa ;  lamenting^  honing  iJie  opportu- 
niiy  to  see  her,  f  Barton,  Anatony  of 
melanchol^)^  ji  ngħi  u  jocrob  biex  chiecu 
jara  chif  jagħmel  li  icun  jista  jaraha. 

HoNEST  —  onest,  sewwa,  tar-ruh  ; 
he  is  a  downright  Iwnest  man^  ragel 
onest  (tar-ruħ)  chemm  jista  icun  ; 
9/1^  is  an  honest  woman^  dic  mara  tal 
galbu  fmara  ta  darhaj ;  he  is  the  only 
honest  soid  there^  ma  hemmx  hliefu 
onest  (galantom  jew  ragel  sewwa) 
hcmm  ;  jew  hu  biss  li  hu  ragel  sewwa 
(onest  tar-ruħ  j  bemm. 

HoNEST  —  tunura,  tagħmel  unur; 


Digitized  by 


Google 


m 


-684  — 


fiotf 


Sir  AmorouB/  you  have  onested  tny 
lodffing  with  your  presence,  (Ben  Jod* 
sonfSiUnt  Woman)^  Sir  Amorous,  inti 
għamilt  unur  id-dar  tieghi  bil  persuna 
tiegħeo,  (ghamitli  unur  billi  gejtni 
gewwa  dari). 

HoNBSTATB— tunura,  tagħmel  unur. 

HoNESTLY— onestament;  is-sewwa; 
bl-onestà;  to  deal  honestly^  timxi  (tagħ- 
mel  negozin  etc.)  bl-onestà  (chif  in 
hu  xierak,  sewwa,  bir-ruħ  jew  ta 
bniedem  tar-ruħ);  fedelment,  chif  in- 
ħossba  f  kalbi ;  /  tell  you  honestly  tliat 
I  don't  like  that  niany  ngħejdleo  since- 
rament  li  ma  għandix  grazia  miegħu 
lill  (ma  jogħġobnix)  dao  ir-ragel. 

HoNBSTY — onestà,  is-sewwa;  I  don't 
question  your  honesty,  jena  ma  nid- 
dubitax  mil  1-onestà  tigħec  (naf  li 
inti  ragel  jew  bniedem  sewwa) ;  ho- 
neety,  ħaġa  xierka,  xerkayConvenienza; 
ħaġa  li  tmur  jew  tizrak;  it  is  not  hone- 
Bty  in  me  to  speak  about  wliat  I  have 
keen^  (Shakespeare,  Othelh,  IVJ),  ma 
jixraklix  (ma  hix  ħato  xiorka  għalia) 
li  ngħeid  jew  nitchellem  x'rajt;  hoiws- 
iy  is  the  best  policy^  I-onestà  bia 
1-aħjar  jew  I-isbaħ  pulitca« 

HoNBY  —  għasel ;  tgħalli,  tagħmel 
ħelu;  għażisa,  ħelwa;  tal  kalb;  he  then 
entreats  his  dear  honey  to  pcrjure  her- 
self,  (Maeaalay,  History  of  England), 
imbagħad  bu  jitlob  bil  ħniena  (bil 
ħrara)  lil  għazisa  (lil  ħelwa)  ta  kalbu 
biex  tieħu  (tagħmel)  g^urament  falz. 

HoNBY  BADOBB— annimal  li  igħix 
bil  għasel. 

UoNBY  BAO— dio  il  biċċa  bħal  xcora 
fil  gisem  tan-naħla  fejn  icun  il  għa- 
sel. 

HoNEY  BBE  -  naħla. 

HoNBY  BizzARD— isem  ta  tajra  jew 
għasfur,  bħal  kird  in-naħal. 

HoNBY-coMB— xehda  għasel. 
.  HoNBYOOMB  MOTH — xorta  ta  duda, 
bħal  camla  li  tagħmel  ħsara  cbira  fix- 
xehdiet  tan-nanal,  ighedula  ucoll : 
GaUeria  cerella  jew  Galleria  alrcaria. 
'  HoNEYOOMD  RiNo  woBM  —  xorta  ta 
falza  li  titrabba  fir-ras. 

HoNBY  coMBBD  —  mtakkab,  collu 
ħofor  jew  tokob,  mittiechel  bhal 
oanna  ta  xoubetta  kadima. 


HoNBY  DBw— it-tabacc  (sticchi)  tan- 
nigret;  werak  tat-tabaco  stivat  u  ip- 
pressat  mxarrab  fil  għasel  jew  fis- 
su^u  tal  cannamieli. 

UoNBYBD— mgħassel,  bil  għasel. 

ĦoNBYDNBSS— ħlewwa. 

HoNBY  FLOWBB— il  meliantus  (il 
mamma  iejża). 

HoNBY  HARVBST— il  ġbir  tax-xehdiet 
tan-nahal  biex  jagħsru  niinnhom  il 
għasel  (xogħol  li  actarx  isir  fil  ħa- 
rifa). 

HoNBY  HBAVY  —  tkil  u  ħclu  bħal 
ngħas ;  enjoy  the  honey  heavy  dew  of 
slumber  (8hiikt*Hpear,  Julius  Caesar\ 
gawdi  il  ħlewwa  tanngħas  tkil  u 
ħelu. 

HoNBYLBSS — bla  għasel;  m'hux  ħelu 
li  ma  fiħx  piacir. 

HONBY-MOON  (HONBY  MONTH)— I-CW- 

wel  xahar  tal  għarajjes  wara  li  itejġu 
li  actarx  ighaddnh  jivviaggiau  jew 
imorru  jagħmlu  żiajjar  lil  ħhiebhom; 
jew  'I  hawn  u  l-hemm. 

UoNBY-MOUTHBn — b'fommu  bil  għa- 
sel;  li  ghandu  cliemu  ħelu  ;  if  I  proce 
honey'mQuthed  let  my  tongue  blister 
(Shakespear,  Winters  7{iM  j^^cc  jena 
ncun  ħelu  fi  cliemi  irrid  Isieni  jintefah 
(ruuit'ata  jew   nfafet). 

HoNBY-BTALK  — fjur  jew  zocc  tas- 
silla. 

HoNBY-sucKBRS— għasafar  (li  iħob- 
bu  il  għasel). 

HoNBY-suoKLB— xorta  ta  pianta  li 
tixxeblec,  tagħmel  fjuri  ta  lewn 
aħmar  icreh  minn  barra  u  isfar  minn 
gewwa,  igħejdulu  ucoll  Caprifolium. 

UoNBY  SWBBT — għażis  fcrm,  ġojja 
tal  kalb ;  jirythee,  honey  sweet  husband, 
let  me  bring  thce  to  Staines  (Shnkeii- 
pear,  Ilenry  V),  nitolboc,  għażis  tÀ 
kalbi  zewgi,  ħallini  nieħdoc  (fi)  Stai^ 
nes. 

UoNBY  TONOUBD— ħelu  fi  cHemu. 

HoNBY  WARB  -  iscm  ta  haxixa. 

UoNBY  woRT— isem  ta  ħaxixa  Ybħal 
fidlokkom)  li  minnha  hemm  żewġ 
xorta  li  huma  maghrufin  bl-isem  ta 
Cerinthe  major  u  Ccrinthe  minor. 

HoNO— isem  ta  fabbrica  (fabbrichi) 
fil  belt  ta  Canton  fiċ-Cina,  hong  mer. 
chantSf  mercanti  t«I  Hong  (fiċ-CiQa^ 


Digitized  by 


Google 


m 


-666  - 


ào^ 


H  chiena  tnax  u  li  dawn  biss  chel- 
Ihom  is-setgha  (chiena  jistgħa)  jic- 
Gammerciau  roal  Europa  —  dan  il 
privileġġ  iżda  spiċċa  ( tneħħa)  fit- 
trattat  tas-sena  1842. 

HoNiBD— mghassel,  mgħotti,  mimli 
jew  collu  għasel ;  ħelu  (cliem  etc.)  li 
iħajjar. 

HoNiTON — xorta  ta  bizzilla  li  tin- 
ħadem  fuk  id-disinn  mwaħħal  ma 
mħadda,  bit-tokob  t«l  labar  u  biċ- 
ċombini  (  bħal  bizzilla  ta  Malta  ) 
msejħa  hecc  għaliex  din  il  bizzilla 
tinħadem  wisk  min-nies  tal  belt  ta 
Iloniton  (fil  Contea  ta  Devon,  I-Ingbil- 
terra). 

HoNOR— ara  honour. 

HoNORARiUM — ħlas  ta  tubib,  avucat 
etc. 

HoNORART  —  onorariu,  |;ħal  I-unur 
biss ;  honorary  office,  ufĦciu  onorariu 
(xogħol  li  wioħed  jagħmlu  għal  I-unur 
biss) ;  •  lionoraiij  secretari/,  segretariu 
onorariu  (li  ma  icunx  efifettiv). 

HoNORiFio— onorificu,  talunur;  li 
jati  jew  jagħmel  unur. 

HoNODR-unur,  gigh,  kima;  orna- 
ment,  ztna;  tkim,  t^iti  unur,  tunura, 
'tweġġagh  jew  tati  gigb ;  titlu  ta 
unur  (Sinjuria);  gxve  your  chief  the 
honour  due  to  him^  ati  lil  Cap  tiegħec 
il  kima  collha  li  ħakku  (li  tmissu) ; 
I  take  this  as  a  rfreat  honour^  jena 
dana  għalia  nistmaħ  unur  cbir ;  / 
have  great  honourfor  /nm,  jena  għan- 
di  stima  cbira  għalih  (  nirrispettah 
ħafna);  she  has  lost  her  honour  now, 
issa  tilfet  gieghha  (id-disunurat  ruħ- 
ħa) ;  he  has  been  raised  togreat  honoursy 
ghollewħ  (  tala  )  f  unuri  (f  postijiet 
għolijin  jew  ta  dinjità)  cbar ;  Mary  is 
one  of  the  ladies  of  hononr  to  the  ptin- 
vess,  Maria  hia  waħda  mid-dami 
d-onore  tal  principessa ;  Ilis  Ilonour 
the  Chief  Justice,  Sua  Signoriail  pre- 
sident  (jew  1-ewweI  Mħallef)  tal 
•Erati ;  he  shook  the  sacred  honours  of 
his  heady  (Dryden,  Ilomer,  Iliad  f), 
neħha  I-unari  (id-decorazionijet  etc.  j 
li  chellu  fuk.rasu  ;  he  nentfor  honours 
in  that  science  examination,  chien  mar 
għal  għola  grad  fl-esami  ta  dic  ix- 
xienza ;  debt  of  honourtdejn  li  isir  fuk 


il-Ioghob  /logħob  fuk  il  chelma) ;  • 
honour  brightl  fuk  chelmti,  fuk  I-uuur 
tiegħi ;  let  me  see  it,  ril  scnd  it  to  you 
hack  to  morrow,  honour  hright  I  ħallini 
(tini)  narah,  narġa  nibgħatulec  għa* 
da,  sgur,  fuk  I-unur  tiegħi  \\  to  do 
the  honours,  tcun  f ras  il  mejda  ftkas- 
sam  int  fi  pranzu) ;  honour  thyfatlier 
and  thy  mother^  weġġegħ  (ati  gigħ) 
lil  missiereo  u  I-ommoc  ;  fear  God, 
and  honour  the  King^  ibża  mn*Alla  u 
ati  kima  (unura  jew  ati  gigħ)  lir-Be  ; 
hofwur  me  with  your  comnuinds,  ono- 
rani  bil  cmandi  tiegħec  ;  to  honour  a 
bill,  taccetta  u  twiee^ħed  li  tħallas 
cambiali  malli  tagħlak. 

HoNouRABL^  — onorevoli,  bil  giegħ, 
tal  unur ;  titlu  li  jatu  (għandhom)  il 
il  cunsiljeri ;  Hight  honourabley  eccel- 
lentissimu  (tittu  li  għandhom  il  Conti 
u  xi  persunaggi  tal  Inghilterra ) ; 
hjuourahle,  tal  gigħ,  li  ħakku  gigħ; 
marriage  is  honourable  in  flM(Hebrea8), 
iż-żwieġ  hua  ta  min  jatih  gigħ 
(jistmah)  fcollox  (  għal  ċollox  jew^ 
b*  cull  mod  ) ;  honourable,  decenti, 
chif  jixrak,  chif  imur,  pulit,  bil  ma- 
niera  collha,  li  jixrak ;  he^  when  he 
play  at  tables  chides  tlie  dice  in  honour* 
able  terms,  (Shaknpear,  Love's  labours 
lost),  hu,  meta  icun  jilgħab  fuk  il 
mejda  jincorla  mad-dadi  bil  maniera 
collha  (m'hux  ta  pastas) ;  h^  is  in 
receipt  ofan  lionourable  salary  nou\  issa 
għandu  salariu  tojjeb*(li  jixraklu,  li 
jista  iżomm  ruħu  tà  persuna  cbira 
lihu). 

HoNOURABLBNBSs  -*-  uuur,  giħ,  ri- 
spett,  fama. 

HoNOURABLY-blunur ;  ta  bniedem 
li  għandu  I-unur,  bir-rispett,  bil  kima; 
the  noble  lord  viost  honourahly  did  up^ 
hold  his  word'y  (  SlukfSpettr,  Jx)ve*s 
labour's  lost)^  is-sinjur  nobbli  żamm 
chelmtu  ta  bniedem  tal  unur  li  hu  ; 
the  reverend  abbot^  with  all  his  convent^ 
honourably  received  him,  (Shakespear^ 
Ilenry  VIII),  ir-Reverendu  Prior  mal 
patriijt  l-oħra  collha  tal  cunvent  lak- 
għuh  bil  kimà  collha;  do  this  message 
honourably,  għamel  dana  (  din  il  fa- 
cenda  etc.)  ohif  jixrak  sewwa,   chif 


imur. 


Digitized  by 


Google 


fioii 


666  - 


àoĠ 


ĦoNOUBANOB — il  kima  li  wieħed  jati, 
il  gih  li  wieħed  icollu  ghal  (lejn)  ħadd 
jeħor, 

HoNouREB— min  junura,  jati  unur, 
kimajew  giegħ. 

HoNOUBLESS— bla  unuri  bla  gigħ. 

HooD— cokka,  barnuż,  capoċċ  ;  ix- 
xidd  (tilbes  rrasec)  il  barnuż  jew  il 
capoċċ  ;  a  womans  riding  hood^  libBa 
twila  ta  mara  għar-rchib ;  a  womans 
hood^  scufia  ta  mara  ;  all  hoods  inake 
not  monks^  m'hux  ic-cokka  li  tagħmlec 
patri ;  hood^  cappun  ghar-rjus  il  ga- 
miem  eto.  tal  ġoga  fl-insib ;  hood^  lib- 
sa  tal-Iuna  etc.  għal  canun  (  biex 
igħattu  il  canun  biha) ;  hood^  ic-celu 
ta  oaiTOzza  iew  il  roantici  li  jista  jit- 
niżżel  u  jittalla  (jinżeru  jitla)  cuU 
meta  trid. 

HooD — chelma  li  iżiduha  man-nom 
jew  ma  chelma  oħra  biex  turi  stai 
jew  condizioni^  jew  carattm^  bħal: 
woman  mara ;  wotnanhood^  li  stat  ta 
mara  ( iż-^«mien  li  fih  tcun  il  mara ; 
child,  tifel ;  chiltlhood^  tfulia  ;  kniijht, 
cavalier;  knighthood^  condizioni  jew 
carattru  (  rank  jew  ufiiciu,  post  etc. ) 
ta  cavalier. 

HooD  OAP  —  xorta  ta  bumerin  bil 
għalla  Cjew  bil  capoċċ  fuk  rasu). 

HooDBD— mghammad,  liebes  il  ca- 
poċċ  jew  il  cappun  (bħal  gamiem  etc. 
li  icun  fil  ġoga  fuk  il  mansab). 

HooDMAN— dac  li  fiMogħba  tat-tfal 
li  igħejdulha  '^tigieġa  għamia"  icollu 
għajneih  mgħottia  jew  dac  li  icun  il 
•'kattus." 

HooDHAN  BLiND — tigicġa  għamia, 
logħba.tat-tfal  meta  wieħed  icollu 
għainejh  mogħttia  jew  icun  mgħam- 
mad  u  irid  isib  u  jakbad  lil  wieħed 
mil  I-oħrajn,  oħrajn  igħeidula  ucoll 
hlindmana  huff. 

HooDOCK— ta  xħiħ,  xhiħ,  ta  wieħed 
idu  magħluka,  għadma. 

HooDwiNK  —  tghammad,  tkarrak, 
tidħak  bi,  tghabbi,  tgħatti ;  /70, 1  say, 
and  hoodwink  hi8  head,  (P.  HolUnd), 
mur,  għedtlec  u  ghammadlu  rasu  ;  I 
found^  at  last^thatl  was  tohe  hoodwinh- 
ed,  sibt  (cxift)  fl-ahhar  li  chienu  sej- 
rin  ikarrku  bia  (idaħħluni  fix-xcora, 
jagħmuui  eto.;;  tlie  prize  Vll  hring 


thee  shall  hoodwink  this  mischance, 
( bliakfspear,  TcmpeetJ,  ir-rigal  li 
ngiblec  igħatti  (ipatti  għal  din  id- 
disgrazia). 

HooF  — difer  ta  bhima;  annimal  ; 
to  Oeat^  jew  jiarf  tlie  hooJ\  timxi,  tig- 
gerra  bil  mixi;  tħuf ;  timxi  bħal  bhej- 
jem. 

HooF  BOUND— żiemel  li  icollu  riġlejħ 
ta  kuddiem  juġgħuħ. 

HooF  PABiNo  KNiFB  —  sicchina  tan- 
nagħàl  iż-żwiemel  biex  ikatta  u  jir- 
ranġa  id-dwieter. 

HooF  8HAPBD  — H  gcj  bħal,  H  għandu 
għamla  ta,  difer  ta  bhima. 

HooFBD— li  għandu  id-dwiefer,  bid- 
dwiefer. 

H00FLB88— bla  dwiefer. 

HooK  —  grampun  ;  ganċ ;  rampil, 
sunnara  ;  nassa  ;  conca,  (  siuchma 
magħwġa  bħal  mingel  ),  ċurchett ; 
takbad  b'ganc  jew  tigganġa;  takbad 
b*rampil  ;.takfol  il  curchetti  ;  tgħaw- 
^v^ġ  >  ghalka  miżrugħa  senteju  wara 
xulxin;  brazzoll,  jew  majjera  mehaw- 
ġa  tan-nahħa  tal  prua  ta  bastiment 
eto. ;  afishinq  hooic^  sunnara ;  hang  it 
on  the  hook,  dendlu  fil  ganċ;  shepherd^s 
hook,  bastun  (mgħawweġ  fit-tarf)  tar- 
ragħajja  ;  by  hook  or  by  crook,  bis- 
sewwa  jew  bid-dnewwa;  offthe  Iwoks, 
sturbiat,  confus,  misrum,  mfantas ; 
he  is  easily  pat  ojf  the  hoolcSf  malajr 
jitfantas  (jeħu  fastidiu  minn  xejn^ 
to  go  offthe  hooks,  tmut;  on  ones  own 
hook,  minn  raj  dac  li  icun ;  /  have 
done  it  on  my  own  hook,  għamiltu  dan 
minn  rajja  (minn  żniedi) ;  to  hook  it, 
taħseb,  terħila  bil  ġiri ;  when  he  saw 
me  coming  he  hooked  it,  meta  rani  gej 
ħarab  (rħiela  jew  telak  jiġri^. 

HooK  AND  EYB— curchetti  (  rgiel  u 
nisa ). 

HooK  bbakbdI  bil  munkar  mghaw- 

HooK  BiLLBDJ  weġ  bħal  ganċ. 

HooK  LAND  —  art,  raba,  mi^rut  u  mi- 
żnih  cull  sena. 

HooK  N08B  —  mnieher  mgħawweġ 
(bħal  dac  tal  pappagall). 

UooK  8QUID— xorta  ta  clamar  (tal 
baħar). 

HooKAU— pipa  cbirai  bit-tKbu  tal- 


Digitized  by 


Google 


fioo 


-687- 


HOO 


lastcu  rioo  kosba  eto.  għal  tnoghdija 
tad-duħħan  mil  I-ilnoa  ;  rghile. 

ĦooKBD  -  bil  ganċiet^  bil  grampuni, 
bil  curchetti ;  mghawweġ  l>ħal  ganċ 
etc. 

HooKBD  TooL — scarpell  tal  marmu- 
rar  jew  dac  li  jaħdem  fi  rħam  ;  sic- 
china  tan-nagħàl  (iż«-żwiemel  etc). 

ĦooKBDNBSS— tgħawwiġ,  liwi,  bħal 
tal  ganċ  etc. 

ĦooKBB  —  bastiment  (  Inglis  jew 
Olandis)  tal  kluħ  b'arblu  Wieħed;  nal- 
Hel. 

KooKiNG— ganċjar,  kbid  bil  ganċ, 
jew  bi  grampun  ;  kbit  bil  curchetti ; 
liwja  jew  tgnawiġa  bħal  tagauċ  jew 
jew  granpun. 

ĦooKT  —  tal  gancijiet,  grampuni 
otc. ;  collu  gancijiet,  grampuni  etc  ; 
li  gej  bħal  (li  ghandu  ghamla  ta) 
mhieħer  ta  pappagall ;  look  at  h\$ 
hoolcy  nose  (llood,  Miss  KilmanseggX 
ħares  lejn  li  mnieħer  tiegħu  aquilin 
(bbal  munkar,  t*ajcla  jew  il  pappagall). 

HooL — kozra  ta  miżwea  ta  piżella 
etc. 

HooLY— li  imur  bil  mod,  attent,  li 
jaħdem  bil  kajla;  hoohj  and  fmrly^ 
bil  mod  il  mod  u  bil.grazia ;  kajla  u 
sewwa ;  let  ihe  chair  down^  and  draw 
itvp  hooly  and  fairly  etc.  (Seotf,  AtUi- 
quary^  Chap.  VIII)^  niżżel  is-siġġu  u 
ressku  kajla  kajla  u  sewwa  chemm 
chemm. 

Hoop— circu,  circhett,  circu  tan- 
nisa  ;  għajta,  twerżika  ;  twaħħal  pew 
tkigħed  ic-circhijiet  f  bittija,tgħajiat, 
twerżak ;  iddawwar  (  tkigħed  jew 
tagħmel  ma  dwar...)  ;  a  hoop  ofgoUly 
apaltry  ring  (Shakespear,  Merchant 
of  y'enic^)^  circu  (ħolka)  tad-deheb, 
circhett  żghir ;  thc  bnlgc  hoop^  is  thc 
hoop  ncarcst  thc  swcll  ofa  rasff^  il 
"  balge  hoop  "  jew  ic-circu  il  cbir 
(l-acbar  circu)  hua  dac  ic-circu  li 
icun  dwar  iż-żakk  tal  bittia  ;  wc  havc 
rtin  ihcm  all  down  with  hoops  and  holas 
{Bishop  Parker),  sakniehom  (chec- 
cejnihom)  collha  I-isfel  bil  għajjàt ;. 
who  is  to  hoop  this  pail  f  min  flejj'er 
idawwar  bic-circhiet  dan  il  barmil  ? ; 
henceforth  thon  shalt  hoop  his  body 
more  wid^  the  einbraccs  (Shakespear,  | 


Winter^s  Tale)^  roil-lum  il  kuddiem  int 
iddawwar  bit-tgħaniek  (  tgħanku, 
jew  iddawar  dirgħajo  miegħu  actar^; 
andthey  shrickedandhoopedi{ijh%ne%r)f 
u  huma  għajtu  u  werżku. 

Hoop— isem  ta  għasfur  (taj'ra^)  id- 
dakkuka  tal  pinnaġġ  (igħejdulha  uooll 
Hoopoo). 

Hoop-A8H*isem  ta  siġra. 

Hoop-BBE— xorta  ta  nahla. 

HooPBBNDiNG  MACHiNB  ~  macua,  biċ- 
ċa  għodda  tal  buttara  fej'n  idawru  io- 
circhijiet. 

Hoop  coiLiNo  iiAOHiNB^romblu  fejn 
il  buttara  iżommu  marbuta  ic-cir- 
chij'iet  biex  dawna  jeħdu  il  kaghda 
sewwa. 

Hoop  CRAMP — biċċa  biex  iżomniu  it- 
truf  tac-circhij'iet  marbutin  fuk  lul- 
xin  ("ħalli  it-truf  ma  iżolkux^. 

Hoop  DRivBR— spassell  (biċċa  għod- 
da  tal  ħadid  jew  injum  tal  buttara,  li 
biba  iniżżlu  f-isfel  j*ew  j'iccargaw  ic- 
circhijiet  f  bittij'a). 

Hoop  iRON— arietta,  ħadid  (slrixxi) 
ċatt  għac-circhij'iet. 

Hoop  LOOK  —  ir-rabta  tar-rjus  tac- 
circhijiet. 

Hoop  PLANiNO  MACHiNB  —  ċana  ghal 
virghi  tac-circhijiet  (biċċa  għodda  tal 
buttara). 

Hoop  POLE— lasta  (  zoco  tas-siġar 
tal  frazxnu  jew  tal  gewż)  għal  ktiegħ 
j'ew  serràr  fvirghi  għac-oirchijiet. 

Hoop  RiviNO  MACHiNB  —  macua 
(^hodda  tal  buttara,  sicchina  etc.J 
biex  joforku  il  virghi  għao-circhijiet 
tal  btieti. 

HooPBR— isem  ta  taj'ra  bajda  b*sa- 
kajha  suwed— bħaz-zinna  li  tinsab 
fl-artijiet  chesħin  (Irlanda,  Scandi- 
navia  etc.) ;  min  jaghmel  u  ikigħed 
ic-circhijiet  f  bittia,  buttar  ;  is  hc  a 
tailor,  a  tinker^  or  a  hooper?  xinhu 
ħajjat,  caldaran  jew  buttar  ? 

HoopiNO  — xogħol  tal  buttàr,  tke- 
għid  ta  circhiet  61  btieti ;  għajjàt. 

HoopiNo  oouoH  —  soghla  convul- 
siva. 

Hoopoo  l  għasfur    ftajra^    id-dak- 

HooPOB )  kuka  tal  piunaġġ. 

HooT  —  tgħajjat  għe  I...  tffħajjat 
wara  xi  ħadd   biex   ticculjunah  jew 


Digitized  by 


Google 


HOO 


--  68d  - 


HOO- 


biez  tinsn]tah,  tieħu  (bniedem  eto.) 
bil  għajjàt  u  bit-tpexpix ;  tghiijjat 
bħa!  cocca ;  tagħmel  leħen  ta  cocca 
(meta  tcun  takra  jew  titchellem); 
għajjat,  tpexpix  ;  /  cannot  wear  these 
good  thinga  without  being  hooted  at 
'(llichardson,  Pamela,  letter^i),  ma 
nistax  nilbes  dawn  il  ħwejjeġ  tajbin 
li  in-nies  ma  igħajtuz  warajja  (li  ma 
ighaitulix,  għe  ! ;  hoot  him  oat  o/  the 
dV^XShakeftpear,  CariolannsJ,  oħor^^u 
il  barra  mil  belt  bil  ghajjàt  (bit-tfal 
eto.  igħajtu  warajh);  the  owh  have 
hooted  ali  night  (Wordsworih,  Idiot 
boy\  il  cocc  għajjat  IMejl  collu ;  he 
was  tvelcomed  with  the  hoot  of  the 
rabble^  lakgħuh  bil  għajjàt  tal  poplu 
baxz  (tal  plebiglia). 

HoovB  --isem  ta  marda  ta  h*  stoncu 
tal  bhejjem,  li  issir  billi  jeclu  bosta 
ħaxiz  u  heoc  li  stoncu  taghhom  jin- 
tefaħ  bil  gas. 

HoovBN— marid  bil  ( li  għandu  il 
marda  tal  )  Iloove  (ara). 

Hop— takbeż  fuk  siek  waħda;  tim- 
zi  siek  iz-zopp  (jew  zichizopp),  timzi 
'takbeż  bħal  ma  jimzu  l-għasafar; 
kabża  fuk  siek  waħda  ;  takbeż  ("bħal 
ma  inhossu  id-demm  zi  drabi  li  jagħ- 
mol  iil  vini  jew  gewwa  finha),  timxi 
izzappap;  izzappap;  tisfcu,  tħallat 
jew  issajjar  bil  hops,  (haxixa  morra  li 
iħaltu  mal  bin'a*,  tiġbor  il  hops^  (dic 
il  haziza  morra  li  iħaltu  meta  jagħ- 
mlu  il  birra;  hop^  ħaziza  morra  li 
ihaltu  meta  jagħmlu  il  birra  ;  /  saw 
her  once  hop  inore  than  forfy  paces 
through  the  piMic  streH,  CShHkespear, 
Antony  it  CleopatraJ^  .raitha  darba 
timzi  fuk  siek  waħda  actar  minn  er- 
bgħin  pass  fit-triek  kuddiem  in-nies; 
two  robin  redbreasts  came  to  hop  cvcry 
moruifig  on  my  window  sill^  zewġ  pet- 
tirrossi  jiġu  ta  cull  fil  għodu  jak- 
bżu  (jimzu>  fuk  il  ħoġor  tat-tieka 
tiegħi;  toproveifany  drop  of  living 
blood  yet  in  her  veins  did  hop(Sf^nH^r) 
biez  nara  jeco  bakaz  biss  katra  demm 
takbeż  (tigri)  fgisimha  (fil  vini  tagħ- 
ha  );  at  every  bridal  tvould  he  sing  and 
hopt  (Chaaeer),  fcull  tieġ  tarah  ican- 
ta  u  jisfen  ;  /  saw  some  girls  and  wo* 
men  hoppiwj  whcn  I  was  in  England^ 


meta  cont  I-Inghilterra  rajt  xi  tfajliet 
u  nisa  jiġbru  il  hops  (  \\  werak  jew 
dic  il  ħaziza  morra  li  iħaltu  mal 
birra.  ) 

Hop-o'-MY-THUMB  —  buiedem  kasir, 
nanu,  daks  tapp. 

HoPB— tama,  jies;  tittama;  tittie- 
chel  għal  4  daħla  żgħira  (  bhal  golf  ) 
tal  baħar ;  port  żgħir ;  wied  bejn 
zowġ  għoliet ;  Ood  is  my  only  hope^ 
Àlla  biss  hua  it-tama  tiegħi  ;  there  is 
no  hope  of  his  lije^  jesbu  maktugh 
(għandu  il  jies  maktugħ^  ma  hemm 
l-ebda  tama  li  ighejz,  it  is  past  hope^ 
issa  għal  xejn  (ma  hemmz  tama  ac- 
tar  ;  Ihave  great  hopes  in  him,  għandi 
tama  cbira  fih  ;  act  of  hope^  att  ta 
Tama ;  /  hope  it  will  be  so^  nittama  li 
icun  hecc ;  hope  in  God  and  youU  be 
happy^  itma  f'Alla  u  inti  tcun  hieni ; 
/  vainly  hopedfor  his  riches,  għal  xejn 
ittechilt  għal  gidu  (li  nired  gidu). 

HoPEFOL  —  mtamma;  bit-tama  ;  li 
jipprometti,  li  ihalli  (Jati)  tama  ;  his 
hopeful  scholars  proved  thc  worse^  dawo 
li  sculari  li  fihom  chien  jittama  I-iżied 
(li  fihom  chellu  1-actar  tama)  mar- 
rulu  l-aghar ;  he  is  a  hopeful  youtli^ 
dac  ġuvni  (tfajjel)  li  juri  li  għad  jir- 
nezxi. 

HoPBFULLY— bit-tama,  bil  jios. 

HoPBiTB— isem  ta  mineral. 

HoPBLBSS— bla  tama,  jieshu  mak- 
tugh. 

HoPBLESSLY — bla  tama,  għal  xejn  ; 
hopelessly  committing  mistakes^  minn 
ghajr  ebda  tama  (li  jiocorrie^u  rwieħ- 
ħom)  icomplu  mexjin  (jewjagbmlu) 
hażin. 

HoPBLEssNBSs  —  disperazioui ;  cas 
disprat,  (ta  bla  tama). 

UoPBR— dac  li  (min)  jittama. 

HopiNo— tamàr. 

HopiNOLY— bit-tama. 

HopLii — xorta  ta  ħanfus  (dao  il 
ħanfus  li  icollu  dahru  lewn  ir-ram  u 
lewnijiet  oħra). 

HoPLiTB  —  suldat  (  griec  )  armat 
b*munizionijiet  tkal  jew  b*hafua  mu- 
nizionijiet ;  suldat  tal  oavlaria  griega. 

HoPLOOBTUs— xorta  ta  balieni  cbar 
(li  chienu  jesistu  żmien  ilu). 

Hop-OAST-forn  fejn  inizzfu  il  hops 


Digitized  by 


Google 


HOP 


-  689  - 


HOR 


lew  il  werak  ta  dio  il  ħaxixa  morra 
li  jagħmlu  Diinnha  il  birra. 

HoppEB — min  (dao  li)  jakbej^. ;  logħ- 
ba  tat-tfaly  siek  iz-zopp  jew  ziolii- 
zopp;  lembut  mdendel  fis  sakaf  mimli 
bl-ilma  u  ir-ramel  biex  ikattar  dejjem 
fuk  il  ħgieġ  ta  dao  li  icun  kiegħed 
jakta  il  figieġ  fil  fabbrioa ;  il  frisoatur 
tal-Iocbi;  dima  li  titrabba  fil  perżut ; 
delu  ta  mitħna ;  dac  li  (min)  jiġbor  il 
hops  j'ew  dio  il  ħaxixa  morra  11  jagh- 
mlu  il  birra  minnha. 

HoppBR  oooK^vit  tal-Ioohi;  tokba 
mnejn  jgħaddi  (joħroġ)  dac  li  icun 
hemm  nl-lochi. 

HoppBT— bixcbilla  (koffa  ż^hira  tal 
idejn)  ;  tarbja  ta  fuk  id-dirghajn ; 
chejl  ta  dawc  li  jaħdmu  fil  minjeri 
biex  jaraw  chemm  katgħu  jew 
ichejlu  it-trab  u  il  gebel  eto.  li  icunu 
katghu. 

HoppiNO  —  kbis  (f uk  siek  waħda), 
mixi  fuk  siek  waħda,  mixi  bħal  tal 
għasafar ;  il  ċbir  tal  hops  jew  dic  il 
ħaxixa  morra  Ti  jagħmlu  il  birra  miu- 
nba. 

HoppiNO-DiOK  —  merill^  (  ghasfur  ) 
chif  isejħulu  in  nies  tal   Ġamajca. 

HoppLE — ixxecohel  (torbot  iz-żewfc 
sakajn  flimchien);  tfixchel,  ixxecchet; 
xchiely  rbit  tas-sakajn  biex  tfixchel 
fil  mixi  (biex  ma  tħallix  żiemel  etc. 
jiġri  ċhomm  irid). 

Hops— ħaxix  morr  għal  mal  birra 
(li  iħaltu  mal  birra  meta  jaħdmuha.) 

HoBA— sigħa. 

HoRAL— ta  sigħa,  li  idum  sigħa. 

HoRALLY— ta  cull  sigħa. 

UoRARious  (fil  botanica)  —  werak, 
Qur  li  idum  sigha  biss  f  li  jiftaħ  għal 
sigħa  imbgħad  jinxef  u  jispiċċa). 
^  HoRARY — tHS-sigħat,li  juri  is-sigħat; 
li  idum  ftit,  li  ma  idumx  actar  minn 
sigħa ;  ta  sigħa  żmien  jew  ħajja  ; 
homry  or  80on  decaying  fruiia  of  «iim- 
mer,  (Browne,  Vulgar  Errorsjf  frot- 
tijet  tas-sajf  li  ma  idumux  tajbin  actar 
minn  sigħa  (li  wara  sigħa  jitħassru  u 
u  jispiċċaw). 

HoRARY  ciROLES— circuli(ħ£uż),maħ- 
żużin  fuk  il  globu,  li  juru  sigħat. 

HoRARY  MOTioN— il  mixi  li  taghmel 
I-art  jew  id-dinja  (id-dawra  li  tagh- 


mel  jew  iddur)  f  sigħa  ;  dawra  Càro 
li  taghmel  id-dinja  fid-dawran  tagħ- 
ha)  ta  hmistax  (16^)  il  grad. 

IIoRATiAN— tal  poeta  Iloratio  (Ora' 
ziu). 

HoRDB  —  katgħa,  gemgħa  nies  li 
dejjem  tiggiera ;  salt  nies ;  il  gozz 
(tan-nies) ;  he  died  sword  in  hand  wiUi 
the  horde^  miet  mal  gozz  bix-xabla 
fidu  (jiocumbatti). 

HoBDEOLUM  —  xgħira  (li  titla  fix- 
xifer  tal  għajn)  igħejdulha  ucoll  stye 
jew  8ty. 

HoBDBUM-xorta  ta  xgħir  li  jiober 
(jinsab)  fi-America  t'Isfel. 

HoBEBouND— il  marubia  (ħaxixa). 

HoBEN — tagħmel  adulteriu,  tiżnen. 

HoBQH — ħmieġ,  kżież,  toaghbir. 

HoROHBN— tħammeġ,  tcaglbaiv 

HoRizoN— orizzont,  xefak,  bejn  is- 
sema  u  1-ilma. 

HoRizoN  BOUNDED— li  jilħak  ma  (sa) 
]-orizzont;  sa  ohemm  tara  b*għajnejo; 
ii  barra  (bo^ħod)  sa  ohemm  igibu  jew 
iwasslu  għajnejo. 

HoRizoNTAL— tal  orizzonty  orizon-^ 
tali. 

HORIZONTALLY — fuk  H  Dvell,  bħal 
jew  chif  jidher  I-orizzont ;  i'linja  pa- 
rallela  ma  1-orizzont. 

HoRN-^kam  taannimal;  kam  għal 
porvli ;  tazza  tal  karn  ;  il  oomucopia 
jew  il  karn  tal  abbundanza  jew  tal 
gid ;  is-simblu  tal  gid  jew  tal  abbun- 
danza ;  it-tarf  tal   kamar  meta  icun 

fħadu  chemm  gedded  jew  icun  wara 
d^ħar  quart ;  it-taif  tal  incwina 
(dao  li  iispiċċa  bil  ponta) ;  home  {ejn 
icunu  kegħdin  il  ħbula  ftambur; 
comti,  strument  tÀd-dakk ;  tagħmel 
il  krun,  t^ħammar  bil  kran ;  the  liorne 
ofan  0x9  il  krun  ta  ghendus  ;  harfe 
horn^  krun  taċ-cerv ;  hom  mad^  għaj- 
jur ;  to  blow  jew  wind  the  horn^  id- 
dokk  il  kam  (bhal  dac  tal  mithna  jew 
tal  caċċaturi);  to  play  the  horn,  iddokk 
il  oornu ;  8hoehoi7i^  ghadma  (kam) 
tai-żraben  (li  tghejn  biex  iddaħħal 
iż-żarbun  f  sakajc) ;  with  hie  homfull 
ofgoodnewe^  (Shakespetr,  Merchant 
of  Venice ),  bil  karn  tiegħu  mimli 
bl-aħbarijiet  tajba  ;  my  lady  goee  to 
kill  horne^  (8bake8pear»  Love'e  Labour 


87 

Digitized  by 


Google 


HOR 


—  690  — 


ĦOB 


lostjf  marti  tmur  toktol  io-ċriev  (għal 
oaċċa  ta6-cerv) ;  my  brolher  plays  ihe 
$aae  hom^  hia  idokk  il  comu  (sacs); 
to  put  to  ihe  hom^  tesilja^  tchecoi  jew 
tittnrufna  bniedem  minn  pajjis  għal 
xi  delitt  li  icun  għamel  contra  ir-Be 
jew  il  Qvern. 

HoBN  BEAK — isem  ta  ħuta,  li  msella. 

HoBN  BOOK— I-abbecedariu  (I-ewwel 
ctieb,  tas-santu  CruċJ. 

HoRN  DiSTBMPEB—  marda  fil  bhej- 
jem  li  tidher  fi  krunhom. 

ĦoRN-DBUM  —  rota  fpompa  jew 
macna  għal  I-ilma. 

HoBN  LANTBBN— fanal  bil  karn  (folji 
tal  kam  floc  il  ħġieġ. 

HoBN  MAD—  irrabiat  (mitluf)  daks 
jew  bhal  ghendus ;  i/  thie  shouUl  ever 
happen,  tnou  wouldat  he  horn  mad^ 
(bbakespear^  Much  ado  ahout  nothing), 
jecc  katt  isir  dana  inti  sgur  .  issir  an- 
nimal  (tincorla  b'mod  li  tintilef  ki- 
shec  ghendus  ncurlatj. 

HoBN  MAKBB— min  jaħdem  fi-afiari- 
jet  li  isiru  mil  krun  ;  dac  li  jaghmel 
it-tazzi  tal  karn  (jew  mil  karn). 

HoBN  OP  PLENTY— il  cornucopia, 

HoBN  PiOK— (ħuta)  il-Iizz. 

HoBNBD— bil  krun,  li  ghandu  il 
kmn,  mukran  jew  li  ghandu  it-truf 
(li  jispiċċaw  bil  ponot)  bħal  krun  ;  the 
homed  moon  that  shines  hy  night,  (Xil- 
ton),  il  kamar  mukran  li  jiddi  bil-lejl. 

HoBNBD  HOBSE  —  żiemcl  bil  krun 
(jew  gnu)  ara. 

HoBNBB— min  jaħdem  jew  ibigħ  il 
krun  jew  I-affarijiet  magħmula  mil 
karn ;  min  idokk  il  kam  ;  min  jagħ- 
mel  il  krun;  bniedem  f'wieħed)  mchec- 
ci  minn  pajjisu,  esiljat  jew  turufnat. 

HoBNESiTE— isem  ta  mineral  abjad 
daks  is-silġ. 

HoBNBT  —  żunżan  bagħli,  bagħal 
taż-żunżan;  bniedem  bużżieka,  pittma, 
li  jitfantas  minn  xejn  ;  he  dared  not 
epeak  out  and  provoke  the  hornet^ 
(Jortln),  ma  issugrax  jitchellem  biex 
ma  jatix  xi  igħejdu  lil  dawc  il  ħafna 
bżieżak  (jew  pittmi,  li  jitfant^u  minn 
xejn). 

HoBN  FisH— il-lizz  (ħuta). 

HoBNFUL— mimli  karn,  mimli  tazza 
tal  karu. 


HoBNiB— dao  tal  kran,  ix-'xitan,  id- 
demoniu. 

HoBNiFT— tagħmel  il  krun,  tgħam- 
mar  bil  kruu. 

ĦoBNisH— bħal  karn,  li  għandu  mil 
karn,  li  gej  bħal  karn ;  ftit  u  xejn 
jixbeħ  il  karn. 

HoBNLEss— bla  kran. 

HoBNLBT— karn  żgħir;  ħarġa  (ħaġa 
żghira  maħruġa)  il  barra. 

HoBN  piPB— iż-żakk  (li  idokku  żmien 
il  Carnival  eto ),  imsejħa  hecc  mil 
krun  li  icollha  f  tarf  iż-żmamar. 

HoBNBHAViNa  —  it-tlakkix  jew  lakx 
li  jatu  miiin  kruu  ic-cerv. 

HoBNSTONB— xorta  ta  gebla  bħal 
dio  taż-żniet. 

HoBNwoBK— fortificazioni,  snr,  tarf 
ta  sur,  li  gej  bir-rchejjen  jew  bil  can- 
tunieri. 

HoBNWOBT— xorta  ta  ħaxixa  li  tic- 
ber  fl-ilma. 

HoBNY  —  tal  karn,  magħmul  mil 
karn,  bhal  karn ;  j'ebes ;  bħal  callu 
li  jitrabba  fsakajn  iż-żwiemel  (taħt) ; 
lie  hae  horny  handa^  ghandu  jdejh  jeb- 
sin,  bil  callu  (tax-xogħol);  Aorwj^-/ro^, 
callu  taħt  siek  żiemel. 

HoBNY  wiNK— rioc  /apwlng  (ara). 

HouooBAPHY— is-sengħa  rix-xogħol) 
tal  uċuħ  tal  arlo^ġi  jew  tal  hżui  tas- 
sigħat  etc.  (fuk  il  wiċċ  tal  arloġġi). 

HoBOLOOB — arloġġ;  wieħed  (seftur^ 
li  xogħlu  hua  biss  u  igħajjat  il  ħin 
(igħid  x'hin  hu). 

HoBOLoaic      I  tal  arloġ|[,   tal  ħin ; 

HoBOLo:  lOAL  /  tjuri  li  jiftħu  u  ja- 
għalku  fil  ħin  tagħhom  (  il  hin  li  fih 
jiftħu  jew  jaghalku  dawn  il  fjuri. 

HoBOLoaiooBAPHEB— arloġġar. 

HoBOLOOiST  —  arluġ^ar  ;  wieħed  li 
jifhem  fl-arloġġi  (u  chif  isiru). 

HoBOHETBB  —  arloġġ,  strument  li 
ichejjel  jew  juri  il  ħin  (jew  iż-żmien). 

HoROMBTBY — ohcjl  jew  marcar  tal 
ħin  (tas-sighat  etc.  chif  igħaddu  wara 
xulxin). 

HoBOPTEB— (  fl-ottica  )  linja  minn 

Sħajn  għall-ohra  għal   li  studiu   ta 
awc  li  jistudiaw  fuk  il  għajnejn. 
HoBoiBooPB^Oroscopiu,  ħażż  (carta) 
li  juri  it-tul  tal  lejl  u  tan-nhar,  fcull 
pajjis  tad-dinja,  ma  ti|I  is-seua;  otudiu 


Digitized  by 


Google 


Mi 


-6di- 


tioA 


tuk  wiċċ  issema  ta  ohif  icunu,  jew 
f  liema  post  icunu  il  c^viecheb  f  certu 
ħin,  biex  minn  daua  I-arloġġ  icunu 
jistgħu  iħabbru  u  jgħejdu  x'^had 
igħaddi  minn  zi  ħadd  li  icun  twieled 
f  dac  il  ħin. 

HoRosooPBR — aĦtroIogu,  wieħed  li 
ja^ħmel  studiu  fuk  il  cwiecheb  biez 
minn  dana  iħabbar  u  igħejd  x'għan- 
du  igħaddi  mil  bniedem  u  zi  ħwejjeġ 
oħra. 

ĦoROSCoPY — is-sengħa  li  thabbar  u 
tcun  taf  z'għad  isir  jew  jiġri  Billi  tha- 
res  u  tistudia  fuk  il  cwiecheb  u'I  mizi 
taghhom  ;  magic^  horoscopt/^  aatrohyy 
are  almost  the  very  same  thing,  is-sa- 
ħrijiet  (sħarijiet)  orografia  u  astrolo- 
gia  huma  tista  tgħejd  li  stess  ħaġa 
(ħaġa  wahda). 

HoRRBNT  —  mwakkaf  bhal  lanżit 
mzewwecc  ;  wiekaf ;  bħal  xagħarna 
meta  niehdu  xi  katgħa  jew  jucunu 
mbeżżgħin  ferm. 

HoRRiBLB  —  tal  biża,  li  ibażża, 
waħxi. 

HoRRiBLBNBSS— waħx,  cruha  cbira 
(li  twaħħax  jew  tbażża j  ;  the  horribU' 
uess  or  tlie  mischief^  (Hidney,  Arcadia), 
il  cruha  cbira  fli  twaħħaz)'tal  hsara. 

HoRRiBLY— li  iwaħhax,  li  iwerwer 
(bil  biża) ;  tlie  ladies  here  are  horribly 
ual^,  issinjuri  (nisa^  hawncorob  sħih 
(li  ibeżżgħu). 

HoBRiD— tal  biża,  li  ibażża,  li  iwaħ- 
ħaz  ;  waħzi ;  mkanfed  (donnu  zewc 
zewc)  ;  his  Iiaughtie  helmet^  horrid  all 
with  gold,  (Spenser),  1-eImu  tiegħu 
għoli  mkanfed  collu  (donnu  micsi  bil 
ponot)  tad-deheb. 

HoRRiDNBss — biża,  waħz,  cruha  li 
tbażża  li  twerwer,  li  twaħħaz. 

HoRRiFio— li  ibażża,  tal  biża,  tal 
waħz,  waħxi. 

UoRRiFY  —  tbażża,  twaħħaz,  twer- 
wer  bil  biża. 

^  HoRRiPiLATioN — mcta  thoss  xagħrec 
jitkanfed  jew  ikum,  għaliez  tcun  im- 
bażża  jew  meta  tieħu  zi  katgha. 

HoRROR  —  biża,  waħz  ;  tchezchiza 
bard  sinjal  li  tċun  ħadd  rih  jew  icol- 
lox  zi  ħajta  deui;  the  horrors,  l-inciuiet| 


ir-rogħdÀ  etc.  ta  dawo  li  icunu  jixoi*- 
bu  wisk  spiriti ;  is-sinjal  iikd'Deli' 
rium  Tremens^  tas-scaren. 

HoRROR  8TRI0KEK— mwerwer,  mbio* 
chem  bil  biża. 

HoRS  DB  ooHBAT—barra  mil  fili  tal 
combattiment;  li  ma  jiswiex  actar 
Hez  icompli  jiggwerra  ;  smattat. 

HoBSB— żiemel,  cavalleria,  cayal- 
lett  tal  ghuda  ;  zogħol  mħallas  kud- 
diem,  (kabel  ma  icun  lest) ;  zappa* 
pied  (cima  li  fukha  ipoġġu  riġlej'bom, 
jew  jekfu,  il  baħrin  wakt  H  icunu 
jiġbru,  jew  ichebbu,  il  kluħ  mal  pin- 
nuri)  ;  ħadida  f*dgħajsu  jew  basti- 
ment  għal  kluħ  (għar-randa);  it-tavla 
etc.,  fnk  torchiu  fejn  icun  hemm  lesti 
il  carti  għal  li  stampa;  isem  ta  għan- 
kudcwiecheb;  tlakka  id-debba  maż- 
żiemel  (biez  id-debba  jista  icollha  il 
frott)  ;  that  is  a  race  horse  not  a  eart 
horse,  dac  żiemel  tat-ti^rija  m*hux 
żiemel  tal  (biex  jaħdem  bil)  carrettun; 
a  wooden  horse^  żiemel  tal  għuda;  the 
armies  xoere  appointedj  consisting  of 
twenty  fice  thousand  horse  and  foot, 
(Baeon,  IVar  with  Spain  ),  it-truppi 
ingħażlu  biez  imorru  u  chienu  ħamsa 
u  għozrin  elf  cavlarija  u  suldati  tal- ' 
linja ;  to  rids  a  horse^  tircheb  iż-żiemel 
(fuk  iż-żiemel  )  a  wooden  horse,  caval- 
lett ;  to  give  a  horse  the  head,  terħi  il 
brilja  (iż-żiemel  biez  jiġri  u  imur  fej'n 
irid);  to  flog  a  dcad  horse^  tahdem  għal 
xejn  ;  tisħak  fi-ilma ;  to  take  horse, 
tircheb  iż-żiemel  ;  and  there  taken 
horse  to  tell  the  camp  what  deads  are 
done  in  Rome,  (  Haeaaltf,  VirginiaJ^ 
u  hemm  richeb  ( tala  fuk  '  iż-)  żiemel 
biex  iħabbar  fil  camp  fuk  dac  li  chien 
kiegħed  isir  f  Buma  ;  to  iake  the  horse^ 
tlakka  id-debba  maż-żiemel  biex  icol* 
Iha  il  frott ;  to  horse,  isservi  biż-żiemel 
lid-debba,  biez  din  jista  icollha  il  frott; 
titla  Jew  tircheb  fuk  iż-żiemel ;  tforni 
biż-żiemel  jew  biż-żwiemel ;  tieħu  fuk 
dahrec  bhal  ma  jagħmel  i%-ziemel; 
tJie  brigands  were  all  horsedj  il  briganti 
chienu  collha  fuk  iż-żwiemel  (  rech- 
bin  ) ;  the  spirit  horsed  him  like  a  sack, 
(Batler,  Iludibras  )j  li  spirtu  ( il  fa- 
tat  etc.)  ħadu  (  mar  bih  )  fuk  daħru 
kisu  xcora ;  to  horse^  triccheb  fuk  id« 


Digitized  by 


Google 


m 


-  6^2- 


Moft 


dahar  biei  tati  cavall  (  jew  issawwat 
bVirga);  tircheb  b'sakajc  miftuha 
bħal  fuk  iż-żiemel ;  tkalfat  (timla  ix- 
xkuk  tal  bastimenti  bli  stoppa  biex 
ma  jagħmilx  ilma  il  bastimeut);  tit- 
ħallas  kuddiem  ta  xogħol  li  għad 
tcun  trid  tagħmel ;  he  goi  well  horsed 
for  such  a  breach  of  discipline^  kala  ca- 
yall  sewwa  talli  nakas  u  ma  għamilx 
li  chellu  jagħmel  (  ma  obdiex) ;  toin- 
dow8  are  emothered  and  ridgee  horsed, 
(  Shike8pear»  Cariolanns  ),  it-twieki 
fgati  u  ic-ċnut  bin-nies  fukhom  kegħ- 
din  siekhom  waħda  ^ewwa  u  ohra 
barra  ;  never  look  a  aift  horse  in  the 
moutħf  ta  b'xejn  collox  tajjeb. 

HoRSB  —  ordinariu,  comuni,  cbir ; 
horee  radieh,  ravanell ;  horse  cheetnut, 
siġra  tal  kastan  cbira,  kastan  ;  horse- 
ant^  xorta  ta  nemla  cbira. 
^  HoBSB  ABTiLLBBT— canuni  jtgħar  li 
jistgħu  jimmaniġġawhom  malajr  fuk 
il  camp. 

HoBSBBACK— fuk  iż-żiemcl  Criecheb, 
rchib)  ;  four  oame  on  horeebackj,  erb- 
gha  gew  fuk  iż-żiemel  frichbin). 

Ħ0B8BBABBAOK8  —  stalla  ghaż-żwie- 
mel  fejn  iżommu  iż-żwiemel  is-suldati 
tal  cavallerija. 

H0B8E  BEAN'ciċri  (gilbiena)  li  jatu 
għal  I-ichel  liż.żwiemel. 

H0B8B  BLOOK^gebla  etc.  biex  titla 
fukha  ħalli  tilħak   titla  fuk  iż-żiemel. 

H0K8B  BOAT— dgħajsa  miġbuda  miż- 
żwiemel. 

HoBSB  Box  —  caxxa  għaż-żwiemel 
fejn  iżommuhom  abbord  etc. 

HoBSB  BOT  —  tifel  li  jindocra  iż- 
iwiemel. 

H0B8B  BRAMBLB  ^xorta  ta  gholiiek, 
ward  salvaġġ. 

HoRSB  BBEAKEB  —  miu  iħarreġ  iż- 
żwiemel  ( ichissirhom  għal  I-inginji 
etc.) 

H0B8BCĦB8TNUT— xorta  ta  si^ra  li 
tagħmel  il  fjuri  u'I  frott  (velenus) 
bhal  kastan. 

II0B8B  CLIPPBB  —  min  ikarwes  iż- 
żwiemel. 

^  H0B8B  CLOTĦ  — il  ħweijeġ  jew  twi- 
tijet  li  jitkegħdu  fuk  dahar  iżżiemel 
kabel  il  berdgiia. 


H0B8B  OOPBB — min  ibi^ħ  żwiemel 
xjuħ  jew  għajjenin   bi  żwiemel  tajba. 

ĦoRSB  00UB8BB  —  min  iiomm  ii- 
iwiemel  għal  giri ;  min  igerri  ii-iwie- 
mel ;  min  jinnegozia  fii  żwiemel  (jix- 
tri  u  ibiegħ  jew  ipartat  ii-iwiemel). 

H0B8B  coLLAB  -  maħanka  ta  iiemel. 

Ħ0B8B  OBAB  — xorta  ta  granċ,  granċ 
cbir  bħal  għaġusa. 

H0B8B-CUOUMBBB  —  hjar  cbir,  ħjar 
mill-aħdar. 

H0B8B  DBBNcu  —  porga  għai-iwie- 
mel. 

H0B8B  BMMBT— xorta  ta  nemla  cbira. 

HoRSB  PAOB  — wiċċ  cbir  u  goff;  wiċċ 
tawwali  (bħal  ta  iiemel;. 

HoBSB  PAiR  —  fiera  ta  (post  fejn 
jimbigħu)  ii-żwiemel. 

HoBSB  PBTTLBB  -  dac  H  fil  minicri 
icollu  ħsieb  (jindocra)  ii-iwiemel. 

H0B8B  PI8H— ii-iiemel  tal  baħar. 

HoBSBFLBSH  —  laħam  tai-iiemel ; 
iwiemel ;  he  ia  a  qood  judge  of  horse 
flesh,  jifhem  fii-iwiemel. 

H0B8BFLT — dubbiouu  bħal  xidia  li 
tokros  iż-iwiemel. 

HoBSBPOOT— xorta  ta  ħaxixa. 

H0B8BOUABD8  —  riġment  (cavlaria, 
ta  nies  magħiula)  tar-Be  tal  Inghil- 
terra. 

HoBSB  HAiB  —  xaghar  ( ta  f uk  il 
għonk  u  denb)  ii-iiemel  (li  minnu 
jinżġu  dae  id-drnp  msejjuħ  "laniit" 
għas-siggiet,  pultruui,  sufanijet  etc.) 

H0B8B  HBBL— xorta  (isem)  ta  ħa- 
xixa,  li  fil  Botanica  msejħa :  Inula 
IJelenium. 

H0B6EHOB— xorta  ta  magħika,  bhal 
moħriet  żgħir  (miġbuda  mii-iiemel) ; 
tnakkax  għalka,  tuaddaf  (takla  il  ħa- 
xix  ħaiin)  minn  ghalka. 

H0B8B  Hoop  -  difer  ii-iiemel ;  isem 
(xorta)  ta  ħaxixa  li  fil  Botauica  hi 
maghrufha  bl-isem  ta  ;  Tusadago  Far- 
fara. 

H0B8BJOOKBT  —  gerrej,  wieħed  li 
(min)  jiddelitta  biż-iwiemel  (irabbi, 
igħallem  jow  iħarreġ  żwiemel  għal 
giri)  ;  min  jinne^ozia  fii-(jixtri  ibigħ 
jew  ipartat)  żwiemel. 

H0B8B  KNAOKBB— min  fdac  li)  jixtri 
ii-iwiemel  xjuħ  u  joktolhom  għal- 
labam,  ghadam  eto.  taghhom. 


Digitized  by 


Google 


flOft 


—  698  — 


m 


HoRSH  KNAVB-jrroom  (ara). 

U0R8B  LAUOH— daħca  cbira,  goiTa. 

H0B8B  LEBOH  —  duda  taż-^.wiemel ; 
xidia;  tabib  taż'żwiemel,  veterenariu. 

HoRSBLiTTBB-^braoda,  bħal  caless, 
li  imixxu  żewġ  żwiemel  fuk  il  bsaten 
jew  lasti. 

H0B8BLOAD— taghbija  ta  żiemel. 

H0B8B  HAOKBRBL  —is-sawrella  (  ħn- 
ta). 

H0R8BHAN— cavallier,  ragel  fuk  iż- 
żiemel,  xorta  ta  ħamiem. 

HoRSBHAN8HiP-rcub  (rchib)  ta  fuk 
iż-żiemel  (il  ħila  etc.  li  wieħea  icollu 
li  jircheb  jew  jimmaniġġa  iż-żwiemel;. 

H0R8BMABTBN— naħla  cbira. 

H0B8BMATOH— isem  ta  għasfur,  bu- 
ċakk,  dumnican,  buċakċak. 

HoRSBMEAT— għalf  (  ichel,  ġwież  ) 
taż-żwiemel  (ciċri,  ġulbiena  etc.)  ;  ihe 
dry  peas  and  beans  that  are  used  /or 
hortefneat  are  ripe  at  last^  (Uaeon),  iċ- 
ċiċri  u  '1  ful  li  natu  gwież  (liż-żwiemel) 
saru  sa  fl-aħħar. 

H0R8B  MiLL  —  mitħna  tal  miexi 
(mdawra  jew  mħaddma  biz-ziemel). 

HoRSBMiNT-xorta  ta  nagħnigħ. 

HoRSB  MU80LB— masclu  (tal  baħar) 
cbir,  goff. 

HoRSBNAiL —  musmar  ghan-nagħàl 
taż-żwiemel. 

HoRSEPiOK  —  biċċa  għodda  tan- 
nagħàl,  sicchina  mgħawġa  biex  jakla 
iż-żrar  mid-dwiefer  taMiemel. 

HoRSB  PLAT  —  tilgbab  taż-żiemel 
(bhal  ma  jagħmlu  it-tfal  meta  isuku 
wieħed  lil  jehor) ;  lo^ħob  goff. 

HoRSB  POND  -ghadira,  vasca,  ħawt 
etc.  għaż-iwiemel  biex  jixorbu. 
^  H0R8B  powER— (  fil  macni )  is-saħħa 
li  icollha  macna  li   tiġbed    etc.  daks 
tant  żwiemel. 

H0R8B  RAOB — ti^rija  taż-żwiemel. 

H0R8ERACINO— tiġrijiet  taż-żwiemel. 

HoRSBRADisH — ra  vauell. 

H0R8B8HOB— naghla  ta  żiemel ;  for- 
tificazioni  li  gejja  nofs  tond  jew  bħal 
nagħla;  biċċa  meccanismu  fit-torn; 
xort«  ta  granċ  ;  li  għandn  għamlà  ta 
nagħla ;  a  horseshoe  anvil,  incwina 
nofs  tond  (  li  gejja  bħal  nagħla  )  ; 
horseshoe  magnet ;  calamita  gejja  għa- 


mla  ta  nàgħla  ta  żiemel  u  li  tiġbed 
1-azzar  miż-żewġ  truf  tagħha. 
ĦoBSBSHOBiNG— tnaghii  taż-żwiemel. 
H0R8BTAIL— denb  ta  żiemel;  stand- 
ard  sinjal  tal  Baxa  toroc,  li  icun  la- 
sta  b*denb  ta  żiemel Jew  actar,  mwaħ*. 
ħlin  ma^ħha  biex  scond  in-numiu 
ta  dawn  id-dnub  taż-żwiemel  wieħed 
jara  is-setgħa  li  icollu  ( jew  ir-ranc  ) 
tal  Baxa;  (sinjjkli  bħal  balal  ħomor  fil 
bandiera  tal  Ammiralli  Inglisi  eto. 
biex  juruil  ranc  tagħhom)  ;  ihey  gave 
iheir  horse  iails  io  tlie  wind^  ("Bjron, 
Dride  of  Abydos  If^  H)^  rħew  id- 
dnub  ta^żwiemel  tagħhom  jittajru 
mar-riħ  (biex  jidru  jew  juru  ir-ranc 
tagħhom). 

H0R8B  WAT  jew  H0B8B  ROAD  —  il 

moghdija  ghaż-żwiemel,  it-triek  min- 
nofs,  minn  fejn  ighaddu  jew  jistgħu 
jimxu  iż-żwiemel. 

H0R8B  WRBD-*isem  ta  ħaxixa. 

H0R8B  WHip— frosta  ta  żiemel ;  tati 
jew  issawwat  bil  frosta  żiemel. 

HoRSBWHiPPiNO  —  swat  bil  frosta, 
flagellar. 

HoRSBwoMAN— màra  li  tircheb  iż- 
żiemel. 

HoRSiNO  IRON— soalpell  tal  klafat. 

HoKSiNG  up— tkalfit,  I-aħħar  stoppa 
li  jitfa,  jew  li  biha  isodd  xkuk  ta  ba- 
stiment,  il  kaffàt. 

H0R8T  jew  H0R8BT— li  ghandu  min- 
natura  taż-żiemel ;  taż-żwiemel ;  li 
iħobb  iż-żwiemel. 

HoRTATioN— twiddiba,  twissija. 

HoRTATivB  —  widdieb,  wissej  ;  li 
iwiddeb,  li  iwissi ;  twiddiba,  twissija. 

Hortatort)  li  iwiddeb;   li  iwissi; 

HoRTORio  )  widdieb,  wissej;  He 
animaied  his  soldiers  wiih  many  horta- 
tory  orations^  (P.  Hollaod),  gnamel  il 
kalb  is-suldati  tie^ħu  b*ħafna  cliem 
(għajdut)  ta  twissija. 

HoRTBNSiAL— adattat  għal  (tajjeb 
għal)  ġnien. 

Ho  TIOULIST    1  TT     s'      1m      '  A 

HoRTicuLTORr"**  ^^oriiculiunst. 

HoRTicuLTURAL  —  tal  cultura  jew 
żamma  (ħidma  etc.)  tal  ġonna ;  tal 
orticoltura  jew  ix-xogħol  /al  ġonna; 
the  Iloriiculiural  Socieiy  o/  London  was 
/ounded  in  1804%  is-Sooietà  (ix-xirca) 


Digitized  by 


Google 


tioft 


-  694  — 


m 


tal  ħidma  eto.  tal  ġonna  saret,  jew 
bdiet,  1-ewwel  darba  fLondra  fis- 
sena  1804. 

HoRTiouLTURB — ortiooltura  ;  ħidma 
eto.  tal  ġoDiia,  ohif  trabbi  biex  icolloo 
ħxejjex,  froltijiet  jew  Quri  fi  ġnien. 

ĦoRTiouLTURiST  —  wleħod  li  ioun 
(hu)  mħarreġ  fil  ħidma  tal  ġonna; 
min  jifhem  jew  jaf  jahdem  jew  jaf 
chif  jinħadmu  il  gonna. 

HoRTONiTB— isem  ta  mineral. 

HoRTONOLiTB  —  isom  ta  mineral. 

HoRTULAN— ta  ġnien. 

HoRTULiA— xorta  ta  sriep. 

HoRTUS  BioouB— collezioni,  ġabra  ta 
werak  tal  ħxejjex  niexfin  (igħejdulu 
ucoll,  lierbarium). 

HoRT  YARD  -  ġnien  bil  frott  irkiek. 

HoBANMA— Evviva ! 

HosB  —  oalzetti  tan-nisa  ;  cannol 
tal  gild,  ġomma  eto, ;  it-tokba  ta 
roghażka  etc.  fejn  jidħol  il  mancu. 

HoBB  BRioaE  1  ghuda  eto  biex  igħad- 

HosB  BHiBLDjdu  minu  fuka  carret- 
tuni  etc.  meta  icun  hemm  il  cannol 
tal  gild  etc.  ta  ppmpa  mixħut  fl-art, 
biex  dan  il  cannol  ma  jiġrilux  ħsara. 

HoBB  oarribR  —  bħal  tnalja  jew 
mkass  għal  kbid  tal  oannol  tal  pompa. 

HosB  couPLiNO  —  gungitura  tal 
cannoli  ta  pompa. 

HosE  HBBLBR  —  miu  iscwwi  jew 
irakka  il  oannoli  tal  gild  eto.  ta  pom- 
pa ;  min  isewwi  il  oalzetti. 

HosB-iN-HOSB— jisejjliu  dawc  il  fjuri 
li  għandbom  il  calci  u  il  biċċiet  tal 
fiur  talewn  li  jidru  donnom  għandom 
il  biċċiet  (\\  corolla)  doppi. 

HosB  BBBL— carretta,  romblu  eto. 
li  fuku  iġorru  jew  ikanklu  il  cannoli 
tal  pompa  jew  għat-tiskija  fil  ġonna. 

HosiBR— min  jagħmeljew  ibigħ  il 
calzettiy  peduni  jew  xi  ħwejjeġ  tal 
Ibies  ta  taħt. 

HosiBRY— calzetti,  peduni,  kliezet 
ta  taħt  etc.  tal  malja ;  fabbrica  fejn 
isini  il  calzotti,  poduni  u  kliezet  tn 
taħt  etc.  tal  malja  ;  is-sengħa  jew  it- 
trafcu  ta  wieħed  li  (ta  dac  Jew  min) 
ibigħ  calzetti,  peduni  etc. 

HoSPlCE— ospiziu,  cunvent  etc.  fejn 
jirtiraw  il  passiggieri ;  ih^  Uospice  of 


Uie  Oreat  Sl  Dernard^  I-Ospiziu  ( il 
cunvent  )  tal  Cbir  San  Bernard. 

HOSPITABLE  *Ii  jilka  il  barranin,  li 
jati  ohenn(rdaru  etc.  lill  xi  ħadd  minn 
għajrħlas);  kalbu  tajbai  ħanin  ;  wltom 
all  men  rale  as  kind  and  hoapUaUe^ 
(Tennyson,  Princesa)^  li  in-nies  col- 
Iha  iżommu  bħala  bniedem  kalbu  taj- 
ba  u  ħanin. 

HosPiTADLENESS  —Ikuħ  ta  baiTanin 
fdar  dac  li  icun  ;  chean  ( li  jati  xi 
ħadd  fdaru  bla  ma  jeħu  ħlas). 

HosPiTAL  —  sptar,  furmarija  ;  rpàr 

f>ost  fejn  wieħed  imur  jischenn  jew 
ejn  icun  milkuġħ  ;  li  jilka  fdaru,  ħa- 
nin  ;  1  am  to  be  a  gneet  to  tliie  hospilal 
maid  (  VeniceJ  a  good  while  yet,  (Ho- 
well,  Lelters  Jiook  Ij^  għad  bakgħali 
nokgħod  bħala  mistieden  f din  il  belt 
ħanina  (li  tilka  il  frustieri  ġo  fiha)  ta 
Venezia,  għal  bosta  s^imien  actar. 

HosPiTAL  Saturday  —  is-8ibt  tal 
ġbir,  għal  Sptarijiet  Inglisi(LJnghil- 
terrra  etc.) 

HospiTAL  SuNDAY  -  il  Hadd  li  jaħ- 
bad  rĠunju  meta  dac  inhar  isir  gbir 
(issir  il  ġabra)  mal  [nghilterra  collha 
ghal  li  Sptarijiet. 

HoSPiTALE-post  mchennen;  post, 
loc,  fejn  wiehed  imur  jiscbenn. 

HOSPITALITY— Ikugħ  ta  passiggieri 
jew  frustieri  f  dar  dac  li  icun  minn 
għajr  ħlas. 

HoSPiTALLER  —  spodalier,  wieħed 
minn  tal  Ordni  Gerosolimitan  jew 
tal  Cavalieri  ta  San  Ġwann  jew  ta 
Malta. 

HOSPITATE — tgħammar  f  dar  ħadd 
jeħor;  tisohenn  bħala  bniedem  bf^r* 
rani,  f  dar  ħadd  jeħor  ;  tokgħod  ma ; 
tliis  hospitates  with  the  living  anitnal 
vi  the  same  shell,  CGrefO,  MuseumJ, 
dan  igħammar  (jokghod)  ma  I-anni- 
mal  ħaj  fli  stess  koxra. 

HosPlTlCiDE  — wiehed  li  (min)  jok- 
tol  lil  dac  li  icollu  irtirat  f  daru. 

HOSPITIUM— ospiziu,  lucanda,  post 
fojn  jisolionnu  jow  iouiiu  iniżmuma 
Cirtirati)  in-nies. 

HoSPODAR—titlu  ta  dinjità  li  ghan- 
hom  ir-re  jet  tal  Polonia,  u  'I  priuċ- 
pijet  tal  Wallachia,  Lithuania  u  Mol- 
davia. 


Digitized  by 


Google 


ĦOS 


^BQB  - 


flOT 


HoST— min  jistiedem  jew  jilka  in- 
nies  gewwa  daru  ;  tal-Iucanday  lu- 
eandier  ;  kuddiesa ;  I-ostia  rokaddsa; 
il  viaticu  ;  gbeġwi^ia,  ċorma,  eserċtu;* 
pianta  li  thalli  li  tiober  u  tgħejx  fuk 
il  għeruk  ta^ħha  pianta  oħra  (bħal 
ma  hu  il  ful  Ii  iħalli  jicber  \\  jitla  fuk 
il  gheruk  tiegħu  il  budebbus) ;  anni- 
mal  li  ihalli  igħix  fukti  jew  minnu 
annimal  jew  dudu  jeħor;  sogħla, 
tkaħkiħa  ;  tgħammar,  tmur  tokgħod 
riucanda;  iżżomm  ġo  darec  jew  tirtira 
lil  xi  ħadd  ;  tistieden  f  darec  ;  he  has 
been  my  host  for  all  the  lime  I  irae 
there^  chien  hu  li  żammni  irtirat  fda- 
ru  iż-żmieu  collu  li  bkajt  hemm ;  / 
wish  to  see  the  host  himself  irrid  nara 
il-lucandier  stess ;  at  Ihe  elevalion  of 
ihe  IJoatf  fl-elevazioni  tal.  Ostia  nl 
Kuddiesa ;  7i6  tra«  /0  receive  the  Iloet 
this  morning^  cheJIhom  jivviaticawh 
dal  għodu  ;  the  host  of  insects  gathering 
rouud  my  face^  f  Woi  dHWort  li,  Excur- 
sion,  liook  Ij,  il  gheġwigia  ta  insetti 
li  inġabru  ma  wiċċi;  the  Lord  of  Hosts^ 
is-Sinjur  Alla  tal  Eserciti. 

ĦoSTAOES  -  rahan,  bniedem  li  jibka 
I-nrt  jew  għand  xi  ħadd  miżmum 
bħala  rahan  sa  chemm  isiru  jew  icn- 
nu  mitmuroa  xi  pattijiet  biex  dana  il 
buiedem  li  jibka  miżmuro  jaghroel  taj- 
jeb  għal  dawc  il  pattijiet  etc;  two  of 
our  people  might  be  left  ashore  as  host- 
ages^  (Ooiik,  First  Voyage,  Dook  Illy 
Ċhap.  VIIIJ^  tnejn  roiu-nies  tagħna 
jistffħu  jibkgħu  I-art  bħala  rahan. 

HoSTEL-(bħal  hotel),  lucanda. 

HoSTELLER  —  tal  lucanda,  lucan- 
dier. 

HOSTESS  -  il  mara  tal-lucanda,  lu- 
candiera,  mara  li  tilka  fdarha  il  bar- 
ranin  biex  tirtirahoro  ;  roara  ii  tistie- 
den  in-nies  fdarha,  is-sinjura  tad-dar 
li  tistiedon  jew  li  icollha  il  roistednin. 

HosTESSSniP  —  I-ufficiu  ta  lucan- 
diera. 

HoSTiciDE— roin  (dac  li)  joktol  il 
għadu. 

HoSTiLE— tal  għadu,  li  juri  ghe- 
dewwa;  cuntlariu,  contra,  li  roa  jurix 
ħbeberija ;  ^/i^y /ioiitfar/^   become  cold 


andwere  fast  becoming  hostife^  (]fa« 
esLn\My,IIistoryof  England,  ChapJX), 
roalajr  birdu  u  bdew  iduru  oontra 
tagħna. 

HoSTiLE  WITNESS— xhud  U  igħejd 
contra  ta  dac  stess  li  icun  ħarcu  biex 
jixhed  favur  tiegħu. 

HosTiLELY— ta  ghadu. 

HoSTiLEMENT  —  gbaroara,  mobbli, 
xarbitelli  tad-dar. 

HoSTiUTY^ostilità,  mibgħeda  tal 
għadu ;  wiri  contra ;  gwerra. 

HoSTiLiZB— tagħmel  bniedem  gha- 
du  tiegħec  jew  ta  ħadd  jeħor. 

HoSTiNQ— ġabra,  għajta  biex  jin- 
ġabru  in-nies  tal  gwerra  flimchien. 

HoSTLER— it-tifel  ta  li  stalla,  min 
icollu  hsieb  iż-żwieroel  fi  stalla. 

HoSTLESs— li  m*bux  hanin,  li  ma 
jilkax  nies  gewwa  daru,  ii  ma  iħallix 
nies  jischennu  fdaru. 

HosTRY— lucanda,  alloġġ. 

HoT— shun,  jaħrak,  jicwi ;  nervus, 
ncnrlat,  furius,  li  jit^ħilgħulu  malajr; 
bil  hraru;  li  ^handu  il  (jew  mimli  bil) 
ħrara ;  ħabnechi ;  kawwi,  ahrax,  ka- 
lil ;  li  isaħħan  ;  shana  ;  /  find  this 
roĠfn  hoty  nsib  din  il  oarora  sħuna  ; 
the  fire  is  hotj  in-nar  jaħrak ;  strike 
whUe  the  iron  is  hot,  ati  bil  roartell 
roeta  il  ħadida  tcun  roicwija,  jew 
tcun  ticwi  (jigifieri  approfitta  runeo 
roiż-żroien  li  icolloc  li  fih  tista  taħ- 
dero,  jew  tagħroel  xi  ħaġa) ;  the  mus* 
tard  is  verjf  hot^  il  roustarda  taħrak 
ħafna  ;  she  is  so  hot  beoause  the  meat 
is  coldj  (Bhakespetr,  Comedy  of  Er- 
rorsjj  hia  hec  incurlata  (  ħadet  dis- 
sahna  collha)  għaliex  il-Iaħam  chie- 
sah  ;  I  lelieve  he  did  so  because  he  is  of 
a  very  hot  constitution^  nemmen  li  għa- 
mel  dana  għaliex  hua  furius  wisk 
(roalajr  jiżbel  jew  jitilghulu);  she  is 
cold  but  he  is  hot  io  see  tJie  work  done^ 
hia  bierda  iżda  hu  roimli  hrara  biex 
jara  ix-xoghol  isir  (lest)  ;  a  hot  fight, 
ġlieda,  gweiTa  takbida  jew  taktie^ħa 
kalila;  hot  weather  Ims  set  in  now,  issa 
bdiet  is-shana  ;  I  am  liot,  jena  sħun 
(kiegħed  inħoss  is-sħana);  to  ġrow  hot^ 
tisħon  ;  to  make  a  thing  hot^  issaħħan  ; 
/u>t  and  rebellious  liquors,  (Sbakespeari 


Digitized  by 


Google 


flOT: 


-  696  - 


HOU 


Ab  you  like  itj^  liour  (xorb)  li  isaħ* 
ħan  M,  jixghel. 

HOTBED  -  art  sħuna  ('bid-demel  eto) 
biex  tfittex  ittalla  u  toabbar  piauti 
eto. 

HOT  BLOODED— li  għandu  deromu 
sponty  li  jiżbel  malajr,  li  jixghel  ma- 
lajr;  ħarrieki,  żieni. 

HoT  BRAINED— furjus,  mkarlcaċ,  li 
jishon  malajr  jew  minn  xejn. 

HOT  BURNING  ^ħarrieki,  żieni. 

HOTCHPOTCH  oawlata  ( tisjir  tal- 
laħam  tal  ħanzir,  bil  ħaxix,  per/ut, 
gobon,  eto.  ) 

HOTCOCKLES— logħba  tat-tfal  eto. 
meta  wieħed  ioun  b'ghajnejh  mgħam- 
mdin  u  irid  jinzerta  jew  jakta  min 
ioun  imissu  jew  jatih  id-dakka. 

HoTBL— luoanda,  arloġġ,  hotelU 

HoTEL  DIEU— sptar,  furmarija. 

HOT  HEADED— kalil,  ahrax,  li  jiżbol 
malajr. 

ĦoT  HOUSE  -  stufa,  serra,dar»  oamra 
eto.  mgħottija  bil  ħgieġ  fejn  irabbu 
jew  ixommu  biex  jiobru  xi  pianti  li 
iounu  iridu  is-sħana ;  burdell. 

HOT  uvEBED-kalil,  aħrax,  li  jitil- 
għulu  (jisħon  jew  jiżbel)  malajr. 

HoT  MOUTHED— ta  rasu,  stinat;  li 
la  igħejd  heoo,  heoo. 

HOT  PRESS  —  tippressA  tgħafas  il 
oarta  bejn  zewġ  pianoi  miowija. 

HoT  PRESSINQ— pressar  tal  oarta 
eto.  bejn  il  pianoi  tal  ħadid  jiowi 
biex  tieħu  il-Iustru. 

HoT  SĦOT— balal  miowija  biex  fejn 
jolktu  ikabbdu  u  jaħarku. 

HoT  SPiRrrED  -donnu  xrara  nar. 

HoT  SPUR— bniedem  kalil,  aħrax,  li 
jiżbel  malajr ;  mħe^ġe^  bil  ħrara,  bil 
herra,  xorta  ta  piselli  li  tiober  malajr. 

HOT  SPURRED  -mħeġġeg  bil  ħrara ; 
bil  herra,  li  jiżbel  malajr. 

HOTTENTOT— Ottentot,  salvaġft  tal 
Àfrioa  ta  Isfel;  Isien  tal  Ottentoti  jew 
tan-nies  tal  Afrioa  ta  Isfel;  tal  Otten- 
toti  jew  tas-slavaġ  tal  Afrioa  ta  Isfel; 
•/lottentot  breadf  xorta  ta  pianta  ("sigra) 
li  tiober  fil  pajjisi  tal  Ottentoti  u  illi 
dawn  in  nies  slavaġ  jeolu  il  kalba 
tagħha  f  loo  il  ħobż  meta  iounu  soai-si. 

HOTTENTOT  OHERRY— xorta  ta  oi- 
rasa  salvag^a,  isem  tal  pianta, 


HoTWALL  —  ħajt  fejn  jiobru  is-si- 
ġar  tal  frott  għal  ohenn  tieghu. 

HouDAH— siġj^u  (post  bil  makghad) 
fuk  dahar  Ijunfant  eto.  għal  passig- 
gieri,  biex  jirobu  fuku. 

HouGH  -il  gherk  tal  ooxxa ;  lexxu- 
na,  mgħażka  ^.għira. 

HouLLETiA — xorta  ta  pianta  tal 
Quri  bħal  Orchidee  li  tiober  wisk  fil 
Brażil  (Amerioa  ta  Isfel). 

HOUND — ohelb  tal  oaċca,  tmur  għal 
oaċċa  bil  olieb  ;  bniedem  ohelb,  vili, 
infami. 

HODND  FisH^xorta  ta  ohelb  il  ba- 
ħar. 

Hound's  tongue— isem  (xorta)  ta 
ħaxix  li  fil  botanioa  hia  magħrufa 
bl-isem  ta  Cynogloaeum, 

HouND  TRBE  — isem  ta  sigra  il  Cor- 
nuB  Sanguinea. 

Houx  —  id-dakkuka  tal  pinnaġġ 
(tajra) ;  tgħajjat. 

HoUR-sigħa,  ilħin;  wakt;  tliere 
are  Sl/f,  houra  in  one  day,  rġurnata 
hemm  24  sigħa  ;  t/iat  boat  runa  Cgoes) 
10  tnots  an  hour,  il  bastimont  jagħmel 
għaxra  fis-sigħa;  tohat  hour  ia  itt^ 
x'hin  hu  ? ;  he  came  at  the  exact  hour, 
gii  fil  wakt  sewwa;/o  keep  good  houra^ 
tinjfabar  cmieni  id-dar  fil  ghaxija ;  ma 
tiddawwarx  barra  mid-dar  biMejI ; 
t/ie  small  /lours,  I-ewwel  sigħat  (ta 
wara  nofs  iMejI)  tal  ġurnata,  ngħejdu 
aħna  is-sigħa  jew  is  saghtejn  ta  bil- 
lejl. 

HouR  BELL—  kampiena  li  iddokk 
is-sigħat ;  il  kampiena  tas-sigħat  ta 
arloġġ. 

HoUR  CIRGLE  -wieħed  mio-oirouli 
obar  li  naraw  maħżużin  fuk  il  globu, 
li  igħaddi  (dwar  id-dinja)  mil  poli  u 
jinżel  perpendioulari  mal-Iinja  tal 
equinoziu,  heoo  msejjah  għaliex  meta 
ix-xemx  tasal  fukha  jaraw  il  ħin  (x*ħin 
hu  ). 

HouR  GLASs  —  impulletta,  arloġġ 
tar-ramel 

HOUR  HAND  ^lanoettina  li  turi  is- 
sigħat  farloġġ. 

HouRl  —  xebba,  serafin  tas-smew- 
wiet  magħrufa  mit-Toroo  Mawmet- 
tani. 


Digitized  by 


Google 


flou 


-  697  - 


HOtJ 


HotRLlNB-ljnjaH  turiil  ħin  (fl- 
Astronomija)  ;  is-singhi  jevr  sinjali 
li  naraw  farloġġ  tax-xemx. 

HcfuBLY— 'ta  cull  sigħa ;  cull  digħa ; 
ta  dejjem,  ta  cull  mument,  continwu; 
in  hourly  expectation  of  a  viartyrdom^ 
jistennew  dejjem  il  màrtiriu  ;  the  agi- 
tation  grew  liourly  more  formidablef 
(Hacaalay;  History  of  England)^  I-agi- 
tazioni  (it-taħwid;  beda  jicber  minn 
sigħa  għal  oħra. 

HouB  PLATB— wiċċ  I-arloġġ,  il  faċ- 
ċata  ta  1-arIoġġ  li  turina  is-sigħat  eto. 

HousAGE^ħlas,  dritt,  li  jħalsu  tal 
magazzinaġġ  zi  afiarijiet  Cmercanzia) 
talli  jinżammu  jew  jintrefghu  fil  maħ- 
żen  ;  magazzinaġġ. 

HousB— dar :  in-nies  tad-dar  ;  il  fa- 
milja ;  razza,  gidd  ;  teatru,  in-nies  li 
imorru  it-teatru ;  il  camra  tal  parla- 
ment  jew  tal  cunsill ;  il  mejda  (1-icheI 
jew  chif  jeclu  in-nies  ta  dar  jew  il  fa- 
milja)  dar,  fabbrica,  ditta;  iddaħħal, 
tilka,  tirtira  fdar  (fid-dar);  tischenn  ; 
whose  house  is  ihis  1  ta  min  hi  din  id- 
dar  ?  tlie  house  I  call  here  the  vian,  the 
woman,  their  children^  their  servants^ 
bond  and  free^  their  cattlef  (  8mith, 
Commonwealth  ),  il  familja  collha  jena 
nsejħilba  hawn,  ir-ragel,  il  mara,  it- 
tfal  tagħhom,  is-servi  taghhom,  rsiera 
u  m*humiex,  u  il  bhexjem  tagħhom  ; 
House  oj  Commons  and  ilie  House  of 
Lordsj  il  Gamra  tal  Gomuni  u  dic  tal 
Lordi  (il  camra  baxxa  u  dic  tal  Pari) ; 
the  opera  house,  it-teatru  ;  a  good  play 
draws  good  houscj  opra  tajba  tiġbed 
ħafnanies;  he  kept  a  miserable  house 
but  the  blame  was  laid  wholly  upon 
madam,  (Swift),  chellu  il  mejda  dej- 
jem  mil  I-agħar  (chien  iżomm  hu  id- 
dar  batuta  jew  scarsa  mil  lichel  )  iżda 
il  htija  ta  dan  chienet  tehodha  is- 
Sinjura;  I  liave  written  to  the  house 
myselffor  another  setj  ctibt  Tid-dar  (lil 
fabbrica^  jena  stess  għal  taghmira 
oħra  ;  hotise  ofcaU^  post  fejn  jiltakghu 
il  viaġġaturi  tal  cummerċ;  house  of 
correction^  il  habs,  casa  di  correzione : 
istitut  fejn  iżomniu  it-tfal  li  jidru  li 
huma  tàcondotta  hażina  biex  irab- 
buhokn  tajjeb ;  house  of  Gody  il  cnisia, 
it-tempiu  jew  id-dar  t'Àlla ;  to  bring 


down  the  house^  i^ġaffhal  li  in-nies 
collha  ^  tat-teatru  jagħmlu  applaus, 
(tibda  int  applaua  geħerali  fteatru)  ; 
siore  ItousCi  maħżen ;  wash  liouàe,  loc 
fejn  isir  il  ħasil ;  coffee  house,  ħanut 
tal  cafÀ;  pigeon  house^  barumbara; 
the  workJiouse,  loc  bħal  habs  fejn  iżda 
in-nies  li  icun  hemm  imorrtl  weħidhom 
biex  jaħdmu  biex  jeclu ;  These  buUd- 
ings  are  left  on  purpose  for  Iwusing 
the  people,  dan  il  bini  ħallewh  għal 
apposta  ghan-nies  biex  jirtiraw  in-nies; 
l  had  to  liouse  ihem  wlien  tliey  were 
liere,  jena  chelli  inżommhom  fdari 
meta  chienu  Iiawn ;  Jiouse  to  house^ 
minn  dar  għal  1-oħra,  tmur  id-dur  jew 
tispeziona  loc  jew  post  wara  I-jehor.  • 

HousB  AOBNT— agent  tad-diar,  wie- 
hed  li  icollu  f  idejh  djar  tan-nies  għal 
chiri  jew  ghal  beigħ. 

HousB  BOAT— maħżen  fejn  iżommu 
id-dghajjes. 

HousBBOTB— il  għatata  1-injam  li 
jati  (scond  ilrligi)  il  proprietftria  lil 
inquilin  għat-tiswija  (li  icun .  bemiħ 
bionn)  tad-dar. 

HousE  BBBAKiNo^scassàr  tad-djar 
(dħul  tal  ħallelin  fid-djar). 

HousB  BBBAKBB— ħalliel. 

HousB  OBIOKBT — xorta  ta  werżik. 

HousB  Doo— chelb  li  jindocra  id-dar. 

HousBHv^LD— 11  familja,  in-nies  tad- 
dar;  tad-dar;  houseliold  bread,  ħobs 
tad-dar. 

HousB  HOLDS — it-tkiek  prim. 

HousBKBBPBB— il  mastru  di  casa; 
ir-ragel  jew  il  mara  li  icoUhom  ħsieb 
id-dar. 

HousB  KBEPiNO  *  i^.-^^mma  tad-dar ; 
xoghol  il  màstru  di  casa ;  it-trigga  tal 
affarijet  tad-dar. 

HousEL— 1-Ostia  Mkaddsa,  I-Euca- 
ristia;  il  viatcu;  tivviatca,  tkarben 
fid-dar  (marid  etc ) 

HousELBBK  -is-sempreviva. 

HousBLBss^bla  dar;  li  ma  għan- 
dux  fejn  igħammar  jew  fejn  jokgħod. 

HousBLBT— dar  żghira. 

HousB  LiNB^cimarkieka,ramneIl  li 
jusaw  abbord  etc.  għal  feritud  jew 
ghal  rbit  tal  anelli  tal  kluħ  etc. 

HousBLiNo  —  tal  Eucarestia,  las- 
Sacramenti ;  tkarbin,  viatcu. 


88 

Digitiżed  by 


Google 


HOU 


—  698  — 


HOW 


HousBLiNa  OLOTH — terħa,dvalja  tat- 
tkarbin  (li  iżommu  meta  is-Sacerdot 
iċan  ikarben  biex  jecc  katt  taka  xi 
particula  tigi  fukha). 

HousH  LOT— il  pian,  ifl-sit,  jew  1-art 
li  trid  fejn  tibni  jew  ittalla  dar. 

HousB  HAiD-Beftura,  kaddejja. 

HousB  •HATB— min  igħammar  fl*i- 
stesB  darmaħadd  jeħor;  sieħeb  fid- 
dar. 

^ousB  HONQBB— min  jinnegozia  fid- 
djar  jew  fil  bini ;  min  (dac  li)  jixtri  u 
ibip[ħ,  jew  ipartat  djar  lesti  etc. 

HousB  HARTiN  —  xorta  ta  għasfur 
(ħuttafa). 

HousB  MOTHBR — il  maracap  tad-dar, 
1-omm  tal  familja. 

HouBB  PAiNTBB  —  min  jiżbogħ  id- 
djar ;  żebbigħ. 

HousB  PHTSioiAN— tabib  residenti  (\i 
jokghod  dejjem  jew  li  icun  għassa)  fi 
sptar,  furmaria,  jew  xi  Istitut. 

HousB  PHTBfoiAMOY  —  1-ufficiu  ta 
tabib  resident  (fil  post)  fi  sptar,  fur- 
maria,  Istitut  etc. 

HouBB  PiGBOM  —  ħamiem  tad-dar 
(m'hux  salvaġġ). 

HousB  BAI8BB — beunej  tad-djar. 

HousB  RBNT— 'chera :  he  is  allowed 
house  rentfre^,  għandu  chera  franc  ;/i£ 
is  aUmved  £18  a  year  for  house  renU 
għandu  ("jatuhj  tmintax  il  lira  fis-sena 
għal  chera. 

HousB  BOOH-camratad-dar  (fdar). 

HousB  sPARRow^għasfur  tal  bejt. 

HousB  TAX-*taxxa  fuk  id-djar. 

HouBB  TOP— il  bejt ;  fuk,  fid-dar. 

HouBB  WARHiMa— festa,  trattament 
li  wieħed  jagħmel  meta  imur  jokgħod 
(jidhol  1-ewweI  darba  biex  ighammar) 
f  dar  ġdida,  għar-risk. 

HousB  wiFB— il  mara  tad-dar,  il 
cap,  1-omm  ;  il  caxxa  tax-xogħol  tan- 
nisa  (il  caxxa  tal-labar  tal  ħjata  u  tar- 
ras,  tal  holok,  mkass  etc);  timma- 
ni|[ga  bil  għakal  (bl-economia)  I-affa- 
rijiet  tad-dar  ;  taghmel  in-nefka  etc. 
li  icun  hemm  bżonn  għad-dar. 

UousB  wiFBLY— maniġġar,trigija  tal 
affarijet  tad-dar  (jew  ta  dar)  bil  għa- 
kal,  bil  galbu,  bl-economia. 

HousB  wiFBRY  —  ocoHomia  dome- 
Btica. 


HouBE  WRiaHT*-bennej  tad-djar. 

HousiNa— għatata  (ghal  fuk)  ber- 
dgħa  ta  żiemel  etc. ;  il  klugħ  ta  gebel 
minn  hajt  u  tkegħid  ta  jeħor  ġdid 
(trakkigħ  fil  bini) ;  il  biċċa  tal  arblu 
ta  bastiment  li  tcun  mil  prim  sal 
cverta ;  għata  għal  fuk  cverta  ta  basti- 
ment  li  jitkigħed  fxi  maltemp  meta 
ioun  il  baħar  kawwi. 

HousuMa— taB-Sacrament,taI  Ostia, 
tal  viatcu. 

HovB— xorta  ta  marda  fi  ngħaġ; 
tħuf ;  tokghod  iddur  minn  hawn  ghal 
hemm  fpost;  titlajja;  it-temp  passat 
tal  verb  Ileave  (ara);  ittalla,  titla 
(bhal  għagina  bil  ħmira) ;  ihe  earth 
also  for  her  parif  by  this  means^  well 
soakedy  swelleth  and  hooveth  a$  it  xvere 
with  a  leaven  (P.  Hollaod,  Plinie,  Bk. 
XVII),  u  1-art  ucoll  mil  banda  1-oħra, 
b*dan  il  mod  (hecc)  msappa  fl-ilma, 
ticber  u  titla  kisha,  ngħejau  aħna,  bil 
ħmira. 

HovBL  —  gharix,  makiel,  loc  għal 
bhejjem  ;  dar  msejcna,  tuguriu  ;  tir- 
tira  fdar  imsejcna. 

HovEL  HousB— niċċa  għal  statua. 

HovBLLBR-min  jati  dakka  ta  id; 
min  igħejn  biex  isalva  in-nies  etc. 
meta  f  xi  maltemp  imur  xi  bastiment 
1-art ;  min  imidd  idejh  biex  isalva  in- 
nies  fxi  naufragiu. 

HovELLiNa-bini  ta  ċmieni  gholjin 
b'mod  li  id-duħħan  joħroġ  li  ma  jatix 
fastidiu. 

HovBUTB— isem  ta  mineral. 

HovKN  —  mtalla,  mgħolli,  mimli, 
minfux. 

ĦovER  —  iżżomm  fuk  il  ġwienaħ 
fl-aria  ;  tittajjar,  tiggiera,  tħuf  1-hawn 
u  1-hemm  ;  dar,  ricovern,  post,  loc  fejn 
wieħed  imurjischen;  boughg  of  trees 
which  were  cast  in  thitlter  tp  aerve  aa  a 
hover  for  the  Jish  (Carew,  Survey  of 
Comwall)y  xeħtu  hemm  firiegħi  tas- 
siġar  biex  serveu  ghal  ħut  fejn  icun 
jista  jischenn. 

HovBRiNa— titjir  fl-aria;  giril-hawn 
u  I-hemm  dwar  xi  post  (xi  mchien). 

HoviTB  -  isem  ta  mineral. 

How  — chif,  għala,  chemm ;  how  are 
youf  chif  int?  how  is  tliat  1  dana  chif? 
(chif  chien,  dana  ?^  give  us  an  account 


Digitized  by 


Google 


m 


-  609- 


flol? 


hoio  it  waSf  għedilna  sewwa  chif  chie- 
net  il  biċċa  ;  how  viuch  is  that  ?  chemm 
hu  dac  ? ;  how  old  are  you  ?  chemm  il 
sena  għandec ;  how  hmg  hnre  you  bceu 
in  Malta  f  chemm  ilec  Malta  ?  ;  how 
think  you?  x'idhirlec? ;  how  so  ?  għala 
dan  ?  (  għaliex  ) ;  how  small  soever, 
żgħir  chemm  hu  żgħir. 

HowADJi  —  mercant,  bejjegħ  (chif 
isejħulu  in-nies  tal  pajjisi  ta  Lvant;. 

UowDAH— eiġġu,  post  fejn  wieħed 
jokgħod  bil  kegnda  fuk  dahar  ta  Ijun- 
fant. 

?z;"}  '•"»• 

HowB— mħaffer,  bil  ħofra;  fuU  of 
hcights  and  howes  (Scotf,  JRob  Roy)^ 
collu  għoliet  u  ħofor. 

HowB  BAGKiT  —  żiemol  li  ghandu 
dahru  bil  ħofra  (mħaffer). 

HowBL— ċana  nofs  tond  tal  buttara 
għaċ-ċanar  tad-dugħ  ta  barmil  minn 
gewwa. 

HowBVEB— iżda,  ma  dana  collu  ;  I 
am  not  disposed  to  go^  however  to  oblige 
you  I  will,  ma  tantċchelli  kalbimmur 
iżda  bidx  niccuntentac  jena  immur; 
however,  tJt^  affair,  on  tJie  whole^  was  a 
success,  ma  dan  i  coliu.  il  biċċa,  nic- 
cunsidraw  collok  flimchien,  rnexxiet ; 
however  the  bnsincss  goes  you  have  mafle 
fault  (ShakeRpdar,  Winters  Tale)  hi 
cbif  in  hi  (Bia  coma  si  voglia)  inti 
għamilt  hażin  (ghamilt  żball). 

HowFF— tmur  spiss  ftidher  spiBs) 
f  post,  xi  banda,  xi  mchien. 

HowiTZBR— xorta  ta  canun,  kasir  u 
ħaflf. 

HowK— tħaffer,  takla  it-trab. 

HowL  —  tagħwi,  twerżak,  timbaħ, 
tingħi ;  tgħajjat  bħal  lupu ;  taghmel 
dac  il  ħoBS  bħal  meta  icun  jonfoħ  ir- 
rih ;  tgħajjat  għal  ajjut  jew  b'leħen  ta 
meta  wieħed  icun  f  xi  bżonn  jew  icun 
irid  xi  għajnuna  malajr  ;  għawi,  twer- 
żik,  nbigh,  nigħi ;  7  heanl  the  wjlrcs 
or  dogs  howlj  smajt  iHupi  jew  il  clieb 
jingħu  (igħajtu) ;  new  widous  howl 
(8hakespear,  Macbeth),  romol  (nisa) 
ġodda  jibcu  (jingħu,  igħajtu  mdejkin 
etc.) ;  wild  liowled  the  wiiul  aU  night^ 


il-Iejl  venven  (nefsA  b'ħafna  ħsejjes) 
il-lejl  collu  ;  she  howled  aloud  **  1  am 
on  kre  "  (Tenoyson,  Palace  of  Art)^ 
hia  ghajtet  bħal  waħda  miġnuna 
*'  kieghda  nakbad  ** ;  Isthis  tlie  Jiowl 
ofa  dog  or  of  awolff  din  għajta 'ta 
chelb  jew  ta  lupu  ?  whUst  tJie  mad  tno- 
thers,  with  their  howls  confused,  do 
break  the  cloud^  (Shakespear,  Ilen- 
ry  K),  wakt  li  1-ommijiet  mahrugin 
barra  minn  eesBihom  b  dac  il  għajjat 
( it-twerżik  )  taghhom  flimchien  ( ta 
culħadd  f  dakka)  joforku  (jinfdu)  Ib- 
sħab. 

HowLBR  — -  min  (dac  li)  igħajjat, 
jingħi  jew  jagħwi. 

HowLBT— cocca  żgħira ;  cocca. 

HowLiNO— ta  swied  il  kalb;  għajjàt, 
nigħi  ta  lupi  jew  ta  clieb ;  he  was  lost 
in  Hie  wast^  IwwUng  wildernesSf  intilef 
fid-desert  cbir  u  li  isewwidleo  kalbeo 
(li  ibeżżgħec  bil  cruha  u  il  hemda 
tiegħu). 

HowLiNo  MONKBT— xorta  ta  xadin. 

HowQUA  —  xorta  ta  te  ta  qualità 
mill-aħjar  (għali  ferm>. 

Howso— hu  chemm  ħu  ;  and  weU 
come  homCf  how  so  unfortunate  (Daolel, 
Civil  Wars)f  u  merħba  bih  meta  jigi 
id-dar,  hu  cbemm  hu  sfortunat. 

HowsoBVER— hi  chif  in  hi;  għad 
illi;  għallavolia ;  howsoever  he  shaUpay 
for  me  (Shakespear,  Troilus  and  CreS" 
sida)^  hi  chif  in  hi,  ihallas  għalija ; 
howsoevcr  you  speak  this  tofcel  ottter 
mens  mimls  (Shakespear,  Ilenry  K), 
għad  illi  (ghallavolia)  inti  tgħejd  dana 
( titchellem  hecc  )  biex  tara  in-nies 
x*għandhom  fmoħħom  (jewchifjeA- 
sbu  in-nies). 

How  800N  (f  loc  A8  800N  As) — maHi. 

HoT— bastiment  żghir  b*arblu  wie- 
ħed;  dgħajsa  tat-tgħabija;  ghajta  biex 
tgħejd  wieħed  jekaf  jew  iħares ;  hoi  I 
fejnu !  stenna  ftit !  there  lay  the  hoy  in 
which  he  was  to  sail  (Haeaalay,  Ilist. 
of  Englatul)^  hemm  chien  il  bastiment 
żgħir  (b*arblu  wieħed)  li  bih  chellu 
isiefer. 

HoTBE— ara  UfL 

HoTT— titligħeb,  titbagħrad  ;  let  no 
one  condemn  tliegirlsfor  Iwyting  with 
the  boys  (Faller,   a  Pisgah  sight  of 


Digitized  by 


Google 


fltJA 


-  too- 


m 


Palestine)  ħadd  ma  għandu  jincorla 
(jitoasa)  bil  bniet  għaliex  kieghdin 
jitbagħarda    (jitliegħbaj  mas-subien. 

HuANUOo— belt  fil  Peru  (America 
flfifel). 

HuANuoo  BABK— koxra  ta  siġra  li 
ticber  flJaunuco  (ara). 

HuASOOLiTB— isem  ta  mineral. 

HuB— buttun  ta  rota ;  mancu,  mak- 
bad  ta  xabla  etc. ;  marca,  tebgħa, 
sinjal  etc. ;  biex  timmira  ghalih ;  is- 
sinjal  (musmar  fl-art  etc.)  fil  logħob 
tal  qtunts  (ħolok)  ;  he  drived  the  daggev 
in  his  back  up  to  thz  huh^  daħħallu  li 
stall^t  f  darhu  sal  makbad  (sal  mancu^. 

HuB  BARBR— pedan,  biċċa  għodda  tal 
mastrudaxxi  (li  jagħmlu  il  carrettunij 
biex  itakkbu  il  buttun  tarroti  għal 
fejn  jidħlu  li  mgħażel. 

HuB  LATHB—torn  għal  buttun  tar- 
roti  tal  carrettuni. 

HuBBLE  BUBBLB— pipa  bil-Iasta  tal- 
lasticu  etc.  li  id-duhħan  meta  tpejjep 
igħaddi  mil  1-iIma  u  dana  ibakbak 
(arghilà  jew  pipa  tat«Toroc  etc  ) 

HuBBUB — storbiu,  ghageb,  frattarija 
gilba»  ħamba ;  a  universal  hithbub  wild 
of  stunning  sounda,  (Miltony  Paradise 
Lostjf  għageb  cbir  ta  għajj&t  li  itar- 
rxec  li  ma  ngħidlecx. 

HuBBUBBOO—nigħi,  ghawi  ta  clieb 
ta  lupi  etc.  għajjàt. 

HuBBY  —  collu  Btoffi  u  ħotob  ;  a 
hubby  roadi  triek  collha  stoffi  u  hotob. 

HucK—tiggebbed  fil  prezz  (fix-xiri). 

HuoK  A  BACK— xorta  ta  drapp  (gha- 
żel)  ordinariu  jew  oħxon ;  id-drap  tas- 
srievet  jew  dvalii  ta  li  mwejjed. 

HuoKERY— bejgħ  bli  mnut ;  tarf  ta 
negoziu. 

HuoKLE-il  għadma  tal  genb;  genb. 

HuoKLEBACKBD— bispallejh  mgħaw- 
gin  (donnu  ħotbi). 

HuoKLE  BONE— il  għadma  tal  genb; 
(ta  genbejna).;/te  sufers  froin  aciatica 
or  gout  in  tho  huckle  bones,  ibati  bix- 
xiatica  jew  bil  gotta  fil  għadmiet  ta 
genbeih. 

IIucKdTRR  —  righettier;  tbigħ,  jew 
iżżomm  ħwejje^  għal  bejgħ  jew  tpar- 
tatom  ma  oħrajn. 

HuoKSTBRAGB  —  bcigħ  bħal  tar-ri- 
gbettieri ;  tarf  ta  negozia. 


HuoKSTBRBR— righettier. 

HuoKSTBRBSB — righettiera. 

HuD—koxra  ta  gewża. 

HuDDBR— tiiFolla;  tghatti,  tgbeżwer. 

HuDDLB— tiifolla ;  tbabbel ;  tagħmel 
ħallata  ballata ;  tixhet  chif  gie  già ; 
tifxel,  tross ;  tinħabel,  titħawwad^  tin- 
fixel ;  titrass ;  ħabla,  ħallata  ballata, 
taħwida,  fixla;  rassa;  xhih,  wieħed  li 
għandu  idu  maghluka,  għadma ;  ħan- 
tiv;  fools  huddle  on  and  always  are 
in  haste,  (KoWi'),  il  boloħ  jiffullaw 
(irossu  etc.)  udejjem  mghaġġlin ; /or 
he  huddles  to  oneplace  rich,  poor^  wise^ 
fooUsh^  noble^  aiid  the  base,  (Urom^f 
On  the  death  of  his  SchoolniasterJ, 
għaliex  hua  jixħet  chif  già  già,  hal- 
lata  ballata,  il  ghonia,  il  fkar,  I'ghor- 
rief,  il  boloħ,  in-nobbli  u  'I  baxxi ;  at 
twclve  she  rose  and  huddled  on  her 
clothes,  kamet  fnofa  inhar  a  xeħtet 
fukha  ħwejjiġha  chif  gie  gid. 

HuDDLBR  —  min  ihallat  jew  jixhet 
ħwejjeġ  chif  già  gie  jew  ħallata  bal- 
lata,  min  jifxel,  iħabbel ;  min  iross  jew 
jiffolla. 

HuDiBRASTio— versi  ta  poesia  mictu- 
bin  ħażin,  bl-accenti  ħżiena  u  bla  rima, 
versi  batuti ;  versi  sciolti ;  his  hudi- 
brastic  satires  are  of  little  intrinsic 
value  (]lttCiiuUy»  History  of  England)^ 
is*satiri  tiegħu,  li  chiteb,  b'dawc  il 
vorsi  ħ/iena,  ma  tantx  jiswew  wisk. 

HuDsoNiTB— mineral  ta  lewn  iswed 
scur. 

HuE  '  lewn.  żebgħa,  culur ;  storbiu 
għajjàt,  frattaria,  ghageb,  plejtu  ;  t^  is 
painted  in  lovely  hucs,  miżbugha  b'Iew- 
nijiet  (culuri)  sbieħ  wisk  ;  when  they 
saw  the  cow  running  they  raised  a  hue 
and  cry,  malli  raw  il  bakra  tiġri  bdew 
coUha  igħajtu  (  għamlu  frattaria, 
ighajtu). 

HuED  — miżbugħ;  bil-Iewn  ;  li  għan 
du    il  culur ;    aħmar  (  bil   mistnija  ) 
mbergħen ;   his  brow   was   hued    with 
triumph,  (nrowiiini?,  Paracelsus)^  ġbi- 
nu  chien  aħmar  nar  bil  ferħ  tar-rebha. 

lIuRLRss — bla  lewn,  minghajr  lewn 
jew  culur. 

HuFF— wiehed  mimli  bih  in-nifsn; 
faħħari ;  sfiċċa,  tisbil,  rabia  jew  saħna; 
tisbely  tinoorla,  tixgħel  malajr ;  tonfoħ 


Digitized  by 


Google 


MuP 


-70i  - 


m 


(  timla  bir-riħ) ;  tiusulta ;  tistieden 
għal  ġlied ;  he  is  one  of  those  hnffsy  dac 
wieħ^  minn  dawc  il  fahħara  (li  ghan- 
dhom  żakkhom  mimlija  li  jafu  wisk^  ; 
to  take  hiijf,  tisbel,  tincorla,  tieħu  fa- 
8tidio»  toffendi  ruħec  ;  Ilis  Uighness 
may  have  taken  huff,  (Cowper),  TAl- 
tezza  tiegħu  (hu)  forsi  ħa  fastidiu, 
the  wind  is  able  to  hiiff  up  the  ground, 
(llollandy  Plinie),  ir-rihjista  jonfoħ 
1-art  ;  dont'  you  suffcr  viy  lady  to  huff 
ine  every  day  as  if  I  were  a  dog^  ("Col- 
ley  Cibber,  the  Careless  Husband)^  la 
thallix  is-Sinjura  tigħi  tinsnltani  (taħ- 
karni)  cull  jum,  kisni  (  bħalli  chiecu 
jena)  xi  chelb. 

HuFF     |fahħar],  wieħed  li  iħobb  jiż- 

HuFFEHjżarġan  biex  juri  ruħu. 

HuFFiNBss—fittaġni,  arroganza. 

HuFFiNa  -  ftaħir,  żargin;  tiecol  ^x?- 
dina  fil   logħob  tad-damma. 

HuFFiSH — mżarġan,  biż-żargin  ;  in- 
Bolenti,  arroganti. 

UuFFY — minfuh  bih  in-nifsu,  mzar- 
ġau;  insolenti,  petulanti,  fitt,  arro- 
ganti. 

HuG—titghezzez  (fis-sodda),  ittalla 
(spallejc) ;  tokgħod  ma  genb ;  titrassas, 
tħaddan  ;  tgħannak  miegħec  Cgewwa 
dirghajc) ;  (fuk  il  baħar)  izżomm  ma 
1-art,  iżżomm  il  lart  ( jew  lejn  I-art) 
iżżomm  għar-riħ;  ghafsa,  tghannika, 
ghanka,  taħdina  ;  it  is  good  sport  to  see 
this  little  boy  hug  in  his  bed  for  cold, 
(PiilHfrravt*),  fih  piacir  tara  lil  dana 
it-tifel  ċchejchen  jitghezzez  fis-sodda 
għal  bard ;  to  hug  with  swine  (Sliukps- 
pear,  Kiny  John),  tokgħod  ma  ( ti- 
trassas  ma'l)  ħnieżer  (  kżiekeż  salvaġ- 
ġi) ;  he  gave  her  a  good  hug^  ħaddana, 
ħadna  sewwa.  miegħu  ;  we  saw  them 
hug  the  land  all  day,  rajniehom  iżom- 
mu  ma  I-art  il  ġurnata  collha ;  she  hug- 
ged  hcr  son  in  hcr  arnis^  għanket  lil 
binha  ġodirghajha. 

HuaK— cbir,  oħxon  wisk,  ta  cobor 
li  ma  bħalu  ;  cbir  ferm  ;  a  huye  man^ 
bniedem  cbir  (dakshiex) ;  huge  strong, 
ta  kawwa  li  ma  bħala ;  kawwi  ferm. 

HuGBNBSs  — cobor. 

HuGGBR— min  iħaddan,  (  ħaddàn  ), 
jew  min  igħannak  ;  tokghod  mistoħbi 
tistenna  lil  xi  ħadd 


HuGGBB  MUGGBB — bil  moħbi;  ta  taħt 
fttk,  ħallata  ballata,  chif  g\h  già  ;  in 
hugger  mugger^  bil  mohbi,  moħbi. 

HuGGLB — tgħannak.tghafas,  miegħec 
ġo  dirgħajc ;  tħaddan. 

HuGUBNOT  —  wieħed  mill' Ugonotti 
jew  Calvinisti  (protestanti)  Francisi  li 
chienu  jesistu  h  Franza  fis-seculi  sit- 
tax  u  sbatax. 

HuGUENOTisH  -Ugonottismu ;  reli- 
gion  jew  setta  ta  Galvinisti  Francisi. 

HuKE  —  (TIoc  CloakJ;  mantell ;  as 
we  were  thus  in  conference^  there  came 
one  that  seemed  to  be  a  messenqer  in  a 
rich  huke,  (  Bacon,  New  Àtlantis), 
wakt  li  conna  kegħdin  nitchelmu  fiim- 
chien  gih  wiehed  ragei,  donnu  messag- 
gier,  liebes  mantell  sabiħ. 

HuLOH—ħotba. 

HuLOH  B/.CKBD— hotbi. 

HuLOHY— bil  ħotba. 

HuLK— bastiment  tat-taghbija  ;  ba- 
stiment  mercantil ;  bastiment  żarmat 
mill-arbli  li  kiegħed  sorġut  V^ri  (għa- 
liex  scartat,  għax  m'hux  tajjeb  actar 
ghas-safar)  u  li  iservi  bħala  depost, 
sptar  etc.  bħal  mahi  il  Hibernia  hawn 
Malta;  the  hulksy  bastimenti  kodma 
żarmati  mil  I-arbli  u  li  kegħdin  fport 
sorġuti  iservu  bhala  ħabs  (  calzri ) ; 
hulks  are  prison  ships  etc.,  (  Ulckens, 
Oreat  Expectations )  il  hulks  huma- 
bastimenti  li  iseirvu  ta  calzri. 

HuLK  -  toħroġ  li  msaren  ;  tHaddaf 
żakk  ta  annimal  mil  li  msaren  ;  he  can 
kill  and  flay  a  rabbit  but  he  cannot 
hulk  it,  jaf  joktol  u  jisloħ  fenec  iżda 
ma  jafx  joħroġlu  msarnu  u  inaddaflu 
żakku. 

HuLK'  tagħmel  ħofra  fil  blat  għal 
furnelli ;  tħaffer  il  blatgħal  furnelli. 

HuLKB— għarix,  capanna. 

HuLKiNG— goff ;  a  great  hulkingfd- 
U)w  bniedem  goff  (ħaġa  goffa). 

HuLKY— goff.  babbu,.  stupidu. 

HuLL— fosdka,  koxra  ta  lewża  jew 
gollewza  etc  ;  bastiment  bla  arbli ; 
tfcsdak,  tkaxxar  Cpiselli  etc.) ;  tolkot, 
ittakkab  bastimen(  bil  balla;  hull 
down,  meta  il  bastiment  icun  ghftdu  il 
barra  fuk  il  baħar  fil  bogħod  li  1-arbIi 
biss  icunu  għadhom  jidru  ;  he  employed 
a  boy  to  hull  the  peas^  kabbad  tifel 


Digitized  by 


Google 


fitti. 


-702- 


ħM 


ifesdak  (ikaxzar^  il  piselli ;  they  stiC' 
ceeded  io  hxM  two  of  tlusir  best  ships 
with  tlie  cannon  baUs^  rnexxielhom 
itakkba  tnejn  mil  1-aħjar  bastimenti 
tagħħom  bil  balal  tal  canuni. 

HuLL— tħuf,  tibbordia  minn  hawn 
għal  hemm  bħal  ma  jagħmel  basti- 
ment  smattat  fuk  il  baħar  meta  icun 
kieghed  jistenna  xi  għajnuna. 

HuLLABALoo— 8torbiu>  ghagħa,  frat- 
tariia. 
HuLLBD  — mfesdak,  bla  ħliefa. 

HULLHDCORN    ]  ^f.«l^'      ?®?*,  ,J?'' 

TT  hħhefa,  lest  ghat-thin; 

HuLLBDaRAINjnjJdrusulest. 

HuLLO— ohi  I ;  fejnu ! 

HuLLOOK— biċċa  kala  li  iniżżlu  fuk 
bastiment  f  xi  tempesta  biex  itommu 
il  bastiment  għal  colpi  tal  bahar. 

HuLLY — bil  fosdka,  ħliefa  jew  koxra. 

HuLLYTHBisM^ara  Ilylotheism. 

HuLST — il  lioUy  (ħaxixa  bil  werak 
inigghes  li  taghmel  bħal  cuscsu  jew  żi- 
beġ  ahmar,  ticber  Mnghilterra»  u  iżej- 
nu  biha  cnejjes  etc.  fil  Milied. 

HuLSTRBD — moħbi. 

HuLYBR— ara  huht. 

HuM— tgheġwe^ ;  iżżantan,  twerden, 
tgħanni  (tcanta  biċċa)  minn  taħt  Isien; 
ghegwiġ,  żanżin,  twerdin  ;  melal  and 
the  neigh  ofthe  eteed  and  the  muUitiules 
htim,  CByron,  Siege  of  Corinth),  u  iż- 
żhir  taż-żwiemel  u  iVtgheġwiġ  tan-nies 
(tal  folol) ;  the  hum  of  bees,  iż-żanżin 
tan-naħal  (tski'innim) ;  the  hiim  of 
the  whcel  etc.  stuldenly  ceased^  (Long- 
fellow ),  it-twerdin  tar-roti  sichet 
minnufiħ  (f dakka  jew  għal  għarrieda^, 
he  icas  humming  a  tune  aU  the  while^ 
chien  kiegħed  icanta  xi  ħaġa  rainn 
taħt  Isien  ;  /  cried  htim!  and  weU  go 
toof  (Shakespear,  Ilenry  IVj,  jena 
ghedt :  mela  1  u  tajjeb,  mur  ucoll. 

HuM— tħamħam ;  tgħejd  kliemtn  u 
umm  meta  tcun  titchellem  minn  chel- 
ma  għal  I-ohra,  u  dana  biex  bħal  H 
chiecu  tieħu  in-nifs  jew  tistrieħjew 
għaliez  taħbat  tinsa  jew  titħawwad 
filli  tcun  kiegħed  tghejd;  kerk ;  iak- 
rika,  wiri  ta  ħaġa  b'ohra ;  dahca ; 
birra  kawwija»  spiritusa  bosta  (li  titia 
fir-ras  malajr) ;  as  he  spoke  he  often 
cried  ham^  xħin  cbien  jitcbellem  ma 


jagħmilx  ħlief  iħamħam ;  tliat's  a 
hum^  dic  hrafa,  ċajta;  h^  drank  a 
tvliole  bottlc  of  tlie  best  Cheshire  hum^ 
xorob  flixcun  mill-aħjar  birra  kawwija 
ta  Cheshire. 

HuMAN— tal  bniedem,  tal  bniedmin  ; 
profan(m'hux  sacru  jew  divin);  bnie- 
dem ;  htiman  authors^  1-auturi  (chit- 
tieba)  profani  (chittieba  tal  ħwejjeġ  li 
m'humiex  għeżies  jew  sacri  ) ;  and 
agonies  of  huinan  and  of  brute^  (Cow- 
per,  Task  II^  105),  u  agunij  (tbatijet 
cbar)  tan-nies  u  tal  bhejjem. 

HuMAN  HBARTBDNBss  —  umanità, 
ħniena. 

HuMAN  sAORiFioB— sacrificiu  ta  bnie- 
dem,  bniedem  vittima. 

HuMANATB— li  għandu  in-natura  ta 
bniedem ;  maghmul  bniedem. 

HuMANB  —  kalbu  tajba,  ħanin  ;  of 
an  exceeding  courteotts  and  humane  in» 
clinatton^  (  Spottlswood,  Church  of 
Scotland),  ħanin  u  kalbu  tajba  ferm 
(li  ma  nghejdlecx). 

HuMANB  SociBTY  —  xirca  (società) 
maghrufba  bl-isem  ta :  Royal  Jlumane 
Society  of  London^  mibdija  (magħmula) 
mit-tobba  Haws,  Fothergill,  Cogan  u 
oħrajn  fis-sena  1774,  għal  ghajnuna 
ta  dawc  li  icnnu  sejrin  jew  keghdin 
jegħerku. 

HuMANELY— tal  bnedmin;  bil  curaġġ 
collu  ;  bil  ħniena,  bit-tieba  ta  kalb ; 
ivc  liare  to  bear  htimane  cases  huma* 
nely,  jehtiegilna,  (hemm  bżonn)  li 
nsofru  il  gwaj  tal  bnedmin  (li  jigi  fuk 
il  bniedem)  ta  bniedmin  li  aħna  (bil 
curagġ  collu);  ive  mightgticss  tliey  relie- 
ved  us  htunanely  (Shakespfar,  Cario- 
kmus),  nistgħu  nghejdu  illi  ghenuna 
(  tawna  il  ghajnuna  taghbom )  bil 
hniena  collha. 

HuMANBNBSs — ara  luunanity. 

HuMANiGs— li  studiu  fuk  il  bniedem 
u  natural  il  bniedem. 

HuMANiFY— taghmel  bniedem,  issir 
bniedem ;  tieħu  il  gisem  ta  bniedem. 

IIuMANisM  —  umanità,  natural  il 
bniedem  (jew  il  bniedmin);  mgiba 
tajba  u  ħelwa  (bil  ħniena). 

HuMANisT— wieħed  li  studia  (mħar- 
reġ)  fli  studiu  tal  umanità,  jew  fuk  il 
bniedem  u  in-aatura  tiegħo. 


Digitized  by 


Google 


HUM 


-  708  - 


HUM 


ĦuHAmsTio— tal  umanità  (tal  buie- 
dein  jew  tal  bniedmin)  m*hux  tad- 
Divinità  jew  t'  Àlla ;  wieħed  mill 
nmamtai'iani  )eyf  unitariani  (setta  ta 
nies  li  jemmnn  li  Sidna  Gesu  chien 
bniedem  biss  m'hux  bniedem  u  Alla 
ncoll). 

HuMANiTABiANisM  —  umanitariani 
smu;  religion,  fehma  ta  setta  ta  nies  li 
jemmnu  (li  igħejdu)  illi  Sidna  Gesu 
chien  bniedem  biBS. 

HuMANlTiAN — ara  hnmanisU 

HuMANiTT  —  umaniià,  il  bniedmin 
collha ;  (natural  il  bniedem),  hniena ; 
educazioni,  tagħlim,  letteratura;  he  is 
able  to  teach  all  humatiitj/,  jista  igħal- 
lem  il  bniedmin  collba;  it  is  a  rule  qf 
equity  and  hnmanity  built  upon  jylaiti 
reason  (KarrDWf  Worka)^  hia  regula 
tal  ħakk  u  tal  ħniena  mwakkTa  fuk  ir- 
raġuni  (ie-sewwa)  bisB;  phiUtlogy  or 
polite  literature  or  the  humanities  as 
they  are  called  (Jartlo,  Remarks  on 
Ecclesiastical  IlistoryJ^  filologia»  jew 
letteratura  tal  mgiba  tajba  jew  chif 
jisBejhu  ucoll:  humanities. 

HuMANizATioN  —  tagħUm  tad-dmi- 
rijiet  lil  ( tal )  bniedem  ;  civilization  is 
ihe  humanizaiion  qf  man  in  Society^ 
(HtUhew  ArnolA,  Mxed  Essays),  ic- 
civilizzaz  oni.hia  it-tagħlim  chif  għan- 
du  igib  ruħu  il  bniedem  mal  bn^min 
I-oħra  (fis-Boċietà). 

HuMANiZB  -  tħannen(taghmel  ħanin) 
ittajjeb  (tagħmel  jew  iġii^agħal  li  bnie- 
dem  isir  jew  icun  tajjeb  )  troannas  ? 
(tagħmel  jew  iġġaghal  min  isir  roans). 

HuMANiZBR  —  min  ibannen,  itajjeb 
jew  imannas. 

HuMANRiND— il  bnedmin  collha  ;  il 
bnedmin  tad-dinja;  il  bniedem  ;  but 
hnmankind  rejoices  in  the  might  of  mu- 
frf/;//.i7//,  (Woidworth,  Excursiouy  Bh\ 
VHJ^  iżda  il  bniedem  jifraħ  bil  kawwa 
rsetgħa)  tal  bdil  (tibdil). 

IIuMANLT— ta  bniedem,  bħala  bnie- 
dem,  bil  ħniena  jew  tieba  ta  kalb. 

HuMATB— tidfen. 

HuMATiON— dfin ;  Middlesex  gave  me 
deaih^  and  this  church  my  humation, 
(Paller,  Worthiest  Lancashirc),  rHii' 
dlesex  mitt  u  f  din  il  cniflia  sar  id-dfin 
tiegħi  (difnuni), 


HuMBiRD— ilTttimmmj^  bird  (ara). 

HuMBLB — mans,  umli,  baxx ;  li  ma 
jippretendihiex ;  fkajjar  ;  tmannas, 
tralckak,  icceccben  ;  tumilja,  tbaxzi  ; 
eveii/  body  likes  him^  he  is  so  humble^ 
culħadd  ihobbu,  umli  wisk;  /  am 
from  humble^  he  from  honotired  name^ 
(Shakespear,  AWswell  iliat  ends  well), 
jena  gej  minn  familja  baxxa,  hua  minn 
familja  għolia ;  h^  was  bom  in  an 
humble  cottagej  twieled  f  għarix  fkajjar; 
the  highest  mountain  rnay  be  humbled 
into  valleys,  (Halnewill),  I-pgħla  mun- 
tanja  tista  tibbaxxa  f  widien ;  he  finds 
himself  humble  now^  iesa  isib  ruħu  umi- 
liat  (  mċecchen  ) ;  Our  Lord  humbled 
himself  bff  cond^scending  to  t<ike  upon 
Him  iliejorm  qfman,  Sidna  Geflu  nijtel 
(  umilja  ruħu  )  li  ried  jeħu  gisem  ta 
(isir)  bniedem ;  to  humble  one*s  self, 
tumilja  ruħec;  ticcecchen;  humble  mou- 
thed,  wieħed  umli  fi  cliemu  (  ħelu  fil 
cliem  li  ighejd). 

HuMBLB  BEB— xorta  ta  naħla  cbira. 

ĦuMBLB  piB— torta  CpaBtizz^  mimli 
bil  ( jew  tal )  gewwieni  jew  interjuri 
taċ-cerv;  to  eat  humUe  pie^  tokġħod 
għal  dac  li  jaghmlulec;  is-sofri  bl-umi- 
Ijazioni  l-insulti  etc.;  icolloc  tokgħod 
ghal  dac  li  ma  tridx. 

HumblbfioationI  nmiltà,  timniB,  tiċ- 

HuMBLBHBDB      j'chin ;   from   hum- 

HuMBLBNESS  j  blehedc  to  real  Ma^ 
jesty  ( 'Chaucer )  mil  1-actar  bniedem 
umli  (mil  li  stess  umiltà)  sar-Re  Btess 
(sal  Maestà  tar-Be). 

HuMBLBR— min  jumilja,  jimmansa, 
iċecchen  jew  ibaxxi. 

HuMBLBSB— umiltà,  ċocon  ;  them- 
selves  to  ground  with  gracious  humbless 
bent^  (Spenser),  huma  Btess  tbaxxew 
bl'Umiltà  collha  sa  I-art. 

HuMBLiNQ  —  umiljar,  tbaxxija,  tiċ- 
chin. 

HuMBLiNOLY— bl-umiltà. 

Humblt— umilment,bl-umiltà;  baxx; 
John  Bartf  humbly  born  and  scarcely 
able  to  sign,  his  name^  (Maesalay,  Ili' 
story  of  England)^  John  Bart  mwieled 
min-nies  baxxi  (umli  jew  żghar)  u  bil 
chemm  jaf  jicteb  ismu. 

Humboldtilitb— xorta  ta  mineral. 

HuMBUo  —  ċaċcir,  tlablib,    daħc  fil 


Digitized  by 


Google 


HUM 


—  704  - 


HtM 


wiċċ ;  kerk,  ċajt ;  ċaċċarun ;  lablabi ; 
tiċċaċċra,  tlablab;  tgħaddi.  bil  cliem, 
bid-daħe  jew  biċ-ċajt;  tidħac;  tħarrak 
bi ;  that*8  humbug,  dan  (dac)  daħc  fil 
wiċċ  ( ċajta  ) ;  Pve  heen  humhugged, 
daħċa  bia,  għamlubieli,  għaddewni 
biż-żmien. 

HuMBuaGBR— min  jiċċaċċra,  ċaċċa- 
ran,  min  jidbac  jew  igħaddi  iż-żmien ; 
min  ikarrak  bi. 

HuMBuaoBRY  -  ċaċċir,  daħc  fil  wiċċ, 
mogħdija  taż-żmien  bi ;  kerk. 

HuMBUz — wirdiena. 

HuMDRUM— fitapida  ;  leħen  wiehed, 
bazx,monotono;  tgħaddi  iż-żmien;  don- 
noc  Bcantat,  tħares  biss  u  ma  tagħmel 
xejn  ;  /  wa9  talking  with  an  old  hum- 
dtuvifeUoiv^  (Addison,  Wliig  Exami- 
ner),  cont  nitchellem  ma  wiehed  stu- 
pida. 

HuMDUD  EON— Btorbiu,  għageb,  frat- 
tarija  ghal  xejn  ;  plejtu  ;  J  would  never 
he  making  a  humdudgeon  about  this^ 
(  Scotf,  Guy  Manncnng  ),  katt  ma 
naghmel  plejtu  (frattaria  etc.)  għal 
dan. 

HuMBCT  —  tbill,  ixxarrab,  taghmel 
niedi. 

HuMBOTAMT  —  Bustanza  li  tagħmel 
id-demm  actar  maħlul  (actar  fluidn). 

HuMBOTATR— tbill,  ixxarrab,  tagħ- 
mel  niedi^. 

HuMEOTATioN  —  tixrib,  bell,  tixrib  ta 
medicina  chemm  chemm  (jew  għal 
ftit)  flilma. 

ĦuMBFY  —  tbill,  ixxarrab,  taghmel 
niedi  chemm  chemm   bl-ilma. 

HuMBRAL— ta  li  spalla;  the  humeral 
artery^  I-arteria  ta  li  spalla. 

HuMERAL  YBiL— umeral  ;  it-terħa  li 
icollu  fuk  spallejh  is-sacerdot  wakt  li 
icoUa  il  pissidi  f  idejh  (  fil  barca,  via- 
ticu  etc.) 

HuMBRus-^il  ghadma  twila  tan-naħ- 
ħa  ta  fuk  tad-drigħ  ta  bniedem. 

HuMET—  (fl-armi)  faxxa  li  it-truf 
tagħha  ma  ilaħkux  mal  gnieb  tal  arma. 

HuMHUM— drapp,  xokka  ordinaria  li 
issir  (jinsġuha)  fl-India. 

HuMio-*tal  art,  li  isir  mill-art  jew 
mii  ħamrijfa. 

HuMio  AO)D  —  acidu  umicu  (li  iair 
mil  ħamrija ). 


HuMiouLATioN  -  kaghd,  (  rkad  etc. ) 
fl-art  f  għal  kigha  tal-art ). 

HuMiD  —  niedi,  mghaccar,  artab, 
umdu. 

HuMiDiTY    7  umdità,  ndewwa,  għa- 

ĦuMiDNBss  )  car,  rtuba,  ċlamp. 

HuMiFUSB— mxerred  fuk  il  wiċċ  tal 
hamrija. 

HuMiLB — umli ;  tumilja  ruħec,  tib- 
baxxa,  tiċchien,  tinżel. 

HuMiLiANT  —  li  jumilja,  iċecchen, 
iniżżel,  irażżan. 

HuMiLiATE  -  tumilja,  iċċecchon,traż- 
%an,  trakkad,  tbaxxi ;  we  should  humi- 
liate  and  deject  ourselvea  in  thepre$ence 
of  the  Lord,  (  Fishttr,  on  Prayer)^ 
hemm  bżonn  (jahtiegj  niċchienu  u  na- 
raw  ixxejn  tagħna  kuddiem  il  Maestà 
tal  Mulej  tagħna. 

HuMiLiATioN  —  umiljazioni,  rażna, 
1-iċchin;  hii  humiliation  docs  exalt  him^ 
1-umiIiazioni  tiegħu  li  tgħollih. 

HuMiLiTY— umiltà,  ċocon  ;  ħniena, 
kalb  tajba  ;  j^lant  in  tyranta  mihl  humi- 
lityy  (Shakespear,  f^ue^s  lahour  loat), 
nisslu  ħniena  fit-tiranni;  (fit-tiranni 
nisslu  kalb  tajba  u  ħanina). 

HuMiN^ħamrija  tal  pianti;  'il-lewn 
iswed  tal  carbon  u  I-ossigenu  li  icun 
hemm  (jinsabj  fil  ħamrija. 

HuMiTB-isem  ta  mineral. 

HuMMBL  —  tidres  jew  tnaddaf  ix- 
xgħir  missifja  jew  ħliefà  li  icollu  ;  bla 
krun  ;  ihe  hummel  cow  Ifind  he$t  for 
ploughing^  il  bakra  ta  bla  krun  insib 
1-aħiar  għal  ħrit. 

HuMMELLER  —  macna  ghat-tnaddif 
tax-xgħir  mil  ħliefa  jew  is-sifja. 

HuMMBLLiNa— tnaddif  tax-xgħir  etc. 
missifja. 

HuMMER  —  min  iż.anżan  bħal  naħ- 
la  etc;  dac  li  japplaudixxi  f 'teatru  etc. 

HuMMiNO  —  li  iżanżan ;  li  jagħmel 
dawc  il  ħsejjes  bħal  ilma  gieri ;  li 
jistordi,  li  jitla  fir-ras,  kawwi ;  /  love 
to  see  ihe  humming  bces  gathering  ho- 
ncy,  nieħa  gost  nara  dac  in-naħal 
i/anżan  jiġbor  il  għasel ;  hnmming 
rivers  by  his  cahin  ci*ecping,{Y\eicl\^r\ 
dawc  ix-xmajjar  bil  ħsejjes  tal  ilma 
taghhom  nieżlin  minn  ma  gemb  (dwar) 
il  għarix  tiegħu  ;  the  humming  ale  he 
di'ink  ihat  is  making  him  speak^  il  birra 


Digitized  by 


Google 


HUM 


-  706  - 


HUN 


kawwija  (li  spirta  tal  birra)  li  xorob 
kiegħed  iġagħla  jitchellem. 

HuMMiNG  BiRD—l-iżgħar  għasfur  li 
hawn,  bil  tnunkar  twil»  ġwienaħ  twal, 
bir-rix  ta  lewnijiet  ebiħ  wiek,  niBejjaħ 
hecc  mil-Iehen  11  jagħmel  donna  żan- 
żin ;  jinsab  fl-artijiet  tal  America 
tlsfel  (minn  Lima  għal  Terra  dcl 
Ftiego). 

HuMMiNO  Top— tagraga  ta  billejl. 

HuMMĠOK  —  għolia  'Agħira;  munzell 
trab;  borġ  ħamrija  etc ;  art  għammiela 
fejn  jicbra  is-eiġar  cbar  li  jata  1-injam 
fl-Americà ;  we  discovered  an  elevated 
land  to  ihe  south  of  this.  It  first  appear- 
ed  in  detached  hummocks,  O^ook^  Se- 
cond  Voyagcj  Book  IJJ^  Ch.  /K),  rajna 
(Irnaħna)  art  għolia  l-isfel  minn  din  : 
I-ewwel  ma  debret  għoljet  għoljet 
żgħar  għalibom. 

HuMMOCKBD  -  bil  għoljet  żghar. 

IIuMMocKY  —  mimli  għoliet  ^.għar. 

HuMMUM— post  (loc  jew  banja)  għal 
ħruġ  tal  għarak. 

HuMORAL—tal  umuri. 

HuMoiuLisM  ^  umuralismu;  il  fehma 
ta  zi  uħud  mit-tobba  li  għandhom  illi 
il  mardijiet  jitnisslu  risiru  jew  jiġu) 
mil  I-umuri. 

HuMORALisT— wiehed  li  jokgħod  għal 
Humoralism  (ara). 

HuMORiFio— tal  umuri. 

HuMORiBBfc— ċajt,  żufBet,  buli  tajjeb, 
daħo. 

UuMORisT— ara  humourist 

HuMORiBTio— tal  humovrist  Cara). 

HuMORizE  -  tokghod  għaċ-ċajt,  żuf- 
fiet  etc.  ta  dac  li  icun. 

HuMORLBss — li  ma  jiċċajtax,  żorr. 

HuMOROus-^ċajtier,  daħħàc,  żuffiet- 
tuB,  colla  żuffiet  etc,  li  jaf  jiċċajta: 
capriċċuB,  sfiċċuSy  bisbeticu,  li  ibati  bil 
burijiet ;  li  jaħseb  ta  humoralist  (araj ; 
niedi,  umdu,  tristi  ta  kalb  sewda ;  a 
vain  giddy  shallow  humorous  yotith 
(Sbakespear,  IJenry  F),  ġuvnott  fie- 
ragħ,  ibleh,  bla  sens,  u  bulus  ;  he  had 
topassthe  humorous  nighthid  among 
tlie  trees^  chellu  igħaddi  il-lejl  niedi 
(tan-nida)  mistoħbi  kalb  is-siġar ;  tliat 
was  a  humorous  sigh^  dic  chienet  tne- 
hida  trista  (ta  wieħed  kalbu  sewda) ; 
tluitfirst  story  I  think  is  v\ore  humorouSf 


dic  1-ewweI  fitoria  jidhirli  li  actar  ħel- 
wa  (iddahkec  actar). 

HulflORouBLY  — bil  buli,  bli  sfiċċa,  bli 
stramberiji;  bit-^^uffiet,  biċ-ċajt;  bid- 
daħc. 

HuM0U8*-Ii  jinsab  fil  ħamrija;  li 
jigi  jew  isir  mil  ħamrija. 

HuMoua  AoiD— acidu  li  jinsab  (icun) 
fil  ħamrija,  li  jerdgħu  il  pianti  mil 
ħamrija. 

HuMP—ħodba;  /  found  upon  his 
near  approach  that  it  was  only  a  natU' 
ral  /mmp,(AddlBOO,  Spectator^No,  66S\ 
meta  korob  lejja  sewwa  rajt  (ndunajt) 
li  cbienet  ħotba  li  chellu  fuk  dahru. 

HuMP-BAOK — ħotbi. 

.HuMPBAOKBD— ħotbi;  bil  ħotba. 

HuMPBAOKBD  WĦALB8— xorta  ta  ba- 
liena  li  fiz-Zoologia  hi  magħrufha 
bl-isem  ta  Megaptera. 

HuMPBD— bil  hotba. 

IIUMPBD-DAOK  —  ħotbl. 

HuMPH— um!  melat  ^e!  dalwaktt 

HuMSTRUM— strument  tad-dakk,bħal 
biambd  ;  dakk  chif  gi^  gi6. 

HuMULiN — f  fil  chimica)  dac  il  morr 
li  fih  il  hops  jew  il  werak  li  minnu 
jagħmlu  il  birra. 

HuMULus— xorta  ta  pianta  li  tix- 
xeblec. 

HuMus— trab,  ħamrija  grassa  tajba 
għal  gianti ;  I-acidi  li  icun  hemm  fil 
ħamrija. 

HuNOH—  ħotba ;  biċċa  cbura,  genba 
tal  ħobż  ;  dakka  jew  mbuttatura  bil 
ponn  jew  bil  mincheb;  tgħawweġ, 
thatteb  ;  tati  dakka  iew  timbotta  bil 
ponn  jew  bil  mincheb;  then  JacVs 
friends  began  to  hunch  and  push  one 
anotlier^  (Arbotbnof,  History  ofJohn 
BuU ),  imbagħd  ħbieb  Jack  bdew  jatu 
bil  mincheb  u  jimbuttaw  lill  xulxin. 

HuNOH  DAOK  —  ħotba ;  hotbi ;  tJie 
hunchbacked  dwarf  wlio  urged  forward 
the  fiery  onset  on  France,  (  Hieaalay, 
Ilistory  of  England)^  in'TiBXia  (  ir-ra- 
gel  kasir )  ħotbi  li  mexxa  il  kuddiem 
it-tixwixa  kalila  contra  Franza. 

HuNCHBD— hotbi,  bil  ħotba. 

HuNDRBD— mia;  mitt ;  1(X):  C;  hun' 
dred,  taksima  ta  Contea  I-Inghilterra 
li  fiha  mitt  familja ;  a  long  hundred 
jew  great  hundred^  mia  u  gboKrin(120). 


89 


Digitized  by 


Google 


HUN 


—  706  — 


HtJN 


HUNDRBD   DAY8   — ^    (  fll    Storia  )     IŻ- 

żmien  colla,  mill  20  ta  Marza  1815  ; 
dac  inbar  ii  Napaliun  I  daħal  f  Parigi 
wara  li  cbien  ħarab  mil  gżira  ta  Elba, 
8ad-29  ta  Ġunja  ta  li  stess  sena,  dac 
inhar  li  telak  minn  Parigi  biex  ma 
jidħolx  jżied. 

HuNDRBD  FOLD  --għal  mitt  darba. 

HuNDRBD  LBG8— centapiedi  (duda). 

HuNDRBD  PBNNY— taxxa  H  dari  is- 
sindcu  tal  hundred  (  cap  tal  contea 
fl-Inghilterra  li  chien  icun  fiha  mitt 
familja)  chien  jiġbor  min-nies  tal  con- 
tea  tiegħu. 

ĦuNDRBDWBIGHT  —  piS   Inglis    H   fib 

lI2iMibbra;  hundred  weight  is  writ- 
ten  ai«o  "cwt";  floc  hundred  iveight  nict- 
bu  ucoll  ctvt ;  a  long  hundred  weight  is 
18G  Ibs  ,  long  hundred  weight  (civt),  fih 
180  libbra. 

HuNDRBDBR— wieħed  li  icun  jokgħod 
fil  (tal)  contea  tal  hundred  (ara) ;  is- 
sindcu  ta  contea  tal  Inghilterra  li  fiha 
mitt  familja. 

HuNDRBDTH— il  mitt  wieħed;  it  waa 
the  hundredth  one  on  the  list^  chien  il 
mitt  wiehed  (  già  wara  disgħa  u  dis- 
għin)  fil-Hsta. 

HuNa-(temp  passat  u  particip  pas- 
sat  tal  verb  IJang) ;  dendel ;  mdendel. 

HuNO  BBBF— laħam  immellaħ. 

HuNGARiAN  —  Ungaris,  wieħed  mil 
1-Ungaria;  Isien  Ungaris. 

HuNGARiAN  LBATHBR— gild  abjad  tal 
Ungaria. 

HuNGARY— Ungaria. 

HuNGARY  WATBR  —  lavanda  (fwieha) 
li  issir  mil  fjuri  ta  ħxejjex  ifuħu  jew 
aromatici,  hecc  msejha  ghaliex  saret 
(għamlnha)  1-ewwel  darba  għar-Begi- 
na  tal  Ungaria. 

HuNGBR— ġngh,  ghaksy  nukkas  ta 
ichel ;  għatx  cbir,  leblieba ;  icolloc  il, 
jew  tcun  bil,  ġugħ ;  tħalli  bil  ġugħ ; 
icolloc  għatx  jew  leblieba  cbira  gnal  xi 
ħaġa;  icun  lagħbec  nieżel  għal  xi  haġa; 
pinched  with  hunger^  magħfus  (  ma- 
krus  )  bil  ġugħ  ;  hunger  is  the  best 
sauce,  il  ġugħ  iġaghlec  tiecol  collox ; 
do8t  thou  80  hungerfor  my  empty  chair  t 
(  Shakespear,  'Henry  VI ),  hecc  inti 
mlebleb  għal  (  mixtiek  biex  tieħu  )  il 
post   tiegħi  ?,  he  Im   a    hunger  for 


riclies  għandu  leblieba  cbira  ( chilba 
cbira)  għal  għana  (flus  u  gid);  and 
hunger  catne  into  all  Egypt  and  Canaan, 
(  l^cliffe)  u  waka  għaks  cbir  fuk 
1-Egittu  collu  u  fl-art  ta  Canaan. 

ĦuNGBRBD—bil  ġugħ,  miġwieħ. 

HungbRbr— minjixtiek  ferm,  min 
icollu  leblieba. 

HuNGBRLY— magħlub  bll  ġugħ,  ba- 
tut,  magħcus  ;  bafif,  niexef,  magħlub; 
his  beard  grew  thin  and  hungerly^  il- 
leħja  tiegħu  ħfiefet  u  għoksot,(8h4kei»- 
pea-,   Tuming  of  the  Shrew  ). 

HuNGRiLY— bil  ġugħ,  bl-aptit;  when 
on  harsh  acorns  hungrily  theyfed,  meta 
chielu  b'aptit  cbir  il  ġandar  jebes. 

HuNGRY— bil  ġngħ,  miġwieħ;  magħ- 
lub  ;*  niexef ;  mlebleb,  li  għandu  għatx 
cbir  għal  xi  ħaġa  ;  fkir,  m'hux  għam- 
miel,  ħawli  ;  /  am  hungry^  għandi  il 
ġugħ;  he  is  deadly  hungry^  kiegħed  imut 
bil  ġugħ;  hungry  dogs  will  eat  dirty 
pudding^  il  ġugħ  iġagħlec  tiecol  coUox 
(minhu  bil  ġugħ  jecolcollox);  ahungry 
stomacht  stoncu  vojt  (  biddebulissza  ) ; 
Cassius  has  a  lean  and  hungry  looi^ 
(  8hiike8pear,  «/aZt)/d  Caesar  ),  Cassia 
għandu  wiċċu  magħlub  u  ta  wieħed 
miġwieh  ;  in  some  grounds  springs  are 
fouml  at  thefirst  and  second  spit^  and 
some  times  hwer  in  a  hungj-y  gravel, 
fxi  artijiet  in-nixxigħat  tal  ilma  issi- 
bhom  fl-ewwel  jew  it-tieni  wiċċ  u  xi 
drabi  I-isfel  ficċagħk  (żrar)  ħawli ; 
he  was  hungry  for  the  morn^  (Heats, 
Endymion )  chellu  mitt  sena  (  chien 
mlebleb  )  biex  jasal  fil  għodu. 

HuNK— genba,  hotba,  biċċa  cbira. 

HuNKBR— tibbaxxa  (tinżel  bil  pis  ta 
gismec  fuk  il  pxiexen  ta  sakajc) ;  fli 
Stati  Uniti  (America)  wiehed  tal  par- 
tit  (tal  pulitca)  Cunservativ  Democra- 
ticu. 

HuNKBRisH  —  opposizioni  (f'cunsill 
jew  parlament). 

HuNKBRS-il  COXOX. 

HuNKS — xħiħ,  bniedem  idu  magħ- 
luka,  għadma,  rkik  fil  ħlas 

HuNT— caċċa,  sajd,  caċċatur;  tmur 
il  caċċa,  tistad ;  iddur,  tfittex  annimali 
etc,  f  art.  bosc  etc.  biex  takbadhom  ; 
tmur  wara  (icolloc  ħsiebec  biss  f  haġa); 
he    after  glory   huntcd    (Sbiikespeari 


Digitized  by 


Google 


MtJN 


-  70*  - 


Hy^ 


Two  Gentlemen  of  Verona),  wara  il 
gloria  (unuri  etc.)  gera ;  it  ivas  a  great 
reliefto  every  viember  ofthe  hu7ity  chien 
ta  għajnuna  cbira  ghall  cuU  wieħed 
mill  caċċaturi. 

Hunt's  up  -  dakk  bil  karn  etc.  ghal 
kawmien  tal  caċċaturi  fil  ghodu  cmieni, 
sinjal  għal  kawmien  fil  għodu. 

UuNT  oouNTER  -  chclb  tal  caċċa  li  ma 
jiswiex,  m*hux  tajjeb;  tmur,  timxi  ghar- 
riħa  tal  annimal  (timxi  mil  mogħdija 
li  minnha  icun  għadda  annimaU. 

HuNT-TnBQowK-ERRAND — kadja,  ċaj- 
ta  jew  daħca  bhal  dawc  li  nusaw  nagħ* 
mlu  fl-1  ta  April. 

UuNTER  —  caċċatur,  sajjied  ;  żiemel 
tal  caċċa,  cheib  tal  caċċa ;  arloġġ  tal 
but,  sapunetta,  magħluk  (tal  caxxa); 
isem  ta  ghasfur  (bħal  cuckoo)  li  jinsab 
fil  Ġamajca;  a  fortune  hunter,  min 
jiġri  wara  il  fortuna  (min  jaħdem  dej- 
jem  jiġri  wara  xortih). 

HuNTBR  TRAiN— salt  jew  cumpanja 
caċċaturi  flimchien. 

HuNTEREss  —  caċċatura;  mara  li 
tmur  għal  caċċa. 

HuNTBRiTB — isem  ta  mineral. 

IIuNTiNo— tal  cacċa,  għal  caċċa ;  il 
caċċaf  caċċa  ;  his  love  and  ihvotion  to 
houmh  and  hunting^  li  mħabba  u  '1 
gibda  li  għandu  għal  caċċa  ;  huntingj 
(fid-dakk  tal  kniepel)  ngħejdu  aħna 
bħal  rebecchin  (meta  il  kniepel  jindak- 
ku  wara  xulxin  I-ewwel  bit-ioccbi  jin- 
ż  u  bil  mod  il  mod  u  mghaġġlin  u 
imbagħad  jerġgħu  jitilghu  ucoll. 

UuNTiNO  Box— dura,  loc  għal  caċ* 
ċaturi  fejn  jokgħodu  żmien  il  passa. 

UuNTiNO-coAT-Iibsa  tal  caċca  (sa- 
frania  lewn  it-tafal  etc. 

HuNTiNQ  ooo—sinna  żejda  frota  ta 
macna. 

HuNTiNo  noRN— karn  (tromba^  tal 
caċċaturi. 

UuNTRBSs— caċċatura,  mara  li  tmur 
ghal  caċċa. 

HuNTSMAN— caċċatur. 

HuNTsiiANSHip— pratca  fil  caċċa ;  il 
■  ħila»  mira  etc.  ta  caċċatur. 

HuR— tħarħar;  taghmel  leħen  bħal 
meta  tgħejd  iMittra  R. 

HuRA  —  isem  ta  ħaxixa  bħal  ten- 
w  gbud. 


HuRAULiTB — isem  ta  mineral  cri- 
stalizzat. 

HuRDBN  —  (  drapp )  magħmul  mil 
ħjut  tal  kanneb  ħoxnin  (mil  kanneb 
ordinariu) ;  drapp  tal  għażel  ordinariu 
(oħxon). 

HuRDLE  —xatba  tà  għalka  ;  rixtellu 
magħmul  jew  maħdum  bħal  kfief  tal 
virghi ;  bħal  carretta  li  dari  chienu 
jeħdu  fukha  I-icoundannati  għal  mewt 
mil  ħabs  għal  forca ;  tagħlak  b'xatba ; 
iddawwar  b'rixtellu. 

HuRDLB  H^usE— għarix,  dar  magħ- 
mula  biz-zcuc  tal  virghi  etc.  minsugin 
bħal  tal  kfief;  dar  li  cbienu  jibnu 
Tantichi ;  it  »  still  the  old  town  of  hur- 
dle  houses  and  whitewash,  (  Brewer, 
English  Studies)  għadha  li  stess  belt 
antica  bid-djar  (għarajjex)  tal  virghi  a 
mbajjdin. 

HuRDLB  RAOB— tiġrija  (taż-żwiemel 
jew  tan-nies)  li  iridu  igħaddu  jew 
jakbżu  minn  fuk  xtiebi  jew  rixtelli. 

HuRDS— il  fdal  tal  kanneb. 

UuRDT  GURDY— isem  (xorta)  ta  stru- 
ment  tad-dakk  bil  cordi^  antic. 

UuRKARU— (bl-Indian)  tifel  kaddej. 

HuRL  —  tixbet»  tvenven,  twaddab, 
ixxewlaħ  ;  xeħta,  tvenvina»  twaddiba, 
xewliha;  rewwixta,  rvell,  xewwiexa ;  to 
hurl  a  dart^  tixħet  (tvenven^  vleġġa ; 
he  hurled  them  both  on  the  floor ;  xew- 
lahhom  (  xeħethom  )  it-tnejn  fl-art ; 
he  hurled  himself  into  inevitable  run^ 
spiċċa  ghal  collox  (inxtehet  f  tiġrif  li 
issa  ma  jistax  isalva  jew  johroġ  min* 
nu);  after  this  hurl  tlie  king  wasfain 
t4)jflee  (Mirrourfor  Magistrates)^  wara 
din  ir-rewwixta  ir-Be  tħajjar  (tatu  kal- 
buj  jaħrab. 

HuRL  BAT  —  stanga»  għuda  bħal 
mazza  (għal  ġlied)  li  idawwruha  meta 
jiġu  biex  jatu  id-dakka  biha. 

HuRLBR  —  min  jixħet,  ivenven, 
iwaddab  jew  ixewlah  ;  min  iġorr  (gebel 
etc.)  bil  carretta  tal  idejn. 

IIuRLEY  HousB — dar  kadima,  dar  li 
għanda  bżonn  ta  tiswia  sewwa ;  dar 
mħarrbta. 

UuRLiB  HAOKBT— tavlabiexjiżżerżku 
fukha  f nizla  (ta  muntanja) ;  carrozza 
kadima.' 

HuRLiNa«-tfiħ,  xħit,  tvenvi;P9  txew* 


Digitized  by 


Google 


fitll 


-fds- 


hCS 


liħ ;  xewwiexa,  rewwixta ;  itsem  f  xorta) 
ta  logħba  bil  ballun. 

HuRLMBNT— xewwiexa,  rewwixta. 

HuBLWiND  -  ara  whirlwind.   . 

HuRLY  IstorbiQ,  frattarija, 

HuBLT-BUKLY  /  rvell,  rewwixta  ; 
tagħmel  rewwixtà,  tkajjem  frattarija. 

HuBBAH  —  urrà !  evviva !  tgħajjat 
urri  I  jew  evviva  l  tilka  bil  għajjàt  ta 
urrà  jew  ewiva  I 

HuBBiOANB — uragan,  riefnu,  ciclun. 

HuRBiOANB-DBGK  -*  il  pont  ta  fuk 
nett  għall  captan  jew  il  fizzial  tal 
għassa  (ta  abbord  ta  bastiment)  biss. 

HuRBiBD— mgħaggel,  ta  isaisaH  ta 
malajr;  that  was  a  hurried  meeting^ 
dic  chienet  lakgħa  (ta  malajr  jew  ta 
isa  isa). 

HuBBiBDLY— bill  għaġġla. 

HuBBiBDNBBs — ghaġġla. 

HuBBiBB— min  igħaġġel,  għagġiel; 
min  jiġbed  vagun  mgħobbi  bil  faħam 
tal  haġra  fminiera. 

HuBBY  —  għaġġla,  fixla,  ħabla ; 
tgħaġġel,  tifxel ;  to  do  things  in  a  hurry, 
tagħmel  ħwejjeġ  bil  għaġġla ;  whi/ 
.  are  you  in  suċh  a  hur^y  f  għaliex  din  il 
għaġġla  coUha  ?  ( għaliex  inti  hocc 
mgħaġġel?)  In  the  hurry  1  left  my 
moneyhehind  ^e,  bil  fixcla  ħallejt  il 
fluB  warajja;  thence  hurried  back  to 
fire  (Hiltonj,  minn  hemm  raġa  mar 
bil  giri  (mgħaġġel)  għan-nar. 

HuBBY  BouBBY—fixla,  ħabla. 

HuBBYiNOLY— bil  ghaġġla 

HuBBT  —  boBC,  mahtab ;  (A-armi) 
Biġar  fuk  xi  għolia  etc. 

HuBT— ħBara,  hkir,  deħi,  dammaġġ; 
ugigh;  gerba,ferita ;  weġgħan,  mahkur, 
migiugħ  ;  taghmel  il  hBara,  dammaġġ 
jew  id-deni;  twaġġa,  taħkar,  tiġraħ; 
tlio^  dost  me  yet  hnt  little  hnrt  CShiike- 
spetr,  Tempest)^  inti  għad  ma  ghamil- 
tlix  ħlief  ftit  hsara  (jew  dammaġġ) ; 
/t€  received  seven  hurts  in  the  body 
(8bake8petr,Caru>knt/«  \  kala(chellu) 
Beba  feriti  (gerħat)  fgismu;  he  was 
more  hurt  by  this  instilt^  actar  chien 
weġgħan  (waġġa  jew  ħass)  dana  I-in- 
Bult ;  that  won't  hurt  yoii^  liave  it^  ħudu, 
dac  ma  jagbmillecx  ħsara ;  /  don't 
want  to  hurt  yoar  Jeelings^mdà  irridx  in- 
weġġaghlecb  kalbec;  you  Ime  done 


him  a  areat  deal  oj  hurt.  għamiltla 
ħafna  ħsara;  what  hurt  is  there  in 
that  /  x'deni  hemm  f  dac  !  you  are  more 
a/raid  than  hurt^  inti  actar  bżajt  (ħadt 
katgħa),  inchella  waġġajt;  hurt^  tebgħa 
jew  dawra  tonda  caħla  li  icun  hemm 
f  xi  armi  tal  cuniomijet  etc. 

HuRTBR— min  jagħmel  il  ħsarajew 
id-deni ;  /  ehall  not  be  a  hurter  if  no 
helper,  jecc  ma  nghejnx  ankas  ma 
naghmel  ħsara. 

HuRTBR— rpar  ta  li  njam  f  xifer  ta 
fortizza  biex  jilka  għar-roti'  tal  carru 
tal  canun  li  ma  jagħmlux  ħsara  fil  pa- 
rapett ;  biċċa  ħadida  etc.  ghaB-Banħa 
tal  fuB  ta  carrettun. 

HuRTFUL  — li  iwaġġagh,  jaħkar,  li 
jagħmel  il  ħBara  jew  id-deni ;  ħażin. 

HuRTFULNBBB  —  ħsara,  (leni,  dam- 
mafeġ. 

HuBTLB  —  titfa,  tixħet,  twaddab, 
tahbat  ma;  tinxtehet  fuk;  tagħmel 
dawc  il  ħBejjes  ta  ħafna  armi  (twa- 
vel  etc.)  meta  jaħbtu  ma  xulxin  ;  id- 
dur,  iddawwar ;  his  club  he  began  to 
hurtle  high^  (Spenser),  il  mazza  tie- 
ghu  hu  beda  idawwar  fil  gholi ;  iron 
arrows  hurtle  in  th^.  darkened  air, 
(Oraj',  Fatal  SistersJ^  vlegeġ  tal  ħa- 
di^  bdew  jinstemgħu  jabbtu  ma  xulxin 
barra,  fid-dlam;  the  noise  of  battle 
hurtled  in  the  air,  (Sh^k^Hf eàr,Juliou8 
Cwsar),  il  ħaejjeB  tax-xwabel  tat-tka- 
bida  bdew  jistemghu  jaħbtu  ma  xul- 
xin,  fl-aria. 

HuRTLESB— li  ma  jagħmilx  deni  jew 
ħsara;  innocenti ;  kawwi  eħiħ ;  m'hux 
mwaġġagħ ;  he  succeeded  to  escape 
hurtless,  rnexxielu  jebles  kawwi  sħiħ. 

HuRTY  (flarmi)  —  mimli  jew  collu 
dwawar  (tbajja  tondi)  cohol  etc. 

HusBAND— ragei  miżżewweġ;  econo- 
mu,  bidwi,  ħaddiem  ir-raba;  żewġ; 
iggewweż,  tfaddal,  tagħmel  economia; 
iżżewweġ  mara(tatiha  ir-ragel);tahdem 
I-art;8/4e  is  in  mourningfor  her  hushand, 
viBtuBa  għal  żewġha  (gnar-ragel  tagħ- 
j  ha)«  he  i»  a  husband,  f  know,  dac  eco- 
nomu  tassew  (bniedem  li  jaghmel  eco- 
nomija )  tasBew,  nafu  tajjeb  jena ; 
bare  land,  manured,  hmhanded,  and 
tiUed  with  exceUent  endeavour,  Sbake- 
speari   Henry   IVj^   art    mdemmlft 


Digitized  by 


Google 


m 


-  wo  - 


■tit* 


maħdama  u  iccoltivata  bl-actar  ħrara 
cbira;  being  sofaihered  and  so  hmband- 
ed,  (Shakespear,  Julim  desar),  billi 
isBa  għandba  il  missierha  u  il  żewġha. 

HusBAND  FiBLD  — għalka  maħdama 
(raba  mahdum). 

ĦuBBANDLESS  -  bla  ragel,  armla. 

HusBANDLY  -  bl-ecoDomia. 

HusBANDMAN-  bidwi;  ilcap,  ir-ragel 
tad-dar. 

HusBANDRT— biedia,  economia  jew 
iżżamma  (nefka  ctc.)  tad-dar ;  the  wo- 
man  have  all  tħe  doing  in  home  keeping 
and  hmbandry^  (Qoldynp,  Jmtine)^ 
in-nisa  ghandhom  il  ħsieb  tal  maniġġ 
u  in-nefka  etc  collha  tad-dar  ;  ice  had^ 
with  much  husbatidry,  collected  a  great 
treasure^  (OUiendon),  aħna»  b'econo- 
mia  obira,  ġbarna  tesor  cbir  ;  we  are 
in  wantofa  good  book  on  husbandrgj 
għandna  bżonn  ta  ctieb  tajjeb  fak  il 
biedja,  (ix-xogħol  tar-raba). 

HuBH— schiet,  hedu;  issicchet,  thed- 
di;  tipplaca;  iscotl  bastal;  everything 
was  as  hmh  as  death,  colloz  chien  sie- 
chet  sicta  tal  mewt;  and  hmh  my 
deepest  grief  of  all,  (TennyAon,  In  me- 
moriam)^  u  jipplaca  (iheddi)  1-acbar 
ugigh  takalb  li  għandi;  everything  was 
huslied  up^  collox  żammew  fis-schiet ; 
hiish  !  the  bugle  is  sounding^  iscot,  ba- 
sta,  it-tromba  kegħda  iddokk. 

HusHABY— issicchety  tħannen  it-tfal 
żgħar  biex  jorkdu. 

HuBH  MONBY-  fluBli  jintgħataw  biez 
tixtri  jew  tgħalak  halk  xi  ħadd. 

HuBHioN— is-siek  tal  calzetta  jew 
peduna  (il  calzetta  jew  peduna  minn 
għair  it-tromba);  cuxxinett»  mħadda. 

HusK— fosdka,  koxra,  ħliefa;  sche- 
letru,  tfesdak,  tkaxxar,  tnaddaf  mil 
ħliefa ;  leaving  them  but  the  husks  of 
men^  (8hiike8pear,  Ilcnrg  Vj^  ma 
ħalliehomx  ħlief  scheletru  ta  bnodmin; 
the  maize  has  to  be  hmked  yet^  il  kam- 
ħirrum  għad  iridu  ineħħuiu  il  ħliefa 
(ifesdkuh). 

HusKBD  —  bil  ħliefa;  imkaxxar; 
mfesdak. 

HusHBR— min  ifesdak,  ikaxxar  jew 
inehhi  il  ħliefa  la  xi  żrieragħ,  le- 
gumi  etc. 

HuBKUiY— b*leħen  mahnuk. 


HusKiNBss— ħanka. 

HusKiNG—tfesdik,  tneħħia  tal  koxra 
jew  tal  ħliefa. 

HusKY  —  collu  koxra  jew  hliefa; 
maħnuk  ;  /  notice  he  is  growing  husky^ 
kieghed  nara  li  kiegħed  jinħanak. 

HuBO—isem  ta  ħuta  li  tinsab  wisk 
fix-xmajjar  li  jitfghu  1-ilma  tagħhom 
fil  Bahar  l-Iswed  u  fil  Baħar  Caspiu. 

Hu68AR— UBsara,  suldat. 

HussiF— caxxa  tax-xogħol  tal  ħjata 
ta  mara ;  caxxetta  li  icun  fiha  il  ħajt» 
ħolka,  mkass  etc 

HusBiTB~Us8ita»  wieħed  minn  tas- 
setta  ta  (religion  fundata  minn)  John 
IIuss  tal  Belt  ta  Praga. 

HussY— (f  loc  homewife)  il  mara  tad- 
dar,  il  cap  tad  dar  ;  mara  tal  |[abra» 
economica  ;  gewwieża ;  tfajla,  (xbejba) 
fuk  rubha ;  li  ma  tiswa  għal  xejn; 
'caxxa  tax-xogħol  chan-nisa  (fejn 
iżommu  l-aflarijet  tal  njata,  hajt,  ruc- 
chelli,  labàr,  ħolka  etc.) 

HuBT— cwiet,  8chiet. 

HuBTiNO  ~  lakgha,  cunsill ;  hustings 
mwejjed  Cmejda)  li  minn  fuka  jitchel- 
Imu  dawc  li  jagħmlu  xi  meeting  fi 
żmien  l-elezioni  (jew  il  għażla  tal  Cun- 
siljeri^ 

HusTLB— tahbat  ma,  timbotta ;  tħal- 
lat  ma  xulxin,  taghmel  tahlita  sħiħa ; 
tiffolla,  tirrocca  ma.  ... 

HuT— għorna,  għarix ;  ic-cipp  jew  il 
biċċa  ta  wara  ta  azzarin  jew  xcubetta  ; 
capanni  (cmamar  tal  injam  etc.)  għas- 
suldati  meta  joħorġu  mil  quartier  ; 
tkiegħed  /^tirtira)  is-suldati  fil  capanni; 
tgħammar  (tmur  tokgħod)  f  għarix 
jew  f  ghorna. 

HuTCH  —  caxxa,  bejta  tal  fniec ; 
lembi  tal  għuda ;  vasca,  conca  fejn 
jaħslu  it-trab  tal  metalli ;  tistiva,  tki- 
għed  jew  tarfa  fcaxxa  ;  tnaddaf  (tnak- 
ki  jew  iBsafli  il  metalli  mit-trab  li 
icollhom  maghhom  meta  jinkatgħu 
mil  minieri. 

HuTOHiNO— it-tisfija  (ħasil  jcw  tnad- 
dif  tal  metalli  mit-trab  u  it-tahlit  je- 
ħor  li  icollhom  magħhom  meta  icunu 
fil  minieri. 

HuTTBD— mkigħed  (rtirat)  fil  għa- 
rix  jew  f  ghorna. 

HuTXONUN— tat-tftgħlimjew  ilfeh* 


Digitized  by 


Google 


flM 


—  710  — 


HYf) 


iAeLiek  Dr.  Ilutton;  tagħlim  lijuri  li 
I-art  jew  id-dinja  li  fukha  nghammru 
hia  maghmula  (chienet)  min-nar. 

Hux  —  tistad  bil  lenez  (bhas-sajd 
taċcern  etc.) 

Huzz  —  tagħmel  ħoss  jew  ħflejjes 
bħalma  jagħmel  ir-rih  fċumnija;  iż- 
ianżan,  tvenven:  i/'</ie^re  then  burns 
in  the  chimney  jmle  is  doing  this  huzziJip 
noisef  in-nar  li  hemm  iħaġġbġ  fiċ- 
ċumnija  kiegħed  jagħmel  dawn  il 
hsejjes. 

HuzzA  —  urri !  ewiva !  għajta  ta 
urri  jew  evviva  ;  tghajjat  urri  jew  ei> 
viva ! ;  huzza/  my  boys^  huzza!  urre, 
uliedi  (I-aħwa)  urre  I ;  tliree  loud  huz- 
zas  were  raisedy  (Hacaalay,  History  of 
EnglandJ^  ghajtu  tliet  ghajtiet  evviva!; 
the  mobhuzzaSt  away  they  ^rud(/e,(Cow- 
per,  Ilorace^  Satirea)^  il  poplu  ighajjat 
evviva  u  urrà  u  huma  jimxu  (jitilku 
jewjerħnla). 

Hyacint  I  giacintu,  fjur  jew  ħaġra 

Hyàointh)  preziusa. 

Hyàointh  pbst— lupa  (marda)  tal 
fjurigiacinti  (issir  billi  jitrabba  bħal 
ħafna  fakkiegħ  żgħir  abjad  li  jidher 
bħal  moffa  u  jicber  bhal  ħżieża  u  jib- 
ka  sa  chemm  jinżel  sal  basla  tal  pian- 
ta  u  tmut. 

Hyaointhine — bħal  giacint ;  innuc- 
clat. 

Hyaointhus— giacint. 

Hyads— cwiecheb  (ghankud  ta  se- 
bgħa)  li  meta  chienu  jidru  telgħin 
max*xemz  il  Qrieghi  u  ir-Rumani 
chienu  jistennew  li  tagħmel  ix-xita. 

Hy^na  -- jena  (xorta  ta  annimal 
salvaġġ  li  jgħejx  bl-ichel  tal-Iaħam 
jew  carnivoru). 

Hyalinb  — iż-żlieġa  jew  il  wiċċ  ilekk 
tal  baħar. 

Hyalitb— xorta  ta  mineral  ilekk 
bħal  ħgieġ. 

Hyalograph  -  strument  (biċċa  ghod- 
da)  biex  tħożż  (tiddisinja)  disinn  fuk 
*  carta  trasparenti,  minn  fuk  disinn 
jeħor. 

Hyalooraphy— is-sengha  tal  chitba 
jew  incisioni  fuk  il  ħgieġ. 

Hyaloid— li  ilekk  u  trasparenti  bħal 
ħgieġ. 

Hyaloid  MBMBRANB-'rita  fil  għajn, 


(rita  li  fiha  hia  magħluka  il  balla  tal 
ghajnj,  barra,  biss,  minn  kuddiem. 

H yalotypb — positiva,fotografia  (tar- 
ritratti)  fuk  il  ħgieġ. 

ilYBBRNATB— ara  Hibernate. 

Hybbrnia  -  post  (loc  etc  )  fejn  wie- 
ħed  jirtira  fix-xitwa. 

Hybodont — li  ghandu  is  snien  (bis- 
snien)  mħattbin  jew  gejjin   bil  ħotba. 

Hybrid  -ibridu,  pianta  etc.  mnissla 
minn  żewġ  razez  ;  pastard ;  mnissel 
minn  zewġ  razez. 

Hybridizb— tnissel  minn  zewġ  ra- 
zez,  tippastardia. 

Hybridizbr— min  jippastardia  jew 
inissel  (pianti  jew  annimali)  minn 
żew£[  razez. 

Hybridous  — pastard,  mnissel  minn 
zewġ  razez  differenti. 

Hydarthrus— nefha  fuk  il  għekiesi. 

Hydatid— tumuri,  bżiezakjew  nfa- 
fet  li  jitrabbew  fil  gisem  (fwiet,  moħħ) 
ta  dawc  li  icollom  \à-duda  jew  il  ver- 
me  solitariu.  dud  rkiek  li  jitrabba  fil 
gewwieni,  interjuri  tal  annimali  u  fir- 
rjus  in-nagħġ. 

Hydatoid  —  li  donnu  ilma ;  ir-rita 
li  fiha  iżżomm  il  liquidu  collu  tal 
għajn  (jew  tal  għajnejn). 

Hydra— mostru  bhal  serp  cbir  b'ħaf- 
na  rjus  jew  b*ħafna  sriep  oħra  hergin 
minnu  ;  lifgha  tal  ilma  [  tal  baħar  ) ; 
karnita  cbira. 

Hydraubadbd  —  li  għandu  hafna 
rjus ;  ħaġa  li  ma  tistax  tekrida  malajr 
għaliex  bħal  hydra  li  malli  taktghela 
rasha  tarġa  titla  oħra  minnufiħ. 

Hydra  taintbd— velenus ;  tal  mewt 
li  joktol  (ghaliex  mċappas  bil  marrara 
tal  hidra) ;  tlie  hydra  tainted  dart^ 
(Oowper,  Deathofthe  l^ce  Chancelbn')^ 
il  vleġġa  velenusa  ( li  fejn  tolkot  tok- 
tol  ) 

Hydràcenid^  — xorta  ta  dud  li  jgħix 
fl-ilma. 

HYDRAoiDS—acidu  li  fih  il  gas  idro- 
genu. 

Hydraform  —  li  għandu  forma 
(ghamla)  ta  hydra  jew  karnita  cbira. 

Hydragooub  —  purgant  kawwi  li 
inaddaf  li  msaren  mill  ilma  (liquidu 
etc)  li  icun  fihom. 

Hydrjemia  -  anemia. 


Digitized  by 


Google 


HYD 


-  711  - 


HYD 


HTDħAL— xorta  ta  pianfi  tal  itma. 

HTDBÀNaBA— pianta,  1-ortensia. 

Uydbant  — cannol  (vit)  għal  ilma, 
pomp  (tal  ilma). 

Ħtdbargybate  —  tal  mercuriu  jew 
1-argentu  vivu. 

HYDBABaYBUM— il  mercuriu  jew  ar- 
gentu  vivu. 

HYDBATB—Bustanza  chimica  li  icun 
fiha  lilma  mhallat  magħha. 

Hydbation  -  tixrib  jew  sappip  fl-il- 
ma. 

Hydbaulio  -  idraulicu,  tal  ilma 

Hydbaulio  blook  -il  caxxun  tal  ba- 
cin  li  jaħdem  bl-ilma. 

Hydbaulio  bbush— xcupilia  xcupa 
jew  broxc  li  jaħdem  blilma  (li  jogħroc 
u  nie:^.el  dejjem  1-ilma  miegħu). 

Hydbaulic  CBANB— grua  (macina  li 
taħdem  bl-ilma). 

Hydbaulio  indioatob— arloġġ  (  wer- 
rej  jew  registru)  li  juri  jew  jimmarca 
}\  pressioni  tal  ilma. 

Hydbaulio  limb  —  xorta  ta  gir  li 
jibbies  meta  icun  fl-ilma. 

Hydbaulio  main— tubu  cbir  (  ohxon 
tal  ħadid  fundut)  li  jilka  fih  tubi  ohra 
fmacna  tal  gas  u  minn  dana  it-tubu  u 
tubr  igħaddi  il  gas  biex  jissaffa  mil 
ammonia  etc.  li  icollu  mieghu  kabel 
ma  igħaddi  ghat-tubi  1-oħra  a  icun 
tajjeb  għax-xgħil  • 

Hydbaulio  PBB88 — prossa  li  taħdem 
bl-ilma. 

Hydbaulical— tal  ilma. 

Hydbaulicon— orgni  li  idokk(b*ma- 
cna  li  tahdem)  bl-ilma. 

Hydbauligb  — li  studiu,  ix-xienza  tal 
macni  etc.  li  jaħdmu  bl-ilma  jew  tal 
forza  etc.  li  għandu  l-ilma. 

Hydbiad— mo8tru  tal  ilma  (  tal  ba- 
bar  ) 

Hydbodynamio— hidrodinamicu;  tal 
forza  (tal  pressioni)  tal  ilma. 

Hydbooen—  idrogenu  Cgas) ;  water 
comisis  of  two  parts  qf  hydrogen  and 
one  part  of  oxygen  and  is  expressed  as 
//,0;  1-iima  hu  magħmul  minn  zewġ 
parti  idrogenu  u  parti  waħda  ossigenu 
u  narauh  (  fil  chimica  )  maħżuA  hecc: 
H,0. 


Hydboobnous— li  fih  il  gas  idroġena; 
jew  tal  gas  idrbgenu.  ^ 

Hydboonosy— descrizioni,  storia,  tal 
ilmijiet  collha  tad-dinja. 

Htdboobaphbb — min  iħo^.ż  pianti 
jew  mappi  tal  bahar  (li  jaru  il  baħar 
fuk  il  globa). 

Hydboobaphy —ħażż  ta  mappi  jew 
pianti  ta  ibħra,  laghi  (għadajjar  etc); 
ix-xienza  tal  kiaien  tal  cobor  etc.  tal 
baħar,  laghi  etc. 

g"»3c..  }"*'«"*«'<"•)• 

Hydrolooist— wieħed  mħarreġ  (li 
studia)  il  hydrology  (ara). 

Hydbolooy  —  idrologia ;  li  studiu 
jew  ix-xienza  li  titchellem  fuk  il  pro- 
prietà  collha  tal  ilma,  u  chif  inhu 
mkassam  1-ilma  fuk  il  globu. 

Hydbomanoy— divinazioni,  nzertar, 
tħabbir  (dac  li  wiehed  ighejd  jew  jip- 
pretendi  li  għandu  jinzerta  x'gej  jew 
x*għandu  jiġri)  per  mezz  tal  ilma. 

Hydbombohaniob— il  meccanica  tal 
ilma  a  tal  fluidi  1-oħra  collha. 

Hydbombl— xorta  ta  xorbmagħmul 
mil  għasel  u  Mlma. 

Hydbombtalluboy  —  chif  igibu   it- 
trab  tal  metalli  mil  minieri  per  mezz' 
tal  ilma. 

Hydbombtamobphism— tibdil  fil  blat 
etc.  li  isir  bl-ilma  (li  jaghmlu  Mlma^. 

Hydbombtbo.c  —  meteora  (  ħaġa  li 
issir  jew  tidher  fis-sema  jew  fl-ajru)  li 
fiha,jew  magħmulha  mil  1-ilma. 

Hydbombteobolooical  —  tal  hydro- 
mcteorology  (ara). 

Hydbombteobolooy  —  idrometeoro- 
logia ;  dic  il  biċċa  (fergha)  tal  meteo- 
rologiali  titchellem  (tittratta^  fuk  il 
IJydrometeors  (ara).  ^ 

Hydbombtbb — idrometru,  strument 
biex  jaraw  uchejlu)  id-densità  tal  li- 
quidi  (u  jaraw  chemm  wieħed  icollu 
actar  mil  l-jeħor. 

Hydbometrio     1  tal    Hydrometer, 

Hydbombtbioal  J  magħmul  bil  Hy- 
drometer  (araj  ;  /  took  a  record  of  the 
J/ydrometric  observations  when  1  was 
thcre^  żammejt  (ctibt^  l-osservazioni- 
jiet  tal  idrometru  meta  cont  hemm 

HYDBOMBTBoaBAPH—  etrumeot  biex 


Digitized  by 


Google 


HYD 


-  712  - 


HYO 


tara  ( tohejjel)   chemm   joħroġ  ilma 
minn  tiiba,  cannol,  jew  pipe, 

Hydrombtrt — idrometria  —  il  pro- 
cess,  chif  tchej.iel   Ctara  jew  isaib)   il 
gravitàyil  ħeifa,id-densità,il  kawwa  etc 
tal  ilma  u'l  fluidi  1-oħra  per  mezz  tal 
Hydrometer  (ara). 

Htdromphalon  —  tamur  (tal  ilma) 
li  jitla  fiż-żakk  ^minn  barra). 

Htdronbpħrosis  —  marda  tal  ilma 

Hydropathist  —  wieħed  li  jaf  jew 
mħarreġ  tajjeb  ħl  ITydropathy  (ara). 

Htdropatht — il  cura  (għal  fejkien 
tal  mard)  ^er  mezz  tal  ilma;  il  fej- 
kien  ta  marda  per  mezz  tal  banji  tal 
ilma  chiesaħ  jew  shun. 

Htdropanous  (  metal  )  —  li  meta 
tkegħdu  fl-ilma  isir  actar  ilekk  u  sa- 
bih. 

Htdrophidjb  -sriep  tal  bahar. 

Htdrophobià  — idrofobia,  rabia  (ac- 
tarz  tal  clieb)  marda ;  Jujdrophobia  is 
derived  from  tho  two  Greek  words 
^'hydor'*  water  and  *^phoho8\  fear^  il 
chelma  idrofohia  gejja  (hia  mnissla) 
mii-iewg  chelmiet  Grieghi  li  huma 
hydor  jigifieri  ilma,  u  phohoa  biia 
(hydrophobia)  biża  mil  1-ilma). 

Htdrophtàlmt— idroftalmia,  marda 
tal  għajnejn,  meta  il  għajnejn  jakbżu 
il  barra  li  donnhom  icunu  iridu  joħor- 
ġu  mil  ħofra. 

Htdrophitb— pianta,ħaziz,  li  jicber 
(fl.ilma>^. 

Htdrophttologt  —  trattat  Cstudiu) 
fnk  il  pianti  (ħzejjezj  li  jicbru  fl-ilma 
(jew  tal  ilma). 

Htdropnbumatio — hecc  msejjah  re- 
cipient  għal  ilma  li  dawc  li  jaħdmu 
(jewjagħmlu  sperimenti  fil  chimica) 
jusaw  biez  jiġbru  fih  il  gass. 

Htdropst  —  idropisija,  marda  tan- 
nefħa  bl-ilma. 

Htdropult— macna  għax-xħit  ( jew 
bexz  )  tal  ilma  li  taħdem  bl  idejn. 

Ħydropyrbtio — tal  marda  tal  għa- 
rak.  * 

Hyi^ropyrbtus  — il  marda  msejha  tal 
gharak  jew  il  marda  msejha  minn 
iManclmd  i8-"^<uior  Anglicann^.  " 


Hydropyrum— xorta  ta  pianti  jagħ- 
mlu  hafna  żrieragħ,  bħal  ross  etc.  li 
jicbru  fl-Àmerica  ta  Fuk. 

Ħtdroraohis— marda  fis-sinsla  tad- 
dahar,  meta  fis-sinsla  jitrabba  I-ilma. 

Htdrosaurus  — zorta  ta  gremxul  li 
jgħammar  fejn  il  baħar  (lejn  iz-ztut). 

Htdrosoopb — bhal  Ilygrometer  (eLn) 

HTDROSTAT^-armar  etc.  biez  il  cai- 
daruni  ta  li  atmm  ma  jispaċċawx. 

Htdrostatio      l     tal  ,  Ilydroatatics 

Htdrostatioal  /    fara). 

Htdrostatician— wieħed  li  jaf  taj- 
jeb  (mħarreġ)  fil  Ilydrostatics  (ara) 

Htdrosti.tics  -idrostatica,  li  studiu 
(iz-zienza)  fuk  I-equilibriu  u  il  pres- 
sioni  tal  ilma  u  'I  fluidi  1-oħra. 

Htdrothorax  —  idropisia  fis-sider 
(nefħa  tal  ilma  li  jitrabba  fis-sider). 

Htdrotio  —  medicina  biez  takla  il 
bili  jew  I-ilma  li  jitrabba  fis-sider. 

Htdrous— li  fih  I-ilma,  blilma,  tal 
ilma. 

HTDRus--serp  tal  bahar;  isem  ta 
għankud  ta  cwiecheb  (costellazioni). 

Htbmal — taz-zitwa 

Htbmatb  —  tgħaddi  iz-zitwa  fpost 
(xi  imchien). 

Ħyems—- xitwa,  iz-zitwa. 

Hyena— jena  (annimal  feroci). 

Hyetoqraphic  —  li  juri  it-taksim 
taz-xita. 

Hyetometer  —  (bhal  rajn  gauge) 
chejl  biez  tara  chemm  għamlet  zita, 
(pluviometru). 

Hyqeia— waħda  mil  pianeti  li  sabu 

Hyqejan— tas-sahha ;  ta  Alla  (falz) 
tas-saħha. 

Hyqeine  1  igiene»  is-saħha ;  dic   il 

Hygi£NE  j  fergħa  fil  medicina  (fli 
studiu  tat-tobba)  li  titchellem  fak  il 
mod  u  il  mezzi  li  hemm  biez  wieħed 
iżomm  is-sahħa. 

Hyqroloqy— it-tagħlim  fuk  il  fluidi 
jew  umuri  li  jitrabbew  jew  li  icun 
hemm  fil  gisem. 

Hyqrometer— igrometru,  strument 
biez  tara  (tchejjel)  chemm  hemm  um- 
dità  jew  ndewwa  I-aria. 

Hyouometrv— igrometrija,  chejl  ta 


Digitized  by 


Google 


HYG 


-  718  — 


HTP 


chemm  hemm  (jew  ican  hemm  ndew- 
wa  fl-aria) 

Htorosoopb  —  strument  biez  juri 
(jimmarca)  chemu  icun  hemm  ndew- 
wa  fl-aria 

Htorostatios— idrostatica,  il  chejl 
tal  ndewwa  li  icun  hemm  fl-aria 

Htkb— Ibies  (bħal  ċokka  jew  bluża 
wiesgħa)  tal  Oħarab. 

Htla— zorta  ta  irinġ. 

Htljbub  -xorta  ta  naħal  jew  żun- 
żan  li  meta  tmissu  iħallilec  riħa  ta 
lumi  kares  ndejc. 

Htlarohioàl  -  li  kiegħed  fuk  il  ma* 
teria  collha 

HTLB-Àlla  tad-DIam  (Alla  falz  tal 
Manichei  li  igħejdu  chien  igħammar 
jew  jinsab  fid-dlam). 

Htll— tgħatti,  taħbi 

Htlobatb — zorta  ta  ghedmejmun  li 
għandu  dirgħajh  twal. 

Htlopathism— it-taghlim  (il  fehma 
ta  zi  uħnd)  illi  il  ħwejjeġ  collha  li 
hawn  fid-dinja  iħossu  bħalna. 

Htlopathist  —  alopatista,  wieħed 
minn  dawc  li  jemmnu  (li  għandhom 
rrashom^  illi  il  hwejjeġ  collha  li  hawn 
fid  dinja  iħossu  bħalna. 

Htlophaoous— li  jecol  I-injam. 

Htlothioism  —  (  materialismn  )  il 
fehma  ta  zi  uħud  illi  igħejdu  illi  Àlla 
u  'I  ħweijeġ  li  naraw  fid-dinja,  jew  il 
ħoIkien»  huma  li  stess  haġa. 

Htlothbist  —  materialista,  wieħed 
li  jemmen  bil  Ilylotheism  (ara). 

S^mL  }«''»«•»<•")• 

Htlozoibm— it-tagħlim  jewilfehma 
li  għandhom  z'uħud  li  il  gebel  etc  ,  n 
cull  ma  hawn  maħluk  fid-dinja  iħoss 
bħalna  il  bnedmin. 

Htlozoibt— min  jemmen  bil  hiflo- 
zoism  (tkrfk). 

Htmbn  —  iinene,  ta^.-^.wieġ ;  Alla 
f falz)  taż-zwie^ ;  il  hajta,  rita  rkieka 
li  tcun  mdawra  mal  fjur  meta  dana 
icun  għadu  magħluk  fi  blanzun. 

Htmbnba— gnanja  taż-żwieġ. 

i=; }  '^•'"'^- 

Htmbniuh  —  il  gargi  (dawc  it-truf 
bħal  jgargi)  tal  fakkigh. 


ĦTMBN0PTBR--taIin8etti»  bħal  nahal 
etc. 

Htmbnotomt— kti^ħ  ta  xi  rita  mil 
gisem  (operazioni  lijagħmluit-tobba). 

Htmn — (akra  him)  innu,  tcanta  innu; 
tinneggia ;  ifaħħar  bil  cant  ta  innu. 

Htmnoidibt    I  min  jiccomponi  jew 

Htmnolooibt)  jicteb  inn^jet. 

Htmnodt     )   .   l      X    •     ••  A 

Htoid— isem  ta  għadma  fi  Isien. 

Ħtopotamub— ħanzir  tax-zmara. 

HTOSBBis—haziza  bħal  indivia. 

Htp — iddejjak  jew  issewwed  il  kalb. 

Htp/bthral— (fl-architettura  jew  il 
bini  tad-djar  etc.)  miczuf,  mliuz  bis- 
sakaf  jew  mgħotti. 

Htpallaob— (fir-Bettorica)  xorta  ta 
tkalliba  jew  bidla. 

Htparotritb— trab  tal  fidda  (chif 
jinkata  jew  jingieb  mil  minieri). 

Htpbr  (bil  Qriech)  —  fuk ;  actar 
minn,  wisk  actar  etc. 

Htpbrbatio  —  mbiddel  minn  post 
għal  jeħor,  minn  isfel  ghal  fuk  etc. 

Htprrbaton  —  ( fil  grammatica  jew 
fil  chitba)  taklib  bdil  tal  cliem  fil 
grammatica. 

HTPBRBOLA^sezioni  (katgha)  fcon. 

Htpbrbolb  —  (fir-Bettorica)  esage- 
razioni. 

Htpbrbouzb — tesagera. 

Htpbrborban— wisk  lejn  it-tramun- 
tana ;  chesħa  wisk,  chiesaħ  ħafna  ( il 
bard  hafna ). 

Htpbroatalbotio— versi  li  icollhom 
sillabi  żejda  (  wisk  )  fit-tarf. 

HTFBRORiTio^criticu  iż-^^jjed  (  cri- 
ticu  esagerat )  li  ifittez  I-iċchen  rka- 
kftt. 

Htpbrdulia— devozioni  lejn  il  Ma- 
donna ;  ki<na«  rispett,  jew  mħabba  li 
għandu  icolna  (li  għandhom  li  nsara) 
għal  Madohna,  bhala  dic  il  creatnra  li 
tigi  wara  Alla,  kabel  il  Kaddisin  1-oħra. 

Htpbbioon  —  ( ħazixa  jew  pianta) 
karn  il  mogh2a. 

Htpbrmbtbr  —  metru  (  tul )  żejjed 
f  vers  tal  poesia  etc. 

Htpbrmtriorama — esibizioni  (wiria) 
ta  numru  cbir  ta  veduti. 

Htpbrobtobnizbd  —  mimli  chemm 
jista  icun  (mifkugħ)  bil  gass  ossigenu. 


90 

Digitized  by 


Google 


hYP 


-  714- 


HYP 


Ħypbrpħysioal— ara  attpernaUirnl. 

Ħypbrsàroosis — cobor  ( tlugħ  ^  ta 
malajr  tal  laham  (fil  gieem). 

ĦYPBRSTHBNB—xorta  ta  mineral,  li 
jinkalakxur  kzar  u  jitfarrac  bħal  ħġieġ, 
donnu  bronż,  sabuh  l-ewwel  darba  fix- 
ztut  tal  Labrador  ^America  ta  fuk). 

Ħyphbn— gibda  żgħira  hecc  "  -  "  li 
naraw  bejn  żewġ  chelmiet,  biex  tgħak- 
kadhom  flimchien;  tgħakkad  h'A  J/t/' 
phen  jew  b'gibda  żgħira  hecc  "  -  "  żewġ 
chelmiet. 

Ħyphbnatrd  — magħkud  bil  Ilyphen 
(ara). 

Hypnolooy  —  trattat  (  chitba  )  fuk 
rkàd. 

Hypnotio  —  medicina  (trab  etc.)  li 
irakkad  jew  igib  ngħas. 

Hypo— chelma  Griega  li  titkiegħed 
kabel  chelmiet  oħra  u  turi  hafna  jew 
bosta. 

Hypooalyhna — xorta  ta  pianta  tħad- 
dar  dejjem  bħal  rihan. 

Hypooaust— camra,po8t,  fdar  minn 
fejn  huma  ħergin  tubi  jew  cannoli  għal 
mad-dar  collha  biex  iżommuha  shuna. 

Hypoohondria — ipocondrija,  swied  il 
kalb,  dieka  ta  kalb ;  kalb  sewda ;  in- 
na^iet  taż-żakk,  waħda  cull  naħha  li 
għandna  I-isfel  milcu8tilji(talvacant). 

Hypoohondriao— ipocondriacu,  wie- 
ħed  li  ghandu  kalbu  sewda,  trist. 

Hypoohondriasis— ipocondrija,  kalb 
sewda  (marda). 

Hypooibt  —  pianta,  ħaxixa,  li  ticber 
mwaħħla  fuk  għeruk  ta  pianta  oħra. 

Hypooratbriform— li  gej  bħal  sot- 
tacoppa  jew  gabarri. 

Hypoorisy  -ipocrisia,  falsità,  wiri  ta 
ħaġa  b'ohra,  kerk;  divozioni  karrieka. 

Hypooritb  — ipocrita»  karriek,  min 
juri  ħaġa  b*ohra. 

Hypodbrmio  —  li  idaħhal  medicini 
taht  il  gilda. 

HYPODBRMis—xorta  ta  felci  lijicbru 
taħt  il  ħgieġ. 

Hypooastric— li  kieghed  in-nahha  ta 
isfel  (I-isfel)  fiż-żakk. 

Hypooastrooblb  — fetka  (bażwa)  fiż- 
żakk  I-isfel. 

Hypogbal— taħt  I-art. 

HYPooBMR^(fil  geologia  jew  mine- 
ralogiaj  tal  b!at  ewlieni  jew  primariu. 


Hypoobum— cantina,  loġġa,  ħnejja 
taħt  I-art. 

HYPOoLOTTis-it  tarf  t'isfel  ta  Isien. 

Hypooynous  — (fil  botanica)  li  jicber 
(tiela  jew  ħiereġ)  minn  taħt  (mill  biċċa 
t'isfel  ta  I-ovariu. 

Hypomenous— (fil  botanica)  li  tiela 
minn  taħt  organu  ta  fjur  etc.  minn 
għajr  ma  imiss  ma  xejn ;  ħieles,  liberu 
li-aria  (minn  għajr  ma  imiss). 

Hypophosphorous  —  fosforu  li  ma 
fihx  ossigenu  wislc  (niekes  mil  gas  os- 
aigenu.) 

HYi>opnYLLv>u8  —  li  kiegħed  taħt  il 
werka. 

Hypophysis — glandula  fil  moħħ. 

Hypopium  —  depositu  ta  materia 
gewwa  fil  ghajn. 

Htpostasib  — persuna(  wahda  mit- 
tliet  persuni)  tas-Santissima  Trinità ; 
sustanza,  ħa|a»  distinta^magħiula  min 
ohra);  il  kignli  tħalli  I-urina  ('dac  it- 
trab  etc.  li  jokgħod  fil  kigħ  etc.li  tħalli 
1-urina. ) 

Hypostatio— elementari,  wieħed  mil 
I-elementi,  mil  bċejjeċ  li  jaghmlu  jew 
jifformau  ħaġa  persunali,  perauna  di- 
Btinta. 

Hypobtatio  union    HI  għakda  flim- 

HYPOSTATioALUNioNjchien  tan-na'n- 
ra  Divina  u  tan-natura  ta  bniedem  fil 
persuna  ta  OeBU  Cristu. 

Hypostrophb— tidwira,  dawra,  kal- 
ba  (minn  takleb). 

Hypostylb— fl-architettura)  li  għan- 
du  is-sakaf  (bis-sakaf)  miżmum  fuk  il 
colonni ;  porticu  bil  colonni ;  sala  mi- 
bnija  fuk  il  colonni. 

Hypothboa  —  ipoteca»  obligazioni 
scond  il-Iigi  jew  legali,  li  wieħed  li  icol- 
lu  jati  jagħmel  tal  beni  tiegħu  lill  jeħor 
li  lilu  icollu  jati;  rahan  tal  ħwejjeġ 
(beni  etc.)  ta  dac  li  icollu  jati  biex 
jagħmlu  tajjeb  għal  dac  li  icollu  jati. 

IIypothboatb  —  tipoteca,  tirhan 
ħwejgec,  il  beni  etc.  meta  icolloc  tati 
biex  jagħmlu  tajjeb  għal  dac  li  icolloc 
tati. 

Hypothbcator— min  jirhan  ħwejġu, 
il  beni  tieghu  etc.  fuk  flus  li  jissellef 
jew  għal  flus  li  icollu  jati  (  biex  jogħ- 
mlu  tajjeb  għal  dac  li  icollu  jati. ) 

Hypothbnusb  —  I-ipotenusa,  I-itwal 


Digitized  by 


Google 


m 


~  716- 


icfi 


genb  ia  trianglu  jew  dac  il  genb  ta 
trianglu  li  jigi  kuddietn  \-ango/o  retto. 

Hypothbbbs  — suppoBizionijiet  ( plu- 
ral  ta  ht/ipothesis). 

IIypothesis— BuppoBizioni. 

IIypothbsizb  —  tiBBopponi,  tagħmel 
Bupposizioni. 

IIypothbtio    lipoteticUy  tas-suppo- 

Hypothbtioal  j  eizioni,  maglimul,  ba- 
sat  jew  kieghed  fuk  i8-Bupi)OBizioni. 

Hypothbtist — min  jifforma,  (  jagh- 
mel  )  jew  jokgħod    fuk,  Bupposizioni. 

Hyppibh— li  isofri  (ibati)  bl-ipocon- 
dria  jew  bil  manla  tas-swied  il  kalb. 

Hypbombtry  -  is-sengħa  tat  tchejjil 
tal  għoliet  (muntanji  etc.)  ta  fuk  wiċc 
lart. 

Hyrsb— karabocc 

Hyrst— bosc,  maħtab,  masġar. 

Hyson— xorta  ta  Tà,  qualità  tajba 
ferm,  li  jicber  ficGina. 

Hysbop— isem  ta  pianta  jew  ħaxixa 
li  jusawha  wisk  fil  medicina. 

IIybtbranthous  —  hecc  imsejhin  dawc 
il  pianti  li  joħorġu  il  werak  kabel  ma 
jiftħu  il  fiuri. 

Hybtbria  Islrelca,  rekt  ir-ruħ,  con- 

Hyptericb  j  vulsioni. 

Hystericàl — ta  li  strelca,  rekt  ir-ruħ 
jew  convulsioni. 

Hybterocblb — ba/iWa  fll  ġuf. 

Hystbrotomy— descrizionital  ġuf. 

Hybtricb— zorta  ta  annimali  bħal 
fniec. 

Hythb — daħla  s^.għira  (  mandraġg  ) 
fejn  isorġu  jew  jischennu  id-dgħajjes* 


I~hia  iddisa;  ittra  tal  alfabett  In- 
glis,  it-tielet  fost  il  vocali. 

I— jen,  jena;  pronom  ta  I-ewwel  per- 
suna ;  fnaid  so,  jena  għedt  hecc ;  irho^ 
1!  min?  jena? 

lAccHUS—xorta  ta  xadini  lijinsabu 
fxi  artijet  tal  America  t'Isfel. 

Iacinth— ara  hyacinth, 

Iambs  -  vers  jambic  fara). 

lAMBic-cbejI  ta  vers  fil  poesia  In- 
glisa;  tB\jambu8  (ara). 

Iambize'— ticteb  poesia  bil  versi  yam- 
bic  jew  h\'jambt(8  ;  ticteb  versi  (poesia) 
satirici. 


Iambographbr  —  min  jicteb  versi 
jambic  (jew  h\')jambu8. 

Iambus— pied  rchejl  ta  vers  fil  poe- 
Bia)  ta  zewġ  sillabi,  waħda  min  għajr 
accent  u  I-oħra  bl-accent ;  vers  li  I-ac- 
centi  tieghu  jakgħu  fukl-ewwel  sillaba 
le  u  1  ohra  iva. 

Ianthina— xorta  ta  bebbuxa  tal  ba- 
ħar. 

Iatrioal— tal  medicina,  li  għandu 
x'jaksam  mal  medicina ;  tat-tobba. 

Iatro— tabib. 

Iatro  ohemist— tabib  spiżżiar  (tabib 
li  iservi  ta  spiżżiar  ucoll). 

IfiBX— xortata  mogħż  (mogħża)  sal- 
vaġġ. 

Ibid— floc  ibidem  (ara). 

iBipEM—fli  stess  loc  ;  hemm  stess. 

Ibis— isem  ta  għasfur  jew  tajra,  il 
velleran. 

Idyctbr  —  xorta  ta  ajcla  li  tinsab 
fl-Àmerica  ta  Isfel. 

IcARiAN—li  jissogra  jitla  fil  għoli 
wisk. 

loB— ilma  magħkud,  silġ  (magħmul 
bil  macna),  ġlata,  ġelat,  manticata ; 
gelu  jew  zoccor  roagnkud  fuk  il  hwej- 
jeġ  belwa  ;  tghakkad  b^is-BiIġ,  tgħatti 
bis-BiI^.  treżżah ;  tagħmel  il  gelu  fuk 
il  ħwejjeġ  helwa. 

IcBDBRo— biċca  silgcbira,  muntai^'a 
tas-silġ  tmewweġ  fwii^ċ  il  baħar. 

IcEBiRD—xorta  4a  għasfur  li  igħam- 
mar  fl-artijiet  tas-silġ^l-actar  fil  Qr^oen- 
landia. 

IcEBUNK-bjuda,  dawl  lijiddi  J€w 
jilma,  li  jidher  ma  I-orizzont,  li  isir 
mir-raggi  tax-xemx  li  jirriflettu  fuk  is- 

flil*. 

IcBBOAT--d^ħajsa,  bastiment,  magh- 
mul  biex  jimxi  minn  ġo  is-silġ. 

IcBBouND— mdawwar  minn  culliin- 
chien  bissilġ. 

IcB  Dox  ^ew  lOB  ciibst)  —  caxxa 
għas-sil^* 

loEBREAKER  —  macna,  moll,  basti- 
ment  etc.  għall  apposta  armat  biex 
ichisser  is-silġ  li  janbat  mieghu. 

IcEBRooK  —  xmara  żghira  bl-ilma 
magħkud,  xmara  żgħira  magħkuda. 

loBBUiLT— mibni  bil  bicciet  cbar  tas- 


sili 


IcBOALORiMBTBR— cbif  issib  (metuda* 


Digitized  by 


Google 


iċħ 


716  — 


m 


biex  issib)  is-sħana  naturali  jew  speci- 
fica  ta  xi  ħwejjeġ  per  mezz  tas-silġ. 

loBCAP— bużżieka  etc,  mimlia  bis- 
silġ  mfarrac  li  jogħmlu  fuk  ir-ras  ta 
min  icnn  marid  bid-deni. 

loBOOLD— chiesaħ  silġ,  chiesaħ  daks 
is-silġ;  and  ice  coUl  grew  the  nUjht 
(LODgfellow,  Bir  llumphrey  GiWert), 
u  il-lejl  cbesa^  daks  is-silġ. 

lOB  ORBAM   1   ^  I  i^ 
ICBD  ORBAM)    ^         * 

loB  FBNDBR  —  biċċa  cull  naħħa  li 
icoUu  il  bastiment  mal  prua  biex  bi- 
hom  ichisser  is-silg  u  icun  jista  jimxi 
il  kuddiem. 

loBFBRN  —  1-iIma  maghkud  jew  il 
gelu  li  jisbah  mal  ħgieġ  tat-twieki  tad- 
djar  fil  għodu  fix-xitwa,  meta  icun  il 
csieħ;  hecc  msejjah  għaliex  icollu 
għamla  ta  weràk  tal  felci. 

loB  FiiOAT— biċċa  silġ  cbirafwiċċil 
bahar. 
loB  HiLii — (ara)  iceherff, 
loB  isLAND— gżira  tas-silġ,  biċċa  silġ 
cbira  f  wiċċ  I-ilma. 
loBLANDBR — wiehcd  mill  Islanda. 
loteLANDio  —  Isien   ( il-lingua  )  tal 
Jslandisi. 

loBLAND  SPAR— xorta  ta  gir,  jew  ge- 
bel  tal  gir,  li  jinsab  fil  gżira  tal 
Islanda. 

loBMAN— min  jaf  jiżżerżak  u  jimxi 
jiġri  fuk  is-silġ ;  min  jinnegozia,  ibigh 
etc.  is-silġ. 

loBMANSHip— il  ħila,  il  ħabta  li  wie- 
hed  icollu  li  jimzi  jew  jivviaggia  fuk 
is-silġ,  jew  fuk  il  muntanji  għoljin 
mghottijin  bis-silġ. 
loB  PLAiN^pianura  tas-silġ. 
loBPLANT^xorta  ta  pianta  (haxixa), 
il  Cristallina  (fil  Botanica  magħrufha 
bl-isem  ta:  Mesemhri/anthemum  ery- 
stallinum). 

loB  QUAKB-dawc  II  ħsejjes  bħal  ta 
terremot  li  jinstemgħu  meta  jibda  jin- 
kasam,  kabel  ma  jibda  jitgherbeb,  is- 
silġ  jew  l-icefloata  (ara). 
loBSPAR-xorta  ta  mineral. 
lon  DiBN  (bit-To<lesc)— Jena  nservi; 
il  motto  jew  il  chelmiet  li  naraw  fl-arma 
tat  tliet  rixiet  tal  Prince  of  Wales, 
maghżulha  mil  Black  Prince  u  bakgħu 
sa'Mum. 


loHNBUMON  —  (  akra :  ichniumon  ) 
isem  ta  annimal,  bhal  ballottra,  msem- 
mi  għaliex  jidħol  fil  bejtiet  tal  cuccu- 
drill  u  jisraklu  il  baid. 

loHNBUMON  FLY— dubbiena  li  tiecol 
(tgħix  b-)  insetti  oħra. 

ioHNBUMONiDiis  —  xorta  ta  insetti 
bħad  dubbiena  Ichneumonfly  (ara). 

loHNiTB— sinjal  tal  fossili  fil  blat 
etc.  ornithichnite  sinjal  ta  sakajn  il 
għasafar  fossili  fil  blat  etc. 

loHNooARPus  —  isem  ta  ħaxix  li 
I-India jusawh  floc  is-sarsaparilja. 

ioHNOGRAPH  —  (  fl-architettura  jew 
bini )  il  pianta  tal  pian  t'isfel  ta  dar, 
ħaxż  ta  pianta  ta  dar  etc. 

ioHNOQRAPHio      }     tal  Ichnography 

loHNooRAPHiOAL  )     (ara). 

loHNOLiTB  *gebla  fil  blat  li  għandha 
jew  li  jidru  fiha  il  marchi  jew  is-sinjali 
tas-sakajn  (il  pedati)  'ta  xi  ghasafar 
jew  annimali. 

loHNOUTHOLOOiOAL— ( jew  tehnologi- 
cal )  tal,  jew  li  għandu  x'jakeam  ma 
Vichnolithology  jew  hichnology  (ara). 

loHNOLooY  I  (fil  geoiogia)  trat- 

loHNOLiTHOLooY)  tat,  chitba,  studiu 
fuk  is-sinjali  tas-sakajn  f  il  pedati)  li 
ihallu  l-annimali  jew  għasafar  fuk  il 
blat  tal  art. 

IcHOR^dac  l-umur  bħal  ilma  li 
inixxi  minn  xi  gerħa  jew  ferita. 

IcHOBous  (  jew  loHOBosB  )  —  bhal 
ichor  (ara). 

lciiTHBLiDiE  —  xorta  ta  ħut  tax- 
xmajjar 

ioHTHYio— li  għandM  x'jaksam  mal 
ħut ;  li  jixbeh  il,  jew  li  donnu,  ħut. 

loHTHYoooL      I  colla  tsl  ħut ;  gom- 

loHTHYoooLLA  /  ma  H  issir  mil  li 
msaren  etc  tal  ħut. 

IcHTHYODORULiTBs  —  xcwc  tan-nofs 
tal  hnt  fossilizzat. 

IoĦTĦYOGRAPHY~descrizioni(chitba) 
fuk  il  ħut. 

loHTHYoiD— li  jixbeħ  il,  bħal,  hut. 

IcHTHYOLiTB  —  ħut  fossilizzat  jow 
petrificat,  ħut  li  isir  gobel  billi  icun  ilu 
mirdum  lil  hliit. 

lcHTUYOLoa iHT  -  wieħcil  inħarreġ  fil, 
jew  li  jaf,  il  Ichthyology  (ara). 

IcHTHYOLooY-ix-xienaa  jew  li  stu- 
diu  fuk  il  ħut. 


Digitized  by 


Google 


This  preservation  photocopy  was  made  and  hand  bound  at 

BookLab,  Inc.,  in  compliance  with  copyright  law. 

The  paper  is  Weyerhaeuser  Cougar  Opaque 

Natural,  which  exceeds  ANSI 

Standaid  Z39.48.1984. 

1993 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


Digitized  by 


Google 


3  2044  022  659  676 


"> 


Digitiz( 


dbyGoogle